ವಿಕಿಪೀಡಿಯ knwiki https://kn.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%96%E0%B3%8D%E0%B2%AF_%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%9F MediaWiki 1.47.0-wmf.19 first-letter ಮೀಡಿಯ ವಿಶೇಷ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸದಸ್ಯ ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಚಿತ್ರ ಚಿತ್ರ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸಹಾಯ ಸಹಾಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ ವರ್ಗ ವರ್ಗ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸಂಪುಟ ಸಂಪುಟ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಕರಡು ಕರಡು ಚರ್ಚೆಪುಟ TimedText TimedText talk ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಚರ್ಚೆಪುಟ Event Event talk 4 818 1428119 1428097 2026-09-13T04:47:42Z Mahaveer Indra 34672 /* ಚರ್ಚೆ */ 1428119 wikitext text/x-wiki {{ನಿರ್ವಾಹಕ_ಮನವಿ_ಪುಟ/ಆರ್ಕೈವ್/HEADER}} '''ನಿರ್ವಾಹಕ ಮನವಿ ಪುಟ''' ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವಕೋಶದ ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಬಯಸುವ ಅಥವಾ ಸೂಕ್ತರಾದವರನ್ನು ಮನವಿ ಮಾಡಲು ಮೀಸಲಾದ ಪುಟ. ಸದಸ್ಯರ ಸಲಹೆ ಹಾಗೂ ಪರಸ್ಪರ ಚರ್ಚೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಾಹಕರನ್ನು ನಿಯಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ನಿಯಮಗಳು== ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಾಹಕ ಸ್ಥಾನ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಕಾರ್ಯವಿಧಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕಸ್ಥ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವುದು. ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರಗಳು ಯಾವುವೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ನಿರ್ವಾಹಕರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹೊಸದಾಗಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅನ್ನು ಸೇರುವ ಸಂಪಾದಕರು ನಿರ್ವಾಹಕರನ್ನು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಅಧಿಕೃತ ಮುಖವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಇತರ ಸಂಪಾದಕರ ಬಗ್ಗೆ ಗೌರವ, ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ನಿರ್ಧಾರಶೀಲತೆಯನ್ನು ತೋರುವವರಾಗಿರಬೇಕು. ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಲು ನೋಂದಾಯಿತರಾಗುವ ಸದಸ್ಯರು ಸಾಕಷ್ಟು ಕಾಲ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರಬೇಕು (ಇತರ ಸದಸ್ಯರು ಅವರ ಕೆಲಸದೊಂದಿಗೆ ಪರಿಚಿತರಾಗುವಷ್ಟು ಸಮಯ). ಕನಿಷ್ಟ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದು ಸಾಕಷ್ಟು ಲೇಖನಗಳ ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾಗಿರಬೇಕು. ನೀವು ಸ್ವತಃ ನಿಮ್ಮನ್ನೇ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಆದರೆ ಹೀಗೆ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪೇಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಮೀರುವಷ್ಟು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಕನಿಷ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಿ: [http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Requests_for_adminship/Standards ಆಂಗ್ಲ ಪುಟ] ನೋಂದಾವಣೆಗಳು ಏಳು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ - ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇತರ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಈ ನೋಂದಾವಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿ ತಮ್ಮ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶೇ.೮೦ ಬೆಂಬಲ ಯಾವುದೇ ನೋಂದಾವಣೆಗೆ ಸಿಕ್ಕರೆ ಅದನ್ನು ಆದರಿಸಲಾಗುವುದು. ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಈ ಸಮಯ ಸಾಲದಿದ್ದರೆ ಈ ಏಳು ದಿನಗಳ ಗಡಿಯನ್ನು ಮುಂದೂಡಬಹುದು. ಯಾವುದಾದರೂ ನೋಂದಾವಣೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ಸಿಗದು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡರೆ ಆ ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯಲೂ ಬಹುದು. ನಿಮ್ಮ ನೋಂದಾವಣೆ ತಿರಸ್ಕೃತವಾದರೆ, ಮತ್ತೆ ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವ ಇಚ್ಛೆಯಿದ್ದರೆ ದಯವಿಟ್ಟು ಸೂಕ್ತ ಕಾಲದ ನಂತರ ಇದನ್ನು ಮಾಡುವುದೆಂದು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಮತವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಲು ಆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಭಾಗವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ. ನಿಮ್ಮ ಮತದೊಂದಿಗೆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಸಹ ನೀವು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬಹುದು. ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಕೆಳಗೆ ಇರುವ '''<code>ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು/ಚರ್ಚೆ</code>''' ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. ನೀವು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಆ ನೋಂದಾವಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬಂದಿರುವ ಮತಗಳ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿ - ಮತಗಳ ಮಾಹಿತಿಗೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ ಅನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ: <code>(ಪರ/ವಿರೋಧ/ತಟಸ್ಥ)</code>. ಅನಾಮಧೇಯ ಸದಸ್ಯರು ಮತ ಚಲಾವಣೆ, ಸ್ವ-ನೋಂದಾವಣೆ ಅಥವಾ ಅನ್ಯರ ನೋಂದಾವಣೆ - ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲಾರರು. ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಬಹುದು. ಯಾರನ್ನಾದರು ನಿರ್ವಾಹಕ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ನೋಂದಾಯಿಸಲು: * ನೀವು ಯಾರನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೀರೋ ಅವರ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ. * ಈ ಪುಟವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಲೇಖವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ: ** <nowiki>=== [[User:ಸದಸ್ಯ | ಸದಸ್ಯ]] === </nowiki> '''ಸದಸ್ಯ''' ಎಂಬುದರ ಬದಲಾಗಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಸದಸ್ಯರ ಯೂಸರ್ ನೇಮ್ ಇರಬೇಕು. * ಇದರ ಕೆಳಗೆ ಈ ಸದಸ್ಯರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಲು ಏಕೆ ಸೂಕ್ತರು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ. ಯಾವುದೇ ಸದಸ್ಯರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಬಯಸಿದಲ್ಲಿ ಅವರ ನೋಂದಾವಣೆಯ ನಂತರ ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಅವರು ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ ಹಾಗೂ ಅವರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾದಲ್ಲಿ ಅವರು ಯಾವ ರೀತಿಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. == ನಿರ್ವಾಹಕ ನೊಂದಾವಣೆಗಳು / Nominations for Administrator == === [[User:Gopala Krishna A|Gopala Krishna A]] (sysop rights/admin rights)=== * {{Userlinks|Gopala Krishna A}} ಈ ಹಿಂದೆ ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಕೆಲವು ದಿನಗಳು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಗೆ ನಿರ್ವಾಹಕರ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೂ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ [[ವಿಶೇಷ:Contributions/Gopala_Krishna_A|ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದೇನೆ]]. ನಿರ್ವಾಹಕರಾದ ಮೇಲೆ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳ ಪುಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಟೆಂಪ್ಲೇಟುಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ತರ್ಜುಮೆ/ಅನುವಾದ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮುಂದೆಯೂ ಮುಂದುವರಿಸಲಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಈ ವಿನಂತಿಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. --[[ಸದಸ್ಯ:Gopala Krishna A|ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gopala Krishna A|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೨೫, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ==== ಚರ್ಚೆ ==== # {{ss|Thanks for re-applying for Admin role}}--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೦೯:೦೬, ೧೧ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss|ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸ್ವಾಗತ}}-- [[ಸದಸ್ಯ:Mahaveer Indra|ಮಹಾವೀರ ಇಂದ್ರ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Mahaveer Indra|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೦:೧೭, ೧೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ===[[User:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar]]=== * {{Userlinks|Santhosh Notagar99}} ನಾನು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಲೇಖನಗಳ ರಚನೆ, ಸುಧಾರಣೆ, ಸಮುದಾಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಅಭಿಯಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಏಷ್ಯನ್ ತಿಂಗಳು, ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಅಭಿಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದು, ಆಯೋಜಕ ಹಾಗೂ ತೀರ್ಪುಗಾರನಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇತಿಹಾಸ, ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಲೇಖನಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಸೇಂಟ್ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿಕಿ ಕ್ಲಬ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸಂಪಾದಕರು ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವಂತೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ನಾನು Wikipedia Starter Kit ಉಪಕ್ರಮದಲ್ಲಿಯೂ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಹೊಸ ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ಭಾಷಾ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಯಗಳು, ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಕೆಲವು ಅಗತ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ನಿರ್ವಾಹಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಉಪಕ್ರಮವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಲು ನಾನು ನಿರ್ವಾಹಕ ಹುದ್ದೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನನಗೆ ನಿರ್ವಾಹಕ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದಲ್ಲಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದ ಒಮ್ಮತವನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾ, ಇತರ ಸಮುದಾಯ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ನಿರಂತರ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನ ಈ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಈ ಉಪಕ್ರಮ ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಸೇವೆಗಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವಂತೆ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ವಿನಮ್ರವಾಗಿ ವಿನಂತಿಸುತ್ತೇನೆ.--[[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೧೮, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ==== ಚರ್ಚೆ ==== # {{ss|Considering outreach works done by user and provided valid use case for getting admin rights, and valuable addition to administrative team on Kannada wikipedia}}--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೯:೧೭, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) #{{ss|In recognition of the user’s extensive outreach work, demonstrated need for administrative permissions, and the valuable contribution he can make to the administrative team of Kannada Wikipedia.}}<span style="display:inline-block; padding:5px 14px; background:#FFD700; border-radius:20px; box-shadow:0 2px 6px #999;">[[User:Hariprasad Shetty10|<span style="color:#6A0DAD; font-weight:bold;">❖ Hariprasad Shetty10 ❖</span>]] · [[User talk:Hariprasad Shetty10|<span style="color:#6A0DAD;">✉</span>]] </span> ೧೦:೪೩, ೧೧ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss| ಸಂತೋಷ್ ಅವರು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ವಿಕಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತೇನೆ.}} --[[ಸದಸ್ಯ:Gopala Krishna A|ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gopala Krishna A|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೨:೩೮, ೧೨ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) == ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕ ನೊಂದಾವಣೆಗಳು / Nominations for Bureaucrat== [[ವರ್ಗ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಪುಟಗಳು]] mgvrgz4c8nm8bf3luwuwot4mddwfp5x 0 3827 1428125 1358385 2026-09-13T08:45:59Z Milenioscuro 12959 ([[c:GR|GR]]) [[File:Kenya Provinces Riftvalley.png]] → [[File:Rift Valley in Kenya.svg]] svg 1428125 wikitext text/x-wiki [[ಚಿತ್ರ:Rift Valley in Kenya.svg|thumb|right|175px|ಮಸಾಯಿ ಮಾರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ]] '''ಮಸಾಯಿ ಮಾರಾ''' [[ಆಫ್ರಿಕಾ]]ದ [[ಕೀನ್ಯಾ]] ದೇಶದ ಒಂದು [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ]]. [[ಮಧ್ಯ ಆಫ್ರಿಕಾ]]ದ [[ತಾಂಜೇನಿಯ]]ದ [[ಸೆರೆಂಗೆಟಿ]] ಅಭಯಾರಣ್ಯದ ಉತ್ತರಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲವಾಗಿ ೩೨೦ ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿನಂತೆ ಹರಡಿರುವ ಇದು ಇಲ್ಲಿನ [[ಮಸಾಯಿ ಬುಡಕಟ್ಟು]] ಮತ್ತು [[ಮಾರ ನದಿ]]ಗಳಿಂದ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ವನ್ಯಜೀವಿ ವೈವಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ ಮತ್ತು ಅಕ್ಟೋಬರ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ) ನೆಡೆಯುವ [[ಮಹೀ ಮೃಗ]]ದ (ವೈಲ್ಡ್ ಬೀಸ್ಟ್) ವಲಸೆಯ ದೃಶ್ಯ ಅತ್ಯಂತ ರೋಚಕವಾದುದು. ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು [[ಸಿಂಹ]]ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿಯೂ ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಾಗಿದೆ. ಸಿಂಹಗಳಲ್ಲದೆ [[ಚಿರತೆ]], [[ಕಪ್ಪು ಘೇಂಡಾ ಮೃಗ]], [[ನೀರು ಕುದುರೆ]], [[ಜಿರಾಫೆ]], [[ಜೀಬ್ರಾ ]], [[ಆನೆ]], [[ಕಿರುಬಾ]] ಮತ್ತು [[ಕಾಡೆಮ್ಮೆ]] ಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುತ್ತವೆ. ಇದಲ್ಲದೇ ಹತ್ತಾರು ಬಗೆಯ ಜಿಂಕೆಗಳೂ ಮತ್ತು ೪೫೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪಕ್ಷಿಸಂಕುಲಗಳೂ ನೆಲೆಸಿವೆ. {{ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು}} {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಕೀನ್ಯಾ]] nwcqcaj9kjpqqb63u8shgu4rz6o0qhh 10 25817 1428124 1303617 2026-09-13T08:27:15Z CommonsDelinker 768 ಚಿತ್ರ Flag_of_West_Germany;_Flag_of_Germany_(1990–1996).svgರ ಬದಲು ಚಿತ್ರ Flag_of_East_Germany_(1949–1959),_Flag_of_West_Germany_(1949–1990),_Flag_of_Germany_(1990–1996).svg ಹಾಕಲಾಗಿದೆ. 1428124 wikitext text/x-wiki {{safesubst<noinclude />: {{{1<noinclude>|country showdata</noinclude>}}} | alias = ಜರ್ಮನಿ | flag alias = Flag of Germany.svg | flag alias-1866 = Flag of the German Empire.svg | link alias-1866 = German Empire | flag alias-empire = Flag of the German Empire.svg | link alias-empire = German Empire | flag alias-1919 = Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg | link alias-1919 = Weimar Republic | flag alias-Weimar = Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg | link alias-Weimar = Weimar Republic | flag alias-1933 = Flag of Germany (1933-1935).svg | flag alias-1935 = Flag of Germany (1935–1945).svg | link alias-1935 = Nazi Germany | flag alias-Nazi = Flag of Germany (1935–1945).svg | link alias-Nazi = Nazi Germany | flag alias-1946 = Merchant flag of Germany (1946–1949).svg | border-1946 = | flag alias-1949 = Flag of Germany.svg | flag alias-EUA = German Olympic flag (1959-1968).svg | flag alias-gold = Flag of East Germany (1949–1959), Flag of West Germany (1949–1990), Flag of Germany (1990–1996).svg | flag alias-state = Flag of Germany (state).svg | link alias-military = Bundeswehr | flag alias-naval = Naval Ensign of Germany.svg | border-naval = | link alias-naval = German Navy | flag alias-coast guard=German Federal Coast Guard racing stripe.svg | border-coast guard= | link alias-coast guard=German Federal Coast Guard | flag alias-army = Colour of Germany.svg | flag alias-air force =Flag of Germany (state).svg | link alias-air force = German Air Force | link alias-army = German Army | flag alias-navy = Naval Ensign of Germany.svg | link alias-navy = German Navy | border-navy = | border-army= | size = {{{size|}}} | name = {{{name|}}} | altlink = {{{altlink|}}} | variant = {{{variant|}}} <noinclude> | var1 = 1866 | var2 = empire | var3 = 1919 | var4 = Weimar | var5 = 1933 | var6 = 1935 | var7 = Nazi | var8 = 1946 | var9 = 1949 | var10 = EUA | var11 = gold | var12 = state | redir1 = DEU | redir2 = GER | related1 = German Empire | related2 = Weimar Republic | related3 = Nazi Germany | related4 = Allied-occupied Germany | related5 = East Germany | related6 = West Germany </noinclude> }} 83nelqztvuse8kg8tjtfgogpkoy1slv 10 32850 1428118 326607 2026-09-13T04:30:02Z HaileyChoi9 101713 SVG PNG ಗಿಂತ ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ 1428118 wikitext text/x-wiki {{asbox | image = Flag of India.svg{{!}}border | pix = 30 | subject = India-related | qualifier = | category = India stubs | tempsort = | name = Template:India-stub }} <noinclude> </noinclude> pxfllowaselngb192kv260jhqu4i3l1 0 73401 1428105 1342435 2026-09-12T17:06:01Z ~2026-49455-59 101702 /* ಸಿನಿಮಾಗಳು */ 1428105 wikitext text/x-wiki [[ಚಿತ್ರ:Kishore at Yaarivan Audio Launch.jpg|thumb|ಕಿಶೋರ್‌]] ಕಿಶೋರ್‌ ಕುಮಾರ್‌ ಜಿ. (ನಟ) ಹುಟ್ಟಿದ್ದು : ೧೪ ಆಗಸ್ಟ್‌ ೧೯೭೪ ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಕಂಠಿ ಎಂಬ ಚಲನಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಬೆಳ್ಳಿ ತೆರೆಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ ಕನ್ನಡದ ಈ ನಟ ಇದೀಗ ತೆಲುಗು, ತಮಿಳು ಮತ್ತು ಮಲಯಾಳಂಗಳಲ್ಲಿ ಪೋಷಕ ನಟರಾಗಿ ಮತ್ತು ನಾಯಕ ನಟರಾಗಿ ಸುಮಾರು ೫೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬಹುಭಾಷಾ ನಟರಾಗಿ ಹೆಸರು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗೆ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿದ ತಮ್ಮ ನಟನಾ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಹಲವಾರು ಭಾಷೆಗಳ ಚಿತ್ರರಂಗದವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಅವರು, ಇಂದು ಬಹುಭಾಷಾ ಅಭಿನಯದ ಮೂಲಕ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಭಿನಯದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಸರಳತೆಗೆ ಹೆಸರಾದ ಕಿಶೋರ್, ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಮಿತಭಾಷಿ, ಗಂಭೀರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ ನಟನೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಚಿತ್ರರಂಗದ ಹೊರಗೂ ಅವರು ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಜನಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುತ್ತಿರುವ ನಟರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ವಿಭಿನ್ನ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿರುವ ಅವರು ತಾಯಿಪಾತ್ರದ ಮಗ, ನಾಯಕನ ಸ್ನೇಹಿತ, ನಕ್ಸಲ್ ನಾಯಕ, ಪೊಲೀಸಾಧಿಕಾರಿ, ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಸಹಚರ ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲಾ ವಿಧದ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮೆರೆದಿದ್ದಾರೆ. == ಸಿನಿಮಾಗಳು == {| class="wikitable sortable sortable" |- style="text-align:center;" ! ಕ್ರ.ಸಂ. ! ವರ್ಷ ! ಸಿನಿಮಾ ! ಪಾತ್ರ ! ಭಾಷೆ ! {{Tooltip|Ref.|Reference}} |- | ೧ || 2004 || [[ಕಂಠಿ]] || ಬೀರ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨ || 2005 || [[ಆಕಾಶ್‌]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೩ || 2005 || [[ಡೆಡ್ಲಿ ಸೋಮ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೪ || 2005 || [[ರಾಕ್ಷಸ]] || ಶಬೀರ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೫ || 2006 || [[ಹ್ಯಾಪಿ]] || ಎಸಿಪಿ ರತ್ನಮ್‌ ||[[ತೆಲುಗು]] || |- | ೬ || 2006 || [[ಕನ್ನಡದ ಕಂದ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೭ || 2006 || [[ಕಲ್ಲರಳಿ ಹೂವಾಗಿ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೮ || 2007 || ಪೊಲ್ಲಾದವನ್‌ || ಸೆಲ್ವಮ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೯ || 2007 ||''[[ಗೆಳೆಯ]]'' || ಡಾನ್‌ ಬಂಡಾರಿ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೦ || 2007 ||''[[ಕ್ಷಣ ಕ್ಷಣ]]'' || ಕಿಶೋರ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೧ || 2007 || ''[[ದುನಿಯಾ]]'' || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೨ || 2008 || ''[[ಗೋಲಿ]]'' || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೩ || 2008 || ಜಯಮ್‌ಕೊಂಡಾನ್‌' || ಗುಣ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೧೪ || 2008 || ಸಿಲಂಬಟ್ಟಮ್‌' || ದುರೈಸಿಂಗಮ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೧೫ || 2008 || [[ಅಕ್ಕ ತಂಗಿ]] || ಹುಲಿಯಪ್ಪ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೬ || 2009 || ವೆನಿಲಾ ಕಬ್ಬಡಿ ಕುಳು || ಸೌದ ಮುತ್ತು || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೧೭ || 2009 || [[ಬಿರುಗಾಳಿ]] || ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಟರ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೮ || 2009 || ಧೋರಣೈ || ಗುರು || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೧೯ || 2009 || ಮುತಿರೈ || || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೦ || 2009 || ಬೀಮ್ಲಿ ಕಬ್ಬಡಿ ಜಟ್ಟು || || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೨೧ || 2009 || ಕಬ್ಬಡಿ || ಬೀರೇಶ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨೨ || 2010 || ಪೊಕ್ಕಳಮ್‌ || ಕರ್ಮನ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೩ || 2010 || ಭಯಮ್‌ ಆರಿಯಾನ್‌ || ಮಿತ್ರನ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೪ || 2010 || ವಂಸಮ್‌ || ರತ್ನಮ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೫ || 2010 || [[ಹುಲಿ]] || ಚಂದಪ್ಪ ಹುಲಿಯ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨೬ || 2011 || [[ಕಳ್ಳರ ಸಂತೆ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨೭ || 2011 || [[ಬಿರುಗಾಳಿ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨೮ || 2011 || ಅಡುಕಳಂ || ದೊರೈ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೯ || 2011 || ಮುದಲ್‌ ಇಡಮ್‌ || ಕರುಪ್ಪು ಬಾಲು || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೩೦ || 2011 || ಪರಿಮಳ ತಿರೈಯರಂಗಮ್‌ || || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೩೧ || 2011 || [[9 To 12]] || ಮುನ್ನ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೩೨ || 2012 || [[ಭಾಗೀರತಿ]] || ಮಾಧವರಾಯ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೩೩ || 2012 || ದಮ್ಮು || || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೩೪ || 2012 || ತಿರುವಂಬಾಡಿ ತಂಬನ್‌ || ಶಕ್ತಿವೇಲ್‌ || [[ಮಲಯಾಳಂ]] || |- | ೩೫ || 2012 || ಕೃಷ್ಣಂ ವಂದೇ ಜಗದ್ಗುರುಂ || || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೩೬ || 2013 || [[ಅಟ್ಟಹಾಸ]] || ವೀರಪ್ಪನ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೩೭ || 2013 || ಹರಿದಾಸ್‌ || ಸಿವದಾಸ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೩೮ || 2013 || ದಳಮ್‌ || ಶತ್ರುವು || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೩೯ || 2013 || ಪೊನ್‌ಮಾಲೈ ಪೊಳುದು || || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೪೦ || 2013 || [[ಜಟ್ಟ]] || ಜಟ್ಟ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೪೧ || 2013 || ಆರಂಭಮ್‌ || ಪ್ರಕಾಶ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೪೨ || 2014 || [[ಉಳಿದವರು ಕಂಡಂತೆ]] || ಮುನ್ನ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೪೩ || 2014 || ರೌಡಿ || ಭೂಷಣ್‌ || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೪೪ || 2014 || ಚಂದಾಮಾಮ ಕಾತುಲು || ಸಾರಥಿ || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೪೫ || 2015 || ತಿಲಗರ್‌ || ಭೋಸ್‌ ಪಾಂಡಿಯನ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೪೬ || 2015 || ಯಟ್ಚಾನ್‌ || || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೪೭ || 2015 || ಅಚ್ಚಾ ದಿನ್‌ || ಅಂತೋನಿ ಇಸಾಕ್‌ || [[ಮಲಯಾಳಂ]] || |- | ೪೮ || 2015 || [[ವಾಸ್ಕೊಡಿಗಾಮ]] || ವಾಸು ಡಿ. ಗಮನಹಳ್ಳಿ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೪೯ || 2015 || ತೂಂಗಾವನಂ || ದ್ರವ್ಯಂ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೫೦ || 2015 || [[ಆಕ್ಟೋಪಸ್‌]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- |} {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} gtcg4qrew0a0x8ssjfw0qc1sjj10dj8 1428116 1428105 2026-09-13T04:03:18Z A826 72368 Reverted 1 edit by [[Special:Contributions/~2026-49455-59|~2026-49455-59]] ([[User talk:~2026-49455-59|talk]])(TwinkleGlobal) 1428116 wikitext text/x-wiki [[ಚಿತ್ರ:Kishore at Yaarivan Audio Launch.jpg|thumb|ಕಿಶೋರ್‌]] ಕಿಶೋರ್‌ ಕುಮಾರ್‌ ಜಿ. (ನಟ) ಹುಟ್ಟಿದ್ದು : ೧೪ ಆಗಸ್ಟ್‌ ೧೯೭೪ ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಕಂಠಿ ಎಂಬ ಚಲನಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಬೆಳ್ಳಿ ತೆರೆಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ ಕನ್ನಡದ ಈ ನಟ ಇದೀಗ ತೆಲುಗು, ತಮಿಳು ಮತ್ತು ಮಲಯಾಳಂಗಳಲ್ಲಿ ಪೋಷಕ ನಟರಾಗಿ ಮತ್ತು ನಾಯಕ ನಟರಾಗಿ ಸುಮಾರು ೫೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬಹುಭಾಷಾ ನಟರಾಗಿ ಹೆಸರು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗೆ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿದ ತಮ್ಮ ನಟನಾ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಹಲವಾರು ಭಾಷೆಗಳ ಚಿತ್ರರಂಗದವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಅವರು, ಇಂದು ಬಹುಭಾಷಾ ಅಭಿನಯದ ಮೂಲಕ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಭಿನಯದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಸರಳತೆಗೆ ಹೆಸರಾದ ಕಿಶೋರ್, ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಮಿತಭಾಷಿ, ಗಂಭೀರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ ನಟನೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಚಿತ್ರರಂಗದ ಹೊರಗೂ ಅವರು ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಜನಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುತ್ತಿರುವ ನಟರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ವಿಭಿನ್ನ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿರುವ ಅವರು ತಾಯಿಪಾತ್ರದ ಮಗ, ನಾಯಕನ ಸ್ನೇಹಿತ, ನಕ್ಸಲ್ ನಾಯಕ, ಪೊಲೀಸಾಧಿಕಾರಿ, ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಸಹಚರ ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲಾ ವಿಧದ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮೆರೆದಿದ್ದಾರೆ. == ಚಿತ್ರಗಳು == {| class="wikitable sortable sortable" |- style="text-align:center;" ! ಕ್ರ.ಸಂ. ! ವರ್ಷ ! ಚಿತ್ರ ! ಪಾತ್ರ ! ಭಾಷೆ ! {{Tooltip|Ref.|Reference}} |- | ೧ || 2004 || [[ಕಂಠಿ]] || ಬೀರ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨ || 2005 || [[ಆಕಾಶ್‌]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೩ || 2005 || [[ಡೆಡ್ಲಿ ಸೋಮ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೪ || 2005 || [[ರಾಕ್ಷಸ]] || ಶಬೀರ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೫ || 2006 || [[ಹ್ಯಾಪಿ]] || ಎಸಿಪಿ ರತ್ನಮ್‌ ||[[ತೆಲುಗು]] || |- | ೬ || 2006 || [[ಕನ್ನಡದ ಕಂದ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೭ || 2006 || [[ಕಲ್ಲರಳಿ ಹೂವಾಗಿ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೮ || 2007 || ಪೊಲ್ಲಾದವನ್‌ || ಸೆಲ್ವಮ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೯ || 2007 ||''[[ಗೆಳೆಯ]]'' || ಡಾನ್‌ ಬಂಡಾರಿ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೦ || 2007 ||''[[ಕ್ಷಣ ಕ್ಷಣ]]'' || ಕಿಶೋರ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೧ || 2007 || ''[[ದುನಿಯಾ]]'' || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೨ || 2008 || ''[[ಗೋಲಿ]]'' || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೩ || 2008 || ಜಯಮ್‌ಕೊಂಡಾನ್‌' || ಗುಣ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೧೪ || 2008 || ಸಿಲಂಬಟ್ಟಮ್‌' || ದುರೈಸಿಂಗಮ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೧೫ || 2008 || [[ಅಕ್ಕ ತಂಗಿ]] || ಹುಲಿಯಪ್ಪ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೬ || 2009 || ವೆನಿಲಾ ಕಬ್ಬಡಿ ಕುಳು || ಸೌದ ಮುತ್ತು || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೧೭ || 2009 || [[ಬಿರುಗಾಳಿ]] || ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಟರ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೧೮ || 2009 || ಧೋರಣೈ || ಗುರು || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೧೯ || 2009 || ಮುತಿರೈ || || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೦ || 2009 || ಬೀಮ್ಲಿ ಕಬ್ಬಡಿ ಜಟ್ಟು || || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೨೧ || 2009 || ಕಬ್ಬಡಿ || ಬೀರೇಶ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨೨ || 2010 || ಪೊಕ್ಕಳಮ್‌ || ಕರ್ಮನ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೩ || 2010 || ಭಯಮ್‌ ಆರಿಯಾನ್‌ || ಮಿತ್ರನ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೪ || 2010 || ವಂಸಮ್‌ || ರತ್ನಮ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೫ || 2010 || [[ಹುಲಿ]] || ಚಂದಪ್ಪ ಹುಲಿಯ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨೬ || 2011 || [[ಕಳ್ಳರ ಸಂತೆ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨೭ || 2011 || [[ಬಿರುಗಾಳಿ]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೨೮ || 2011 || ಅಡುಕಳಂ || ದೊರೈ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೨೯ || 2011 || ಮುದಲ್‌ ಇಡಮ್‌ || ಕರುಪ್ಪು ಬಾಲು || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೩೦ || 2011 || ಪರಿಮಳ ತಿರೈಯರಂಗಮ್‌ || || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೩೧ || 2011 || [[9 To 12]] || ಮುನ್ನ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೩೨ || 2012 || [[ಭಾಗೀರತಿ]] || ಮಾಧವರಾಯ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೩೩ || 2012 || ದಮ್ಮು || || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೩೪ || 2012 || ತಿರುವಂಬಾಡಿ ತಂಬನ್‌ || ಶಕ್ತಿವೇಲ್‌ || [[ಮಲಯಾಳಂ]] || |- | ೩೫ || 2012 || ಕೃಷ್ಣಂ ವಂದೇ ಜಗದ್ಗುರುಂ || || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೩೬ || 2013 || [[ಅಟ್ಟಹಾಸ]] || ವೀರಪ್ಪನ್‌ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೩೭ || 2013 || ಹರಿದಾಸ್‌ || ಸಿವದಾಸ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೩೮ || 2013 || ದಳಮ್‌ || ಶತ್ರುವು || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೩೯ || 2013 || ಪೊನ್‌ಮಾಲೈ ಪೊಳುದು || || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೪೦ || 2013 || [[ಜಟ್ಟ]] || ಜಟ್ಟ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೪೧ || 2013 || ಆರಂಭಮ್‌ || ಪ್ರಕಾಶ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೪೨ || 2014 || [[ಉಳಿದವರು ಕಂಡಂತೆ]] || ಮುನ್ನ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೪೩ || 2014 || ರೌಡಿ || ಭೂಷಣ್‌ || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೪೪ || 2014 || ಚಂದಾಮಾಮ ಕಾತುಲು || ಸಾರಥಿ || [[ತೆಲುಗು]] || |- | ೪೫ || 2015 || ತಿಲಗರ್‌ || ಭೋಸ್‌ ಪಾಂಡಿಯನ್‌ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೪೬ || 2015 || ಯಟ್ಚಾನ್‌ || || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೪೭ || 2015 || ಅಚ್ಚಾ ದಿನ್‌ || ಅಂತೋನಿ ಇಸಾಕ್‌ || [[ಮಲಯಾಳಂ]] || |- | ೪೮ || 2015 || [[ವಾಸ್ಕೊಡಿಗಾಮ]] || ವಾಸು ಡಿ. ಗಮನಹಳ್ಳಿ || [[ಕನ್ನಡ]] || |- | ೪೯ || 2015 || ತೂಂಗಾವನಂ || ದ್ರವ್ಯಂ || [[ತಮಿಳು]] || |- | ೫೦ || 2015 || [[ಆಕ್ಟೋಪಸ್‌]] || || [[ಕನ್ನಡ]] || |- |} {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರು]] p5f02ftdlv7gbjkzojaiz2zrob9n7g0 1 150908 1428126 1176864 2026-09-13T09:45:25Z ~2026-49527-35 101717 /* lum */ ಹೊಸ ವಿಭಾಗ 1428126 wikitext text/x-wiki == lum == lum [[ವಿಶೇಷ:Contributions/~2026-49527-35|~2026-49527-35]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:~2026-49527-35|talk]]) ೧೫:೧೫, ೧೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) 0bk6rrd27ffloo6h18cptwobfu01o2o 0 159729 1428108 1354513 2026-09-12T20:05:49Z Andre Engels 149 [[ಮೌಂಟ್ ಫುಜಿ]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಪುನರ್ನಿರ್ದೇಶನ 1428108 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ಮೌಂಟ್ ಫುಜಿ]] a14f6l39f0398qdsiaarxozl4nj1yii 0 175260 1428106 1380504 2026-09-12T17:39:14Z ~2026-49455-59 101702 /* */ 1428106 wikitext text/x-wiki [[File:PUNEETH_RAJKUMAR.jpg|thumb|2020ರಲ್ಲಿ ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್]] [[ಕನ್ನಡ]] ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಭಾರತೀಯ ನಟ [[ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‍ಕುಮಾರ್|ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್]]. ಆರು ತಿಂಗಳ ಮಗುವಾಗಿದ್ದಾಗ, ಅವರು ವಿ. ಸೋಮಶೇಖರ [[ಪ್ರೇಮದ ಕಾಣಿಕೆ]] (1976) ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ ''[[ಸನಾದಿ ಅಪ್ಪಣ್ಣ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಸನಾದಿ ಅಪ್ಪಣ್ಣ]]'' (1977) ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರು. ಅವರ ಹಿಂದಿನ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ತಂದೆ [[ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್]] ಅವರ ರೀಲ್ ತಂದೆಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ನಂತರ ಬಂದ [[ತಾಯಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮಗ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ತಾಯಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮಗ]], ''[[ವಸಂತಗೀತ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ವಸಂತ ಗೀತಾ]]'' ಮತ್ತು ''[[ಭಾಗ್ಯವಂತ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಭಾಗ್ಯವಂತ]]'' ಮುಂತಾದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಅವರ ಗಾಯನ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು. [[ಎನ್.ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ್]]ರ [[ಬೆಟ್ಟದ ಹೂವು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಬೆಟ್ಟದ ಹೂವು]] ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬಾಲ ಕಲಾವಿದರ [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು|ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]ಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಆತ ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯದ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ''[[ಪರಶುರಾಮ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಪರಶುರಾಮ]]'' ಎಂಬ ಸಾಹಸ ಚಿತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿದರು. [[ಪುರಿ ಜಗನ್ನಾಥ್]] ನಿರ್ದೇಶನದ ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿ ರೊಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಡ್ರಾಮಾ ''[[ಅಪ್ಪು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅಪ್ಪು]]'' (2002) [[ರಕ್ಷಿತಾ]] ಎದುರು ಪುನೀತ್ ಅವರ ಮೊದಲ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ಬಂದಿತು. ಇದರ ನಂತರ 2003ರಲ್ಲಿ [[ರಮ್ಯಾ]] ಎದುರು ''[[ಅಭಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅಭಿ]]'' ಮತ್ತು 2004ರಲ್ಲಿ ''[[ವೀರ ಕನ್ನಡಿಗ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ವೀರ ಕನ್ನಡಿಗಾ]]'' ಮತ್ತು ''[[ಮೌರ್ಯ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಮೌರ್ಯ]]'' ನಟಿಸಿದರು. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದವು ಮತ್ತು ಅವರನ್ನು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪ್ರಮುಖ ನಟರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು. ಆತ ತಮ್ಮ ಬಹುಮುಖ ಸಾಹಸಗಳಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಿನ್ನಡೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವನ ಅತಿಮಾನವೀಯ ಲವಚಿಕತೆಗೆ, ಚುರುಕಾದ ತಾಳೆಗಿಡ ಏರುವವರಾದ [[ಈಡಿಗ]] ಸಮುದಾಯದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಕಾರಣವೆಂದು ಕೆಲವರು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. '<nowiki/>''[[ಅರಸು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅರಸು]]''<nowiki/>' ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಪುನೀತ್ ಅವರ ಮೊದಲ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಅಭಿನಯವು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟನೆಗಾಗಿ ಫಿಲ್ಮ್ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಮುಂದಿನ ಚಿತ್ರವಾದ '''[[ಮಿಲನ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಮಿಲನಾ]]''<nowiki/>' ಅವರಿಗೆ [[ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ಅವರ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಯಶಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ''[[ಜಾಕಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಜಾಕಿ]]'', [[ಹುಡುಗರು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಹುಡುಗರು]], ''[[ರಣವಿಕ್ರಮ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ರಾಣಾ ವಿಕ್ರಮ]]'', ''[[ರಾಜಕುಮಾರ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ರಾಜಕುಮಾರ]]'' ಮತ್ತು ''[[ನಟಸಾರ್ವಭೌಮ (೨೦೧೯ ಚಲನಚಿತ್ರ)|ನಟಸಾರ್ವಭೌಮಾ]]'', [[ಯುವರತ್ನ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಯುವರತ್ನ]] ಸೇರಿವೆ. ==ಸಿನಿಮಾಗಳು== ===ನಟನಾಗಿ=== {| class="wikitable" |+ಸೂಚಕ | style="background:#ffc;"| {{dagger|alt=Films that have not yet been released}} | ಇನ್ನೂ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. |} {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" |- ! scope="col" | ವರ್ಷ ! scope="col" | ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! scope="col" | ಪಾತ್ರ ! scope="col" class="unsortable" | ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ! scope="col" class="unsortable" | ಉಲ್ಲೇಖಗಳು |- | 1976 ! scope="row" | ''[[ಪ್ರೇಮದ ಕಾಣಿಕೆ]]'' | ಒಂದು ಶಿಶು | ಮಾಸ್ಟರ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/others/when-kannada-star-puneeth-rajkumar-asked-people-not-to-compare-him-with-his-dad-rajkumar-he-is-different-101635511181323.html|title=When Kannada star Puneeth Rajkumar asked people not to compare him with his dad Rajkumar: 'He is different'|date=29 October 2021|newspaper=[[Hindustan Times]]}}</ref> |- | 1977 ! scope="row" | ''[[ಸನಾದಿ ಅಪ್ಪಣ್ಣ]]'' | ಯುವ ಅಶೋಕ್ | rowspan="10" | ಮಾಸ್ಟರ್ ಲೋಹಿತ್ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://frontline.thehindu.com/dispatches/kannada-film-star-and-rajkumars-son-puneeth-rajkumar-46-suffers-heart-attack-dies/article37241742.ece|title=Kannada film star and Rajkumar's son Puneeth Rajkumar, 46, suffers heart attack, dies|first=Ravi|last=Sharma|website=Frontline.thehindu.com|date=29 October 2021 }}</ref> |- | 1978 ! scope="row" | ''[[ತಾಯಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮಗ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ತಾಯಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮಗ]]'' | ಯಂಗ್ ಕುಮಾರ್ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.deccanherald.com/state/top-karnataka-stories/sandalwood-superstar-puneeth-rajkumar-passes-away-at-46-1045316.html|title=Sandalwood superstar Puneeth Rajkumar passes away at 46|date=29 October 2021|website=Deccan Herald}}</ref> |- | 1980 ! scope="row" | ''[[ವಸಂತಗೀತ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ವಸಂತ ಗೀತಾ]]'' | ಶ್ಯಾಮ್ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.usatoday.com/story/entertainment/celebrities/2021/10/29/indian-actor-puneeth-rajkumar-dies-46-cardiac-arrest/6192407001/|title=Kannada film star Puneeth Rajkumar dies at 46 from cardiac arrest after working out|first=Keira|last=Wingate|website=Usatoday.com}}</ref> |- | rowspan="2" | 1981 ! scope="row" | ''[[ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದ ಭಗವಂತ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದ ಭಾಗವಂತ]]'' | [[ಕೃಷ್ಣ]] |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/karnataka/for-puneeth-rajkumar-this-was-no-time-to-die/article37244563.ece|title=For Puneeth Rajkumar, this was no time to die|first=K. v Aditya|last=Bharadwaj|newspaper=[[The Hindu]]|date=30 October 2021}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಭಾಗ್ಯವಂತ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಭಾಗ್ಯವಂತ]]'' | ಕೃಷ್ಣ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web| url = https://www.outlookindia.com/website/story/entertainment-news-puneeth-rajkumar-death-dead-dies-remembering-5-best-movies-power-star/399190| title = Puneeth Rajkumar Death: Remembering The 5 Best Movies Of The Power Star|website=Outlookindia.com| date = 29 October 2021}}</ref> |- | rowspan="2" | 1982 ! scope="row" | ''[[ಹೊಸ ಬೆಳಕು]]'' | ಪುಟ್ಟು |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/puneeth-rajkumar-eyes-to-be-donated/articleshow/87362531.cms|title=Puneeth Rajkumar eyes to be donated |newspaper=[[The Times of India]]}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಚಲಿಸುವ ಮೋಡಗಳು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಚಲಿಸುವ ಮೋಡಗಳು]]'' | ರಾಮು |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/kaanadante-maayavadanu-thousands-turn-one-last-goodbye-puneeth-157087|title='Kaanadante Maayavadanu': Thousands turn up for one last goodbye to Puneeth|date=30 October 2021|website=The News Minute}}</ref> |- | rowspan="2" | 1983 ! scope="row" | ''[[ಭಕ್ತ ಪ್ರಹ್ಲಾದ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಭಕ್ತ ಪ್ರಹ್ಲಾದ]]'' | [[ಪ್ರಹ್ಲಾದ]] |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite news|url=https://www.deccanherald.com/metrolife/metrolife-your-bond-with-bengaluru/when-a-young-puneeth-was-petrified-by-rajkumars-ferocious-act-in-bhakta-prahlada-1046854.html|title=When a young Puneeth was petrified by Rajkumar's ferocious act in 'Bhakta Prahlada'|date=2 November 2021|newspaper=[[Deccan Herald]]}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಎರಡು ನಕ್ಷತ್ರಗಳು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಎರಡು ನಕ್ಷತ್ರಗಳು]]'' | ರಾಜಾ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://variety.com/2021/film/news/puneeth-rajkumar-dead-dies-kannada-actor-1235100429/|title=Puneeth Rajkumar, Kannada Film Star, Dies At 46|first1=Naman|last1=Ramachandran|website=Variety.com|date=29 October 2021}}</ref> |- | 1984 ! scope="row" | ''[[ಯಾರಿವನು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಯಾರಿವನು]]'' | ಶ್ಯಾಮ್ |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite magazine|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/puneeth-rajkumar-and-his-father-sang-together-in-yarivanu-here-s-the-story-1871080-2021-10-29|title=Puneeth Rajkumar and his father sang together in Yarivanu. Here's the story|author=Shubhi Mishra |date=October 29, 2021 |magazine=India Today}}</ref> |- | 1985 ! scope="row" | ''[[ಬೆಟ್ಟದ ಹೂವು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಬೆಟ್ಟದ ಹೂವು]]'' | ರಾಮು |ಮಾಸ್ಟರ್ ಪುನೀತ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite magazine|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/power-star-puneeth-rajkumar-won-national-award-for-bettada-hoovu-at-10-full-story-here-1871074-2021-10-29|title=Power Star Puneeth Rajkumar won National Award for Bettada Hoovu at 10. Full story here|author=Vibha Maru |date=October 29, 2021 |magazine=India Today}}</ref> |- | 1988 ! scope="row" | ''[[ಶಿವ ಮೆಚ್ಚಿದ ಕಣ್ಣಪ್ಪ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಶಿವ ಮೆಚ್ಚಿದ ಕಣ್ಣಪ್ಪ]]'' | ಯುವ [[ಕಣ್ಣಪ್ಪ|ದಿನ್ನ]] | ಮಾಸ್ಟರ್ ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/puneeth-rajkumar-appu-powerstar-and-son-of-kannada-cinema-icon-rajkumar-no-more-4378682.html|title=Puneeth Rajkumar, 'Appu', 'Powerstar' and Son of Kannada Cinema Icon Rajkumar, No More|date=29 October 2021|website=News18}}</ref> | 1989 ! scope="row" | ''[[ಪರಶುರಾಮ್ (1989 ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಪರಶುರಾಮ್]]'' | ಅಪ್ಪು |ಬಾಲ ನಟ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/opinion-entertainment/puneeth-rajkumar-the-true-power-star-7597260/|title=Puneeth Rajkumar, the beloved 'Power Star'|date=29 October 2021}}</ref> |- | 2002 ! scope="row" | ''[[ಅಪ್ಪು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅಪ್ಪು]]'' | ಅಪ್ಪು |ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/19-years-for-appu-and-for-puneeth-rajkumar-and-rakshitha-too/articleshow/82260867.cms|title=19 years for Appu; and for Puneeth Rajkumar and Rakshitha too|website=The Times of India|date=26 April 2021 }}</ref> |- | 2003 ! scope="row" | ''[[ಅಭಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅಭಿ]]'' | ಅಭಿಷೇಕ್ "ಅಭಿ" | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/best-movies-of-puneeth-rajkumar/photostory/68373663.cms|title=Best movies of Puneeth Rajkumar|date=12 March 2019|website=The Times of India}}</ref> |- | rowspan="2" | 2004 ! scope="row" | ''[[ವೀರ ಕನ್ನಡಿಗ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ವೀರ ಕನ್ನಡಿಗ]]'' | ಮುನ್ನಾ/ಶಂಕರ್ |ದ್ವಿಪಾತ್ರ |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite news|date=2021-10-29|title=Top 5 films of power star Puneeth Rajkumar that were Telugu remakes|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/top-5-films-of-power-star-puneeth-rajkumar-that-were-telugu-remakes/photostory/87365773.cms|access-date=2021-11-18|work=The Times of India|language=en}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಮೌರ್ಯ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಮೌರ್ಯ]]'' | ಮನು | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/top-5-films-of-power-star-puneeth-rajkumar-that-were-telugu-remakes/photostory/87365773.cms|title=Top 5 films of power star Puneeth Rajkumar that were Telugu remakes|date=29 October 2021|website=The Times of India}}</ref> |- | rowspan="2" | 2005 ! scope="row" | ''[[ಆಕಾಶ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಆಕಾಶ್]]'' | ಆಕಾಶ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.sify.com/movies/akash-review-kannada-pclvJidchgdgi.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20160701204414/http://www.sify.com/movies/akash-review-kannada-pclvJidchgdgi.html|url-status=dead|archive-date=1 July 2016|title=Akash|website=[[Sify]]}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ನಮ್ಮ ಬಸವ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ನಮ್ಮ ಬಸವ]]'' | ಬಸವ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=http://www.deccanherald.com/deccanherald/sep112005/movies177402005910.asp|archive-url=https://web.archive.org/web/20060910054354/http://www.deccanherald.com/deccanherald/sep112005/movies177402005910.asp|url-status=dead|archive-date=10 September 2006|title=Namma Basava (U) – Deccan Herald – Internet Edition|date=10 September 2006|access-date=12 November 2021}}</ref> |- | 2006 ! scope="row" | ''[[ಅಜಯ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅಜಯ್]]'' | ಅಜಯ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.sify.com/movies/ajay-review-kannada-pclvUshghihhd.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20211112214935/https://www.sify.com/movies/ajay-review-kannada-pclvUshghihhd.html|url-status=dead|archive-date=12 November 2021|title=Ajay|website=[[Sify]]}}</ref> |- | rowspan="2" | 2007 ! scope="row" | ''[[ಅರಸು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅರಸು]]'' | ಶಿವರಾಜ್ ಅರಸು | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.sify.com/movies/arasu-review-kannada-pclwksaicbfgd.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117011356/http://www.sify.com/movies/arasu-review-kannada-pclwksaicbfgd.html|url-status=dead|archive-date=17 November 2015|title=Arasu|website=[[Sify]]}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಮಿಲನ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಮಿಲನ]]'' | ಆಕಾಶ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite news|url=https://www.rediff.com/movies/2007/sep/17ssmilana.htm|title=Milana is entertaining|website=Rediff.com}}</ref> |- | rowspan="2" | 2008 ! scope="row" | ''[[ಬಿಂದಾಸ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಬಿಂದಾಸ್]]'' | ಶಿವು | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movie-reviews/bindaas/movie-review/2787006.cms|title=Bindaas Movie Review {3.5/5}: Critic Review of Bindaas |newspaper=[[The Times of India]]}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ವಂಶಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ವಂಶಿ]]'' | ವಂಶಿ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.rediff.com/movies/2008/oct/03ssv.htm|title=Review: Vamshi is just average|website=Rediff.com}}</ref> |- | rowspan="2" | 2009 ! scope="row" | ''[[ರಾಜ್ ದಿ ಶೋ ಮ್ಯಾನ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ರಾಜ್ - ದಿ ಶೋಮ್ಯಾನ್]]'' | ಮುತ್ತುರಾಜ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.rediff.com/movies/2009/aug/14telugu-movie-review-raaj-the-showman.htm|title=Raaj, the Showman disappoints|website=Rediff.com}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ರಾಮ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ರಾಮ್]]'' | ರಾಮ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movie-reviews/raam/movie-review/5394246.cms|title=Raam Movie Review {3/5}: Critic Review of Raam|newspaper=[[The Times of India]]}}</ref> |- | rowspan="2" | 2010 ! scope="row" | ''[[ಪೃಥ್ವಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಪೃಥ್ವಿ]]'' | ಪೃಥ್ವಿ ಕುಮಾರ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.rediff.com/movies/review/south-kannada-movie-review-prithvi/20100423.htm|title=Prithvi is a treat for Puneet fans|first=Shruti Indira|last=Lakshminarayana|website=Rediff}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಜಾಕಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಜಾಕಿ]]'' | ಜಾನಕಿರಾಮ "ಜಾಕಿ" | [[ಉದಯ ಟಿ.ವಿ|ಉದಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ]] <br />ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ—ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟನಿಗಾಗಿ ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ - ಕನ್ನಡ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movie-reviews/jackie/movie-review/6754471.cms|title=Jackie Movie Review {4/5}: Critic Review of Jackie |newspaper=[[The Times of India]]}}</ref> |- | rowspan="2" | 2011 ! scope="row" | ''[[ಹುಡುಗರು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಹುಡುಗರು]]'' | ಪ್ರಭು | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.rediff.com/movies/report/south-review-hudugaru/20110506.htm|title=Review: Hudugaru remains faithful to the original|first=Shruti Indira|last=Lakshminarayana|website=Rediff.com}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಪರಮಾತ್ಮ(ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಪರಮಾತ್ಮ]]'' | ಪರಮ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.news18.com/news/india/kannada-review-paramathma-is-a-fresh-delight-407786.html|title=Kannada Review: 'Paramathma' is a fresh delight|date=8 October 2011|website=News18}}</ref> |- | rowspan="2" | 2012 ! scope="row" | ''[[ಅಣ್ಣ ಬಾಂಡ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅಣ್ಣಾಬಾಂಡ್]]'' | ಬಾಂಡ್ ರವಿ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.rediff.com/movies/review/south-review-anna-bond-is-strictly-for-puneeth-fans/20120502.htm|title=Review: Anna Bond is strictly for Puneeth fans|first=Srikanth|last=Srinivasa|website=Rediff}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಯಾರೇ ಕೂಗಾಡಲಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಯಾರೆ ಕೂಗಾಡಲಿ]]'' | ಕುಮಾರ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.rediff.com/movies/review/south-review-yaare-koogadali/20121221.htm|title=Review: Yaare Koogadali is powerful|first=Srikanth|last=Srinivasa|website=Rediff}}</ref> |- | rowspan="2" | 2014 ! scope="row" | ''[[ನಿನ್ನಿಂದಲೇ]]'' | ವಿಕ್ಕಿ ವೆಂಕಟೇಶ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movie-reviews/ninnindale/movie-review/29018759.cms|title=Ninnindale Movie Review {3/5}: Critic Review of Ninnindale |newspaper=[[The Times of India]]}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ಪವರ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಪವರ್***]]'' | ಭರತ್ ಕುಮಾರ್ ಐಪಿಎಸ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movie-reviews/power/movie-review/41342863.cms|title=Power*** Movie Review {3.5/5}: Critic Review of Power***|newspaper=[[The Times of India]]}}</ref> |- | rowspan="2" | 2015 ! scope="row" | ''[[ಮೈತ್ರಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಮೈತ್ರಿ]]'' | ತಾನೇ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movie-reviews/mythri/movie-review/46326221.cms|title=Mythri Movie Review {4/5}: Critic Review of Mythri |newspaper=[[The Times of India]]}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ರಣವಿಕ್ರಮ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ರಣ ವಿಕ್ರಮ]]'' | ಎಸಿಪಿ ವಿಕ್ರಮ್ ಕುಮಾರ್ / ರಣ ವಿಕ್ರಮ | ದ್ವಿಪಾತ್ರ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/150411/entertainment-sandalwood/article/movie-review-rana-vikrama-power%E2%80%98fully%E2%80%99-loaded-ammunition |title=Movie Review 'Rana Vikrama': Power'fully' loaded ammunition |publisher=Deccanchronicle.com |date= |accessdate=2022-08-17}}</ref> |- | rowspan="2" | 2016 ! scope="row" | ''[[ಚಕ್ರವ್ಯೂಹ (2016 ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಚಕ್ರವ್ಯೂಹ]]'' | ಲೋಹಿತ್ | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movie-reviews/chakravyuha/movie-review/52052421.cms|title=Chakravyuha Movie Review {3.5/5}: Critic Review of Chakravyuha |newspaper=[[The Times of India]]}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[ದೊಡ್ಮನೆ ಹುಡ್ಗ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ದೊಡ್ಮನೆ ಹುಡ್ಗ]]'' | ಸೂರ್ಯ | |style="text-align: center;"| <ref>{{cite web|last=S|first=Viswanath|title=A power-packed breezy, romantic comedy|url=https://www.deccanherald.com/content/573420/a-power-packed-breezy-romantic.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20211031074947/https://www.deccanherald.com/content/573420/a-power-packed-breezy-romantic.html|archive-date=31 October 2021|url-status=live|date=1 October 2016|publisher=[[Deccan Herald]]|access-date=31 October 2021}}</ref> |- | rowspan="2" | 2017 ! scope="row" | ''[[ರಾಜಕುಮಾರ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ರಾಜಕುಮಾರ]]'' | ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ | ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟನಿಗಾಗಿರುವ ಲವ್ ಲವಿಕೆ ರೀಡರ್ಸ್ ಚಾಯ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ - ಪುರುಷ<br />ಜೀ ಕನ್ನಡ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕನ್ನಡಿಗ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – ಪುರುಷ<br />[[ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು|ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] – ಕನ್ನಡ<br />ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ - ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟನಿಗಾಗಿರುವ ಟಿಎಸ್ಆರ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ |style="text-align: center;"| <ref>{{cite web|last1=Khajane|first1=Muralidhara|title=The film is not about Appaji|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/the-film-is-not-about-appaji/article17459827.ece|website=The Hindu|access-date=24 March 2017|date=14 March 2017}}</ref> |- ! scope="row"|''[[ಅಂಜನಿ ಪುತ್ರ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಅಂಜನಿ ಪುತ್ರ]]'' | ವಿರಾಜ್ | |style="text-align: center;"| <ref>{{cite web|title=Harsha's Hanuman connection continues with Anjani Putra|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/2017/feb/07/harshas-hanuman-connection-continues-with-anjani-putra-1567716.html|website=New Indian Express|date=7 February 2017 |access-date=7 February 2017}}</ref> |- | 2018 ! scope="row"|''ಹಂಬಲ್ ಪೊಲಿಟಿಶಿಯನ್ ನೊಗರಾಜ್'' | ತಾನೇ | ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರ |style="text-align: center;"| <ref>{{cite web|url=https://newskarnataka.com/south-cinema/sandalwood/puneeth-rajkumar-to-play-cameo-in-humble-politician-nograj/|archive-url=https://web.archive.org/web/20211031073311/https://newskarnataka.com/south-cinema/sandalwood/puneeth-rajkumar-to-play-cameo-in-humble-politician-nograj/|archive-date=31 October 2021|url-status=live|title=Puneeth Rajkumar to play cameo in 'Humble Politician Nograj'|date=18 October 2017|website=newskarnataka.com|access-date=31 October 2021}}</ref> |- | rowspan="2" |2019 ! scope="row" |''[[ನಟಸಾರ್ವಭೌಮ (೨೦೧೯ ಚಲನಚಿತ್ರ)|ನಟಸಾರ್ವಭೌಮ]]'' |ಗಗನ್ ದೀಕ್ಷಿತ್ | |style="text-align:center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.deccanherald.com/city/natasaarvabhowma-sets-new-717053.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20200924211929/https://www.deccanherald.com/city/natasaarvabhowma-sets-new-717053.html|archive-date=24 September 2020|url-status=live|title='Natasaarvabhowma' sets new trend in Sandalwood|first=Jagadish|last=Angadi|date=6 February 2019|publisher=[[Deccan Herald]]|access-date=31 October 2021}}</ref> |- ! scope="row" |''[[ಪಡ್ಡೆ ಹುಲಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಪಡ್ಡೆ ಹುಲಿ]]'' | ತಾನೇ | ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರ |style="text-align: center;"| <ref>{{cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/puneeth-rajkumar-play-cameo-paddehuli-99818|archive-url=https://web.archive.org/web/20190410230329/https://www.thenewsminute.com/article/puneeth-rajkumar-play-cameo-paddehuli-99818|archive-date=10 April 2019|url-status=live|title=Puneeth Rajkumar to play a cameo in 'Paddehuli'|date=10 April 2019|website=thenewsminute.com|access-date=31 October 2021}}</ref> |- | 2020 ! scope="row" |''[[ಮಾಯಾಬಜಾರ್ 2016 (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಮಾಯಾಬಜಾರ್ 2016]]'' | ತಾನೇ |"ಲೋಕ ಮಾಯಾ ಬಜಾರು" ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರ |style="text-align: center;"| <ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/puneeth-rajkumar-to-shake-a-leg-in-maya-bazaar/articleshow/70870047.cms|title=Puneeth Rajkumar to shake a leg in Maya Bazaar|website=The Times of India|date=28 August 2019 }}</ref> |- |2021 ! scope="row" |''[[ಯುವರತ್ನ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಯುವರತ್ನ]]'' |ಯುವರಾಜ್ |ಕೊನೆಯ ಚಿತ್ರ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url= https://www.thenewsminute.com/article/puneeth-rajkumar-s-role-yuva-ratna-revealed-91097|title=Puneeth Rajkumar's role in 'Yuva Ratna' revealed|access-date=5 November 2018|work=The news minute|date=5 November 2018}}</ref> |- | rowspan="3" | 2022 ! scope="row" | ''[[ಜೇಮ್ಸ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಜೇಮ್ಸ್]]'' |ಸಂತೋಷ್ ಕುಮಾರ್ "ಜೇಮ್ಸ್" |ಮರಣೋತ್ತರ ಚಿತ್ರ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite news |title=Puneeth Rajkumar gets his first dose of the Covid-19 vaccine |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/puneeth-rajkumar-gets-his-first-dose-of-the-covid-19-vaccine/articleshow/81949251.cms |website=The Times of India |date=7 April 2021 |access-date=14 April 2021 |language=en}}</ref> |- ! scope="row" |''[[ಲಕ್ಕಿ ಮ್ಯಾನ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಲಕ್ಕಿ ಮ್ಯಾನ್]]'' |ದೇವರು |ಮರಣೋತ್ತರ ಬಿಡುಗಡೆ; ವಿಸ್ತೃತ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರ |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/one-of-puneeth-rajkumars-final-few-appearances-the-first-look-of-luckyman-is-here/articleshow/88607044.cms|title=One of Puneeth Rajkumar's final few appearances, the first look of 'Luckyman' is here|newspaper=[[The Times of India]]|access-date=24 January 2022}}</ref> |- ! scope="row" |''[[ಗಂಧದಗುಡಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ ೨೦೨೨)|ಗಂಧದ ಗುಡಿ]]'' |ಸ್ವತಃ |ಮರಣೋತ್ತರ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web |url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/2021/dec/07/puneeth-rajkumaris-a-guiding-force-forgandhada-gudi-2392518.html |title='Puneeth Rajkumar is a guiding force for Gandhada Gudi' |date=7 December 2021 |access-date=7 January 2022 |archive-date=7 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211207054136/https://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/2021/dec/07/puneeth-rajkumaris-a-guiding-force-forgandhada-gudi-2392518.html |url-status=live }}</ref> |} ===ಧ್ವನಿ ಪಾತ್ರಗಳು=== {| class="wikitable sortable" |- ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ !! class="unsortable" | ಪಾತ್ರ !! class="unsortable" | ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ! class="unsortable" | ಉಲ್ಲೇಖಗಳು |- | 2014 |''[[ಬಹದ್ದೂರ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಬಹದ್ದೂರ್]]''|| ನಿರೂಪಕ || |style="text-align: center;"| <ref>{{cite news |title= Why Puneeth Rajkumar is pivotal to Bahaddur |url= http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/Why-Puneeth-Rajkumar-is-pivotal-to-Bahaddur/articleshow/43146200.cms |newspaper= The Times of India |date= 23 September 2014 |access-date= 25 September 2014}}</ref> |- | rowspan="2" |2018 |''ಅಮೋಲಿ''|| ನಿರೂಪಕ || ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ; ಕನ್ನಡ ಆವೃತ್ತಿ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web |url=https://www.thehindu.com/entertainment/voicing-his-support/article23800713.ece |title=Puneeth Rajkumar lends his voice for 'Amoli: Priceless' |last=R |first=Shilpa Sebastian |date=2018-05-07 |website=thehindu.com |publisher=[[The Hindu]] |location=India |access-date=2019-04-30}}</ref> |- |''[[ರಾಜರಥ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ರಾಜರಥ]]''|| ರಾಜರಥ (ಧ್ವನಿ) || ನಿರೂಪಕ |style="text-align: center;"| <ref>{{cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/stories/news/2017/dec/28/puneeth-rajkumar-is-rajaratha-3810.html|title=Puneeth Rajkumar is Rajaratha!|website=[[Cinema Express]]|date=28 December 2017 }}</ref> |- | 2019 |''[[ಇಂಡಿಯಾ v/s ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಇಂಡಿಯಾ v/s ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್]]''|| ನಿರೂಪಕ || |style="text-align: center;"| <ref>{{cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/review/2020/jan/25/india-vs-england-review-it-traces-history--2094125.html|title='India vs England' review: It traces history|website=The New Indian Express|date=25 January 2020 }}</ref> |} ===ನಿರ್ಮಾಪಕರಾಗಿ=== {{See also|ಪಿ.ಆರ್.ಕೆ. ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್}} {| class="wikitable" |+ಸೂಚಕ | style="background:#ffc;"| {{dagger|alt=Films that have not yet been released}} | ಇನ್ನೂ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. |} {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" |- ! scope="col" | ವರ್ಷ ! scope="col" | ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! scope="col" class="unsortable" | ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ! scope="col" class="unsortable" | ಉಲ್ಲೇಖಗಳು |- | 2019 ! scope=row | ''[[ಕವಲುದಾರಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಕವಲುದಾರಿ]]'' | |style="text-align: center;"|<ref>{{Cite news|url=https://www.cinemaexpress.com/stories/interviews/2019/apr/06/rishi-i-appreciate-the-faith-that-puneeth-rajkumar-had-in-me-even-before-the-release-of-my-first-fi-10901.html|title=Rishi: I appreciate the faith that Puneeth Rajkumar had in me even before the release of my first film|newspaper=[[Cinema Express]]}}</ref> |- | rowspan="3" | 2020 ! scope=row | ''[[ಮಾಯಾಬಜಾರ್ 2016 (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಮಾಯಾಬಜಾರ್ 2016]]'' | |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|url=https://www.indulgexpress.com/entertainment/cinema/2021/oct/29/remembering-appu-the-raajakumara-who-ruled-a-million-hearts-with-his-smile-and-humility-36689.html|title=Remembering Appu: The Raajakumara who ruled a million hearts with his smile and humility|website=Indulgexpress.com|date=29 October 2021 }}</ref> |- ! scope=row | ''[[ಲಾ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಲಾ]]'' | rowspan="2" |ಅಮೆಜಾನ್ ಪ್ರೈಮ್ ಚಲನಚಿತ್ರ |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|title=Ragini Chandran's debut titled Law {{!}} Cinemaexpress|url=https://m.cinemaexpress.com/stories/news/2019/mar/18/ragini-chandrans-debut-titled-law-10591.amp|website=[[Cinema Express]]|date=8 March 2019|access-date=2020-05-07|archive-date=2020-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200702195456/https://m.cinemaexpress.com/stories/news/2019/mar/18/ragini-chandrans-debut-titled-law-10591.amp|url-status=dead}}</ref><br/><ref>{{cite web|title=Puneeth Rajkumar to fund actor Prajwal Devaraj wife Ragini's stalled debut movie|url=https://newsable.asianetnews.com/entertainment/puneeth-rajkumar-to-fund-actor-prajwal-devaraj-wife-ragini-s-stalled-debut-movie-pl7px9|website=Newsable.asianetnews.com|access-date=2020-05-07}}</ref> |- ! scope=row|''[[ಫ್ರೆಂಚ್ ಬಿರಿಯಾನಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಫ್ರೆಂಚ್ ಬಿರಿಯಾನಿ]]'' |style="text-align: center;"|<ref>{{cite web|title=Pannaga Bharana's laugh riot, starring Danish Sait, titled 'French Biryani' – The New Indian Express|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/2020/May/04/pannaga-bharanas-laugh-riot-starring-danish-sait-titled-french-biryani-2138757.html|website=Newindianexpress.com|date=3 May 2020 |access-date=2020-05-07}}</ref> |- | rowspan="4" | 2022 ! scope="row" |''[[ಒನ್ ಕಟ್ ಟು ಕಟ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಒನ್ ಕಟ್ ಟು ಕಟ್]]'' | rowspan="3" |ಅಮೆಜಾನ್ ಪ್ರೈಮ್ ಚಿತ್ರ; ಮರಣೋತ್ತರ ಬಿಡುಗಡೆ | style="text-align: center;" |<ref>{{cite web |title=Danish Sait to bring Gopi on big screen in One Cut Two Cut |url=https://www.cinemaexpress.com/stories/news/2021/jan/05/danish-sait-to-bring-gopi-on-big-screen-in-one-cut-two-cut-22081.html |website=[[Cinema Express]] |date=4 January 2021 |language=en}}</ref> |- ! scope="row"|''[[ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ಪ್ಯಾಕ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ಪ್ಯಾಕ್]]'' | style="text-align: center;" |<ref>{{cite web|title=Family Pack reunites Arjun Kumar and Likith Shetty – The New Indian Express|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/2020/Apr/07/family-pack-reunites-arjun-kumar-and-likith-shetty-2126609.html|website=Newindianexpress.com|date=4 April 2020 |access-date=2020-05-07}}</ref><br/><ref>{{cite web|title=Puneeth Rajkumar to bankroll Likith Shetty's upcoming film Family Pack|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/puneeth-rajkumar-to-bankroll-likith-shetty-s-upcoming-film-family-pack-1665894-2020-04-11|website=India Today|date=11 April 2020 |language=en|access-date=2020-05-07}}</ref> |- ! scope="row"|''[[ಮ್ಯಾನ್ ಆಫ್ ದಿ ಮ್ಯಾಚ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಮ್ಯಾನ್ ಆಫ್ ದಿ ಮ್ಯಾಚ್]]'' | style="text-align: center;" |<ref>{{Cite web |date=31 July 2021 |title=Vasuki Vaibhav plays a cameo in 'Man of The Match' |url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/2021/jul/31/vasuki-vaibhav-plays-a-cameo-in-man-of-the-match-2337850.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210731081941/https://www.newindianexpress.com/entertainment/kannada/2021/jul/31/vasuki-vaibhav-plays-a-cameo-in-man-of-the-match-2337850.html |archive-date=31 July 2021 |access-date=3 August 2021 |website=[[The New Indian Express]]}}</ref> |- ! scope="row" |''[[ಗಂಧದಗುಡಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ ೨೦೨೨)|ಗಂಧದ ಗುಡಿ]]'' | rowspan="2" |ಮರಣೋತ್ತರ ಬಿಡುಗಡೆ | style="text-align: center;"| <ref>{{Cite news |title=Puneeth Rajkumar's dream project with Amoghavarsha titled ''Gandhada Gudi'' |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/puneeth-rajkumars-dream-project-with-amoghavarsha-titled-gandhada-gudi/articleshow/88118871.cms |access-date=2022-08-09 |website=The Times of India|date=6 December 2021 }}</ref> |- |2023 |''[[ಆಚಾರ್ & ಕೋ.|ಆಚಾರ್ & ಕಂ]]'' |style="text-align:center;"| <ref>{{Cite web |last=Basavarajaiah |first=Harish |date=28 May 2022 |title=Exclusive: Sindhu Sreenivasa Murthy plays out Puneeth's dream with debut film |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/exclusive-sindhu-sreenivasa-murthy-plays-out-puneeths-dream-with-debut-film/articleshow/91835840.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220612050138/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/exclusive-sindhu-sreenivasa-murthy-plays-out-puneeths-dream-with-debut-film/articleshow/91835840.cms |archive-date=12 June 2022 |access-date=12 June 2022 |website=[[The Times of India]]}}</ref> |- |} === ವಸ್ತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸಕಿಯಾಗಿ === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="margin-right: 0;" |- ! scope="col" | ವರ್ಷ ! scope="col" | ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! scope="col" class="unsortable" | ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ! scope="col" class="unsortable" | ಉಲ್ಲೇಖಗಳು |- | 1993 || ''[[ನಾವಿಬ್ಬರು ನಮಗಿಬ್ಬರು (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ನಾವಿಬ್ಬರು ನಮಗಿಬ್ಬರು]]'' || [[ರಾಘವೇಂದ್ರ ರಾಜ್‍ಕುಮಾರ್ (ನಟ)|ರಾಘವೇಂದ್ರ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್]] |<ref>{{cite web|url=https://chiloka.com/movie/navibbaru-namagibbaru-1993|title=Navibbaru Namagibbaru (1993) Kannada movie: Cast & Crew |work=Chiloka}}</ref> |} {{Interwikineeded}} d59vq8k5bouayxijwlswmsbp1ns61wd 10 176881 1428123 1318991 2026-09-13T08:11:03Z CommonsDelinker 768 ಚಿತ್ರ TimezonesID.svgರ ಬದಲು ಚಿತ್ರ UTC_hue4map_IDN.svg ಹಾಕಲಾಗಿದೆ. 1428123 wikitext text/x-wiki {{Infobox |title = ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸಮಯ |image = [[File:UTC hue4map IDN.svg|350px|center|alt=see caption]] |caption= ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸಮಯ ವಲಯಗಳ ನಕ್ಷೆ |label1 = ಪಶ್ಚಿಮ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಸಮಯ [[ಯುಟಿಸಿ]] |data1 = [[ಯುಟಿಸಿ+07:00]] |label2 = ಮಧ್ಯಮ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಸಮಯ |data2 = [[ಯುಟಿಸಿ+08:00]] |label3 = ಪೂರ್ವ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಸಮಯ |data3 = [[ಯುಟಿಸಿ+09:00]] |label4 = ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ದಿನ |data4 = 1 ಜನವರಿ 1988 |label5 = [[Time notation]] |data5 = [[24-hour clock]] |label6 = [[tz database]] |data6 = ಏಷ್ಯಾ/[[ಜಕಾರ್ತ]] · ಏಷ್ಯಾ/[[ಪೊಂಟಿಯಾನಕ್]] · ಏಷ್ಯಾ/[[ಮಕಾಸ್ಸರ್]] · ಏಷ್ಯಾ/[[ಜಯಪುರ (ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ)]] }}<noinclude> [[Category:Time zones templates]]</noinclude> f4gjanyreldz2cs0lbb7yhv2222rupu 0 180464 1428120 1383284 2026-09-13T04:59:33Z Mahaveer Indra 34672 /* */ ಗೊಂದಲ ಬೇಡ 1428120 wikitext text/x-wiki {{Distinguish|ಒಡಿಶಾ}} {{Short description|UNESCO World Heritage Site in Odesa, Ukraine}} {{Infobox building | name = ಒಡೆಸಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೇಂದ್ರ | native_name = Історичний центр Одеси | image = Будинок театру опери та балету, Одеса DJI 0023.jpg | location_town = ಒಡೆಸಾ | location_country = ಉಕ್ರೇನ್‌ | coordinates = {{coord|46|29|6|N|30|44|28|E|display=inline,title}} <!-- stats --> | embedded = {{Infobox UNESCO World Heritage Site | official_name = ಒಡೆಸಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೇಂದ್ರ (Historic Centre of Odesa) | location = <!-- optional --> | type = cultural | criteria = ii, iv | ID = 1703 | year = 2023 | danger = 2023–''present'' | child = yes | mapframe-zoom = 13 }} | pushpin_map = Ukraine | pushpin_label = Centre of Odesa }} ಒಡೆಸಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೇಂದ್ರ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Історичний центр Одеси, ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಲಿಪ್ಯಂತರ: Istorychnyi tsentr Odesy), ಒಡೆಸಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಗರ ಕೇಂದ್ರ ಅಥವಾ ಸರಳವಾಗಿ ಒಡೆಸಾ ಕೇಂದ್ರ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರದೇಶವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಒಡೆಸಾ ನಗರದ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ.<ref name="WHS-CNN">{{Cite web |date=25 January 2023 |title=Three sites 'in danger' added to UNESCO World Heritage List |url=https://www.cnn.com/travel/article/unesco-world-heritage-sites-special-session/index.html |access-date=26 March 2023 |website=[[CNN]]}}</ref> ಇದನ್ನು 2023ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ರಷ್ಯಾ–ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧದ ಕಾರಣದಿಂದ ಇದು ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಸೇರಿದೆ. == ಆಯ್ಕೆ == ಈ ತಾಣವು 2009ರ ಜನವರಿ 6ರಿಂದ ಯುನೆಸ್ಕೋದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಸಚಿವಾಲಯವು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿತ್ತು.<ref>{{Cite web |date=2022-10-25 |title=Historic Center of the Port City of Odesa - UNESCO World Heritage Centre |url=https://whc.unesco.org/en/tentativelists/5412/ |access-date=2023-03-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221025100348/https://whc.unesco.org/en/tentativelists/5412/ |archive-date=2022-10-25 }}</ref> 2023ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ತುರ್ತು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಯುನೆಸ್ಕೋ ಒಡೆಸಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಮತ್ತು ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಎರಡಕ್ಕೂ ಸೇರಿಸಿತು. == ವಿವರಣೆ == ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೇಂದ್ರವು ಸಮುದ್ರತೀರದ ಒಂದು ಆಳವಿಲ್ಲದ ತಗ್ಗು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಡ್ನಿಸ್ಟರ್ ನದಿಯ ಅಳಿವೆಯಿಂದ ಸುಮಾರು 30 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ. 1787ರಿಂದ 1792ರವರೆಗೆ ನಡೆದ ರಷ್ಯಾ–ತುರ್ಕಿ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಬೆಚ್ಚಗಿನ ನೀರಿನ ಬಂದರನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಅವರು ಕೈಗೊಂಡ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ನಿರ್ಧಾರದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1794ರಲ್ಲಿ ಒಡೆಸಾ ನಗರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಆಗಿನ ಖಾದ್ಜಿಬೇ ಎಂಬ ತುರ್ಕಿ ಕೋಟೆ ಇದ್ದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ನಗರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಒಬ್ಬ ಸೈನಿಕ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಯೋಜಿಸಿದರು. ನಂತರ 19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಗರವು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು. 19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಒಡೆಸಾದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಮತ್ತು ವೇಗವಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಅದರ ಬಂದರಿನ ಯಶಸ್ಸು, ಗವರ್ನರ್‌ಗಳ ಅನುಕೂಲಕರ ನೀತಿಗಳು ಹಾಗೂ 1819ರಿಂದ 1859ರವರೆಗೆ ಇದ್ದ ಮುಕ್ತ ಬಂದರು ನಗರದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. ವ್ಯಾಪಾರವು ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಬಂದ ಜನರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿತು. ಇದರಿಂದ ಬಹುಜನಾಂಗೀಯ ಮತ್ತು ಬಹುಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳು ರೂಪುಗೊಂಡವು ಮತ್ತು ಒಡೆಸಾ ಒಂದು ವಿಶ್ವನಾಗರಿಕ ನಗರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು. ನಗರದ ವೇಗವಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಅದರಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಬಹುಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸ್ವರೂಪವು ಅದರ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು. ಇಂದಿಗೂ ನಗರದ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ವಾಸ್ತುಶೈಲಿಗಳ ಗುರುತುಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯಿಂದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಗಳೂ ಉಂಟಾದವು. 1821ರಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಇವು ಹಲವು ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಘಟನೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದವು. ಒಡೆಸಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೇಂದ್ರವು ವಿಶಾಲವಾದ, ಮರಗಳ ಸಾಲುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ರಸ್ತೆಗಳ ಜಾಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ರಸ್ತೆಗಳು ಎರಡು ಆಯತಾಕಾರದ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ನಗರದ ಎತ್ತರದ ಸಮತಟ್ಟಾದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಲಂಬವಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸುವ ಎರಡು ಆಳವಾದ ಕಂದರಗಳ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಈ ನಗರ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಗರದ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರದ ಕಟ್ಟಡಗಳು. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ಮತ್ತು ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯಿಂದ ಬಂದವರು, ನಗರದ ಅನೇಕ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು. ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ರಂಗಮಂದಿರಗಳು, ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ಖಾಸಗಿ ಅರಮನೆಗಳು, ವಸತಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಕ್ಲಬ್‌ಗಳು, ಹೋಟೆಲ್‌ಗಳು, ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು, ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳು, ಗೋದಾಮುಗಳು, ಷೇರು ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರಗಳು, ಸಾರಿಗೆ ಟರ್ಮಿನಲ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಇತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು ವಾಸ್ತುಶೈಲಿಯ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. ಇವು ಒಡೆಸಾ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ನಗರವಾಗಿದ್ದುದನ್ನೂ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಪ್ರಿಮೋರ್ಸ್ಕಿ ಬುಲೆವಾರ್ಡ್, ಎತ್ತರದ ಸಮತಟ್ಟಾದ ಪ್ರದೇಶದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆ, ಸಮುದ್ರತೀರದ ಕಡೆಗೆ ಇಳಿಯುವ ಪ್ರಿಮೋರ್ಸ್ಕಿ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳು, ಒಡೆಸಾ ಒಪೆರಾ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಲೆಟ್ ಥಿಯೇಟರ್ ಹಾಗೂ ಪಾಲೈಸ್-ರಾಯಲ್ ನಗರದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳಾಗಿವೆ. ಒಡೆಸಾದಲ್ಲಿರುವ ನಗರ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಗುಣಮಟ್ಟವು ಹಿಂದಿನ ರಷ್ಯನ್ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೋ-ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ಇತರ ನಗರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ 19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಒಡೆಸಾ ಕಂಡ ವೇಗವಾದ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಅದರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಗರ ರಚನೆಯ ದೊಡ್ಡ ಭಾಗಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಸಂರಕ್ಷಿತವಾಗಿವೆ. ಇತರ ಅನೇಕ ನಗರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಒಡೆಸಾದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯೂ ಹೆಚ್ಚು ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾಗಿತ್ತು. ಹೀಗಾಗಿ, ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು, ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ರಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವಾಗಿರುವ ಒಡೆಸಾದ ನಗರ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಿತ ಪರಂಪರೆ, 19ನೇ ಶತಮಾನದ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ನಗರಗಳ ಬಹುಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಬಹುಜನಾಂಗೀಯ ಪರಂಪರೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. == ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲಿನ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಾನಿ == 2023ರ ಜುಲೈ 23ರಂದು ರಷ್ಯಾ ಒಡೆಸಾ ನಗರದ ಮೇಲೆ ರಾತ್ರಿ ಕ್ಷಿಪಣಿ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ಈ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ನಗರದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಟ್ಟಡವಾದ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಫಿಗರೇಶನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ಗೆ ತೀವ್ರ ಹಾನಿಯಾಯಿತು. ರಷ್ಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿತು.<ref>{{Cite web |date=23 July 2023 |title= Moscow claims attack that hit Odesa cathedral targeted sites where Ukraine was making 'unmanned boats' to be used against Russia |url= https://kyivindependent.com/russian-defense-ministry-claims-attack-on-odesa-targeted-sites-where-terrorist-acts-against-russia-prepared/ |access-date=23 July 2023 |website=[[The Kyiv Independent]]}}</ref> ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಒಡೆಸಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿದ್ದ 25 ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಈ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದವು.<ref>{{cite web |date=2023-07-23 |title=В Одессе после российского обстрела повреждены 25 памятников архитектуры |url=https://meduza.io/news/2023/07/23/v-odesse-posle-rossiyskogo-obstrela-povrezhdeny-25-pamyatnikov-arhitektury |publisher=Meduza |language=ru}}</ref> 2023ರ ನವೆಂಬರ್ 5ರಂದು ನಡೆದ ಮತ್ತೊಂದು ರಷ್ಯಾದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಒಡೆಸಾ ಲಲಿತಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಮನೆಗಳು ಹಾನಿಗೊಳಗಾದವು.<ref>{{cite web |url=https://meduza.io/news/2023/11/06/rossiyskie-voyska-atakovali-odesskuyu-oblast-raketami-i-bespilotnikami-postradali-pyat-chelovek |title=Российские войска атаковали Одесскую область ракетами и беспилотниками. Пострадали восемь человек |date=2023-11-06 |publisher=Meduza |archiveurl=https://archive.today/20231106195033/https://meduza.io/news/2023/11/06/rossiyskie-voyska-atakovali-odesskuyu-oblast-raketami-i-bespilotnikami-postradali-pyat-chelovek |archivedate=2023-11-06 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2023/11/06/world/europe/ukraine-russia-odesa-museum.html |title=Five Wounded as Russian Missiles Strike Odesa, Damaging an Art Museum |date=2023-11-06 |publisher=The New York Times}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-11-06 |url= https://www.france24.com/en/live-news/20231106-russia-strikes-odesa-damaging-museum-injuring-8 |title= Russia strikes Odesa, damaging museum, injuring 8 |work=France 24 |archive-date= 6 November 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231106152618/https://www.france24.com/en/live-news/20231106-russia-strikes-odesa-damaging-museum-injuring-8 |url-status=live}}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == 3r2njag66no9bc82c5oep0n0sd5brtt 0 187283 1428103 2026-09-12T14:01:12Z Sathvik Anchan 100576 ಹೊಸ ಪುಟ: {{short description|Ethnic group in southeast China}} {{Infobox ethnic group | group = ಜಿನ್ ಜನರು | native_name = {{lang|zh|京族}}<br />{{lang|vi|Người Kinh}} (𠊛京) | image = 京族服 4068.jpg | population = 33,112 ([[2020 Chinese census|2020 census]])<ref name=2020chinesecensus>{{Cite web|title=2–22. Population by ethnic groups and gender|url=http://www.stats.gov.cn/tjsj/ndsj/2021/indexeh.htm|access-date=10 De... 1428103 wikitext text/x-wiki {{short description|Ethnic group in southeast China}} {{Infobox ethnic group | group = ಜಿನ್ ಜನರು | native_name = {{lang|zh|京族}}<br />{{lang|vi|Người Kinh}} (𠊛京) | image = 京族服 4068.jpg | population = 33,112 ([[2020 Chinese census|2020 census]])<ref name=2020chinesecensus>{{Cite web|title=2–22. Population by ethnic groups and gender|url=http://www.stats.gov.cn/tjsj/ndsj/2021/indexeh.htm|access-date=10 December 2021|publisher=[[National Bureau of Statistics of China]]}}</ref> | regions = ಚೀನಾ (Wutou, Wanwei ಮತ್ತು Shanxin ದ್ವೀಪಗಳು [[Dongxing, Guangxi|Dongxing]], Guangxi ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ | languages = [[Mandarin Chinese]], [[Yue Chinese]], and [[Vietnamese language|Vietnamese]] | religions = [[Vietnamese folk religion|Folk religion]]{{·}}[[Mahayana Buddhism]]{{·}}[[Taoism]]{{·}}[[Catholic Church in China|Catholicism]] | related = [[Viet people]], [[Muong people|Muong]], [[Chứt people|Chứt]], [[Thổ people|Thổ]] }} {{Infobox Chinese | first = t | c = 京族 | p = Jīngzú | mi = {{IPAc-cmn|j|ing|1|z|u|2}} | myr = Jīngdzú | w = Ching¹-tsu² | bpmf = ㄐㄧㄥ ㄗㄨˊ | j = ging1 zuk6 | y = gīng juhk | ci = {{IPA|yue|kɪ́ŋ tsʊ̀k}} | qn = Kinh tộc <br/>Người Kinh tại Trung Quốc | chunom = 𠊛京在中國 | chuhan = 京族 | altname = Vietnamese name }} <ref>{{cite web |url=http://mz.china.com.cn/?action-viewnews-itemid-4643 |title= Names of nationalities of China in romanization with codes |archive-url =https://web.archive.org/web/20091101182121/http://mz.china.com.cn/?action-viewnews-itemid-4643 |archive-date=1 November 2009 |work= 中国民族报 }}</ref> <ref name="olson">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=IOM8qF34s4YC&pg=PA158 |title=An Ethnohistorical Dictionary of China |author= Olson |page=158 |publisher=Greenwood Press |date=28 February 1998|isbn=978-0313288531 |first=James Stuart|publication-date=1998-02-24}}</ref> ಚೀನಾದ ಜಿನ್ (Gin) ಅಥವಾ ಜಿಂಗ್ (Jing) ಜನರು ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಮೂಲದ ಜನರ ಒಂದು ಸಮುದಾಯ.ಅವರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಚೀನಾದ ಗುವಾಂಗ್‌ಶಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರದೇಶದ ಫಾಂಗ್‌ಚೆಂಗ್‌ಗಾಂಗ್‌ನ ಡೋಂಗ್‌ಸಿಂಗ್ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಜಿಂಗ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹಿಂದೆ ನ್ಗುಯೆನ್ ರಾಜವಂಶದ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಆಡಳಿತ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು.ನಂತರ ಸಿನೋ-ಫ್ರೆಂಚ್ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, 1887ರ ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಫ್ರೆಂಚ್ ಇಂಡೋಚೈನಾದಿಂದ ಚೀನಾಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.ಆದ್ದರಿಂದ, ಜಿಂಗ್ ಜನರು ಮೂಲತಃ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಜನಾಂಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದು, ಈಗ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ: ಜಿಂಗ್ ಜನರು ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಮೂಲದ ಜನರು;ಅವಪೂರ್ವಜರು ವಿಯೆಟ್ನಾಂನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅವರ ಪ್ರದೇಶವು ನಂತರ ಚೀನಾದ ಭಾಗವಾಯಿತು. 2020ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಜಿನ್ (Gin) ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 33,112 ಆಗಿತ್ತು.<ref name=2020chinesecensus/> ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಮುಖ್ಯ ಭೂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿರುವ ಅಥವಾ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ 36,205 ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ನಾಗರಿಕರನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 2010ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿತ್ತು<ref name="2010census">{{cite web |date=April 29, 2011 |title=Major Figures on Residents from Hong Kong, Macao and Taiwan and Foreigners Covered by 2010 Population Census |url=http://www.stats.gov.cn/english/newsandcomingevents/t20110429_402722638.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110514214156/http://www.stats.gov.cn/english/newsandcomingevents/t20110429_402722638.htm |archive-date=May 14, 2011 |access-date=May 4, 2011 |publisher=[[National Bureau of Statistics of China]]}}</ref> == ಪಾರಿಭಾಷಿಕ ಪದಗಳು == ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ “Kinh” ಮತ್ತು “Việt” ಎಂಬ ಎರಡು ಪದಗಳನ್ನು ವಿಯೆಟ್ ಜನರನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. “Kinh” ಪದವನ್ನು ಅಧಿಕೃತ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. Kinh (京) ಎಂದರೆ ಮೂಲತಃ “ರಾಜಧಾನಿ” ಎಂಬ ಅರ್ಥ. ನಂತರ ಈ ಪದವನ್ನು ತಗ್ಗು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಬೆಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರಿಂದ ಅವರನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. Việt (越) ಎಂಬುದು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬೈಯು (Baiyue) ಎಂಬ ವಿವಿಧ ಹಾನ್ ಅಲ್ಲದ ಜನಾಂಗಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹೆಸರು. ಜಿನ್ (Gin) ಜನರನ್ನು ಮೊದಲು “ಯುಎ (Yue)” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 1958ರಲ್ಲಿ “ಜಿನ್ (Gin)” ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ನಂತರ ಆ ಹೆಸರನ್ನು ಬಳಸಲು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=京 族 |url=http://cpc.people.com.cn/BIG5/64107/65708/66066/66077/4470626.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201003061011/http://cpc.people.com.cn/BIG5/64107/65708/66066/66077/4470626.html |archive-date=2020-10-03 |access-date=2020-09-10 |website=[[People's Daily]]}}</ref> ಈ ಹೆಸರಿನ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಜಿನ್ ಜನರೇ ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. ಏಕೆಂದರೆ, ಚೀನಾದಲ್ಲಿರುವ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ನಾಗರಿಕರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಗೊಂದಲಪಡಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಅವರು ಬಯಸಿದರು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಜನಾಂಗದ ಹೆಸರಾದ “ಕಿನ್ (Kinh)” ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. == ಇತಿಹಾಸ == ಜಿನ್ ಜನರ ಪೂರ್ವಜರು 16ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂನ ಹೈ ಫಾಂಗ್ (Hải Phòng) ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಬಂದರು.ಅವರು ಮೊದಲು ಜನರು ವಾಸಿಸದಿದ್ದ ವುಟೌ, ವಾನ್ವೇಯಿ ಮತ್ತು ಶಾನ್ಸಿನ್ ಎಂಬ ಮೂರು ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡರು..<ref name="Jing">[http://www.chine-informations.com/guide/jing_791.html Jing] (in French)</ref> [[File:Paklung413.jpg|thumb|right|ಚೀನಾಕ್ಕೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುವ ಮೊದಲು, 1888ರ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಇಂದಿನ ಫಾಂಗ್‌ಚೆಂಗ್‌ಗಾಂಗ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಯೆಟ್ನಾಂನ ಪ್ರದೇಶಗಳು.]] ಮಾಕ್ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಶಿವಾಂದಾಶಾನ್ ಪರ್ವತಗಳ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು, ಬೈಲಾಂಗ್ ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪ ಸೇರಿದಂತೆ, ಮಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶಕ್ಕೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟಿತು. ಜಿಯಾಂಗ್‌ಪಿಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಮತ್ತು ಚೀನಾದ ಜನರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಆದರೆ, ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಸರ್ಕಾರ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನ ಹರಿಸಲಿಲ್ಲ.18ನೇ ಮತ್ತು 19ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಕಡಲ್ಗಳ್ಳರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು.1885ರ ಚೀನಾ–ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಜಿಯಾಂಗ್‌ಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಜಿಂಗ್ ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಫ್ರೆಂಚರು ಚಿಂಗ್ (Qing) ಚೀನಾಕ್ಕೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟರು. == ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ == ಈ ಸಣ್ಣ ಜನಾಂಗದ ಜನರು ಸುಮಾರು 500 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಚೀನಾದ ಗುವಾಂಗ್‌ಶಿ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮೂರು ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವು ವಾನ್ವೇಯಿ (Vạn Vĩ), ವುಟೌ (Vu Đầu) ಮತ್ತು ಶಾನ್ಸಿನ್ (Sơn Tâm) ದ್ವೀಪಗಳು.ಈ ದ್ವೀಪಗಳು ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಗಡಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು 8 ಕಿ.ಮೀ. ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಹತ್ತಿರದ ಝುಶಾನ್ ಮತ್ತು ತಾಂಜಿ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. 1960ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ತುಂಬಿ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲಕ ಈ ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಚೀನಾದ ಮುಖ್ಯ ಭೂಭಾಗಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite book | title = Invisible China: A Journey Through Ethnic Borderlands | url = https://archive.org/details/invisiblechinajo00lege_943 | url-access = limited |first1= Colin |last1= Legerton |first2= Jacob |last2= Rawson |publisher= Chicago Review Press |year= 2009 |isbn= 978-1-569-76263-9 |page= [https://archive.org/details/invisiblechinajo00lege_943/page/n97 85] }}</ref> ಈ ದ್ವೀಪಗಳು ಫಾಂಗ್‌ಚೆಂಗ್‌ಗಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದ ಡೋಂಗ್‌ಸಿಂಗ್ ಕೌಂಟಿಯ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ. ಈ ಜನರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಹತ್ತಿರದ ಹಾನ್ ಚೀನೀ ಅಥವಾ ಝುವಾಂಗ್ ಜನರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವಾಸಿಸುವ ಕೌಂಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref name = Jing/> ಜಿನ್ ಜನರು ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಉಪಉಷ್ಣವಲಯದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಖನಿಜ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಿವೆ. ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಟಾಂಕಿನ್ ಕೊಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗೆ ತುಂಬಾ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ 700ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಗೆಯ ಮೀನುಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ 200ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮೀನುಗಳು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತವೆ.ಅಲ್ಲಿ ಹೇರಳವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ಮುತ್ತುಗಳು, ಸಮುದ್ರ ಕುದುರೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ನೀರುನಾಯಿಗಳಿಗೆ ಔಷಧೀಯ ಮೌಲ್ಯ ಇರುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆಯಿದೆ. ಟಾಂಕಿನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಸಮುದ್ರದ ನೀರು ಉಪ್ಪು ತಯಾರಿಸಲು ಸಹ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ.ಅಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು ಅಕ್ಕಿ, ಸಿಹಿ ಗೆಣಸು, ಕಡಲೆಕಾಯಿ, ಕಚ್ಚು ಮತ್ತು ಸಿರಿಧಾನ್ಯಗಳು. ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಬಾಳೆಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ಲಾಂಗನ್‌ನಂತಹ ಉಪಉಷ್ಣವಲಯದ ಹಣ್ಣುಗಳು ಕೂಡ ಹೇರಳವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಕರಾವಳಿಯ ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೂವ್ ಮರಗಳು ಟ್ಯಾನಿನ್ ಎಂಬ ವಸ್ತುವಿನ ಉತ್ತಮ ಮೂಲವಾಗಿವೆ. ಟ್ಯಾನಿನ್ ಚರ್ಮ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ವಿತರಣೆ== 2020ರ ಜನಗಣತಿಯು ಚೀನಾದಲ್ಲಿ 33,112 'ಜಿನ್' (Gin) ಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ.<ref>{{Cite web |title=Ethnic composition of China 2020 |url=http://pop-stat.mashke.org/china-ethnic-2020.htm |access-date=8 July 2025 |website=pop-stat.mashke.org}}</ref> ;2020ರ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ 'ಜಿನ್' (Gin) ನ ಪ್ರಾಂತ್ಯವಾರು ವಿತರಣೆ: {| class="wikitable" |----- ! ಪ್ರಾಂತ್ಯ-ಮಟ್ಟದ ವಿಭಾಗ !! ಜಿನ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆ !! ಚೀನಾದ ಜಿನ್ (Gin) ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಶೇಕಡಾವಾರು ಪ್ರಮಾಣ |----- | ಗುವಾಂಗ್ಕ್ಸಿ ಜುವಾಂಗ್ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರದೇಶ || 29,326 || 88.57% |----- | ಗುಯಿಝೌ ಪ್ರಾಂತ್ಯ || 1,506|| 4.55% |----- |ಗುವಾಂಗ್‌ಡಾಂಗ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯ || 545|| 1.65% |----- | ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯ || 418 || 1.26% |----- | ಝೆಜಿಯಾಂಗ್ಪ್ರಾಂತ್ಯ || 213 || 0.64% |----- | ಜಿಯಾಂಗ್ಕ್ಸಿ ಪ್ರಾಂತ್ಯ || 172 || 0.52% |----- | ಫುಜಿಯಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯ || 144|| 0.43% |----- | ಹುಬೈ ಪ್ರಾಂತ್ಯ || 91 ||0.27% |----- | ಇತರೆ || 697 || 2.11% |----- |} == ಭಾಷೆ == ಜಿನ್ (Gin) ಭಾಷೆ ವಿಯೆಟ್ನಾಮೀಸ್ ಭಾಷೆಯ ಒಂದು ಉಪಭಾಷೆ.ಜಿನ್ ಜನರು ಬರೆಯಲು ಇನ್ನೂ ಚೀನೀ ಅಕ್ಷರಗಳು (Chữ Hán) ಮತ್ತು ಚು ನಾಮ್ (Chữ Nôm) ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.ಫ್ರೆಂಚ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಮೀಸ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವ ಪದ್ಧತಿ ಬಂದರೂ, ಜಿನ್ ಭಾಷೆಯ ಬರವಣಿಗೆ ಅದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಬದಲಾಗಲಿಲ್ಲ.ಈ ಲಿಪಿಯು 13ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಚೀನೀ ಜನರ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ಹಳೆಯ ಹಾಡುಗಳ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.<ref>{{cite book|last1=Friedrich|first1=Paul|url=https://books.google.com/books?id=Qc4ZAQAAIAAJ&q=Zinan|title=Russia and Eurasia, China|last2=Diamond|first2=Norma|publisher=Hall|year=1994|isbn=0-8161-1810-8|page=454|access-date=2011-01-11}}</ref> 1980ರ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಜಿನ್ (Gin) ಜನರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗದವರು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ಜಿನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರು ಕೇವಲ ಕ್ಯಾಂಟನೀಸ್ ಅಥವಾ ಮ್ಯಾಂಡರಿನ್ ಚೈನೀಸ್ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.ಇನ್ನೊಂದು ಮೂರನೇ ಭಾಗದ ಜನರು ಜಿನ್ ಮತ್ತು ಚೈನೀಸ್ ಭಾಷೆ ಎರಡನ್ನೂ ಮಾತನಾಡುವ ದ್ವಿಭಾಷಿಕರು ಆಗಿದ್ದರು.ಇದರಿಂದ ಜಿನ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿತು. ಆದರೆ 2000ರ ನಂತರ ಜಿನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಬಳಸುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. == ಸಂಸ್ಕೃತಿ == ಜಿನ್ ಜನರಿಗೆ ಸಿಹಿಯಾಗಿ ಕೇಳಿಸುವ, ಹಾಡು-ಹಾಡಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತರದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಡುವ ಹಾಡುಗಳು ತುಂಬಾ ಇಷ್ಟ. ಅವರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಂಗೀತ ವಾದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ತಂತಿಯ ವಾದ್ಯ, ಕೊಳಲು, ಡೋಲು, ಗಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಒಂದು ತಂತಿಯ ವಿಶೇಷ ವಾದ್ಯ ಸೇರಿವೆ. ಜಿನ್ ಜನರಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಜನಪದ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆಗಳು ಇವೆ. ಅವರ ಇಷ್ಟದ ನೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಂಟರ್ನ್‌ಗಳು, ಬಣ್ಣದ ಕೋಲುಗಳು, ಕಸೂತಿ ಮತ್ತು ಡ್ರ್ಯಾಗನ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಜಿನ್ ಜನರ ಉಡುಪು ಜಿನ್ ಜನರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಪು ಸರಳ ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಲರ್ ಇಲ್ಲದ, ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ, ಮುಂದೆ ಗುಂಡಿಗಳಿರುವ ಚಿಕ್ಕ ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಅಥವಾ ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಅಗಲವಾದ ಪ್ಯಾಂಟ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವಾಗ ತಿಳಿ ಬಣ್ಣದ, ಕಿರಿದಾದ ತೋಳುಗಳಿರುವ ಉದ್ದನೆಯ ಉಡುಪು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಪುರುಷರು ಮೊಣಕಾಲಿನವರೆಗೆ ಉದ್ದವಾದ ಜಾಕೆಟ್ ಮತ್ತು ಸೊಂಟಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟುವ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಿನ್ ಜನರು ತಮ್ಮ ಹಾನ್ ಚೀನೀ ನೆರೆಹೊರೆಯವರಂತೆ ಉಡುಪು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ವಯಸ್ಸಾದ ಮಹಿಳೆಯರು ಇನ್ನೂ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಪನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಯುವತಿಯರು ಕೂದಲನ್ನು ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣ ಹಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಹಬ್ಬ ಅನೇಕ ಜಿನ್ ಜನರು ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಅಥವಾ ಟಾವೊ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಧರ್ಮವನ್ನೂ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಜಿನ್ ಜನರ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಹಬ್ಬ ಹಾ ಹಬ್ಬ (Ha Festival). ಈ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಚೀನಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web |url= https://m.sohu.com/a/705005718_121106875/?pvid=000115_3w_a|title= 连庆8天！京族一年一度最盛大的民族传统节日来了|last= |first= |date= |website= sohu.com|publisher= Sohu|access-date= |quote=}} </ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == h8hq8vamvhius4bh9f4klvexp70vu1w 3 187284 1428104 2026-09-12T14:05:31Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1428104 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Allll123}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೯:೩೫, ೧೨ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) p8w5rl45ea6mihgydc7gksn91vz9ep6 3 187285 1428107 2026-09-12T18:32:00Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1428107 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Shekhar Agarkhed}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೦:೦೨, ೧೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) 5seek6zhu5xsdqlp3m8qrwhj3ynbos1 3 187286 1428109 2026-09-12T23:20:11Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1428109 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Kannada Film Information}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೪:೫೦, ೧೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) myfkvl8pt9erhl1n22p20nmbw2frdid 2 187287 1428110 2026-09-12T23:20:58Z Kannada Film Information 101705 /* */ 1428110 wikitext text/x-wiki Hi he0da0q8s1r2umjl1vwjjxep15c52yo 1428111 1428110 2026-09-12T23:22:13Z Kannada Film Information 101705 1428111 wikitext text/x-wiki [[ಬಳಕೆದಾರರ ಪುಟ]] 7ruflrrxaaz01cbsfo9mpeg0ydmg1ey 3 187288 1428112 2026-09-12T23:58:31Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1428112 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Rangappa Ranga}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೫:೨೮, ೧೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) e9xnsabdrio5jsk5t8lkcl4at3yocj7 0 187289 1428113 2026-09-13T02:37:11Z Sathvik Anchan 100576 ಹೊಸ ಪುಟ: {{No footnotes|date=July 2017}} {{Infobox Ethnic group | group = ನೂ | image = Nu plays dabiya.jpg | caption = ಗಿಟಾರ್ ನುಡಿಸುತ್ತಿರುವ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ | pop = 36,575 | popplace = [[Kachin State|Kachin]] ([[Myanmar]]). [[Yunnan]] ([[China]]): 36,575 | langs = [[Nusu language|Nusu]], [[Rouruo language|Rouruo]], [[Dulong language|Dulong]], Nung language... 1428113 wikitext text/x-wiki {{No footnotes|date=July 2017}} {{Infobox Ethnic group | group = ನೂ | image = Nu plays dabiya.jpg | caption = ಗಿಟಾರ್ ನುಡಿಸುತ್ತಿರುವ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ | pop = 36,575 | popplace = [[Kachin State|Kachin]] ([[Myanmar]]). [[Yunnan]] ([[China]]): 36,575 | langs = [[Nusu language|Nusu]], [[Rouruo language|Rouruo]], [[Dulong language|Dulong]], [[Nung language (Sino-Tibetan)|Nung]] (Anong), [[Rawang language|Rawang ]] | rels = Most are [[Christianity|Christian]], [[Tibetan Buddhism]], [[Animism]] | related = [[Lisu people|Lisu]], [[Taron people|Taron]], [[Nung Rawang|Rawang]], [[Derung people|Derung]], [[Tibetan people|Tibetans]] | native_name = | native_name_lang = }} ನು (Nu) ಜನರು ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ 56 ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.ನು ಜನರ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 36,575.ಇವರನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಉತ್ತರ, ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಎಂಬ ಮೂರು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ.ಇವರು ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತಗಳು ಮತ್ತು ಆಳವಾದ ಕಣಿವೆಗಳಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.ಇವರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ದೂಲಾಂಗ್, ಇರಾವಡಿ ಮತ್ತು ನುಜಿಯಾಂಗ್ ನದಿಗಳು ಹರಿಯುತ್ತವೆ.“ನು” ಎಂಬ ಹೆಸರು ಅವರು ನುಜಿಯಾಂಗ್ (Nujiang) ನದಿಯ ಸಮೀಪ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಬಂದಿದೆ.ನುಜಿಯಾಂಗ್ ನದಿಯನ್ನು ನು ನದಿ ಅಥವಾ ಸಾಲ್ವೀನ್ ನದಿ (Salween River) ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ನು ಜನರನ್ನು Nusu, Nung, Zauzou ಮತ್ತು Along ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳಿಂದಲೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ: ನು ಜನರು ಚೀನಾದ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಜನಾಂಗವಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ಹೆಸರು ನುಜಿಯಾಂಗ್ ನದಿಯ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ನು ಜನರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಕಚಿನ್ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಚೀನಾದ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ನು ಜನರು ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಗೊಂಗ್‌ಶಾನ್, ಫುಗಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಲಾನ್‌ಪಿಂಗ್ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಸು, ದ್ರುಂಗ್, ಟಿಬೆಟಿಯನ್, ನಾಖಿ, ಬಾಯಿ ಮತ್ತು ಹಾನ್ ಜನರೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.ಕೆಲವು ನು ಜನರು ಡಿಕಿಂಗ್ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರದೇಶದ ವೈಶಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಟಿಬೆಟ್‌ನ ಜಾಯು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೂಡ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯುನ್ನಾನ್ ಮತ್ತು ಟಿಬೆಟ್ ಗಡಿಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನು ಜನರ ವಾಸಸ್ಥಳಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.ನು ಜನರು ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಗಳು ಟಿಬೆಟೊ-ಬರ್ಮನ್ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ.ನು ಜನರಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಲಿಖಿತ ಭಾಷೆ ಇರಲಿಲ್ಲ.ಆದರೆ ಚೀನಾ ಸರ್ಕಾರವು ಅವರಿಗೆ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ. == ಉಡುಪು == {{Unreferenced section|date=January 2024}} ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಲಿನನ್ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಇಬ್ಬರಲ್ಲೂ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ. '''ಮಹಿಳೆಯರ ಉಡುಪು''' ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಲಿನನ್ ಅಥವಾ ಹತ್ತಿಯ ಉದ್ದನೆಯ ಅಂಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಈ ಅಂಗಿಗೆ ತೋಳುಗಳಿದ್ದು, ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿಗಳನ್ನು ಹಾಕಿರುತ್ತಾರೆ.ಅವರು ಉದ್ದನೆಯ ಸ್ಕರ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನ ಹುಡುಗಿಯರು ಅಂಗಿಯ ಮೇಲೆ ಏಪ್ರನ್ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಅವರು ಬಣ್ಣದ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಮಣಿಗಳ ಹಾರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಲು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾರೆ.ಕೆಲವರು ಹವಳ, ಅಗೇಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳು, ಚಿಪ್ಪುಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿ ನಾಣ್ಯಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಎದೆಯ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಅವರು ದೊಡ್ಡ ತಾಮ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವು ಭುಜದವರೆಗೂ ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತವೆ. '''ಪುರುಷರ ಉಡುಪು''' ಪುರುಷರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶಾರ್ಟ್ಸ್ ಮೇಲೆ ತೋಳುಗಳಿರುವ ಲಿನನ್ ಅಂಗಿಯನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಬಹುತೇಕ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪುರುಷನು ಎಡ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಹವಳದ ಮಣಿಗಳ ಸರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.ಸೊಂಟದ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಚಾಕು (ಮ್ಯಾಚೆಟಿ) ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವಾಗ ಅವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮ್ಯಾಚೆಟಿ, ಬಿಲ್ಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕೂದಲಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಬಾಣದ ಚೀಲಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.ಅವರು ತಲೆಗೆ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ಪೇಟವನ್ನು ಸುತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವರ ಕೂದಲು ಕಿವಿಯವರೆಗೆ ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತದೆ. == ಜೀವನಶೈಲಿ == [[File:Nuzi hunting with bow and arrow Wellcome L0031304.jpg|thumb|ನೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬೇಟೆ]] ಮನೆಗಳು ನು ಜನರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರ್ವತಗಳ ಹತ್ತಿರ ಮನೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಾರೆ.ಮನೆಗಳನ್ನು ಬಿದಿರಿನ ಚೂರುಗಳು ಅಥವಾ ಮರದ ಹಲಗೆಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮರದ ಮನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವು ಹೆಚ್ಚು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ.ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ಮಹಡಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಳಗಿನ ಮಹಡಿಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿಗೆಯಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಜಾನುವಾರುಗಳು, ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಾರೆ.ಮೇಲಿನ ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿ ಜನರು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮೇಲಿನ ಮಹಡಿಯನ್ನು ಒಳಗಿನ ಕೋಣೆ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿನ ಕೋಣೆ ಎಂದು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ.ಒಳಗಿನ ಕೋಣೆಯನ್ನು ಮಲಗಲು ಮತ್ತು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಇಡಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.ಹೊರಗಿನ ಕೋಣೆಯನ್ನು ಅಡಿಗೆಮನೆ ಮತ್ತು ಅತಿಥಿಗಳ ಕೋಣೆಯಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಕೃಷಿ ನು ಜನರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ಯೋಗ ಕೃಷಿ.ಕೃಷಿ ಮಾಡಲು ಅವರು ಬಿದಿರು ಮತ್ತು ಮರದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳು ಜೋಳ, ಬಕ್‌ವೀಟ್, ಬಾರ್ಲಿ, ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಗೆಣಸು ಮತ್ತು ಬೀನ್ಸ್.ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ಕೃಷಿ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಬೆಳೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆ.ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬೇಕಾಗುವಷ್ಟು ಧಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 100 ಕೆ.ಜಿ. ಕಡಿಮೆ ಧಾನ್ಯ ಸಿಗುತ್ತದೆ.ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಬೇಟೆಯಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಮೀನು ಹಿಡಿಯುವುದನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. == ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ == ನು ಜನರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು **ಪ್ರಕೃತಿ ಆರಾಧನೆ (ಅನಿಮಿಸಂ)**ಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ನಿಕಟವಾದ ಸಂಬಂಧವಿದೆ. ಕೆಲವರು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉತ್ತರದ ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಭಾಗದ ಹೆಚ್ಚಿನ ನು ಜನರು ಪ್ರಕೃತಿ ಆರಾಧನೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನು ಜನರು ಹೂ-ದೇವತೆ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಗೋಂಗ್‌ಶಾನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಮಾರ್ಚ್ 15ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಮೂರು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಹಬ್ಬದ ಹಿಂದೆ ಆರೋಂಗ್ ಎಂಬ ನು ಹುಡುಗಿಯ ಕಥೆಯಿದೆ. ಹಿಂದೆ ನು ನದಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಜನರು ನದಿಯನ್ನು ದಾಟಲು ಆರೋಂಗ್ ಜೇಡದ ಬಲೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರಣೆ ಪಡೆದು ಹಗ್ಗದ ಸೇತುವೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದಳು. ನಂತರ ಅವಳು ಪರ್ವತಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಒಂದು ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನ ಪ್ರತಿಮೆಯಾದಳು ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಅವಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ನು ಜನರು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಮಾರ್ಚ್ 15ರಂದು ಹೂ-ದೇವತೆ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಬ್ಬದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನು ಜನರು ಅಜೇಲಿಯಾ ಹೂಗಳನ್ನು ಕಿತ್ತು ತಂದು, ಅವುಗಳನ್ನು ಗುಹೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹೂ-ದೇವತೆಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪೂಜೆ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಎಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕುಳಿತು ಊಟ ಮತ್ತು ಪಾನೀಯಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಚಿಕ್ಕವರು, ದೊಡ್ಡವರು ಎಲ್ಲರೂ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ತಾಜಾ ಹೂಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹೊರಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ, ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಫುಟ್‌ಬಾಲ್‌ನಂತಹ ಚೆಂಡಿನ ಆಟಗಳು ಮತ್ತು ಬಿಲ್ಲು-ಬಾಣ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳನ್ನು ಕೂಡ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬವೆಂದರೆ ಜಿಜಿಲಾಮು ಹಬ್ಬ. ಇದು ನು ಜನರ ವಸಂತ ಹಬ್ಬವಾಗಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 15 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಹಬ್ಬವು ಚೀನೀ ಚಂದ್ರ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಅಂತ್ಯದಿಂದ ಜನವರಿ ಆರಂಭದವರೆಗೆ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಬಿಜಿಯಾಂಗ್, ಫುಗಾಂಗ್, ಗೋಂಗ್‌ಶಾನ್, ಲಾನ್‌ಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ವೈಶಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ನು ಜನರು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ನು ಜನರು ಲೋಸರ್ ಹಬ್ಬವನ್ನೂ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಬ್ಬದ ಮುನ್ನಾ ದಿನ, ಪ್ರತಿ ಗ್ರಾಮದ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಹಂದಿಯನ್ನು ಕಡಿದು, ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಮೃದುವಾದ ಉಂಡೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ, ಮದ್ಯ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಮನೆಯ ಅಂಗಳವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಚೀನಾದ ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಆಚರಣೆಯಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಮುನ್ನಾ ರಾತ್ರಿ ಊಟ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಮೂರು ಕಾಲಿನ ಒಲೆಯ ಮೇಲೆ ಜೋಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಾರೆ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಮೂರು ಕಪ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮೂರು ಮಾಂಸದ ತುಂಡುಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಮನೆಯ ಚಿಕ್ಕವರು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡವರು ಎಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ, ಹೊಸ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಬೆಳೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯವಂತ ಜಾನುವಾರುಗಳು ದೊರೆಯಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== *[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-2-nu.htm china.org.cn Nu ethnic minority] *[http://www.travelchinaguide.com/intro/nationality/nu/ Nu ethnic group] *[http://www.asiaharvest.org/pages/profiles/china/chinaPeoples/N/Nu.pdf Ethnic profile by Asia Harvest] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101029022648/http://asiaharvest.org/pages/profiles/china/chinaPeoples/N/Nu.pdf |date=2010-10-29 }} {{CEG}} {{Authority control}} [[Category:Ethnic groups officially recognized by China]] 2upq3hmk7ovq04qn79b52hm485kkucn 0 187290 1428114 2026-09-13T03:28:20Z Sathvik Anchan 100576 ಹೊಸ ಪುಟ: {{inline|date=June 2026}} {{Infobox ethnic group | group = Achang | image = Achang woman brocade dress - Yunnan Nationalities Museum - DSC04291.JPG | image_caption = Achang woman's dress | population = 43,775 (2020 census) | popplace = [[People's Republic of China]], mostly concentrated in [[Yunnan|Yunnan province]], smaller population in [[Burma]] | langs = [[Achang language|Achang]], [[Xiandao language|Xiandao]] ([http... 1428114 wikitext text/x-wiki {{inline|date=June 2026}} {{Infobox ethnic group | group = Achang | image = Achang woman brocade dress - Yunnan Nationalities Museum - DSC04291.JPG | image_caption = Achang woman's dress | population = 43,775 (2020 census) | popplace = [[People's Republic of China]], mostly concentrated in [[Yunnan|Yunnan province]], smaller population in [[Burma]] | langs = [[Achang language|Achang]], [[Xiandao language|Xiandao]] ([http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=xia SIL], khan31tao31), [[Burmese language|Burmese]], and [[Southwestern Mandarin]] | rels = [[Theravada Buddhism]], [[Taoism]], and a mixture of [[animism]] and [[ancestor worship]]. | related = [[Bamar people|Bamar]], [[Rakhine people|Rakhine]], [[Yi people|Yi]], and other [[Tibeto-Burman languages|Tibeto-Burman]]-speaking peoples }} ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು (ಚೀನೀ: 阿昌族) ಒಂದು ಜನಾಂಗವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರನ್ನು ತಮ್ಮ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ನ್ಗಾಚಾಂಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಟಿಬೆಟೋ-ಬರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುವ ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ 56 ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರೂ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ದೇಶದಲ್ಲಿಯೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಶಾನ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಮೈಂಗ್ತಾ ಮತ್ತು ಕಚಿನ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಗೋಚಾಂಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಚಾಂಗ್ ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 43,775 ಆಗಿದ್ದು, ಅವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಚೀನಾದ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಡೆಹಾಂಗ್ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರದೇಶದ ಲಿಯಾಂಗ್ಹೆ ಕೌಂಟಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಬರ್ಮೀಸ್ ಭಾಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬರ್ಮಿಷ್ ಭಾಷಾ ಗುಂಪಿನ ಅಚಾಂಗ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಭಾಷೆಗೆ ಸ್ವಂತ ಲಿಪಿ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚೀನೀ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ದೈ ಜನರೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಲು ತೈ ಲ್ಯೂ ಭಾಷೆಯನ್ನೂ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.<ref name=":0">{{Cite web |year=2003 |title=Achang Ethnic Minority |url=http://www.chinaculture.org/gb/en_aboutchina/2003-09/24/content_23859.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070203064030/http://www.chinaculture.org/gb/en_aboutchina/2003-09/24/content_23859.htm |archive-date=2007-02-03 |access-date=2007-01-21 |website=ChinaCulture.org |publisher=Ministry of Culture}}</ref> ಹುಸಾ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು (戶撒) ಕೂಡ ಡೆಹಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಲೋಂಗ್‌ಚುವಾನ್ ಕೌಂಟಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಅಚಾಂಗ್ ಭಾಷೆಯ ವಿಭಿನ್ನ ಉಪಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜನಾಂಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. 1950ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜನಾಂಗವೆಂದು ಗುರುತಿಸುವಂತೆ ಅವರು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೂ ಅದು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇತರ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರಿಗಿಂತ ಹುಸಾ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಚೀನೀ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಬೆರೆತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ಫ್ಯೂಷಿಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪೂರ್ವಜರ ಸ್ಮರಣಾ ಫಲಕಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹುಸಾ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಥೇರವಾದ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಟಾವೋ ಧರ್ಮದ ಮಿಶ್ರ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. == ಇತಿಹಾಸ == ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಸುಮಾರು 2,000 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಸಿಚುವಾನ್ ಮತ್ತು ಗಾನ್ಸು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಗಡಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಚಿಯಾಂಗ್ (Qiang) ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳ ವಂಶಸ್ಥರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name=":0" /> ಯುವಾನ್ ರಾಜವಂಶದ (ಕ್ರಿ.ಶ. 1271–1368) ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಯುನ್‌ಲಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name=":1">{{Cite web |title=The Achang Ethnic Group – The Ballad Singers |url=https://gbtimes.com/the-achang-ethnic-group-the-ballad-singers |url-status= |access-date=2019-11-25 |website=gbtimes.com}}{{dead link|date=September 2023}}</ref> ಅಚಾಂಗ್ ಜನರನ್ನು ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ನಿವಾಸಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name=":2">{{Cite web |last=Deason |first=Rachel |date=2018-06-21 |title=An Introduction to China's Achang People |url=https://theculturetrip.com/asia/china/articles/an-introduction-to-chinas-achang-people/ |access-date=2019-11-25 |website=Culture Trip}}</ref> ಅವರ ನಾಯಕ ಝಾವೊಗೈ (Zaogai), ಹಿಂದಿನ ನಾಯಕನ ಹಿರಿಯ ಮಗನೇ ಮುಂದಿನ ನಾಯಕನಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದನು. ಇದರಿಂದ ಅಚಾಂಗ್ ಸಮುದಾಯವು ಬಲಿಷ್ಠವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಜಿಂಚಿ ಹಾಗೂ ಬೋ ಮುಂತಾದ ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿತು. ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಟಾಂಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಕಾಲದ ಶುಂಚುವಾನ್ ಜನರ ವಂಶಸ್ಥರು ಎಂದೂ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1383ರಲ್ಲಿ, ಮಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಹೋಂಗ್‌ವು ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಜುವೋನ ಅವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಚಕ್ರವರ್ತಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು.<ref name=":2" /> ಹೋಂಗ್‌ವು ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದುಆನ್‌ಬೋ ಎಂಬ ಹಾನ್ ಜನಾಂಗದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಯುನ್‌ಲಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರ ನಂತರ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಕುಸಿತ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ನಂತರ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ನೆಲವನ್ನು ತೊರೆದು, ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಡೆಹಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ಇಂದು ಸುಮಾರು 33,936 ಅಚಾಂಗ್ ಜನರಲ್ಲಿ ಶೇ.90ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು, ನೈಋತ್ಯ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಡೆಹಾಂಗ್ ದೈ–ಜಿಂಗ್ಪೋ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರಿಫೆಕ್ಚರ್‌ನ ಲೋಂಗ್‌ಚುವಾನ್, ಲಿಯಾಂಗ್‌ಹೆ ಮತ್ತು ಲುಕ್ಸಿ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref name=":1" /> ಉಳಿದ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಪಕ್ಕದ ಬಾವೋಶಾನ್ ಪ್ರಿಫೆಕ್ಚರ್‌ನ ಲೋಂಗ್‌ಲಿಂಗ್ ಕೌಂಟಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref name=":1" /> == ಸಂಸ್ಕೃತಿ == ಅಚಾಂಗ್ ಜನರ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಬಹುಪಾಲು ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಹಾಡುಗಳ ಮೂಲಕ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಮುಂದುವರಿದು ಬಂದಿದೆ. ಸಂಗೀತವು ಅವರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಹಬ್ಬ-ಹರಿದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಹಾಡು ಹಾಗೂ ನೃತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite book |last=Mackerras |first=Colin |title=China's Ethnic Minorities and Globalisation |publisher=Routledge |year=2003 |pages=84–86}}</ref> ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಸುಮಾರು 20 ಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ ಬಟ್ಟೆಯ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಶವಪೆಟ್ಟಿಗೆಗೆ ಕಟ್ಟುತ್ತಾರೆ. ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿಯೊಬ್ಬರು ಆ ಬಟ್ಟೆಯ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮುಂದೆ ನಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಮೃತರ ಆತ್ಮವನ್ನು ಅದರ ಅಂತಿಮ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನದ ಕಡೆಗೆ ದಾರಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಮೃತರನ್ನು ಆಭರಣಗಳಂತಹ ಯಾವುದೇ ಲೋಹದ ವಸ್ತುಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ವಸ್ತುಗಳು ಮುಂದಿನ ಪುನರ್ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವನ್ನು ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ.<ref>{{cite book |title=Encyclopedia of China's Ethnic Minorities |publisher=Foreign Languages Press |year=2004 |pages=14–16}}</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== {{Commons category}} *[http://www.paulnoll.com/China/Minorities/min-Achang.html "Achang Minority"] * http://www.ethnic-china.com/Achang/achangindex.htm * http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-achang.htm (Chinese government f9j8nip335uelqkh5o3yfsfyor5mgt1 1428115 1428114 2026-09-13T03:31:15Z Sathvik Anchan 100576 1428115 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = ಅಚಾಂಗ್ | image = Achang woman brocade dress - Yunnan Nationalities Museum - DSC04291.JPG | image_caption = ಅಚಾಂಗ್ ಮಹಿಳೆಯ ಉಡುಪು | population = 43,775 (2020 census) | popplace = ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಚೀನಾ (ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ) ಹಾಗೂ ಬರ್ಮಾದಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆ | langs = ಅಚಾಂಗ್, ಕ್ಸಿಯಾನ್‌ಡಾವೊ (SIL, khan31tao31), ಬರ್ಮೀಸ್ ಮತ್ತು ನೈಋತ್ಯ ಮ್ಯಾಂಡರಿನ್ | rels = ಥೇರವಾದ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮ, ಟಾವೋ ಧರ್ಮ ಹಾಗೂ ಸರ್ವಪ್ರಾಣಿವಾದ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಜರ ಆರಾಧನೆಯ ಮಿಶ್ರಣ. | related = ಬಾಮಾರ್, ರಾಖೈನ್, ಯಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಟಿಬೆಟೊ-ಬರ್ಮನ್ ಭಾಷಿಕ ಜನರು }} ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು (ಚೀನೀ: 阿昌族) ಒಂದು ಜನಾಂಗವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರನ್ನು ತಮ್ಮ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ನ್ಗಾಚಾಂಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಟಿಬೆಟೋ-ಬರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುವ ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ 56 ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರೂ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ದೇಶದಲ್ಲಿಯೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಶಾನ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಮೈಂಗ್ತಾ ಮತ್ತು ಕಚಿನ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಗೋಚಾಂಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಚಾಂಗ್ ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 43,775 ಆಗಿದ್ದು, ಅವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಚೀನಾದ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಡೆಹಾಂಗ್ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರದೇಶದ ಲಿಯಾಂಗ್ಹೆ ಕೌಂಟಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಬರ್ಮೀಸ್ ಭಾಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬರ್ಮಿಷ್ ಭಾಷಾ ಗುಂಪಿನ ಅಚಾಂಗ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಭಾಷೆಗೆ ಸ್ವಂತ ಲಿಪಿ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚೀನೀ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ದೈ ಜನರೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಲು ತೈ ಲ್ಯೂ ಭಾಷೆಯನ್ನೂ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.<ref name=":0">{{Cite web |year=2003 |title=Achang Ethnic Minority |url=http://www.chinaculture.org/gb/en_aboutchina/2003-09/24/content_23859.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070203064030/http://www.chinaculture.org/gb/en_aboutchina/2003-09/24/content_23859.htm |archive-date=2007-02-03 |access-date=2007-01-21 |website=ChinaCulture.org |publisher=Ministry of Culture}}</ref> ಹುಸಾ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು (戶撒) ಕೂಡ ಡೆಹಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಲೋಂಗ್‌ಚುವಾನ್ ಕೌಂಟಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಅಚಾಂಗ್ ಭಾಷೆಯ ವಿಭಿನ್ನ ಉಪಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜನಾಂಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. 1950ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜನಾಂಗವೆಂದು ಗುರುತಿಸುವಂತೆ ಅವರು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೂ ಅದು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇತರ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರಿಗಿಂತ ಹುಸಾ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಚೀನೀ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಬೆರೆತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ಫ್ಯೂಷಿಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪೂರ್ವಜರ ಸ್ಮರಣಾ ಫಲಕಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹುಸಾ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಥೇರವಾದ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಟಾವೋ ಧರ್ಮದ ಮಿಶ್ರ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. == ಇತಿಹಾಸ == ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಸುಮಾರು 2,000 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಸಿಚುವಾನ್ ಮತ್ತು ಗಾನ್ಸು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಗಡಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಚಿಯಾಂಗ್ (Qiang) ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳ ವಂಶಸ್ಥರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name=":0" /> ಯುವಾನ್ ರಾಜವಂಶದ (ಕ್ರಿ.ಶ. 1271–1368) ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಯುನ್‌ಲಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name=":1">{{Cite web |title=The Achang Ethnic Group – The Ballad Singers |url=https://gbtimes.com/the-achang-ethnic-group-the-ballad-singers |url-status= |access-date=2019-11-25 |website=gbtimes.com}}{{dead link|date=September 2023}}</ref> ಅಚಾಂಗ್ ಜನರನ್ನು ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ನಿವಾಸಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name=":2">{{Cite web |last=Deason |first=Rachel |date=2018-06-21 |title=An Introduction to China's Achang People |url=https://theculturetrip.com/asia/china/articles/an-introduction-to-chinas-achang-people/ |access-date=2019-11-25 |website=Culture Trip}}</ref> ಅವರ ನಾಯಕ ಝಾವೊಗೈ (Zaogai), ಹಿಂದಿನ ನಾಯಕನ ಹಿರಿಯ ಮಗನೇ ಮುಂದಿನ ನಾಯಕನಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದನು. ಇದರಿಂದ ಅಚಾಂಗ್ ಸಮುದಾಯವು ಬಲಿಷ್ಠವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಜಿಂಚಿ ಹಾಗೂ ಬೋ ಮುಂತಾದ ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿತು. ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಟಾಂಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಕಾಲದ ಶುಂಚುವಾನ್ ಜನರ ವಂಶಸ್ಥರು ಎಂದೂ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1383ರಲ್ಲಿ, ಮಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಹೋಂಗ್‌ವು ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಜುವೋನ ಅವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಚಕ್ರವರ್ತಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು.<ref name=":2" /> ಹೋಂಗ್‌ವು ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದುಆನ್‌ಬೋ ಎಂಬ ಹಾನ್ ಜನಾಂಗದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಯುನ್‌ಲಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರ ನಂತರ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಕುಸಿತ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ನಂತರ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ನೆಲವನ್ನು ತೊರೆದು, ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಡೆಹಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ಇಂದು ಸುಮಾರು 33,936 ಅಚಾಂಗ್ ಜನರಲ್ಲಿ ಶೇ.90ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು, ನೈಋತ್ಯ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಡೆಹಾಂಗ್ ದೈ–ಜಿಂಗ್ಪೋ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರಿಫೆಕ್ಚರ್‌ನ ಲೋಂಗ್‌ಚುವಾನ್, ಲಿಯಾಂಗ್‌ಹೆ ಮತ್ತು ಲುಕ್ಸಿ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref name=":1" /> ಉಳಿದ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಪಕ್ಕದ ಬಾವೋಶಾನ್ ಪ್ರಿಫೆಕ್ಚರ್‌ನ ಲೋಂಗ್‌ಲಿಂಗ್ ಕೌಂಟಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref name=":1" /> == ಸಂಸ್ಕೃತಿ == ಅಚಾಂಗ್ ಜನರ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಬಹುಪಾಲು ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಹಾಡುಗಳ ಮೂಲಕ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಮುಂದುವರಿದು ಬಂದಿದೆ. ಸಂಗೀತವು ಅವರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಹಬ್ಬ-ಹರಿದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಹಾಡು ಹಾಗೂ ನೃತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite book |last=Mackerras |first=Colin |title=China's Ethnic Minorities and Globalisation |publisher=Routledge |year=2003 |pages=84–86}}</ref> ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಚಾಂಗ್ ಜನರು ಸುಮಾರು 20 ಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ ಬಟ್ಟೆಯ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಶವಪೆಟ್ಟಿಗೆಗೆ ಕಟ್ಟುತ್ತಾರೆ. ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿಯೊಬ್ಬರು ಆ ಬಟ್ಟೆಯ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮುಂದೆ ನಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಮೃತರ ಆತ್ಮವನ್ನು ಅದರ ಅಂತಿಮ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನದ ಕಡೆಗೆ ದಾರಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಮೃತರನ್ನು ಆಭರಣಗಳಂತಹ ಯಾವುದೇ ಲೋಹದ ವಸ್ತುಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ವಸ್ತುಗಳು ಮುಂದಿನ ಪುನರ್ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವನ್ನು ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ.<ref>{{cite book |title=Encyclopedia of China's Ethnic Minorities |publisher=Foreign Languages Press |year=2004 |pages=14–16}}</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== {{Commons category}} *[http://www.paulnoll.com/China/Minorities/min-Achang.html "Achang Minority"] * http://www.ethnic-china.com/Achang/achangindex.htm * http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-achang.htm (Chinese government a1hwmmrweh5gg15j6k21q1c23s9wwc2 0 187291 1428117 2026-09-13T04:17:12Z Sathvik Anchan 100576 ಹೊಸ ಪುಟ: {{Short description|Ethnic group native to China}} {{Infobox Ethnic group | group = ಪುಮಿ | image = [[Image:P1090077.JPG|200px]]<br> ಪರ್ಯಾಯ ಹೆಸರುಗಳು:ಪುಮಿ, ಪ್ರಿಮಿ, ಪಿಮಿ, ಪ್ರಮ್ಮಿ | population = 45,012 | popplace = [[China]] &ndash;<br> [[Yunnan]]:&nbsp;&nbsp; 45,012 | langs = [[Pumi language|Pumi]] | rels = [[Bon]], [[Tibetan Buddhism]],... 1428117 wikitext text/x-wiki {{Short description|Ethnic group native to China}} {{Infobox Ethnic group | group = ಪುಮಿ | image = [[Image:P1090077.JPG|200px]]<br> ಪರ್ಯಾಯ ಹೆಸರುಗಳು:ಪುಮಿ, ಪ್ರಿಮಿ, ಪಿಮಿ, ಪ್ರಮ್ಮಿ | population = 45,012 | popplace = [[China]] &ndash;<br> [[Yunnan]]:&nbsp;&nbsp; 45,012 | langs = [[Pumi language|Pumi]] | rels = [[Bon]], [[Tibetan Buddhism]], [[Dingba]] | related = [[Tibetan people|Tibetan]] (mainly those living in [[Mili Tibetan Autonomous County|Mili]], [[Sichuan]]) }} ಪುಮಿ (ಪ್ರಿಮಿ ಅಥವಾ ಪ್ರೆಮಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಜನರು ಒಂದು ಜನಾಂಗೀಯ ಸಮುದಾಯವಾಗಿದ್ದಾರೆ. [[ಚೀನಾ]]ದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ 56 ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪುಮಿ ಜನರೂ ಒಬ್ಬರು. ಪುಮಿ ಜನರು ಸಿಚುವಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಮಿಲಿ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ ಮತ್ತು ಯಾನ್ಯುವಾನ್ ಕೌಂಟಿಯ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಜನಾಂಗೀಯವಾಗಿ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.<ref>Harrell, Stevan. 2001. ''Ways of Being Ethnic in Southwest China''. Seattle, WA: University of Washington Press.</ref> ಪುಮಿ ಜನರನ್ನು ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 30,000. ಪುಮಿ ಜನರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಾನ್ಪಿಂಗ್ ಬಾಯಿ ಮತ್ತು ಪುಮಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ, ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್ ಯಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ, ಲಿಜಿಯಾಂಗ್ ಹಳೆಯ ನಗರ, ಯುಲಾಂಗ್ ನಾಕ್ಸಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ, ವೀಶಿ ಲಿಸು ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ ಮತ್ತು ಯೋಂಗ್‌ಶೆಂಗ್ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವರು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 9,000 ಅಡಿ (ಸುಮಾರು 2,700 ಮೀಟರ್)ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. == ಭಾಷೆ == ಪುಮಿ ಜನರು ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರಿನ್ಮಿ (Pumi) ಭಾಷೆಯು, ಟಿಬೆಟೋ-ಬರ್ಮನ್ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬದ ಚಿಯಾಂಗಿಕ್ ಶಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದೆ.<ref>Ding, Picus S. 2003. Prinmi: a sketch of Niuwozi. In Graham Thurgood and Randy LaPolla (eds.) ''The Sino-Tibetan Languages'', pp. 588-601. London: Routledge Press.</ref><ref>Lu, S. 2001. ''Dialectal Studies of the Pumi Language''. Beijing: Nationalities Press.</ref> ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಮುಲಿ ಮತ್ತು ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪುಮಿ ಜನರು ಧಾರ್ಮಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಲಿಪಿಯ ಬಳಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ, ನಂತರ ಅದು ಮರೆತುಹೋಯಿತು. ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪುಮಿ ಜನರು ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಪುಮಿ ಭಾಷೆಗೆ ಪಿನ್ಯಿನ್ ಆಧಾರಿತ ರೋಮನ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿದ್ದರೂ, ಆ ಲಿಪಿ ಇನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂದಿಲ್ಲ.<ref>Ding, Picus S. 2007. Challenges in Language Modernization in China: the case of Prinmi. In David, Maya, Nicholas Ostler and Caesar Dealwis (eds.) ''Working Together for Endangered Languages: Research Challenges and Social Impacts'', pp. 120-126. Bath, England: [[Foundation for Endangered Languages]].</ref> == ಇತಿಹಾಸ == ಪುಮಿ ಜನರಿಗೆ ಬಹಳ ಹಳೆಯ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ವಲಸೆ ಹೋದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಇತಿಹಾಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕ್ವಿಂಗ್‌ಹೈ–ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಪೀಠಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಮಾರಿ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ನಂತರ, ಕ್ರಿ.ಪೂ. 4ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಹೆಂಗ್‌ದುಆನ್ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಕಣಿವೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ಪುಮಿ ಜನರ ಪೂರ್ವಜರು ಬಹುಶಃ ಕ್ವಿಂಗ್‌ಹೈ–ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಪೀಠಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಾಚೀನ ಚಿಯಾಂಗ್ ಎಂಬ ಅಲೆಮಾರಿ ಜನಾಂಗದವರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.<ref>Victor H. Mair: [https://books.google.com/books?id=sOvKHy8lfEMC The Columbia Anthology of Chinese Folk and Popular Literature]. Columbia University Press, 2011, page 56.</ref> ನಂತರ, 7ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಪುಮಿ ಜನರು ಉತ್ತರ ಸಿಚುವಾನ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಮತ್ತು 14ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ವಾಯುವ್ಯ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಅಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲೆಸಿ ಕೃಷಿ ಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಲಾನ್ಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಲಿಜಿಯಾಂಗ್ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಜಮೀನುದಾರರು ಪುಮಿ ಜನರ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಕೆಲವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಭೂಮಿಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಜಮೀನುದಾರರು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ರೈತರಿಂದ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಬಾಡಿಗೆಯು ರೈತರು ಬೆಳೆದ ಬೆಳೆಯ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ.50ರಷ್ಟಿತ್ತು. ಪುಮಿ ಜಮೀನುದಾರರು ಮತ್ತು ನಾಕ್ಸಿ (Nakhi) ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ದೇಶೀಯ ಗುಲಾಮರ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನೂ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ, ಜಮೀನುದಾರರ ಅಧಿಕಾರವು ಬಹಳಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಆಧುನಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಬಂದ ನಂತರ, ಪುಮಿ ಜನರ ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿಯೂ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದವು. == ಧರ್ಮ == ಪುಮಿ ಜನರು ಟಿಬೆಟ್ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ, ಅವರ ಧರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಬೋನ್ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಈ ಎರಡರ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಹಾಂಗುಯಿ (Hangui) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ನಾಕ್ಸಿ ಜನರ ಡೋಂಗ್ಬಾ ಮತ್ತು ಮೊಸುವೊ ಜನರ ದಾಬಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳಿಗೆ ಕೆಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಪುಮಿ ಜನರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಜರ ಆರಾಧನೆಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಟಿಬೆಟ್‌ನಿಂದ ಬಂದ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರಕರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಂದ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಿಚುವಾನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ಪುಮಿ ಜನರು, ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಗೆಲುಗ್ಪಾ ಮತ್ತು ಕಾಗ್ಯು ಪರಂಪರೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಜಾನ್‌ಬಲಾ (Zanbala) ಅಥವಾ ಡಿಂಗ್ಬಾ ಎಂಬ ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನ ಅರ್ಥ “ಬಿಳಿ ಮಣ್ಣು” ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕೆಲವು ಪುಮಿ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಜಾನ್‌ಬಲಾ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೇವರುಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಜರ ಆತ್ಮಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಯ ವಯಸ್ಸಾದ ಪುರುಷರು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಪುಮಿ ಗ್ರಾಮಗಳಿಗೂ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ಥಳೀಯ ಪರ್ವತ ದೇವರುಗಳು ಇರುತ್ತಾರೆ. ಹಬ್ಬದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ದೇವರುಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಎಲ್ಲರೂ ಆಹಾರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಕುಟುಂಬದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ 15ನೇ ದಿನ ಸಣ್ಣ ಪರ್ವತ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, 7ನೇ ಚಾಂದ್ರಮಾನ ತಿಂಗಳ 15ನೇ ದಿನ ಮಹಾ ಪರ್ವತ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ವಿಶೇಷವಾದ ದೊಡ್ಡ ಸಮಾರಂಭವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಪುಮಿ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಡುಗೆ ಬೆಂಕಿಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಕಲ್ಲಿನ ವೃತ್ತಕ್ಕೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಅದನ್ನು ಅತಿಥಿಗಳು ಮುಟ್ಟಬಾರದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಬೆಂಕಿಯ ಹಿಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗುವಾಜೈ (Guazei) ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಪುರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಊಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಹಿರಿಯ ಪುರುಷನು ಆಹಾರದಿಂದ ಒಂದು ಚಮಚ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಅದನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಪುರದ ಮೇಲೆ ಇಡುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಚಮಚ ಆಹಾರವನ್ನು ಬೆಂಕಿಗೆ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ತಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರ ಆತ್ಮಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡುವ ಸಂಕೇತವೆಂದು ನಂಬಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಸಂಸ್ಕೃತಿ == ಪುಮಿ ಜನರು ತಮ್ಮ ಮೂಲದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಟಿಬೆಟ್ ಜನರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite journal |last=Fiskesjö |first=Magnus |date=2012 |title=Wellens, Koen: Religious Revival in the Tibetan Borderlands. The Premi of Southwest China |url=http://dx.doi.org/10.5771/0257-9774-2012-1-314 |journal=Anthropos |volume=107 |issue=1 |pages=314–315 |doi=10.5771/0257-9774-2012-1-314 |issn=0257-9774|url-access=subscription }}</ref> ಪುಮಿ ಜನರು ಚಾಂದ್ರಮಾನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಮೊದಲ 15 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಚಂದ್ರ ಹೊಸ ವರ್ಷವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಲೋಸಾರ್ ಹಬ್ಬವನ್ನೂ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಯೋಂಗ್‌ಶೆಂಗ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಪುಮಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿಗಳಿರುವ ಜಾಕೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಉದ್ದವಾದ ಮಡಿಕೆಗಳಿರುವ ಸ್ಕರ್ಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣಗಳ ಅಗಲವಾದ ಬೆಲ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಹವಾಮಾನ ಚಳಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅವರು ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಮೇಕೆಯ ಚರ್ಮವನ್ನು ಹೊದ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಲಾನ್ಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ವೀಶಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಮಹಿಳೆಯರು ವೇಸ್ಟ್‌ಕೋಟ್‌ನ ಒಳಗೆ ಬಣ್ಣದ ಉದ್ದ ತೋಳಿನ ಅಂಗಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಉದ್ದವಾದ ಪ್ಯಾಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ಯಾಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಕಸೂತಿ ಮಾಡಿದ ಬೆಲ್ಟ್‌ಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಟಿಬೆಟ್ ಮಹಿಳೆಯರಂತೆ, ಪುಮಿ ಮಹಿಳೆಯರೂ ಯಾಕ್‌ನ ಬಾಲದ ಕೂದಲು ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ ದಾರಗಳಿಂದ ಕೂದಲನ್ನು ಹೆಣೆದು, ನಂತರ ತಲೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಸುತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಶ್ರೀಮಂತ ಪುಮಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಳೆಗಳಂತಹ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸಹ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪುಮಿ ಪುರುಷರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೋಳಿಲ್ಲದ ಮೇಕೆಚರ್ಮದ ಜಾಕೆಟ್ ಅಥವಾ ಲಿನನ್ ಜಾಕೆಟ್ ಮತ್ತು ಉದ್ದವಾದ ಪ್ಯಾಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಟೋಪಿಯನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೇಟೆಗಾರರು ಮತ್ತು ಯೋಧರು ಉದ್ದವಾದ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಕತ್ತಿ ಮತ್ತು ಜಿಂಕೆಯ ಚರ್ಮದ ಚೀಲಗಳನ್ನು ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಪುಮಿ ಹುಡುಗರು 13 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾದಾಗ ಪ್ರಾಪ್ತವಯಸ್ಸಿನ ವಿಧಿವಿಧಾನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ವಿಧಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ನಂತರವೇ ಅವರು ವಯಸ್ಕರ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಸಮಾಜದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. == ಜೀವನಶೈಲಿ == ಚಳಿಯ ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ಟಿಬೆಟ್‌ಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿರುವ ಕಾರಣ, ಪ್ರಿನ್ಮಿ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡುವ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಪುಮಿಗಳ ಜೀವನಶೈಲಿ ಟಿಬೆಟ್ ಜನರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಯುನ್ನಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪುಮಿ ಜನರು ಹಾನ್ ಚೀನೀಯರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಅಕ್ಕಿ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರವಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಕಿ ಬೆಳೆಯಲು ತುಂಬಾ ಚಳಿಯಾಗಿರುವ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಅನೇಕ ಪುಮಿ ಜನರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಆಲೂಗಡ್ಡೆಯನ್ನು ಅಕ್ಕಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಚೀನೀ ಎಲೆಕೋಸು, ಬೀನ್ಸ್, ಬದನೆಕಾಯಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಕಲ್ಲಂಗಡಿಗಳಂತಹ ತರಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಸಹ ಆಹಾರವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪುಮಿ ಸಮಾಜವು ತಂದೆಯ ವಂಶಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವ ನೀಡುವ ಮತ್ತು ಏಕಪತ್ನಿತ್ವದ ಸಮಾಜವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಉತ್ತರ ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್‌ನ ಯೋಂಗ್ನಿಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಹುಪತ್ನಿತ್ವಕ್ಕೂ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪುಮಿ ಜನರು ಮೊಸುವೊ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಮಾತೃಪ್ರಧಾನ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅಜು (Azhu) ಎಂಬ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ‘ಅಜು’ ಎಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ನೇಹ ಎಂಬ ಅರ್ಥ. ಈ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬಗಳು ವಿವಾಹಕ್ಕಿಂತ ರಕ್ತಸಂಬಂಧದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಪುಮಿ ಜನರಲ್ಲಿ ಹಂದಿಮಾಂಸವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಒಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನವಿದೆ. ದೊಡ್ಡ ಹಂದಿಯ ಒಳಾಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿ, ಅದರ ನೇರ ಮಾಂಸದಿಂದ ಸಾಸೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಹಂದಿಯ ದೇಹದ ಒಳಗೆ ಉಪ್ಪನ್ನು ಹಾಕಿ, ಅದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹೊಲಿಗೆ ಹಾಕಿ ಮುಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಉಪ್ಪು ಹಾಕಿ ಹೊಲಿಗೆ ಹಾಕಿದ ಹಂದಿಯ ದೇಹವನ್ನು ಹಂದಿಯ ಚರ್ಮದಿಂದ ಸುತ್ತಿ ಒಣಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಣಗಿದ ನಂತರ ಅದು ಪಿಪಾ ಎಂಬ ಚೀನೀ ಸಂಗೀತ ವಾದ್ಯದ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ “ಪಿಪಾ ಮಾಂಸ” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದ ಹಂದಿಮಾಂಸವನ್ನು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇಡಬಹುದು. ಪುಮಿ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕುಟುಂಬವೂ “ಪ್ರಿ (Pri)” ಎಂಬ ಬಿಯರ್‌ನಂತಹ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪಾನೀಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಮದುವೆ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾನೀಯವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಿನ್ಮಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ “ಮದುವೆಯಾಗುವುದು” ಎಂಬುದನ್ನು “ಪ್ರಿ ಕುಡಿಯುವುದು” ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== <references/> ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== * [http://www.aasianst.org/absts/1995abst/inter/inter168.htm Buddhism among the Pumi and Mosuo] * {{usurped|1=[https://web.archive.org/web/20051124231527/http://www.infomekong.com/p_group_Tibetan_2.htm#Pumi%20of%20Sichuan%20(Poo-mee) Includes a profile of the Pumi of Sichuan]}} * [http://sites.google.com/site/prinmi/works-on-prinmi Major publications on Prinmi] * [https://drjosephrock.blogspot.com/2004_12_05_drjosephrock_archive.html Photographs of the Pumi] qht2cem59gejvkx1eqal5knn6hifiu5 0 187292 1428121 2026-09-13T06:52:11Z Sathvik Anchan 100576 ಹೊಸ ಪುಟ: {{Other uses|Maonan District}} {{more citations needed|date=April 2018}} {{Infobox Ethnic group | group = Maonan<br>毛南<br>''Anan'' | image = | population = 124,092 (2020 census) | popplace = {{flag|China}} ([[Guangxi]], [[Guizhou]]) | langs = [[Maonan language|Maonan]] | rels = [[Taoism]] and [[animism]]<ref>[http://english.people.com.cn/data/minorities/Maonan.html People's Daily Online The Maonan ethnic m... 1428121 wikitext text/x-wiki {{Other uses|Maonan District}} {{more citations needed|date=April 2018}} {{Infobox Ethnic group | group = Maonan<br>毛南<br>''Anan'' | image = | population = 124,092 (2020 census) | popplace = {{flag|China}} ([[Guangxi]], [[Guizhou]]) | langs = [[Maonan language|Maonan]] | rels = [[Taoism]] and [[animism]]<ref>[http://english.people.com.cn/data/minorities/Maonan.html People's Daily Online The Maonan ethnic minority<!-- Bot generated title -->]</ref> | related = [[Dong people|Dong]], [[Zhuang people|Zhuang]] }} ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರು (ಚೀನೀ: 毛南族; ಪಿನ್ಯಿನ್: Máonán zú; ಮಾವೋನಾನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ: Anan, ಅಂದರೆ “ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರು”) ಚೀನಾ ಸರ್ಕಾರ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿರುವ 56 ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. 2010ರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆ 1,24,092. ಇವರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾದ ಗುವಾಂಗ್ಸಿ ಪ್ರದೇಶದ ಉತ್ತರ ಭಾಗ ಮತ್ತು ಗ್ವಿಜೌ ಪ್ರದೇಶದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರು ತಮ್ಮನ್ನು ʔai1 na:n6 ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಅರ್ಥ “ಒಬ್ಬ ಮಾವೋನಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿ”. ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ kjɔŋ5 na:n6 ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಭಾಷೆಯನ್ನು va6 na:n6 ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ (Lu 2008:33).<ref name="Lu">Lu, Tian Qiao (2008). ''A Grammar of Maonan''. Boca Raton, Florida: Universal Publishers. {{ISBN|978-1-59942-971-7}}.</ref> ==ಭಾಷೆ== {{main|ಮಾವೋನನ್ ಭಾಷೆ}} ==ಸಮಾಜ== ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 80ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರ ಉಪನಾಮ ತಾನ್ (Tan) ಆಗಿದೆ. ತಾನ್ ಉಪನಾಮ ಹೊಂದಿರುವ ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರು, ತಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರು ಹುನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಹಳೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿಂದ ಗುವಾಂಗ್‌ಶಿಗೆ ವಲಸೆ ಬಂದು ಮಾವೋನಾನ್ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರು ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಈ ಜನಾಂಗದಲ್ಲಿ ಲು, ಲಿಯು, ಶಿ, ಕಿನ್, ವೇಯ್ ಮತ್ತು ಯುವಾನ್ ಎಂಬ ಉಪನಾಮಗಳೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ. ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 100ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮನೆಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರ ಪಟ್ಟಣಗಳನ್ನು ಕುಲಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಮನೆಗಳು ಝುವಾಂಗ್ ಜನರ ಮನೆಗಳಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಗಳು ಎರಡು ಅಂತಸ್ತುಗಳಾಗಿದ್ದು, ಮರದ ಹಲಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. ಮೇಲಿನ ಅಂತಸ್ತನ್ನು ವಾಸಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಳಗಿನ ಅಂತಸ್ತನ್ನು ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಮತ್ತು ಜಾನುವಾರುಗಳನ್ನು ಇರಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಮದುವೆಯಾಗಲಿರುವ ಹುಡುಗ-ಹುಡುಗಿಯರು ಚಿಕ್ಕವರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಅವರ ತಂದೆ-ತಾಯಿಗಳು ಅವರ ಮದುವೆಯನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಾವೋನಾನ್ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ವಿಧವೆಯಾದಾಗ, ಅವಳ ಮೃತ ಗಂಡನ ಸಹೋದರನು ಅವಳನ್ನು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯೂ ಇತ್ತು. ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಶವವನ್ನು ತೊಳೆಯಲು ನದಿಯ ನೀರನ್ನು “ಖರೀದಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು”. ಶವವನ್ನು ಹೂಳುವ ಮೊದಲು, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಆಶೀರ್ವಾದ ಸಿಗಲೆಂದು ಕೋಳಿಯ ರಕ್ತವನ್ನು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ==ಪಾಕಪದ್ಧತಿ== ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರ ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ರೀತಿಯ ಆಹಾರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ “ಮೂರು ಮಾವೋನಾನ್ ಹುಳಿ ತಿನಿಸುಗಳು” ಎಂಬ ಮೂರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತಿನಿಸುಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ನಾನ್ ಸ್ಯಾಮ್ (na:n4 səm3) – ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಹಾಕಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದ ಮಾಂಸ. ಜೋ ಫಾಟ್ (zo5 fa:t7) – ಹುದುಗಿಸಿದ ಸೂಪ್. ಓಂಗ್ ಓಯಿ (ʔɔŋ5 ʔwu:i5) – ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸುಣ್ಣವನ್ನು ಬಳಸಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದ ತಿನಿಸು. ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ತಯಾರಿಸುವ ಮದ್ಯ (Rice wine) ಕೂಡ ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ.<ref name="Lu" /> ==ಧರ್ಮ== ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಧರ್ಮವು ಪ್ರಕೃತಿ ಆರಾಧನೆ (ಆನಿಮಿಸಂ) ಮತ್ತು ಬಹುದೇವತಾ ಆರಾಧನೆ ಎರಡನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಟಾವೋ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವವೂ ಹೆಚ್ಚು ಇದೆ. ಅನೇಕ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಚೀನಾದ ಜನಪದ ಧರ್ಮದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.<ref name="Lu" /> *ಅಡಿಗೆ ಮನೆಯ ದೇವರು (Kitchen God) – ಕುಟುಂಬದ ಸುಖ, ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಆರಾಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಭೂಮಿಯ ದೇವರು (God of Earth) – ಹೊರಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಕೆಲಸಗಳು ನಡೆಯಲು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಆರಾಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಜನರಲ್ ಲಿ ಗುವಾಂಗ್ (General Li Guang) – ಪಶ್ಚಿಮ ಹಾನ್ ವಂಶದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಶೆಂಟು ಮತ್ತು ಯುಲೇಯಿ (Shentu and Yulei) – ಈ ಇಬ್ಬರು ಪೌರಾಣಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮನೆಗಳನ್ನು ದುಷ್ಟ ಆತ್ಮಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ದುಷ್ಟ ಆತ್ಮಗಳನ್ನು ಹುಲಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ. ಕೆಟ್ಟ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡಲು ಇವರ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮನೆಯ ಮುಂಭಾಗದ ಬಾಗಿಲಿನ ಮೇಲೆ ಇಡುತ್ತಾರೆ. *ಗುಡುಗಿನ ದೇವರು (Thunder God) – ಗುಡುಗು ಮತ್ತು ಮಿಂಚಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೇವರು. *ಗುಡುಗಿನ ಸೈನಿಕರು (The Thunder Soldiers) – ಗುಡುಗಿನ ದೇವರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರಕ್ಷಣಾ ಶಕ್ತಿಗಳು. *ಹೂವಿನ ದೇವರು (Flower God) – ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೇವತೆ. *ಗುವಾನ್ಯಿನ್ (Guanyin)<ref name="Lu" /> ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಮನೆಯ ಮುಂಭಾಗದ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಎದುರಾಗಿರುವ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಮರದ ಫಲಕವನ್ನು ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಫಲಕದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ದೇವತೆಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಪೂರ್ವಜರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾವೋನಾನ್ ಜನರು vɛ4 da:u4 ಎಂಬ ವಿಶೇಷ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಜನನದ ದೇವತೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗುವ ni4 fa:n1 su:i5 (ಚೀನೀ: Wansui Niangniang 万岁娘娘) ದೇವತೆಗೆ ಕೃತಜ್ಞತೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮಾವೋನಾನ್ ಮದುವೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ದಂಪತಿಗಳು ಸಂತಾನ ಪಡೆಯಲು ಜನನದ ದೇವತೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ಮಕ್ಕಳು ಜನಿಸಿದ ನಂತರ, ದೇವತೆಗೆ ಕೃತಜ್ಞತೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು 26 ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ 1 ಎತ್ತು, 7 ಸಣ್ಣ ಹಂದಿಗಳು ಮತ್ತು 19 ಕೋಳಿಗಳು ಹಾಗೂ ಬಾತುಕೋಳಿಗಳು ಸೇರಿವೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Reflist}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== * http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-maonan.htm (Chinese government site) * 0gef968u1le831047qd4a2c4ilztb7f 0 187293 1428122 2026-09-13T07:20:24Z Sathvik Anchan 100576 ಹೊಸ ಪುಟ: {{Short description|Tungusic ethnic group of Northeast China and Xinjiang}} {{Infobox ethnic group | group = ಸಿಬೆ ಜನರು | native_name = {{MongolUnicode|lang=sjo|ᠰᡞᠪᡝ}}<br/>Sibo, Xibe, Xibo | image = Lansdell-1885-p211-Sibo-military-colonists.jpg | caption = "ಸಿಬೋ ಮಿಲಿಟರಿ ವಸಾಹತುಗಾರರು" – ಹೆನ್ರಿ ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಡೆಲ್ ಅವರು 1882ರ... 1428122 wikitext text/x-wiki {{Short description|Tungusic ethnic group of Northeast China and Xinjiang}} {{Infobox ethnic group | group = ಸಿಬೆ ಜನರು | native_name = {{MongolUnicode|lang=sjo|ᠰᡞᠪᡝ}}<br/>Sibo, Xibe, Xibo | image = Lansdell-1885-p211-Sibo-military-colonists.jpg | caption = "ಸಿಬೋ ಮಿಲಿಟರಿ ವಸಾಹತುಗಾರರು" – ಹೆನ್ರಿ ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಡೆಲ್ ಅವರು 1882ರಲ್ಲಿ ಈಗಿನ 'ಕಾಪ್‌ಕಾಲ್ ಷಿಬೆ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ'ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ ರಚಿಸಿದ ಚಿತ್ರ. | population = 191,911 (2020 census) | regions = {{flag|China}} <span style="font-size:90%;">([[Liaoning]]{{·}}[[Xinjiang]]{{·}}[[Heilongjiang]]{{·}}[[Jilin]]{{·}}[[Inner Mongolia]])</span> | languages = [[Mandarin Chinese]] and [[Xibe language|Sibe]] | religions = [[Tibetan Buddhism]] and [[shamanism]]<ref name="PD">{{cite web|url=http://english.people.com.cn/102759/7567650.html|title=The Xibe ethnic minority|date=2011-11-12|access-date=2012-11-29|publisher=People's Daily|editor=Huang Beibei|archive-date=2012-10-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20121024013056/http://english.people.com.cn/102759/7567650.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |title=Xibe ethnic group {{!}} english.scio.gov.cn |url=http://english.scio.gov.cn/m/chinafacts/2017-06/06/content_40975473.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612203323/http://english.scio.gov.cn/m/chinafacts/2017-06/06/content_40975473.htm |archive-date=2024-06-12 |access-date=2025-07-31 |website=english.scio.gov.cn}}</ref> | related = [[Manchu people|Manchus]], [[Jaegaseung]], [[Daur people|Daur]], [[Nanai people|Nanai]], [[Orok people|Orok]], [[Evenks]] and [[Solon people|Solon]] }} ಸಿಬೆ (Sibe) ಜನರು ಟುಂಗುಸಿಕ್ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ಒಂದು ಜನಾಂಗವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕ್ಸಿನ್‌ಜಿಯಾಂಗ್, ಜಿಲಿನ್ ಮತ್ತು ಲಿಯಾವೋನಿಂಗ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಶೆನ್ಯಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಿಬೆ ಜನರು ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ 56 ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 2020ರ ಚೀನಾದ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಸಿಬೆ ಜನರ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆ 1,91,911 ಆಗಿತ್ತು. ಇದು ಚೀನಾದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 0.014% ಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು. ==ನಾಮಕರಣ ಪದ್ಧತಿ== ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು ಅವರ ಹೆಸರಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಿಬೆ ಜನರು ತಮ್ಮನ್ನು “ಶಿವə (Śivə)” ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅವರನ್ನು “ಶಿಬೋ (Xibo)” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು “ಸಿಬಿಂಟ್ಸಿ (Сибинцы)” ಮತ್ತು “ಶಿಬಿಂಟ್ಸಿ (Шибинцы)” ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ “Sibe” ಎಂಬ ಹೆಸರು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಹೆಸರು ಅವರ ಲಿಖಿತ ರೂಪಕ್ಕೂ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.{{sfn|Zikmundová|2013|p=10}} ==ಇತಿಹಾಸ== [[File:Yili-military-complex-ca-1809.jpg|thumb|ಸುಮಾರು 1809ರ ಒಂದು ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗವನ್ನು ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಇಲಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇಲಿ ನದಿಯ ಇನ್ನೊಂದು ದಡದಲ್ಲಿ ಸಿಬೆ ಎಂಟು ಬ್ಯಾನರ್‌ಗಳು (锡伯八旗) ನೆಲೆಸಿದ್ದವು. ಅವು ಮಂಚು ಕೋಟೆ ಹುಯಿಯುವಾನ್ (惠远城) ಎದುರುಭಾಗದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇಂದಿನ ಕಾಪ್ಕಾಲ್ ಸಿಬೆ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ (Qapqal Xibe Autonomous County) ಇದೆ.]] ರಷ್ಯಾದ ವಿದ್ವಾಂಸರಾದ ಎಲೆನಾ ಪಿ. ಲೆಬೆಡೆವಾ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಸಿಬೆ ಜನರು ಪ್ರಾಚೀನ ಶಿವೆ (Shiwei) ಜನಾಂಗದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ, ಟುಂಗುಸಿಕ್ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡುವ ಒಂದು ಶಾಖೆಯಿಂದ ಬಂದವರು. ಅವರು ಇಂದಿನ ಜಿಲಿನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಸಾಂಗ್‌ಯುವಾನ್ ಮತ್ತು ಕಿಕಿಹಾರ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪಟ್ಟಣಗಳಂತಿರುವ ವಸತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಅಲೆಮಾರಿ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="Gorelova">{{cite book|title=Post-Soviet Central Asia|editor1-first=Touraj|editor1-last=Atabaki|editor2-first=John|editor2-last=O'Kane|publisher=Tauris Academic Studies|chapter=Past and Present of a Manchu Tribe: The Sibe|first=Liliya|last=Gorelova|pages=325–327}}</ref> ಕ್ರಿ.ಶ. 286ರಲ್ಲಿ ಕ್ಸಿಯಾನ್‌ಬೇ (Xianbei) ಜನರು ಬುಯೆಯೊ (Buyeo) ರಾಜ್ಯವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ, ದಕ್ಷಿಣದ ಶಿವೆ (Shiwei) ಜನರು ಕೃಷಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಕ್ಸಿಯಾನ್‌ಬೇ ಜನರೇ ಸಿಬೆ ಜನರ ನೇರ ಪೂರ್ವಜರು ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.<ref name="PD"/>ಕೆಲವರು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರೇರಿತವೆಂದು ಬಣ್ಣಿಸುವ ಸಿದ್ಧಾಂತ.{{sfn|Zikmundová|2013|p=11}} ಪಮೇಲಾ ಕೈಲ್ ಕ್ರಾಸ್ಲಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಕ್ಸಿಯಾನ್‌ಬೇ (Xianbei) ಜನರು ಮೊದಲು ಟರ್ಕಿಕ್ ಅಥವಾ ಪ್ರೋಟೋ-ಮಂಗೋಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದು, ನಂತರ ಟುಂಗುಸಿಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಕ್ಸಿಯಾನ್‌ಬೇ ಕಾಲದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ “ಸಿಬೆ (Sibe)” ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.<ref name=manchus213>{{harvnb|Crossley|2002|p=213}}</ref> ಹಾನ್ ವಂಶ, ಕಾವೋ ವೇಯ್ ಮತ್ತು ಜಿನ್ ವಂಶಗಳು (ಕ್ರಿ.ಶ. 266–420) ಕೆಲವು ಕಾಲ ಸಿಬೆ ಜನರ ಮೇಲೆ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಿದವು. ನಂತರ ಗೋಕ್ತುರ್ಕರು ಸಿಬೆ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ಗೋಕ್ತುರ್ಕರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿಬೆ ಜನರಿಗೆ ಚೀನಾದ ಹಿಂದಿನ ವಂಶಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು.<ref name="Gorelova"/> ಸಿಬೆ ಜನರು ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶದ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಜಿಲಿನ್, ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಹುಲುನ್‌ಬುಯಿರ್, ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ನೆನ್ ನದಿ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಲಿಯಾವೋ ನದಿಯ ನಡುವಿನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಲಿಯಾವೋ ವಂಶದ ಪತನದ ನಂತರ ಸಿಬೆ ಜನರು ಖೋರ್ಚಿನ್ ಮಂಗೋಲರ ಅಧೀನಕ್ಕೆ ಬಂದರು. 1438ರಲ್ಲಿ ಒಯಿರಾಟ್‌ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಸೋತ ನಂತರ ಖೋರ್ಚಿನ್ ಮಂಗೋಲರು ನೆನ್ ಮತ್ತು ಸೊಂಗ್‌ಹುವಾ ನದಿಗಳ ಕಣಿವೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಿಬೆ ಜನರು ಖೋರ್ಚಿನ್ ಮಂಗೋಲರ ಸಾಮಂತರಾದರು.<ref name="Gorelova"/> ನೂರ್ಹಾಚಿ ಮಂಚು ಜನಾಂಗದ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕನಾಗಿದ್ದು, ನಂತರ ಚೀನಾದ ಕ್ವಿಂಗ್ ವಂಶವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ 1593ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗುರೇ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದನು. ಅದರ ನಂತರ, ಚೀನಾದ ಉತ್ತರ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಕ್ವಿಂಗ್ ಸರ್ಕಾರವು ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಗತ್ಯ ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತು. ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಪ್ರಕಾರ, ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಮುದ್ರದ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರಷ್ಯನ್ನರಿಗೆ ಸಿಬೆ ಜನರು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ರಷ್ಯನ್ನರು ಸೈಬೀರಿಯಾ (Siberia) ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಸಿಬೆ ಜನರ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಇಟ್ಟಿರಬಹುದು ಎಂದು ಕ್ರಾಸ್ಲಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.<ref name=manchus213/> 1692ರಲ್ಲಿ ಖೋರ್ಚಿನ್ ಜನರು ಬೆಳ್ಳಿ ಪಡೆಯುವ ಬದಲಾಗಿ ಸಿಬೆ, ಗುವಾಲ್ಚಾ ಮತ್ತು ದೌರ್ ಜನರನ್ನು ಕಾಂಗ್ಶಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದರು. ನಂತರ ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು **ಎಯ್ಟ್ ಬ್ಯಾನರ್ಸ್ (ಎಂಟು ಧ್ವಜಗಳ ಸೇನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ)**ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರನ್ನು ಚೀನಾದ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಚಿಕಿಹಾರ್ (Qiqihar) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref name="Rawski1998">{{cite book|author=Evelyn S. Rawski|title=The Last Emperors: A Social History of Qing Imperial Institutions|url=https://archive.org/details/lastemperorssoc00raws|url-access=registration|date=15 November 1998|publisher=University of California Press|isbn=978-0-520-92679-0|pages=[https://archive.org/details/lastemperorssoc00raws/page/242 242]–}}</ref> 1700ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 20,000 ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು ಕ್ವಿಕಿಹಾರ್‌ನಿಂದ ಹೋಹಾಟ್‌ಗೆ (ಇಂದಿನ ಒಳ ಮಂಗೋಲಿಯಾ) ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಹಾಗೆಯೇ, ಸುಮಾರು 36,000 ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು ಸಾಂಗ್ಯುವಾನ್‌ನಿಂದ ಶೆನ್ಯಾಂಗ್‌ಗೆ (ಲಿಯಾವೋನಿಂಗ್) ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಕ್ವಿಕಿಹಾರ್‌ನ ಸಿಬೆ ಜನರ ಈ ಸ್ಥಳಾಂತರಕ್ಕೆ, ಕ್ವಿಂಗ್ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ವಿರುದ್ಧ ಬಂಡಾಯವೆದ್ದ ಹೋಯಿಫಾನ್ (ಹೋಯ್ಫಾ) ಎಂಬ ಮಂಚು ಕುಲವನ್ನು 1697ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉಲಾ ಎಂಬ ಮಂಚು ಬುಡಕಟ್ಟನ್ನು 1703ರಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಪಡಿಸಿದ ಘಟನೆ ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಗೊರೆಲೋವಾ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://books.google.com/books?id=KHwPAAAAYAAJ&q=ceased+exist+rebellions Gorelova 2002], p. 36.</ref> ಜೆರ್ರಿ ನಾರ್ಮನ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, 1764ರಲ್ಲಿ ಕ್ವಿಕಿಹಾರ್‌ನ ಸಿಬೆ ಜನರು ಬಂಡಾಯ ಎದ್ದ ನಂತರ, ಕಿಯಾನ್‌ಲಾಂಗ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ 800 ಸೈನಿಕರ ರಕ್ಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು 18,000 ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು ಜುಂಗಾರಿಯಾದ ಇಲಿ ನದಿಯ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದರು.<ref name="Gorelova"/><ref>[https://books.google.com/books?id=KHwPAAAAYAAJ&q=Valley+of+Xinjiang+to+colonize+Jungaria,+where+their+descendants+still+live+today.+It+is+as+yet+unclear+why+the+Sibes+were+chosen+for+this+purpose+unless+it+was+their+opposition+to+the+ruling+Manchu+Dynasty+(Lebedeva+%26+Gorelova,+1994:10-1).+In+the+document+number+seven+of+the+above-mentioned+collection+there+is+information+about+disor%C2%AD+der+among+the+Sibes.+It+is+also+mentioned+that+the+Qiqihar+Sibe+companies’+commanders+and+their+officers+were+removed+from+their+posts.+During+their+transfer+from+Mukden+to+the+Ili+Valley,+the+Sibes+were+convoyed+by+Manchu+regular+forces+of+eight+hundred+officers+and+men.+All+these+facts+corroborate+the+compulsory+nature+of+the+Sibe’s+transfer+to+Xinjiang+(SU).&dq=Valley+of+Xinjiang+to+colonize+Jungaria,+where+their+descendants+still+live+today.+It+is+as+yet+unclear+why+the+Sibes+were+chosen+for+this+purpose+unless+it+was+their+opposition+to+the+ruling+Manchu+Dynasty+(Lebedeva+%26+Gorelova,+1994:10-1).+In+the+document+number+seven+of+the+above-mentioned+collection+there+is+information+about+disor%C2%AD+der+among+the+Sibes.+It+is+also+mentioned+that+the+Qiqihar+Sibe+companies’+commanders+and+their+officers+were+removed+from+their+posts.+During+their+transfer+from+Mukden+to+the+Ili+Valley,+the+Sibes+were+convoyed+by+Manchu+regular+forces+of+eight+hundred+officers+and+men.+All+these+facts+corroborate+the+compulsory+nature+of+the+Sibe’s+transfer+to+Xinjiang+(SU).&hl=en&sa=X&ei=Rl9oU_ebHe3QsQSPw4GADQ&ved=0CCsQ6AEwAA Gorelova 2002], p. 37.</ref> ಇಲಿಯಲ್ಲಿ, ಕ್ಸಿಂಜಿಯಾಂಗ್‌ನ ಸೈಬೆ ಜನರು ಬೌದ್ಧ ಮಠಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ತರಕಾರಿಗಳು, ತಂಬಾಕು ಮತ್ತು ಗಸಗಸೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದರು.<ref>[https://books.google.com/books?id=KHwPAAAAYAAJ&q=In+Xinjiang+the+Sibes+were+engaged+only+in+agriculture.+They+sowed+wheat,+barley+and+millet,+cultivated+onions,+garlic,+aubergine,+cucumbers,+and+other+vegetables+and+grew+corn,+tobacco-plant+and+poppy+as+well.+As+food+they+used+farm+produce,+fish,+and+very+rarely+meat.+Their+clothes+did+not+differ+from+those+of+the+Chinese. Gorelova 2002], p. 37.</ref> ಕ್ವಿಂಗ್ ಸರ್ಕಾರವು ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು 1862–77ರ ಡುಂಗನ್ ಬಂಡಾಯವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲು ಬಳಸಿದ್ದರಿಂದ ಅವರ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಬಂಡಾಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ಇಲಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಅದರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಕೂಡ ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಇಲಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಆಹಾರದ ಕೊರತೆ ತೀವ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎಷ್ಟು ಕೆಟ್ಟಿತ್ತೆಂದರೆ ಕುದುರೆಗಳು, ನಾಯಿಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಕ್ಕುಗಳನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿ ಬಳಸಬೇಕಾಯಿತು. ಟೈಫಸ್ ರೋಗವೂ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡಿ, ಪ್ರತಿದಿನ ಸುಮಾರು 50ರಿಂದ 100 ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಯುದ್ಧ, ಆಹಾರದ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ರೋಗಗಳಿಂದಾಗಿ ಸಿಬೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕುಸಿಯಿತು.<ref>{{cite book|date=1876|title=Turkistan: 2|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.189365|publisher=Sampson Low, Marston, Searle &Rivington|edition=5|page=[https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.189365/page/n215 181]}}</ref><ref>{{cite book|last=Schuyler|first=Eugene|date=1876|title=Turkistan: Notes of a Journey in Russian Turkistan, Khokand, Bukhara and Kuldja, Volume 2|url=https://books.google.com/books?id=9TtbAAAAQAAJ&pg=PA181|publisher=S. Low, Marston, Searle & Rivington|edition=2|page=181}}</ref><ref>{{cite book|last=Schuyler|first=Eugene|date=1876|title=Turkestan: Notes of a Journey in Russian Turkistan, Khorand, Bukhara, and Kuldja|url=https://books.google.com/books?id=6vXcGyEI-VcC&pg=PA181|publisher=Sampson Low|edition=4|page=181}}</ref> 1912ರಿಂದ 1949ರವರೆಗೆ ಚೀನಾ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗದ ಅನೇಕ ಸಿಬೆ ಜನರು ಜಪಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸೇನೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದರು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವಾಯವ್ಯ ಭಾಗದ ಸಿಬೆ ಜನರು ಇಲಿ ಬಂಡಾಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕುವೊಮಿಂಟಾಂಗ್ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದರು. 1949ರಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ ಜನರ ಗಣರಾಜ್ಯ ಚೀನಾ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು. ನಂತರ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಅಭಿಯಾನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಸಿಬೆ ಜನರಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೆಚ್ಚಿತು ಮತ್ತು ಕಪ್ಕಲ್ ರೋಗ (ಟೈಪ್-A ಬೋಟುಲಿಸಂನ ಒಂದು ರೂಪ) ನಿರ್ಮೂಲನೆಯಾಯಿತು. 1954ರಲ್ಲಿ, ಸಿಬೆ ಜನರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕ್ಸಿನ್‌ಜಿಯಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ನಿಂಗ್ಶಿ ಕೌಂಟಿಯ ಬದಲಿಗೆ ಕಪ್ಕಲ್ ಸಿಬೆ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ==Culture== ಹೆಚ್ಚಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸಿಬೆ ಜನರನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ನೇರವಾಗಿ ಮಂಚು ಜನರ ಭಾಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಸಿಬೆ ಜನರೂ ತಮ್ಮನ್ನು ಮಂಚು ಜನರಂತೆಯೇ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಸಿಬೆ ಸೈನಿಕ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಮಂಚು ಸೈನಿಕ ಶಿಬಿರಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಮಂಚು ಜನರಿಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಎಲ್ಲಾ ಹಕ್ಕುಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಸಿಬೆ ಸೈನಿಕರು ತಮ್ಮ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಗಳಾಗಬೇಕಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಮಂಚು ಸೈನಿಕರಿಗೆ ಕ್ವಿಂಗ್ ಸರ್ಕಾರವೇ ಅಗತ್ಯ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸಿಬೆ ಜನರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದ ಅಸಮಾನ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ಅವರು ಎಂಟು ಧ್ವಜಗಳ ಸೇನೆಗೆ ತಡವಾಗಿ ಸೇರಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿಬೆ ಜನರು ತಮ್ಮನ್ನು ಮಂಚು ಜನರಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಸಮುದಾಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ಸರ್ಕಾರವೂ ಅವರನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಜನಾಂಗವೆಂದು ಗುರುತಿಸಿದೆ.<ref>{{Cite book |url=https://www.degruyter.com/document/doi/10.21832/9781800411562/html |title=Language Standardisation and Language Variation in Multilingual Contexts: Asian Perspectives |date=2022-12-31 |publisher=Multilingual Matters |isbn=978-1-80041-156-2 |editor-last=McLelland |editor-first=Nicola |doi=10.21832/9781800411562 |editor-last2=Zhao |editor-first2=Hui}}</ref> ಸಿಬೆ ಜನರ ಪ್ರಾಚೀನ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಮನಿಸಂ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದ್ದವು. ಪುರುಷರು ಚಿಕ್ಕ ಜಾಕೆಟ್ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಹಿಳೆಯರು ಉದ್ದವಾದ, ದೇಹಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಲೇಸ್ ಅಲಂಕಾರವಿರುವ ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹಿಂದೆ ಸಿಬೆ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿರಿಯರೇ ಮದುವೆಗಳನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ಬಹುತೇಕ ಸಿಬೆ ಜನರು ಆಧುನಿಕ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಬ್ಬಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಹಿರಿಯರು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಿಬೆ ಜನರು ಒಂದೇ ಕುಲ ಮತ್ತು ಒಂದೇ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹಲವಾರು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರು. ಹಿಂದೆ ಒಂದೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಕುಟುಂಬದ ಮೂರು ತಲೆಮಾರುಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ತಂದೆ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವವರೆಗೆ ಮಗನು ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಬೇರೆ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬಾರದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಅವರಲ್ಲಿತ್ತು.<ref name="PD" /> ಸಿಬೆ ಜನರು ಉತ್ತರ-ಪೂರ್ವ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮ್ಯಾಂಡರಿನ್ ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮೊದಲ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಸಿಬೆ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಮದುವೆಗೆ ಮೊದಲು ಮಹಿಳೆಯರು ಪುರುಷರೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. ಪುರುಷನು ಮದುವೆಯಾಗುವ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ವಿಶೇಷ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ವಿಧಿಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಿ, ಮಹಿಳೆಯ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ಮದುವೆ ನಡೆದ ನಂತರ ಮಾತ್ರ ಮಹಿಳೆ ಪುರುಷನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಕ್ಸಿನ್‌ಜಿಯಾಂಗ್‌ನ ಸಿಬೆ ಜನರು ಸಿಬೆ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಭಾಷೆಯ ಮೇಲೆ ಮ್ಯಾಂಡರಿನ್, ರಷ್ಯನ್, ಉಯಿಘರ್ ಮತ್ತು ಕಝಕ್ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಭಾವವಿದೆ. ಉತ್ತರ ಕ್ಸಿನ್‌ಜಿಯಾಂಗ್‌ನ ವಿವಿಧ ಜನಾಂಗಗಳು ಪರಸ್ಪರರ ಸಂಗೀತ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿ, ತಮ್ಮ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳ ಸಂಗೀತದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://books.google.com/books?id=sQlxJdK6wGUC&dq=uyghur+village&pg=PA194 Harris 2004], p. 194.</ref> == ವಿತರಣೆ == 2010ರ ಚೀನಾದ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 1,90,481 ಸಿಬೆ ಜನರು ಇದ್ದರು. ಇವರಲ್ಲಿ 99,571 ಪುರುಷರು ಮತ್ತು 90,910 ಮಹಿಳೆಯರು. ಸಿಬೆ ಜನರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆ ಲಿಯಾವೊನಿಂಗ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,32,431 ಸಿಬೆ ಜನರು ಇದ್ದರು, ಇದು ಚೀನಾದ ಒಟ್ಟು ಸಿಬೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸುಮಾರು 69.52% ಆಗಿದೆ. ಕ್ಸಿನ್‌ಜಿಯಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 34,399 ಸಿಬೆ ಜನರು ಇದ್ದರು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಹೈಲಾಂಗ್‌ಜಿಯಾಂಗ್, ಜಿಲಿನ್ ಮತ್ತು ಒಳ ಮಂಗೋಲಿಯಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಿಬೆ ಜನರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref name=":2">{{Cite web |date=2010 |title=1-6 Population by gender and ethnicity in various regions |script-title=zh:1-6 各地区分性别、民族的人口 |trans-title=1-6 Population by sex, ethnicity and region |url=http://www.stats.gov.cn/tjsj/pcsj/rkpc/6rp/indexch.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210611025911/http://www.stats.gov.cn/tjsj/pcsj/rkpc/6rp/indexch.htm |archive-date=2021-06-11 |access-date=2021-06-11 |website=www.stats.gov.cn |publisher=[[National Bureau of Statistics of China]] |language=zh}}</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== onf6id3ojzcqvqk7fmwm2txaqlfldlb