ವಿಕಿಪೀಡಿಯ knwiki https://kn.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%96%E0%B3%8D%E0%B2%AF_%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%9F MediaWiki 1.47.0-wmf.19 first-letter ಮೀಡಿಯ ವಿಶೇಷ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸದಸ್ಯ ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಚಿತ್ರ ಚಿತ್ರ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸಹಾಯ ಸಹಾಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ ವರ್ಗ ವರ್ಗ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸಂಪುಟ ಸಂಪುಟ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಕರಡು ಕರಡು ಚರ್ಚೆಪುಟ TimedText TimedText talk ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಚರ್ಚೆಪುಟ Event Event talk 4 818 1428342 1428269 2026-09-15T14:45:22Z Reema Jalihal 87461 /* ಚರ್ಚೆ */ 1428342 wikitext text/x-wiki {{ನಿರ್ವಾಹಕ_ಮನವಿ_ಪುಟ/ಆರ್ಕೈವ್/HEADER}} '''ನಿರ್ವಾಹಕ ಮನವಿ ಪುಟ''' ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವಕೋಶದ ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಬಯಸುವ ಅಥವಾ ಸೂಕ್ತರಾದವರನ್ನು ಮನವಿ ಮಾಡಲು ಮೀಸಲಾದ ಪುಟ. ಸದಸ್ಯರ ಸಲಹೆ ಹಾಗೂ ಪರಸ್ಪರ ಚರ್ಚೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಾಹಕರನ್ನು ನಿಯಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ನಿಯಮಗಳು== ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಾಹಕ ಸ್ಥಾನ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಕಾರ್ಯವಿಧಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕಸ್ಥ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವುದು. ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರಗಳು ಯಾವುವೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ನಿರ್ವಾಹಕರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹೊಸದಾಗಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅನ್ನು ಸೇರುವ ಸಂಪಾದಕರು ನಿರ್ವಾಹಕರನ್ನು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಅಧಿಕೃತ ಮುಖವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಇತರ ಸಂಪಾದಕರ ಬಗ್ಗೆ ಗೌರವ, ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ನಿರ್ಧಾರಶೀಲತೆಯನ್ನು ತೋರುವವರಾಗಿರಬೇಕು. ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಲು ನೋಂದಾಯಿತರಾಗುವ ಸದಸ್ಯರು ಸಾಕಷ್ಟು ಕಾಲ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರಬೇಕು (ಇತರ ಸದಸ್ಯರು ಅವರ ಕೆಲಸದೊಂದಿಗೆ ಪರಿಚಿತರಾಗುವಷ್ಟು ಸಮಯ). ಕನಿಷ್ಟ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದು ಸಾಕಷ್ಟು ಲೇಖನಗಳ ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾಗಿರಬೇಕು. ನೀವು ಸ್ವತಃ ನಿಮ್ಮನ್ನೇ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಆದರೆ ಹೀಗೆ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪೇಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಮೀರುವಷ್ಟು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಕನಿಷ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಿ: [http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Requests_for_adminship/Standards ಆಂಗ್ಲ ಪುಟ] ನೋಂದಾವಣೆಗಳು ಏಳು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ - ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇತರ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಈ ನೋಂದಾವಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿ ತಮ್ಮ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶೇ.೮೦ ಬೆಂಬಲ ಯಾವುದೇ ನೋಂದಾವಣೆಗೆ ಸಿಕ್ಕರೆ ಅದನ್ನು ಆದರಿಸಲಾಗುವುದು. ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಈ ಸಮಯ ಸಾಲದಿದ್ದರೆ ಈ ಏಳು ದಿನಗಳ ಗಡಿಯನ್ನು ಮುಂದೂಡಬಹುದು. ಯಾವುದಾದರೂ ನೋಂದಾವಣೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ಸಿಗದು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡರೆ ಆ ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯಲೂ ಬಹುದು. ನಿಮ್ಮ ನೋಂದಾವಣೆ ತಿರಸ್ಕೃತವಾದರೆ, ಮತ್ತೆ ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವ ಇಚ್ಛೆಯಿದ್ದರೆ ದಯವಿಟ್ಟು ಸೂಕ್ತ ಕಾಲದ ನಂತರ ಇದನ್ನು ಮಾಡುವುದೆಂದು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಮತವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಲು ಆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಭಾಗವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ. ನಿಮ್ಮ ಮತದೊಂದಿಗೆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಸಹ ನೀವು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬಹುದು. ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಕೆಳಗೆ ಇರುವ '''<code>ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು/ಚರ್ಚೆ</code>''' ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. ನೀವು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಆ ನೋಂದಾವಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬಂದಿರುವ ಮತಗಳ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿ - ಮತಗಳ ಮಾಹಿತಿಗೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ ಅನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ: <code>(ಪರ/ವಿರೋಧ/ತಟಸ್ಥ)</code>. ಅನಾಮಧೇಯ ಸದಸ್ಯರು ಮತ ಚಲಾವಣೆ, ಸ್ವ-ನೋಂದಾವಣೆ ಅಥವಾ ಅನ್ಯರ ನೋಂದಾವಣೆ - ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲಾರರು. ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಬಹುದು. ಯಾರನ್ನಾದರು ನಿರ್ವಾಹಕ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ನೋಂದಾಯಿಸಲು: * ನೀವು ಯಾರನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೀರೋ ಅವರ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ. * ಈ ಪುಟವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಲೇಖವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ: ** <nowiki>=== [[User:ಸದಸ್ಯ | ಸದಸ್ಯ]] === </nowiki> '''ಸದಸ್ಯ''' ಎಂಬುದರ ಬದಲಾಗಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಸದಸ್ಯರ ಯೂಸರ್ ನೇಮ್ ಇರಬೇಕು. * ಇದರ ಕೆಳಗೆ ಈ ಸದಸ್ಯರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಲು ಏಕೆ ಸೂಕ್ತರು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ. ಯಾವುದೇ ಸದಸ್ಯರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಬಯಸಿದಲ್ಲಿ ಅವರ ನೋಂದಾವಣೆಯ ನಂತರ ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಅವರು ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ ಹಾಗೂ ಅವರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾದಲ್ಲಿ ಅವರು ಯಾವ ರೀತಿಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. == ನಿರ್ವಾಹಕ ನೊಂದಾವಣೆಗಳು / Nominations for Administrator == === [[User:Gopala Krishna A|Gopala Krishna A]] (sysop rights/admin rights)=== * {{Userlinks|Gopala Krishna A}} ಈ ಹಿಂದೆ ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಕೆಲವು ದಿನಗಳು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಗೆ ನಿರ್ವಾಹಕರ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೂ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ [[ವಿಶೇಷ:Contributions/Gopala_Krishna_A|ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದೇನೆ]]. ನಿರ್ವಾಹಕರಾದ ಮೇಲೆ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳ ಪುಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಟೆಂಪ್ಲೇಟುಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ತರ್ಜುಮೆ/ಅನುವಾದ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮುಂದೆಯೂ ಮುಂದುವರಿಸಲಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಈ ವಿನಂತಿಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. --[[ಸದಸ್ಯ:Gopala Krishna A|ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gopala Krishna A|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೨೫, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ==== ಚರ್ಚೆ ==== # {{ss|Thanks for re-applying for Admin role}}--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೦೯:೦೬, ೧೧ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss|ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸ್ವಾಗತ}}-- [[ಸದಸ್ಯ:Mahaveer Indra|ಮಹಾವೀರ ಇಂದ್ರ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Mahaveer Indra|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೦:೧೭, ೧೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ===[[User:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar]]=== * {{Userlinks|Santhosh Notagar99}} ನಾನು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಲೇಖನಗಳ ರಚನೆ, ಸುಧಾರಣೆ, ಸಮುದಾಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಅಭಿಯಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಏಷ್ಯನ್ ತಿಂಗಳು, ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಅಭಿಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದು, ಆಯೋಜಕ ಹಾಗೂ ತೀರ್ಪುಗಾರನಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇತಿಹಾಸ, ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಲೇಖನಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಸೇಂಟ್ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿಕಿ ಕ್ಲಬ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸಂಪಾದಕರು ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವಂತೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ನಾನು Wikipedia Starter Kit ಉಪಕ್ರಮದಲ್ಲಿಯೂ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಹೊಸ ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ಭಾಷಾ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಯಗಳು, ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಕೆಲವು ಅಗತ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ನಿರ್ವಾಹಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಉಪಕ್ರಮವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಲು ನಾನು ನಿರ್ವಾಹಕ ಹುದ್ದೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನನಗೆ ನಿರ್ವಾಹಕ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದಲ್ಲಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದ ಒಮ್ಮತವನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾ, ಇತರ ಸಮುದಾಯ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ನಿರಂತರ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನ ಈ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಈ ಉಪಕ್ರಮ ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಸೇವೆಗಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವಂತೆ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ವಿನಮ್ರವಾಗಿ ವಿನಂತಿಸುತ್ತೇನೆ.--[[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೧೮, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ==== ಚರ್ಚೆ ==== # {{ss|Considering outreach works done by user and provided valid use case for getting admin rights, and valuable addition to administrative team on Kannada wikipedia}}--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೯:೧೭, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) #{{ss|In recognition of the user’s extensive outreach work, demonstrated need for administrative permissions, and the valuable contribution he can make to the administrative team of Kannada Wikipedia.}}<span style="display:inline-block; padding:5px 14px; background:#FFD700; border-radius:20px; box-shadow:0 2px 6px #999;">[[User:Hariprasad Shetty10|<span style="color:#6A0DAD; font-weight:bold;">❖ Hariprasad Shetty10 ❖</span>]] · [[User talk:Hariprasad Shetty10|<span style="color:#6A0DAD;">✉</span>]] </span> ೧೦:೪೩, ೧೧ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss| ಸಂತೋಷ್ ಅವರು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ವಿಕಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತೇನೆ.}} --[[ಸದಸ್ಯ:Gopala Krishna A|ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gopala Krishna A|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೨:೩೮, ೧೨ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss|Positive-For the recognising work carried throughtout, he will be a good choice for the administrative team. }} --[[ಸದಸ್ಯ:Reema Jalihal|Reema Jalihal]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Reema Jalihal|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೩:೩೯, ೧೪ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) == ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕ ನೊಂದಾವಣೆಗಳು / Nominations for Bureaucrat== [[ವರ್ಗ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಪುಟಗಳು]] 6rg428f0k75eetfa6rosnqc2f7k187z 1428384 1428342 2026-09-16T07:05:17Z Joyce Muriel 87647 /* ಚರ್ಚೆ */ 1428384 wikitext text/x-wiki {{ನಿರ್ವಾಹಕ_ಮನವಿ_ಪುಟ/ಆರ್ಕೈವ್/HEADER}} '''ನಿರ್ವಾಹಕ ಮನವಿ ಪುಟ''' ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವಕೋಶದ ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಬಯಸುವ ಅಥವಾ ಸೂಕ್ತರಾದವರನ್ನು ಮನವಿ ಮಾಡಲು ಮೀಸಲಾದ ಪುಟ. ಸದಸ್ಯರ ಸಲಹೆ ಹಾಗೂ ಪರಸ್ಪರ ಚರ್ಚೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಾಹಕರನ್ನು ನಿಯಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ನಿಯಮಗಳು== ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಾಹಕ ಸ್ಥಾನ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಕಾರ್ಯವಿಧಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕಸ್ಥ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವುದು. ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರಗಳು ಯಾವುವೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ನಿರ್ವಾಹಕರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹೊಸದಾಗಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅನ್ನು ಸೇರುವ ಸಂಪಾದಕರು ನಿರ್ವಾಹಕರನ್ನು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಅಧಿಕೃತ ಮುಖವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಇತರ ಸಂಪಾದಕರ ಬಗ್ಗೆ ಗೌರವ, ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ನಿರ್ಧಾರಶೀಲತೆಯನ್ನು ತೋರುವವರಾಗಿರಬೇಕು. ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಲು ನೋಂದಾಯಿತರಾಗುವ ಸದಸ್ಯರು ಸಾಕಷ್ಟು ಕಾಲ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರಬೇಕು (ಇತರ ಸದಸ್ಯರು ಅವರ ಕೆಲಸದೊಂದಿಗೆ ಪರಿಚಿತರಾಗುವಷ್ಟು ಸಮಯ). ಕನಿಷ್ಟ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದು ಸಾಕಷ್ಟು ಲೇಖನಗಳ ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾಗಿರಬೇಕು. ನೀವು ಸ್ವತಃ ನಿಮ್ಮನ್ನೇ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಆದರೆ ಹೀಗೆ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪೇಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಮೀರುವಷ್ಟು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಕನಿಷ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಿ: [http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Requests_for_adminship/Standards ಆಂಗ್ಲ ಪುಟ] ನೋಂದಾವಣೆಗಳು ಏಳು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ - ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇತರ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಈ ನೋಂದಾವಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿ ತಮ್ಮ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶೇ.೮೦ ಬೆಂಬಲ ಯಾವುದೇ ನೋಂದಾವಣೆಗೆ ಸಿಕ್ಕರೆ ಅದನ್ನು ಆದರಿಸಲಾಗುವುದು. ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಈ ಸಮಯ ಸಾಲದಿದ್ದರೆ ಈ ಏಳು ದಿನಗಳ ಗಡಿಯನ್ನು ಮುಂದೂಡಬಹುದು. ಯಾವುದಾದರೂ ನೋಂದಾವಣೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ಸಿಗದು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡರೆ ಆ ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯಲೂ ಬಹುದು. ನಿಮ್ಮ ನೋಂದಾವಣೆ ತಿರಸ್ಕೃತವಾದರೆ, ಮತ್ತೆ ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವ ಇಚ್ಛೆಯಿದ್ದರೆ ದಯವಿಟ್ಟು ಸೂಕ್ತ ಕಾಲದ ನಂತರ ಇದನ್ನು ಮಾಡುವುದೆಂದು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಮತವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಲು ಆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಭಾಗವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ. ನಿಮ್ಮ ಮತದೊಂದಿಗೆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಸಹ ನೀವು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬಹುದು. ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಕೆಳಗೆ ಇರುವ '''<code>ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು/ಚರ್ಚೆ</code>''' ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. ನೀವು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಆ ನೋಂದಾವಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬಂದಿರುವ ಮತಗಳ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿ - ಮತಗಳ ಮಾಹಿತಿಗೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ ಅನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ: <code>(ಪರ/ವಿರೋಧ/ತಟಸ್ಥ)</code>. ಅನಾಮಧೇಯ ಸದಸ್ಯರು ಮತ ಚಲಾವಣೆ, ಸ್ವ-ನೋಂದಾವಣೆ ಅಥವಾ ಅನ್ಯರ ನೋಂದಾವಣೆ - ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲಾರರು. ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಬಹುದು. ಯಾರನ್ನಾದರು ನಿರ್ವಾಹಕ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ನೋಂದಾಯಿಸಲು: * ನೀವು ಯಾರನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೀರೋ ಅವರ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ. * ಈ ಪುಟವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಲೇಖವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ: ** <nowiki>=== [[User:ಸದಸ್ಯ | ಸದಸ್ಯ]] === </nowiki> '''ಸದಸ್ಯ''' ಎಂಬುದರ ಬದಲಾಗಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಸದಸ್ಯರ ಯೂಸರ್ ನೇಮ್ ಇರಬೇಕು. * ಇದರ ಕೆಳಗೆ ಈ ಸದಸ್ಯರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಲು ಏಕೆ ಸೂಕ್ತರು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ. ಯಾವುದೇ ಸದಸ್ಯರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಬಯಸಿದಲ್ಲಿ ಅವರ ನೋಂದಾವಣೆಯ ನಂತರ ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಅವರು ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ ಹಾಗೂ ಅವರು ನಿರ್ವಾಹಕರಾದಲ್ಲಿ ಅವರು ಯಾವ ರೀತಿಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. == ನಿರ್ವಾಹಕ ನೊಂದಾವಣೆಗಳು / Nominations for Administrator == === [[User:Gopala Krishna A|Gopala Krishna A]] (sysop rights/admin rights)=== * {{Userlinks|Gopala Krishna A}} ಈ ಹಿಂದೆ ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಕೆಲವು ದಿನಗಳು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಗೆ ನಿರ್ವಾಹಕರ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೂ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ [[ವಿಶೇಷ:Contributions/Gopala_Krishna_A|ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದೇನೆ]]. ನಿರ್ವಾಹಕರಾದ ಮೇಲೆ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳ ಪುಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಟೆಂಪ್ಲೇಟುಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ತರ್ಜುಮೆ/ಅನುವಾದ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮುಂದೆಯೂ ಮುಂದುವರಿಸಲಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಈ ವಿನಂತಿಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. --[[ಸದಸ್ಯ:Gopala Krishna A|ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gopala Krishna A|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೨೫, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ==== ಚರ್ಚೆ ==== # {{ss|Thanks for re-applying for Admin role}}--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೦೯:೦೬, ೧೧ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss|ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸ್ವಾಗತ}}-- [[ಸದಸ್ಯ:Mahaveer Indra|ಮಹಾವೀರ ಇಂದ್ರ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Mahaveer Indra|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೦:೧೭, ೧೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ===[[User:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar]]=== * {{Userlinks|Santhosh Notagar99}} ನಾನು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಲೇಖನಗಳ ರಚನೆ, ಸುಧಾರಣೆ, ಸಮುದಾಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಅಭಿಯಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಏಷ್ಯನ್ ತಿಂಗಳು, ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಅಭಿಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದು, ಆಯೋಜಕ ಹಾಗೂ ತೀರ್ಪುಗಾರನಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇತಿಹಾಸ, ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಲೇಖನಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಸೇಂಟ್ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿಕಿ ಕ್ಲಬ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸಂಪಾದಕರು ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವಂತೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ನಾನು Wikipedia Starter Kit ಉಪಕ್ರಮದಲ್ಲಿಯೂ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಹೊಸ ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ಭಾಷಾ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಯಗಳು, ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಕೆಲವು ಅಗತ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ನಿರ್ವಾಹಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಉಪಕ್ರಮವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಲು ನಾನು ನಿರ್ವಾಹಕ ಹುದ್ದೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನನಗೆ ನಿರ್ವಾಹಕ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದಲ್ಲಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದ ಒಮ್ಮತವನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾ, ಇತರ ಸಮುದಾಯ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ನಿರಂತರ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನ ಈ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಈ ಉಪಕ್ರಮ ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಸೇವೆಗಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವಂತೆ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ವಿನಮ್ರವಾಗಿ ವಿನಂತಿಸುತ್ತೇನೆ.--[[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೧೮, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) ==== ಚರ್ಚೆ ==== # {{ss|Considering outreach works done by user and provided valid use case for getting admin rights, and valuable addition to administrative team on Kannada wikipedia}}--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೯:೧೭, ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) #{{ss|In recognition of the user’s extensive outreach work, demonstrated need for administrative permissions, and the valuable contribution he can make to the administrative team of Kannada Wikipedia.}}<span style="display:inline-block; padding:5px 14px; background:#FFD700; border-radius:20px; box-shadow:0 2px 6px #999;">[[User:Hariprasad Shetty10|<span style="color:#6A0DAD; font-weight:bold;">❖ Hariprasad Shetty10 ❖</span>]] · [[User talk:Hariprasad Shetty10|<span style="color:#6A0DAD;">✉</span>]] </span> ೧೦:೪೩, ೧೧ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss| ಸಂತೋಷ್ ಅವರು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ವಿಕಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತೇನೆ.}} --[[ಸದಸ್ಯ:Gopala Krishna A|ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gopala Krishna A|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೨:೩೮, ೧೨ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss|Positive-For the recognising work carried throughtout, he will be a good choice for the administrative team. }} --[[ಸದಸ್ಯ:Reema Jalihal|Reema Jalihal]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Reema Jalihal|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೩:೩೯, ೧೪ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) # {{ss|I agree that he possesses the technical aptitude, integrity, and dedication needed to manage this responsibility. }} --ಸದಸ್ಯ:--[[ಸದಸ್ಯ:Joyce Muriel|Joyce Muriel]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Joyce Muriel|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೨:೩೫, ೧೬ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) == ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕ ನೊಂದಾವಣೆಗಳು / Nominations for Bureaucrat== [[ವರ್ಗ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಪುಟಗಳು]] bbbr8prbbuvha3ga9j1pmhonwot8bhi 0 7713 1428351 1363331 2026-09-15T16:02:32Z Goku81.13 101755 /* */ 1428351 wikitext text/x-wiki {{Infobox Hindu leader |name = ವಾಲ್ಮೀಕಿ |image = Valmiki Ramayana.jpg |caption = ರಾಮಾಯಣವನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತಿರುವ ವಾಲ್ಮೀಕಿ. |birth_date =ಕ್ರಿ.ಪೂ. 500 |birth_place= |birth_name =ರತ್ನಾಕರ |death_date = |death_place= |known =ಆದಿಕವಿ |philosophy = [[Dharmic]] movement called [[Balmiki|Valmikism]] is based on Valmiki's teachings. |honors = Deepanshu Kulshreshtha |quote = |footnotes = Composed [[Ramayana|Rāmāyaṇa]] and [[Yoga Vasistha|Yoga Vasiṣṭha]] |ನಂಬಿಕೆ,ಧರ್ಮ= ಬೇಡ ಸಮುದಾಯ,ಹಿಂದೂ }} [[File:Ravivarmapressama_family.jpg|thumb|250px|[[Rama]] with [[Sita]] on the throne, their children [[Lava (Ramayana)|Lava]] and [[Kusha (Ramayana)|Kusha]] on their laps. Behind the throne, [[Lakshmana]], Bharata and [[Shatrughna]] stand. [[Hanuman]] bows to Rama before the throne. Valmiki to the left.]] '''ಮಹರ್ಷಿ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯವರು ''' ಒಬ್ಬ ಋಷಿ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕವಿ; [[ರಾಮಾಯಣ]] ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ಕರ್ತೃ. ಮೊದಲ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ರಚಿಸಿದ ಕಾರಣ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯವರನ್ನು '''ಆದಿಕವಿ''' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. == ಹಿನ್ನೆಲೆ == ವಾಲ್ಮೀಕಿಯ ಜೀವನದ ಕುರಿತಾಗಿ ಅನೇಕ ದಂತಕಥೆಗಳಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಋಷಿಯಾಗುವ ಮೊದಲು ಒಬ್ಬ [[ಬೇಡ]] ನಾಗಿದ್ದ ಮುಂದೆ ''ರತ್ನಾಕರ''. ನಾರದನ ಉಪದೇಶದಿಂದ ರತ್ನಾಕರನಿಗೆ ಜ್ಞಾನೋದಯವಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಯವರು ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು (ಶ್ರೀ ರಾಮನನ್ನು) ಕುರಿತು ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವರ ಸುತ್ತ ಹುತ್ತ ಬೆಳೆದಿತ್ತು. ಹುತ್ತ(ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ-ವಲ್ಮೀಕ)ವನ್ನು ಭೇದಿಸಿಕೊಂಡು ಹೊರಗೆ ಬಂದಿದ್ದರಿಂದ 'ವಾಲ್ಮೀಕಿ' ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂತು. == ರಾಮಾಯಣ ರಚನೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ == [[File:Narada visits Valmiki.jpg|thumb|250px|ಮಹರ್ಷಿ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ನಾರದ ಮುನಿಯ ಭೇಟಿ]] ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ತಮಸಾ ನದೀತೀರದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷವಾಗಿ ಹಾರಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕ್ರೌಂಚಪಕ್ಷಿ ಜೋಡಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಬೇಡನೊಬ್ಬನು ಬಂದು ಬಾಣ ಹೂಡಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಕೊಂದು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಅದರ ಸಂಗಾತಿ ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯು ಸಂಕಟದಿಂದ ಕೂಗಲಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಹೃದಯ ವಿದ್ರಾವಕ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ನೋಡಿ, ಕರುಣೆ, ದುಃಖ, ಕೋಪದಿಂದ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಬೇಡನನ್ನು ಶಪಿಸುವಾಗ, ಶೋಕದಿಂದ ಕೆಳಕಂಡ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉದ್ಗರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕವು ಗದ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿರದೆ, ಪ್ರಾಸಬದ್ಧವಾಗಿ,ಲಯ-ಛಂದಸ್ಸುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು. '''ಮಾ ನಿಷಾದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಂ ತ್ವಮಗಮಃ ಶಾಶ್ವತೀಃ ಸಮಾಃ |''' '''ಯತ್ಕ್ಕ್ರೌಂಚಮಿಥುನಾದೇಕಮವಧೀಃ ಕಾಮಮೋಹಿತಮ್''' || ಇದು ರಾಮಾಯಣ ರಚನೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾದ ಘಟನೆ ಹಾಗೂ ಆ ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಶ್ಲೋಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯವರ ಬಾಯಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ಮಾತುಗಳು. ಈ ಶ್ಲೋಕದ ಅರ್ಥ ಹೀಗಿದೆ : ಅಕಾರಣವಾಗಿ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಕೊಂದ ಹೇ ಅನ್ಯಾಯಿ | ನಿನ್ನ ಪಾಪದ ಫಲವಾಗಿ ನೀ ಈ ಕೂಡಲೇ ಸಾಯಿ || ಆ ವೇಳೆಗೆ ಬ್ರಹ್ಮದೇವ ಮಹರ್ಷಿಗಳ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದು ಇದೇ ಶ್ಲೋಕರೂಪದಲ್ಲಿ ರಾಮಾಯಣ ಕಾವ್ಯ ರಚಿಸಲು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ನಾರದರು ತಮಗೆ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದ ರಾಮನ ಕಥೆಯನ್ನು ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ೨೪,೦೦೦ ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಮಹಾಕಾವ್ಯವಾಗಿ ಬರೆದರು. == ಉತ್ತರ ರಾಮಾಯಣದೊಳಗೊಂದು ಪಾತ್ರವಾಗಿ == [[File:Hermitage of Valmiki, Folio from the "Nadaun" Ramayana (Adventures of Rama) LACMA AC1999.127.45.jpg|thumb|250px|ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸೀತೆ]] ರಾಮನು ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಕೆಲವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು [[ಸೀತೆ]]ಯ ಬಗೆಗೆ ಅರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಗೂಢಚಾರರ ಮೂಲಕ ತಿಳಿದು (ಅಗಸನ ಆರೋಪಣೆಗೆ ಎಂದು ಕನ್ನಡ ಜೈಮಿನಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷೀಶ ಕವಿಯು (ಮೂಲವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ಸೇರಿಸಿದ್ದಾನೆ-ಅಥವಾ ಜೈಮಿನಿ ಋಷಿಯು ತನ್ನ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಜೈಮಿನಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೂಲವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದ್ದಾನೆ) ನೊಂದು ತುಂಬು ಗರ್ಭಿಣಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಪರಿತ್ಯಾಗ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ರಾಮನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಲಕ್ಷಣನು ಸೀತೆಯನ್ನು (ಲಕ್ಷ್ಮಣ ತನ್ನ ವಿವೇಕವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮುನಿಯ ಆಶ್ರಮದ ಹತ್ತಿರ) ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಶೋಕತಪ್ತಳಾಗಿದ್ದ ಸೀತೆಯನ್ನು ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ತಮ್ಮ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಕರೆತಂದು, ಋಷಿಪತ್ನಿಯರ ಮೂಲಕ ಆಕೆಯನ್ನು ಉಪಚರಿಸಿ, ಆದರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲೇ ಲವ-ಕುಶರ ಜನನವಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಅವಳಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ ಗುರುಗಳು. ರಾಮಾಯಣ ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ಗಾಯನವನ್ನು ಲವ-ಕುಶರಿಗೆ ಕಲಿಸಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಲವ-ಕುಶರ ಸಂಗಡ ರಾಮನಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ರಾಮಾಯಣವನ್ನು ಗಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ರಾಮನಲ್ಲಿಗೆ ಸೀತೆಯನ್ನೂ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ ಕರೆತರುತ್ತಾರೆ.. == ವಾಲ್ಮೀಕಿಗೆ ನಮನ == ::''ಕೂಜಂತಂ ರಾಮ ರಾಮೇತಿ | ::'' ಮಧುರ ಮಧುರಾಕ್ಷರಮ್ || ::''ಆರುಹ್ಯ ಕವಿತಾಶಾಖಾಂ | ::''ವಂದೇ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಕೋಕಿಲಮ್ || :ಈ ಸುಂದರವಾದ ರೂಪಕಾಲಂಕಾರದಿಂದ ಕೂಡಿದ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮುನಿಯನ್ನು ವಂದಿಸುವ, ನಮಸ್ಕರಿಸುವ ಶ್ಲೋಕವು, ಬುಧಕೌಶಿಕ ಮುನಿಯು ರಚಿಸಿರುವ ಶ್ರೀರಾಮರಕ್ಷಾ ಸ್ತೋತ್ರದಲ್ಲಿದೆ. :'ಕಾವ್ಯವೆಂಬ ಮರದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು, 'ರಾಮ ರಾಮಾ' ಎಂದು (ಕೂಜಂತಮ್ ಹಕ್ಕಿಯ ಇಂಪಾದ ಧ್ವನಿ) ಹಾಡುತ್ತಿರುವ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಎಂಬ ಕೋಗಿಲೆಗೆ ವಂದೇ-ನಮಸ್ಕಾರ. :ಚೆನ್ನೈ ಸಮೀಪದ ತಿರುವಣ್ಣಿಯೂರಿನಲ್ಲಿ 1300 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯ ದೇವಾಲಯ ಇದೆ. == ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಜಯಂತಿ == ಆಶ್ವಯುಜ ಶುದ್ಧ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯ ದಿನವನ್ನ '''ಮಹರ್ಷಿ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಆದಿಕವಿ ಜಯಂತಿ''' ಎಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದು == # ಆದಿಕವಿ ವಾಲ್ಮೀಕಿ -ಮಾಸ್ತಿ ವೆಂಕಟೇಶ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ #ವಾಲ್ಮೀಕಿ -ತ.ಸು. ಶಾಮರಾಯ (ಭಾರತ-ಭಾರತಿ ಪುಸ್ತಕ ಸಂಪದ) #ಮಹರ್ಷಿ ವಾಲ್ಮೀಕಿ -ಕೆ.ವಿ. ಚಂದ್ರಜ್ಯೋತಿ (ಪ್ರ: ಸ್ಟೂಡೆಂಟ್ ಬುಕ್ ಕಂಪನಿ, ತುಮಕೂರು) #ಎಳೆಯರ ರಾಮಾಯಣ -ಮೈ.ನ. ನಾಗರಾಜ #ವಾಲ್ಮೀಕಿಯ ಭಾಗ್ಯ -ಕುವೆಂಪು #ಜನಪ್ರಿಯ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ -ಕುವೆಂಪು #ಶೂದ್ರ ತಪಸ್ವಿ -ಕುವೆಂಪು #ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ -ಕುವೆಂಪು #ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ಮಹಾನ್ವೇಷಣಂ -ವೀರಪ್ಪ ಮೊಯಿಲಿ #ರಾಮಾಯಣ ವಿಷವೃಕ್ಷ -ಬಂಜಗೆರೆ ಜಯಪ್ರಕಾಶ್ == ದೃಶ್ಯ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ == ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಡಾ|| ರಾಜ್‍ಕುಮಾರ್ ಅಭಿನಯದ 'ವಾಲ್ಮೀಕಿ' ಚಲನಚಿತ್ರ ತಯಾರಾಗಿದೆ. ಘಂಟಸಾಲ ಅವರ ಸಂಗೀತವಿದೆ. ಪಿ. ಸುಶೀಲಾ ಹಾಡಿರುವ 'ಜಲಲ ಜಲಲ ಜಲಧಾರೆ' ಹಾಡು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ==ನೋಡಿ== *[[ರಾಮಾಯಣ]] == ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು == *[http://www.valmikiramayan.net/ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070113034155/http://www.valmikiramayan.net/ |date=2007-01-13 }} * [http://www.freeindia.org/biographies/valmiki/ Valmiki biography webpage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110410165145/http://www.freeindia.org/biographies/valmiki/ |date=2011-04-10 }} * [http://ancientindians.wordpress.com/valmiki-adikavi/ Satya Sarada Kandula, "Valmiki - Adikavi", ''The Ancient Indians''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100115040000/http://ancientindians.wordpress.com/valmiki-adikavi/ |date=2010-01-15 }} *0 [http://www.bvsbedford.org.uk/?p=497: Was Bhagwan Valmiki Ji a Dakoo?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131024130857/http://www.bvsbedford.org.uk/?p=497%3A |date=2013-10-24 }} * {{wikiquote-inline}} * {{commons category inline}} * {{Gutenberg author | id=Valmiki }} {{ರಾಮಾಯಣ}} {{Authority control}} <br> <br> {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯ]] [[ವರ್ಗ:ಪುರಾಣ]] [[ವರ್ಗ:ಮಹಾಕಾವ್ಯ]] [[ವರ್ಗ:ರಾಮಾಯಣ]] [[ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಸಂತರು]] [[ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು]] dq6goxbhwqp0pqwtmhen6v8ih39qpxu 0 10665 1428365 1428321 2026-09-16T03:37:32Z VASANTH S.N. 728 /* ಪ್ರಸರಣ */ ಚಿತ್ರ ಅಳವಡಿಕೆ 1428365 wikitext text/x-wiki {{Christianity}} {{Infobox religion | name = Christianity | image = Church of the Holy Sepulchre by Gerd Eichmann (cropped).jpg<!-- Please do not change the image without consensus; there is an ongoing discussion on the talk page addressing this issue, in which you are welcome to participate --> | imagewidth = 275px | alt = | caption = The [[Church of the Holy Sepulchre]] in the [[Christian Quarter]] of the [[Old City of Jerusalem]], a [[List of Christian holy places in the Holy Land|holy place of Christianity]] | main_classification = [[Abrahamic religions|Abrahamic]] | scripture = [[Bible#Christian Bible|Bible]] ([[Old Testament|Old]] and [[New Testament]]) | theology = [[Christian Theology|Monotheistic]] | area = [[Christianity by country|Worldwide]]<ref name="Global Christianity" /> | language = {{Plainlist| * [[Biblical Hebrew]] * [[Biblical Aramaic]] * [[Koine Greek|Biblical Greek]] }} | territory = [[Christendom]] | founder = [[Jesus]] | founded_date = [[Christianity in the 1st century|1st century AD]] | founded_place = [[Jerusalem during the Second Temple Period|Jerusalem]], [[Judaea (Roman province)|Judaea]],<br/>Roman Empire | separated_from = [[Split of Christianity and Judaism|Judaism]]{{refn|group=note|Christianity originated in 1st-century [[Judea (Roman province)|Judea]] from the [[Jewish Christian]] sect of [[Second Temple Judaism]].<ref>{{cite book |last=Ehrman |first=Bart D. |author-link=Bart D. Ehrman |year=2005 |orig-year=2003 |title=Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew |chapter=At Polar Ends of the Spectrum: Early Christian Ebionites and Marcionites |volume=74 |issue=2 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=URdACxKubDIC&pg=PA95 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=95–112 |doi=10.1017/s0009640700110273 |isbn=978-0-19-518249-1 |s2cid=152458823 |access-date=20 January 2021}} ''Church History''. {{doi|10.1017/s0009640700110273}}</ref><ref>{{cite book |last=Hurtado |first=Larry W. |author-link=Larry Hurtado |year=2005 |chapter=How on Earth Did Jesus Become a God? Approaches to Jesus-Devotion in Earliest Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Xi5xIxgnNgcC&pg=PA13 |title=How on Earth Did Jesus Become a God? Historical Questions about Earliest Devotion to Jesus |location=Grand Rapids and Cambridge |publisher=[[Wm. B. Eerdmans]] |pages=13–55 |isbn=978-0-8028-2861-3 |access-date=20 July 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Freeman |first=Charles |author-link=Charles Freeman (historian) |year=2010 |title=A New History of Early Christianity |chapter=Breaking Away: The First Christianities |chapter-url=https://books.google.com/books?id=5_in-6VLgRoC&pg=PA31 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=31–46 |doi=10.12987/9780300166583 |isbn=978-0-300-12581-8 |jstor=j.ctt1nq44w |s2cid=170124789 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Wilken |first=Robert Louis |year=2013 |title=The First Thousand Years: A Global History of Christianity |chapter=Beginning in Jerusalem |chapter-url=https://books.google.com/books?id=iW1-JImrwQUC&pg=PA6 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=6–16 |isbn=978-0-300-11884-1 |jstor=j.ctt32bd7m |s2cid=160590164 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |author-last=Lietaert Peerbolte |author-first=Bert Jan |year=2013 |chapter=How Antichrist Defeated Death: The Development of Christian Apocalyptic Eschatology in the Early Church |editor1-last=Krans |editor1-first=Jan |editor2-last=Lietaert Peerbolte |editor2-first=L. J. |editor3-last=Smit |editor3-first=Peter-Ben |editor4-last=Zwiep |editor4-first=Arie W. |title=Paul, John, and Apocalyptic Eschatology: Studies in Honour of Martinus C. de Boer |location=Leiden |publisher=Brill |series=[[Novum Testamentum|Novum Testamentum: Supplements]] |volume=149 |pages=238–255 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MoKxIeOTkqYC&pg=PA238 |doi=10.1163/9789004250369_016 |isbn=978-90-04-25026-0 |issn=0167-9732 |s2cid=191738355 |access-date=13 February 2021}}</ref>}} | separations = | number_of_followers = {{est.}} [[Christianity by country|2.3&nbsp;billion]]<ref>{{Cite web|doi=10.58094/fj71-ny11|author-last6=Fahmy|author-first1=Conrad|author-last1=Hackett|author-first2=Marcin|author-last2=Stonawski|author-first3=Yunping|author-last3=Tong|author-first4=Stephanie|author-last4=Kramer|author-first5=Anne|author-last5=Shi|author-first6=Dalia|date=2025-06-09|title=How the Global Religious Landscape Changed From 2010 to 2020|url=https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|access-date=2025-06-10|website=Pew Research Center|language=en-US|archive-date=9 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250609194548/https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|url-status=live}}</ref> {{increase}} ([[List of Christian synonyms|referred to]] as [[Christians]]) }} '''ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ''' [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ|ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಜೀವನ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ [[ಏಕದೇವವಾದ|ಏಕದೇವವಾದವನ್ನು]] ಅನುಸರಿಸುವ [[ಧರ್ಮ|ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಂದು. ೨೦೦೧ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ೨.೧ [[ಬಿಲಿಯನ್]] ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಧರ್ಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್]] ದೇಶದ [[ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ]] ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ [[ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು]] ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಉದಯ== *ಕ್ರಿ.ಶ. [[೧ನೇ ಶತಮಾನ|೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ]] [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ|ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ]] ಒಂದು ಪಂಥವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದಿಯರ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ ''[[ತನಖ್]]'' ಅನ್ನು ತನ್ನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವಾದ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್‌ನ]] ಒಂದು ಭಾಗವಾದ [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (Old Testament)ಆಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. *[[ಇಸ್ಲಾಂ]], [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ]] ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಗಳೆಲ್ಲಾ [[ಅಬ್ರಹಾಮ್|ಅಬ್ರಹಾಮ್‌ನನ್ನು]] ಪ್ರಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರರಿಂದ ಇವನ್ನು ಅಬ್ರಹಮೀಯ ಧರ್ಮಗಳೆಂದೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟುವ ಕಾಲ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಾವು-ಪುನರುತ್ಥಾನದ ನಂತರದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (New Testament)ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ]]ನ ಉಪದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗೂ ಮತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಪದವಿದು. ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೆನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]] ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಈಗ ಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಸುಮಾರು 850 ದಶಲಕ್ಷ ಮತಾನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ಅನೇಕ ಪಂಗಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿರುವ ಜನಾಂಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಏಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ [[ಇತಿಹಾಸ]], ತಿರುಳು, ಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಹರಡಿದ ಬಗೆ - ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ==ತಳಹದಿ== * ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ. ಆತನ ಜೀವನ, ಮರಣ, ಪುನರುತ್ಥಾನ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆಲ್ಲ ಆತ ತೋರಿದ ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ-ಈ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ನಿಂತಿದೆ. ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ ತನ್ನ ಲೋಕಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಲ್ಲೇ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ ಅಥವಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶ ಆತನಿಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವ ಪ್ರೀತಿ ಪ್ರಕಟನೆಯೂ ಪಾಪಿ ಮಾನವ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಆತನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜನ ಆತನನ್ನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭೆಯಾಗಿ ಕೂಡಿಸಿ ಕ್ರಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಘಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ [[ಪುನರುತ್ಥಾನ]]ದ ತರುವಾಯ ಶಿಷ್ಯರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಆತನ ಶಿಷ್ಯರ ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ, ಸಭೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ-ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚು ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬಂದೊದಗಿತು. ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೀಟರ್, ಯೋಹಾನ, ಯಾಕೋಬ ಮತ್ತು ಪಾಲನೇ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. * ಕ್ರೈಸ್ತ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು [[ಭೂಮಧ್ಯ ಸಮುದ್ರ]]ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾತ ಅಪೋಸಲರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲನೇ. ಪಾಲ್ ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಟಾರ್‍ಸಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದ ಒಬ್ಬ ಯೆಹೂದ್ಯ ; [[ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ನಾಗರಿಕ; ಯೆಹೂದ್ಯ ತತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಘನ ಪಂಡಿತನಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿ ಪಡಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ತಾನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಆತನ ಶಿಷ್ಯನಾದವ. ಆಮೇಲೆ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಸೇವಾ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಷ್ಟ ನಷ್ಟಗಳಿಗೊಳಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ಸುಮಾರು 64ರಲ್ಲಿ ಈತ ಹುತಾತ್ಮನಾದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಪಾಲನ ತತ್ತ್ವನಿರೂಪಣಾ ರೀತಿ, ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮ , ಸಂಘಟನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ-ಇವುಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಂಗಡದ ಮತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಧರ್ಮವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬರೇ'' ಮೆಸೈಯ ''(ಉದ್ಧಾರಕ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಕರ್ತನೂ ಹೌದು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮರಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರಣ ಮಾನವರ ಪಾಪಗಳ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ತಾನೇ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾರ್ಗ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಕೃಪೆಯಿಂದಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಾನವಕುಲದ ಪರವಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಆತನ ಮರಣವನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಯಜ್ಞವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದು ಪಾಲನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ನಾವು ಅಶಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಿಯಮಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಹೀನರಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣಕೊಟ್ಟ. ನಾವು ಪಾಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಮಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ತನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಬೋಧನೆಯನ್ನೂ ಬರಿಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬೋಧಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಪಾಲನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಯೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಲೂ ಹಬ್ಬಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. * ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾಲನಂತೆ ಇತರರೂ ನೆರವಾಗಿದ್ದರು. ಯೇಸುವಿನ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳುವಾಗಿದ್ದ ಸಿಮೋನ್ ಪೀಟರ್ ಕೂಡ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು [[ಯಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ|ಯೆಹೂದ್ಯ]]ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡಲು ಪೀಟರ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಅನಂತರ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಹರಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳು ಪೀಟರನೇ. ಇದನ್ನರಿತುದರಿಂದಲೇ ಯೇಸು ಪ್ರಭು ಪೀಟರನೆಂಬ ಬುನಾದಿಯ ಮೇಲೆ(ಪೀಟರನ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ) ತನ್ನ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. * ಪಾಲ್, ಪೀಟರರಲ್ಲದೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಹಾನನಿಗೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಯೋಹಾನನ ಸುವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸರಳ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತ ನಿರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಂತಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ನರಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿ ಬಂದ ದೇವದೂತ. ಈ ಅವತಾರದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇವರ ಬೆಳಕನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಆ ಬೆಳಕೇ ಮಾನವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂಥಾದ್ದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಯೋಹಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ಆತನನ್ನು ನಂಬಿದವರಲ್ಲೊಬ್ಬರೂ ನಾಶವಾಗದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ದೇವಕುಮಾರನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ದೈವಜ್ಞಾನವೇ ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಜೀವದಾಯಕವಾದ ಶಕ್ತಿ-ಎಂಬುದು ಈತನ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರರ ಮರಣಾನಂತರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ರೋಮಕ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಹಬ್ಬುತ್ತ ಬಂದರೂ ಅದು ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರ ಆಗ್ರಹಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಹು ಕಠಿಣವಾದ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇವಲ ಬಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಮಹಾರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಉಳಿದು, ಕ್ರಮೇಣ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡದ್ದು ಬಹು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯ. ==ಪ್ರಸರಣ== [[File:Krist spred 3.jpg|thumb|[[Christendom]]ಕ್ರಿ.ಶ.೬೦೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣ]] ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸನಾದ [[ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್|ಕಾನ್‍ಸ್ಟಂಟೈನ್]] ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ,ಶ.312ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಧರ್ಮವೆಂದು ಸಾರಿದ್ದು ಈ ಧರ್ಮದ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣ [[ಯುರೋಪ್|ಯೂರೋಪ್]] ಖಂಡದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತ ಬಂದವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ==ವಿಭಾಗಗಳು== ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು # ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ # ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚು) # ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆ. ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಚಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 255 ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ, ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಪಂಗಡಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಬ್ಬಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಪಂಗಡಗಳಿಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯಮತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. == ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ== ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಪನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸುವ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 423 ದಶಲಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡದ ಜನಾಂಗಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೂ ಈ ಸಭೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಎಂದು. ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ ಎಂಬ ಸಭಾಪಿತೃ ಕ್ರಿ.ಶ.115ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ, ಆತನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಮುಟ್ಟುವ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಅದು ಸಭೆಯ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ. ತನ್ನ ಸಂದೇಶದ ತಿರುಳನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಈ ಸಭಾ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಪೋಸಲನಾದ ಪೀಟರ್ ಬಿಷಪ್ಪನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವದೆಂದು ತಿಳಿದ ಬಿಷಪರ ಆಡಳಿತದ ಸ್ವೀಕಾರ ಮೊದಲನೆಯದು. ಇದೇ ಕ್ರಮೇಣ ಪೋಪನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಎರಡನೆಯದು ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಸಭೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಧನೆಗಳು ಸಭೆಯ ತತ್ವನಿರೂಪಣೆಗೆ ಮೂಲವೂ ಬೋಧನಾ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳೂ ಆಗಿವೆ ಎಂಬ ಸೂತ್ರದ ಸ್ವೀಕಾರ. ಕೊನೆಯದು ಸರ್ವ ಸಭಾಂಗೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ 325ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಕೇಯದ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ.400ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ಅಪೋಸಲರ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮಾತೆಯಾದ ಕನ್ಯಾ ಮೇರಿಗೆ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯಿದೆ. == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]], [[ಸಿರಿಯಾ|ಸಿರಿಯ]], [[ಈಜಿಪ್ಟ್]], [[ಇತಿಯೋಪಿಯ|ಇಥಿಯೋಪಿಯ,]] [[ಭಾರತ]], [[ಗ್ರೀಸ್]], [[ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯ]] ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಭೆಗಳ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್) ವಿಷಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನೇಕ ಸಲ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರು ನೆಲೆಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳೂ ಇದ್ದವೆಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 150 ದಶಲಕ್ಷದ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ 35 ಸಾವಿರ ಧರ್ಮಬೋಧಕರೂ 20 ಸಾವಿರ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಸಭೆಗಳೂ ಇವೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗೂ ಈ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ತಾತ್ತ್ವಿಕ, ಭೌಗೋಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಕೊನೆಗೆ 1054ರಲ್ಲಿ ಇವು ರೋಮ್ ಸಭೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಪ್ರಭುಭೋಜನದ ವಿವರಣೆಗೆ ಇವರ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಇದೆ. ಇವರು ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಏಳು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ (ಸ್ಯಾಕ್ರಮೆಂಟ್ಸ್) ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟರು ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇವರು ಐದು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೇರಳದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಇವರು ಕಾರಣರಾದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. == ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು== ಈ ಸಭೆಗಳ ಮೂಲಪಿತೃ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ [[ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್]] (1443-1546). ಈತ ಬಹು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸಾರಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಳವಳಿ ಬಹುಬೇಗ ಯೂರೋಪು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹರಡಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೊದಲು ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಶಾಂತಿಯನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಹುನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಳತೋಟಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ. ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದ, ವೈದಿಕ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಉಪಶಾಂತಿ ಒದಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ದೃಢವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ವರಪ್ರಸಾದವದು-ಎಂಬ ಆಳವಾದ ಅನುಭಾವ ಇವನಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಆಧಾರಗಳನ್ನೀತ ಸಂತ ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಪಾಲರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳ ಅಸ್ತತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಲೂಥರ್ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಗೂ ಜೀವಿತಕ್ಕೂ ಬೈಬಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಮೂಲವಾಗಲೀ ಆಧಾರವಾಗಲೀ ಇಲ್ಲ. ದೇವರ ವಾಕ್ಯವಾದ ಬೈಬಲ್ಲಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗದು. ಪಾಪಿಮಾನವನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ. ಒಳ್ಳೇ ಕೃತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು ಭಕ್ತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳ ಫಲಗಳೇ ಹೊರತು, ತಾವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥವಲ್ಲ. ದೇವ ಕೃಪಾಸಾಧನಗಳಾದ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ. ಲೂಥರನ ಆದ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಭೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಸಭೆಯ ಐಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸುವದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ ಬೋಧನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಭಾಗ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಈ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೂಥರನ ನಂಬಿಕೆ, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ, ದೇವರ ಮೇಲಿನ ಭರವಸೆ, ಧೈರ್ಯ, ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ ಸುಧಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಇತರ ವಿಷಯಗಳೂ ಸಹಾಯಕವಾದುವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಮ್ ಸಭೆಯ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದ ಲೌಕಿಕತ್ವ., [[ಪೋಪ್|ಪೋಪ]]ನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಲು ಅಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪದಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳ ಮನೋಭಾವನೆ, ಯೂರೋಪಿನ ಜನಾಂಗಗಳೊಳಗಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆ-ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಬಲವಾಗುತ್ತ ಬಂದುವು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್, ಜ್ವಿಂಗ್ಲಿ, ನಾಕ್ಸ್, ವೆಸ್ಲಿ-ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಲೂಥರನ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದರು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಲೂಥರನ ಸಭೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್ ಸಭೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಸಭೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಎಷ್ಟೋ ಇತರ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ಈ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಸ್ವಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಟ್ರೆಂಟಿನ ಸಮಿತಿ (1545-64) ಸುಮಾರು 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ತತ್ತ್ವವನ್ನೂ ಜೀವನವನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಯೋಲದ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಯೇಸು ಪಂಥ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧ್ಯೇಯಗಳಿಂದಲೂ ಸಮರ್ಥ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ== ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದೊಡನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೂ ಸಾರಿ ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲೂ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟೋ ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1706ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಟ್ರಾಂಕ್ವೆಬಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ದೇಶದ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಪ್ರಚಾರಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದರು. 1813ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ]]ಯವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರಿ . ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಷ್ಟೋ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳೂ ಇತರ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೂ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಚುರ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೇವೆಗೂ ಸಭೆ ಸಭೆಗಳ ನಡುವೆ ಐಕ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ- ಎಂಬ ಅರಿವು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಸಭಾ ಸಂಘಟನ ಚಳವಳಿಗಳು ಆಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡುವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1947ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ತೋರಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೂಡಿತು. ಐಕ್ಯಗೊಂಡ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಐದು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಒಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಕಾರ್ಯತಃ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಡುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಐಕ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕದ, ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕದ ಸಭೆಗಳೂ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಐಕ್ಯತಾ ಚಳವಳಿಯೊಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾಮಂಡಲಿಯ ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಕೂಟ 1948ರಲ್ಲಿ [[ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್|ಆಮ್ಸ್‍ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್‍]]ನಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹಾಕೂಟ 1961ರ ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ [[ನವದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲೂ ಜರುಗಿದುವು. ==ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳು == ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳೆಲ್ಲ ಸರ್ವಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಐಕ್ಯಮತದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೂ ಅವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ]], ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನ-ಇವುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸಭೆಯವರು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಮ್ಮತದಿಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಅಪೋಸಲರ ಉಪದೇಶಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅವುಗಳ ಸಾರಾಂಶ ಹೀಗಿದೆ : `ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ, ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ, ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆತನ ಕುಮಾರನೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಭುವೂ ಆದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಈತ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಿಂದ ಕನ್ಯೆ ಮೇರಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಕೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಪೋಂಟಿಯಸ್ ಪೈಲಟ್‍ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಶಿಲುಬೆಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಿಹೊಂದಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದುಹೋಗಿ, ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಎದ್ದು ಬಂದ. ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರ ಬಲಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದು ಬದುಕಿರುವವರಿಗೂ ಸತ್ತವರಿಗೂ ನ್ಯಾಯ ತೀರ್ಪು ನಡೆಸುತ್ತಲಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. `ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಒಂದೇ ಪರಿಶುದ್ಧ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯೂ ಭಕ್ತರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯೂ ಪಾಪದ ಪರಿಹಾರವೂ ದೇಹದ ಪುನರುತ್ಥಾನವೂ ನಿತ್ಯಜೀವವೂ ಉಂಟು ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಾರಾಂಶವಿದು: ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ದೇವಕುಮಾರನೂ ಮಾನವರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಪಾಪಿಮಾನವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ದೇವ ಮಾನವ ಸಂಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಕ್ರಿಸ್ತನೆಂಬ ಅಸ್ಥಿಭಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ನಿಂತಿದೆ. ಸಭೆ ದೇವರ ಆಲಯವೂ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಾಗಿರುವ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ದೇಹವೂ ಆಗಿದೆ. `ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಂದುಂಟಾಗುವ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರಿ. ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಒಬ್ಬನೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು, ಒಂದೇ ಪದವಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು. ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕರ್ತ ಒಬ್ಬನೇ, ಭರವಸೆ ಒಂದೇ, ಸ್ನಾನದೀಕ್ಷೆ ಒಂದೇ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಂದೆಯಾಗಿರುವ ದೇವರು ಒಬ್ಬನೇ. ಆತ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲಿರುವವನೂ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಾಂತರ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸುವವನೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.' ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸುವಿಗೂ ತಂದೆ ದೇವರಿಗೂ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುವ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಫಲವಾಗಿ ತ್ರಿತ್ವಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂತು. `ತಂದೆಯಾದ ದೇವರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ. ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಆಧಾರ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅವತಾರವೆತ್ತಿ ಬಂದಿರುವ ದೇವಕುಮಾರ. ಆತನೊಬ್ಬನೇ ನಮಗೆ ರಕ್ಷಕ. ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ನಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತೇವೆ. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತರು ತಂದೆ, ಮಗ, ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರಿಂದ ಕೂಡಿದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವ, ಲಕ್ಷಣ, ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶ-ಇವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೂಡ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾನವ ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವರಿಗೆ ಅವಿಧೇಯನಾಗಿ ಪಾಪದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ತೊಳಲುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅಂಥ ರಕ್ಷಣೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯೇಸುಕ್ರೈಸ್ತ ತಾನೇ ತನ್ನ ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಮಾನವ ದೇವತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯ ಸಂದೇಶ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸರಣೆಯ ತಿರುಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. `ಕ್ಷೇಮದಿಂದಿರುವವರಿಗೆ ವೈದ್ಯ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಕ್ಷೇಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಬೇಕು; ದೇವರ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಕೊಳ್ಳಿರಿ ಎಂದು-ನೀತಿವಂತರನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದವನಲ್ಲ, ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಬಂದವನು ಎಂಬ ಕ್ರಿಸ್ತ ಸಂದೇಶ ಅವನ ಬೋಧನೆ ಎಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿದೆ. ಸಿನೈ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಸಂತ ಮೋಸಸ್‍ಗೆ ಕೃಪೆಮಾಡಿದ ದಶ ದೈವಾಜ್ಞೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬೈಬಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಜೂಡಾಯಿಸಂಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತಳಹದಿಯಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪಲ್ಲವಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಏಕಮತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೀಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು; ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾರೂ ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಅಂದರೆ ಒಬ್ಬನೇ ದೈವವೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಸಲ್ಲದು; ಸಬ್ಬತು (Sಚಿbbಚಿಣh) ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಮಾತಾಪಿತೃಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು; ಕೊಲ್ಲಬಾರದು; ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಬಾರದು; ಕಳಬಾರದು; ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬಾರದು; ಪರಸ್ತ್ರೀಗೂ ಪರಧನಕ್ಕೂ ಆಶಿಸಬಾರದು. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ತಿರುಳಾಗಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಗಳು== ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ರಕ್ಷಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರವಾದುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದುದು. ಈ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭಾಜೀವನ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಸಭೆ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನೂ ಸೇವೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಂಘ. ಈ ಸಭೆಯ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳವರು, ಭಾಷೆಗಳವರು, ದೇಶಗಳವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ಸೇರಿ ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ದೇವರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ ಅಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ತಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುವುದು ಸಭೆಯ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯ. `ಸುವಾರ್ತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೊಳ್ಳುವವನಲ್ಲ. ಆ ಸುವಾರ್ತೆ ದೇವರಶಕ್ತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ನಂಬುವವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನದೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ಜನರನ್ನೂ ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರಿ; ಅವರಿಗೆ ತಂದೆಯ, ಮಗನ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೋಧಿಸಿದ ರೀತಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿರಿ. ನೋಡಿ, ನಾನು ಯುಗದ ಸಮಾಪ್ತಿಯವರೆಗೂ ನಿರಂತರ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಇರುತ್ತೇನೆ-ಇದು ಕ್ರಿಸ್ತೋಪದೇಶ. ಮಾನವಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೊಂದು ದೃಢವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ತಂದೆ ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮಾನವಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಬರುವ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ನಿರೀಕ್ಷೆ. ಕಾಲ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನೂ ಪರಮಾತ್ಮ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬುದು. ಈ ಮಹತ್ತಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ, ಸೇವೆ, ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರವಚನ-ಇವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ== ಆಡಳಿತವರ್ಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸಭೆಯವರಿಗೂ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರಿಗೂ ಏಕಾಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗಶ್ರೇಣಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿಯೂ ಹುದುವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. * ಅಪೋಸಲರು : ಯೇಸುವಿನ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದವರಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಮರಣ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದಿವಾರೋಹಣಾನಂತರ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತರಿಸಿದವರನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರೇ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರವರ್ತಕರು. ಇವರು ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ. ಇವರು ಯಾರು ಯಾರೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ ಸಂತ ಪಾಲನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಉಪದೇಶಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ * ಪ್ರವಾದಿಗಳು: ಇವರು ಅಪೋಸಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸುಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದರು. ಬೋಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ದೈವ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮುಂದಾಗುವುದನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. * ಸೌವಾರ್ತಿಕರು : ಕ್ರಿಸ್ತರ ಬೋಧೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ನಾಲ್ವರಿಗೆ (ಮತ್ತಾಯ, ಮಾರ್ಕ, ಲ್ಯೂಕ ಮತ್ತು ಯೋಹಾನ) ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವವರನ್ನೂ ಈಗ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. * ಬೋಧಕರು : ಯೇಸು ಜನತೆಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ಉಪದೇಶಮಾಡುವವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಉಳಿದುಬಂದಿದೆ. * ಸಭಾಪಾಲಕರು : ಕುರುವ ಕುರಿಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಂತೆ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವವರು (ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್ಸ್). ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನೇ ಹಿರಿಯ ಕುರುಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ.ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿಷಪ್) ಹಿರಿಯ ಸಭಾಪಾಲಕ (ಎಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್) ಮತ್ತು ಸಭಾಸೇವಕ(ಡೀಕನ್)-ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿ ಉಳಿದು ಬಂದುವು. ಈಗಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲ ಪಂಗಡಗಳೂ ಈ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೂ ಸಭಾಪಾಲರಿಗೂ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಭಾಗವೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಒಂದು ಸ್ಥಳಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಒಂದೊಂದು ಸಭೆಗೆ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಸಭೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನೊಬ್ಬನಿರಬೇಕೆಂಬ ಕ್ರಮ ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಸಭಾಪಾಲಕನಿರುತ್ತಾನೆ. ಸಭಾಸೇವಕ ಸಭಾಪಾಲಕನ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿ. ಮತ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮಸಭೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಯೆ ದೇಶವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿ ಕೊಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರನ್ನು ಮಿಷನರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಆಯಾ ಧರ್ಮಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದಲೂ ಸಹಾಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಧರ್ಮಬೋಧೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (ಎಸ್.ಎ.ಕೆ.ಯು; ಎಚ್.ಎಸ್.) ==ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ== ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾರತದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಗೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದೆರಡು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಭರತಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಬಹು ಪಕ್ಷೀಯ ಧರ್ಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನ್ನಣೆ ದೊರಕುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಕ್ರಮೇಣ ಬೇರೂರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನದ ಸಂಗತಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯ ಮೂರೂ ಸಮುದ್ರತೀರಗಳ ರೇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂಗನೂರು ಮತ್ತು [[ಗೋವ]], ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್-ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿರಿಯನ್, ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಮಿಷನುಗಳು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರಕ್ಕೂ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಪೋಸಲ ಥಾಮಸ್ ತಾನೇ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ 52ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮಲಬಾರಿನ ತೀರದಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಕೇರಳದ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಭಕ್ತ ಪೂರ್ವ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮದ್ರಾಸಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂಬ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹೇಗೂ ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರಕರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡದಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬಲಿಲ್ಲ. [[ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ|ವ್ಯಾಸ್ಕೊಡಗ್ಯಾಮ]] 1498ರಲ್ಲಿ [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]]ಗೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದ್ದು ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಬಹು ಬೇಗನೆ [[ಪೋರ್ಚುಗಲ್|ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿ]]ನಿಂದ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರ ತಂಡಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗೋವ, [[ಕೊಚ್ಚಿ]] ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಭಾರತದ ಅಪೋಸಲನೆಂದು ಹೆಸರು ಹೊತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಜೇóವಿಯರ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಜೆಸ್ಯೂಟ್ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವ. ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ.ನೋಬಿಲಿ ಎಂಬಾತ ಸಹ ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಮನ್ನಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಮುಂದಣ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ದೇಶೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಿ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿವೆ. ತಿರುಚಿರಪಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್ ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ಪಶ್ಚಿಮತೀರದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ 1706ರರಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಚಾರಕರು ಬಂದಿಳಿದರು. ತೊಂದರೆ, ಇಕ್ಕಟ್ಟು, ಕಷ್ಟಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಸೇವೆ ಫಲದಾಯಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಜಿಗೆನ್ ಬಾಲ್ಗ್ ನಾಲ್ಕು ಸುವಾರ್ತೆಗಳನ್ನು [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದು(1714) ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನ. ಈ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ ಸಿ.ಎಫ್.ಷ್ವಾರ್‍ಟ್ಸ್. [[ತಂಜಾವೂರು|ತಂಜಾವೂರಿ]]ನ ರಾಜನೊಡನೆಯೂ [[ಹೈದರಾಲಿ|ಹೈದರ್ ಆಲಿ]]ಯೊಡನೆಯೂ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಕ್ಷಾಮ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದುವು. ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1793ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ಯಾರಿ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಚರಿತ್ರೆ ಹೊಸತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಂತಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದುವರೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇತರ ಪ್ರಚಾರಕರಂತಲ್ಲದೆ, ಕ್ಯಾರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚಾರ ಸೇವೆಯ ಪಿತೃ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಬೈಬಲನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವಾಗಲೂ ತನ್ನ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ತಾಳ್ಮೆಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೂ ವಿದ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಏಷ್ಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇಂಥ ಆದ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ. ==ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ== ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿ, ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಫಾದರ್ ಬೆಶಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ [[ರೆವರೆಂಡ್ ಎಫ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್|ಕಿಟ್ಟೆಲ್]], ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಿ ಮೊದಲಾದವರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಬಡಜನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರು-ಇವರಿಗೆ ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿವೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಅನಾಥಾಲಯಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು-ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಂಘಟಿತ ಸಭೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಜನಾಂತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ, ಪರಧರ್ಮ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದುದು; ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನೂ ಜನಾಂಗಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ-ಎಂಬಿವೇ ಮೊದಲಾದ ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಆರಾಧನಾ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸರಳ ಜೀವನವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಲು ಸಭೆ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಲಿದೆ. ತಿರುಪತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ 1921ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಕ್ರಿಸ್ತಕುಲ ಆಶ್ರಮ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಉದಾಹರಣೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಭಜನೆ, ಸಂಗೀತ, ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ. ಜಾತಿ ಮತ ಭೇದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ನೇಹ, ಪ್ರೀತಿ, ಅನ್ಯೊನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಕಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸು, ಜನಾಂಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಧೋರಣೆ-ಇವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಭೆಯಲ್ಲೀಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನ್ನಣೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== *ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ದೇಶದ ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. *ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ಸನಾತನವಾದದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. *ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. * ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ }} [[ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ]] 8g0h5mpo6gmqwn18pwanzyquephxemp 1428366 1428365 2026-09-16T03:40:35Z VASANTH S.N. 728 /* ತಳಹದಿ */ ಚಿತ್ರ ಅಳವಡಿಕೆ 1428366 wikitext text/x-wiki {{Christianity}} {{Infobox religion | name = Christianity | image = Church of the Holy Sepulchre by Gerd Eichmann (cropped).jpg<!-- Please do not change the image without consensus; there is an ongoing discussion on the talk page addressing this issue, in which you are welcome to participate --> | imagewidth = 275px | alt = | caption = The [[Church of the Holy Sepulchre]] in the [[Christian Quarter]] of the [[Old City of Jerusalem]], a [[List of Christian holy places in the Holy Land|holy place of Christianity]] | main_classification = [[Abrahamic religions|Abrahamic]] | scripture = [[Bible#Christian Bible|Bible]] ([[Old Testament|Old]] and [[New Testament]]) | theology = [[Christian Theology|Monotheistic]] | area = [[Christianity by country|Worldwide]]<ref name="Global Christianity" /> | language = {{Plainlist| * [[Biblical Hebrew]] * [[Biblical Aramaic]] * [[Koine Greek|Biblical Greek]] }} | territory = [[Christendom]] | founder = [[Jesus]] | founded_date = [[Christianity in the 1st century|1st century AD]] | founded_place = [[Jerusalem during the Second Temple Period|Jerusalem]], [[Judaea (Roman province)|Judaea]],<br/>Roman Empire | separated_from = [[Split of Christianity and Judaism|Judaism]]{{refn|group=note|Christianity originated in 1st-century [[Judea (Roman province)|Judea]] from the [[Jewish Christian]] sect of [[Second Temple Judaism]].<ref>{{cite book |last=Ehrman |first=Bart D. |author-link=Bart D. Ehrman |year=2005 |orig-year=2003 |title=Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew |chapter=At Polar Ends of the Spectrum: Early Christian Ebionites and Marcionites |volume=74 |issue=2 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=URdACxKubDIC&pg=PA95 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=95–112 |doi=10.1017/s0009640700110273 |isbn=978-0-19-518249-1 |s2cid=152458823 |access-date=20 January 2021}} ''Church History''. {{doi|10.1017/s0009640700110273}}</ref><ref>{{cite book |last=Hurtado |first=Larry W. |author-link=Larry Hurtado |year=2005 |chapter=How on Earth Did Jesus Become a God? Approaches to Jesus-Devotion in Earliest Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Xi5xIxgnNgcC&pg=PA13 |title=How on Earth Did Jesus Become a God? Historical Questions about Earliest Devotion to Jesus |location=Grand Rapids and Cambridge |publisher=[[Wm. B. Eerdmans]] |pages=13–55 |isbn=978-0-8028-2861-3 |access-date=20 July 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Freeman |first=Charles |author-link=Charles Freeman (historian) |year=2010 |title=A New History of Early Christianity |chapter=Breaking Away: The First Christianities |chapter-url=https://books.google.com/books?id=5_in-6VLgRoC&pg=PA31 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=31–46 |doi=10.12987/9780300166583 |isbn=978-0-300-12581-8 |jstor=j.ctt1nq44w |s2cid=170124789 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Wilken |first=Robert Louis |year=2013 |title=The First Thousand Years: A Global History of Christianity |chapter=Beginning in Jerusalem |chapter-url=https://books.google.com/books?id=iW1-JImrwQUC&pg=PA6 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=6–16 |isbn=978-0-300-11884-1 |jstor=j.ctt32bd7m |s2cid=160590164 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |author-last=Lietaert Peerbolte |author-first=Bert Jan |year=2013 |chapter=How Antichrist Defeated Death: The Development of Christian Apocalyptic Eschatology in the Early Church |editor1-last=Krans |editor1-first=Jan |editor2-last=Lietaert Peerbolte |editor2-first=L. J. |editor3-last=Smit |editor3-first=Peter-Ben |editor4-last=Zwiep |editor4-first=Arie W. |title=Paul, John, and Apocalyptic Eschatology: Studies in Honour of Martinus C. de Boer |location=Leiden |publisher=Brill |series=[[Novum Testamentum|Novum Testamentum: Supplements]] |volume=149 |pages=238–255 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MoKxIeOTkqYC&pg=PA238 |doi=10.1163/9789004250369_016 |isbn=978-90-04-25026-0 |issn=0167-9732 |s2cid=191738355 |access-date=13 February 2021}}</ref>}} | separations = | number_of_followers = {{est.}} [[Christianity by country|2.3&nbsp;billion]]<ref>{{Cite web|doi=10.58094/fj71-ny11|author-last6=Fahmy|author-first1=Conrad|author-last1=Hackett|author-first2=Marcin|author-last2=Stonawski|author-first3=Yunping|author-last3=Tong|author-first4=Stephanie|author-last4=Kramer|author-first5=Anne|author-last5=Shi|author-first6=Dalia|date=2025-06-09|title=How the Global Religious Landscape Changed From 2010 to 2020|url=https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|access-date=2025-06-10|website=Pew Research Center|language=en-US|archive-date=9 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250609194548/https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|url-status=live}}</ref> {{increase}} ([[List of Christian synonyms|referred to]] as [[Christians]]) }} '''ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ''' [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ|ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಜೀವನ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ [[ಏಕದೇವವಾದ|ಏಕದೇವವಾದವನ್ನು]] ಅನುಸರಿಸುವ [[ಧರ್ಮ|ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಂದು. ೨೦೦೧ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ೨.೧ [[ಬಿಲಿಯನ್]] ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಧರ್ಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್]] ದೇಶದ [[ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ]] ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ [[ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು]] ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಉದಯ== *ಕ್ರಿ.ಶ. [[೧ನೇ ಶತಮಾನ|೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ]] [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ|ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ]] ಒಂದು ಪಂಥವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದಿಯರ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ ''[[ತನಖ್]]'' ಅನ್ನು ತನ್ನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವಾದ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್‌ನ]] ಒಂದು ಭಾಗವಾದ [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (Old Testament)ಆಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. *[[ಇಸ್ಲಾಂ]], [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ]] ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಗಳೆಲ್ಲಾ [[ಅಬ್ರಹಾಮ್|ಅಬ್ರಹಾಮ್‌ನನ್ನು]] ಪ್ರಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರರಿಂದ ಇವನ್ನು ಅಬ್ರಹಮೀಯ ಧರ್ಮಗಳೆಂದೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟುವ ಕಾಲ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಾವು-ಪುನರುತ್ಥಾನದ ನಂತರದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (New Testament)ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ]]ನ ಉಪದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗೂ ಮತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಪದವಿದು. ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೆನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]] ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಈಗ ಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಸುಮಾರು 850 ದಶಲಕ್ಷ ಮತಾನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ಅನೇಕ ಪಂಗಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿರುವ ಜನಾಂಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಏಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ [[ಇತಿಹಾಸ]], ತಿರುಳು, ಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಹರಡಿದ ಬಗೆ - ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ==ತಳಹದಿ== * ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ. ಆತನ ಜೀವನ, ಮರಣ, ಪುನರುತ್ಥಾನ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆಲ್ಲ ಆತ ತೋರಿದ ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ-ಈ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ನಿಂತಿದೆ. ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ ತನ್ನ ಲೋಕಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಲ್ಲೇ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ ಅಥವಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶ ಆತನಿಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವ ಪ್ರೀತಿ ಪ್ರಕಟನೆಯೂ ಪಾಪಿ ಮಾನವ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಆತನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜನ ಆತನನ್ನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭೆಯಾಗಿ ಕೂಡಿಸಿ ಕ್ರಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಘಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ [[ಪುನರುತ್ಥಾನ]]ದ ತರುವಾಯ ಶಿಷ್ಯರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಆತನ ಶಿಷ್ಯರ ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ, ಸಭೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ-ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚು ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬಂದೊದಗಿತು. ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೀಟರ್, ಯೋಹಾನ, ಯಾಕೋಬ ಮತ್ತು ಪಾಲನೇ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. * ಕ್ರೈಸ್ತ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು [[ಭೂಮಧ್ಯ ಸಮುದ್ರ]]ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾತ ಅಪೋಸಲರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲನೇ. ಪಾಲ್ ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಟಾರ್‍ಸಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದ ಒಬ್ಬ ಯೆಹೂದ್ಯ ; [[ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ನಾಗರಿಕ; ಯೆಹೂದ್ಯ ತತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಘನ ಪಂಡಿತನಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿ ಪಡಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ತಾನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಆತನ ಶಿಷ್ಯನಾದವ. ಆಮೇಲೆ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಸೇವಾ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಷ್ಟ ನಷ್ಟಗಳಿಗೊಳಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ಸುಮಾರು 64ರಲ್ಲಿ ಈತ ಹುತಾತ್ಮನಾದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಪಾಲನ ತತ್ತ್ವನಿರೂಪಣಾ ರೀತಿ, ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮ , ಸಂಘಟನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ-ಇವುಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಂಗಡದ ಮತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಧರ್ಮವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬರೇ'' ಮೆಸೈಯ ''(ಉದ್ಧಾರಕ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಕರ್ತನೂ ಹೌದು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮರಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರಣ ಮಾನವರ ಪಾಪಗಳ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ತಾನೇ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾರ್ಗ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಕೃಪೆಯಿಂದಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಾನವಕುಲದ ಪರವಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಆತನ ಮರಣವನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಯಜ್ಞವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದು ಪಾಲನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ನಾವು ಅಶಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಿಯಮಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಹೀನರಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣಕೊಟ್ಟ. ನಾವು ಪಾಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಮಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ತನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಬೋಧನೆಯನ್ನೂ ಬರಿಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬೋಧಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಪಾಲನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಯೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಲೂ ಹಬ್ಬಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. * ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾಲನಂತೆ ಇತರರೂ ನೆರವಾಗಿದ್ದರು. ಯೇಸುವಿನ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳುವಾಗಿದ್ದ ಸಿಮೋನ್ ಪೀಟರ್ ಕೂಡ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು [[ಯಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ|ಯೆಹೂದ್ಯ]]ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡಲು ಪೀಟರ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಅನಂತರ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಹರಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳು ಪೀಟರನೇ. ಇದನ್ನರಿತುದರಿಂದಲೇ ಯೇಸು ಪ್ರಭು ಪೀಟರನೆಂಬ ಬುನಾದಿಯ ಮೇಲೆ(ಪೀಟರನ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ) ತನ್ನ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. [[File:Passages d'outremer Fr5594, fol. 19r, Concile de Clermont.jpg|thumb|upright|[[Pope Urban II]] at the [[Council of Clermont]], where he preached the [[First Crusade]]. Illustration by [[Jean Colombe]] from the ''[[Passages d'outremer]]'', {{c.|1490|lk=no}}.]] * ಪಾಲ್, ಪೀಟರರಲ್ಲದೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಹಾನನಿಗೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಯೋಹಾನನ ಸುವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸರಳ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತ ನಿರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಂತಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ನರಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿ ಬಂದ ದೇವದೂತ. ಈ ಅವತಾರದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇವರ ಬೆಳಕನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಆ ಬೆಳಕೇ ಮಾನವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂಥಾದ್ದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಯೋಹಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ಆತನನ್ನು ನಂಬಿದವರಲ್ಲೊಬ್ಬರೂ ನಾಶವಾಗದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ದೇವಕುಮಾರನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ದೈವಜ್ಞಾನವೇ ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಜೀವದಾಯಕವಾದ ಶಕ್ತಿ-ಎಂಬುದು ಈತನ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರರ ಮರಣಾನಂತರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ರೋಮಕ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಹಬ್ಬುತ್ತ ಬಂದರೂ ಅದು ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರ ಆಗ್ರಹಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಹು ಕಠಿಣವಾದ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇವಲ ಬಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಮಹಾರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಉಳಿದು, ಕ್ರಮೇಣ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡದ್ದು ಬಹು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯ. ==ಪ್ರಸರಣ== [[File:Krist spred 3.jpg|thumb|[[Christendom]]ಕ್ರಿ.ಶ.೬೦೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣ]] ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸನಾದ [[ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್|ಕಾನ್‍ಸ್ಟಂಟೈನ್]] ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ,ಶ.312ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಧರ್ಮವೆಂದು ಸಾರಿದ್ದು ಈ ಧರ್ಮದ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣ [[ಯುರೋಪ್|ಯೂರೋಪ್]] ಖಂಡದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತ ಬಂದವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ==ವಿಭಾಗಗಳು== ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು # ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ # ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚು) # ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆ. ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಚಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 255 ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ, ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಪಂಗಡಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಬ್ಬಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಪಂಗಡಗಳಿಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯಮತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. == ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ== ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಪನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸುವ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 423 ದಶಲಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡದ ಜನಾಂಗಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೂ ಈ ಸಭೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಎಂದು. ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ ಎಂಬ ಸಭಾಪಿತೃ ಕ್ರಿ.ಶ.115ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ, ಆತನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಮುಟ್ಟುವ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಅದು ಸಭೆಯ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ. ತನ್ನ ಸಂದೇಶದ ತಿರುಳನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಈ ಸಭಾ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಪೋಸಲನಾದ ಪೀಟರ್ ಬಿಷಪ್ಪನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವದೆಂದು ತಿಳಿದ ಬಿಷಪರ ಆಡಳಿತದ ಸ್ವೀಕಾರ ಮೊದಲನೆಯದು. ಇದೇ ಕ್ರಮೇಣ ಪೋಪನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಎರಡನೆಯದು ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಸಭೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಧನೆಗಳು ಸಭೆಯ ತತ್ವನಿರೂಪಣೆಗೆ ಮೂಲವೂ ಬೋಧನಾ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳೂ ಆಗಿವೆ ಎಂಬ ಸೂತ್ರದ ಸ್ವೀಕಾರ. ಕೊನೆಯದು ಸರ್ವ ಸಭಾಂಗೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ 325ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಕೇಯದ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ.400ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ಅಪೋಸಲರ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮಾತೆಯಾದ ಕನ್ಯಾ ಮೇರಿಗೆ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯಿದೆ. == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]], [[ಸಿರಿಯಾ|ಸಿರಿಯ]], [[ಈಜಿಪ್ಟ್]], [[ಇತಿಯೋಪಿಯ|ಇಥಿಯೋಪಿಯ,]] [[ಭಾರತ]], [[ಗ್ರೀಸ್]], [[ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯ]] ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಭೆಗಳ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್) ವಿಷಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನೇಕ ಸಲ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರು ನೆಲೆಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳೂ ಇದ್ದವೆಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 150 ದಶಲಕ್ಷದ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ 35 ಸಾವಿರ ಧರ್ಮಬೋಧಕರೂ 20 ಸಾವಿರ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಸಭೆಗಳೂ ಇವೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗೂ ಈ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ತಾತ್ತ್ವಿಕ, ಭೌಗೋಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಕೊನೆಗೆ 1054ರಲ್ಲಿ ಇವು ರೋಮ್ ಸಭೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಪ್ರಭುಭೋಜನದ ವಿವರಣೆಗೆ ಇವರ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಇದೆ. ಇವರು ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಏಳು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ (ಸ್ಯಾಕ್ರಮೆಂಟ್ಸ್) ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟರು ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇವರು ಐದು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೇರಳದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಇವರು ಕಾರಣರಾದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. == ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು== ಈ ಸಭೆಗಳ ಮೂಲಪಿತೃ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ [[ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್]] (1443-1546). ಈತ ಬಹು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸಾರಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಳವಳಿ ಬಹುಬೇಗ ಯೂರೋಪು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹರಡಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೊದಲು ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಶಾಂತಿಯನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಹುನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಳತೋಟಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ. ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದ, ವೈದಿಕ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಉಪಶಾಂತಿ ಒದಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ದೃಢವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ವರಪ್ರಸಾದವದು-ಎಂಬ ಆಳವಾದ ಅನುಭಾವ ಇವನಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಆಧಾರಗಳನ್ನೀತ ಸಂತ ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಪಾಲರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳ ಅಸ್ತತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಲೂಥರ್ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಗೂ ಜೀವಿತಕ್ಕೂ ಬೈಬಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಮೂಲವಾಗಲೀ ಆಧಾರವಾಗಲೀ ಇಲ್ಲ. ದೇವರ ವಾಕ್ಯವಾದ ಬೈಬಲ್ಲಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗದು. ಪಾಪಿಮಾನವನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ. ಒಳ್ಳೇ ಕೃತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು ಭಕ್ತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳ ಫಲಗಳೇ ಹೊರತು, ತಾವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥವಲ್ಲ. ದೇವ ಕೃಪಾಸಾಧನಗಳಾದ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ. ಲೂಥರನ ಆದ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಭೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಸಭೆಯ ಐಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸುವದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ ಬೋಧನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಭಾಗ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಈ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೂಥರನ ನಂಬಿಕೆ, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ, ದೇವರ ಮೇಲಿನ ಭರವಸೆ, ಧೈರ್ಯ, ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ ಸುಧಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಇತರ ವಿಷಯಗಳೂ ಸಹಾಯಕವಾದುವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಮ್ ಸಭೆಯ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದ ಲೌಕಿಕತ್ವ., [[ಪೋಪ್|ಪೋಪ]]ನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಲು ಅಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪದಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳ ಮನೋಭಾವನೆ, ಯೂರೋಪಿನ ಜನಾಂಗಗಳೊಳಗಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆ-ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಬಲವಾಗುತ್ತ ಬಂದುವು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್, ಜ್ವಿಂಗ್ಲಿ, ನಾಕ್ಸ್, ವೆಸ್ಲಿ-ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಲೂಥರನ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದರು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಲೂಥರನ ಸಭೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್ ಸಭೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಸಭೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಎಷ್ಟೋ ಇತರ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ಈ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಸ್ವಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಟ್ರೆಂಟಿನ ಸಮಿತಿ (1545-64) ಸುಮಾರು 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ತತ್ತ್ವವನ್ನೂ ಜೀವನವನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಯೋಲದ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಯೇಸು ಪಂಥ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧ್ಯೇಯಗಳಿಂದಲೂ ಸಮರ್ಥ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ== ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದೊಡನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೂ ಸಾರಿ ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲೂ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟೋ ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1706ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಟ್ರಾಂಕ್ವೆಬಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ದೇಶದ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಪ್ರಚಾರಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದರು. 1813ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ]]ಯವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರಿ . ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಷ್ಟೋ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳೂ ಇತರ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೂ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಚುರ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೇವೆಗೂ ಸಭೆ ಸಭೆಗಳ ನಡುವೆ ಐಕ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ- ಎಂಬ ಅರಿವು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಸಭಾ ಸಂಘಟನ ಚಳವಳಿಗಳು ಆಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡುವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1947ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ತೋರಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೂಡಿತು. ಐಕ್ಯಗೊಂಡ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಐದು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಒಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಕಾರ್ಯತಃ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಡುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಐಕ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕದ, ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕದ ಸಭೆಗಳೂ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಐಕ್ಯತಾ ಚಳವಳಿಯೊಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾಮಂಡಲಿಯ ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಕೂಟ 1948ರಲ್ಲಿ [[ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್|ಆಮ್ಸ್‍ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್‍]]ನಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹಾಕೂಟ 1961ರ ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ [[ನವದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲೂ ಜರುಗಿದುವು. ==ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳು == ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳೆಲ್ಲ ಸರ್ವಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಐಕ್ಯಮತದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೂ ಅವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ]], ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನ-ಇವುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸಭೆಯವರು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಮ್ಮತದಿಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಅಪೋಸಲರ ಉಪದೇಶಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅವುಗಳ ಸಾರಾಂಶ ಹೀಗಿದೆ : `ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ, ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ, ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆತನ ಕುಮಾರನೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಭುವೂ ಆದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಈತ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಿಂದ ಕನ್ಯೆ ಮೇರಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಕೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಪೋಂಟಿಯಸ್ ಪೈಲಟ್‍ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಶಿಲುಬೆಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಿಹೊಂದಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದುಹೋಗಿ, ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಎದ್ದು ಬಂದ. ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರ ಬಲಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದು ಬದುಕಿರುವವರಿಗೂ ಸತ್ತವರಿಗೂ ನ್ಯಾಯ ತೀರ್ಪು ನಡೆಸುತ್ತಲಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. `ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಒಂದೇ ಪರಿಶುದ್ಧ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯೂ ಭಕ್ತರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯೂ ಪಾಪದ ಪರಿಹಾರವೂ ದೇಹದ ಪುನರುತ್ಥಾನವೂ ನಿತ್ಯಜೀವವೂ ಉಂಟು ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಾರಾಂಶವಿದು: ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ದೇವಕುಮಾರನೂ ಮಾನವರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಪಾಪಿಮಾನವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ದೇವ ಮಾನವ ಸಂಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಕ್ರಿಸ್ತನೆಂಬ ಅಸ್ಥಿಭಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ನಿಂತಿದೆ. ಸಭೆ ದೇವರ ಆಲಯವೂ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಾಗಿರುವ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ದೇಹವೂ ಆಗಿದೆ. `ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಂದುಂಟಾಗುವ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರಿ. ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಒಬ್ಬನೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು, ಒಂದೇ ಪದವಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು. ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕರ್ತ ಒಬ್ಬನೇ, ಭರವಸೆ ಒಂದೇ, ಸ್ನಾನದೀಕ್ಷೆ ಒಂದೇ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಂದೆಯಾಗಿರುವ ದೇವರು ಒಬ್ಬನೇ. ಆತ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲಿರುವವನೂ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಾಂತರ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸುವವನೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.' ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸುವಿಗೂ ತಂದೆ ದೇವರಿಗೂ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುವ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಫಲವಾಗಿ ತ್ರಿತ್ವಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂತು. `ತಂದೆಯಾದ ದೇವರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ. ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಆಧಾರ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅವತಾರವೆತ್ತಿ ಬಂದಿರುವ ದೇವಕುಮಾರ. ಆತನೊಬ್ಬನೇ ನಮಗೆ ರಕ್ಷಕ. ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ನಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತೇವೆ. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತರು ತಂದೆ, ಮಗ, ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರಿಂದ ಕೂಡಿದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವ, ಲಕ್ಷಣ, ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶ-ಇವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೂಡ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾನವ ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವರಿಗೆ ಅವಿಧೇಯನಾಗಿ ಪಾಪದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ತೊಳಲುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅಂಥ ರಕ್ಷಣೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯೇಸುಕ್ರೈಸ್ತ ತಾನೇ ತನ್ನ ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಮಾನವ ದೇವತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯ ಸಂದೇಶ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸರಣೆಯ ತಿರುಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. `ಕ್ಷೇಮದಿಂದಿರುವವರಿಗೆ ವೈದ್ಯ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಕ್ಷೇಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಬೇಕು; ದೇವರ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಕೊಳ್ಳಿರಿ ಎಂದು-ನೀತಿವಂತರನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದವನಲ್ಲ, ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಬಂದವನು ಎಂಬ ಕ್ರಿಸ್ತ ಸಂದೇಶ ಅವನ ಬೋಧನೆ ಎಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿದೆ. ಸಿನೈ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಸಂತ ಮೋಸಸ್‍ಗೆ ಕೃಪೆಮಾಡಿದ ದಶ ದೈವಾಜ್ಞೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬೈಬಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಜೂಡಾಯಿಸಂಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತಳಹದಿಯಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪಲ್ಲವಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಏಕಮತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೀಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು; ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾರೂ ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಅಂದರೆ ಒಬ್ಬನೇ ದೈವವೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಸಲ್ಲದು; ಸಬ್ಬತು (Sಚಿbbಚಿಣh) ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಮಾತಾಪಿತೃಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು; ಕೊಲ್ಲಬಾರದು; ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಬಾರದು; ಕಳಬಾರದು; ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬಾರದು; ಪರಸ್ತ್ರೀಗೂ ಪರಧನಕ್ಕೂ ಆಶಿಸಬಾರದು. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ತಿರುಳಾಗಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಗಳು== ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ರಕ್ಷಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರವಾದುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದುದು. ಈ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭಾಜೀವನ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಸಭೆ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನೂ ಸೇವೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಂಘ. ಈ ಸಭೆಯ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳವರು, ಭಾಷೆಗಳವರು, ದೇಶಗಳವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ಸೇರಿ ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ದೇವರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ ಅಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ತಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುವುದು ಸಭೆಯ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯ. `ಸುವಾರ್ತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೊಳ್ಳುವವನಲ್ಲ. ಆ ಸುವಾರ್ತೆ ದೇವರಶಕ್ತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ನಂಬುವವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನದೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ಜನರನ್ನೂ ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರಿ; ಅವರಿಗೆ ತಂದೆಯ, ಮಗನ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೋಧಿಸಿದ ರೀತಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿರಿ. ನೋಡಿ, ನಾನು ಯುಗದ ಸಮಾಪ್ತಿಯವರೆಗೂ ನಿರಂತರ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಇರುತ್ತೇನೆ-ಇದು ಕ್ರಿಸ್ತೋಪದೇಶ. ಮಾನವಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೊಂದು ದೃಢವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ತಂದೆ ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮಾನವಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಬರುವ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ನಿರೀಕ್ಷೆ. ಕಾಲ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನೂ ಪರಮಾತ್ಮ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬುದು. ಈ ಮಹತ್ತಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ, ಸೇವೆ, ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರವಚನ-ಇವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ== ಆಡಳಿತವರ್ಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸಭೆಯವರಿಗೂ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರಿಗೂ ಏಕಾಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗಶ್ರೇಣಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿಯೂ ಹುದುವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. * ಅಪೋಸಲರು : ಯೇಸುವಿನ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದವರಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಮರಣ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದಿವಾರೋಹಣಾನಂತರ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತರಿಸಿದವರನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರೇ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರವರ್ತಕರು. ಇವರು ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ. ಇವರು ಯಾರು ಯಾರೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ ಸಂತ ಪಾಲನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಉಪದೇಶಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ * ಪ್ರವಾದಿಗಳು: ಇವರು ಅಪೋಸಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸುಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದರು. ಬೋಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ದೈವ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮುಂದಾಗುವುದನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. * ಸೌವಾರ್ತಿಕರು : ಕ್ರಿಸ್ತರ ಬೋಧೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ನಾಲ್ವರಿಗೆ (ಮತ್ತಾಯ, ಮಾರ್ಕ, ಲ್ಯೂಕ ಮತ್ತು ಯೋಹಾನ) ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವವರನ್ನೂ ಈಗ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. * ಬೋಧಕರು : ಯೇಸು ಜನತೆಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ಉಪದೇಶಮಾಡುವವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಉಳಿದುಬಂದಿದೆ. * ಸಭಾಪಾಲಕರು : ಕುರುವ ಕುರಿಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಂತೆ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವವರು (ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್ಸ್). ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನೇ ಹಿರಿಯ ಕುರುಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ.ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿಷಪ್) ಹಿರಿಯ ಸಭಾಪಾಲಕ (ಎಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್) ಮತ್ತು ಸಭಾಸೇವಕ(ಡೀಕನ್)-ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿ ಉಳಿದು ಬಂದುವು. ಈಗಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲ ಪಂಗಡಗಳೂ ಈ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೂ ಸಭಾಪಾಲರಿಗೂ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಭಾಗವೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಒಂದು ಸ್ಥಳಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಒಂದೊಂದು ಸಭೆಗೆ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಸಭೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನೊಬ್ಬನಿರಬೇಕೆಂಬ ಕ್ರಮ ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಸಭಾಪಾಲಕನಿರುತ್ತಾನೆ. ಸಭಾಸೇವಕ ಸಭಾಪಾಲಕನ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿ. ಮತ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮಸಭೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಯೆ ದೇಶವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿ ಕೊಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರನ್ನು ಮಿಷನರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಆಯಾ ಧರ್ಮಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದಲೂ ಸಹಾಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಧರ್ಮಬೋಧೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (ಎಸ್.ಎ.ಕೆ.ಯು; ಎಚ್.ಎಸ್.) ==ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ== ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾರತದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಗೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದೆರಡು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಭರತಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಬಹು ಪಕ್ಷೀಯ ಧರ್ಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನ್ನಣೆ ದೊರಕುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಕ್ರಮೇಣ ಬೇರೂರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನದ ಸಂಗತಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯ ಮೂರೂ ಸಮುದ್ರತೀರಗಳ ರೇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂಗನೂರು ಮತ್ತು [[ಗೋವ]], ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್-ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿರಿಯನ್, ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಮಿಷನುಗಳು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರಕ್ಕೂ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಪೋಸಲ ಥಾಮಸ್ ತಾನೇ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ 52ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮಲಬಾರಿನ ತೀರದಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಕೇರಳದ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಭಕ್ತ ಪೂರ್ವ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮದ್ರಾಸಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂಬ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹೇಗೂ ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರಕರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡದಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬಲಿಲ್ಲ. [[ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ|ವ್ಯಾಸ್ಕೊಡಗ್ಯಾಮ]] 1498ರಲ್ಲಿ [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]]ಗೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದ್ದು ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಬಹು ಬೇಗನೆ [[ಪೋರ್ಚುಗಲ್|ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿ]]ನಿಂದ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರ ತಂಡಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗೋವ, [[ಕೊಚ್ಚಿ]] ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಭಾರತದ ಅಪೋಸಲನೆಂದು ಹೆಸರು ಹೊತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಜೇóವಿಯರ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಜೆಸ್ಯೂಟ್ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವ. ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ.ನೋಬಿಲಿ ಎಂಬಾತ ಸಹ ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಮನ್ನಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಮುಂದಣ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ದೇಶೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಿ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿವೆ. ತಿರುಚಿರಪಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್ ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ಪಶ್ಚಿಮತೀರದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ 1706ರರಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಚಾರಕರು ಬಂದಿಳಿದರು. ತೊಂದರೆ, ಇಕ್ಕಟ್ಟು, ಕಷ್ಟಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಸೇವೆ ಫಲದಾಯಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಜಿಗೆನ್ ಬಾಲ್ಗ್ ನಾಲ್ಕು ಸುವಾರ್ತೆಗಳನ್ನು [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದು(1714) ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನ. ಈ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ ಸಿ.ಎಫ್.ಷ್ವಾರ್‍ಟ್ಸ್. [[ತಂಜಾವೂರು|ತಂಜಾವೂರಿ]]ನ ರಾಜನೊಡನೆಯೂ [[ಹೈದರಾಲಿ|ಹೈದರ್ ಆಲಿ]]ಯೊಡನೆಯೂ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಕ್ಷಾಮ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದುವು. ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1793ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ಯಾರಿ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಚರಿತ್ರೆ ಹೊಸತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಂತಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದುವರೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇತರ ಪ್ರಚಾರಕರಂತಲ್ಲದೆ, ಕ್ಯಾರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚಾರ ಸೇವೆಯ ಪಿತೃ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಬೈಬಲನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವಾಗಲೂ ತನ್ನ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ತಾಳ್ಮೆಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೂ ವಿದ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಏಷ್ಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇಂಥ ಆದ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ. ==ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ== ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿ, ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಫಾದರ್ ಬೆಶಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ [[ರೆವರೆಂಡ್ ಎಫ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್|ಕಿಟ್ಟೆಲ್]], ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಿ ಮೊದಲಾದವರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಬಡಜನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರು-ಇವರಿಗೆ ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿವೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಅನಾಥಾಲಯಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು-ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಂಘಟಿತ ಸಭೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಜನಾಂತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ, ಪರಧರ್ಮ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದುದು; ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನೂ ಜನಾಂಗಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ-ಎಂಬಿವೇ ಮೊದಲಾದ ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಆರಾಧನಾ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸರಳ ಜೀವನವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಲು ಸಭೆ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಲಿದೆ. ತಿರುಪತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ 1921ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಕ್ರಿಸ್ತಕುಲ ಆಶ್ರಮ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಉದಾಹರಣೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಭಜನೆ, ಸಂಗೀತ, ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ. ಜಾತಿ ಮತ ಭೇದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ನೇಹ, ಪ್ರೀತಿ, ಅನ್ಯೊನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಕಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸು, ಜನಾಂಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಧೋರಣೆ-ಇವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಭೆಯಲ್ಲೀಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನ್ನಣೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== *ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ದೇಶದ ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. *ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ಸನಾತನವಾದದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. *ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. * ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ }} [[ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ]] ccddc64fo2ynqzuuo78z37et3bkzm5z 1428367 1428366 2026-09-16T03:43:02Z VASANTH S.N. 728 /* ಪ್ರಸರಣ */ ಚಿತ್ರ ಅಳವಡಿಕೆ 1428367 wikitext text/x-wiki {{Christianity}} {{Infobox religion | name = Christianity | image = Church of the Holy Sepulchre by Gerd Eichmann (cropped).jpg<!-- Please do not change the image without consensus; there is an ongoing discussion on the talk page addressing this issue, in which you are welcome to participate --> | imagewidth = 275px | alt = | caption = The [[Church of the Holy Sepulchre]] in the [[Christian Quarter]] of the [[Old City of Jerusalem]], a [[List of Christian holy places in the Holy Land|holy place of Christianity]] | main_classification = [[Abrahamic religions|Abrahamic]] | scripture = [[Bible#Christian Bible|Bible]] ([[Old Testament|Old]] and [[New Testament]]) | theology = [[Christian Theology|Monotheistic]] | area = [[Christianity by country|Worldwide]]<ref name="Global Christianity" /> | language = {{Plainlist| * [[Biblical Hebrew]] * [[Biblical Aramaic]] * [[Koine Greek|Biblical Greek]] }} | territory = [[Christendom]] | founder = [[Jesus]] | founded_date = [[Christianity in the 1st century|1st century AD]] | founded_place = [[Jerusalem during the Second Temple Period|Jerusalem]], [[Judaea (Roman province)|Judaea]],<br/>Roman Empire | separated_from = [[Split of Christianity and Judaism|Judaism]]{{refn|group=note|Christianity originated in 1st-century [[Judea (Roman province)|Judea]] from the [[Jewish Christian]] sect of [[Second Temple Judaism]].<ref>{{cite book |last=Ehrman |first=Bart D. |author-link=Bart D. Ehrman |year=2005 |orig-year=2003 |title=Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew |chapter=At Polar Ends of the Spectrum: Early Christian Ebionites and Marcionites |volume=74 |issue=2 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=URdACxKubDIC&pg=PA95 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=95–112 |doi=10.1017/s0009640700110273 |isbn=978-0-19-518249-1 |s2cid=152458823 |access-date=20 January 2021}} ''Church History''. {{doi|10.1017/s0009640700110273}}</ref><ref>{{cite book |last=Hurtado |first=Larry W. |author-link=Larry Hurtado |year=2005 |chapter=How on Earth Did Jesus Become a God? Approaches to Jesus-Devotion in Earliest Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Xi5xIxgnNgcC&pg=PA13 |title=How on Earth Did Jesus Become a God? Historical Questions about Earliest Devotion to Jesus |location=Grand Rapids and Cambridge |publisher=[[Wm. B. Eerdmans]] |pages=13–55 |isbn=978-0-8028-2861-3 |access-date=20 July 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Freeman |first=Charles |author-link=Charles Freeman (historian) |year=2010 |title=A New History of Early Christianity |chapter=Breaking Away: The First Christianities |chapter-url=https://books.google.com/books?id=5_in-6VLgRoC&pg=PA31 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=31–46 |doi=10.12987/9780300166583 |isbn=978-0-300-12581-8 |jstor=j.ctt1nq44w |s2cid=170124789 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Wilken |first=Robert Louis |year=2013 |title=The First Thousand Years: A Global History of Christianity |chapter=Beginning in Jerusalem |chapter-url=https://books.google.com/books?id=iW1-JImrwQUC&pg=PA6 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=6–16 |isbn=978-0-300-11884-1 |jstor=j.ctt32bd7m |s2cid=160590164 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |author-last=Lietaert Peerbolte |author-first=Bert Jan |year=2013 |chapter=How Antichrist Defeated Death: The Development of Christian Apocalyptic Eschatology in the Early Church |editor1-last=Krans |editor1-first=Jan |editor2-last=Lietaert Peerbolte |editor2-first=L. J. |editor3-last=Smit |editor3-first=Peter-Ben |editor4-last=Zwiep |editor4-first=Arie W. |title=Paul, John, and Apocalyptic Eschatology: Studies in Honour of Martinus C. de Boer |location=Leiden |publisher=Brill |series=[[Novum Testamentum|Novum Testamentum: Supplements]] |volume=149 |pages=238–255 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MoKxIeOTkqYC&pg=PA238 |doi=10.1163/9789004250369_016 |isbn=978-90-04-25026-0 |issn=0167-9732 |s2cid=191738355 |access-date=13 February 2021}}</ref>}} | separations = | number_of_followers = {{est.}} [[Christianity by country|2.3&nbsp;billion]]<ref>{{Cite web|doi=10.58094/fj71-ny11|author-last6=Fahmy|author-first1=Conrad|author-last1=Hackett|author-first2=Marcin|author-last2=Stonawski|author-first3=Yunping|author-last3=Tong|author-first4=Stephanie|author-last4=Kramer|author-first5=Anne|author-last5=Shi|author-first6=Dalia|date=2025-06-09|title=How the Global Religious Landscape Changed From 2010 to 2020|url=https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|access-date=2025-06-10|website=Pew Research Center|language=en-US|archive-date=9 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250609194548/https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|url-status=live}}</ref> {{increase}} ([[List of Christian synonyms|referred to]] as [[Christians]]) }} '''ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ''' [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ|ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಜೀವನ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ [[ಏಕದೇವವಾದ|ಏಕದೇವವಾದವನ್ನು]] ಅನುಸರಿಸುವ [[ಧರ್ಮ|ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಂದು. ೨೦೦೧ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ೨.೧ [[ಬಿಲಿಯನ್]] ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಧರ್ಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್]] ದೇಶದ [[ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ]] ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ [[ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು]] ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಉದಯ== *ಕ್ರಿ.ಶ. [[೧ನೇ ಶತಮಾನ|೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ]] [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ|ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ]] ಒಂದು ಪಂಥವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದಿಯರ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ ''[[ತನಖ್]]'' ಅನ್ನು ತನ್ನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವಾದ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್‌ನ]] ಒಂದು ಭಾಗವಾದ [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (Old Testament)ಆಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. *[[ಇಸ್ಲಾಂ]], [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ]] ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಗಳೆಲ್ಲಾ [[ಅಬ್ರಹಾಮ್|ಅಬ್ರಹಾಮ್‌ನನ್ನು]] ಪ್ರಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರರಿಂದ ಇವನ್ನು ಅಬ್ರಹಮೀಯ ಧರ್ಮಗಳೆಂದೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟುವ ಕಾಲ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಾವು-ಪುನರುತ್ಥಾನದ ನಂತರದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (New Testament)ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ]]ನ ಉಪದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗೂ ಮತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಪದವಿದು. ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೆನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]] ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಈಗ ಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಸುಮಾರು 850 ದಶಲಕ್ಷ ಮತಾನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ಅನೇಕ ಪಂಗಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿರುವ ಜನಾಂಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಏಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ [[ಇತಿಹಾಸ]], ತಿರುಳು, ಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಹರಡಿದ ಬಗೆ - ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ==ತಳಹದಿ== * ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ. ಆತನ ಜೀವನ, ಮರಣ, ಪುನರುತ್ಥಾನ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆಲ್ಲ ಆತ ತೋರಿದ ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ-ಈ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ನಿಂತಿದೆ. ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ ತನ್ನ ಲೋಕಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಲ್ಲೇ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ ಅಥವಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶ ಆತನಿಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವ ಪ್ರೀತಿ ಪ್ರಕಟನೆಯೂ ಪಾಪಿ ಮಾನವ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಆತನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜನ ಆತನನ್ನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭೆಯಾಗಿ ಕೂಡಿಸಿ ಕ್ರಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಘಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ [[ಪುನರುತ್ಥಾನ]]ದ ತರುವಾಯ ಶಿಷ್ಯರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಆತನ ಶಿಷ್ಯರ ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ, ಸಭೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ-ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚು ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬಂದೊದಗಿತು. ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೀಟರ್, ಯೋಹಾನ, ಯಾಕೋಬ ಮತ್ತು ಪಾಲನೇ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. * ಕ್ರೈಸ್ತ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು [[ಭೂಮಧ್ಯ ಸಮುದ್ರ]]ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾತ ಅಪೋಸಲರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲನೇ. ಪಾಲ್ ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಟಾರ್‍ಸಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದ ಒಬ್ಬ ಯೆಹೂದ್ಯ ; [[ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ನಾಗರಿಕ; ಯೆಹೂದ್ಯ ತತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಘನ ಪಂಡಿತನಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿ ಪಡಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ತಾನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಆತನ ಶಿಷ್ಯನಾದವ. ಆಮೇಲೆ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಸೇವಾ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಷ್ಟ ನಷ್ಟಗಳಿಗೊಳಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ಸುಮಾರು 64ರಲ್ಲಿ ಈತ ಹುತಾತ್ಮನಾದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಪಾಲನ ತತ್ತ್ವನಿರೂಪಣಾ ರೀತಿ, ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮ , ಸಂಘಟನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ-ಇವುಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಂಗಡದ ಮತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಧರ್ಮವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬರೇ'' ಮೆಸೈಯ ''(ಉದ್ಧಾರಕ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಕರ್ತನೂ ಹೌದು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮರಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರಣ ಮಾನವರ ಪಾಪಗಳ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ತಾನೇ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾರ್ಗ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಕೃಪೆಯಿಂದಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಾನವಕುಲದ ಪರವಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಆತನ ಮರಣವನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಯಜ್ಞವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದು ಪಾಲನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ನಾವು ಅಶಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಿಯಮಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಹೀನರಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣಕೊಟ್ಟ. ನಾವು ಪಾಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಮಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ತನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಬೋಧನೆಯನ್ನೂ ಬರಿಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬೋಧಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಪಾಲನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಯೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಲೂ ಹಬ್ಬಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. * ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾಲನಂತೆ ಇತರರೂ ನೆರವಾಗಿದ್ದರು. ಯೇಸುವಿನ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳುವಾಗಿದ್ದ ಸಿಮೋನ್ ಪೀಟರ್ ಕೂಡ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು [[ಯಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ|ಯೆಹೂದ್ಯ]]ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡಲು ಪೀಟರ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಅನಂತರ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಹರಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳು ಪೀಟರನೇ. ಇದನ್ನರಿತುದರಿಂದಲೇ ಯೇಸು ಪ್ರಭು ಪೀಟರನೆಂಬ ಬುನಾದಿಯ ಮೇಲೆ(ಪೀಟರನ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ) ತನ್ನ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. [[File:Passages d'outremer Fr5594, fol. 19r, Concile de Clermont.jpg|thumb|upright|[[Pope Urban II]] at the [[Council of Clermont]], where he preached the [[First Crusade]]. Illustration by [[Jean Colombe]] from the ''[[Passages d'outremer]]'', {{c.|1490|lk=no}}.]] * ಪಾಲ್, ಪೀಟರರಲ್ಲದೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಹಾನನಿಗೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಯೋಹಾನನ ಸುವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸರಳ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತ ನಿರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಂತಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ನರಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿ ಬಂದ ದೇವದೂತ. ಈ ಅವತಾರದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇವರ ಬೆಳಕನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಆ ಬೆಳಕೇ ಮಾನವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂಥಾದ್ದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಯೋಹಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ಆತನನ್ನು ನಂಬಿದವರಲ್ಲೊಬ್ಬರೂ ನಾಶವಾಗದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ದೇವಕುಮಾರನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ದೈವಜ್ಞಾನವೇ ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಜೀವದಾಯಕವಾದ ಶಕ್ತಿ-ಎಂಬುದು ಈತನ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರರ ಮರಣಾನಂತರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ರೋಮಕ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಹಬ್ಬುತ್ತ ಬಂದರೂ ಅದು ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರ ಆಗ್ರಹಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಹು ಕಠಿಣವಾದ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇವಲ ಬಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಮಹಾರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಉಳಿದು, ಕ್ರಮೇಣ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡದ್ದು ಬಹು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯ. ==ಪ್ರಸರಣ== [[File:Krist spred 3.jpg|thumb|[[Christendom]]ಕ್ರಿ.ಶ.೬೦೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣ]] [[File:Nicaea icon.jpg|thumb|An [[Eastern Christianity|Eastern Christian]] icon depicting [[Constantine the Great|Emperor Constantine]] and the Fathers of the [[First Council of Nicaea]] (325) as holding the Niceno–Constantinopolitan Creed of 381]] ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸನಾದ [[ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್|ಕಾನ್‍ಸ್ಟಂಟೈನ್]] ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ,ಶ.312ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಧರ್ಮವೆಂದು ಸಾರಿದ್ದು ಈ ಧರ್ಮದ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣ [[ಯುರೋಪ್|ಯೂರೋಪ್]] ಖಂಡದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತ ಬಂದವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ==ವಿಭಾಗಗಳು== ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು # ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ # ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚು) # ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆ. ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಚಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 255 ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ, ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಪಂಗಡಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಬ್ಬಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಪಂಗಡಗಳಿಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯಮತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. == ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ== ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಪನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸುವ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 423 ದಶಲಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡದ ಜನಾಂಗಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೂ ಈ ಸಭೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಎಂದು. ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ ಎಂಬ ಸಭಾಪಿತೃ ಕ್ರಿ.ಶ.115ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ, ಆತನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಮುಟ್ಟುವ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಅದು ಸಭೆಯ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ. ತನ್ನ ಸಂದೇಶದ ತಿರುಳನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಈ ಸಭಾ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಪೋಸಲನಾದ ಪೀಟರ್ ಬಿಷಪ್ಪನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವದೆಂದು ತಿಳಿದ ಬಿಷಪರ ಆಡಳಿತದ ಸ್ವೀಕಾರ ಮೊದಲನೆಯದು. ಇದೇ ಕ್ರಮೇಣ ಪೋಪನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಎರಡನೆಯದು ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಸಭೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಧನೆಗಳು ಸಭೆಯ ತತ್ವನಿರೂಪಣೆಗೆ ಮೂಲವೂ ಬೋಧನಾ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳೂ ಆಗಿವೆ ಎಂಬ ಸೂತ್ರದ ಸ್ವೀಕಾರ. ಕೊನೆಯದು ಸರ್ವ ಸಭಾಂಗೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ 325ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಕೇಯದ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ.400ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ಅಪೋಸಲರ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮಾತೆಯಾದ ಕನ್ಯಾ ಮೇರಿಗೆ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯಿದೆ. == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]], [[ಸಿರಿಯಾ|ಸಿರಿಯ]], [[ಈಜಿಪ್ಟ್]], [[ಇತಿಯೋಪಿಯ|ಇಥಿಯೋಪಿಯ,]] [[ಭಾರತ]], [[ಗ್ರೀಸ್]], [[ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯ]] ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಭೆಗಳ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್) ವಿಷಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನೇಕ ಸಲ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರು ನೆಲೆಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳೂ ಇದ್ದವೆಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 150 ದಶಲಕ್ಷದ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ 35 ಸಾವಿರ ಧರ್ಮಬೋಧಕರೂ 20 ಸಾವಿರ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಸಭೆಗಳೂ ಇವೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗೂ ಈ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ತಾತ್ತ್ವಿಕ, ಭೌಗೋಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಕೊನೆಗೆ 1054ರಲ್ಲಿ ಇವು ರೋಮ್ ಸಭೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಪ್ರಭುಭೋಜನದ ವಿವರಣೆಗೆ ಇವರ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಇದೆ. ಇವರು ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಏಳು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ (ಸ್ಯಾಕ್ರಮೆಂಟ್ಸ್) ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟರು ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇವರು ಐದು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೇರಳದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಇವರು ಕಾರಣರಾದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. == ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು== ಈ ಸಭೆಗಳ ಮೂಲಪಿತೃ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ [[ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್]] (1443-1546). ಈತ ಬಹು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸಾರಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಳವಳಿ ಬಹುಬೇಗ ಯೂರೋಪು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹರಡಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೊದಲು ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಶಾಂತಿಯನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಹುನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಳತೋಟಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ. ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದ, ವೈದಿಕ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಉಪಶಾಂತಿ ಒದಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ದೃಢವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ವರಪ್ರಸಾದವದು-ಎಂಬ ಆಳವಾದ ಅನುಭಾವ ಇವನಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಆಧಾರಗಳನ್ನೀತ ಸಂತ ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಪಾಲರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳ ಅಸ್ತತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಲೂಥರ್ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಗೂ ಜೀವಿತಕ್ಕೂ ಬೈಬಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಮೂಲವಾಗಲೀ ಆಧಾರವಾಗಲೀ ಇಲ್ಲ. ದೇವರ ವಾಕ್ಯವಾದ ಬೈಬಲ್ಲಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗದು. ಪಾಪಿಮಾನವನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ. ಒಳ್ಳೇ ಕೃತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು ಭಕ್ತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳ ಫಲಗಳೇ ಹೊರತು, ತಾವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥವಲ್ಲ. ದೇವ ಕೃಪಾಸಾಧನಗಳಾದ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ. ಲೂಥರನ ಆದ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಭೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಸಭೆಯ ಐಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸುವದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ ಬೋಧನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಭಾಗ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಈ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೂಥರನ ನಂಬಿಕೆ, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ, ದೇವರ ಮೇಲಿನ ಭರವಸೆ, ಧೈರ್ಯ, ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ ಸುಧಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಇತರ ವಿಷಯಗಳೂ ಸಹಾಯಕವಾದುವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಮ್ ಸಭೆಯ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದ ಲೌಕಿಕತ್ವ., [[ಪೋಪ್|ಪೋಪ]]ನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಲು ಅಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪದಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳ ಮನೋಭಾವನೆ, ಯೂರೋಪಿನ ಜನಾಂಗಗಳೊಳಗಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆ-ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಬಲವಾಗುತ್ತ ಬಂದುವು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್, ಜ್ವಿಂಗ್ಲಿ, ನಾಕ್ಸ್, ವೆಸ್ಲಿ-ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಲೂಥರನ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದರು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಲೂಥರನ ಸಭೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್ ಸಭೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಸಭೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಎಷ್ಟೋ ಇತರ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ಈ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಸ್ವಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಟ್ರೆಂಟಿನ ಸಮಿತಿ (1545-64) ಸುಮಾರು 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ತತ್ತ್ವವನ್ನೂ ಜೀವನವನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಯೋಲದ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಯೇಸು ಪಂಥ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧ್ಯೇಯಗಳಿಂದಲೂ ಸಮರ್ಥ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ== ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದೊಡನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೂ ಸಾರಿ ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲೂ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟೋ ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1706ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಟ್ರಾಂಕ್ವೆಬಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ದೇಶದ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಪ್ರಚಾರಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದರು. 1813ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ]]ಯವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರಿ . ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಷ್ಟೋ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳೂ ಇತರ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೂ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಚುರ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೇವೆಗೂ ಸಭೆ ಸಭೆಗಳ ನಡುವೆ ಐಕ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ- ಎಂಬ ಅರಿವು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಸಭಾ ಸಂಘಟನ ಚಳವಳಿಗಳು ಆಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡುವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1947ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ತೋರಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೂಡಿತು. ಐಕ್ಯಗೊಂಡ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಐದು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಒಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಕಾರ್ಯತಃ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಡುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಐಕ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕದ, ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕದ ಸಭೆಗಳೂ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಐಕ್ಯತಾ ಚಳವಳಿಯೊಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾಮಂಡಲಿಯ ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಕೂಟ 1948ರಲ್ಲಿ [[ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್|ಆಮ್ಸ್‍ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್‍]]ನಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹಾಕೂಟ 1961ರ ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ [[ನವದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲೂ ಜರುಗಿದುವು. ==ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳು == ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳೆಲ್ಲ ಸರ್ವಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಐಕ್ಯಮತದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೂ ಅವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ]], ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನ-ಇವುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸಭೆಯವರು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಮ್ಮತದಿಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಅಪೋಸಲರ ಉಪದೇಶಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅವುಗಳ ಸಾರಾಂಶ ಹೀಗಿದೆ : `ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ, ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ, ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆತನ ಕುಮಾರನೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಭುವೂ ಆದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಈತ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಿಂದ ಕನ್ಯೆ ಮೇರಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಕೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಪೋಂಟಿಯಸ್ ಪೈಲಟ್‍ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಶಿಲುಬೆಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಿಹೊಂದಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದುಹೋಗಿ, ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಎದ್ದು ಬಂದ. ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರ ಬಲಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದು ಬದುಕಿರುವವರಿಗೂ ಸತ್ತವರಿಗೂ ನ್ಯಾಯ ತೀರ್ಪು ನಡೆಸುತ್ತಲಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. `ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಒಂದೇ ಪರಿಶುದ್ಧ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯೂ ಭಕ್ತರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯೂ ಪಾಪದ ಪರಿಹಾರವೂ ದೇಹದ ಪುನರುತ್ಥಾನವೂ ನಿತ್ಯಜೀವವೂ ಉಂಟು ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಾರಾಂಶವಿದು: ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ದೇವಕುಮಾರನೂ ಮಾನವರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಪಾಪಿಮಾನವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ದೇವ ಮಾನವ ಸಂಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಕ್ರಿಸ್ತನೆಂಬ ಅಸ್ಥಿಭಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ನಿಂತಿದೆ. ಸಭೆ ದೇವರ ಆಲಯವೂ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಾಗಿರುವ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ದೇಹವೂ ಆಗಿದೆ. `ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಂದುಂಟಾಗುವ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರಿ. ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಒಬ್ಬನೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು, ಒಂದೇ ಪದವಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು. ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕರ್ತ ಒಬ್ಬನೇ, ಭರವಸೆ ಒಂದೇ, ಸ್ನಾನದೀಕ್ಷೆ ಒಂದೇ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಂದೆಯಾಗಿರುವ ದೇವರು ಒಬ್ಬನೇ. ಆತ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲಿರುವವನೂ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಾಂತರ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸುವವನೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.' ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸುವಿಗೂ ತಂದೆ ದೇವರಿಗೂ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುವ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಫಲವಾಗಿ ತ್ರಿತ್ವಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂತು. `ತಂದೆಯಾದ ದೇವರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ. ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಆಧಾರ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅವತಾರವೆತ್ತಿ ಬಂದಿರುವ ದೇವಕುಮಾರ. ಆತನೊಬ್ಬನೇ ನಮಗೆ ರಕ್ಷಕ. ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ನಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತೇವೆ. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತರು ತಂದೆ, ಮಗ, ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರಿಂದ ಕೂಡಿದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವ, ಲಕ್ಷಣ, ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶ-ಇವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೂಡ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾನವ ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವರಿಗೆ ಅವಿಧೇಯನಾಗಿ ಪಾಪದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ತೊಳಲುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅಂಥ ರಕ್ಷಣೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯೇಸುಕ್ರೈಸ್ತ ತಾನೇ ತನ್ನ ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಮಾನವ ದೇವತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯ ಸಂದೇಶ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸರಣೆಯ ತಿರುಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. `ಕ್ಷೇಮದಿಂದಿರುವವರಿಗೆ ವೈದ್ಯ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಕ್ಷೇಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಬೇಕು; ದೇವರ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಕೊಳ್ಳಿರಿ ಎಂದು-ನೀತಿವಂತರನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದವನಲ್ಲ, ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಬಂದವನು ಎಂಬ ಕ್ರಿಸ್ತ ಸಂದೇಶ ಅವನ ಬೋಧನೆ ಎಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿದೆ. ಸಿನೈ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಸಂತ ಮೋಸಸ್‍ಗೆ ಕೃಪೆಮಾಡಿದ ದಶ ದೈವಾಜ್ಞೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬೈಬಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಜೂಡಾಯಿಸಂಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತಳಹದಿಯಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪಲ್ಲವಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಏಕಮತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೀಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು; ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾರೂ ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಅಂದರೆ ಒಬ್ಬನೇ ದೈವವೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಸಲ್ಲದು; ಸಬ್ಬತು (Sಚಿbbಚಿಣh) ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಮಾತಾಪಿತೃಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು; ಕೊಲ್ಲಬಾರದು; ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಬಾರದು; ಕಳಬಾರದು; ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬಾರದು; ಪರಸ್ತ್ರೀಗೂ ಪರಧನಕ್ಕೂ ಆಶಿಸಬಾರದು. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ತಿರುಳಾಗಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಗಳು== ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ರಕ್ಷಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರವಾದುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದುದು. ಈ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭಾಜೀವನ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಸಭೆ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನೂ ಸೇವೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಂಘ. ಈ ಸಭೆಯ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳವರು, ಭಾಷೆಗಳವರು, ದೇಶಗಳವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ಸೇರಿ ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ದೇವರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ ಅಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ತಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುವುದು ಸಭೆಯ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯ. `ಸುವಾರ್ತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೊಳ್ಳುವವನಲ್ಲ. ಆ ಸುವಾರ್ತೆ ದೇವರಶಕ್ತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ನಂಬುವವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನದೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ಜನರನ್ನೂ ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರಿ; ಅವರಿಗೆ ತಂದೆಯ, ಮಗನ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೋಧಿಸಿದ ರೀತಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿರಿ. ನೋಡಿ, ನಾನು ಯುಗದ ಸಮಾಪ್ತಿಯವರೆಗೂ ನಿರಂತರ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಇರುತ್ತೇನೆ-ಇದು ಕ್ರಿಸ್ತೋಪದೇಶ. ಮಾನವಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೊಂದು ದೃಢವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ತಂದೆ ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮಾನವಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಬರುವ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ನಿರೀಕ್ಷೆ. ಕಾಲ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನೂ ಪರಮಾತ್ಮ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬುದು. ಈ ಮಹತ್ತಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ, ಸೇವೆ, ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರವಚನ-ಇವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ== ಆಡಳಿತವರ್ಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸಭೆಯವರಿಗೂ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರಿಗೂ ಏಕಾಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗಶ್ರೇಣಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿಯೂ ಹುದುವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. * ಅಪೋಸಲರು : ಯೇಸುವಿನ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದವರಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಮರಣ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದಿವಾರೋಹಣಾನಂತರ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತರಿಸಿದವರನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರೇ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರವರ್ತಕರು. ಇವರು ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ. ಇವರು ಯಾರು ಯಾರೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ ಸಂತ ಪಾಲನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಉಪದೇಶಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ * ಪ್ರವಾದಿಗಳು: ಇವರು ಅಪೋಸಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸುಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದರು. ಬೋಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ದೈವ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮುಂದಾಗುವುದನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. * ಸೌವಾರ್ತಿಕರು : ಕ್ರಿಸ್ತರ ಬೋಧೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ನಾಲ್ವರಿಗೆ (ಮತ್ತಾಯ, ಮಾರ್ಕ, ಲ್ಯೂಕ ಮತ್ತು ಯೋಹಾನ) ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವವರನ್ನೂ ಈಗ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. * ಬೋಧಕರು : ಯೇಸು ಜನತೆಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ಉಪದೇಶಮಾಡುವವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಉಳಿದುಬಂದಿದೆ. * ಸಭಾಪಾಲಕರು : ಕುರುವ ಕುರಿಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಂತೆ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವವರು (ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್ಸ್). ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನೇ ಹಿರಿಯ ಕುರುಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ.ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿಷಪ್) ಹಿರಿಯ ಸಭಾಪಾಲಕ (ಎಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್) ಮತ್ತು ಸಭಾಸೇವಕ(ಡೀಕನ್)-ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿ ಉಳಿದು ಬಂದುವು. ಈಗಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲ ಪಂಗಡಗಳೂ ಈ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೂ ಸಭಾಪಾಲರಿಗೂ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಭಾಗವೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಒಂದು ಸ್ಥಳಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಒಂದೊಂದು ಸಭೆಗೆ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಸಭೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನೊಬ್ಬನಿರಬೇಕೆಂಬ ಕ್ರಮ ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಸಭಾಪಾಲಕನಿರುತ್ತಾನೆ. ಸಭಾಸೇವಕ ಸಭಾಪಾಲಕನ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿ. ಮತ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮಸಭೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಯೆ ದೇಶವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿ ಕೊಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರನ್ನು ಮಿಷನರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಆಯಾ ಧರ್ಮಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದಲೂ ಸಹಾಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಧರ್ಮಬೋಧೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (ಎಸ್.ಎ.ಕೆ.ಯು; ಎಚ್.ಎಸ್.) ==ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ== ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾರತದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಗೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದೆರಡು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಭರತಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಬಹು ಪಕ್ಷೀಯ ಧರ್ಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನ್ನಣೆ ದೊರಕುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಕ್ರಮೇಣ ಬೇರೂರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನದ ಸಂಗತಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯ ಮೂರೂ ಸಮುದ್ರತೀರಗಳ ರೇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂಗನೂರು ಮತ್ತು [[ಗೋವ]], ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್-ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿರಿಯನ್, ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಮಿಷನುಗಳು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರಕ್ಕೂ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಪೋಸಲ ಥಾಮಸ್ ತಾನೇ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ 52ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮಲಬಾರಿನ ತೀರದಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಕೇರಳದ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಭಕ್ತ ಪೂರ್ವ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮದ್ರಾಸಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂಬ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹೇಗೂ ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರಕರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡದಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬಲಿಲ್ಲ. [[ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ|ವ್ಯಾಸ್ಕೊಡಗ್ಯಾಮ]] 1498ರಲ್ಲಿ [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]]ಗೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದ್ದು ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಬಹು ಬೇಗನೆ [[ಪೋರ್ಚುಗಲ್|ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿ]]ನಿಂದ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರ ತಂಡಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗೋವ, [[ಕೊಚ್ಚಿ]] ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಭಾರತದ ಅಪೋಸಲನೆಂದು ಹೆಸರು ಹೊತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಜೇóವಿಯರ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಜೆಸ್ಯೂಟ್ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವ. ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ.ನೋಬಿಲಿ ಎಂಬಾತ ಸಹ ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಮನ್ನಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಮುಂದಣ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ದೇಶೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಿ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿವೆ. ತಿರುಚಿರಪಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್ ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ಪಶ್ಚಿಮತೀರದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ 1706ರರಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಚಾರಕರು ಬಂದಿಳಿದರು. ತೊಂದರೆ, ಇಕ್ಕಟ್ಟು, ಕಷ್ಟಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಸೇವೆ ಫಲದಾಯಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಜಿಗೆನ್ ಬಾಲ್ಗ್ ನಾಲ್ಕು ಸುವಾರ್ತೆಗಳನ್ನು [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದು(1714) ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನ. ಈ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ ಸಿ.ಎಫ್.ಷ್ವಾರ್‍ಟ್ಸ್. [[ತಂಜಾವೂರು|ತಂಜಾವೂರಿ]]ನ ರಾಜನೊಡನೆಯೂ [[ಹೈದರಾಲಿ|ಹೈದರ್ ಆಲಿ]]ಯೊಡನೆಯೂ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಕ್ಷಾಮ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದುವು. ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1793ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ಯಾರಿ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಚರಿತ್ರೆ ಹೊಸತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಂತಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದುವರೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇತರ ಪ್ರಚಾರಕರಂತಲ್ಲದೆ, ಕ್ಯಾರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚಾರ ಸೇವೆಯ ಪಿತೃ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಬೈಬಲನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವಾಗಲೂ ತನ್ನ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ತಾಳ್ಮೆಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೂ ವಿದ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಏಷ್ಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇಂಥ ಆದ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ. ==ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ== ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿ, ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಫಾದರ್ ಬೆಶಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ [[ರೆವರೆಂಡ್ ಎಫ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್|ಕಿಟ್ಟೆಲ್]], ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಿ ಮೊದಲಾದವರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಬಡಜನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರು-ಇವರಿಗೆ ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿವೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಅನಾಥಾಲಯಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು-ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಂಘಟಿತ ಸಭೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಜನಾಂತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ, ಪರಧರ್ಮ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದುದು; ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನೂ ಜನಾಂಗಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ-ಎಂಬಿವೇ ಮೊದಲಾದ ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಆರಾಧನಾ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸರಳ ಜೀವನವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಲು ಸಭೆ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಲಿದೆ. ತಿರುಪತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ 1921ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಕ್ರಿಸ್ತಕುಲ ಆಶ್ರಮ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಉದಾಹರಣೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಭಜನೆ, ಸಂಗೀತ, ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ. ಜಾತಿ ಮತ ಭೇದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ನೇಹ, ಪ್ರೀತಿ, ಅನ್ಯೊನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಕಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸು, ಜನಾಂಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಧೋರಣೆ-ಇವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಭೆಯಲ್ಲೀಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನ್ನಣೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== *ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ದೇಶದ ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. *ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ಸನಾತನವಾದದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. *ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. * ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ }} [[ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ]] okfmxbzefih7kbd44kwz6mumpj7yr65 1428368 1428367 2026-09-16T03:44:39Z VASANTH S.N. 728 /* ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ */ ಚಿತ್ರ ಅಳವಡಿಕೆ 1428368 wikitext text/x-wiki {{Christianity}} {{Infobox religion | name = Christianity | image = Church of the Holy Sepulchre by Gerd Eichmann (cropped).jpg<!-- Please do not change the image without consensus; there is an ongoing discussion on the talk page addressing this issue, in which you are welcome to participate --> | imagewidth = 275px | alt = | caption = The [[Church of the Holy Sepulchre]] in the [[Christian Quarter]] of the [[Old City of Jerusalem]], a [[List of Christian holy places in the Holy Land|holy place of Christianity]] | main_classification = [[Abrahamic religions|Abrahamic]] | scripture = [[Bible#Christian Bible|Bible]] ([[Old Testament|Old]] and [[New Testament]]) | theology = [[Christian Theology|Monotheistic]] | area = [[Christianity by country|Worldwide]]<ref name="Global Christianity" /> | language = {{Plainlist| * [[Biblical Hebrew]] * [[Biblical Aramaic]] * [[Koine Greek|Biblical Greek]] }} | territory = [[Christendom]] | founder = [[Jesus]] | founded_date = [[Christianity in the 1st century|1st century AD]] | founded_place = [[Jerusalem during the Second Temple Period|Jerusalem]], [[Judaea (Roman province)|Judaea]],<br/>Roman Empire | separated_from = [[Split of Christianity and Judaism|Judaism]]{{refn|group=note|Christianity originated in 1st-century [[Judea (Roman province)|Judea]] from the [[Jewish Christian]] sect of [[Second Temple Judaism]].<ref>{{cite book |last=Ehrman |first=Bart D. |author-link=Bart D. Ehrman |year=2005 |orig-year=2003 |title=Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew |chapter=At Polar Ends of the Spectrum: Early Christian Ebionites and Marcionites |volume=74 |issue=2 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=URdACxKubDIC&pg=PA95 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=95–112 |doi=10.1017/s0009640700110273 |isbn=978-0-19-518249-1 |s2cid=152458823 |access-date=20 January 2021}} ''Church History''. {{doi|10.1017/s0009640700110273}}</ref><ref>{{cite book |last=Hurtado |first=Larry W. |author-link=Larry Hurtado |year=2005 |chapter=How on Earth Did Jesus Become a God? Approaches to Jesus-Devotion in Earliest Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Xi5xIxgnNgcC&pg=PA13 |title=How on Earth Did Jesus Become a God? Historical Questions about Earliest Devotion to Jesus |location=Grand Rapids and Cambridge |publisher=[[Wm. B. Eerdmans]] |pages=13–55 |isbn=978-0-8028-2861-3 |access-date=20 July 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Freeman |first=Charles |author-link=Charles Freeman (historian) |year=2010 |title=A New History of Early Christianity |chapter=Breaking Away: The First Christianities |chapter-url=https://books.google.com/books?id=5_in-6VLgRoC&pg=PA31 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=31–46 |doi=10.12987/9780300166583 |isbn=978-0-300-12581-8 |jstor=j.ctt1nq44w |s2cid=170124789 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Wilken |first=Robert Louis |year=2013 |title=The First Thousand Years: A Global History of Christianity |chapter=Beginning in Jerusalem |chapter-url=https://books.google.com/books?id=iW1-JImrwQUC&pg=PA6 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=6–16 |isbn=978-0-300-11884-1 |jstor=j.ctt32bd7m |s2cid=160590164 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |author-last=Lietaert Peerbolte |author-first=Bert Jan |year=2013 |chapter=How Antichrist Defeated Death: The Development of Christian Apocalyptic Eschatology in the Early Church |editor1-last=Krans |editor1-first=Jan |editor2-last=Lietaert Peerbolte |editor2-first=L. J. |editor3-last=Smit |editor3-first=Peter-Ben |editor4-last=Zwiep |editor4-first=Arie W. |title=Paul, John, and Apocalyptic Eschatology: Studies in Honour of Martinus C. de Boer |location=Leiden |publisher=Brill |series=[[Novum Testamentum|Novum Testamentum: Supplements]] |volume=149 |pages=238–255 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MoKxIeOTkqYC&pg=PA238 |doi=10.1163/9789004250369_016 |isbn=978-90-04-25026-0 |issn=0167-9732 |s2cid=191738355 |access-date=13 February 2021}}</ref>}} | separations = | number_of_followers = {{est.}} [[Christianity by country|2.3&nbsp;billion]]<ref>{{Cite web|doi=10.58094/fj71-ny11|author-last6=Fahmy|author-first1=Conrad|author-last1=Hackett|author-first2=Marcin|author-last2=Stonawski|author-first3=Yunping|author-last3=Tong|author-first4=Stephanie|author-last4=Kramer|author-first5=Anne|author-last5=Shi|author-first6=Dalia|date=2025-06-09|title=How the Global Religious Landscape Changed From 2010 to 2020|url=https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|access-date=2025-06-10|website=Pew Research Center|language=en-US|archive-date=9 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250609194548/https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|url-status=live}}</ref> {{increase}} ([[List of Christian synonyms|referred to]] as [[Christians]]) }} '''ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ''' [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ|ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಜೀವನ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ [[ಏಕದೇವವಾದ|ಏಕದೇವವಾದವನ್ನು]] ಅನುಸರಿಸುವ [[ಧರ್ಮ|ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಂದು. ೨೦೦೧ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ೨.೧ [[ಬಿಲಿಯನ್]] ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಧರ್ಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್]] ದೇಶದ [[ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ]] ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ [[ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು]] ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಉದಯ== *ಕ್ರಿ.ಶ. [[೧ನೇ ಶತಮಾನ|೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ]] [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ|ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ]] ಒಂದು ಪಂಥವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದಿಯರ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ ''[[ತನಖ್]]'' ಅನ್ನು ತನ್ನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವಾದ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್‌ನ]] ಒಂದು ಭಾಗವಾದ [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (Old Testament)ಆಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. *[[ಇಸ್ಲಾಂ]], [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ]] ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಗಳೆಲ್ಲಾ [[ಅಬ್ರಹಾಮ್|ಅಬ್ರಹಾಮ್‌ನನ್ನು]] ಪ್ರಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರರಿಂದ ಇವನ್ನು ಅಬ್ರಹಮೀಯ ಧರ್ಮಗಳೆಂದೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟುವ ಕಾಲ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಾವು-ಪುನರುತ್ಥಾನದ ನಂತರದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (New Testament)ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ]]ನ ಉಪದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗೂ ಮತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಪದವಿದು. ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೆನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]] ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಈಗ ಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಸುಮಾರು 850 ದಶಲಕ್ಷ ಮತಾನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ಅನೇಕ ಪಂಗಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿರುವ ಜನಾಂಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಏಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ [[ಇತಿಹಾಸ]], ತಿರುಳು, ಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಹರಡಿದ ಬಗೆ - ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ==ತಳಹದಿ== * ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ. ಆತನ ಜೀವನ, ಮರಣ, ಪುನರುತ್ಥಾನ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆಲ್ಲ ಆತ ತೋರಿದ ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ-ಈ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ನಿಂತಿದೆ. ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ ತನ್ನ ಲೋಕಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಲ್ಲೇ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ ಅಥವಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶ ಆತನಿಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವ ಪ್ರೀತಿ ಪ್ರಕಟನೆಯೂ ಪಾಪಿ ಮಾನವ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಆತನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜನ ಆತನನ್ನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭೆಯಾಗಿ ಕೂಡಿಸಿ ಕ್ರಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಘಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ [[ಪುನರುತ್ಥಾನ]]ದ ತರುವಾಯ ಶಿಷ್ಯರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಆತನ ಶಿಷ್ಯರ ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ, ಸಭೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ-ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚು ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬಂದೊದಗಿತು. ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೀಟರ್, ಯೋಹಾನ, ಯಾಕೋಬ ಮತ್ತು ಪಾಲನೇ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. * ಕ್ರೈಸ್ತ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು [[ಭೂಮಧ್ಯ ಸಮುದ್ರ]]ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾತ ಅಪೋಸಲರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲನೇ. ಪಾಲ್ ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಟಾರ್‍ಸಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದ ಒಬ್ಬ ಯೆಹೂದ್ಯ ; [[ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ನಾಗರಿಕ; ಯೆಹೂದ್ಯ ತತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಘನ ಪಂಡಿತನಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿ ಪಡಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ತಾನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಆತನ ಶಿಷ್ಯನಾದವ. ಆಮೇಲೆ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಸೇವಾ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಷ್ಟ ನಷ್ಟಗಳಿಗೊಳಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ಸುಮಾರು 64ರಲ್ಲಿ ಈತ ಹುತಾತ್ಮನಾದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಪಾಲನ ತತ್ತ್ವನಿರೂಪಣಾ ರೀತಿ, ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮ , ಸಂಘಟನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ-ಇವುಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಂಗಡದ ಮತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಧರ್ಮವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬರೇ'' ಮೆಸೈಯ ''(ಉದ್ಧಾರಕ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಕರ್ತನೂ ಹೌದು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮರಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರಣ ಮಾನವರ ಪಾಪಗಳ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ತಾನೇ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾರ್ಗ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಕೃಪೆಯಿಂದಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಾನವಕುಲದ ಪರವಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಆತನ ಮರಣವನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಯಜ್ಞವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದು ಪಾಲನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ನಾವು ಅಶಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಿಯಮಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಹೀನರಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣಕೊಟ್ಟ. ನಾವು ಪಾಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಮಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ತನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಬೋಧನೆಯನ್ನೂ ಬರಿಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬೋಧಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಪಾಲನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಯೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಲೂ ಹಬ್ಬಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. * ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾಲನಂತೆ ಇತರರೂ ನೆರವಾಗಿದ್ದರು. ಯೇಸುವಿನ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳುವಾಗಿದ್ದ ಸಿಮೋನ್ ಪೀಟರ್ ಕೂಡ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು [[ಯಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ|ಯೆಹೂದ್ಯ]]ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡಲು ಪೀಟರ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಅನಂತರ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಹರಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳು ಪೀಟರನೇ. ಇದನ್ನರಿತುದರಿಂದಲೇ ಯೇಸು ಪ್ರಭು ಪೀಟರನೆಂಬ ಬುನಾದಿಯ ಮೇಲೆ(ಪೀಟರನ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ) ತನ್ನ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. [[File:Passages d'outremer Fr5594, fol. 19r, Concile de Clermont.jpg|thumb|upright|[[Pope Urban II]] at the [[Council of Clermont]], where he preached the [[First Crusade]]. Illustration by [[Jean Colombe]] from the ''[[Passages d'outremer]]'', {{c.|1490|lk=no}}.]] * ಪಾಲ್, ಪೀಟರರಲ್ಲದೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಹಾನನಿಗೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಯೋಹಾನನ ಸುವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸರಳ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತ ನಿರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಂತಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ನರಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿ ಬಂದ ದೇವದೂತ. ಈ ಅವತಾರದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇವರ ಬೆಳಕನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಆ ಬೆಳಕೇ ಮಾನವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂಥಾದ್ದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಯೋಹಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ಆತನನ್ನು ನಂಬಿದವರಲ್ಲೊಬ್ಬರೂ ನಾಶವಾಗದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ದೇವಕುಮಾರನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ದೈವಜ್ಞಾನವೇ ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಜೀವದಾಯಕವಾದ ಶಕ್ತಿ-ಎಂಬುದು ಈತನ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರರ ಮರಣಾನಂತರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ರೋಮಕ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಹಬ್ಬುತ್ತ ಬಂದರೂ ಅದು ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರ ಆಗ್ರಹಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಹು ಕಠಿಣವಾದ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇವಲ ಬಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಮಹಾರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಉಳಿದು, ಕ್ರಮೇಣ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡದ್ದು ಬಹು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯ. ==ಪ್ರಸರಣ== [[File:Krist spred 3.jpg|thumb|[[Christendom]]ಕ್ರಿ.ಶ.೬೦೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣ]] [[File:Nicaea icon.jpg|thumb|An [[Eastern Christianity|Eastern Christian]] icon depicting [[Constantine the Great|Emperor Constantine]] and the Fathers of the [[First Council of Nicaea]] (325) as holding the Niceno–Constantinopolitan Creed of 381]] ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸನಾದ [[ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್|ಕಾನ್‍ಸ್ಟಂಟೈನ್]] ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ,ಶ.312ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಧರ್ಮವೆಂದು ಸಾರಿದ್ದು ಈ ಧರ್ಮದ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣ [[ಯುರೋಪ್|ಯೂರೋಪ್]] ಖಂಡದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತ ಬಂದವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ==ವಿಭಾಗಗಳು== ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು # ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ # ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚು) # ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆ. ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಚಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 255 ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ, ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಪಂಗಡಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಬ್ಬಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಪಂಗಡಗಳಿಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯಮತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. == ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ== ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಪನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸುವ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 423 ದಶಲಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡದ ಜನಾಂಗಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೂ ಈ ಸಭೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಎಂದು. ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ ಎಂಬ ಸಭಾಪಿತೃ ಕ್ರಿ.ಶ.115ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ, ಆತನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಮುಟ್ಟುವ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಅದು ಸಭೆಯ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ. ತನ್ನ ಸಂದೇಶದ ತಿರುಳನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಈ ಸಭಾ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಪೋಸಲನಾದ ಪೀಟರ್ ಬಿಷಪ್ಪನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವದೆಂದು ತಿಳಿದ ಬಿಷಪರ ಆಡಳಿತದ ಸ್ವೀಕಾರ ಮೊದಲನೆಯದು. ಇದೇ ಕ್ರಮೇಣ ಪೋಪನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಎರಡನೆಯದು ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಸಭೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಧನೆಗಳು ಸಭೆಯ ತತ್ವನಿರೂಪಣೆಗೆ ಮೂಲವೂ ಬೋಧನಾ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳೂ ಆಗಿವೆ ಎಂಬ ಸೂತ್ರದ ಸ್ವೀಕಾರ. ಕೊನೆಯದು ಸರ್ವ ಸಭಾಂಗೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ 325ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಕೇಯದ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ.400ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ಅಪೋಸಲರ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮಾತೆಯಾದ ಕನ್ಯಾ ಮೇರಿಗೆ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯಿದೆ. == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]], [[ಸಿರಿಯಾ|ಸಿರಿಯ]], [[ಈಜಿಪ್ಟ್]], [[ಇತಿಯೋಪಿಯ|ಇಥಿಯೋಪಿಯ,]] [[ಭಾರತ]], [[ಗ್ರೀಸ್]], [[ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯ]] ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಭೆಗಳ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್) ವಿಷಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನೇಕ ಸಲ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರು ನೆಲೆಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳೂ ಇದ್ದವೆಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 150 ದಶಲಕ್ಷದ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ 35 ಸಾವಿರ ಧರ್ಮಬೋಧಕರೂ 20 ಸಾವಿರ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಸಭೆಗಳೂ ಇವೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗೂ ಈ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ತಾತ್ತ್ವಿಕ, ಭೌಗೋಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಕೊನೆಗೆ 1054ರಲ್ಲಿ ಇವು ರೋಮ್ ಸಭೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಪ್ರಭುಭೋಜನದ ವಿವರಣೆಗೆ ಇವರ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಇದೆ. ಇವರು ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಏಳು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ (ಸ್ಯಾಕ್ರಮೆಂಟ್ಸ್) ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟರು ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇವರು ಐದು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೇರಳದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಇವರು ಕಾರಣರಾದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. == ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು== ಈ ಸಭೆಗಳ ಮೂಲಪಿತೃ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ [[ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್]] (1443-1546). ಈತ ಬಹು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸಾರಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಳವಳಿ ಬಹುಬೇಗ ಯೂರೋಪು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹರಡಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೊದಲು ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಶಾಂತಿಯನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಹುನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಳತೋಟಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ. ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದ, ವೈದಿಕ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಉಪಶಾಂತಿ ಒದಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ದೃಢವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ವರಪ್ರಸಾದವದು-ಎಂಬ ಆಳವಾದ ಅನುಭಾವ ಇವನಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಆಧಾರಗಳನ್ನೀತ ಸಂತ ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಪಾಲರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳ ಅಸ್ತತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಲೂಥರ್ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಗೂ ಜೀವಿತಕ್ಕೂ ಬೈಬಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಮೂಲವಾಗಲೀ ಆಧಾರವಾಗಲೀ ಇಲ್ಲ. ದೇವರ ವಾಕ್ಯವಾದ ಬೈಬಲ್ಲಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗದು. ಪಾಪಿಮಾನವನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ. ಒಳ್ಳೇ ಕೃತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು ಭಕ್ತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳ ಫಲಗಳೇ ಹೊರತು, ತಾವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥವಲ್ಲ. ದೇವ ಕೃಪಾಸಾಧನಗಳಾದ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ. ಲೂಥರನ ಆದ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಭೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಸಭೆಯ ಐಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸುವದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ ಬೋಧನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಭಾಗ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಈ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೂಥರನ ನಂಬಿಕೆ, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ, ದೇವರ ಮೇಲಿನ ಭರವಸೆ, ಧೈರ್ಯ, ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ ಸುಧಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಇತರ ವಿಷಯಗಳೂ ಸಹಾಯಕವಾದುವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಮ್ ಸಭೆಯ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದ ಲೌಕಿಕತ್ವ., [[ಪೋಪ್|ಪೋಪ]]ನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಲು ಅಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪದಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳ ಮನೋಭಾವನೆ, ಯೂರೋಪಿನ ಜನಾಂಗಗಳೊಳಗಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆ-ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಬಲವಾಗುತ್ತ ಬಂದುವು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್, ಜ್ವಿಂಗ್ಲಿ, ನಾಕ್ಸ್, ವೆಸ್ಲಿ-ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಲೂಥರನ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದರು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಲೂಥರನ ಸಭೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್ ಸಭೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಸಭೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಎಷ್ಟೋ ಇತರ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ಈ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಸ್ವಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಟ್ರೆಂಟಿನ ಸಮಿತಿ (1545-64) ಸುಮಾರು 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ತತ್ತ್ವವನ್ನೂ ಜೀವನವನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಯೋಲದ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಯೇಸು ಪಂಥ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧ್ಯೇಯಗಳಿಂದಲೂ ಸಮರ್ಥ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ== ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದೊಡನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೂ ಸಾರಿ ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲೂ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟೋ ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1706ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಟ್ರಾಂಕ್ವೆಬಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ದೇಶದ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಪ್ರಚಾರಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದರು. 1813ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ]]ಯವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರಿ . ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಷ್ಟೋ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳೂ ಇತರ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೂ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಚುರ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೇವೆಗೂ ಸಭೆ ಸಭೆಗಳ ನಡುವೆ ಐಕ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ- ಎಂಬ ಅರಿವು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಸಭಾ ಸಂಘಟನ ಚಳವಳಿಗಳು ಆಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡುವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1947ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ತೋರಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೂಡಿತು. ಐಕ್ಯಗೊಂಡ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಐದು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಒಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಕಾರ್ಯತಃ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಡುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಐಕ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕದ, ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕದ ಸಭೆಗಳೂ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಐಕ್ಯತಾ ಚಳವಳಿಯೊಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾಮಂಡಲಿಯ ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಕೂಟ 1948ರಲ್ಲಿ [[ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್|ಆಮ್ಸ್‍ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್‍]]ನಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹಾಕೂಟ 1961ರ ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ [[ನವದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲೂ ಜರುಗಿದುವು. ==ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳು == ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳೆಲ್ಲ ಸರ್ವಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಐಕ್ಯಮತದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೂ ಅವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ]], ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನ-ಇವುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸಭೆಯವರು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಮ್ಮತದಿಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಅಪೋಸಲರ ಉಪದೇಶಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅವುಗಳ ಸಾರಾಂಶ ಹೀಗಿದೆ : `ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ, ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ, ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆತನ ಕುಮಾರನೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಭುವೂ ಆದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಈತ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಿಂದ ಕನ್ಯೆ ಮೇರಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಕೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಪೋಂಟಿಯಸ್ ಪೈಲಟ್‍ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಶಿಲುಬೆಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಿಹೊಂದಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದುಹೋಗಿ, ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಎದ್ದು ಬಂದ. ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರ ಬಲಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದು ಬದುಕಿರುವವರಿಗೂ ಸತ್ತವರಿಗೂ ನ್ಯಾಯ ತೀರ್ಪು ನಡೆಸುತ್ತಲಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. `ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಒಂದೇ ಪರಿಶುದ್ಧ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯೂ ಭಕ್ತರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯೂ ಪಾಪದ ಪರಿಹಾರವೂ ದೇಹದ ಪುನರುತ್ಥಾನವೂ ನಿತ್ಯಜೀವವೂ ಉಂಟು ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಾರಾಂಶವಿದು: ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ದೇವಕುಮಾರನೂ ಮಾನವರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಪಾಪಿಮಾನವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ದೇವ ಮಾನವ ಸಂಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಕ್ರಿಸ್ತನೆಂಬ ಅಸ್ಥಿಭಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ನಿಂತಿದೆ. ಸಭೆ ದೇವರ ಆಲಯವೂ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಾಗಿರುವ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ದೇಹವೂ ಆಗಿದೆ. `ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಂದುಂಟಾಗುವ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರಿ. ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಒಬ್ಬನೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು, ಒಂದೇ ಪದವಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು. ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕರ್ತ ಒಬ್ಬನೇ, ಭರವಸೆ ಒಂದೇ, ಸ್ನಾನದೀಕ್ಷೆ ಒಂದೇ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಂದೆಯಾಗಿರುವ ದೇವರು ಒಬ್ಬನೇ. ಆತ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲಿರುವವನೂ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಾಂತರ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸುವವನೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.' ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸುವಿಗೂ ತಂದೆ ದೇವರಿಗೂ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುವ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಫಲವಾಗಿ ತ್ರಿತ್ವಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂತು. `ತಂದೆಯಾದ ದೇವರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ. ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಆಧಾರ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅವತಾರವೆತ್ತಿ ಬಂದಿರುವ ದೇವಕುಮಾರ. ಆತನೊಬ್ಬನೇ ನಮಗೆ ರಕ್ಷಕ. ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ನಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತೇವೆ. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತರು ತಂದೆ, ಮಗ, ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರಿಂದ ಕೂಡಿದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವ, ಲಕ್ಷಣ, ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶ-ಇವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೂಡ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾನವ ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವರಿಗೆ ಅವಿಧೇಯನಾಗಿ ಪಾಪದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ತೊಳಲುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅಂಥ ರಕ್ಷಣೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯೇಸುಕ್ರೈಸ್ತ ತಾನೇ ತನ್ನ ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಮಾನವ ದೇವತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯ ಸಂದೇಶ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸರಣೆಯ ತಿರುಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. `ಕ್ಷೇಮದಿಂದಿರುವವರಿಗೆ ವೈದ್ಯ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಕ್ಷೇಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಬೇಕು; ದೇವರ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಕೊಳ್ಳಿರಿ ಎಂದು-ನೀತಿವಂತರನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದವನಲ್ಲ, ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಬಂದವನು ಎಂಬ ಕ್ರಿಸ್ತ ಸಂದೇಶ ಅವನ ಬೋಧನೆ ಎಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿದೆ. ಸಿನೈ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಸಂತ ಮೋಸಸ್‍ಗೆ ಕೃಪೆಮಾಡಿದ ದಶ ದೈವಾಜ್ಞೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬೈಬಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಜೂಡಾಯಿಸಂಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತಳಹದಿಯಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪಲ್ಲವಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಏಕಮತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೀಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು; ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾರೂ ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಅಂದರೆ ಒಬ್ಬನೇ ದೈವವೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಸಲ್ಲದು; ಸಬ್ಬತು (Sಚಿbbಚಿಣh) ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಮಾತಾಪಿತೃಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು; ಕೊಲ್ಲಬಾರದು; ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಬಾರದು; ಕಳಬಾರದು; ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬಾರದು; ಪರಸ್ತ್ರೀಗೂ ಪರಧನಕ್ಕೂ ಆಶಿಸಬಾರದು. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ತಿರುಳಾಗಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಗಳು== ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ರಕ್ಷಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರವಾದುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದುದು. ಈ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭಾಜೀವನ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಸಭೆ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನೂ ಸೇವೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಂಘ. ಈ ಸಭೆಯ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳವರು, ಭಾಷೆಗಳವರು, ದೇಶಗಳವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ಸೇರಿ ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ದೇವರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ ಅಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ತಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುವುದು ಸಭೆಯ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯ. `ಸುವಾರ್ತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೊಳ್ಳುವವನಲ್ಲ. ಆ ಸುವಾರ್ತೆ ದೇವರಶಕ್ತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ನಂಬುವವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನದೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ಜನರನ್ನೂ ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರಿ; ಅವರಿಗೆ ತಂದೆಯ, ಮಗನ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೋಧಿಸಿದ ರೀತಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿರಿ. ನೋಡಿ, ನಾನು ಯುಗದ ಸಮಾಪ್ತಿಯವರೆಗೂ ನಿರಂತರ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಇರುತ್ತೇನೆ-ಇದು ಕ್ರಿಸ್ತೋಪದೇಶ. ಮಾನವಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೊಂದು ದೃಢವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ತಂದೆ ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮಾನವಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಬರುವ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ನಿರೀಕ್ಷೆ. ಕಾಲ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನೂ ಪರಮಾತ್ಮ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬುದು. ಈ ಮಹತ್ತಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ, ಸೇವೆ, ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರವಚನ-ಇವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ== [[File:CompositeJesus.JPG|thumb|ಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿವಿಧ ಚಿತ್ರಣಗಳು]]] ಆಡಳಿತವರ್ಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸಭೆಯವರಿಗೂ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರಿಗೂ ಏಕಾಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗಶ್ರೇಣಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿಯೂ ಹುದುವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. * ಅಪೋಸಲರು : ಯೇಸುವಿನ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದವರಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಮರಣ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದಿವಾರೋಹಣಾನಂತರ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತರಿಸಿದವರನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರೇ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರವರ್ತಕರು. ಇವರು ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ. ಇವರು ಯಾರು ಯಾರೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ ಸಂತ ಪಾಲನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಉಪದೇಶಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ * ಪ್ರವಾದಿಗಳು: ಇವರು ಅಪೋಸಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸುಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದರು. ಬೋಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ದೈವ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮುಂದಾಗುವುದನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. * ಸೌವಾರ್ತಿಕರು : ಕ್ರಿಸ್ತರ ಬೋಧೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ನಾಲ್ವರಿಗೆ (ಮತ್ತಾಯ, ಮಾರ್ಕ, ಲ್ಯೂಕ ಮತ್ತು ಯೋಹಾನ) ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವವರನ್ನೂ ಈಗ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. * ಬೋಧಕರು : ಯೇಸು ಜನತೆಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ಉಪದೇಶಮಾಡುವವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಉಳಿದುಬಂದಿದೆ. * ಸಭಾಪಾಲಕರು : ಕುರುವ ಕುರಿಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಂತೆ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವವರು (ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್ಸ್). ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನೇ ಹಿರಿಯ ಕುರುಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ.ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿಷಪ್) ಹಿರಿಯ ಸಭಾಪಾಲಕ (ಎಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್) ಮತ್ತು ಸಭಾಸೇವಕ(ಡೀಕನ್)-ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿ ಉಳಿದು ಬಂದುವು. ಈಗಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲ ಪಂಗಡಗಳೂ ಈ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೂ ಸಭಾಪಾಲರಿಗೂ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಭಾಗವೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಒಂದು ಸ್ಥಳಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಒಂದೊಂದು ಸಭೆಗೆ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಸಭೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನೊಬ್ಬನಿರಬೇಕೆಂಬ ಕ್ರಮ ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಸಭಾಪಾಲಕನಿರುತ್ತಾನೆ. ಸಭಾಸೇವಕ ಸಭಾಪಾಲಕನ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿ. ಮತ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮಸಭೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಯೆ ದೇಶವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿ ಕೊಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರನ್ನು ಮಿಷನರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಆಯಾ ಧರ್ಮಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದಲೂ ಸಹಾಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಧರ್ಮಬೋಧೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (ಎಸ್.ಎ.ಕೆ.ಯು; ಎಚ್.ಎಸ್.) ==ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ== ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾರತದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಗೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದೆರಡು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಭರತಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಬಹು ಪಕ್ಷೀಯ ಧರ್ಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನ್ನಣೆ ದೊರಕುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಕ್ರಮೇಣ ಬೇರೂರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನದ ಸಂಗತಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯ ಮೂರೂ ಸಮುದ್ರತೀರಗಳ ರೇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂಗನೂರು ಮತ್ತು [[ಗೋವ]], ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್-ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿರಿಯನ್, ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಮಿಷನುಗಳು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರಕ್ಕೂ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಪೋಸಲ ಥಾಮಸ್ ತಾನೇ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ 52ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮಲಬಾರಿನ ತೀರದಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಕೇರಳದ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಭಕ್ತ ಪೂರ್ವ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮದ್ರಾಸಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂಬ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹೇಗೂ ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರಕರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡದಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬಲಿಲ್ಲ. [[ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ|ವ್ಯಾಸ್ಕೊಡಗ್ಯಾಮ]] 1498ರಲ್ಲಿ [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]]ಗೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದ್ದು ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಬಹು ಬೇಗನೆ [[ಪೋರ್ಚುಗಲ್|ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿ]]ನಿಂದ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರ ತಂಡಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗೋವ, [[ಕೊಚ್ಚಿ]] ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಭಾರತದ ಅಪೋಸಲನೆಂದು ಹೆಸರು ಹೊತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಜೇóವಿಯರ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಜೆಸ್ಯೂಟ್ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವ. ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ.ನೋಬಿಲಿ ಎಂಬಾತ ಸಹ ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಮನ್ನಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಮುಂದಣ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ದೇಶೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಿ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿವೆ. ತಿರುಚಿರಪಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್ ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ಪಶ್ಚಿಮತೀರದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ 1706ರರಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಚಾರಕರು ಬಂದಿಳಿದರು. ತೊಂದರೆ, ಇಕ್ಕಟ್ಟು, ಕಷ್ಟಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಸೇವೆ ಫಲದಾಯಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಜಿಗೆನ್ ಬಾಲ್ಗ್ ನಾಲ್ಕು ಸುವಾರ್ತೆಗಳನ್ನು [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದು(1714) ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನ. ಈ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ ಸಿ.ಎಫ್.ಷ್ವಾರ್‍ಟ್ಸ್. [[ತಂಜಾವೂರು|ತಂಜಾವೂರಿ]]ನ ರಾಜನೊಡನೆಯೂ [[ಹೈದರಾಲಿ|ಹೈದರ್ ಆಲಿ]]ಯೊಡನೆಯೂ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಕ್ಷಾಮ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದುವು. ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1793ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ಯಾರಿ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಚರಿತ್ರೆ ಹೊಸತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಂತಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದುವರೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇತರ ಪ್ರಚಾರಕರಂತಲ್ಲದೆ, ಕ್ಯಾರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚಾರ ಸೇವೆಯ ಪಿತೃ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಬೈಬಲನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವಾಗಲೂ ತನ್ನ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ತಾಳ್ಮೆಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೂ ವಿದ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಏಷ್ಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇಂಥ ಆದ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ. ==ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ== ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿ, ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಫಾದರ್ ಬೆಶಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ [[ರೆವರೆಂಡ್ ಎಫ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್|ಕಿಟ್ಟೆಲ್]], ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಿ ಮೊದಲಾದವರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಬಡಜನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರು-ಇವರಿಗೆ ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿವೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಅನಾಥಾಲಯಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು-ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಂಘಟಿತ ಸಭೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಜನಾಂತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ, ಪರಧರ್ಮ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದುದು; ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನೂ ಜನಾಂಗಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ-ಎಂಬಿವೇ ಮೊದಲಾದ ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಆರಾಧನಾ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸರಳ ಜೀವನವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಲು ಸಭೆ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಲಿದೆ. ತಿರುಪತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ 1921ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಕ್ರಿಸ್ತಕುಲ ಆಶ್ರಮ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಉದಾಹರಣೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಭಜನೆ, ಸಂಗೀತ, ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ. ಜಾತಿ ಮತ ಭೇದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ನೇಹ, ಪ್ರೀತಿ, ಅನ್ಯೊನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಕಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸು, ಜನಾಂಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಧೋರಣೆ-ಇವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಭೆಯಲ್ಲೀಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನ್ನಣೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== *ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ದೇಶದ ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. *ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ಸನಾತನವಾದದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. *ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. * ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ }} [[ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ]] tqd6tdubn1fqozbow4iw9not6mj5wzz 1428369 1428368 2026-09-16T03:49:39Z VASANTH S.N. 728 /* ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ */ ಚಿತ್ರ ಅಳವಡಿಕೆ 1428369 wikitext text/x-wiki {{Christianity}} {{Infobox religion | name = Christianity | image = Church of the Holy Sepulchre by Gerd Eichmann (cropped).jpg<!-- Please do not change the image without consensus; there is an ongoing discussion on the talk page addressing this issue, in which you are welcome to participate --> | imagewidth = 275px | alt = | caption = The [[Church of the Holy Sepulchre]] in the [[Christian Quarter]] of the [[Old City of Jerusalem]], a [[List of Christian holy places in the Holy Land|holy place of Christianity]] | main_classification = [[Abrahamic religions|Abrahamic]] | scripture = [[Bible#Christian Bible|Bible]] ([[Old Testament|Old]] and [[New Testament]]) | theology = [[Christian Theology|Monotheistic]] | area = [[Christianity by country|Worldwide]]<ref name="Global Christianity" /> | language = {{Plainlist| * [[Biblical Hebrew]] * [[Biblical Aramaic]] * [[Koine Greek|Biblical Greek]] }} | territory = [[Christendom]] | founder = [[Jesus]] | founded_date = [[Christianity in the 1st century|1st century AD]] | founded_place = [[Jerusalem during the Second Temple Period|Jerusalem]], [[Judaea (Roman province)|Judaea]],<br/>Roman Empire | separated_from = [[Split of Christianity and Judaism|Judaism]]{{refn|group=note|Christianity originated in 1st-century [[Judea (Roman province)|Judea]] from the [[Jewish Christian]] sect of [[Second Temple Judaism]].<ref>{{cite book |last=Ehrman |first=Bart D. |author-link=Bart D. Ehrman |year=2005 |orig-year=2003 |title=Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew |chapter=At Polar Ends of the Spectrum: Early Christian Ebionites and Marcionites |volume=74 |issue=2 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=URdACxKubDIC&pg=PA95 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=95–112 |doi=10.1017/s0009640700110273 |isbn=978-0-19-518249-1 |s2cid=152458823 |access-date=20 January 2021}} ''Church History''. {{doi|10.1017/s0009640700110273}}</ref><ref>{{cite book |last=Hurtado |first=Larry W. |author-link=Larry Hurtado |year=2005 |chapter=How on Earth Did Jesus Become a God? Approaches to Jesus-Devotion in Earliest Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Xi5xIxgnNgcC&pg=PA13 |title=How on Earth Did Jesus Become a God? Historical Questions about Earliest Devotion to Jesus |location=Grand Rapids and Cambridge |publisher=[[Wm. B. Eerdmans]] |pages=13–55 |isbn=978-0-8028-2861-3 |access-date=20 July 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Freeman |first=Charles |author-link=Charles Freeman (historian) |year=2010 |title=A New History of Early Christianity |chapter=Breaking Away: The First Christianities |chapter-url=https://books.google.com/books?id=5_in-6VLgRoC&pg=PA31 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=31–46 |doi=10.12987/9780300166583 |isbn=978-0-300-12581-8 |jstor=j.ctt1nq44w |s2cid=170124789 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Wilken |first=Robert Louis |year=2013 |title=The First Thousand Years: A Global History of Christianity |chapter=Beginning in Jerusalem |chapter-url=https://books.google.com/books?id=iW1-JImrwQUC&pg=PA6 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=6–16 |isbn=978-0-300-11884-1 |jstor=j.ctt32bd7m |s2cid=160590164 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |author-last=Lietaert Peerbolte |author-first=Bert Jan |year=2013 |chapter=How Antichrist Defeated Death: The Development of Christian Apocalyptic Eschatology in the Early Church |editor1-last=Krans |editor1-first=Jan |editor2-last=Lietaert Peerbolte |editor2-first=L. J. |editor3-last=Smit |editor3-first=Peter-Ben |editor4-last=Zwiep |editor4-first=Arie W. |title=Paul, John, and Apocalyptic Eschatology: Studies in Honour of Martinus C. de Boer |location=Leiden |publisher=Brill |series=[[Novum Testamentum|Novum Testamentum: Supplements]] |volume=149 |pages=238–255 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MoKxIeOTkqYC&pg=PA238 |doi=10.1163/9789004250369_016 |isbn=978-90-04-25026-0 |issn=0167-9732 |s2cid=191738355 |access-date=13 February 2021}}</ref>}} | separations = | number_of_followers = {{est.}} [[Christianity by country|2.3&nbsp;billion]]<ref>{{Cite web|doi=10.58094/fj71-ny11|author-last6=Fahmy|author-first1=Conrad|author-last1=Hackett|author-first2=Marcin|author-last2=Stonawski|author-first3=Yunping|author-last3=Tong|author-first4=Stephanie|author-last4=Kramer|author-first5=Anne|author-last5=Shi|author-first6=Dalia|date=2025-06-09|title=How the Global Religious Landscape Changed From 2010 to 2020|url=https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|access-date=2025-06-10|website=Pew Research Center|language=en-US|archive-date=9 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250609194548/https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|url-status=live}}</ref> {{increase}} ([[List of Christian synonyms|referred to]] as [[Christians]]) }} '''ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ''' [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ|ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಜೀವನ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ [[ಏಕದೇವವಾದ|ಏಕದೇವವಾದವನ್ನು]] ಅನುಸರಿಸುವ [[ಧರ್ಮ|ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಂದು. ೨೦೦೧ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ೨.೧ [[ಬಿಲಿಯನ್]] ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಧರ್ಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್]] ದೇಶದ [[ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ]] ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ [[ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು]] ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಉದಯ== *ಕ್ರಿ.ಶ. [[೧ನೇ ಶತಮಾನ|೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ]] [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ|ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ]] ಒಂದು ಪಂಥವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದಿಯರ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ ''[[ತನಖ್]]'' ಅನ್ನು ತನ್ನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವಾದ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್‌ನ]] ಒಂದು ಭಾಗವಾದ [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (Old Testament)ಆಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. *[[ಇಸ್ಲಾಂ]], [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ]] ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಗಳೆಲ್ಲಾ [[ಅಬ್ರಹಾಮ್|ಅಬ್ರಹಾಮ್‌ನನ್ನು]] ಪ್ರಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರರಿಂದ ಇವನ್ನು ಅಬ್ರಹಮೀಯ ಧರ್ಮಗಳೆಂದೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟುವ ಕಾಲ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಾವು-ಪುನರುತ್ಥಾನದ ನಂತರದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (New Testament)ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ]]ನ ಉಪದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗೂ ಮತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಪದವಿದು. ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೆನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]] ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಈಗ ಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಸುಮಾರು 850 ದಶಲಕ್ಷ ಮತಾನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ಅನೇಕ ಪಂಗಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿರುವ ಜನಾಂಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಏಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ [[ಇತಿಹಾಸ]], ತಿರುಳು, ಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಹರಡಿದ ಬಗೆ - ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ==ತಳಹದಿ== * ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ. ಆತನ ಜೀವನ, ಮರಣ, ಪುನರುತ್ಥಾನ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆಲ್ಲ ಆತ ತೋರಿದ ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ-ಈ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ನಿಂತಿದೆ. ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ ತನ್ನ ಲೋಕಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಲ್ಲೇ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ ಅಥವಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶ ಆತನಿಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವ ಪ್ರೀತಿ ಪ್ರಕಟನೆಯೂ ಪಾಪಿ ಮಾನವ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಆತನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜನ ಆತನನ್ನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭೆಯಾಗಿ ಕೂಡಿಸಿ ಕ್ರಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಘಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ [[ಪುನರುತ್ಥಾನ]]ದ ತರುವಾಯ ಶಿಷ್ಯರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಆತನ ಶಿಷ್ಯರ ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ, ಸಭೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ-ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚು ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬಂದೊದಗಿತು. ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೀಟರ್, ಯೋಹಾನ, ಯಾಕೋಬ ಮತ್ತು ಪಾಲನೇ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. * ಕ್ರೈಸ್ತ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು [[ಭೂಮಧ್ಯ ಸಮುದ್ರ]]ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾತ ಅಪೋಸಲರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲನೇ. ಪಾಲ್ ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಟಾರ್‍ಸಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದ ಒಬ್ಬ ಯೆಹೂದ್ಯ ; [[ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ನಾಗರಿಕ; ಯೆಹೂದ್ಯ ತತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಘನ ಪಂಡಿತನಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿ ಪಡಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ತಾನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಆತನ ಶಿಷ್ಯನಾದವ. ಆಮೇಲೆ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಸೇವಾ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಷ್ಟ ನಷ್ಟಗಳಿಗೊಳಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ಸುಮಾರು 64ರಲ್ಲಿ ಈತ ಹುತಾತ್ಮನಾದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಪಾಲನ ತತ್ತ್ವನಿರೂಪಣಾ ರೀತಿ, ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮ , ಸಂಘಟನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ-ಇವುಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಂಗಡದ ಮತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಧರ್ಮವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬರೇ'' ಮೆಸೈಯ ''(ಉದ್ಧಾರಕ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಕರ್ತನೂ ಹೌದು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮರಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರಣ ಮಾನವರ ಪಾಪಗಳ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ತಾನೇ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾರ್ಗ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಕೃಪೆಯಿಂದಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಾನವಕುಲದ ಪರವಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಆತನ ಮರಣವನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಯಜ್ಞವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದು ಪಾಲನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ನಾವು ಅಶಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಿಯಮಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಹೀನರಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣಕೊಟ್ಟ. ನಾವು ಪಾಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಮಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ತನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಬೋಧನೆಯನ್ನೂ ಬರಿಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬೋಧಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಪಾಲನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಯೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಲೂ ಹಬ್ಬಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. * ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾಲನಂತೆ ಇತರರೂ ನೆರವಾಗಿದ್ದರು. ಯೇಸುವಿನ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳುವಾಗಿದ್ದ ಸಿಮೋನ್ ಪೀಟರ್ ಕೂಡ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು [[ಯಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ|ಯೆಹೂದ್ಯ]]ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡಲು ಪೀಟರ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಅನಂತರ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಹರಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳು ಪೀಟರನೇ. ಇದನ್ನರಿತುದರಿಂದಲೇ ಯೇಸು ಪ್ರಭು ಪೀಟರನೆಂಬ ಬುನಾದಿಯ ಮೇಲೆ(ಪೀಟರನ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ) ತನ್ನ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. [[File:Passages d'outremer Fr5594, fol. 19r, Concile de Clermont.jpg|thumb|upright|[[Pope Urban II]] at the [[Council of Clermont]], where he preached the [[First Crusade]]. Illustration by [[Jean Colombe]] from the ''[[Passages d'outremer]]'', {{c.|1490|lk=no}}.]] * ಪಾಲ್, ಪೀಟರರಲ್ಲದೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಹಾನನಿಗೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಯೋಹಾನನ ಸುವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸರಳ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತ ನಿರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಂತಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ನರಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿ ಬಂದ ದೇವದೂತ. ಈ ಅವತಾರದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇವರ ಬೆಳಕನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಆ ಬೆಳಕೇ ಮಾನವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂಥಾದ್ದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಯೋಹಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ಆತನನ್ನು ನಂಬಿದವರಲ್ಲೊಬ್ಬರೂ ನಾಶವಾಗದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ದೇವಕುಮಾರನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ದೈವಜ್ಞಾನವೇ ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಜೀವದಾಯಕವಾದ ಶಕ್ತಿ-ಎಂಬುದು ಈತನ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರರ ಮರಣಾನಂತರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ರೋಮಕ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಹಬ್ಬುತ್ತ ಬಂದರೂ ಅದು ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರ ಆಗ್ರಹಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಹು ಕಠಿಣವಾದ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇವಲ ಬಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಮಹಾರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಉಳಿದು, ಕ್ರಮೇಣ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡದ್ದು ಬಹು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯ. ==ಪ್ರಸರಣ== [[File:Krist spred 3.jpg|thumb|[[Christendom]]ಕ್ರಿ.ಶ.೬೦೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣ]] [[File:Nicaea icon.jpg|thumb|An [[Eastern Christianity|Eastern Christian]] icon depicting [[Constantine the Great|Emperor Constantine]] and the Fathers of the [[First Council of Nicaea]] (325) as holding the Niceno–Constantinopolitan Creed of 381]] ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸನಾದ [[ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್|ಕಾನ್‍ಸ್ಟಂಟೈನ್]] ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ,ಶ.312ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಧರ್ಮವೆಂದು ಸಾರಿದ್ದು ಈ ಧರ್ಮದ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣ [[ಯುರೋಪ್|ಯೂರೋಪ್]] ಖಂಡದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತ ಬಂದವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ==ವಿಭಾಗಗಳು== ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು # ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ # ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚು) # ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆ. ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಚಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 255 ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ, ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಪಂಗಡಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಬ್ಬಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಪಂಗಡಗಳಿಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯಮತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. == ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ== ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಪನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸುವ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 423 ದಶಲಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡದ ಜನಾಂಗಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೂ ಈ ಸಭೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಎಂದು. ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ ಎಂಬ ಸಭಾಪಿತೃ ಕ್ರಿ.ಶ.115ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ, ಆತನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಮುಟ್ಟುವ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಅದು ಸಭೆಯ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ. ತನ್ನ ಸಂದೇಶದ ತಿರುಳನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಈ ಸಭಾ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಪೋಸಲನಾದ ಪೀಟರ್ ಬಿಷಪ್ಪನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವದೆಂದು ತಿಳಿದ ಬಿಷಪರ ಆಡಳಿತದ ಸ್ವೀಕಾರ ಮೊದಲನೆಯದು. ಇದೇ ಕ್ರಮೇಣ ಪೋಪನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಎರಡನೆಯದು ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಸಭೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಧನೆಗಳು ಸಭೆಯ ತತ್ವನಿರೂಪಣೆಗೆ ಮೂಲವೂ ಬೋಧನಾ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳೂ ಆಗಿವೆ ಎಂಬ ಸೂತ್ರದ ಸ್ವೀಕಾರ. ಕೊನೆಯದು ಸರ್ವ ಸಭಾಂಗೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ 325ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಕೇಯದ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ.400ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ಅಪೋಸಲರ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮಾತೆಯಾದ ಕನ್ಯಾ ಮೇರಿಗೆ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯಿದೆ. == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]], [[ಸಿರಿಯಾ|ಸಿರಿಯ]], [[ಈಜಿಪ್ಟ್]], [[ಇತಿಯೋಪಿಯ|ಇಥಿಯೋಪಿಯ,]] [[ಭಾರತ]], [[ಗ್ರೀಸ್]], [[ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯ]] ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಭೆಗಳ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್) ವಿಷಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನೇಕ ಸಲ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರು ನೆಲೆಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳೂ ಇದ್ದವೆಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 150 ದಶಲಕ್ಷದ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ 35 ಸಾವಿರ ಧರ್ಮಬೋಧಕರೂ 20 ಸಾವಿರ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಸಭೆಗಳೂ ಇವೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗೂ ಈ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ತಾತ್ತ್ವಿಕ, ಭೌಗೋಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಕೊನೆಗೆ 1054ರಲ್ಲಿ ಇವು ರೋಮ್ ಸಭೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಪ್ರಭುಭೋಜನದ ವಿವರಣೆಗೆ ಇವರ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಇದೆ. ಇವರು ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಏಳು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ (ಸ್ಯಾಕ್ರಮೆಂಟ್ಸ್) ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟರು ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇವರು ಐದು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೇರಳದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಇವರು ಕಾರಣರಾದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. == ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು== ಈ ಸಭೆಗಳ ಮೂಲಪಿತೃ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ [[ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್]] (1443-1546). ಈತ ಬಹು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸಾರಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಳವಳಿ ಬಹುಬೇಗ ಯೂರೋಪು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹರಡಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೊದಲು ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಶಾಂತಿಯನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಹುನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಳತೋಟಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ. ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದ, ವೈದಿಕ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಉಪಶಾಂತಿ ಒದಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ದೃಢವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ವರಪ್ರಸಾದವದು-ಎಂಬ ಆಳವಾದ ಅನುಭಾವ ಇವನಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಆಧಾರಗಳನ್ನೀತ ಸಂತ ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಪಾಲರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳ ಅಸ್ತತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಲೂಥರ್ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಗೂ ಜೀವಿತಕ್ಕೂ ಬೈಬಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಮೂಲವಾಗಲೀ ಆಧಾರವಾಗಲೀ ಇಲ್ಲ. ದೇವರ ವಾಕ್ಯವಾದ ಬೈಬಲ್ಲಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗದು. ಪಾಪಿಮಾನವನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ. ಒಳ್ಳೇ ಕೃತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು ಭಕ್ತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳ ಫಲಗಳೇ ಹೊರತು, ತಾವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥವಲ್ಲ. ದೇವ ಕೃಪಾಸಾಧನಗಳಾದ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ. ಲೂಥರನ ಆದ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಭೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಸಭೆಯ ಐಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸುವದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ ಬೋಧನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಭಾಗ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಈ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೂಥರನ ನಂಬಿಕೆ, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ, ದೇವರ ಮೇಲಿನ ಭರವಸೆ, ಧೈರ್ಯ, ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ ಸುಧಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಇತರ ವಿಷಯಗಳೂ ಸಹಾಯಕವಾದುವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಮ್ ಸಭೆಯ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದ ಲೌಕಿಕತ್ವ., [[ಪೋಪ್|ಪೋಪ]]ನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಲು ಅಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪದಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳ ಮನೋಭಾವನೆ, ಯೂರೋಪಿನ ಜನಾಂಗಗಳೊಳಗಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆ-ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಬಲವಾಗುತ್ತ ಬಂದುವು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್, ಜ್ವಿಂಗ್ಲಿ, ನಾಕ್ಸ್, ವೆಸ್ಲಿ-ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಲೂಥರನ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದರು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಲೂಥರನ ಸಭೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್ ಸಭೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಸಭೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಎಷ್ಟೋ ಇತರ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ಈ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಸ್ವಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಟ್ರೆಂಟಿನ ಸಮಿತಿ (1545-64) ಸುಮಾರು 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ತತ್ತ್ವವನ್ನೂ ಜೀವನವನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಯೋಲದ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಯೇಸು ಪಂಥ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧ್ಯೇಯಗಳಿಂದಲೂ ಸಮರ್ಥ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ== ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದೊಡನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೂ ಸಾರಿ ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲೂ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟೋ ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1706ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಟ್ರಾಂಕ್ವೆಬಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ದೇಶದ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಪ್ರಚಾರಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದರು. 1813ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ]]ಯವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರಿ . ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಷ್ಟೋ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳೂ ಇತರ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೂ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಚುರ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೇವೆಗೂ ಸಭೆ ಸಭೆಗಳ ನಡುವೆ ಐಕ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ- ಎಂಬ ಅರಿವು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಸಭಾ ಸಂಘಟನ ಚಳವಳಿಗಳು ಆಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡುವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1947ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ತೋರಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೂಡಿತು. ಐಕ್ಯಗೊಂಡ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಐದು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಒಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಕಾರ್ಯತಃ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಡುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಐಕ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕದ, ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕದ ಸಭೆಗಳೂ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಐಕ್ಯತಾ ಚಳವಳಿಯೊಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾಮಂಡಲಿಯ ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಕೂಟ 1948ರಲ್ಲಿ [[ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್|ಆಮ್ಸ್‍ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್‍]]ನಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹಾಕೂಟ 1961ರ ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ [[ನವದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲೂ ಜರುಗಿದುವು. ==ಛಾಯಾಂಕಣ== <gallery widths="300" mode="nolines"> File:Christian World—Pew Research Center 2010.svg|Countries with 50% or more Christians are colored purple; countries with 10% to 50% Christians are colored pink. File:State Religions.svg|Nations with Christianity as their [[state religion]] are in blue. File:Percent of Catholics by Country–Pew Research 2011.svg|Distribution of Catholics File:Countries by percentage of Protestants (2010).svg|Distribution of Protestants File:Percent of Eastern Orthodox Christians by country.svg|Distribution of Eastern Orthodox File:Percent of Oriental Orthodox Christians by country.svg|Distribution of Oriental Orthodox File:Percent of Other Christians by Country–Pew Research 2011.svg|Distribution of other Christians </gallery> ==ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳು == ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳೆಲ್ಲ ಸರ್ವಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಐಕ್ಯಮತದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೂ ಅವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ]], ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನ-ಇವುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸಭೆಯವರು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಮ್ಮತದಿಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಅಪೋಸಲರ ಉಪದೇಶಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅವುಗಳ ಸಾರಾಂಶ ಹೀಗಿದೆ : `ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ, ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ, ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆತನ ಕುಮಾರನೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಭುವೂ ಆದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಈತ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಿಂದ ಕನ್ಯೆ ಮೇರಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಕೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಪೋಂಟಿಯಸ್ ಪೈಲಟ್‍ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಶಿಲುಬೆಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಿಹೊಂದಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದುಹೋಗಿ, ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಎದ್ದು ಬಂದ. ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರ ಬಲಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದು ಬದುಕಿರುವವರಿಗೂ ಸತ್ತವರಿಗೂ ನ್ಯಾಯ ತೀರ್ಪು ನಡೆಸುತ್ತಲಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. `ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಒಂದೇ ಪರಿಶುದ್ಧ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯೂ ಭಕ್ತರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯೂ ಪಾಪದ ಪರಿಹಾರವೂ ದೇಹದ ಪುನರುತ್ಥಾನವೂ ನಿತ್ಯಜೀವವೂ ಉಂಟು ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಾರಾಂಶವಿದು: ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ದೇವಕುಮಾರನೂ ಮಾನವರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಪಾಪಿಮಾನವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ದೇವ ಮಾನವ ಸಂಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಕ್ರಿಸ್ತನೆಂಬ ಅಸ್ಥಿಭಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ನಿಂತಿದೆ. ಸಭೆ ದೇವರ ಆಲಯವೂ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಾಗಿರುವ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ದೇಹವೂ ಆಗಿದೆ. `ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಂದುಂಟಾಗುವ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರಿ. ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಒಬ್ಬನೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು, ಒಂದೇ ಪದವಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು. ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕರ್ತ ಒಬ್ಬನೇ, ಭರವಸೆ ಒಂದೇ, ಸ್ನಾನದೀಕ್ಷೆ ಒಂದೇ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಂದೆಯಾಗಿರುವ ದೇವರು ಒಬ್ಬನೇ. ಆತ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲಿರುವವನೂ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಾಂತರ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸುವವನೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.' ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸುವಿಗೂ ತಂದೆ ದೇವರಿಗೂ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುವ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಫಲವಾಗಿ ತ್ರಿತ್ವಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂತು. `ತಂದೆಯಾದ ದೇವರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ. ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಆಧಾರ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅವತಾರವೆತ್ತಿ ಬಂದಿರುವ ದೇವಕುಮಾರ. ಆತನೊಬ್ಬನೇ ನಮಗೆ ರಕ್ಷಕ. ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ನಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತೇವೆ. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತರು ತಂದೆ, ಮಗ, ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರಿಂದ ಕೂಡಿದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವ, ಲಕ್ಷಣ, ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶ-ಇವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೂಡ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾನವ ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವರಿಗೆ ಅವಿಧೇಯನಾಗಿ ಪಾಪದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ತೊಳಲುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅಂಥ ರಕ್ಷಣೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯೇಸುಕ್ರೈಸ್ತ ತಾನೇ ತನ್ನ ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಮಾನವ ದೇವತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯ ಸಂದೇಶ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸರಣೆಯ ತಿರುಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. `ಕ್ಷೇಮದಿಂದಿರುವವರಿಗೆ ವೈದ್ಯ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಕ್ಷೇಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಬೇಕು; ದೇವರ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಕೊಳ್ಳಿರಿ ಎಂದು-ನೀತಿವಂತರನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದವನಲ್ಲ, ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಬಂದವನು ಎಂಬ ಕ್ರಿಸ್ತ ಸಂದೇಶ ಅವನ ಬೋಧನೆ ಎಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿದೆ. ಸಿನೈ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಸಂತ ಮೋಸಸ್‍ಗೆ ಕೃಪೆಮಾಡಿದ ದಶ ದೈವಾಜ್ಞೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬೈಬಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಜೂಡಾಯಿಸಂಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತಳಹದಿಯಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪಲ್ಲವಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಏಕಮತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೀಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು; ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾರೂ ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಅಂದರೆ ಒಬ್ಬನೇ ದೈವವೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಸಲ್ಲದು; ಸಬ್ಬತು (Sಚಿbbಚಿಣh) ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಮಾತಾಪಿತೃಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು; ಕೊಲ್ಲಬಾರದು; ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಬಾರದು; ಕಳಬಾರದು; ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬಾರದು; ಪರಸ್ತ್ರೀಗೂ ಪರಧನಕ್ಕೂ ಆಶಿಸಬಾರದು. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ತಿರುಳಾಗಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಗಳು== ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ರಕ್ಷಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರವಾದುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದುದು. ಈ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭಾಜೀವನ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಸಭೆ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನೂ ಸೇವೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಂಘ. ಈ ಸಭೆಯ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳವರು, ಭಾಷೆಗಳವರು, ದೇಶಗಳವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ಸೇರಿ ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ದೇವರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ ಅಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ತಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುವುದು ಸಭೆಯ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯ. `ಸುವಾರ್ತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೊಳ್ಳುವವನಲ್ಲ. ಆ ಸುವಾರ್ತೆ ದೇವರಶಕ್ತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ನಂಬುವವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನದೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ಜನರನ್ನೂ ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರಿ; ಅವರಿಗೆ ತಂದೆಯ, ಮಗನ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೋಧಿಸಿದ ರೀತಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿರಿ. ನೋಡಿ, ನಾನು ಯುಗದ ಸಮಾಪ್ತಿಯವರೆಗೂ ನಿರಂತರ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಇರುತ್ತೇನೆ-ಇದು ಕ್ರಿಸ್ತೋಪದೇಶ. ಮಾನವಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೊಂದು ದೃಢವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ತಂದೆ ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮಾನವಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಬರುವ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ನಿರೀಕ್ಷೆ. ಕಾಲ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನೂ ಪರಮಾತ್ಮ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬುದು. ಈ ಮಹತ್ತಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ, ಸೇವೆ, ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರವಚನ-ಇವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ== [[File:CompositeJesus.JPG|thumb|ಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿವಿಧ ಚಿತ್ರಣಗಳು]]] ಆಡಳಿತವರ್ಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸಭೆಯವರಿಗೂ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರಿಗೂ ಏಕಾಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗಶ್ರೇಣಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿಯೂ ಹುದುವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. * ಅಪೋಸಲರು : ಯೇಸುವಿನ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದವರಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಮರಣ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದಿವಾರೋಹಣಾನಂತರ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತರಿಸಿದವರನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರೇ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರವರ್ತಕರು. ಇವರು ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ. ಇವರು ಯಾರು ಯಾರೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ ಸಂತ ಪಾಲನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಉಪದೇಶಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ * ಪ್ರವಾದಿಗಳು: ಇವರು ಅಪೋಸಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸುಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದರು. ಬೋಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ದೈವ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮುಂದಾಗುವುದನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. * ಸೌವಾರ್ತಿಕರು : ಕ್ರಿಸ್ತರ ಬೋಧೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ನಾಲ್ವರಿಗೆ (ಮತ್ತಾಯ, ಮಾರ್ಕ, ಲ್ಯೂಕ ಮತ್ತು ಯೋಹಾನ) ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವವರನ್ನೂ ಈಗ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. * ಬೋಧಕರು : ಯೇಸು ಜನತೆಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ಉಪದೇಶಮಾಡುವವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಉಳಿದುಬಂದಿದೆ. * ಸಭಾಪಾಲಕರು : ಕುರುವ ಕುರಿಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಂತೆ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವವರು (ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್ಸ್). ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನೇ ಹಿರಿಯ ಕುರುಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ.ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿಷಪ್) ಹಿರಿಯ ಸಭಾಪಾಲಕ (ಎಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್) ಮತ್ತು ಸಭಾಸೇವಕ(ಡೀಕನ್)-ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿ ಉಳಿದು ಬಂದುವು. ಈಗಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲ ಪಂಗಡಗಳೂ ಈ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೂ ಸಭಾಪಾಲರಿಗೂ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಭಾಗವೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಒಂದು ಸ್ಥಳಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಒಂದೊಂದು ಸಭೆಗೆ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಸಭೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನೊಬ್ಬನಿರಬೇಕೆಂಬ ಕ್ರಮ ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಸಭಾಪಾಲಕನಿರುತ್ತಾನೆ. ಸಭಾಸೇವಕ ಸಭಾಪಾಲಕನ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿ. ಮತ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮಸಭೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಯೆ ದೇಶವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿ ಕೊಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರನ್ನು ಮಿಷನರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಆಯಾ ಧರ್ಮಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದಲೂ ಸಹಾಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಧರ್ಮಬೋಧೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (ಎಸ್.ಎ.ಕೆ.ಯು; ಎಚ್.ಎಸ್.) ==ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ== ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾರತದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಗೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದೆರಡು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಭರತಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಬಹು ಪಕ್ಷೀಯ ಧರ್ಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನ್ನಣೆ ದೊರಕುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಕ್ರಮೇಣ ಬೇರೂರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನದ ಸಂಗತಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯ ಮೂರೂ ಸಮುದ್ರತೀರಗಳ ರೇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂಗನೂರು ಮತ್ತು [[ಗೋವ]], ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್-ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿರಿಯನ್, ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಮಿಷನುಗಳು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರಕ್ಕೂ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಪೋಸಲ ಥಾಮಸ್ ತಾನೇ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ 52ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮಲಬಾರಿನ ತೀರದಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಕೇರಳದ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಭಕ್ತ ಪೂರ್ವ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮದ್ರಾಸಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂಬ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹೇಗೂ ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರಕರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡದಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬಲಿಲ್ಲ. [[ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ|ವ್ಯಾಸ್ಕೊಡಗ್ಯಾಮ]] 1498ರಲ್ಲಿ [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]]ಗೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದ್ದು ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಬಹು ಬೇಗನೆ [[ಪೋರ್ಚುಗಲ್|ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿ]]ನಿಂದ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರ ತಂಡಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗೋವ, [[ಕೊಚ್ಚಿ]] ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಭಾರತದ ಅಪೋಸಲನೆಂದು ಹೆಸರು ಹೊತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಜೇóವಿಯರ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಜೆಸ್ಯೂಟ್ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವ. ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ.ನೋಬಿಲಿ ಎಂಬಾತ ಸಹ ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಮನ್ನಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಮುಂದಣ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ದೇಶೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಿ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿವೆ. ತಿರುಚಿರಪಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್ ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ಪಶ್ಚಿಮತೀರದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ 1706ರರಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಚಾರಕರು ಬಂದಿಳಿದರು. ತೊಂದರೆ, ಇಕ್ಕಟ್ಟು, ಕಷ್ಟಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಸೇವೆ ಫಲದಾಯಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಜಿಗೆನ್ ಬಾಲ್ಗ್ ನಾಲ್ಕು ಸುವಾರ್ತೆಗಳನ್ನು [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದು(1714) ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನ. ಈ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ ಸಿ.ಎಫ್.ಷ್ವಾರ್‍ಟ್ಸ್. [[ತಂಜಾವೂರು|ತಂಜಾವೂರಿ]]ನ ರಾಜನೊಡನೆಯೂ [[ಹೈದರಾಲಿ|ಹೈದರ್ ಆಲಿ]]ಯೊಡನೆಯೂ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಕ್ಷಾಮ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದುವು. ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1793ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ಯಾರಿ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಚರಿತ್ರೆ ಹೊಸತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಂತಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದುವರೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇತರ ಪ್ರಚಾರಕರಂತಲ್ಲದೆ, ಕ್ಯಾರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚಾರ ಸೇವೆಯ ಪಿತೃ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಬೈಬಲನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವಾಗಲೂ ತನ್ನ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ತಾಳ್ಮೆಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೂ ವಿದ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಏಷ್ಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇಂಥ ಆದ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ. ==ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ== ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿ, ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಫಾದರ್ ಬೆಶಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ [[ರೆವರೆಂಡ್ ಎಫ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್|ಕಿಟ್ಟೆಲ್]], ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಿ ಮೊದಲಾದವರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಬಡಜನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರು-ಇವರಿಗೆ ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿವೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಅನಾಥಾಲಯಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು-ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಂಘಟಿತ ಸಭೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಜನಾಂತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ, ಪರಧರ್ಮ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದುದು; ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನೂ ಜನಾಂಗಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ-ಎಂಬಿವೇ ಮೊದಲಾದ ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಆರಾಧನಾ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸರಳ ಜೀವನವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಲು ಸಭೆ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಲಿದೆ. ತಿರುಪತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ 1921ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಕ್ರಿಸ್ತಕುಲ ಆಶ್ರಮ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಉದಾಹರಣೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಭಜನೆ, ಸಂಗೀತ, ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ. ಜಾತಿ ಮತ ಭೇದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ನೇಹ, ಪ್ರೀತಿ, ಅನ್ಯೊನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಕಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸು, ಜನಾಂಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಧೋರಣೆ-ಇವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಭೆಯಲ್ಲೀಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನ್ನಣೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== *ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ದೇಶದ ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. *ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ಸನಾತನವಾದದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. *ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. * ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ }} [[ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ]] la6l4tb04tnnmx0rhmtc6w7yu7u2hv0 1428370 1428369 2026-09-16T03:53:23Z VASANTH S.N. 728 /* ಇತಿವೃತ್ತ */ 1428370 wikitext text/x-wiki {{Christianity}} {{Infobox religion | name = Christianity | image = Church of the Holy Sepulchre by Gerd Eichmann (cropped).jpg<!-- Please do not change the image without consensus; there is an ongoing discussion on the talk page addressing this issue, in which you are welcome to participate --> | imagewidth = 275px | alt = | caption = The [[Church of the Holy Sepulchre]] in the [[Christian Quarter]] of the [[Old City of Jerusalem]], a [[List of Christian holy places in the Holy Land|holy place of Christianity]] | main_classification = [[Abrahamic religions|Abrahamic]] | scripture = [[Bible#Christian Bible|Bible]] ([[Old Testament|Old]] and [[New Testament]]) | theology = [[Christian Theology|Monotheistic]] | area = [[Christianity by country|Worldwide]]<ref name="Global Christianity" /> | language = {{Plainlist| * [[Biblical Hebrew]] * [[Biblical Aramaic]] * [[Koine Greek|Biblical Greek]] }} | territory = [[Christendom]] | founder = [[Jesus]] | founded_date = [[Christianity in the 1st century|1st century AD]] | founded_place = [[Jerusalem during the Second Temple Period|Jerusalem]], [[Judaea (Roman province)|Judaea]],<br/>Roman Empire | separated_from = [[Split of Christianity and Judaism|Judaism]]{{refn|group=note|Christianity originated in 1st-century [[Judea (Roman province)|Judea]] from the [[Jewish Christian]] sect of [[Second Temple Judaism]].<ref>{{cite book |last=Ehrman |first=Bart D. |author-link=Bart D. Ehrman |year=2005 |orig-year=2003 |title=Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew |chapter=At Polar Ends of the Spectrum: Early Christian Ebionites and Marcionites |volume=74 |issue=2 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=URdACxKubDIC&pg=PA95 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=95–112 |doi=10.1017/s0009640700110273 |isbn=978-0-19-518249-1 |s2cid=152458823 |access-date=20 January 2021}} ''Church History''. {{doi|10.1017/s0009640700110273}}</ref><ref>{{cite book |last=Hurtado |first=Larry W. |author-link=Larry Hurtado |year=2005 |chapter=How on Earth Did Jesus Become a God? Approaches to Jesus-Devotion in Earliest Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Xi5xIxgnNgcC&pg=PA13 |title=How on Earth Did Jesus Become a God? Historical Questions about Earliest Devotion to Jesus |location=Grand Rapids and Cambridge |publisher=[[Wm. B. Eerdmans]] |pages=13–55 |isbn=978-0-8028-2861-3 |access-date=20 July 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Freeman |first=Charles |author-link=Charles Freeman (historian) |year=2010 |title=A New History of Early Christianity |chapter=Breaking Away: The First Christianities |chapter-url=https://books.google.com/books?id=5_in-6VLgRoC&pg=PA31 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=31–46 |doi=10.12987/9780300166583 |isbn=978-0-300-12581-8 |jstor=j.ctt1nq44w |s2cid=170124789 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Wilken |first=Robert Louis |year=2013 |title=The First Thousand Years: A Global History of Christianity |chapter=Beginning in Jerusalem |chapter-url=https://books.google.com/books?id=iW1-JImrwQUC&pg=PA6 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=6–16 |isbn=978-0-300-11884-1 |jstor=j.ctt32bd7m |s2cid=160590164 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |author-last=Lietaert Peerbolte |author-first=Bert Jan |year=2013 |chapter=How Antichrist Defeated Death: The Development of Christian Apocalyptic Eschatology in the Early Church |editor1-last=Krans |editor1-first=Jan |editor2-last=Lietaert Peerbolte |editor2-first=L. J. |editor3-last=Smit |editor3-first=Peter-Ben |editor4-last=Zwiep |editor4-first=Arie W. |title=Paul, John, and Apocalyptic Eschatology: Studies in Honour of Martinus C. de Boer |location=Leiden |publisher=Brill |series=[[Novum Testamentum|Novum Testamentum: Supplements]] |volume=149 |pages=238–255 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MoKxIeOTkqYC&pg=PA238 |doi=10.1163/9789004250369_016 |isbn=978-90-04-25026-0 |issn=0167-9732 |s2cid=191738355 |access-date=13 February 2021}}</ref>}} | separations = | number_of_followers = {{est.}} [[Christianity by country|2.3&nbsp;billion]]<ref>{{Cite web|doi=10.58094/fj71-ny11|author-last6=Fahmy|author-first1=Conrad|author-last1=Hackett|author-first2=Marcin|author-last2=Stonawski|author-first3=Yunping|author-last3=Tong|author-first4=Stephanie|author-last4=Kramer|author-first5=Anne|author-last5=Shi|author-first6=Dalia|date=2025-06-09|title=How the Global Religious Landscape Changed From 2010 to 2020|url=https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|access-date=2025-06-10|website=Pew Research Center|language=en-US|archive-date=9 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250609194548/https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|url-status=live}}</ref> {{increase}} ([[List of Christian synonyms|referred to]] as [[Christians]]) }} '''ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ''' [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ|ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಜೀವನ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ [[ಏಕದೇವವಾದ|ಏಕದೇವವಾದವನ್ನು]] ಅನುಸರಿಸುವ [[ಧರ್ಮ|ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಂದು. ೨೦೦೧ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ೨.೧ [[ಬಿಲಿಯನ್]] ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಧರ್ಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್]] ದೇಶದ [[ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ]] ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ [[ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು]] ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಉದಯ== *ಕ್ರಿ.ಶ. [[೧ನೇ ಶತಮಾನ|೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ]] [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ|ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ]] ಒಂದು ಪಂಥವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದಿಯರ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ ''[[ತನಖ್]]'' ಅನ್ನು ತನ್ನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವಾದ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್‌ನ]] ಒಂದು ಭಾಗವಾದ [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (Old Testament)ಆಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. *[[ಇಸ್ಲಾಂ]], [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ]] ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಗಳೆಲ್ಲಾ [[ಅಬ್ರಹಾಮ್|ಅಬ್ರಹಾಮ್‌ನನ್ನು]] ಪ್ರಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರರಿಂದ ಇವನ್ನು ಅಬ್ರಹಮೀಯ ಧರ್ಮಗಳೆಂದೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟುವ ಕಾಲ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಾವು-ಪುನರುತ್ಥಾನದ ನಂತರದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (New Testament)ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ]]ನ ಉಪದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗೂ ಮತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಪದವಿದು. ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೆನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]] ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಈಗ ಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಸುಮಾರು 850 ದಶಲಕ್ಷ ಮತಾನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ಅನೇಕ ಪಂಗಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿರುವ ಜನಾಂಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಏಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ [[ಇತಿಹಾಸ]], ತಿರುಳು, ಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಹರಡಿದ ಬಗೆ - ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ==ತಳಹದಿ== * ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ. ಆತನ ಜೀವನ, ಮರಣ, ಪುನರುತ್ಥಾನ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆಲ್ಲ ಆತ ತೋರಿದ ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ-ಈ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ನಿಂತಿದೆ. ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ ತನ್ನ ಲೋಕಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಲ್ಲೇ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ ಅಥವಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶ ಆತನಿಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವ ಪ್ರೀತಿ ಪ್ರಕಟನೆಯೂ ಪಾಪಿ ಮಾನವ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಆತನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜನ ಆತನನ್ನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭೆಯಾಗಿ ಕೂಡಿಸಿ ಕ್ರಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಘಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ [[ಪುನರುತ್ಥಾನ]]ದ ತರುವಾಯ ಶಿಷ್ಯರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಆತನ ಶಿಷ್ಯರ ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ, ಸಭೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ-ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚು ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬಂದೊದಗಿತು. ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೀಟರ್, ಯೋಹಾನ, ಯಾಕೋಬ ಮತ್ತು ಪಾಲನೇ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. * ಕ್ರೈಸ್ತ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು [[ಭೂಮಧ್ಯ ಸಮುದ್ರ]]ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾತ ಅಪೋಸಲರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲನೇ. ಪಾಲ್ ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಟಾರ್‍ಸಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದ ಒಬ್ಬ ಯೆಹೂದ್ಯ ; [[ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ನಾಗರಿಕ; ಯೆಹೂದ್ಯ ತತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಘನ ಪಂಡಿತನಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿ ಪಡಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ತಾನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಆತನ ಶಿಷ್ಯನಾದವ. ಆಮೇಲೆ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಸೇವಾ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಷ್ಟ ನಷ್ಟಗಳಿಗೊಳಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ಸುಮಾರು 64ರಲ್ಲಿ ಈತ ಹುತಾತ್ಮನಾದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಪಾಲನ ತತ್ತ್ವನಿರೂಪಣಾ ರೀತಿ, ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮ , ಸಂಘಟನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ-ಇವುಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಂಗಡದ ಮತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಧರ್ಮವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬರೇ'' ಮೆಸೈಯ ''(ಉದ್ಧಾರಕ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಕರ್ತನೂ ಹೌದು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮರಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರಣ ಮಾನವರ ಪಾಪಗಳ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ತಾನೇ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾರ್ಗ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಕೃಪೆಯಿಂದಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಾನವಕುಲದ ಪರವಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಆತನ ಮರಣವನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಯಜ್ಞವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದು ಪಾಲನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ನಾವು ಅಶಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಿಯಮಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಹೀನರಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣಕೊಟ್ಟ. ನಾವು ಪಾಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಮಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ತನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಬೋಧನೆಯನ್ನೂ ಬರಿಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬೋಧಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಪಾಲನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಯೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಲೂ ಹಬ್ಬಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. * ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾಲನಂತೆ ಇತರರೂ ನೆರವಾಗಿದ್ದರು. ಯೇಸುವಿನ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳುವಾಗಿದ್ದ ಸಿಮೋನ್ ಪೀಟರ್ ಕೂಡ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು [[ಯಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ|ಯೆಹೂದ್ಯ]]ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡಲು ಪೀಟರ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಅನಂತರ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಹರಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳು ಪೀಟರನೇ. ಇದನ್ನರಿತುದರಿಂದಲೇ ಯೇಸು ಪ್ರಭು ಪೀಟರನೆಂಬ ಬುನಾದಿಯ ಮೇಲೆ(ಪೀಟರನ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ) ತನ್ನ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. [[File:Passages d'outremer Fr5594, fol. 19r, Concile de Clermont.jpg|thumb|upright|[[Pope Urban II]] at the [[Council of Clermont]], where he preached the [[First Crusade]]. Illustration by [[Jean Colombe]] from the ''[[Passages d'outremer]]'', {{c.|1490|lk=no}}.]] * ಪಾಲ್, ಪೀಟರರಲ್ಲದೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಹಾನನಿಗೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಯೋಹಾನನ ಸುವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸರಳ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತ ನಿರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಂತಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ನರಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿ ಬಂದ ದೇವದೂತ. ಈ ಅವತಾರದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇವರ ಬೆಳಕನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಆ ಬೆಳಕೇ ಮಾನವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂಥಾದ್ದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಯೋಹಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ಆತನನ್ನು ನಂಬಿದವರಲ್ಲೊಬ್ಬರೂ ನಾಶವಾಗದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ದೇವಕುಮಾರನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ದೈವಜ್ಞಾನವೇ ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಜೀವದಾಯಕವಾದ ಶಕ್ತಿ-ಎಂಬುದು ಈತನ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರರ ಮರಣಾನಂತರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ರೋಮಕ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಹಬ್ಬುತ್ತ ಬಂದರೂ ಅದು ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರ ಆಗ್ರಹಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಹು ಕಠಿಣವಾದ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇವಲ ಬಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಮಹಾರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಉಳಿದು, ಕ್ರಮೇಣ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡದ್ದು ಬಹು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯ. ==ಪ್ರಸರಣ== [[File:Krist spred 3.jpg|thumb|[[Christendom]]ಕ್ರಿ.ಶ.೬೦೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣ]] [[File:Nicaea icon.jpg|thumb|An [[Eastern Christianity|Eastern Christian]] icon depicting [[Constantine the Great|Emperor Constantine]] and the Fathers of the [[First Council of Nicaea]] (325) as holding the Niceno–Constantinopolitan Creed of 381]] ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸನಾದ [[ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್|ಕಾನ್‍ಸ್ಟಂಟೈನ್]] ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ,ಶ.312ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಧರ್ಮವೆಂದು ಸಾರಿದ್ದು ಈ ಧರ್ಮದ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣ [[ಯುರೋಪ್|ಯೂರೋಪ್]] ಖಂಡದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತ ಬಂದವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ==ವಿಭಾಗಗಳು== ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು # ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ # ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚು) # ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆ. ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಚಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 255 ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ, ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಪಂಗಡಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಬ್ಬಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಪಂಗಡಗಳಿಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯಮತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. == ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ== ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಪನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸುವ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 423 ದಶಲಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡದ ಜನಾಂಗಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೂ ಈ ಸಭೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಎಂದು. ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ ಎಂಬ ಸಭಾಪಿತೃ ಕ್ರಿ.ಶ.115ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ, ಆತನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಮುಟ್ಟುವ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಅದು ಸಭೆಯ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ. ತನ್ನ ಸಂದೇಶದ ತಿರುಳನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಈ ಸಭಾ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಪೋಸಲನಾದ ಪೀಟರ್ ಬಿಷಪ್ಪನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವದೆಂದು ತಿಳಿದ ಬಿಷಪರ ಆಡಳಿತದ ಸ್ವೀಕಾರ ಮೊದಲನೆಯದು. ಇದೇ ಕ್ರಮೇಣ ಪೋಪನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಎರಡನೆಯದು ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಸಭೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಧನೆಗಳು ಸಭೆಯ ತತ್ವನಿರೂಪಣೆಗೆ ಮೂಲವೂ ಬೋಧನಾ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳೂ ಆಗಿವೆ ಎಂಬ ಸೂತ್ರದ ಸ್ವೀಕಾರ. ಕೊನೆಯದು ಸರ್ವ ಸಭಾಂಗೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ 325ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಕೇಯದ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ.400ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ಅಪೋಸಲರ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮಾತೆಯಾದ ಕನ್ಯಾ ಮೇರಿಗೆ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯಿದೆ. == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]], [[ಸಿರಿಯಾ|ಸಿರಿಯ]], [[ಈಜಿಪ್ಟ್]], [[ಇತಿಯೋಪಿಯ|ಇಥಿಯೋಪಿಯ,]] [[ಭಾರತ]], [[ಗ್ರೀಸ್]], [[ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯ]] ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಭೆಗಳ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್) ವಿಷಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನೇಕ ಸಲ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರು ನೆಲೆಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳೂ ಇದ್ದವೆಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 150 ದಶಲಕ್ಷದ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ 35 ಸಾವಿರ ಧರ್ಮಬೋಧಕರೂ 20 ಸಾವಿರ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಸಭೆಗಳೂ ಇವೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗೂ ಈ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ತಾತ್ತ್ವಿಕ, ಭೌಗೋಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಕೊನೆಗೆ 1054ರಲ್ಲಿ ಇವು ರೋಮ್ ಸಭೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಪ್ರಭುಭೋಜನದ ವಿವರಣೆಗೆ ಇವರ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಇದೆ. ಇವರು ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಏಳು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ (ಸ್ಯಾಕ್ರಮೆಂಟ್ಸ್) ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟರು ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇವರು ಐದು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೇರಳದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಇವರು ಕಾರಣರಾದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. == ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು== ಈ ಸಭೆಗಳ ಮೂಲಪಿತೃ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ [[ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್]] (1443-1546). ಈತ ಬಹು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸಾರಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಳವಳಿ ಬಹುಬೇಗ ಯೂರೋಪು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹರಡಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೊದಲು ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಶಾಂತಿಯನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಹುನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಳತೋಟಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ. ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದ, ವೈದಿಕ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಉಪಶಾಂತಿ ಒದಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ದೃಢವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ವರಪ್ರಸಾದವದು-ಎಂಬ ಆಳವಾದ ಅನುಭಾವ ಇವನಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಆಧಾರಗಳನ್ನೀತ ಸಂತ ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಪಾಲರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳ ಅಸ್ತತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಲೂಥರ್ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಗೂ ಜೀವಿತಕ್ಕೂ ಬೈಬಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಮೂಲವಾಗಲೀ ಆಧಾರವಾಗಲೀ ಇಲ್ಲ. ದೇವರ ವಾಕ್ಯವಾದ ಬೈಬಲ್ಲಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗದು. ಪಾಪಿಮಾನವನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ. ಒಳ್ಳೇ ಕೃತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು ಭಕ್ತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳ ಫಲಗಳೇ ಹೊರತು, ತಾವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥವಲ್ಲ. ದೇವ ಕೃಪಾಸಾಧನಗಳಾದ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ. ಲೂಥರನ ಆದ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಭೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಸಭೆಯ ಐಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸುವದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ ಬೋಧನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಭಾಗ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಈ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೂಥರನ ನಂಬಿಕೆ, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ, ದೇವರ ಮೇಲಿನ ಭರವಸೆ, ಧೈರ್ಯ, ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ ಸುಧಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಇತರ ವಿಷಯಗಳೂ ಸಹಾಯಕವಾದುವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಮ್ ಸಭೆಯ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದ ಲೌಕಿಕತ್ವ., [[ಪೋಪ್|ಪೋಪ]]ನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಲು ಅಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪದಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳ ಮನೋಭಾವನೆ, ಯೂರೋಪಿನ ಜನಾಂಗಗಳೊಳಗಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆ-ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಬಲವಾಗುತ್ತ ಬಂದುವು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್, ಜ್ವಿಂಗ್ಲಿ, ನಾಕ್ಸ್, ವೆಸ್ಲಿ-ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಲೂಥರನ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದರು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಲೂಥರನ ಸಭೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್ ಸಭೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಸಭೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಎಷ್ಟೋ ಇತರ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ಈ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಸ್ವಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಟ್ರೆಂಟಿನ ಸಮಿತಿ (1545-64) ಸುಮಾರು 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ತತ್ತ್ವವನ್ನೂ ಜೀವನವನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಯೋಲದ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಯೇಸು ಪಂಥ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧ್ಯೇಯಗಳಿಂದಲೂ ಸಮರ್ಥ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ== ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದೊಡನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೂ ಸಾರಿ ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲೂ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟೋ ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1706ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಟ್ರಾಂಕ್ವೆಬಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ದೇಶದ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಪ್ರಚಾರಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದರು. 1813ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ]]ಯವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರಿ . ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಷ್ಟೋ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳೂ ಇತರ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೂ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಚುರ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೇವೆಗೂ ಸಭೆ ಸಭೆಗಳ ನಡುವೆ ಐಕ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ- ಎಂಬ ಅರಿವು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಸಭಾ ಸಂಘಟನ ಚಳವಳಿಗಳು ಆಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡುವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1947ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ತೋರಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೂಡಿತು. ಐಕ್ಯಗೊಂಡ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಐದು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಒಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಕಾರ್ಯತಃ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಡುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಐಕ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕದ, ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕದ ಸಭೆಗಳೂ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಐಕ್ಯತಾ ಚಳವಳಿಯೊಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾಮಂಡಲಿಯ ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಕೂಟ 1948ರಲ್ಲಿ [[ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್|ಆಮ್ಸ್‍ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್‍]]ನಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹಾಕೂಟ 1961ರ ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ [[ನವದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲೂ ಜರುಗಿದುವು. ==ಛಾಯಾಂಕಣ== <gallery widths="300" mode="nolines"> File:Christian World—Pew Research Center 2010.svg|Countries with 50% or more Christians are colored purple; countries with 10% to 50% Christians are colored pink. File:State Religions.svg|Nations with Christianity as their [[state religion]] are in blue. File:Percent of Catholics by Country–Pew Research 2011.svg|Distribution of Catholics File:Countries by percentage of Protestants (2010).svg|Distribution of Protestants File:Percent of Eastern Orthodox Christians by country.svg|Distribution of Eastern Orthodox File:Percent of Oriental Orthodox Christians by country.svg|Distribution of Oriental Orthodox File:Percent of Other Christians by Country–Pew Research 2011.svg|Distribution of other Christians </gallery> ==ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳು == ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳೆಲ್ಲ ಸರ್ವಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಐಕ್ಯಮತದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೂ ಅವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ]], ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನ-ಇವುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸಭೆಯವರು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಮ್ಮತದಿಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಅಪೋಸಲರ ಉಪದೇಶಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅವುಗಳ ಸಾರಾಂಶ ಹೀಗಿದೆ : `ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ, ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ, ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆತನ ಕುಮಾರನೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಭುವೂ ಆದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಈತ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಿಂದ ಕನ್ಯೆ ಮೇರಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಕೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಪೋಂಟಿಯಸ್ ಪೈಲಟ್‍ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಶಿಲುಬೆಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಿಹೊಂದಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದುಹೋಗಿ, ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಎದ್ದು ಬಂದ. ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರ ಬಲಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದು ಬದುಕಿರುವವರಿಗೂ ಸತ್ತವರಿಗೂ ನ್ಯಾಯ ತೀರ್ಪು ನಡೆಸುತ್ತಲಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. `ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಒಂದೇ ಪರಿಶುದ್ಧ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯೂ ಭಕ್ತರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯೂ ಪಾಪದ ಪರಿಹಾರವೂ ದೇಹದ ಪುನರುತ್ಥಾನವೂ ನಿತ್ಯಜೀವವೂ ಉಂಟು ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಾರಾಂಶವಿದು: ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ದೇವಕುಮಾರನೂ ಮಾನವರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಪಾಪಿಮಾನವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ದೇವ ಮಾನವ ಸಂಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಕ್ರಿಸ್ತನೆಂಬ ಅಸ್ಥಿಭಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ನಿಂತಿದೆ. ಸಭೆ ದೇವರ ಆಲಯವೂ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಾಗಿರುವ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ದೇಹವೂ ಆಗಿದೆ. `ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಂದುಂಟಾಗುವ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರಿ. ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಒಬ್ಬನೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು, ಒಂದೇ ಪದವಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು. ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕರ್ತ ಒಬ್ಬನೇ, ಭರವಸೆ ಒಂದೇ, ಸ್ನಾನದೀಕ್ಷೆ ಒಂದೇ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಂದೆಯಾಗಿರುವ ದೇವರು ಒಬ್ಬನೇ. ಆತ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲಿರುವವನೂ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಾಂತರ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸುವವನೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.' ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸುವಿಗೂ ತಂದೆ ದೇವರಿಗೂ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುವ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಫಲವಾಗಿ ತ್ರಿತ್ವಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂತು. `ತಂದೆಯಾದ ದೇವರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ. ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಆಧಾರ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅವತಾರವೆತ್ತಿ ಬಂದಿರುವ ದೇವಕುಮಾರ. ಆತನೊಬ್ಬನೇ ನಮಗೆ ರಕ್ಷಕ. ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ನಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತೇವೆ. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತರು ತಂದೆ, ಮಗ, ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರಿಂದ ಕೂಡಿದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವ, ಲಕ್ಷಣ, ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶ-ಇವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೂಡ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾನವ ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವರಿಗೆ ಅವಿಧೇಯನಾಗಿ ಪಾಪದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ತೊಳಲುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅಂಥ ರಕ್ಷಣೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯೇಸುಕ್ರೈಸ್ತ ತಾನೇ ತನ್ನ ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಮಾನವ ದೇವತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯ ಸಂದೇಶ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸರಣೆಯ ತಿರುಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. `ಕ್ಷೇಮದಿಂದಿರುವವರಿಗೆ ವೈದ್ಯ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಕ್ಷೇಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಬೇಕು; ದೇವರ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಕೊಳ್ಳಿರಿ ಎಂದು-ನೀತಿವಂತರನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದವನಲ್ಲ, ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಬಂದವನು ಎಂಬ ಕ್ರಿಸ್ತ ಸಂದೇಶ ಅವನ ಬೋಧನೆ ಎಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿದೆ. ಸಿನೈ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಸಂತ ಮೋಸಸ್‍ಗೆ ಕೃಪೆಮಾಡಿದ ದಶ ದೈವಾಜ್ಞೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬೈಬಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಜೂಡಾಯಿಸಂಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತಳಹದಿಯಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪಲ್ಲವಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಏಕಮತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೀಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು; ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾರೂ ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಅಂದರೆ ಒಬ್ಬನೇ ದೈವವೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಸಲ್ಲದು; ಸಬ್ಬತು (Sಚಿbbಚಿಣh) ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಮಾತಾಪಿತೃಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು; ಕೊಲ್ಲಬಾರದು; ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಬಾರದು; ಕಳಬಾರದು; ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬಾರದು; ಪರಸ್ತ್ರೀಗೂ ಪರಧನಕ್ಕೂ ಆಶಿಸಬಾರದು. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ತಿರುಳಾಗಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಗಳು== ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ರಕ್ಷಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರವಾದುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದುದು. ಈ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭಾಜೀವನ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಸಭೆ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನೂ ಸೇವೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಂಘ. ಈ ಸಭೆಯ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳವರು, ಭಾಷೆಗಳವರು, ದೇಶಗಳವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ಸೇರಿ ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ದೇವರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ ಅಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ತಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುವುದು ಸಭೆಯ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯ. `ಸುವಾರ್ತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೊಳ್ಳುವವನಲ್ಲ. ಆ ಸುವಾರ್ತೆ ದೇವರಶಕ್ತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ನಂಬುವವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನದೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ಜನರನ್ನೂ ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರಿ; ಅವರಿಗೆ ತಂದೆಯ, ಮಗನ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೋಧಿಸಿದ ರೀತಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿರಿ. ನೋಡಿ, ನಾನು ಯುಗದ ಸಮಾಪ್ತಿಯವರೆಗೂ ನಿರಂತರ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಇರುತ್ತೇನೆ-ಇದು ಕ್ರಿಸ್ತೋಪದೇಶ. ಮಾನವಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೊಂದು ದೃಢವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ತಂದೆ ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮಾನವಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಬರುವ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ನಿರೀಕ್ಷೆ. ಕಾಲ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನೂ ಪರಮಾತ್ಮ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬುದು. ಈ ಮಹತ್ತಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ, ಸೇವೆ, ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರವಚನ-ಇವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ== [[File:CompositeJesus.JPG|thumb|ಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿವಿಧ ಚಿತ್ರಣಗಳು]]] ಆಡಳಿತವರ್ಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸಭೆಯವರಿಗೂ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರಿಗೂ ಏಕಾಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗಶ್ರೇಣಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿಯೂ ಹುದುವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. * ಅಪೋಸಲರು : ಯೇಸುವಿನ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದವರಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಮರಣ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದಿವಾರೋಹಣಾನಂತರ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತರಿಸಿದವರನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರೇ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರವರ್ತಕರು. ಇವರು ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ. ಇವರು ಯಾರು ಯಾರೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ ಸಂತ ಪಾಲನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಉಪದೇಶಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ * ಪ್ರವಾದಿಗಳು: ಇವರು ಅಪೋಸಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸುಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದರು. ಬೋಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ದೈವ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮುಂದಾಗುವುದನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. * ಸೌವಾರ್ತಿಕರು : ಕ್ರಿಸ್ತರ ಬೋಧೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ನಾಲ್ವರಿಗೆ (ಮತ್ತಾಯ, ಮಾರ್ಕ, ಲ್ಯೂಕ ಮತ್ತು ಯೋಹಾನ) ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವವರನ್ನೂ ಈಗ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. * ಬೋಧಕರು : ಯೇಸು ಜನತೆಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ಉಪದೇಶಮಾಡುವವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಉಳಿದುಬಂದಿದೆ. * ಸಭಾಪಾಲಕರು : ಕುರುವ ಕುರಿಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಂತೆ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವವರು (ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್ಸ್). ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನೇ ಹಿರಿಯ ಕುರುಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ.ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿಷಪ್) ಹಿರಿಯ ಸಭಾಪಾಲಕ (ಎಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್) ಮತ್ತು ಸಭಾಸೇವಕ(ಡೀಕನ್)-ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿ ಉಳಿದು ಬಂದುವು. ಈಗಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲ ಪಂಗಡಗಳೂ ಈ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೂ ಸಭಾಪಾಲರಿಗೂ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಭಾಗವೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಒಂದು ಸ್ಥಳಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಒಂದೊಂದು ಸಭೆಗೆ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಸಭೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನೊಬ್ಬನಿರಬೇಕೆಂಬ ಕ್ರಮ ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಸಭಾಪಾಲಕನಿರುತ್ತಾನೆ. ಸಭಾಸೇವಕ ಸಭಾಪಾಲಕನ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿ. ಮತ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮಸಭೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಯೆ ದೇಶವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿ ಕೊಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರನ್ನು ಮಿಷನರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಆಯಾ ಧರ್ಮಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದಲೂ ಸಹಾಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಧರ್ಮಬೋಧೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (ಎಸ್.ಎ.ಕೆ.ಯು; ಎಚ್.ಎಸ್.) ==ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ== ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾರತದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಗೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದೆರಡು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಭರತಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಬಹು ಪಕ್ಷೀಯ ಧರ್ಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನ್ನಣೆ ದೊರಕುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಕ್ರಮೇಣ ಬೇರೂರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನದ ಸಂಗತಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯ ಮೂರೂ ಸಮುದ್ರತೀರಗಳ ರೇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂಗನೂರು ಮತ್ತು [[ಗೋವ]], ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್-ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿರಿಯನ್, ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಮಿಷನುಗಳು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರಕ್ಕೂ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಪೋಸಲ ಥಾಮಸ್ ತಾನೇ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ 52ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮಲಬಾರಿನ ತೀರದಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಕೇರಳದ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಭಕ್ತ ಪೂರ್ವ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮದ್ರಾಸಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂಬ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹೇಗೂ ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರಕರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡದಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬಲಿಲ್ಲ. [[ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ|ವ್ಯಾಸ್ಕೊಡಗ್ಯಾಮ]] 1498ರಲ್ಲಿ [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]]ಗೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದ್ದು ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಬಹು ಬೇಗನೆ [[ಪೋರ್ಚುಗಲ್|ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿ]]ನಿಂದ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರ ತಂಡಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗೋವ, [[ಕೊಚ್ಚಿ]] ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಭಾರತದ ಅಪೋಸಲನೆಂದು ಹೆಸರು ಹೊತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಜೇóವಿಯರ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಜೆಸ್ಯೂಟ್ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವ. ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ.ನೋಬಿಲಿ ಎಂಬಾತ ಸಹ ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಮನ್ನಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಮುಂದಣ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ದೇಶೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಿ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿವೆ. ತಿರುಚಿರಪಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್ ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ಪಶ್ಚಿಮತೀರದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ 1706ರರಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಚಾರಕರು ಬಂದಿಳಿದರು. ತೊಂದರೆ, ಇಕ್ಕಟ್ಟು, ಕಷ್ಟಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಸೇವೆ ಫಲದಾಯಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಜಿಗೆನ್ ಬಾಲ್ಗ್ ನಾಲ್ಕು ಸುವಾರ್ತೆಗಳನ್ನು [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದು(1714) ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನ. ಈ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ ಸಿ.ಎಫ್.ಷ್ವಾರ್‍ಟ್ಸ್. [[ತಂಜಾವೂರು|ತಂಜಾವೂರಿ]]ನ ರಾಜನೊಡನೆಯೂ [[ಹೈದರಾಲಿ|ಹೈದರ್ ಆಲಿ]]ಯೊಡನೆಯೂ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಕ್ಷಾಮ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದುವು. ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1793ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ಯಾರಿ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಚರಿತ್ರೆ ಹೊಸತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಂತಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದುವರೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇತರ ಪ್ರಚಾರಕರಂತಲ್ಲದೆ, ಕ್ಯಾರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚಾರ ಸೇವೆಯ ಪಿತೃ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಬೈಬಲನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವಾಗಲೂ ತನ್ನ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ತಾಳ್ಮೆಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೂ ವಿದ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಏಷ್ಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇಂಥ ಆದ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ. ==ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ== ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿ, ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಫಾದರ್ ಬೆಶಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ [[ರೆವರೆಂಡ್ ಎಫ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್|ಕಿಟ್ಟೆಲ್]], ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಿ ಮೊದಲಾದವರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಬಡಜನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರು-ಇವರಿಗೆ ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿವೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಅನಾಥಾಲಯಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು-ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಂಘಟಿತ ಸಭೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಜನಾಂತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ, ಪರಧರ್ಮ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದುದು; ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನೂ ಜನಾಂಗಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ-ಎಂಬಿವೇ ಮೊದಲಾದ ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಆರಾಧನಾ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸರಳ ಜೀವನವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಲು ಸಭೆ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಲಿದೆ. ತಿರುಪತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ 1921ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಕ್ರಿಸ್ತಕುಲ ಆಶ್ರಮ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಉದಾಹರಣೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಭಜನೆ, ಸಂಗೀತ, ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ. ಜಾತಿ ಮತ ಭೇದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ನೇಹ, ಪ್ರೀತಿ, ಅನ್ಯೊನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಕಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸು, ಜನಾಂಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಧೋರಣೆ-ಇವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಭೆಯಲ್ಲೀಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನ್ನಣೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== *ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ದೇಶದ ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. *ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ಸನಾತನವಾದದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. *ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. * ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [https://www.britannica.com/EBchecked/topic/115240/Christianity "Christianity"]. ''Encyclopædia Britannica'' * [https://www.bbc.co.uk/religion/religions/christianity/index.shtml Religion & Ethics – Christianity] A number of introductory articles on Christianity from the BBC ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ }} [[ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ]] gddcu0jm94ya5xm0omwqxu3zsjbj977 1428371 1428370 2026-09-16T03:56:59Z VASANTH S.N. 728 1428371 wikitext text/x-wiki {{Christianity}} {{Infobox religion | name = Christianity | image = Church of the Holy Sepulchre by Gerd Eichmann (cropped).jpg<!-- Please do not change the image without consensus; there is an ongoing discussion on the talk page addressing this issue, in which you are welcome to participate --> | imagewidth = 275px | alt = | caption = The [[Church of the Holy Sepulchre]] in the [[Christian Quarter]] of the [[Old City of Jerusalem]], a [[List of Christian holy places in the Holy Land|holy place of Christianity]] | main_classification = [[Abrahamic religions|Abrahamic]] | scripture = [[Bible#Christian Bible|Bible]] ([[Old Testament|Old]] and [[New Testament]]) | theology = [[Christian Theology|Monotheistic]] | area = [[Christianity by country|Worldwide]]<ref>{{cite book |last=Jenkins |first=Philip |author-link=Philip Jenkins |year=2011 |title=The Next Christendom: The Coming of Global Christianity |chapter=The Rise of the New Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=rPBoAgAAQBAJ&pg=PA101 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=101–133 |isbn=978-0-19-976746-5}}</ref> | language = {{Plainlist| * [[Biblical Hebrew]] * [[Biblical Aramaic]] * [[Koine Greek|Biblical Greek]] }} | territory = [[Christendom]] | founder = [[Jesus]] | founded_date = [[Christianity in the 1st century|1st century AD]] | founded_place = [[Jerusalem during the Second Temple Period|Jerusalem]], [[Judaea (Roman province)|Judaea]],<br/>Roman Empire | separated_from = [[Split of Christianity and Judaism|Judaism]]{{refn|group=note|Christianity originated in 1st-century [[Judea (Roman province)|Judea]] from the [[Jewish Christian]] sect of [[Second Temple Judaism]].<ref>{{cite book |last=Ehrman |first=Bart D. |author-link=Bart D. Ehrman |year=2005 |orig-year=2003 |title=Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew |chapter=At Polar Ends of the Spectrum: Early Christian Ebionites and Marcionites |volume=74 |issue=2 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=URdACxKubDIC&pg=PA95 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=95–112 |doi=10.1017/s0009640700110273 |isbn=978-0-19-518249-1 |s2cid=152458823 |access-date=20 January 2021}} ''Church History''. {{doi|10.1017/s0009640700110273}}</ref><ref>{{cite book |last=Hurtado |first=Larry W. |author-link=Larry Hurtado |year=2005 |chapter=How on Earth Did Jesus Become a God? Approaches to Jesus-Devotion in Earliest Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Xi5xIxgnNgcC&pg=PA13 |title=How on Earth Did Jesus Become a God? Historical Questions about Earliest Devotion to Jesus |location=Grand Rapids and Cambridge |publisher=[[Wm. B. Eerdmans]] |pages=13–55 |isbn=978-0-8028-2861-3 |access-date=20 July 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Freeman |first=Charles |author-link=Charles Freeman (historian) |year=2010 |title=A New History of Early Christianity |chapter=Breaking Away: The First Christianities |chapter-url=https://books.google.com/books?id=5_in-6VLgRoC&pg=PA31 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=31–46 |doi=10.12987/9780300166583 |isbn=978-0-300-12581-8 |jstor=j.ctt1nq44w |s2cid=170124789 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Wilken |first=Robert Louis |year=2013 |title=The First Thousand Years: A Global History of Christianity |chapter=Beginning in Jerusalem |chapter-url=https://books.google.com/books?id=iW1-JImrwQUC&pg=PA6 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=6–16 |isbn=978-0-300-11884-1 |jstor=j.ctt32bd7m |s2cid=160590164 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |author-last=Lietaert Peerbolte |author-first=Bert Jan |year=2013 |chapter=How Antichrist Defeated Death: The Development of Christian Apocalyptic Eschatology in the Early Church |editor1-last=Krans |editor1-first=Jan |editor2-last=Lietaert Peerbolte |editor2-first=L. J. |editor3-last=Smit |editor3-first=Peter-Ben |editor4-last=Zwiep |editor4-first=Arie W. |title=Paul, John, and Apocalyptic Eschatology: Studies in Honour of Martinus C. de Boer |location=Leiden |publisher=Brill |series=[[Novum Testamentum|Novum Testamentum: Supplements]] |volume=149 |pages=238–255 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MoKxIeOTkqYC&pg=PA238 |doi=10.1163/9789004250369_016 |isbn=978-90-04-25026-0 |issn=0167-9732 |s2cid=191738355 |access-date=13 February 2021}}</ref>}} | separations = | number_of_followers = {{est.}} [[Christianity by country|2.3&nbsp;billion]]<ref>{{Cite web|doi=10.58094/fj71-ny11|author-last6=Fahmy|author-first1=Conrad|author-last1=Hackett|author-first2=Marcin|author-last2=Stonawski|author-first3=Yunping|author-last3=Tong|author-first4=Stephanie|author-last4=Kramer|author-first5=Anne|author-last5=Shi|author-first6=Dalia|date=2025-06-09|title=How the Global Religious Landscape Changed From 2010 to 2020|url=https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|access-date=2025-06-10|website=Pew Research Center|language=en-US|archive-date=9 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250609194548/https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|url-status=live}}</ref> {{increase}} ([[List of Christian synonyms|referred to]] as [[Christians]]) }} '''ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ''' [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ|ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಜೀವನ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ [[ಏಕದೇವವಾದ|ಏಕದೇವವಾದವನ್ನು]] ಅನುಸರಿಸುವ [[ಧರ್ಮ|ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಂದು. ೨೦೦೧ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ೨.೧ [[ಬಿಲಿಯನ್]] ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಧರ್ಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್]] ದೇಶದ [[ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ]] ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ [[ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು]] ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಉದಯ== *ಕ್ರಿ.ಶ. [[೧ನೇ ಶತಮಾನ|೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ]] [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ|ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ]] ಒಂದು ಪಂಥವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದಿಯರ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ ''[[ತನಖ್]]'' ಅನ್ನು ತನ್ನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವಾದ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್‌ನ]] ಒಂದು ಭಾಗವಾದ [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (Old Testament)ಆಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. *[[ಇಸ್ಲಾಂ]], [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ]] ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಗಳೆಲ್ಲಾ [[ಅಬ್ರಹಾಮ್|ಅಬ್ರಹಾಮ್‌ನನ್ನು]] ಪ್ರಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರರಿಂದ ಇವನ್ನು ಅಬ್ರಹಮೀಯ ಧರ್ಮಗಳೆಂದೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟುವ ಕಾಲ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಾವು-ಪುನರುತ್ಥಾನದ ನಂತರದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (New Testament)ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ]]ನ ಉಪದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗೂ ಮತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಪದವಿದು. ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೆನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]] ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಈಗ ಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಸುಮಾರು 850 ದಶಲಕ್ಷ ಮತಾನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ಅನೇಕ ಪಂಗಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿರುವ ಜನಾಂಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಏಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ [[ಇತಿಹಾಸ]], ತಿರುಳು, ಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಹರಡಿದ ಬಗೆ - ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ==ತಳಹದಿ== * ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ. ಆತನ ಜೀವನ, ಮರಣ, ಪುನರುತ್ಥಾನ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆಲ್ಲ ಆತ ತೋರಿದ ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ-ಈ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ನಿಂತಿದೆ. ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ ತನ್ನ ಲೋಕಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಲ್ಲೇ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ ಅಥವಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶ ಆತನಿಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವ ಪ್ರೀತಿ ಪ್ರಕಟನೆಯೂ ಪಾಪಿ ಮಾನವ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಆತನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜನ ಆತನನ್ನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭೆಯಾಗಿ ಕೂಡಿಸಿ ಕ್ರಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಘಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ [[ಪುನರುತ್ಥಾನ]]ದ ತರುವಾಯ ಶಿಷ್ಯರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಆತನ ಶಿಷ್ಯರ ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ, ಸಭೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ-ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚು ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬಂದೊದಗಿತು. ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೀಟರ್, ಯೋಹಾನ, ಯಾಕೋಬ ಮತ್ತು ಪಾಲನೇ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. * ಕ್ರೈಸ್ತ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು [[ಭೂಮಧ್ಯ ಸಮುದ್ರ]]ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾತ ಅಪೋಸಲರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲನೇ. ಪಾಲ್ ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಟಾರ್‍ಸಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದ ಒಬ್ಬ ಯೆಹೂದ್ಯ ; [[ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ನಾಗರಿಕ; ಯೆಹೂದ್ಯ ತತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಘನ ಪಂಡಿತನಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿ ಪಡಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ತಾನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಆತನ ಶಿಷ್ಯನಾದವ. ಆಮೇಲೆ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಸೇವಾ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಷ್ಟ ನಷ್ಟಗಳಿಗೊಳಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ಸುಮಾರು 64ರಲ್ಲಿ ಈತ ಹುತಾತ್ಮನಾದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಪಾಲನ ತತ್ತ್ವನಿರೂಪಣಾ ರೀತಿ, ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮ , ಸಂಘಟನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ-ಇವುಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಂಗಡದ ಮತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಧರ್ಮವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬರೇ'' ಮೆಸೈಯ ''(ಉದ್ಧಾರಕ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಕರ್ತನೂ ಹೌದು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮರಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರಣ ಮಾನವರ ಪಾಪಗಳ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ತಾನೇ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾರ್ಗ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಕೃಪೆಯಿಂದಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಾನವಕುಲದ ಪರವಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಆತನ ಮರಣವನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಯಜ್ಞವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದು ಪಾಲನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ನಾವು ಅಶಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಿಯಮಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಹೀನರಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣಕೊಟ್ಟ. ನಾವು ಪಾಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಮಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ತನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಬೋಧನೆಯನ್ನೂ ಬರಿಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬೋಧಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಪಾಲನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಯೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಲೂ ಹಬ್ಬಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. * ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾಲನಂತೆ ಇತರರೂ ನೆರವಾಗಿದ್ದರು. ಯೇಸುವಿನ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳುವಾಗಿದ್ದ ಸಿಮೋನ್ ಪೀಟರ್ ಕೂಡ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು [[ಯಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ|ಯೆಹೂದ್ಯ]]ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡಲು ಪೀಟರ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಅನಂತರ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಹರಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳು ಪೀಟರನೇ. ಇದನ್ನರಿತುದರಿಂದಲೇ ಯೇಸು ಪ್ರಭು ಪೀಟರನೆಂಬ ಬುನಾದಿಯ ಮೇಲೆ(ಪೀಟರನ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ) ತನ್ನ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. [[File:Passages d'outremer Fr5594, fol. 19r, Concile de Clermont.jpg|thumb|upright|[[Pope Urban II]] at the [[Council of Clermont]], where he preached the [[First Crusade]]. Illustration by [[Jean Colombe]] from the ''[[Passages d'outremer]]'', {{c.|1490|lk=no}}.]] * ಪಾಲ್, ಪೀಟರರಲ್ಲದೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಹಾನನಿಗೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಯೋಹಾನನ ಸುವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸರಳ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತ ನಿರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಂತಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ನರಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿ ಬಂದ ದೇವದೂತ. ಈ ಅವತಾರದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇವರ ಬೆಳಕನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಆ ಬೆಳಕೇ ಮಾನವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂಥಾದ್ದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಯೋಹಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ಆತನನ್ನು ನಂಬಿದವರಲ್ಲೊಬ್ಬರೂ ನಾಶವಾಗದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ದೇವಕುಮಾರನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ದೈವಜ್ಞಾನವೇ ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಜೀವದಾಯಕವಾದ ಶಕ್ತಿ-ಎಂಬುದು ಈತನ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರರ ಮರಣಾನಂತರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ರೋಮಕ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಹಬ್ಬುತ್ತ ಬಂದರೂ ಅದು ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರ ಆಗ್ರಹಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಹು ಕಠಿಣವಾದ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇವಲ ಬಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಮಹಾರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಉಳಿದು, ಕ್ರಮೇಣ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡದ್ದು ಬಹು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯ. ==ಪ್ರಸರಣ== [[File:Krist spred 3.jpg|thumb|[[Christendom]]ಕ್ರಿ.ಶ.೬೦೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣ]] [[File:Nicaea icon.jpg|thumb|An [[Eastern Christianity|Eastern Christian]] icon depicting [[Constantine the Great|Emperor Constantine]] and the Fathers of the [[First Council of Nicaea]] (325) as holding the Niceno–Constantinopolitan Creed of 381]] ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸನಾದ [[ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್|ಕಾನ್‍ಸ್ಟಂಟೈನ್]] ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ,ಶ.312ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಧರ್ಮವೆಂದು ಸಾರಿದ್ದು ಈ ಧರ್ಮದ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣ [[ಯುರೋಪ್|ಯೂರೋಪ್]] ಖಂಡದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತ ಬಂದವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ==ವಿಭಾಗಗಳು== ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು # ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ # ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚು) # ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆ. ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಚಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 255 ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ, ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಪಂಗಡಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಬ್ಬಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಪಂಗಡಗಳಿಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯಮತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. == ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ== ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಪನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸುವ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 423 ದಶಲಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡದ ಜನಾಂಗಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೂ ಈ ಸಭೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಎಂದು. ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ ಎಂಬ ಸಭಾಪಿತೃ ಕ್ರಿ.ಶ.115ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ, ಆತನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಮುಟ್ಟುವ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಅದು ಸಭೆಯ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ. ತನ್ನ ಸಂದೇಶದ ತಿರುಳನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಈ ಸಭಾ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಪೋಸಲನಾದ ಪೀಟರ್ ಬಿಷಪ್ಪನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವದೆಂದು ತಿಳಿದ ಬಿಷಪರ ಆಡಳಿತದ ಸ್ವೀಕಾರ ಮೊದಲನೆಯದು. ಇದೇ ಕ್ರಮೇಣ ಪೋಪನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಎರಡನೆಯದು ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಸಭೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಧನೆಗಳು ಸಭೆಯ ತತ್ವನಿರೂಪಣೆಗೆ ಮೂಲವೂ ಬೋಧನಾ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳೂ ಆಗಿವೆ ಎಂಬ ಸೂತ್ರದ ಸ್ವೀಕಾರ. ಕೊನೆಯದು ಸರ್ವ ಸಭಾಂಗೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ 325ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಕೇಯದ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ.400ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ಅಪೋಸಲರ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮಾತೆಯಾದ ಕನ್ಯಾ ಮೇರಿಗೆ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯಿದೆ. == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]], [[ಸಿರಿಯಾ|ಸಿರಿಯ]], [[ಈಜಿಪ್ಟ್]], [[ಇತಿಯೋಪಿಯ|ಇಥಿಯೋಪಿಯ,]] [[ಭಾರತ]], [[ಗ್ರೀಸ್]], [[ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯ]] ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಭೆಗಳ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್) ವಿಷಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನೇಕ ಸಲ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರು ನೆಲೆಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳೂ ಇದ್ದವೆಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 150 ದಶಲಕ್ಷದ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ 35 ಸಾವಿರ ಧರ್ಮಬೋಧಕರೂ 20 ಸಾವಿರ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಸಭೆಗಳೂ ಇವೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗೂ ಈ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ತಾತ್ತ್ವಿಕ, ಭೌಗೋಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಕೊನೆಗೆ 1054ರಲ್ಲಿ ಇವು ರೋಮ್ ಸಭೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಪ್ರಭುಭೋಜನದ ವಿವರಣೆಗೆ ಇವರ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಇದೆ. ಇವರು ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಏಳು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ (ಸ್ಯಾಕ್ರಮೆಂಟ್ಸ್) ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟರು ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇವರು ಐದು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೇರಳದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಇವರು ಕಾರಣರಾದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. == ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು== ಈ ಸಭೆಗಳ ಮೂಲಪಿತೃ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ [[ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್]] (1443-1546). ಈತ ಬಹು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸಾರಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಳವಳಿ ಬಹುಬೇಗ ಯೂರೋಪು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹರಡಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೊದಲು ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಶಾಂತಿಯನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಹುನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಳತೋಟಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ. ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದ, ವೈದಿಕ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಉಪಶಾಂತಿ ಒದಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ದೃಢವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ವರಪ್ರಸಾದವದು-ಎಂಬ ಆಳವಾದ ಅನುಭಾವ ಇವನಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಆಧಾರಗಳನ್ನೀತ ಸಂತ ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಪಾಲರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳ ಅಸ್ತತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಲೂಥರ್ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಗೂ ಜೀವಿತಕ್ಕೂ ಬೈಬಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಮೂಲವಾಗಲೀ ಆಧಾರವಾಗಲೀ ಇಲ್ಲ. ದೇವರ ವಾಕ್ಯವಾದ ಬೈಬಲ್ಲಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗದು. ಪಾಪಿಮಾನವನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ. ಒಳ್ಳೇ ಕೃತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು ಭಕ್ತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳ ಫಲಗಳೇ ಹೊರತು, ತಾವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥವಲ್ಲ. ದೇವ ಕೃಪಾಸಾಧನಗಳಾದ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ. ಲೂಥರನ ಆದ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಭೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಸಭೆಯ ಐಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸುವದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ ಬೋಧನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಭಾಗ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಈ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೂಥರನ ನಂಬಿಕೆ, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ, ದೇವರ ಮೇಲಿನ ಭರವಸೆ, ಧೈರ್ಯ, ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ ಸುಧಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಇತರ ವಿಷಯಗಳೂ ಸಹಾಯಕವಾದುವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಮ್ ಸಭೆಯ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದ ಲೌಕಿಕತ್ವ., [[ಪೋಪ್|ಪೋಪ]]ನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಲು ಅಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪದಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳ ಮನೋಭಾವನೆ, ಯೂರೋಪಿನ ಜನಾಂಗಗಳೊಳಗಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆ-ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಬಲವಾಗುತ್ತ ಬಂದುವು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್, ಜ್ವಿಂಗ್ಲಿ, ನಾಕ್ಸ್, ವೆಸ್ಲಿ-ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಲೂಥರನ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದರು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಲೂಥರನ ಸಭೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್ ಸಭೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಸಭೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಎಷ್ಟೋ ಇತರ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ಈ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಸ್ವಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಟ್ರೆಂಟಿನ ಸಮಿತಿ (1545-64) ಸುಮಾರು 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ತತ್ತ್ವವನ್ನೂ ಜೀವನವನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಯೋಲದ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಯೇಸು ಪಂಥ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧ್ಯೇಯಗಳಿಂದಲೂ ಸಮರ್ಥ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ== ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದೊಡನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೂ ಸಾರಿ ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲೂ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟೋ ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1706ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಟ್ರಾಂಕ್ವೆಬಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ದೇಶದ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಪ್ರಚಾರಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದರು. 1813ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ]]ಯವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರಿ . ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಷ್ಟೋ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳೂ ಇತರ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೂ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಚುರ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೇವೆಗೂ ಸಭೆ ಸಭೆಗಳ ನಡುವೆ ಐಕ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ- ಎಂಬ ಅರಿವು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಸಭಾ ಸಂಘಟನ ಚಳವಳಿಗಳು ಆಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡುವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1947ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ತೋರಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೂಡಿತು. ಐಕ್ಯಗೊಂಡ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಐದು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಒಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಕಾರ್ಯತಃ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಡುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಐಕ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕದ, ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕದ ಸಭೆಗಳೂ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಐಕ್ಯತಾ ಚಳವಳಿಯೊಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾಮಂಡಲಿಯ ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಕೂಟ 1948ರಲ್ಲಿ [[ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್|ಆಮ್ಸ್‍ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್‍]]ನಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹಾಕೂಟ 1961ರ ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ [[ನವದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲೂ ಜರುಗಿದುವು. ==ಛಾಯಾಂಕಣ== <gallery widths="300" mode="nolines"> File:Christian World—Pew Research Center 2010.svg|Countries with 50% or more Christians are colored purple; countries with 10% to 50% Christians are colored pink. File:State Religions.svg|Nations with Christianity as their [[state religion]] are in blue. File:Percent of Catholics by Country–Pew Research 2011.svg|Distribution of Catholics File:Countries by percentage of Protestants (2010).svg|Distribution of Protestants File:Percent of Eastern Orthodox Christians by country.svg|Distribution of Eastern Orthodox File:Percent of Oriental Orthodox Christians by country.svg|Distribution of Oriental Orthodox File:Percent of Other Christians by Country–Pew Research 2011.svg|Distribution of other Christians </gallery> ==ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳು == ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳೆಲ್ಲ ಸರ್ವಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಐಕ್ಯಮತದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೂ ಅವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ]], ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನ-ಇವುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸಭೆಯವರು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಮ್ಮತದಿಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಅಪೋಸಲರ ಉಪದೇಶಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅವುಗಳ ಸಾರಾಂಶ ಹೀಗಿದೆ : `ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ, ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ, ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆತನ ಕುಮಾರನೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಭುವೂ ಆದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಈತ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಿಂದ ಕನ್ಯೆ ಮೇರಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಕೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಪೋಂಟಿಯಸ್ ಪೈಲಟ್‍ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಶಿಲುಬೆಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಿಹೊಂದಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದುಹೋಗಿ, ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಎದ್ದು ಬಂದ. ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರ ಬಲಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದು ಬದುಕಿರುವವರಿಗೂ ಸತ್ತವರಿಗೂ ನ್ಯಾಯ ತೀರ್ಪು ನಡೆಸುತ್ತಲಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. `ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಒಂದೇ ಪರಿಶುದ್ಧ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯೂ ಭಕ್ತರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯೂ ಪಾಪದ ಪರಿಹಾರವೂ ದೇಹದ ಪುನರುತ್ಥಾನವೂ ನಿತ್ಯಜೀವವೂ ಉಂಟು ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಾರಾಂಶವಿದು: ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ದೇವಕುಮಾರನೂ ಮಾನವರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಪಾಪಿಮಾನವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ದೇವ ಮಾನವ ಸಂಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಕ್ರಿಸ್ತನೆಂಬ ಅಸ್ಥಿಭಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ನಿಂತಿದೆ. ಸಭೆ ದೇವರ ಆಲಯವೂ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಾಗಿರುವ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ದೇಹವೂ ಆಗಿದೆ. `ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಂದುಂಟಾಗುವ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರಿ. ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಒಬ್ಬನೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು, ಒಂದೇ ಪದವಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು. ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕರ್ತ ಒಬ್ಬನೇ, ಭರವಸೆ ಒಂದೇ, ಸ್ನಾನದೀಕ್ಷೆ ಒಂದೇ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಂದೆಯಾಗಿರುವ ದೇವರು ಒಬ್ಬನೇ. ಆತ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲಿರುವವನೂ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಾಂತರ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸುವವನೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.' ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸುವಿಗೂ ತಂದೆ ದೇವರಿಗೂ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುವ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಫಲವಾಗಿ ತ್ರಿತ್ವಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂತು. `ತಂದೆಯಾದ ದೇವರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ. ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಆಧಾರ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅವತಾರವೆತ್ತಿ ಬಂದಿರುವ ದೇವಕುಮಾರ. ಆತನೊಬ್ಬನೇ ನಮಗೆ ರಕ್ಷಕ. ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ನಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತೇವೆ. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತರು ತಂದೆ, ಮಗ, ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರಿಂದ ಕೂಡಿದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವ, ಲಕ್ಷಣ, ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶ-ಇವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೂಡ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾನವ ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವರಿಗೆ ಅವಿಧೇಯನಾಗಿ ಪಾಪದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ತೊಳಲುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅಂಥ ರಕ್ಷಣೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯೇಸುಕ್ರೈಸ್ತ ತಾನೇ ತನ್ನ ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಮಾನವ ದೇವತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯ ಸಂದೇಶ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸರಣೆಯ ತಿರುಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. `ಕ್ಷೇಮದಿಂದಿರುವವರಿಗೆ ವೈದ್ಯ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಕ್ಷೇಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಬೇಕು; ದೇವರ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಕೊಳ್ಳಿರಿ ಎಂದು-ನೀತಿವಂತರನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದವನಲ್ಲ, ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಬಂದವನು ಎಂಬ ಕ್ರಿಸ್ತ ಸಂದೇಶ ಅವನ ಬೋಧನೆ ಎಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿದೆ. ಸಿನೈ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಸಂತ ಮೋಸಸ್‍ಗೆ ಕೃಪೆಮಾಡಿದ ದಶ ದೈವಾಜ್ಞೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬೈಬಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಜೂಡಾಯಿಸಂಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತಳಹದಿಯಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪಲ್ಲವಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಏಕಮತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೀಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು; ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾರೂ ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಅಂದರೆ ಒಬ್ಬನೇ ದೈವವೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಸಲ್ಲದು; ಸಬ್ಬತು (Sಚಿbbಚಿಣh) ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಮಾತಾಪಿತೃಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು; ಕೊಲ್ಲಬಾರದು; ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಬಾರದು; ಕಳಬಾರದು; ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬಾರದು; ಪರಸ್ತ್ರೀಗೂ ಪರಧನಕ್ಕೂ ಆಶಿಸಬಾರದು. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ತಿರುಳಾಗಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಗಳು== ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ರಕ್ಷಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರವಾದುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದುದು. ಈ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭಾಜೀವನ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಸಭೆ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನೂ ಸೇವೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಂಘ. ಈ ಸಭೆಯ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳವರು, ಭಾಷೆಗಳವರು, ದೇಶಗಳವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ಸೇರಿ ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ದೇವರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ ಅಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ತಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುವುದು ಸಭೆಯ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯ. `ಸುವಾರ್ತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೊಳ್ಳುವವನಲ್ಲ. ಆ ಸುವಾರ್ತೆ ದೇವರಶಕ್ತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ನಂಬುವವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನದೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ಜನರನ್ನೂ ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರಿ; ಅವರಿಗೆ ತಂದೆಯ, ಮಗನ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೋಧಿಸಿದ ರೀತಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿರಿ. ನೋಡಿ, ನಾನು ಯುಗದ ಸಮಾಪ್ತಿಯವರೆಗೂ ನಿರಂತರ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಇರುತ್ತೇನೆ-ಇದು ಕ್ರಿಸ್ತೋಪದೇಶ. ಮಾನವಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೊಂದು ದೃಢವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ತಂದೆ ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮಾನವಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಬರುವ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ನಿರೀಕ್ಷೆ. ಕಾಲ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನೂ ಪರಮಾತ್ಮ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬುದು. ಈ ಮಹತ್ತಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ, ಸೇವೆ, ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರವಚನ-ಇವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ== [[File:CompositeJesus.JPG|thumb|ಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿವಿಧ ಚಿತ್ರಣಗಳು]]] ಆಡಳಿತವರ್ಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸಭೆಯವರಿಗೂ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರಿಗೂ ಏಕಾಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗಶ್ರೇಣಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿಯೂ ಹುದುವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. * ಅಪೋಸಲರು : ಯೇಸುವಿನ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದವರಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಮರಣ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದಿವಾರೋಹಣಾನಂತರ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತರಿಸಿದವರನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರೇ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರವರ್ತಕರು. ಇವರು ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ. ಇವರು ಯಾರು ಯಾರೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ ಸಂತ ಪಾಲನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಉಪದೇಶಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ * ಪ್ರವಾದಿಗಳು: ಇವರು ಅಪೋಸಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸುಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದರು. ಬೋಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ದೈವ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮುಂದಾಗುವುದನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. * ಸೌವಾರ್ತಿಕರು : ಕ್ರಿಸ್ತರ ಬೋಧೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ನಾಲ್ವರಿಗೆ (ಮತ್ತಾಯ, ಮಾರ್ಕ, ಲ್ಯೂಕ ಮತ್ತು ಯೋಹಾನ) ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವವರನ್ನೂ ಈಗ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. * ಬೋಧಕರು : ಯೇಸು ಜನತೆಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ಉಪದೇಶಮಾಡುವವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಉಳಿದುಬಂದಿದೆ. * ಸಭಾಪಾಲಕರು : ಕುರುವ ಕುರಿಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಂತೆ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವವರು (ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್ಸ್). ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನೇ ಹಿರಿಯ ಕುರುಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ.ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿಷಪ್) ಹಿರಿಯ ಸಭಾಪಾಲಕ (ಎಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್) ಮತ್ತು ಸಭಾಸೇವಕ(ಡೀಕನ್)-ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿ ಉಳಿದು ಬಂದುವು. ಈಗಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲ ಪಂಗಡಗಳೂ ಈ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೂ ಸಭಾಪಾಲರಿಗೂ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಭಾಗವೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಒಂದು ಸ್ಥಳಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಒಂದೊಂದು ಸಭೆಗೆ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಸಭೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನೊಬ್ಬನಿರಬೇಕೆಂಬ ಕ್ರಮ ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಸಭಾಪಾಲಕನಿರುತ್ತಾನೆ. ಸಭಾಸೇವಕ ಸಭಾಪಾಲಕನ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿ. ಮತ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮಸಭೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಯೆ ದೇಶವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿ ಕೊಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರನ್ನು ಮಿಷನರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಆಯಾ ಧರ್ಮಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದಲೂ ಸಹಾಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಧರ್ಮಬೋಧೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (ಎಸ್.ಎ.ಕೆ.ಯು; ಎಚ್.ಎಸ್.) ==ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ== ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾರತದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಗೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದೆರಡು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಭರತಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಬಹು ಪಕ್ಷೀಯ ಧರ್ಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನ್ನಣೆ ದೊರಕುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಕ್ರಮೇಣ ಬೇರೂರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನದ ಸಂಗತಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯ ಮೂರೂ ಸಮುದ್ರತೀರಗಳ ರೇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂಗನೂರು ಮತ್ತು [[ಗೋವ]], ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್-ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿರಿಯನ್, ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಮಿಷನುಗಳು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರಕ್ಕೂ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಪೋಸಲ ಥಾಮಸ್ ತಾನೇ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ 52ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮಲಬಾರಿನ ತೀರದಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಕೇರಳದ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಭಕ್ತ ಪೂರ್ವ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮದ್ರಾಸಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂಬ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹೇಗೂ ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರಕರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡದಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬಲಿಲ್ಲ. [[ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ|ವ್ಯಾಸ್ಕೊಡಗ್ಯಾಮ]] 1498ರಲ್ಲಿ [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]]ಗೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದ್ದು ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಬಹು ಬೇಗನೆ [[ಪೋರ್ಚುಗಲ್|ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿ]]ನಿಂದ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರ ತಂಡಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗೋವ, [[ಕೊಚ್ಚಿ]] ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಭಾರತದ ಅಪೋಸಲನೆಂದು ಹೆಸರು ಹೊತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಜೇóವಿಯರ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಜೆಸ್ಯೂಟ್ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವ. ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ.ನೋಬಿಲಿ ಎಂಬಾತ ಸಹ ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಮನ್ನಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಮುಂದಣ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ದೇಶೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಿ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿವೆ. ತಿರುಚಿರಪಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್ ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ಪಶ್ಚಿಮತೀರದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ 1706ರರಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಚಾರಕರು ಬಂದಿಳಿದರು. ತೊಂದರೆ, ಇಕ್ಕಟ್ಟು, ಕಷ್ಟಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಸೇವೆ ಫಲದಾಯಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಜಿಗೆನ್ ಬಾಲ್ಗ್ ನಾಲ್ಕು ಸುವಾರ್ತೆಗಳನ್ನು [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದು(1714) ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನ. ಈ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ ಸಿ.ಎಫ್.ಷ್ವಾರ್‍ಟ್ಸ್. [[ತಂಜಾವೂರು|ತಂಜಾವೂರಿ]]ನ ರಾಜನೊಡನೆಯೂ [[ಹೈದರಾಲಿ|ಹೈದರ್ ಆಲಿ]]ಯೊಡನೆಯೂ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಕ್ಷಾಮ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದುವು. ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1793ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ಯಾರಿ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಚರಿತ್ರೆ ಹೊಸತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಂತಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದುವರೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇತರ ಪ್ರಚಾರಕರಂತಲ್ಲದೆ, ಕ್ಯಾರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚಾರ ಸೇವೆಯ ಪಿತೃ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಬೈಬಲನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವಾಗಲೂ ತನ್ನ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ತಾಳ್ಮೆಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೂ ವಿದ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಏಷ್ಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇಂಥ ಆದ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ. ==ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ== ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿ, ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಫಾದರ್ ಬೆಶಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ [[ರೆವರೆಂಡ್ ಎಫ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್|ಕಿಟ್ಟೆಲ್]], ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಿ ಮೊದಲಾದವರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಬಡಜನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರು-ಇವರಿಗೆ ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿವೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಅನಾಥಾಲಯಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು-ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಂಘಟಿತ ಸಭೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಜನಾಂತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ, ಪರಧರ್ಮ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದುದು; ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನೂ ಜನಾಂಗಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ-ಎಂಬಿವೇ ಮೊದಲಾದ ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಆರಾಧನಾ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸರಳ ಜೀವನವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಲು ಸಭೆ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಲಿದೆ. ತಿರುಪತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ 1921ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಕ್ರಿಸ್ತಕುಲ ಆಶ್ರಮ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಉದಾಹರಣೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಭಜನೆ, ಸಂಗೀತ, ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ. ಜಾತಿ ಮತ ಭೇದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ನೇಹ, ಪ್ರೀತಿ, ಅನ್ಯೊನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಕಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸು, ಜನಾಂಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಧೋರಣೆ-ಇವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಭೆಯಲ್ಲೀಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನ್ನಣೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== *ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ದೇಶದ ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. *ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ಸನಾತನವಾದದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. *ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. * ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [https://www.britannica.com/EBchecked/topic/115240/Christianity "Christianity"]. ''Encyclopædia Britannica'' * [https://www.bbc.co.uk/religion/religions/christianity/index.shtml Religion & Ethics – Christianity] A number of introductory articles on Christianity from the BBC ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ }} [[ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ]] 46afpgwjzgiwkxv6bn1n4ifp2n34e7n 1428375 1428371 2026-09-16T05:03:59Z VASANTH S.N. 728 1428375 wikitext text/x-wiki {{Christianity}} {{Infobox religion | name = Christianity | image = Church of the Holy Sepulchre by Gerd Eichmann (cropped).jpg<!-- Please do not change the image without consensus; there is an ongoing discussion on the talk page addressing this issue, in which you are welcome to participate --> | imagewidth = 275px | alt = | caption = The [[Church of the Holy Sepulchre]] in the [[Christian Quarter]] of the [[Old City of Jerusalem]], a [[List of Christian holy places in the Holy Land|holy place of Christianity]] | main_classification = [[Abrahamic religions|Abrahamic]] | scripture = [[Bible#Christian Bible|Bible]] ([[Old Testament|Old]] and [[New Testament]]) | theology = [[Christian Theology|Monotheistic]] | area = [[Christianity by country|Worldwide]]<ref>{{cite book |last=Jenkins |first=Philip |author-link=Philip Jenkins |year=2011 |title=The Next Christendom: The Coming of Global Christianity |chapter=The Rise of the New Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=rPBoAgAAQBAJ&pg=PA101 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=101–133 |isbn=978-0-19-976746-5}}</ref> | language = {{Plainlist| * [[Biblical Hebrew]] * [[Biblical Aramaic]] * [[Koine Greek|Biblical Greek]] }} | territory = [[Christendom]] | founder = [[Jesus]] | founded_date = [[Christianity in the 1st century|1st century AD]] | founded_place = [[Jerusalem during the Second Temple Period|Jerusalem]], [[Judaea (Roman province)|Judaea]],<br/>Roman Empire | separated_from = [[Split of Christianity and Judaism|Judaism]]{{refn|group=note|Christianity originated in 1st-century [[Judea (Roman province)|Judea]] from the [[Jewish Christian]] sect of [[Second Temple Judaism]].<ref>{{cite book |last=Ehrman |first=Bart D. |author-link=Bart D. Ehrman |year=2005 |orig-year=2003 |title=Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew |chapter=At Polar Ends of the Spectrum: Early Christian Ebionites and Marcionites |volume=74 |issue=2 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=URdACxKubDIC&pg=PA95 |publisher=[[Oxford University Press]] |pages=95–112 |doi=10.1017/s0009640700110273 |isbn=978-0-19-518249-1 |s2cid=152458823 |access-date=20 January 2021}} ''Church History''. {{doi|10.1017/s0009640700110273}}</ref><ref>{{cite book |last=Hurtado |first=Larry W. |author-link=Larry Hurtado |year=2005 |chapter=How on Earth Did Jesus Become a God? Approaches to Jesus-Devotion in Earliest Christianity |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Xi5xIxgnNgcC&pg=PA13 |title=How on Earth Did Jesus Become a God? Historical Questions about Earliest Devotion to Jesus |location=Grand Rapids and Cambridge |publisher=[[Wm. B. Eerdmans]] |pages=13–55 |isbn=978-0-8028-2861-3 |access-date=20 July 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Freeman |first=Charles |author-link=Charles Freeman (historian) |year=2010 |title=A New History of Early Christianity |chapter=Breaking Away: The First Christianities |chapter-url=https://books.google.com/books?id=5_in-6VLgRoC&pg=PA31 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=31–46 |doi=10.12987/9780300166583 |isbn=978-0-300-12581-8 |jstor=j.ctt1nq44w |s2cid=170124789 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |last=Wilken |first=Robert Louis |year=2013 |title=The First Thousand Years: A Global History of Christianity |chapter=Beginning in Jerusalem |chapter-url=https://books.google.com/books?id=iW1-JImrwQUC&pg=PA6 |location=New Haven and London |publisher=[[Yale University Press]] |pages=6–16 |isbn=978-0-300-11884-1 |jstor=j.ctt32bd7m |s2cid=160590164 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite book |author-last=Lietaert Peerbolte |author-first=Bert Jan |year=2013 |chapter=How Antichrist Defeated Death: The Development of Christian Apocalyptic Eschatology in the Early Church |editor1-last=Krans |editor1-first=Jan |editor2-last=Lietaert Peerbolte |editor2-first=L. J. |editor3-last=Smit |editor3-first=Peter-Ben |editor4-last=Zwiep |editor4-first=Arie W. |title=Paul, John, and Apocalyptic Eschatology: Studies in Honour of Martinus C. de Boer |location=Leiden |publisher=Brill |series=[[Novum Testamentum|Novum Testamentum: Supplements]] |volume=149 |pages=238–255 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MoKxIeOTkqYC&pg=PA238 |doi=10.1163/9789004250369_016 |isbn=978-90-04-25026-0 |issn=0167-9732 |s2cid=191738355 |access-date=13 February 2021}}</ref>}} | separations = | number_of_followers = {{est.}} [[Christianity by country|2.3&nbsp;billion]]<ref>{{Cite web|doi=10.58094/fj71-ny11|author-last6=Fahmy|author-first1=Conrad|author-last1=Hackett|author-first2=Marcin|author-last2=Stonawski|author-first3=Yunping|author-last3=Tong|author-first4=Stephanie|author-last4=Kramer|author-first5=Anne|author-last5=Shi|author-first6=Dalia|date=2025-06-09|title=How the Global Religious Landscape Changed From 2010 to 2020|url=https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|access-date=2025-06-10|website=Pew Research Center|language=en-US|archive-date=9 June 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250609194548/https://www.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/20/2025/06/PR_2025.06.09_global-religious-change_report.pdf|url-status=live}}</ref> {{increase}} ([[List of Christian synonyms|referred to]] as [[Christians]]) }} '''ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ''' [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ|ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಜೀವನ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ [[ಏಕದೇವವಾದ|ಏಕದೇವವಾದವನ್ನು]] ಅನುಸರಿಸುವ [[ಧರ್ಮ|ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಂದು. ೨೦೦೧ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ೨.೧ [[ಬಿಲಿಯನ್]] ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಧರ್ಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್]] ದೇಶದ [[ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ]] ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ [[ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು]] ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಉದಯ== *ಕ್ರಿ.ಶ. [[೧ನೇ ಶತಮಾನ|೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ]] [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ|ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ]] ಒಂದು ಪಂಥವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದಿಯರ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ ''[[ತನಖ್]]'' ಅನ್ನು ತನ್ನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವಾದ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್‌ನ]] ಒಂದು ಭಾಗವಾದ [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (Old Testament)ಆಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. *[[ಇಸ್ಲಾಂ]], [[ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ]] ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಗಳೆಲ್ಲಾ [[ಅಬ್ರಹಾಮ್|ಅಬ್ರಹಾಮ್‌ನನ್ನು]] ಪ್ರಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರರಿಂದ ಇವನ್ನು ಅಬ್ರಹಮೀಯ ಧರ್ಮಗಳೆಂದೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ. [[ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ]] ಹುಟ್ಟುವ ಕಾಲ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಾವು-ಪುನರುತ್ಥಾನದ ನಂತರದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]] (New Testament)ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. [[ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ]]ನ ಉಪದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗೂ ಮತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಪದವಿದು. ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೆನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]] ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಈಗ ಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಸುಮಾರು 850 ದಶಲಕ್ಷ ಮತಾನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ಅನೇಕ ಪಂಗಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿರುವ ಜನಾಂಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಏಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ [[ಇತಿಹಾಸ]], ತಿರುಳು, ಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಹರಡಿದ ಬಗೆ - ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ==ತಳಹದಿ== * ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ. ಆತನ ಜೀವನ, ಮರಣ, ಪುನರುತ್ಥಾನ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆಲ್ಲ ಆತ ತೋರಿದ ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ-ಈ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ನಿಂತಿದೆ. ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತ ತನ್ನ ಲೋಕಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಲ್ಲೇ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ ಅಥವಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶ ಆತನಿಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವ ಪ್ರೀತಿ ಪ್ರಕಟನೆಯೂ ಪಾಪಿ ಮಾನವ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಆತನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜನ ಆತನನ್ನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭೆಯಾಗಿ ಕೂಡಿಸಿ ಕ್ರಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಘಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ [[ಪುನರುತ್ಥಾನ]]ದ ತರುವಾಯ ಶಿಷ್ಯರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರ ಫಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಆತನ ಶಿಷ್ಯರ ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ, ಸಭೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ-ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಚರ್ಚು ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇವರನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬಂದೊದಗಿತು. ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೀಟರ್, ಯೋಹಾನ, ಯಾಕೋಬ ಮತ್ತು ಪಾಲನೇ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. * ಕ್ರೈಸ್ತ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು [[ಭೂಮಧ್ಯ ಸಮುದ್ರ]]ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾತ ಅಪೋಸಲರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲನೇ. ಪಾಲ್ ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಟಾರ್‍ಸಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದ ಒಬ್ಬ ಯೆಹೂದ್ಯ ; [[ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ನಾಗರಿಕ; ಯೆಹೂದ್ಯ ತತ್ತ್ವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಘನ ಪಂಡಿತನಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿ ಪಡಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ತಾನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಆತನ ಶಿಷ್ಯನಾದವ. ಆಮೇಲೆ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಸೇವಾ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಷ್ಟ ನಷ್ಟಗಳಿಗೊಳಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ಸುಮಾರು 64ರಲ್ಲಿ ಈತ ಹುತಾತ್ಮನಾದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಪಾಲನ ತತ್ತ್ವನಿರೂಪಣಾ ರೀತಿ, ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮ , ಸಂಘಟನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ-ಇವುಗಳಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಂಗಡದ ಮತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಧರ್ಮವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬರೇ'' ಮೆಸೈಯ ''(ಉದ್ಧಾರಕ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಕರ್ತನೂ ಹೌದು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮರಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರಣ ಮಾನವರ ಪಾಪಗಳ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ತಾನೇ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾರ್ಗ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಕೃಪೆಯಿಂದಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಾನವಕುಲದ ಪರವಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಆತನ ಮರಣವನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಯಜ್ಞವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದು ಪಾಲನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ನಾವು ಅಶಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಿಯಮಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಹೀನರಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣಕೊಟ್ಟ. ನಾವು ಪಾಪಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಕ್ರಿಸ್ತ ನಮಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ತನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಸುವಾರ್ತಾ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಬೋಧನೆಯನ್ನೂ ಬರಿಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬೋಧಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಪಾಲನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಯೋಗ್ಯ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಲೂ ಹಬ್ಬಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. * ಆದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾಲನಂತೆ ಇತರರೂ ನೆರವಾಗಿದ್ದರು. ಯೇಸುವಿನ ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳುವಾಗಿದ್ದ ಸಿಮೋನ್ ಪೀಟರ್ ಕೂಡ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು [[ಯಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ|ಯೆಹೂದ್ಯ]]ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡಲು ಪೀಟರ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಯೆಹೂದ್ಯರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವುದಕ್ಕೆ ಆತ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುನರುತ್ಥಾನದ ಅನಂತರ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಜನರಲ್ಲಿ ಹರಡಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮುಂದಾಳು ಪೀಟರನೇ. ಇದನ್ನರಿತುದರಿಂದಲೇ ಯೇಸು ಪ್ರಭು ಪೀಟರನೆಂಬ ಬುನಾದಿಯ ಮೇಲೆ(ಪೀಟರನ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇದೆ) ತನ್ನ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. [[File:Passages d'outremer Fr5594, fol. 19r, Concile de Clermont.jpg|thumb|upright|[[Pope Urban II]] at the [[Council of Clermont]], where he preached the [[First Crusade]]. Illustration by [[Jean Colombe]] from the ''[[Passages d'outremer]]'', {{c.|1490|lk=no}}.]] * ಪಾಲ್, ಪೀಟರರಲ್ಲದೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಹಾನನಿಗೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಯೋಹಾನನ ಸುವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆ ಕಾಲದ ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಸರಳ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತ ನಿರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನಿಟ್ಟಂತಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ನರಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿ ಬಂದ ದೇವದೂತ. ಈ ಅವತಾರದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ದೇವರ ಬೆಳಕನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಆ ಬೆಳಕೇ ಮಾನವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂಥಾದ್ದು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಯೋಹಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ಆತನನ್ನು ನಂಬಿದವರಲ್ಲೊಬ್ಬರೂ ನಾಶವಾಗದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಶಾಶ್ವತ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ದೇವಕುಮಾರನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ದೈವಜ್ಞಾನವೇ ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಜೀವದಾಯಕವಾದ ಶಕ್ತಿ-ಎಂಬುದು ಈತನ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಸಾರಾಂಶ. ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರರ ಮರಣಾನಂತರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ರೋಮಕ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಹಬ್ಬುತ್ತ ಬಂದರೂ ಅದು ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರ ಆಗ್ರಹಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಬಹು ಕಠಿಣವಾದ ಹಿಂಸೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇವಲ ಬಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಮಹಾರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಉಳಿದು, ಕ್ರಮೇಣ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡದ್ದು ಬಹು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯ. ==ಪ್ರಸರಣ== [[File:Krist spred 3.jpg|thumb|[[Christendom]]ಕ್ರಿ.ಶ.೬೦೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣ]] [[File:Nicaea icon.jpg|thumb|An [[Eastern Christianity|Eastern Christian]] icon depicting [[Constantine the Great|Emperor Constantine]] and the Fathers of the [[First Council of Nicaea]] (325) as holding the Niceno–Constantinopolitan Creed of 381]] ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸನಾದ [[ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್|ಕಾನ್‍ಸ್ಟಂಟೈನ್]] ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ,ಶ.312ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ರೋಮ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಧರ್ಮವೆಂದು ಸಾರಿದ್ದು ಈ ಧರ್ಮದ ಮುನ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣ [[ಯುರೋಪ್|ಯೂರೋಪ್]] ಖಂಡದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತ ಬಂದವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ==ವಿಭಾಗಗಳು== ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು # ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ # ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚು) # ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆ. ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಚಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 255 ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ, ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಪಂಗಡಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಬ್ಬಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಪಂಗಡಗಳಿಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯಮತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. == ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ== ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಪನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸುವ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 423 ದಶಲಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡದ ಜನಾಂಗಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೇಲೂ ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೂ ಈ ಸಭೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಎಂದು. ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ ಎಂಬ ಸಭಾಪಿತೃ ಕ್ರಿ.ಶ.115ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ, ಆತನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಮುಟ್ಟುವ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಅದು ಸಭೆಯ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ. ತನ್ನ ಸಂದೇಶದ ತಿರುಳನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಈ ಸಭಾ ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯಗಳು ಅಡಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಪೋಸಲನಾದ ಪೀಟರ್ ಬಿಷಪ್ಪನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಬಂದಿರುವದೆಂದು ತಿಳಿದ ಬಿಷಪರ ಆಡಳಿತದ ಸ್ವೀಕಾರ ಮೊದಲನೆಯದು. ಇದೇ ಕ್ರಮೇಣ ಪೋಪನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಎರಡನೆಯದು ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ ಮತ್ತು ಸಭೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಧನೆಗಳು ಸಭೆಯ ತತ್ವನಿರೂಪಣೆಗೆ ಮೂಲವೂ ಬೋಧನಾ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳೂ ಆಗಿವೆ ಎಂಬ ಸೂತ್ರದ ಸ್ವೀಕಾರ. ಕೊನೆಯದು ಸರ್ವ ಸಭಾಂಗೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ 325ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಕೇಯದ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ.400ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ಅಪೋಸಲರ ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮಾತೆಯಾದ ಕನ್ಯಾ ಮೇರಿಗೆ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯಿದೆ. == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆ == ಪೌರಸ್ತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ [[ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್|ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್]], [[ಸಿರಿಯಾ|ಸಿರಿಯ]], [[ಈಜಿಪ್ಟ್]], [[ಇತಿಯೋಪಿಯ|ಇಥಿಯೋಪಿಯ,]] [[ಭಾರತ]], [[ಗ್ರೀಸ್]], [[ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯ]] ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಭೆಗಳ (ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್) ವಿಷಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನೇಕ ಸಲ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರು ನೆಲೆಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳೂ ಇದ್ದವೆಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಭೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 150 ದಶಲಕ್ಷದ ಕ್ರೈಸ್ತರೂ 35 ಸಾವಿರ ಧರ್ಮಬೋಧಕರೂ 20 ಸಾವಿರ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಸಭೆಗಳೂ ಇವೆ. ರೋಮ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗೂ ಈ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ತಾತ್ತ್ವಿಕ, ಭೌಗೋಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಕೊನೆಗೆ 1054ರಲ್ಲಿ ಇವು ರೋಮ್ ಸಭೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಪ್ರಭುಭೋಜನದ ವಿವರಣೆಗೆ ಇವರ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಇದೆ. ಇವರು ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಏಳು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ (ಸ್ಯಾಕ್ರಮೆಂಟ್ಸ್) ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟರು ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಇವರು ಐದು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೇರಳದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಇವರು ಕಾರಣರಾದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. == ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು== ಈ ಸಭೆಗಳ ಮೂಲಪಿತೃ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ [[ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್]] (1443-1546). ಈತ ಬಹು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸಾರಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಳವಳಿ ಬಹುಬೇಗ ಯೂರೋಪು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹರಡಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೊದಲು ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಯಲ್ಲೇ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದಲೂ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಶಾಂತಿಯನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಹುನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಳತೋಟಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡ. ದೇಹದಂಡನೆಯಿಂದ, ವೈದಿಕ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಉಪಶಾಂತಿ ಒದಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ದೃಢವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೊರಕುವ ವರಪ್ರಸಾದವದು-ಎಂಬ ಆಳವಾದ ಅನುಭಾವ ಇವನಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಆಧಾರಗಳನ್ನೀತ ಸಂತ ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಪಾಲರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳ ಅಸ್ತತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಲೂಥರ್ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಗೂ ಜೀವಿತಕ್ಕೂ ಬೈಬಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಮೂಲವಾಗಲೀ ಆಧಾರವಾಗಲೀ ಇಲ್ಲ. ದೇವರ ವಾಕ್ಯವಾದ ಬೈಬಲ್ಲಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗದು. ಪಾಪಿಮಾನವನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ. ಒಳ್ಳೇ ಕೃತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು ಭಕ್ತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳ ಫಲಗಳೇ ಹೊರತು, ತಾವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥವಲ್ಲ. ದೇವ ಕೃಪಾಸಾಧನಗಳಾದ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ. ಲೂಥರನ ಆದ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಭೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಸಭೆಯ ಐಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸುವದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತನ ಬೋಧನೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಭಾಗ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಈ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೂಥರನ ನಂಬಿಕೆ, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ, ದೇವರ ಮೇಲಿನ ಭರವಸೆ, ಧೈರ್ಯ, ಇವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ ಸುಧಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಇತರ ವಿಷಯಗಳೂ ಸಹಾಯಕವಾದುವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ ರೋಮ್ ಸಭೆಯ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದ ಲೌಕಿಕತ್ವ., [[ಪೋಪ್|ಪೋಪ]]ನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಲು ಅಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪದಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳ ಮನೋಭಾವನೆ, ಯೂರೋಪಿನ ಜನಾಂಗಗಳೊಳಗಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆ-ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಬಲವಾಗುತ್ತ ಬಂದುವು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್, ಜ್ವಿಂಗ್ಲಿ, ನಾಕ್ಸ್, ವೆಸ್ಲಿ-ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಾಳುಗಳು ಲೂಥರನ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದರು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಲೂಥರನ ಸಭೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್ ಸಭೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಸಭೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಎಷ್ಟೋ ಇತರ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ಈ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆ ಸ್ವಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಟ್ರೆಂಟಿನ ಸಮಿತಿ (1545-64) ಸುಮಾರು 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ತತ್ತ್ವವನ್ನೂ ಜೀವನವನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಯೋಲದ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಯೇಸು ಪಂಥ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧ್ಯೇಯಗಳಿಂದಲೂ ಸಮರ್ಥ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈಗಲೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ== ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದೊಡನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೂ ಸಾರಿ ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲೂ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟೋ ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1706ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಟ್ರಾಂಕ್ವೆಬಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ದೇಶದ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಪ್ರಚಾರಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದರು. 1813ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ]]ಯವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಕೊಟ್ಟರು. ಕಲ್ಕತ್ತದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರಿ . ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಷ್ಟೋ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳೂ ಇತರ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೂ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಚುರ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಗಳು ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೇವೆಗೂ ಸಭೆ ಸಭೆಗಳ ನಡುವೆ ಐಕ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ- ಎಂಬ ಅರಿವು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಸಭಾ ಸಂಘಟನ ಚಳವಳಿಗಳು ಆಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡುವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1947ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ತೋರಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈಗೂಡಿತು. ಐಕ್ಯಗೊಂಡ ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಐದು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಒಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಕಾರ್ಯತಃ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಡುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಐಕ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕದ, ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕದ ಸಭೆಗಳೂ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಐಕ್ಯತಾ ಚಳವಳಿಯೊಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾಮಂಡಲಿಯ ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಕೂಟ 1948ರಲ್ಲಿ [[ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್|ಆಮ್ಸ್‍ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್‍]]ನಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹಾಕೂಟ 1961ರ ನವೆಂಬರ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ [[ನವದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲೂ ಜರುಗಿದುವು. ==ಛಾಯಾಂಕಣ== <gallery widths="300" mode="nolines"> File:Christian World—Pew Research Center 2010.svg|Countries with 50% or more Christians are colored purple; countries with 10% to 50% Christians are colored pink. File:State Religions.svg|Nations with Christianity as their [[state religion]] are in blue. File:Percent of Catholics by Country–Pew Research 2011.svg|Distribution of Catholics File:Countries by percentage of Protestants (2010).svg|Distribution of Protestants File:Percent of Eastern Orthodox Christians by country.svg|Distribution of Eastern Orthodox File:Percent of Oriental Orthodox Christians by country.svg|Distribution of Oriental Orthodox File:Percent of Other Christians by Country–Pew Research 2011.svg|Distribution of other Christians </gallery> ==ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳು == ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಳೆಲ್ಲ ಸರ್ವಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಐಕ್ಯಮತದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೂ ಅವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ [[ಬೈಬಲ್|ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥ]], ವಿಶ್ವಾಸ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನ-ಇವುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸಭೆಯವರು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಮ್ಮತದಿಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಅಪೋಸಲರ ಉಪದೇಶಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅವುಗಳ ಸಾರಾಂಶ ಹೀಗಿದೆ : `ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ, ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ, ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಆತನ ಕುಮಾರನೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಭುವೂ ಆದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಈತ ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮನಿಂದ ಕನ್ಯೆ ಮೇರಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಆಕೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಪೋಂಟಿಯಸ್ ಪೈಲಟ್‍ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಶಿಲುಬೆಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಿಹೊಂದಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದುಹೋಗಿ, ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಎದ್ದು ಬಂದ. ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರ ಬಲಪಾಶ್ರ್ವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದು ಬದುಕಿರುವವರಿಗೂ ಸತ್ತವರಿಗೂ ನ್ಯಾಯ ತೀರ್ಪು ನಡೆಸುತ್ತಲಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. `ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಒಂದೇ ಪರಿಶುದ್ಧ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯೂ ಭಕ್ತರ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯೂ ಪಾಪದ ಪರಿಹಾರವೂ ದೇಹದ ಪುನರುತ್ಥಾನವೂ ನಿತ್ಯಜೀವವೂ ಉಂಟು ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತೇನೆ. ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಾರಾಂಶವಿದು: ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ತಿರುಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ದೇವಕುಮಾರನೂ ಮಾನವರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ದೇವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಪಾಪಿಮಾನವನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ದೇವ ಮಾನವ ಸಂಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಕ್ರಿಸ್ತನೆಂಬ ಅಸ್ಥಿಭಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ನಿಂತಿದೆ. ಸಭೆ ದೇವರ ಆಲಯವೂ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಾಗಿರುವ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ದೇಹವೂ ಆಗಿದೆ. `ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಂದುಂಟಾಗುವ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿರಿ. ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಒಬ್ಬನೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು, ಒಂದೇ ಪದವಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು. ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕರ್ತ ಒಬ್ಬನೇ, ಭರವಸೆ ಒಂದೇ, ಸ್ನಾನದೀಕ್ಷೆ ಒಂದೇ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಂದೆಯಾಗಿರುವ ದೇವರು ಒಬ್ಬನೇ. ಆತ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲಿರುವವನೂ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಾಂತರ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸುವವನೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.' ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸುವಿಗೂ ತಂದೆ ದೇವರಿಗೂ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುವ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಫಲವಾಗಿ ತ್ರಿತ್ವಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂತು. `ತಂದೆಯಾದ ದೇವರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ. ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಆಧಾರ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅವತಾರವೆತ್ತಿ ಬಂದಿರುವ ದೇವಕುಮಾರ. ಆತನೊಬ್ಬನೇ ನಮಗೆ ರಕ್ಷಕ. ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಶುದ್ಧೀಕರಣದ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ನಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತೇವೆ. ಈ ನಂಬಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತರು ತಂದೆ, ಮಗ, ಪರಿಶುದ್ಧಾತ್ಮರಿಂದ ಕೂಡಿದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವ, ಲಕ್ಷಣ, ರಕ್ಷಣಾಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶ-ಇವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೂಡ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯಿಂದ ಅಂಗೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾನವ ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವರಿಗೆ ಅವಿಧೇಯನಾಗಿ ಪಾಪದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ತೊಳಲುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅಂಥ ರಕ್ಷಣೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯೇಸುಕ್ರೈಸ್ತ ತಾನೇ ತನ್ನ ಮರಣದ ಮೂಲಕ ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಮಾನವ ದೇವತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಪಕ್ಷಮೆಯ ಸಂದೇಶ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆಯ ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸರಣೆಯ ತಿರುಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. `ಕ್ಷೇಮದಿಂದಿರುವವರಿಗೆ ವೈದ್ಯ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಕ್ಷೇಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಬೇಕು; ದೇವರ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಕೊಳ್ಳಿರಿ ಎಂದು-ನೀತಿವಂತರನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದವನಲ್ಲ, ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಬಂದವನು ಎಂಬ ಕ್ರಿಸ್ತ ಸಂದೇಶ ಅವನ ಬೋಧನೆ ಎಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿದೆ. ಸಿನೈ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ದೇವರು ಸಂತ ಮೋಸಸ್‍ಗೆ ಕೃಪೆಮಾಡಿದ ದಶ ದೈವಾಜ್ಞೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬೈಬಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಜೂಡಾಯಿಸಂಗೂ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ತಳಹದಿಯಾಗಿವೆಯಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪಲ್ಲವಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಏಕಮತವಿಲ್ಲವಾದರೂ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೀಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು; ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಯಾರೂ ಅಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಅಂದರೆ ಒಬ್ಬನೇ ದೈವವೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಸಲ್ಲದು; ಸಬ್ಬತು (Sಚಿbbಚಿಣh) ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಮಾತಾಪಿತೃಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು; ಕೊಲ್ಲಬಾರದು; ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಬಾರದು; ಕಳಬಾರದು; ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬಾರದು; ಪರಸ್ತ್ರೀಗೂ ಪರಧನಕ್ಕೂ ಆಶಿಸಬಾರದು. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ತಿರುಳಾಗಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಗಳು== ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ರಕ್ಷಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರವಾದುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾದುದು. ಈ ಕಾರಣ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭಾಜೀವನ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಸಭೆ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನೂ ಸೇವೆಯನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಂಘ. ಈ ಸಭೆಯ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜನಾಂಗಗಳವರು, ಭಾಷೆಗಳವರು, ದೇಶಗಳವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ಸೇರಿ ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಸಭೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಭೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸುವಾರ್ತಾ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ದೇವರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಸುವಾರ್ತಾಸೇವೆ ಅಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ತಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುವುದು ಸಭೆಯ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯ. `ಸುವಾರ್ತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೊಳ್ಳುವವನಲ್ಲ. ಆ ಸುವಾರ್ತೆ ದೇವರಶಕ್ತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ನಂಬುವವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕಾರ ನನ್ನದೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ಜನರನ್ನೂ ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರಿ; ಅವರಿಗೆ ತಂದೆಯ, ಮಗನ ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ; ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೋಧಿಸಿದ ರೀತಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿರಿ. ನೋಡಿ, ನಾನು ಯುಗದ ಸಮಾಪ್ತಿಯವರೆಗೂ ನಿರಂತರ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಇರುತ್ತೇನೆ-ಇದು ಕ್ರಿಸ್ತೋಪದೇಶ. ಮಾನವಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೊಂದು ದೃಢವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ತಂದೆ ದೇವರು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮಾನವಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಬರುವ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೂಲಕ ದೇವರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬುದು ಕ್ರೈಸ್ತ ನಿರೀಕ್ಷೆ. ಕಾಲ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನೂ ಪರಮಾತ್ಮ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬುದು. ಈ ಮಹತ್ತಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆ ತನ್ನ ಆರಾಧನೆ, ಸೇವೆ, ಸುವಾರ್ತಾ ಪ್ರವಚನ-ಇವನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ==ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಆಡಳಿತ== [[File:CompositeJesus.JPG|thumb|ಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿವಿಧ ಚಿತ್ರಣಗಳು]]] ಆಡಳಿತವರ್ಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸಭೆಯವರಿಗೂ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರಿಗೂ ಏಕಾಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗಶ್ರೇಣಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಬೈಬಲ್ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿಯೂ ಹುದುವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. * ಅಪೋಸಲರು : ಯೇಸುವಿನ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದವರಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಮರಣ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದಿವಾರೋಹಣಾನಂತರ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತರಿಸಿದವರನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರೇ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರವರ್ತಕರು. ಇವರು ಹನ್ನೆರಡು ಮಂದಿ. ಇವರು ಯಾರು ಯಾರೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ ಸಂತ ಪಾಲನೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಉಪದೇಶಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ * ಪ್ರವಾದಿಗಳು: ಇವರು ಅಪೋಸಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸುಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದರು. ಬೋಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ದೈವ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮುಂದಾಗುವುದನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. * ಸೌವಾರ್ತಿಕರು : ಕ್ರಿಸ್ತರ ಬೋಧೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ನಾಲ್ವರಿಗೆ (ಮತ್ತಾಯ, ಮಾರ್ಕ, ಲ್ಯೂಕ ಮತ್ತು ಯೋಹಾನ) ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವವರನ್ನೂ ಈಗ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. * ಬೋಧಕರು : ಯೇಸು ಜನತೆಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನ ಸುವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ಉಪದೇಶಮಾಡುವವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಉಳಿದುಬಂದಿದೆ. * ಸಭಾಪಾಲಕರು : ಕುರುವ ಕುರಿಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಂತೆ ಧರ್ಮಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವವರು (ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್ಸ್). ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನೇ ಹಿರಿಯ ಕುರುಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ.ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ (ಬಿಷಪ್) ಹಿರಿಯ ಸಭಾಪಾಲಕ (ಎಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸ್ಟರ್) ಮತ್ತು ಸಭಾಸೇವಕ(ಡೀಕನ್)-ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿ ಉಳಿದು ಬಂದುವು. ಈಗಲೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲ ಪಂಗಡಗಳೂ ಈ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೂ ಸಭಾಪಾಲರಿಗೂ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಭಾಗವೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಒಂದು ಸ್ಥಳಿಕ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಒಂದೊಂದು ಸಭೆಗೆ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿರಬೇಕೆಂದು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಸಭೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನೊಬ್ಬನಿರಬೇಕೆಂಬ ಕ್ರಮ ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಸಭಾಪಾಲಕನಿರುತ್ತಾನೆ. ಸಭಾಸೇವಕ ಸಭಾಪಾಲಕನ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿ. ಮತ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮಸಭೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಯೆ ದೇಶವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿ ಕೊಡುವ ಪ್ರಚಾರಕರನ್ನು ಮಿಷನರಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಆಯಾ ಧರ್ಮಸಭೆಯಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದಲೂ ಸಹಾಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಧರ್ಮಬೋಧೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (ಎಸ್.ಎ.ಕೆ.ಯು; ಎಚ್.ಎಸ್.) ==ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ== ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾರತದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಗೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದೆರಡು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಭರತಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಬಹು ಪಕ್ಷೀಯ ಧರ್ಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮನ್ನಣೆ ದೊರಕುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಕ್ರಮೇಣ ಬೇರೂರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಾನದ ಸಂಗತಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯ ಮೂರೂ ಸಮುದ್ರತೀರಗಳ ರೇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂಗನೂರು ಮತ್ತು [[ಗೋವ]], ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್-ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿರಿಯನ್, ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಮಿಷನುಗಳು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರಕ್ಕೂ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಪೋಸಲ ಥಾಮಸ್ ತಾನೇ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ 52ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮಲಬಾರಿನ ತೀರದಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಕೇರಳದ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಭಕ್ತ ಪೂರ್ವ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮದ್ರಾಸಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂಬ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹೇಗೂ ಮೊದಲಿನ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರಕರು ಸುವಾರ್ತಾ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡದಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬಲಿಲ್ಲ. [[ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ|ವ್ಯಾಸ್ಕೊಡಗ್ಯಾಮ]] 1498ರಲ್ಲಿ [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]]ಗೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದ್ದು ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಬಹು ಬೇಗನೆ [[ಪೋರ್ಚುಗಲ್|ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿ]]ನಿಂದ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರ ತಂಡಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗೋವ, [[ಕೊಚ್ಚಿ]] ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುವು. ಭಾರತದ ಅಪೋಸಲನೆಂದು ಹೆಸರು ಹೊತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಜೇóವಿಯರ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಜೆಸ್ಯೂಟ್ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವ. ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ.ನೋಬಿಲಿ ಎಂಬಾತ ಸಹ ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಮನ್ನಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಮುಂದಣ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ದೇಶೀಯ ಮುಂದಾಳುಗಳನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಿ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್ ಕೆಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿವೆ. ತಿರುಚಿರಪಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಟ್ರಾಂಕ್ವಿಬಾರ್ ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ಪಶ್ಚಿಮತೀರದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ 1706ರರಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನ ಅರಸನ ಆಶ್ರಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಚಾರಕರು ಬಂದಿಳಿದರು. ತೊಂದರೆ, ಇಕ್ಕಟ್ಟು, ಕಷ್ಟಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಸೇವೆ ಫಲದಾಯಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಜಿಗೆನ್ ಬಾಲ್ಗ್ ನಾಲ್ಕು ಸುವಾರ್ತೆಗಳನ್ನು [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದು(1714) ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನ. ಈ ಪ್ರಚಾರಕರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ ಸಿ.ಎಫ್.ಷ್ವಾರ್‍ಟ್ಸ್. [[ತಂಜಾವೂರು|ತಂಜಾವೂರಿ]]ನ ರಾಜನೊಡನೆಯೂ [[ಹೈದರಾಲಿ|ಹೈದರ್ ಆಲಿ]]ಯೊಡನೆಯೂ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಕ್ಷಾಮ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಯೂರೋಪು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದುವು. ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1793ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ಯಾರಿ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭಾ ಚರಿತ್ರೆ ಹೊಸತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಂತಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದುವರೆಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇತರ ಪ್ರಚಾರಕರಂತಲ್ಲದೆ, ಕ್ಯಾರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಚಾರ ಸೇವೆಯ ಪಿತೃ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಬೈಬಲನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವಾಗಲೂ ತನ್ನ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ತಾಳ್ಮೆಗಳ ನಿಮಿತ್ತ ಕ್ಯಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿಯೂ ವಿದ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಸೆರಾಂಪೂರ್‍ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಏಷ್ಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇಂಥ ಆದ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಪ್ರಚಾರ ಸಂಘಗಳ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ. ==ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ== ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಅನೇಕ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿ, ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಫಾದರ್ ಬೆಶಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ [[ರೆವರೆಂಡ್ ಎಫ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್|ಕಿಟ್ಟೆಲ್]], ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಿ ಮೊದಲಾದವರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಬಡಜನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕೀಳ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರು-ಇವರಿಗೆ ನಾನಾ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿವೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಅನಾಥಾಲಯಗಳು, ಶಾಲೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು-ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಸಂಘಟಿತ ಸಭೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಜನಾಂತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ, ಪರಧರ್ಮ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದುದು; ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನೂ ಜನಾಂಗಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ-ಎಂಬಿವೇ ಮೊದಲಾದ ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಆರಾಧನಾ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಸರಳ ಜೀವನವನ್ನೂ ರೂಪಿಸಲು ಸಭೆ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಲಿದೆ. ತಿರುಪತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ 1921ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಕ್ರಿಸ್ತಕುಲ ಆಶ್ರಮ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಉದಾಹರಣೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕ್ರೈಸ್ತ ತತ್ತ್ವ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಸಭೆಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆರಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಭಜನೆ, ಸಂಗೀತ, ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕವೂ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ತನ್ನ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ. ಜಾತಿ ಮತ ಭೇದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ನೇಹ, ಪ್ರೀತಿ, ಅನ್ಯೊನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಸಂದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಕಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸು, ಜನಾಂಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಧೋರಣೆ-ಇವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಭೆಯಲ್ಲೀಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನ್ನಣೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== *ಇಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ದೇಶದ ಬೆತ್ಲೆಹೇಂ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹುಟ್ಟಿದ. ಅವನು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ನಾಡು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ವಿಚಾರಪ್ರದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. *ಆದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಸೆಣಸಿದ್ದು ರೋಮನರ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಜನರ ಮೌಡ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ, ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಕಂದಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಹಾಗೂ ಮಾನವತೆಯಿಲ್ಲದ ಸನಾತನವಾದದ ವಿರುದ್ಧ. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಹಲ್ಲಿಗೆ ಹಲ್ಲು ಎಂಬ ಮೃಗೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ 'ಬಲಗೆನ್ನೆಗೆ ಹೊಡೆದವಗೆ ಎಡಗೆನ್ನೆ ತೋರು' ಎಂಬ ಉದಾತ್ತತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದ. *ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ನೀತಿಗೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದ. ಸ್ತ್ರೀಯೇನೋ ಹಾದರ ಮಾಡುವಾಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಹಾದರದಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಪಾತ್ರವೂ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅವನೂ ಸಮಾನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಲ್ಲವೇ? ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು ಮಾನವ ಸಹಜ ಗುಣ. ತಪ್ಪನ್ನು ತೋರಿ ತಿದ್ದಿ ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹೊಸತನ ನೀಡುವುದು ದೈವೀಗುಣ. ನಿನ್ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವನಿಗೂ ಸ್ನೇಹಭಾವ ತೋರು. * ಕ್ಷಮೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಉದಾತ್ತ ಭಾವ ಉಂಟಾದಾಗ ಜಗತ್ತು ಸುಂದರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರತಿ ಮಾನವನೂ ದೇವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಬೋಧನೆಯ ಸಾರ. ಈ ಮಾನವಪ್ರೇಮದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಅನುಯಾಯಿಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಶಿಷ್ಯರ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಕೆಲಸ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪುರೇಷೆ, ಕ್ರಿಸ್ತತತ್ವಗಳ ಕುರಿತ ಬದ್ದತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [https://www.britannica.com/EBchecked/topic/115240/Christianity "Christianity"]. ''Encyclopædia Britannica'' * [https://www.bbc.co.uk/religion/religions/christianity/index.shtml Religion & Ethics – Christianity] A number of introductory articles on Christianity from the BBC ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ }} [[ವರ್ಗ:ಧರ್ಮ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ]] ie3xrqbd22q7q17qnbnydh6bet6n7rs 0 16524 1428379 1343323 2026-09-16T05:42:50Z Paresh Kumar 1 101179 1428379 wikitext text/x-wiki {{Infobox ಮಂದಿರ |image = Kedarnath Temple.jpg |creator = |proper_name = ಕೇದಾರನಾಥ ದೇವಾಲಯ |date_built = |primary_deity = [[ಶಿವ]] |architecture = |location = ಕೇದಾರನಾಥ }} [[image:Kedarnath2005.jpg|thumb|right|400px|ರಾತ್ರಿಯ ಸೊಬಗಲ್ಲಿ ಕೇದಾರನಾಥ ದೇವಾಲಯ]] ಕೇದಾರನಾಥವು ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ ಪವಿತ್ರ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಶಿವನ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದ್ದು, ಹಿಮಾಲಯದ ಉತ್ತರಾಖಂಡ ರಾಜ್ಯದ [[ರುದ್ರಪ್ರಯಾಗ]] ([[ಉತ್ತರಾಖಂಡ]]) ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಂದಾಕಿನಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿದೆ. ಸುಮಾರು 3583 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಸ್ಥಳದ ತೀವ್ರ ಶೀತದಿಂದಾಗಿ, ದೇವಾಲಯವು ಏಪ್ರಿಲ್ (ಅಕ್ಷಯ ತೃತೀಯ) ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್ (ಕಾರ್ತಿಕ ಪೂರ್ಣಿಮಾ, ಶರತ್ಕಾಲದ ಹುಣ್ಣಿಮೆ) ತಿಂಗಳುಗಳ ನಡುವೆ ಭಕ್ತರಿಗೆ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ, ದೇವಾಲಯದ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು (ದೇವತೆ) ಮುಂದಿನ ಆರು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಪೂಜಿಸಲು ಉಖಿಮಠಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಮಂದಿರದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ== ಕೇದಾರನಾಥದಲ್ಲಿರುವ ಮೂಲ ದೇವಾಲಯವು ಸುಂದರವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ಶಿಲ್ಪವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ವೀರಶೈವ ಗುರು ಲಿಂಗ ಜಂಗಮರು ಸುಮಾರು 5000 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಶಿವನ ಹನ್ನೆರಡು ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಚತುರ್ಧಾಮ ಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಕೇದಾರನಾಥ ಯಾತ್ರೆಯು 'ಗೌರಿ ಕುಂಡ' ಎಂಬ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು [[ದೆಹರಾದೂನ್|ಡೆಹ್ರಾಡೂನ್]] (ಉತ್ತರಾಖಂಡದ ರಾಜಧಾನಿ) ನಿಂದ 247 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಸಮತಟ್ಟಾದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿರುವ ಇಲ್ಲಿಂದ, ಸುಮಾರು 16 ಕಿ.ಮೀ ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ, ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಡೋಲಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬೇಕು. ದೇವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ, ಪ್ರಕಾರದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡವರು, ಕೃಷ್ಣ, ನಂದಿ ಮತ್ತು ವೀರಭದ್ರನ ವಿಗ್ರಹಗಳಿವೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು [https://www.manchalamushafir.com/jyotirlingas-in-india/ 12 ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗಗ]ಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಎತ್ತರವಾಗಿದೆ. ಪವಿತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳ ಪ್ರಕಾರ ನಂದಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಶಿವನ ಗೂನು ಇಲ್ಲಿದ್ದು, ಶಿವಲಿಂಗವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಇತರ ದೇವಾಲಯಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಇಲ್ಲಿರುವ ಶಿವಲಿಂಗವು ಪಿರಮಿಡ್ ಆಕಾರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು [[ಪಂಚ ಕೇದಾರ]] ದೇವಾಲಯಗಳ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ. == ಇತಿಹಾಸ == ಕೇದಾರನಾಥವು ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಇದು ಹರಿದ್ವಾರದಿಂದ 250 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಹಿಮದಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ ಇರುವ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕೌರವರನ್ನು ಕೊಂದ ನಂತರ, ಪಾಂಡವರು ತಮ್ಮ ಪಾಪಗಳಿಗಾಗಿ ದೇವರ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯಲು ವಾರಣಾಸಿಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಶಿವ ಗುಪ್ತನು ಕಾಶಿಗೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಕೇದಾರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ ಅವನನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು. ಇದನ್ನು ತಿಳಿದ ಪಾಂಡವರು ಸಹ ಕೇದಾರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಶಿವನು ಎತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅವನನ್ನು ನೋಡದಂತೆ ಮೇಯುತ್ತಾನೆ. ಇದನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡ ಭೀಮನು ಶಿವನನ್ನು ನೋಡುವ ಬಯಕೆಯಿಂದ ಎರಡು ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ ಒಂದೊಂದು ಪಾದದಂತೆ ಹಸುಗಳ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ಎಲ್ಲಾ ದನಗಳು ಅವನ ಪಾದಗಳ ಕೆಳಗೆ ಓಡಿಹೋಗುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ಎತ್ತು ಮಾತ್ರ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ನೋಡಿದ ಭೀಮನಿಗೆ ಇದು ಶಂಕರ ಎಂದು ಖಚಿತವಾಗಿ ತಿಳಿದು ಅದನ್ನು ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ. ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಎತ್ತು ಅದನ್ನು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬೀಳಿಸುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಅವನು ಎತ್ತಿನ ಗೂನು ಮಾತ್ರ ಹಿಡಿದು ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತುತ್ತಾನೆ. ಗೂಳಿಯ ಸೊಂಡಿಲು ಮಾತ್ರ ಕೇದಾರನಾಥದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ತಲೆ ರುದ್ರನಾಥದಲ್ಲಿ, ಮಧ್ಯಭಾಗ ಮಹೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ, ತೋಳುಗಳು ತುಂಗನಾಥದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ದೇಹದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ನೇಪಾಳದ ಪಶುಪತಿನಾಥ ಮತ್ತು ಕರೈಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಅವರಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನನಾದ ಶಿವನು ಅವರನ್ನು ಆಶೀರ್ವದಿಸುತ್ತಾನೆ. == ಪೂಜೆ == ಇಲ್ಲಿ ಗುಹಾಂತರ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಶಿವನಿಗೆ ನಿತ್ಯ ಗಂಧದ ಅಲಂಕಾರ. ಹಾಗೂ ಪೂಜೆಗೆ ಬ್ರಹ್ಮ ಕಮಲ ಹೂ ಬೇಕೇ ಬೇಕು. [[ಚಿತ್ರ:DSC01838.JPG|300px|thumb|center| ಕೇದಾರ ಮಳೆಗಾಲದ ಉತ್ಪಾತಕ್ಕೆ 5ವರ್ಷ ಮುಂಚೆ-ಸಾಗರದ ಗಿರಿಜಮ್ಮ,ಮತ್ತು ಚಿಪ್ಪಳಿ ಅಮೃತವಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾಗ.]] == ನೋಡಿ == [[ಕೇದಾರನಾಥ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪ]] == ಸೌಲಭ್ಯ == ಕೇದಾರನಾಥ ಯಾತ್ರೆಯು ಸಾಕಷ್ಟು ಶ್ರಮದಾಯಕವಾಗಿದ್ದು, 16 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯ ಪ್ರಯಾಣದ ನಂತರ ಭಕ್ತರು ತೀವ್ರ ದಣಿವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಾಬಾ ಕೇದಾರನಾಥನ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯಲು ಭಕ್ತರು 5 ರಿಂದ 6 ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಸುದೀರ್ಘ ಸಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ದರ್ಶನವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಪಡೆಯಲು 'ಕೇದಾರನಾಥ ವಿಐಪಿ (VIP) ದರ್ಶನ' ಬುಕಿಂಗ್ ಸೌಲಭ್ಯವಿದೆ; ಇದರ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತರು ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ದೀರ್ಘ ಸಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು.<ref>[https://www.manchalamushafir.com/kedarnath-vip-darshan/ ਕੇਦਾਰਨਾਥ ਵੀ.ਆਈ.ਪੀ. ਦਰਸ਼ਨ ਬੁਕਿੰਗ]</ref> ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು ಹಾಗೂ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ ಅಥವಾ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೆ ಈ ವಿಐಪಿ ಪಾಸ್‌ಗಳು ಬಹಳ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿವೆ. ==ವಿಷಯಾಧಾರ== *[http://gov.ua.nic.in/uttaranchaltourism/districts/uttarkashi/Kedarnath.html ಉತ್ತರಾಖಂಡ ರಾಜ್ಯದ ಅಂತರಜಾಲ ಪುಟ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080610074948/http://gov.ua.nic.in/uttaranchaltourism/districts/uttarkashi/Kedarnath.html |date=2008-06-10 }}. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ== * [http://www.jyotirlinga.com ಶಿವ ದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಫೋಟೊ ವಿಡಿಯೋಗಳು] * [http://www.badarikedar.org/ ದೇವಾಲಯದ ಮಾಹಿತಿ ಪುಟ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080515133508/http://www.badarikedar.org/ |date=2008-05-15 }} * [http://migranov.ru/kedarnath.php ಕೇದಾರನಾಥದ ಮತ್ತೊಂದು ಮಾಹಿತಿ ಪುಟ] * [http://sss.vn.ua/india/uttarakhand/kedarnath/indexen.htm ಕೇದಾರನಾಥ ಮಂದಿರದ ಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಯಾತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳು] * [http://kedarnath.bharat.ru/eng/ ಕೇದಾರನಾಥ ಮಂದಿರದ ಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಗಿಹೋಗಬೇಕಾದ ದಾರಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ] * "[https://www.manchalamushafir.com/tour/kedarnath-yatra/ ಕೇದಾರನಾಥ ಯಾತ್ರೆ]". ಮಂಚಾಲಮುಶಾಫಿರ್. {{ದ್ವಾದಶ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗಗಳು}} {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು]] tszizsj9o0k0enjhz23auwfbn6djix1 0 17386 1428386 1351436 2026-09-16T07:11:38Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428386 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | honorific-prefix = | honorific-suffix = | image = File:The official portrait of Shri Narendra Modi, the Prime Minister of the Republic of India.jpg | caption = ಅಧಿಕೃತ ಭಾವಚಿತ್ರ, 2025 | office = [[ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ]] | president = [[ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ]]<br />[[ರಾಮನಾಥ್ ಕೋವಿಂದ್]]<br />[[ದ್ರೌಪದಿ ಮುರ್ಮು]] | vicepresident = [[ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಹಮೀದ್ ಅನ್ಸಾರಿ]]<br />[[ವೆಂಕಯ್ಯ ನಾಯ್ಡು]]<br />[[ಜಗದೀಪ್ ಧನಕರ್]]<br/>[[ಸಿ.ಪಿ. ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್]] | term_start = 26 ಮೇ 2014 | term_end = | predecessor = [[ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್]] {{Collapsed infobox section begin|ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು}} | 1blankname1 = ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಇಲಾಖೆಗಳನ್ನು | 1namedata1 = {{unbulleted list| |[[ಸಿಬ್ಬಂದಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಹವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಪಿಂಚಣಿ ಸಚಿವಾಲಯ]] |[[ಅಂತರಿಕ್ಷ ಇಲಾಖೆ]] |[[ಅಣುಶಕ್ತಿ ಇಲಾಖೆ]]}} | term_start1 = 26 ಮೇ 2014 | term_end1 = | predecessor1 = ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ {{Collapsed infobox section end}} | office2 = [[ಲೋಕಸಭೆಯ ಸದನ ನಾಯಕ|ಲೋಕಸಭೆಯ ಸದನ ನಾಯಕ]] | 1blankname2 = [[ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಪೀಕರ್|ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರು]] | 1namedata2 = [[ಸುಮಿತ್ರಾ ಮಹಾಜನ್]]<br />[[ಓಂ ಬಿರ್ಲಾ]] | deputy2 = [[ಗೋಪಿನಾಥ್ ಮುಂಡೆ]]<br />[[ಸುಷ್ಮಾ ಸ್ವರಾಜ್]]<br />[[ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್]] | term_start2 = 26 ಮೇ 2014 | term_end2 = | predecessor2 = [[ಸುಶೀಲಕುಮಾರ್ ಶಿಂಡೆ]] | office4 = [[ಗುಜರಾತ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ]] | governor4 = {{collapsible list|{{unbulleted list| |[[ಸುಂದರ್ ಸಿಂಗ್ ಭಂಡಾರಿ]] |[[ಕೈಲಾಶಪತಿ ಮಿಶ್ರಾ]] |[[ಬಲರಾಮ್ ಜಾಖರ್]] |[[ನವಲ್ ಕಿಶೋರ್ ಶರ್ಮಾ]] |[[ಎಸ್.ಸಿ. ಜಮೀರ್]] |[[ಕಮ್ಲಾ ಬೇನಿವಾಲ್]]}}}} | term_start4 = 7 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2001 | term_end4 = 22 ಮೇ 2014 | predecessor4 = [[ಕೇಶುಭಾಯಿ ಪಟೇಲ್]] | successor4 = [[ಆನಂದಿಬೆನ್ ಪಟೇಲ್]] | office3 = [[ಲೋಕಸಭಾ ಸದಸ್ಯ]] | constituency3 = [[ವಾರಾಣಸಿ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ|ವಾರಾಣಸಿ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ]] | term_start3 = 5 ಜೂನ್ 2014 | term_end3 = | predecessor3 = [[ಮುರಳಿ ಮನೋಹರ್ ಜೋಶಿ]] | office5 = [[ಭಾರತದ ವಿಧಾನಸಭಾ ಸದಸ್ಯ|ಸದಸ್ಯ]] – [[ಗುಜರಾತ್ ವಿಧಾನಸಭೆ]] | constituency5 = [[ಮಣಿನಗರ (ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ)|ಮಣಿನಗರ]] | term_start5 = 15 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2002 | term_end5 = 16 ಮೇ 2014 | predecessor5 = [[ಕಮಲೇಶ್ ಪಟೇಲ್ (ರಾಜಕಾರಣಿ)|ಕಮಲೇಶ್ ಪಟೇಲ್]] | successor5 = [[ಸುರೇಶ್ ಪಟೇಲ್]] | constituency6 = [[ರಾಜ್ಕೋಟ್ ವೆಸ್ಟ್|ರಾಜ್ಕೋಟ್ II]] | term6 = {{Start and end dates|2002|02|24|2002|07|19|df=y}} | predecessor6 = [[ವಜುಭಾಯಿ ವಾಲಾ]] | successor6 = ವಜುಭಾಯಿ ವಾಲಾ | office7 = [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ಸಂಘಟನೆ|ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ಸಂಘಟನಾ ಮಹಾಸಚಿವ]] | term_start7 = 5 ಜನವರಿ 1998 | term_end7 = 7 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2001 | successor7 = [[ಸಂಜಯ್ ಜೋಶಿ]] | predecessor7 = [[ಕುಶಾಭೌ ಠಾಕ್ರೆ]] | birth_name = ನರೇಂದ್ರ ದಾಮೋದರದಾಸ್ ಮೋದಿ | birth_date = {{birth date and age|1950|09|17|df=y}} | birth_place = [[ವಡನಗರ]], [[ಬಾಂಬೆ ರಾಜ್ಯ]], ಭಾರತ | party = [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ]] (1985ರಿಂದ) | spouse = {{marriage|[[ಜಶೋದಾಬೆನ್ ಮೋದಿ]]|1968|1971|end=sep}} | residence = [[7, ಲೋಕ ಕಲ್ಯಾಣ್ ಮಾರ್ಗ]], [[ನವದೆಹಲಿ]] | alma_mater = {{unbulleted list| |[[ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] (ಬಿಎ) |[[ಗುಜರಾತ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] (ಎಂಎ)}} | awards = [[ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಪಡೆದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳ ಪಟ್ಟಿ]] | signature = Signature of Narendra Modi (Hindi).svg | website = {{bulletedlist| |{{URL|narendramodi.in|ವೈಯಕ್ತಿಕ}} |{{URL|pmindia.gov.in|ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗಳ ಅಧಿಕೃತ ಜಾಲತಾಣ}}}} | module = {{Listen|pos=center|embed=yes|filename=Narendra Modi voice.ogg|title=ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯ ಧ್ವನಿ|type=ಭಾಷಣ|description=[[ಕೋವಿಡ್-19 ಮಹಾಮಾರಿ]] ಕುರಿತು ಮೋದಿ<br />ದಾಖಲಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ: 19 ಮಾರ್ಚ್ 2020}} }} [[ಚಿತ್ರ:Narendramodi.jpg|thumb|right|ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ]] '''ನರೇಂದ್ರ ದಾಮೋದರದಾಸ್ ಮೋದಿ '''<ref>{{Cite web |url=http://www.narendramodi.in/lng/kannada/shri-nm.html |title=ದಿ ಸಿಎಂ: ಕಾಮನ್ ಮ್ಯಾನ್ |access-date=2014-05-27 |archive-date=2014-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140524012111/http://www.narendramodi.in/lng/kannada/shri-nm.html |url-status=dead }}</ref>([[ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೭]], [[೧೯೫೦]]) ಇವರು [[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] ೧೪ನೇ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗಳು.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-27514601|title=In pictures: Narendra Modi's early life|date=ಮೇ 25, 2014|via=www.bbc.com}}</ref> ಇವರು [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ|ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ]] ಸದಸ್ಯರು. ಇವರು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ [[ಗುಜರಾತ್]] ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ೨೦೧೪ರ [[ಲೋಕಸಭಾ]] ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ]](ಎನ್.ಡಿ.ಎ. ಮೈತ್ರಿಕೂಟ) ಪಕ್ಷದಿಂದ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ಗೆದ್ದು ಭಾರತದ ೧೪ನೆಯ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮೋದಿಯವರು,ಗುಜರಾತ್ ನ ವಡೋದರ,<ref>{{Cite web |url=http://www.ndtv./ |title=com/elections /article/election-2014/narendra-modi-files-nomination-in-vadodara-after-grand-roadshow-506183 Narendra Modi files nomination in Vadodara after grand roadshow |access-date=2021-08-16 |archive-date=2013-08-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130809082343/http://ndtv/ |url-status=dead }}</ref> ಹಾಗೂ [[ವಾರಣಾಸಿ]] <ref>{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/home/lok-sabha-elections-2014/news/Its-official-Modi-picked-for-Varanasi-Jaitley-for-Amritsar/articleshow/|title=32101547.cms? It’s official: Modi picked for Varanasi, Jaitley for Amritsar}}</ref> ಎರಡೂ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದು, ಪ್ರಸಕ್ತ ವಾರಣಾಸಿಯ ಸಂಸದರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ==ಬಾಲ್ಯ== [[ಗುಜರಾತ್|ಗುಜರಾತ]] ರಾಜ್ಯದ ಮೆಹಸಾನಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಡನಗರದ <ref>{{Cite web|url=https://www.mapsofindia.com/who-is-who/government-politics/narendra-modi.html|title=Narendra Damodardas Modi :Early days in Politics, Criticisms,and Awards|date=ಫೆಬ್ರವರಿ 3, 2018}}</ref> ಮೋದಿ ಪರಿವಾರದಲ್ಲಿ ೪ ಮಕ್ಕಳ ಪೈಕಿ ಮೂರನೆಯವರಾಗಿ, ೧೭ [[ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್]] [[೧೯೫೦]] ರಲ್ಲಿ ಮೋಧ್ ಗಂಛಿ ತೆಲಿ ಜಾತಿಯ ಅತಿ ಬಡ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ ದಾಮೋದರ ದಾಸ್ ಮುಲಚಂದ್ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಹೀರಾ ಬೆನ್. ವಾದ್ ನಗರ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಹಾದ ಅಂಗಡಿಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರು, ತಂದೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/west/story/narendra-modi-sold-tea-at-vadnagar-station-says-new-book-168568-2013-06-29|title=Narendra Modi when six-year-old sold tea at Vadnagar station, says a new book|date=ಜೂನ್ 30, 2013|website=India Today}}</ref> ಅರವತ್ತರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಂಡೋ-ಪಾಕ್ ಯುದ್ಧ ನಡೆದಾಗ ಬಾಲಕ ಮೋದಿ, ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸೈನಿಕರಿಗೆ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. ೧೯೬೭ರಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಹ ಪೀಡಿತ ಗುಜರಾತ್ ಜನತೆಯ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಅಖಿಲ ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಪರಿಷತ್ (ಎಬಿವಿಪಿ)ನ ನಾಯಕರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದರು. ಗುಜರಾತಿನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಸಾಮಾಜಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಚಳವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ==ಮದುವೆ== ೧೩ ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಮೋದಿಯವರಿಗೆ ಜಶೋದಾ ಬೆನ್ ಚಿಮಣ್ ಲಾಲ್ ಜೊತೆ ಮದುವೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾಯಿತು. ೧೮ನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಮದುವೆ ನೆರವೇರಿತು. ಬಾಲ ದಂಪತಿಗಳು ಜೊತೆಗಿದ್ದು, ನಂತರ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ತೊರೆದರು. ಜಶೋದಾಬೆನ್ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿ ಕಳೆದು ಈಗ ನಿವೃತ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ==ಆರ್.ಎಸ್.ಎಸ್.ನ ಜೊತೆ ಸಂಪರ್ಕ== '[[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಘ|ರಾಷ್ಟ್ರಿಯ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಕ ಸಂಘ]]ದಲ್ಲಿ ಸೇರಿ ಬಹಳ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸಮಾಡಿ ಪ್ರಾಚೀನ, ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಭಾರತದ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿತರು. ೧೯೭೫ ರಲ್ಲಿ [[ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ|ಇಂದಿರಾಗಾಂಧಿ]] ಯವರು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದಾಗ ಅದನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ತಮ್ಮದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಅಖಿಲ ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಪರಿಷತ್ (ABVP) ನ ಮುಖಂಡನಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ==ಶಿಕ್ಷಣ== * ಕಾಲೇಜು ಹಾಗೂ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಸೇರಿದಾಗ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಠಿಣ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಮೋದಿ ಸಾಗಬೇಕಾಯಿತು. * ಅವರು ರಾಜಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಭಾರತದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಘದೊಡನೆ ತಮ್ಮ ಸಾಂಗತ್ಯವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಆರೆಸ್ಸೆಸ್‍ನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಮೋದಿ ಅವರು ಹಲವಾರು ಮಹತ್ವದ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು. * ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ೧೯೭೪ರಲ್ಲಿ ನವನಿರ್ಮಾಣ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಚಳವಳಿ ಹಾಗೂ ನಾಗರಿಕರ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಿತ್ತುಕೊಂಡ ೧೯ ತಿಂಗಳ (ಜೂನ್ ೧೯೭೫ ರಿಂದ ಜನವರಿ ೧೯೭೭) ತುರ್ತುಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೇರಿಕೆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ಭೂಗತರಾಗಿಯೇ ಉಳಿದ ಮೋದಿಯವರು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಿದರು. ==ರಾಜಕೀಯ== ಜೂನ್ ೧೯೭೫ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ [[ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ|ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು]] ಘೋಷಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web |url=https://www.mtholyoke.edu/~ghosh20p/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2019-06-11 |archive-date=2019-07-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190710182806/http://www.mtholyoke.edu/~ghosh20p/ |url-status=dead }}</ref> ಇದು 1977 ರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. [[ಗುಜರಾತ್]] ನಲ್ಲಿ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಂಧರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆರ್.ಎಸ್.ಎಸ್ ಸಮಿತಿಯಾದ "ಗುಜರಾತ್ ಲೋಕ ಸಂಘರ್ಷ ಸಮಿತಿಯ" ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಮೋದಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು.<ref>https://economictimes.indiatimes.com/blogs/et-commentary/how-emergency-turned-pm-narendra-modi-undercover-activist/</ref> ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಆರ್.ಎಸ್.ಎಸ್ ಅನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು.ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಗುಜರಾತಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ "ಸಂಘರ್ಷ್ ಮಾ ಗುಜರಾತ್"<ref>https://www.narendramodi.in/ebooks/sangharshma-gujarat</ref> (ಗುಜರಾತ್ ನ ಹೋರಾಟಗಳಲ್ಲಿ) ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ, ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿನ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು. ೧೯೭೯ ರಲ್ಲಿ ಆರ್ ಎಸ್ ಎಸ್ ನಿಂದಲೇ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ತೆರಳಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಇತಿಹಾಸದ ಆರ್ ಎಸ್ ಎಸ್ ಆವೃತ್ತಿಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಸಂಶೋಧಿಸಿ ಬರೆಯಲು ಶುರು ಮಾಡಿದರು. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಅವರು [[ಗುಜರಾತ್ |ಗುಜರಾತ್‌‌‌‌‌‌ಗೆ]] ಹಿಂದಿರುಗಿದರು. 1985 ರಲ್ಲಿ ಆರ್ ಎಸ್ ಎಸ್ ನಿಂದ ಮೋದಿಯವರು [[ಬಿಜೆಪಿ|ಬಿಜೆಪಿಗೆ]] ನೇಮಕಗೊಂಡರು. 1987 ರಲ್ಲಿ ಅಹ್ಮದಾಬಾದ್ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಪ್ರಚಾರವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಲು ಮೋದಿ ನೆರವಾದರು.<ref>https://www.narendramodi.in/organiser-par-excellence-man-with-the-midas-touch-3130</ref> ಮೋದಿಯವರ ಯೋಜನೆಗಳೇ ಬಿಜೆಪಿಯ ಗೆಲುವಿನ ಫಲಿತಾಂಶದ ಕಾರಣವೆಂದು ಹಲವರು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. [[ಎಲ್. ಕೆ. ಅಡ್ವಾಣಿ|ಎಲ್.ಕೆ.ಅಡ್ವಾಣಿ]] ೧೯೮೬ರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದಾಗ ಆರ್ ಎಸ್ ಎಸ್ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಬಿಜೆಪಿಯು ತನ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. [[ಅಹಮದಾಬಾದ್]] ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರ ಯಶಸ್ವಿ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರವು ಅವರನ್ನು 1987 ರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಗುಜರಾತ್ ಘಟಕದ ಸಂಘಟನಾ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಲು ನೆರವಾಯಿತು. ೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚುನಾವಣಾ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಮೋದಿಯವರು ಅದೇ ವರ್ಷ [[ಎಲ್. ಕೆ. ಅಡ್ವಾಣಿ|ಎಲ್.ಕೆ.ಅಡ್ವಾಣಿ]] ಅವರ ರಾಮ್ ರಥ್ ಯಾತ್ರಾ ಮತ್ತು ೧೯೯೧-೯೨ರಲ್ಲಿ ಮುರಳಿ ಮನೋಹರ್ ಜೋಶಿಯವರ ಏಕ್ತಾ ಯಾತ್ರಾ ಸಂಘಟನೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. ೧೯೯೨ ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯದಿಂದ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವಿರಾಮ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಅವರು, ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಹ್ಮದಾಬಾದ್ ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಗುಜರಾತ್ ನ ಬಿಜೆಪಿ ಸಂಸದ ಶಂಕೆರ್ಸಿಂಗ್ ವಘೇಲಾ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಘರ್ಷಣೆ ಕೂಡಾ ಮೋದಿಯವರ ಈ ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿತು. ೧೯೯೪ರಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರು ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು. ===ಗುಜರಾತ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ === ೨೦೦೧ ರಲ್ಲಿ ಕೇಶುಭಾಯಿ ಪಟೇಲ್ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯದಲ್ಲಿ ಏರುಪೇರುಗೊಂಡಾಗ ಉಪಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ [[ಬಿಜೆಪಿ]] ಕೆಲವು ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು. ಅಧಿಕಾರ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮತ್ತು ಕಳಪೆ ಆಡಳಿತದ ದುರುಪಯೋಗದ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಅವರ ಮೇಲೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ಭುಜ್ ನಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪನ ನಿರ್ವಹಣೆಯಿಂದ ಪಟೇಲ್ ಅವರ ಆಡಳಿತದ ನಿಲುವು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು. ಬಿಜೆಪಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಯಕರು ಗುಜರಾತ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಲು ಹೊಸ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯನ್ನು ಹುಡುಕತೊಡಗಿತು ಮತ್ತು ಪಟೇಲ್ ರವರ ಆಡಳಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಮೋದಿಯವರು ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದಾಗ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ಅವರನ್ನೇ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕ ಎಲ್.ಕೆ.ಆಡ್ವಾಣಿಯವರು ಪಟೇಲ್ ರವರನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಲು ಬಯಸಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಮೋದಿ ಅವರ ಅನುಭವದ ಕೊರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಪಟೇಲ್ ರವರ ಉಪಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಲು ಮೋದಿಯವರು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಅಡ್ವಾಣಿ ಮತ್ತು ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿಯವರ ಬಳಿ ಮೋದಿಯವರು, "ಗುಜರಾತ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಾನು ವಹಿಸುತ್ತೇನೆ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಇಲ್ಲ "ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ೨೦೦೧ ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೩ ರಂದು ಅವರು ಗುಜರಾತ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಪಟೇಲರ ಬದಲಿಯಾಗಿ ಅವರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತುಂಬಿದರು ಮತ್ತು ೨೦೦೨ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಯಾರಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref>{{Cite web|url=https://books.google.com/books?id=3ylIAwAAQBAJ|title=Narendra Modi: A political Biography|first=Andy|last=Marino|date=ಏಪ್ರಿ 6, 2014|publisher=Harper Collins|via=Google Books}}</ref> ೨೦೦೧ ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೭ ರಂದು ಮೋದಿಯವರು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು<ref name="auto">{{Cite web|url=https://archiv.ub.uni-heidelberg.de/volltextserver/4127/|title=Communal Riots in Gujarat: The State at Risk?|first=Christophe|last=Jaffrelot|date=ನವೆಂ 7, 2003|via=archiv.ub.uni-heidelberg.de}}</ref> ಮತ್ತು ೨೦೦೨ ರ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೪ ರಂದು [[ರಾಜಕೋಟ್|ರಾಜ್ಕೋಟ್]] -೨ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಉಪಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ೧೪,೭೨೮ ಮತಗಳಿಂದ [[ಕಾಂಗ್ರೆಸ್|ಐ.ಎನ್.ಸಿ]]ಯ ಅಶ್ವಿನ್ ಮೆಹ್ತಾ ಅವರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ಗುಜರಾತ್ ಶಾಸಕಾಂಗದೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.<ref>https://frontline.thehindu.com/static/html/fl1905/19050240.htm{{Dead link|date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ====೨೦೦೨ರ ಗುಜರಾತ್ ಗಲಭೆ==== ೨೦೦೨ ರ ಫೆಬ್ರುವರಿ ೨೭ ರಂದು ನೂರಾರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿದ್ದ ರೈಲು, ಗೋಧ್ರಾ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೬೦ ಜನರನ್ನು ಕೊಂದಿತು.<ref name="auto"/> [[ಬಾಬ್ರಿ ಮಸೀದಿ]] ಧ್ವಂಸವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಮಾರಂಭದ ನಂತರ [[ಅಯೋಧ್ಯೆ|ಅಯೋಧ್ಯಾದಿಂದ]] ಹಿಂತಿರುಗಿದ ಬೃಹತ್ ಸಂಖ್ಯೆಯ [[ಹಿಂದೂ]] ಯಾತ್ರಾರ್ಥಿಗಳು ಈ ರೈಲಿನಲ್ಲಿದ್ದರು. ಈ ಘಟನೆಯ ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದ ಮೋದಿಯವರು, ಇದನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಮುಸ್ಲಿಮರಿಂದ ಯೋಜಿಸಲಾದ ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ದಾಳಿ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಮರುದಿನ, ವಿಶ್ವ ಹಿಂದೂ ಪರಿಷತ್ ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಒಂದು ಬಂದ್ ಗೆ ಕರೆನೀಡಿದರು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಗಲಭೆಗಳು ಆರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ವಿರೋಧಿ ಹಿಂಸಾಚಾರ ಗುಜರಾತ್ ನಲ್ಲಿ ಹರಡಿತು. ಗೋಧ್ರಾದಿಂದ ಅಹ್ಮದಾಬಾದ್ ಗೆ ಮೃತದೇಹಗಳನ್ನು ಸರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಮಾಡಿದ ಆದೇಶವು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಿಂಸೆಯ ಉರಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. ನಂತರ ೭೯೦ [[ಮುಸ್ಲಿಂ|ಮುಸ್ಲಿಮರು]] ಮತ್ತು ೨೫೪ ಹಿಂದೂಗಳು ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಹೇಳಿತು. ಕೆಲವು ಸ್ವತಂತ್ರ ಮೂಲಗಳು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ಎಂದು ಹೇಳಿತು. ಸುಮಾರು ೧,೫೦,೦೦೦ಜನರನ್ನು ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಶಿಬಿರಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿ ಕೊಡಲಾಯಿತು. ಬಲಿಯಾದವರಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳೂ ಇದ್ದರು. ಹಿಂಸಾಚಾರವು ಮಹಿಳೆಯರ ಸಾಮೂಹಿಕ ಅತ್ಯಾಚಾರ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀಯರ ವಿಘಟನೆಗಳಿಗೂ ಎಡೆಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ೨೦೦೨ ರ ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಗಳು ಇನ್ನೂ ಮುಂದುವರೆದಿತ್ತು. ಗಲಭೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರು "ಏನು ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುವುದು ಕ್ರಿಯೆಯ ಸರಣಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು. ನಂತರ ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರು,ಮಾಧ್ಯಮದವರು ಆ ಘಟನೆಯ ಸಂಚಿಕೆನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಷಾದವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೮ರಲ್ಲಿ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು "ಗುಲ್ಬರ್ಗ್ ಸೊಸೈಟಿ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡವನ್ನೂ" ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ೨೦೦೨ ರ ಗಲಭೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಪುನಃ ತೆರೆಯಿತು ಮತ್ತು ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ವಿಶೇಷ ತನಿಖಾ ತಂಡವನ್ನು (ಎಸ್ಐಟಿ)<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Special_Investigation_Team&oldid=1303628007|title=Special Investigation Team|date=ಆಗ 1, 2025|via=Wikipedia}}</ref> ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಜಾಕಿಯಾ ಜಾಫ್ರಿ (ಗುಲ್ಬರ್ಗ್ ಸೊಸೈಟಿ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡದಲ್ಲಿ<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gulbarg_Society_massacre&oldid=1300450053|title=Gulbarg Society massacre|date=ಜುಲೈ 14, 2025|via=Wikipedia}}</ref> ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ ಇಹಸಾನ್ ಜಾಫ್ರಿಯವರ ವಿಧವೆ)ಯವರ ಅರ್ಜಿಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗೆ ೨೦೦೯ರ ಏಪ್ರಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ಹತ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಎಸ್ಐಟಿಯನ್ನು ಕೇಳಿತು. ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರನ್ನು ಎಸ್ಐಟಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿತು. ಮೇ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಆತನ ವಿರುದ್ಧ ಯಾವುದೇ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ವರದಿಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ನೀಡಿತು. ಜುಲೈ ೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನೇಮಕಗೊಂಡ ರಾಜು ರಾಮಚಂದ್ರನ್ ರವರು ತಮ್ಮ ಅಂತಿಮ ವರದಿಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.<ref>https://www.ndtv.com/india-news/narendra-modi-can-be-prosecuted-report-by-raju-ramachandran-481230?amp=1&akamai-rum=off</ref> ಎಸ್ಐಟಿಯ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಾಕ್ಷ್ಯದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮೋದಿ ವಿರುದ್ಧ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಎಸ್ಐಟಿಯು ರಾಮಚಂದ್ರನ್ ಅವರ ವರದಿಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿತು ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೨ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅಂತಿಮ ವರದಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಮುಚ್ಚಬೇಕೆಂದು ಕೇಳಿತು. ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಝಾಕಿಯ ಜಾಫ್ರಿಯವರು ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೩ರಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಅರ್ಜಿಯನ್ನೂ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು. ಎಸ್ಐಟಿಯು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ವಿರುದ್ಧ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/gujarat-hc-verdict-today-all-you-need-to-know-about-the-godhra-train-burning-case/story-sVhsiUxsqpxgCcsoW2g0WN.html|title=Gujarat HC verdict: All you need to know about Godhra train burning case|date=ಅಕ್ಟೋ 9, 2017|website=Hindustan Times}}</ref> ====ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳು==== ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಮೋದಿಯವರು [[ಖಾಸಗೀಕರಣ]] ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಸರಕಾರಕ್ಕೆ ಒಲವು ತೋರಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/north/story/narendra-modi-ficci-address-gujarat-chief-minister-right-wing-alternative-privatisation-158190-2013-04-09|title=Batting for privatisation, Narendra Modi presents himself as a right-wing alternative to Congress party's Centre-Left policies|first=Mail Today|last=Bureau|date=ಏಪ್ರಿ 9, 2013|website=India Today}}</ref> ಅವರ ಎರಡನೆಯ ಅವಧಿಯ ನೀತಿಗಳು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ [[ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ|ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು]] ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಗುಜರಾತ್ ನಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ<ref>{{Cite web |url=https://wap.business-standard.com/article-amp/economy-policy/what-is-behind-gujarat-s-agriculture-miracle-112121100656_1.html |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2019-06-11 |archive-date=2020-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924141742/https://wap.business-standard.com/article-amp/economy-policy/what-is-behind-gujarat-s-agriculture-miracle-112121100656_1.html |url-status=dead }}</ref> ಮತ್ತು [[ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ]] ಉದ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು ಮತ್ತು ೨೦೦೭ರ ವೈಬ್ರಂಟ್ ಗುಜರಾತ್<ref>{{Cite web |url=https://wap.business-standard.com/article-amp/current-affairs/did-narendra-modi-make-gujarat-vibrant-113072000740_1.html |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2019-06-11 |archive-date=2019-02-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190217074904/https://wap.business-standard.com/article-amp/current-affairs/did-narendra-modi-make-gujarat-vibrant-113072000740_1.html |url-status=dead }}</ref> ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಹೂಡಿಕೆ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ₹ 6.6 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗಳಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟವು.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Vibrant_Gujarat&oldid=1281745419|title=Vibrant Gujarat|date=ಮಾರ್ಚ್ 22, 2025|via=Wikipedia}}</ref> ಪಟೇಲ್ ಮತ್ತು ಮೋದಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸರಕಾರಗಳು ಅಂತರ್ಜಲ-ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಯೋಜನೆಗಳ<ref>https://www.narendramodi.in/gujarat-cm%E2%80%99s-vision-in-water-management-yields-outstanding-results-4436</ref> ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಎನ್ ಜಿ ಒ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದವು. ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೦೮ ರ ವೇಳೆಗೆ, ೫೦೦,೦೦೦ ರಚನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ೧೧೩,೭೩೮ ಪರಿಶೀಲನಾ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು ಅವುಗಳ ಕೆಳಗಿರುವ ಜಲಚರಗಳಿಗೆ ನೆರವಾದವು. ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಟೇಬಲ್ ಖಾಲಿಯಾಗಿರುವ ೧೧೨ ತಹಶೀಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ೬೦ ಜನರು ತಮ್ಮ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಂತರ್ಜಲ ಮಟ್ಟವನ್ನು ೨೦೧೦ ರೊಳಗೆ ಪುನಃ ಪಡೆದುಕೊಂಡರು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ತಳೀಯವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಲಾದ ಹತ್ತಿಯ ರಾಜ್ಯದ ಉತ್ಪಾದನೆಯು, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅತೀ ದೊಡ್ಡದಾಯಿತು. ಹತ್ತಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅರೆ ಶುಷ್ಕ ಭೂಮಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿನ ಉತ್ಕರ್ಷವು ೨೦೦೧ ರಿಂದ ೨೦೦೭ರವರೆಗೆ ೯.೬ ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗುಜರಾತ್ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು. ಸರ್ದಾರ್ ಸರೋವರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಂತಹ ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಗುಜರಾತ್ ನಲ್ಲಿನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀರಾವರಿ ಕ್ರಮಗಳು ಕಡಿಮೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ. ಸರ್ದಾರ್ ಸರೋವರ್ ಯೋಜನೆ ಉದ್ದೇಶಿತ ಪ್ರದೇಶದ ೪-೬% ಮಾತ್ರ ನೀರಾವರಿ ಮಾಡಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Sardar_Sarovar_Dam&oldid=1317897628|title=Sardar Sarovar Dam|date=ಅಕ್ಟೋ 20, 2025|via=Wikipedia}}</ref> ಹಾಗಿದ್ದೂ, ೨೦೦೧ ರಿಂದ ೨೦೧೦ ರವರೆಗೆ ಗುಜರಾತ್ ಕೃಷಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ೧೦.೯೭% ಪ್ರಮಾಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ<ref name="financialexpress.com">{{Cite web|url=https://www.financialexpress.com/opinion/from-cm-narendra-modi-to-pm-modi-did-scaled-up-gujarat-model-work-on-pan-india-basis-find-out/886954/|title=Plate to plough: PM Modi’s Gujarat model on agriculture that other Indian states can replicate|date=ಅಕ್ಟೋ 9, 2017}}</ref> - ಇದು ಯಾವುದೇ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು. ೧೯೯೨-೯೭ರ ಐ ಎನ್ ಸಿ ಸರ್ಕಾರದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರವು ೧೨.೯ % ಎಂದು ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೦೮ ರಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರು ಗುಜರಾತ್ ನಲ್ಲಿ ಟಾಟಾ ಮೋಟಾರ್ಸ್ ಗೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನೀಡಿತು. ನ್ಯಾನೊ ಉತ್ಪಾದನೆಯೊಂದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮೋದಿಗೆ ಅನುಮತಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web |url=https://www.tatamotors.com/press/tata-motors-new-plant-for-nano-to-come-up-in-gujarat/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2019-06-11 |archive-date=2020-09-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200927123939/https://www.tatamotors.com/press/tata-motors-new-plant-for-nano-to-come-up-in-gujarat/ |url-status=dead }}</ref> ಟಾಟಾವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾ ಹಲವಾರು ಇತರ ಕಂಪನಿಗಳು ಗುಜರಾತ್ ಗೆ ಬಂದವು. ಗುಜರಾತಿನ ಪ್ರತಿ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೂ ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿಯನ್ನು ತರುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿತು. ಮೋದಿಯವರು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ವಿತರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬದಲಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ರೈತರ ಮೇಲೆಯೂ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದರು. ಗುಜರಾತ್ ಜ್ಯೋತಿಗ್ರಾಮ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/Power-full-Gujarat-gives-24-hour-electricity/articleshow/18786012.cms|title=‘Power-full’ Gujarat gives 24-hour electricity|date=ಮಾರ್ಚ್ 4, 2013|via=The Economic Times - The Times of India}}</ref> ಇದರಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ಇತರ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಿದ್ಯುತ್ ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಕೃಷಿ ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿಯ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ನಿಗದಿತ ನೀರಾವರಿ ಬೇಡಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸರಿಹೊಂದುವಂತೆ ತಗ್ಗಿಸಲಾಯಿತು.<ref name="financialexpress.com"/> ===ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿ ಮೋದಿ=== [[ಚಿತ್ರ:The President, Shri Ram Nath Kovind administering the oath of office of the Prime Minister to Shri Narendra Modi, at a Swearing-in Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on May 30, 2019 (3).jpg|thumb|239x239px|ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ರಾಮನಾಥ್ ಕೋವಿಂದ್ ಅವರು ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಬೋಧಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.]] ೨೬ ಮೇ ೨೦೧೪ ರಂದು ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿ ಮೋದಿಯವರು ಪ್ರಮಾಣವಚನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-27572807|title=Narendra Modi sworn in as Indian prime minister|date=ಮೇ 26, 2014|via=www.bbc.com}}</ref> ಮೋದಿಯವರು ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಮೊದಲ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite web|url=https://www.mapsofindia.com/my-india/india/list-of-all-prime-ministers-of-india|title=List of All Prime Ministers of India Till Now &#124; From 1947 to 2023 With Their Names and Tenure - India|first=Ramandeep|last=Kaur|date=ಫೆಬ್ರವರಿ 9, 2023}}</ref> ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿ ಅವರ ಮೊದಲ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನ ಆಡಳಿತಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಣಗೊಳಿಸಿದರು. [[ರಾಜ್ಯಸಭೆ|ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ]] ಅಥವಾ ಮೇಲ್ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬಹುಮತವನ್ನು ಹೊಂದಿರದಿದ್ದರೂ, ಮೋದಿಯವರು ತಮ್ಮ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಹಲವು ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics/newslist/47175377.cms|title=Narendra Modi government's one year in office|website=The Economic Times}}</ref> ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಧಿಕಾರವು ಇನ್ನಷ್ಟು ಕೇಂದ್ರೀಕರಣಗೊಂಡಿತು. ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು ನೇಮಕ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ಸರಕಾರವು ಒಂದು ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು. ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರು ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿ, ಅದರ ಬದಲಿಗೆ [[ನೀತಿ ಆಯೋಗ|ನೀತಿ ಆಯೋಗವನ್ನು]] (National Institution for Transforming India) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/why-niti-ayog-replaced-planning-commission-1455101793-1|title=Why NITI Ayog replaced Planning Commission?|date=ಫೆಬ್ರವರಿ 10, 2016|website=Jagranjosh.com|access-date=2025-11-07|archive-date=2025-01-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20250117080010/https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/why-niti-ayog-replaced-planning-commission-1455101793-1|url-status=dead}}</ref> [[ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ|ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯವರ]] ಈ ನಡೆಯು ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಕ್ರಮವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗವು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಟೀಕೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಯಾವುದೇ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindubusinessline.com/economy/planning-commissions-report-faces-civil-society-criticism/article23054440.ece|title=Planning Commission’s report faces civil society criticism|date=ಅಕ್ಟೋ 17, 2011|website=www.thehindubusinessline.com}}</ref> ೧೯೯೦ರ ದಶಕದ ಆರ್ಥಿಕ ಉದಾರೀಕರಣದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಸರಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆಡಳಿತದ ಮೊದಲ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಮೋದಿಯವರು ಹಲವಾರು ಸಿವಿಲ್ ಸೊಸೈಟಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ ಬ್ಯೂರೊದಿಂದ ಯತನಿಖೆ ನಡೆಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.asianews.it/news-en/Since-2014-the-Modi-government-has-cancelled-the-licence-of-15,000-foreign-NGOs-46231.html|title=Since 2014 the Modi government has cancelled the licence of 15,000 foreign NGOs|website=www.asianews.it}}</ref> ಇಂತಹ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ತನಿಖೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಇವುಗಳನ್ನು ವಿಚ್ಹಂಟ್ (witch-hunt) ಎಂದು ಟೀಕಿಸಲಾಯಿತು. ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವೀಯ ನೆರವು ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ "ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್ ಸಾನ್ಸ್ ಫ್ರಾಂಟಿಯರ್ಸ್", ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಬಾಧಿತ ಇತರ ಸಂಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ "ಸಿಯೆರಾ ಕ್ಲಬ್" ಮತ್ತು "ಅವಾಜ್" ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದ್ದವು. ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಟೀಕಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ದೇಶದ್ರೋಹದ ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾದವು. ಮೋದಿಯವರ ಈ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬಿಜೆಪಿಯ ಒಳಗೇ ಅಸಮಾಧಾನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇವರ ಆಡಳಿತವನ್ನು [[ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ|ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ]] ಆಡಳಿತ ಶೈಲಿಗೆ ಹೋಲಿಸಲಾಯಿತು. ಮೊದಲ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಮೋದಿಯವರು ೧೨೦೦ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿದರು. ೬೪ ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಒಟ್ಟು ೧,೩೦೧ ಅಂತಹ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿತ್ತು.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/1159-obsolete-laws-scrapped-by-Modi-govt-1301-junked-in-previous-64-years/articleshow/52333875.cms|title=1,159 obsolete laws scrapped by Modi govt; 1,301 junked in previous 64 years|date=ಮೇ 19, 2016|via=The Economic Times - The Times of India}}</ref> ಅವರು "ಮನ್ ಕಿ ಬಾತ್" ಹೆಸರಿನ ಮಾಸಿಕ ರೇಡಿಯೋ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ೩ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೧೪ ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.<ref>https://www.pmindia.gov.in/en/tag/mann-ki-baat/</ref> ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಮೋದಿಯವರು [[ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ]] ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://yourstory.com/2015/07/digital-india-narendra-modi|title=Everything you wanted to know about PM's Digital India programme|first=Alok|last=Soni|website=yourstory.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.financialexpress.com/policy/economy-digital-india-goes-rural-modis-digigaon-to-bring-villages-on-wi-fi-internet-to-boost-literacy-incomes-1176688/|title=Digital India goes rural: Modi’s ‘DigiGaon’ to bring villages on Wi-Fi Internet to boost literacy, incomes|date=ಮೇ 22, 2018}}</ref> ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವೇನೆಂದರೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನವಾಗಿ ಜನರಿಗೆ ಒದಗಿಸುವುದು, ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗದ [[ಅಂತರಜಾಲ|ಇಂಟರ್ನೆಟ್ಟನ್ನು]] ಒದಗಿಸಲು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸರಕುಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು<ref>https://digitalindia.gov.in/hi/programm-pillar/7-electronics-manufacturing{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾಕ್ಷರತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು.<ref>https://digitalindia.gov.in/</ref><ref>http://vikaspedia.in/energy/policy-support/pradhan-mantri-ujjwala-yojana</ref> ಗ್ರಾಮೀಣ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಉಚಿತ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಮೋದಿಯವರು ಉಜ್ವಲಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.<ref>{{Cite web |url=http://www.pmujjwalayojana.com/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2019-06-15 |archive-date=2019-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190618181314/http://www.pmujjwalayojana.com/ |url-status=dead }}</ref> ಈ ಯೋಜನೆಯುಯ ಪ್ರತಿಫಲವಾಗಿ ೨೦೧೪ಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ೨೦೧೯ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಬಳಕೆ ೫೬% ದಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.<ref>https://wap.business-standard.com/article/economy-policy/ujjwala-scheme-boosts-india-s-lpg-consumption-to-a-record-high-in-fy19-119050300261_1.html{{Dead link|date=ನವೆಂಬರ್ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ, ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ೧೦% ಮೀಸಲಾತಿ ನೀಡುವ ಕಾನೂನನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.mbauniverse.com/group-discussion/topic/current-affairs/reservation-bill-for-general-category|title=Find Best MBA Colleges, MBA Entrance Exams, CAT MOCK|website=MBAUniverse.com}}</ref> ೨೦೧೯ ರ ಮೇ ೩೦ ರಂದು ಅವರು ಮತ್ತೆ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.<ref>https://www.ndtv.com/india-news/narendra-modi-takes-oath-as-pm-for-second-term-2045585</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/topics/cg41ylwvgmyt|title=Narendra Modi - BBC News|website=www.bbc.com}}</ref> ==ಪ್ರಶಸ್ತಿ/ಗೌರವ== * ರಷ್ಯಾ ಸರಕಾರವು ಪಿಎಂ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರನ್ನು 'ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ಅಪಾಸಲ್ ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ' ಪ್ರಶಸ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಗೌರವಿಸಿದೆ. - ಎಪ್ರಿಲ್ ೧೨, ೨೦೧೯<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/story/russia-narendra-modi-order-of-st-andrew-the-apostle-1500321-2019-04-12|title=Russia awards Narendra Modi its highest order, PM thanks Putin|first=India Today Web|last=Desk|date=ಏಪ್ರಿ 12, 2019|website=India Today}}</ref> * ಸಂಯುಕ್ತ ಅರಬ್ ಸಂಸ್ಥಾಪನೆಗಳು(ಯುಎಇ) ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರಿಗೆ ಜಾಯೆದ್ ಪದಕ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ - ಎಪ್ರಿಲ್ ೪, ೨೦೧೯<ref>{{Cite web|url=https://www.dawn.com/news/1473880|title=UAE confers highest civil honour on Indian PM Modi for giving bilateral ties 'a big boost'|date=ಏಪ್ರಿ 4, 2019|website=Dawn}}</ref> * ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರಿಗೆ ಫಿಲಿಪ್ ಕೋಟ್ಲರ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು - ಜನವರಿ ೧೪, ೨೦೧೯<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/pm-modi-receives-philip-kotler-award/articleshow/67525994.cms|title=PM Modi receives Philip Kotler award|date=ಜನವರಿ 14, 2019|via=The Economic Times - The Times of India}}</ref> * ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರಿಗೆ "ಮೋಡಿನೋಮಿಕ್ಸ್" ಗಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಸಿಯೋಲ್ ಬಹುಮಾನ ೨೦೧೮ನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು - ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೪, ೨೦೧೮<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/fyi/story/modi-award-modinomics-seoul-peace-prize-seoul-1462266-2019-02-22|title=PM Modi awarded for Modinomics: All you need to know about the Seoul Peace Prize|first=India Today Web|last=Desk|date=ಫೆಬ್ರವರಿ 22, 2019|website=India Today}}</ref> * ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿಯವರಿಗೆ ವಿಶ್ವ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಚಾಂಪಿಯನ್ಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಅರ್ಥ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ೨೦೧೮ನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು - ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೬, ೨೦೧೮ <ref>{{Cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics-and-nation/un-champion-of-earth-award-for-pm-narendra-modi/articleshow/65973252.cms|title=United Nations ‘Champion of Earth’ award for PM Narendra Modi|first=Dipanjan Roy|last=Chaudhury|date=ಸೆಪ್ಟೆಂ 27, 2018|via=The Economic Times - The Times of India}}</ref> * ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿಯವರಿಗೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್ ರಾಜ್ಯದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಕಾಲರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು - ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೦, ೨೦೧೮<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/national/modi-conferred-grand-collar-of-the-state-of-palestine/article22714293.ece|title=Modi conferred ‘Grand Collar of the State of Palestine’|date=ಫೆಬ್ರವರಿ 10, 2018|via=www.thehindu.com}}</ref> * ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರಿಗೆ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದ ಅಮೀರ್ ಅಬ್ದುಲ್ಲಾ ಖಾನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು - ಜೂನ್ ೪, ೨೦೧೬<ref>https://www.narendramodi.in/pm-modi-presented-with-amir-amanullah-khan-award-afghanistan-s-highest-civilian-honour--484015</ref> * ಮೋದಿಯವರಿಗೆ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ಕಿಂಗ್ ಅಬ್ದುಲ್ಲಾಜಿಜ್ ಸಾಶ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು - ಎಪ್ರಿಲ್ ೩, ೨೦೧೬<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/india/india-news-india/modi-saudi-arabia-king-abdulaziz-sash-civilian-honour/|title=PM Modi conferred Saudi’s highest civilian honour|date=ಏಪ್ರಿ 3, 2016}}</ref> * ಉಡುಪಿ ಪರ್ಯಾಯ ಶ್ರೀ ಪುತ್ತಿಗೆ ಮಠದ ಶ್ರೀ ಸುಗುಣೇಂದ್ರ ತೀರ್ಥ ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರು ನವೆಂಬರ್ ೨೮, ೨೦೨೫ ರಂದು ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರಿಗೆ 'ಭಾರತ ಭಾಗ್ಯ ವಿಧಾತ' ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದರು.<ref>https://www.newindianexpress.com/states/karnataka/2025/Nov/29/puthige-seer-calls-pm-modi-bharata-bhagya-vidhata-seeks-udupi-corridor</ref> == ನೋಡಿ == *[[ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ]] *[[ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಮಂತ್ರಿ ಮಂಡಲ ೨೦೧೪]] * ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Reflist}} ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * {{Official website|http://www.NarendraModi.in}} {{ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗಳು}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಗುಜರಾತ್]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:೧೯೫೦ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಘ ಪ್ರಚಾರಕರು]] be5gqhmtwecwfm1t35dknmqevak59xc 0 22096 1428385 1351434 2026-09-16T07:08:36Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428385 wikitext text/x-wiki {{Two other uses|the media franchise|the title character|Naruto Uzumaki}} {{Infobox animanga/Header | name = | image = | caption = Cover of the first ''Naruto'' manga volume | ja_kanji = NARUTO - ナルト - | ja_romaji = | genre = <!--Discuss in talk page before adding or removing genres; however, keep in mind [[WP:MOS-AM#Content]]. Thank you.-->[[Action (genre)|Action]], [[Adventure (genre)|Adventure]], [[Fantasy]]<!--Discuss in talk page before adding or removing genres; however, keep in mind [[WP:MOS-AM#Content]]. Thank you.--> }} {{Infobox animanga/Print | type = manga | title = Naruto (pilot chapter) | author = [[Masashi Kishimoto]] | illustrator = | publisher = {{flagicon|Japan}} [[Shueisha]] | publisher_en = {{flagicon|Canada}} {{flagicon|United States}} [[Viz Media]] | publisher_other = | demographic = [[Shōnen manga|Shōnen]] | magazine = {{flagicon|Japan}} [[Akamaru Jump]]<br />{{flagicon|Canada}} {{flagicon|United States}} [[Shonen Jump (magazine)|Shonen Jump]] | magazine_en = | magazine_other = | published = 1997 | first = | last = | volumes = | volume_list = }} {{Infobox animanga/Print | type = manga | title = | author = [[Masashi Kishimoto]] | illustrator = | publisher = {{flagicon|Japan}} [[Shueisha]] | publisher_en = {{flagicon|Australia}} {{flagicon|New Zealand}} [[Madman Entertainment]]<br /> {{flagicon|Canada}} {{flagicon|United Kingdom}} {{flagicon|United States}} Viz Media | publisher_other = {{flagicon|Argentina}} Larp Editores<br />{{flagicon|Brazil}} {{flagicon|Italy}} Panini Comics <br /> {{flagicon|Catalonia}} {{flagicon|Spain}} [[Glénat (publisher)|Glénat]]<br /> {{flagicon|Denmark}} {{flagicon|Germany}} [[Carlsen Comics]]<br /> {{flagicon|Finland}} [[Sangatsu Manga (Publisher)|Sangatsu Manga]]<br /> {{flagicon|France}} {{flagicon|Netherlands}} {{flagicon|Quebec}} [[Kana (publisher)|Kana]]<br /> {{flagicon|Greece}} [[Compupress]]<br /> {{flagicon|Hong Kong}} [[Rightman]]<br /> {{flagicon|Hungary}} [[Mangafan]] <br /> {{flagicon|Indonesia}} [[Elex Media Komputindo]]<br /> {{flagicon|Malaysia}} [[Comics House]], [[Komik Remaja]]<br /> {{flagicon|Mexico}} [[Mundo Vid]]<br /> {{flagicon|Norway}} {{flagicon|Sweden}} [[Schibsted Forlagene]]<br /> {{flagicon|Poland}} [[Japonica Polonica Fantastica|JPF]]<br /> {{flagicon|Republic of China}} [[Tong Li Comics]]<br /> {{flagicon|Singapore}} [[Chuang Yi]] (Chinese)<br /> {{flagicon|South Korea}} [[Daiwon C.I.]] {{flagicon|Russia}} [[Comix-art]] | demographic = [[Shōnen manga|Shōnen]] | magazine = {{flagicon|Japan}} [[Weekly Shōnen Jump]]<br /> {{flagicon|Canada}} {{flagicon|United States}} ''Shonen Jump''<br /> {{flagicon|Germany}} ''[[Banzai! (magazine)|Banzai!]]''<br /> {{flagicon|Malaysia}} ''[[Weekly Comic]]''<br /> {{flagicon|Netherlands}} ''AniWay''<br /> {{flagicon|Norway}} ''Shonen Jump''<br /> {{flagicon|South Korea}} ''[[Comic Champ]]''<br /> {{flagicon|Sweden}} ''Shonen Jump | magazine_en = | magazine_other = | published = | first = November 1999 | last = | volumes = 47 | volume_list = List of Naruto manga volumes }} {{Infobox animanga/Anime | director = [[Hayato Date]] | studio = [[Studio Pierrot]] | licensor = {{flagicon|Japan}} [[Aniplex]]<br /> {{flagicon|Australia}} {{flagicon|New Zealand}} [[Madman Entertainment]]<br /> {{flagicon|Canada}} {{flagicon|United States}} Viz Media<br /> {{flagicon|United Kingdom}} [[Manga Entertainment]] | network = {{flagicon|Japan}} [[Animax]], [[TV Tokyo]] | network_en = {{flagicon|Australia}} [[Network Ten]], [[Cartoon Network]]<br /> {{flagicon|Canada}} [[YTV (TV channel)|YTV]]<br /> {{flagicon|New Zealand}} Cartoon Network<br /> {{flagicon|United Kingdom}} [[Jetix (UK)|Jetix]]<br /> {{flagicon|United States}} [[Cartoon Network]] | network_other = {{flagicon|Argentina}} {{flagicon|Mexico}} Cartoon Network<br /> {{flagicon|Brazil}} Cartoon Network, [[Sistema Brasileiro de Televisão|SBT]]<br /> {{flagicon|Chile}} [[Chilevision]], Cartoon Network<br /> {{flagicon|Denmark}} [[Danmarks Radio|DR]]<br /> {{flagicon|Dominican Republic}} [[Telesistema Dominicano]], Cartoon Network<br /> {{flagicon|France}} [[GameOne]]<br /> {{flagicon|Germany}} [[RTL II]]<br /> {{flagicon|Hong Kong}} [[TVB|TVB Music]], [[TVB Jade]]<br /> {{flagicon|Hungary}} [[Jetix (Hungary, the Czech Republic, Slovakia)|Jetix]], [[Animax Hungary|Animax]]<br /> {{flagicon|India}} {{flagicon|Pakistan}} Cartoon Network (coming soon on [[Animax]] in 2009)<br /> {{flagicon|Indonesia}} [[Global TV (Indonesia)|Global TV]]<br /> {{flagicon|Israel}} [[Children Channel]]<br /> {{flagicon|Italy}} [[Italia 1]]<br /> {{flagicon|Malaysia}} [[TV3 (Malaysia)|TV3]], [[Astro Ria]]<br /> {{flagicon|Peru}} Cartoon Network, America<br /> {{flagicon|Philippines}} [[ABS-CBN Broadcasting Corporation|ABS-CBN]], [[Studio 23]], [[Hero (TV channel)|Hero TV]], [[Cartoon Network Philippines]]<br /> {{flagicon|Poland}} [[Jetix (Poland)|Jetix]]<br /> {{flagicon|Portugal}} [[Sic Radical]]<br /> {{flagicon|Quebec}} [[Télétoon (Canada)|Télétoon]]<br /> {{flagicon|Romania}} [[Jetix (Romania)|Jetix]]<br /> {{flagicon|South Korea}} [[Tooniverse]]<br /> {{flagicon|Singapore}} [[E City]]<br /> {{flagicon|Spain}} [[Jetix]], [[Cuatro TV|Cuatro]]<br /> {{flagicon|Sweden}} [[ZTV]]<br /> {{flagicon|Taiwan}} [[Chinese Television System|CTS]]<br /> {{flagicon|Thailand}} Cartoon Network | first = October 3, 2002 | last = February 8, 2007 | episodes = 220 | episode_list = List of Naruto episodes }} {{Infobox animanga/Novel | title = Naruto: Innocent Heart, Demonic Blood | author = Masatoshi Kusakabe | publisher = {{flagicon|Japan}} Shueisha | publisher_en = {{flagicon|United States}} Viz Media | published = 2002 | volumes = }} {{Infobox animanga/OVA | title = Naruto: Find the Four-Leaf Red Clover! | director = | studio = [[Studio Pierrot]] | licensor = {{flagicon|Australia}} {{flagicon|New Zealand}} [[Madman Entertainment]] | episodes = 1 | released = 2003 | runtime = 17 minutes }} {{Infobox animanga/OVA | title = Naruto: Mission: Protect the Waterfall Village! | director = | studio = [[Studio Pierrot]] | licensor = {{flagicon|Canada}} {{flagicon|United States}} Viz Media | episodes = 1 | released = 2004 | runtime = 40 minutes }} {{Infobox animanga/OVA | title = Naruto: Hidden Leaf Village Grand Sports Festival | director = Hayato Date | studio = [[Studio Pierrot]] | licensor = {{flagicon|Canada}} {{flagicon|United States}} Viz Media | episodes = 1 | released = August 21, 2004 | runtime = 11 minutes }} {{Infobox animanga/OVA | title = Naruto: Finally a clash<nowiki>! Jonin VS Genin!! Indiscriminate grand melee tournament meeting!!</nowiki> | director = Hayato Date | studio = [[Studio Pierrot]] | licensor = | episodes = 1 | released = December 22, 2005 | runtime = 26 minutes }} {{Infobox animanga/Anime | title = Naruto: Shippuden | director = Hayato Date | studio = Studio Pierrot | licensor = {{flagicon|Japan}} Aniplex<br /> {{flagicon|Canada}} {{flagicon|United States}} Viz Media | network = {{flagicon|Japan}} [[Animax]], TV Tokyo | network_en = {{flagicon|United States}} [[Disney XD (United States)|Disney XD]] | network_other = {{flagicon|France}} [[Game One]] <br /> {{flagicon|Italy}} [[Italia 1]]<br /> {{flagicon|Philippines}} ABS-CBN, Hero TV | first = February 15, 2007 | last = | episodes = 136 <!-- as of November 19, 2009 --> <!-- NOTE: THIS IS THE NUMBER OF EPISODES THAT HAVE AIRED ON TELEVISION, NOT THE NUMBER ON THE EPISODE LIST ARTICLE. THE LIST INCLUDES EPISODES THAT HAVE YET TO AIR. --> | episode_list = List of Naruto: Shippuden episodes }} {{Infobox animanga/Other | title = Related works | content = * ''[[Naruto the Movie: Ninja Clash in the Land of Snow]]'' * ''[[Naruto the Movie 2: Legend of the Stone of Gelel]]'' * ''[[Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom]]'' * ''[[Naruto: Shippūden the Movie]]'' * ''[[Naruto Shippūden 2: Bonds]]'' * ''[[Naruto Shippūden 3: Inheritors of the Will of Fire]]'' * [[List of Naruto video games|''Naruto'' video games]] }} {{Infobox animanga/Footer}} {{nihongo|'''''Naruto'''''|NARUTO -ナルト-||[[Romanization of Japanese|romanized]] as '''''NARUTO'''''}} ಎಂಬುದು ಈಗ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿರುವ [[ಮಸಾಷಿ ಕಿಷಿಮೊಟೊ]]ರಿಂದ ಬರೆದು ಚಿತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಜಪಾನ್‌ನ [[ಮಂಗಾ]] ಸರಣಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ. ಇದರ ಕಥಾವಸ್ತುವು [[ನರುಟೊ ಉಜುಮಕಿ]] ಎಂಬ ಯಾವಾಗಲೂ ಮನ್ನಣೆಗೆಂದು ಅರಸುತ್ತಿರುವ ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ನಿಂಜಾ ನಾಯಕ, [[ಹೊಕಗೆ]] ಎಂದೆನಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ಹಂಬಲ ಹೊತ್ತಿರುವ ಓರ್ವ ಯುವ ನಿಂಜಾನ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ಸರಣಿಯು ''[[ಅಕಮರು ಜಂಪ್‌]]'' ನ ಆಗಸ್ಟ್‌ 1997ರ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿದ್ದ ಕಿಷಿಮೊಟೊರ [[ಒಂದೇ-ಹಂತದ ಮಕ್ಕಳ ಸಚಿತ್ರಕಥೆ]]ಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯನ್ನು ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ 1999ರಲ್ಲಿ ಜಪಾನ್‌ನ ''[[ವೀಕ್ಲಿ ಷೋನೆನ್‌ ಜಂಪ್‌‌]]'' ನ 43ನೇ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ [[ಷುಯೆಷಾ]] ಸಂಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಕಟಿಸಿತ್ತು. ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿ, ನಲವತ್ತೇಳು ''[[ಟ್ಯಾಂಕೊಬಾನ್‌]]'' ಸಂಪುಟಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯನ್ನು ಈಗಲೂ ಸಹಾ ಧಾರಾವಾಹಿಯಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯನ್ನು ನಂತರ ಅನಿಮೇಷನ್‌/ಸಜೀವ ಚಿತ್ರವಾಗಿ [[ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಪಿಯೆರಟ್‌]] ಮತ್ತು [[ಅನಿಪ್ಲೆಕ್ಸ್‌]] ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಿದವು. ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಭೌಮಿಕ]] [[TV ಟೋಕ್ಯೋ/ಟೋಕಿಯೋ]]ದ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಗಳ [[ಉಪಗ್ರಹ ಕಿರುತೆರೆ]] ಜಾಲವಾದ [[ಅನಿಮ್ಯಾಕ್ಸ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 3, 2002ರಂದು ಪ್ರಸಾರವಾಯಿತು. ಮೊದಲ ಸರಣಿಯು 220 ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡರೆ, ''[[ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌]]'', ಎಂಬ ಮೂಲಸರಣಿಯ ಉತ್ತರ ಭಾಗವು ಫೆಬ್ರವರಿ 15, 2007ರಿಂದ ಪ್ರಸಾರವಾಗಲು ಆರಂಭಗೊಂಡಿದ್ದು ಈಗಲೂ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತಿದೆ. ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಸರಣಿಯೊಂದಿಗೆ, ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಪಿಯೆರಟ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಇದೇ ಸರಣಿಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಅನೇಕ [[ಮೂಲ ವಿಡಿಯೋ ಸಚಿತ್ರಿಕೆ]]ಗಳನ್ನು (OVAಗಳು) ಮತ್ತು ಆರು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ. ಇದರ ಕುರಿತಾದ ಇತರ ಸರಕುಗಳೆಂದರೆ ಅನೇಕ ಕಂಪನಿಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ [[ಲಘು ಕಾದಂಬರಿಗಳು]], ವಿಡಿಯೋ ಆಟಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿ ಕಾರ್ಡುಗಳು. [[ವಿಝ್‌ ಮೀಡಿಯಾ ಸಂಸ್ಥೆ]]ಯು ಮಂಗಾ ಸರಣಿ ಹಾಗೂ ಸಚಿತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸರಣಿಯನ್ನು ತಮ್ಮ ''[[ಷೋನೆನ್‌ ಜಂಪ್‌‌]]'' ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೇ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಸರಣಿಯು ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾಗಳಲ್ಲಿ 2005ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗಲು ಆರಂಭಿಸಿ, ನಂತರ ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ 2006 ಮತ್ತು 2007ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರ ಆರಂಭಿಸಿತು. ಸರಣಿಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಬಹಳಷ್ಟು OVAಗಳನ್ನು ಸಹಾ ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆಯಲ್ಲದೇ, ಮೊದಲ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತ್ತು. ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌ನ ಮೊದಲ DVD ಸಂಪುಟವನ್ನು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 29, 2009ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು, [[Disney XD]] ವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಅದೇ ವರ್ಷದ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. 44ನೇ ಸಂಪುಟದವರೆಗೆ, ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ 89 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರತಿಗಳು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗಿವೆ‌. ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯ ''ಷೋನೆನ್‌ ಜಂಪ್‌'' ‌ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಧಾರಾವಾಹಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ''ನರುಟೊ'', ಕಂಪೆನಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾದ ಜನಪ್ರಿಯ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಸರಣಿಯ ಆಂಗ್ಲ ಆವೃತ್ತಿ ಸಹಾ ''[[USA ಟುಡೇ]]'' ಯ ಪುಸ್ತಕಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಬಂದಿದೆ ಹಾಗೂ 11ನೇ ಸಂಪುಟ 2006ರಲ್ಲಿ [[ಕ್ವಿಲ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]ಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ. ವಿಮರ್ಶಕರು ಇದರಲ್ಲಿನ ಹೊಡೆದಾಟದ ದೃಶ್ಯಗಳ ಹಾಗೂ ಹಾಸ್ಯ ದೃಶ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ಸಮತೋಲವನ್ನು, ಹಾಗೂ ಪಾತ್ರದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದ್ದಾರಾದರೂ, ''[[ಷೋನೆನ್‌]]'' ಮಾದರಿಯ ಕಥಾವಸ್ತುವನ್ನೇ ಬಳಸಿರುವುದಕ್ಕೆ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. == ಕಥಾವಸ್ತು == {{See also|List of Naruto characters|World of Naruto}} ನರುಟೊ ಉಜುಮಕಿ [[ಒಂಬತ್ತು-ಬಾಲಗಳುಳ್ಳ ಅತಿಮಾನುಷ ನರಿ]](ಕುರಮ)ಯನ್ನು ತನ್ನೊಳಗೆ ಕೂಡಿಟ್ಟುಕೊಂಡ ಓರ್ವ ತರುಣ. ಕಥೆಯು ಆರಂಭಗೊಳ್ಳುವ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಮುನ್ನ ನಿಂಜಾ ಹಳ್ಳಿಯಾದ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದ ಒಂಬತ್ತು-ಬಾಲಗಳುಳ್ಳ ಅತಿಮಾನುಷ ನರಿಯು ಅನೇಕ ಜನರನ್ನು ಕೊಂದು ಹಾಕಿರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿಯ ನಿಂಜಾ ಸೇನೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ [[ನಾಲ್ಕನೇ ಹೊಕಗೆ]](ಮಿನಟೊ)ಯು ತನ್ನ ಪ್ರಾಣವನ್ನರ್ಪಿಸಿ ಆ ಅತಿಮಾನುಷ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಆಗ ತಾನೆ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಗುವಾಗಿದ್ದ ನರುಟೊನೊಳಗೆ ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸಿಟ್ಟಿರುತ್ತಾನೆ. ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆ ಹಳ್ಳಿಯು ನರುಟೊನನ್ನು ಆತನೇ ಅತಿಮಾನುಷ ನರಿ ಎನ್ನುವಂತೆ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಆತನ ಬಹುಪಾಲು ಬಾಲ್ಯದುದ್ದಕ್ಕೂ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿಯೇ ನಡೆಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕನೇ ಹೊಕಗೆಯ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದ [[ಮೂರನೇ ಹೊಕಗೆ]]ಯು ವಿಧಿಸಿದ ಕಟ್ಟಳೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಯಾರಿಗೂ ಸಹಾ ಅತಿಮಾನುಷ ನರಿಯ ಆಕ್ರಮಣದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸುವುದು ನಿಷಿದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದ ಮೇಲೆ, ನರುಟೊ ಧರ್ಮಭ್ರಷ್ಟ ನಿಂಜಾ ಮಿಝುಕಿಯ ಕುತಂತ್ರದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ ನಿಷೇಧಿತ ಮಾಂತ್ರಿಕ ಓಲೆಯೊಂದನ್ನು ಕದಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಾಗ ಆತನ ಗುರು [[ಇರುಕಾ ಉಮಿನೊ]] ಅವನನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಮಿಝುಕಿಯಿಂದ ನರುಟೊನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಇರುಕಾ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಯುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಂದಾಗ, ನರುಟೊ ಮಿಝುಕಿಯನ್ನು, [[ಛಾಯಾ ತದ್ರೂಪಿ ತಂತ್ರ]]ವೆಂಬ ತನ್ನ [[ತದ್ರೂಪಿಗಳನ್ನು ಮೂಡಿಸಬಲ್ಲ ಜುತ್ಸು ಅತಿಮಾನುಷ ಶಕ್ತಿ]] ನೀಡುವ ಮಾಂತ್ರಿಕ ಓಲೆಯ ಸಹಾಯದಿಂದ ವಿಶೇಷ ಶಕ್ತಿ ಪಡೆದು ಸೋಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ಈ ಘಟನೆಯಿಂದಾಗಿ ನರುಟೊಗೆ ತಾನು ಅತಿಮಾನುಷ ನರಿಯ ಧಾರಕನೆಂಬ ವಿಚಾರ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ನರುಟೊ ಮತ್ತು ಆತನ ಸ್ನೇಹಿತರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬರುತ್ತದೆ. [[ಸಸುಕೆ ಉಚಿಹಾ]] ಮತ್ತು [[ಸಕುರಾ ಹರುನೊ]] ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಹೋರಾಟಗಾರರೊಂದಿಗೆ ನರುಟೊ ಸ್ನೇಹ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾನೆ. [[ಕಕಷಿ ಹಟಕೆ]] ಎಂಬ ಅನುಭವಿ ''[[ಸೆನ್ಸೀ]]'' ಯ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಈ ಮೂವರು ಒಂದು ತಂಡವಾಗಿ ಟೀಮ್‌‌ 7 ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ತಂಡ ರಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಎಲ್ಲಾ ನಿಂಜಾ ತಂಡಗಳಂತೆ ಹಳ್ಳಿಗರು ಬೆಂಗಾವಲಾಗುವಂತೆ ಹಾಗೂ ಇನ್ನಿತರ ಕೋರಿಕೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವುದು ಟೀಮ್‌ 7ರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಇನ್ನಿತರ ಪಾತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹಾ ನರುಟೊ ಸ್ನೇಹ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾನೆ. ಅವರು ಹೊಸ ಹೊಸ ಯುದ್ಧತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತಾ ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಹಳ್ಳಿಗರನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನರುಟೊ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯ [[ಹೊಕಗೆ]] ಆಗುವುದರ ಕನಸು ಕಾಣತೊಡಗುತ್ತಾನೆ. ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ನಂತರ, ಕಕಷಿ ಟೀಮ್‌ 7 ತಂಡಕ್ಕೆ ನಿಂಜಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ತಮ್ಮ ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಲು, ಹಾಗೂ ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಠಿಣ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, [[ಒರೋಚಿಮರು]] ಎಂಬ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯ ಬಹು ಬೇಡಿಕೆಯ ಅಪರಾಧಿಯು ಕೊನೊಹಾದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ, ಸೇಡು ತೀರಿಸಲು ಮೂರನೇ ಹೊಕಗೆಯನ್ನು ಹತ್ಯೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಮೂವರು ಖ್ಯಾತ ನಿಂಜಾಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ [[ಜಿರೈಯ]]ನು ಐದನೇ ಹೊಕಗೆ ಆಗಲು ತನ್ನ ಜೊತೆಗಾತಿ [[ತ್ಸುನೇಡ್‌]]ಳನ್ನು ಹುಡುಕುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆ ಹುಡುಕುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಒರೋಚಿಮರು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ವಂಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವನಾದುದರಿಂದ ಸಸುಕೆ ಉಚಿಹಾನನ್ನು ತನ್ನೆಡೆಗೆ ಸೆಳೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವುದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ವಂಶವನ್ನೆಲ್ಲಾ ನಾಶ ಮಾಡಿದ ತನ್ನ ಸಹೋದರ [[ಇಟಾಚಿ]]ಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಬೇಕಾದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಒರೋಚಿಮರು ತನಗೆ ಕೊಡಬಲ್ಲನೆಂದು ನಂಬಿ ಸಸುಕೆ ಅವನ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ತ್ಸುನೇಡಳು ನರುಟೊನು ಸೇರಿದಂತೆ ನಿಂಜಾಗಳ ಗುಂಪೊಂದನ್ನು ಸಸುಕೆಯನ್ನು ಕೊನೊಹಾಕ್ಕೆ ಮರಳುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಕಳಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಆದರೆ ನರುಟೊಗೆ ಆತನನ್ನು ಸೋಲಿಸಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸಸುಕೆಯ ಮೇಲಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಅಷ್ಟಕ್ಕೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡದ ನರುಟೊ ಕೊನೊಹಾದಿಂದ ದೂರವುಳಿದು ಎರಡೂವರೆ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಜಿರೈಯನ ಬಳಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದು ಸಸುಕೆಯನ್ನು ಮುಂದೆ ಎದುರಿಸಬೇಕಾದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ತಯಾರುಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ತರಬೇತಿಯ ಅವಧಿಯ ನಂತರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, [[ಅಕತ್ಸುಕಿ]] ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ನಿಗೂಢ ಸಂಘಟನೆಯೊಂದು ನರುಟೊನೊಳಗೆ ಬಂಧಿತವಾಗಿರುವ ಒಂಬತ್ತು-ಬಾಲಗಳ ಅತಿಮಾನುಷ ನರಿಯೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಒಂಬತ್ತು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ [[ಬಾಲಗಳುಳ್ಳ ಪ್ರಾಣಿ/ಪಶುಗಳನ್ನು]] ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಟೀಮ್‌ 7 ಸೇರಿದಂತೆ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯ ಅನೇಕ ನಿಂಜಾಗಳು ಅಕತ್ಸುಕಿ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುತ್ತಾ ತಮ್ಮ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ಸಸುಕೆಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಜನಸಮೂಹವನ್ನು ಒಂದು ಬಾಲದ ಪ್ರಾಣಿ [[ಗಾರಾ]]ದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ಸಫಲರಾದರೂ, ಅಕತ್ಸುಕಿ ತಂಡವು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಏಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒರೋಚಿಮರುಗೆ ವಿಶ್ವಾಸದ್ರೋಹ ಮಾಡುವ ಸಸುಕೆ ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇಟಾಚಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಇಟಾಚಿಯು ಕಾಳಗದಲ್ಲಿ ಸತ್ತ ನಂತರ, ಅಕತ್ಸುಕಿಯ ಸ್ಥಾಪಕ [[ಮಾಡಾರಾ ಉಚಿಹಾ]]ನು ಸಸುಕೆಗೆ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯ ಆಡಳಿತವೇ ಇಟಾಚಿಗೆ ತನ್ನ ವಂಶವನ್ನು ನಿರ್ವಂಶಗೊಳಿಸಲು ಆದೇಶ ನೀಡಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಈ ಬಹಿರಂಗಗೊಂಡ ವಿಚಾರದಿಂದ ಬೇಸರಗೊಂಡ ಸಸುಕೆ ಅಕತ್ಸುಕಿ ತಂಡವನ್ನು ಸೇರಿ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯನ್ನು ನಾಶಗೊಳಿಸಲು ಹೊರಡುತ್ತಾನೆ. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆ ನಿಂಜಾಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಅಕತ್ಸುಕಿ ಸದಸ್ಯರು ಸೋಲಿಸ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರಿಂದ, ಅವರ ನಾಯಕ ಪೇಯ್ನ್‌‌‌‌, ಹಳ್ಳಿಯ ಮೇಲೆ ನರುಟೊನನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ದಾಳಿ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ನರುಟೊ ಪೇಯ್ನ್‌‌ನ ತಂಡದವರನ್ನೆಲ್ಲ ಸೋಲಿಸಿ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಮನದಟ್ಟು ಮಾಡಿ ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಹಳ್ಳಿಗರು ನಾಶಗೊಂಡ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯನ್ನು ಮರುನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಪೇಯ್ನ್‌‌ನಿಂದ ಹಳ್ಳಿಗರನ್ನು ಪಾರು ಮಾಡಲು ತನ್ನೆಲ್ಲಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿದುದರಿಂದ ಗಾಢವಿಸ್ಮೃತಿಗೊಳಪಟ್ಟುದದರಿಂದ ತ್ಸುನೇಡ್‌ಳನ್ನು ಹೊಕಗೆಯ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ವಜಾ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹಿರಿಯ [[ಡಾನ್ಜೋ]] ಆ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. == ನಿರ್ಮಾಣ == ಮಸಾಷಿ ಕಿಷಿಮೊಟೊರು ಮೊದಲಿಗೆ ''ಅಕಮರು ಜಂಪ್‌'' <ref>{{citeweb |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2007-11-05/sj-runs-yu-gi-oh's-end-slam-dunk-debut-naruto-origin |publisher=[[Anime News Network]]|title=SJ Runs Yu-Gi-Oh's End, Slam Dunk's Debut, Naruto's Origin|date= May 11, 2007|accessdate=November 18, 2007}}</ref> ನ ಆಗಸ್ಟ್‌ 1997ರ ಸಂಚಿಕೆಗಾಗಿ ''ನರುಟೊ'' ದ ಏಕಚಿತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದರು. ಓದುಗರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಗಣನೆಯಲ್ಲಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬಂದರೂ ಸಹಾ, ಕಿಷಿಮೊಟೊ "[ಈ] ಕಲೆಯು ಅಸಹ್ಯ ತರಿಸುತ್ತದೆ, ಕಥೆಯೂ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ!" ಎಂದು ಅಂದುಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಮೂಲತಃ ''ಹಾಪ್‌ ಸ್ಟೆಪ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ'' ಗಾಗಿ ''ಕರಾಕುರಿ ಚಿತ್ರಿಕೆ'' ಯ ರಚನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅದರ ಕರಡು ಪ್ರತಿಯಿಂದ ಅತೃಪ್ತರಾದ ಅವರು ಬೇರೆ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ರಚಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು, ಆಗ ರಚಿಸಿದ್ದೇ ನಂತರ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ''ನರುಟೊ'' ಆಯಿತು. ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಚಕ್ರ ಹಾಗೂ ಹಸ್ತ ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಬಳಕೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿಯೇ ''ನರುಟೊ'' ವನ್ನು ಜಪಾನೀ ಕೃತಿಯೆನಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು, ಆದರೂ ಇದೊಂದು ಆಹ್ಲಾದಿಸಬಹುದಾದ ಓದು ಆಗಬಹುದೆಂದು ನಂಬಿದ್ದರು.<ref>{{cite journal|journal=Shonen Jump Special Collector Edition (Free Collector's Edition). No. 00|year=2005 |issn=1545-7818|publisher=[[Viz Media]] |pages=68}}</ref> ಮೊದಲಿಗೆ ''ನರುಟೊ'' ಕಥೆಯನ್ನು ರಚಿಸುವಾಗ ಕಿಷಿಮೊಟೊರು ಇತರ ''ಷೋನೆನ್‌'' ಮಂಗಾ ಸರಣಿಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ತನ್ನ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಬಹುದೇ ಎಂದು ನೋಡಿದ್ದರೂ, ತನ್ನ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ ಹೊಂದಿರುವ ಹಾಗೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.<ref name="ArtBook138">{{cite book |author=Kishimoto, Masashi|title=Uzumaki: the Art of Naruto|year=2007 |publisher=[[Viz Media]] |pages=138 |isbn=1-4215-1407-9}}</ref> ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವುದರ ಉದ್ದೇಶ ಪ್ರತಿ ಗುಂಪಿಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದಾಗಿತ್ತು. ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಪ್ರತಿ ಪಾತ್ರವನ್ನೂ "ಪರಾಕಾಷ್ಠೆ"ಯಾಗಿಸಲೂ ಎಂದರೆ "ನಿಗದಿತ ಗುಣಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಯೋಗ್ಯತೆ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಮತ್ತೊಂದರಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೇ ಅಸಮರ್ಥತೆಯನ್ನು ಮೂಡಿಸಲು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟರು."<ref name="ArtBook141">{{cite book |author=Kishimoto, Masashi|title=Uzumaki: the Art of Naruto|year=2007 |publisher=[[Viz Media]] |pages=141 |isbn=1-4215-1407-9}}</ref> ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಖಳನಾಯಕರನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿದ್ದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳ ನೈತಿಕತ್ವಕ್ಕೆ ವೈದೃಶ್ಯತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದಾಗಿತ್ತು. ಮೌಲ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವುದೇ ಖಳನಾಯಕರ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು "ಕಾಳಗದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ನಾನು ಅದನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ" ಎನ್ನುವ ಮೂಲಕ ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.<ref name="ArtBook142">{{cite book |author=Kishimoto, Masashi |title=Uzumaki: the Art of Naruto|year=2007 |publisher=[[Viz Media]] |pages=142 |isbn=1-4215-1407-9}}</ref> ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವಾಗ, ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಐದು ಹಂತಗಳ ಸ್ಥಿರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ : ಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಕರಡು ರೂಪರೇಖೆ, ಸ್ಥೂಲ ರಚನೆ,ಶಾಯಿಯಿಂದ ರಚನೆ, ಛಾಯೆಗಳನ್ನು ಮೂಡಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಬಣ್ಣ ತುಂಬುವುದು. ''ವೀಕ್ಲಿ ಷೋನೆನ್‌ ಜಂಪ್‌‌'' ಪತ್ರಿಕೆಯ ಅಥವಾ ಇತರೆ ಮಾಧ್ಯಮದ ಮುಖಪುಟದ ಚಿತ್ರಿಕೆ ಅಥವಾ ''[[ಟ್ಯಾಂಕೊಬಾನ್‌]]'' ನ ಮುಖಪುಟಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುವ ವರ್ಣ ಚಿತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವಾಗ ಹಾಗೂ ವಾಸ್ತವಿಕ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಮೂಡಿಸುವಾಗ ಈ ಹಂತಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಆತ ಬಳಸುವ ವಿಧಾನಗಳು ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.<ref name="ArtBook112-114">{{cite book |author=Kishimoto, Masashi |title=Uzumaki: the Art of Naruto|year=2007 |publisher=[[Viz Media]] |pages=112–114 |isbn=1-4215-1407-9}}</ref> ಉದಾಹರಣೆಗೆ ''ವೀಕ್ಲಿ ಷೋನೆನ್‌ ಜಂಪ್‌'' ‌ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಮುಖಪುಟದ ಒಂದು ಚಿತ್ರಿಕೆಗೆ [[ಗಾಳಿಕುಂಚ]]ವನ್ನು ಬಳಸಿದರು, ಆದರೆ ನಂತರದ ಚಿತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಬಹಳಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಅದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಮನಗಂಡು ಅದನ್ನು ಬಳಸದಿರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.<ref name="ArtBook118">{{cite book |author=Kishimoto, Masashi |title=Uzumaki: the Art of Naruto|year=2007 |publisher=[[Viz Media]] |pages=118 |isbn=1-4215-1407-9}}</ref> ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ 28ನೇ ಸಂಪುಟದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ, [[ಭಾಗ II]]ರಲ್ಲಿ, ಕಿಷಿಮೊಟೊ "ವಿಪರೀತ ವಿಕೃತತೆಯನ್ನು" ತೋರದೇ "ಮಂಗಾ ಮಾದರಿಯನ್ನೇ ಹೆಚ್ಚು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿರಲು " ಹಾಗೂ ಚಿತ್ರಿಕೆಯ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಮೂಲಕ ಓದುಗರಿಗೆ ಕಥೆಯನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಕೂಲ ಮಾಡುವುದೆಂದು ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಕಿಷಿಮೊಟೊ ತಮ್ಮ ಚಿತ್ರಣದ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ "ಮೊದಲಿನ ಮಂಗಾ ನೋಟದ ಬದಲಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸ್ತವಿಕತೆ ತೋರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite journal|journal=[[Shonen Jump (magazine)|Shonen Jump]] Volume 7, Issue 11 #83|month=November|year=2009 |issn=1545-7818|publisher=[[Viz Media]] |pages=16-17}}</ref> ''ನರುಟೊ'' "ಜಪಾನ್‌ನ ಕಲ್ಪನಾ ಲೋಕದಲ್ಲಿ" ಒಂದು ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ನಂತರ ತಾನು "ಕಥೆಯನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ತಿಳಿಯಪಡಿಸಲೆಂದು" ಕೆಲವೊಂದು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆಂದು ಕಿಷಿಮೊಟೊರು ಹೇಳಿದರು. ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ [[ಚೀನೀ ರಾಶಿಚಕ್ರ]]ವನ್ನು ಬಳಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದುದರ ಪರಿಣಾಮವೇ ರಾಶಿಚಕ್ರದ ಹಸ್ತಚಿಹ್ನೆಗಳ ಬಳಕೆ. ಕಿಷಿಮೊಟೊರು ''ನರುಟೊ'' ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು/ವಾತಾವರಣವನ್ನು ರಚಿಸುವಾಗ, ಆತ ಮೊದಲಿಗೆ ಸರಣಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಾದ [[ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆ]] ಹಳ್ಳಿಯ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಗಮನ ನೀಡಿದರು. ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ಕೊನೊಹಾಗಕುರೆಯ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಆಲೋಚನೆ ಮಾಡದೇ ಸ್ವಯಂಸ್ಫುರಣೆಯಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿನ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಯು ಜಪಾನ್‌ನ [[ಒಕಾಯಾಮಾ ಪ್ರಾಂತ್ಯ]]ದಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ಮನೆಯ ಪರಿಸರದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಕಥೆಯ ಕಾಲಮಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನ ಕೊಡದ ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಆಧುನಿಕ ಸೌಕರ್ಯಗಳ ಅಂಗಡಿಗಳು ಮುಂತಾದುವನ್ನು ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದ್ದರೂ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳಂತಹಾ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ವಾಹನಗಳನ್ನು ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಲ್ಲ. ಆಕರ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಜಪಾನೀ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಶೋಧನೆ ನಡೆಸುವ ಕಿಷಿಮೊಟೊ, ಅವುಗಳನ್ನು ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite book |author=Kishimoto, Masashi|title=Uzumaki: the Art of Naruto|year=2007 |publisher=[[Viz Media]] |pages=145 |isbn=1-4215-1407-9}}</ref> ಕಿಷಿಮೊಟೊರ ಬಳಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದಾಗ ''ನರುಟೊ'' ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಬಂದೂಕು ಇಲ್ಲವೇ [[ತುಪಾಕಿ ಮಾದರಿಯ ಆಯುಧ]]ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ತಾವು ವಾಹನಗಳನ್ನು, ವಿಮಾನವನ್ನು ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಗಣಕಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆಯೆಂದರೂ, ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಎಂಟುಬಿಟ್‌ಗಳ ಗಣಕಗಳನ್ನೇ ಹೊರತು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಹದಿನಾರು ಬಿಟ್‌ ಗಣಕಗಳನ್ನಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದರು.<ref>{{cite journal |journal=Shonen Jump #33 Volume 3, Issue 9|month=September|year=2003|publisher=[[Viz Media]]|issn=1545-7818|pages=8}}</ref> ಅವರು ಸರಣಿಯ ಕೊನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯದ ದೃಶ್ಯದ ಕಲ್ಪನೆ ಕಥೆ ಹಾಗೂ ಪಠ್ಯದೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮಲ್ಲಿ ತಯಾರಿದೆ ಎಂದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, "ಇನ್ನೂ ಪರಿಹರಿಸಬೇಕಾದ ವಿಷಯಗಳು ಸಾಕಷ್ಟಿರುವುದರಿಂದ" ಸರಣಿಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಬಹಳ ಸಮಯ ಹಿಡಿಯಬಹುದು" ಎಂದರು.<ref>{{cite journal |journal=Shonen Jump, Issue 42|title=The Hokage Speaks|month=June |year=2006|issn=1545-7818|publisher=[[Viz Media]]|pages=}}</ref> [[ಭಾಗ I]]ರಲ್ಲಿ ''ನರುಟೊ'' {{'}}ನ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶವೇನಿತ್ತೆಂದು ಕೇಳಿದಾಗ, ಕಿಷಿಮೊಟೊ ನರುಟೊನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಜನರು ಪರಸ್ಪರ ಹೇಗೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದುತ್ತರಿಸಿದರು. ಭಾಗ Iರಲ್ಲಿ ಪ್ರಣಯದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನ ಕೊಡಲಾಗದಿದ್ದುರಿಂದ, ಕಷ್ಟವೆನಿಸಿದರೂ ಕಿಷಿಮೊಟೊ ಭಾಗ IIರಲ್ಲಿ ಅದನ್ನೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite book |last=Kishimoto|first=Masashi|title=NARUTO―ナルト―［秘伝・闘の書］|year=2005 |publisher=Shueisha |pages=310-311 |isbn=4-08873-734-2}}</ref> == ಮಾಧ್ಯಮ == === ಮಂಗಾ ಸರಣಿ === {{Main|List of Naruto manga volumes}} ''ನರುಟೊ ಸರಣಿ'' ಯು ಷುಯೆಷಾ'ದ ''ವೀಕ್ಲಿ ಷೋನೆನ್‌ ಜಂಪ್‌‌'' ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ 1999ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.<ref name="VizNarutoProfile">{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?&series_id=119&section=profiles|title=Masashi Kishimoto|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=October 11, 2007}}</ref> ಮೊದಲ 238 ಅಧ್ಯಾಯಗಳು ''ನರುಟೊ'' ಕಥಾಭಾಗದ [[ಭಾಗ I]] ಎಂದೆನಿಸಿವೆ. ಮಂಗಾದ 239ರಿಂದ 244ರವರೆಗಿನ ಅಧ್ಯಾಯಗಳು [[ಕಕಷಿ ಹಟಕೆ]] ಎಂಬ ಪಾತ್ರದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ''[[ಗೈಡೆನ್‌]]'' ಸರಣಿಯ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ನಂತರದ ಎಲ್ಲಾ ಅಧ್ಯಾಯಗಳು [[ಭಾಗ II]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದು, ಭಾಗ Iರ ಅಂತ್ಯದ ಎರಡೂವರೆ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರದಿಂದ ಕಥೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. [[ವಿಜ್‌ ಮೀಡಿಯಾ ಸಂಸ್ಥೆ]]ಯು ತಮ್ಮ ಮಂಗಾ ಸಂಗ್ರಹ ಪತ್ರಿಕೆ ''[[ಷೋನೆನ್‌ ಜಂಪ್‌‌]]'' ನಲ್ಲಿ, ಜನವರಿ 2003 ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಅಧ್ಯಾಯದ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷಾ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ''ನರುಟೊ'' ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯನ್ನು ಧಾರಾವಾಹಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ [[ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ]]ದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು.<ref name="ANNNarutoManga">{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2002-08-01/shonen-jump-press-release|title=Shonen Jump Press Release|publisher=[[Anime News Network]]|date=August 1, 2002|accessdate=June 5, 2009}}</ref> ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಜಪಾನೀ ಮತ್ತು ಆಂಗ್ಲ ಆವೃತ್ತಿಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತರವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು, ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು "ನರುಟೊ ರಾಷ್ಟ್ರ" ಅಭಿಯಾನ/ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಚರಿಸಿತು, ಎಂದರೆ 2007ರ ಕೊನೆಯ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಹೊರತರುವ ಮೂಲಕ ಮೇಲೆ ಸೂಚಿಸಿದ ಅಂತರವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಿತು.<ref name="PublisherWeeklyNarutoNation">{{cite web|url=http://www.publishersweekly.com/article/CA6438250.htmlp|title=Viz Speeds Up Naruto Releases - 5/1/2007 - Publishers Weekly|publisher=[[Publishers Weekly]]|author=Alverson, Brigid|date=May 1, 2007|accessdate=October 12, 2007|archiveurl=https://www.webcitation.org/5hjHiR4vt?url=http://www.publishersweekly.com/article/CA6438250.htmlp|archivedate=ಜೂನ್ 22, 2009|url-status=live}}</ref> ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಉತ್ಪನ್ನ ನಿರ್ವಾಹಕರಾದ ಕ್ಯಾಮ್ಮೀ ಅಲ್ಲೆನ್‌ರು ಈ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತಂದ ಕಾರಣದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಆಂಗ್ಲ ಓದುಗರಿಗೆ ಜಪಾನೀ ಓದುಗರ ಅನುಭವವನ್ನೇ ನೀಡಲು, ಆಯಾ ಜಪಾನೀ ಆವೃತ್ತಿಯ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ಆಂಗ್ಲ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂಬುದಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref name="PublisherWeeklyNarutoNation"/> ಇದೇ ಮಾದರಿಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು 2009ರ ಸಾಲಿಗೆ ಕೂಡಾ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಸರಣಿಯ ಭಾಗ IIರ ಹನ್ನೊಂದು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಫೆಬ್ರವರಿಯಿಂದ ಏಪ್ರಿಲ್‌ವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿ ಜಪಾನೀ ಧಾರಾವಾಹಿಯ ಕಥಾಸಂದರ್ಭಕ್ಕೆ ಸಮೀಕರಿಸುವಂತೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ನಲವತ್ತೈದನೇ ಸಂಪುಟದ ಬಿಡುಗಡೆಯೊಂದಿಗೆ, ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ''ನರುಟೊ'' ವನ್ನು ತ್ರೈಮಾಸಿಕವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲುದ್ದೇಶಿಸಿದೆ.<ref name="Campaign2">{{cite web|url=http://www.viz.com/news/newsroom/?id=169|title=A NEW GENERATION, A NEW DESTINY|publisher=[[Viz Media]]|date=November 17, 2008|accessdate=November 17, 2008}}</ref> {{As of|2009|08}}, 47 ''ಟ್ಯಾಂಕೊಬಾನ್‌'' ಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ್ದು ಷುಯೆಷಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಇಪ್ಪತ್ತೇಳು ''ಟ್ಯಾಂಕೊಬಾನ್‌'' ಗಳು ಭಾಗ Iನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಉಳಿದ ಹತ್ತೊಂಭತ್ತು ಭಾಗ IIಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ. ಮೊದಲ ''ಟ್ಯಾಂಕೊಬಾನ್‌'' ಅನ್ನು ಮಾರ್ಚ್‌ 3, 2000ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref name="NarutoJPNVolume1">{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=4-08-872840-8&mode=1|title=Naruto 1|language=Japanese|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=October 13, 2007}}</ref><ref name="JPN47">{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=978-4-08-874711-8&mode=1|title=Naruto 47|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=July 29, 2009|language=Japanese}}</ref> ಇದರೊಂದಿಗೆ, [[ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ-ಮಂಗಾ]]ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ''ನರುಟೊ'' ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುವ ಅನೇಕ ''ಟ್ಯಾಂಕೊಬಾನ್‌'' ಗಳನ್ನು ಷುಯೆಷಾ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.<ref name="JPNMovie1Volume">{{cite web|url=http://www.s-book.com/plsql/com2_detail?isbn=4087031438|title=NARUTO―ナルト―|language=Japanese|publisher=s-book.com|accessdate=October 29, 2007|archive-date=ಜುಲೈ 20, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720190739/http://www.s-book.com/plsql/com2_detail?isbn=4087031438|url-status=dead}}</ref><ref name="JPNMovie2Volume">{{cite web|url=http://www.s-book.com/plsql/com2_detail?isbn=4087031586|title=劇場版Naruto|language=Japanese|publisher=s-book.com|accessdate=October 29, 2007|archive-date=ಜುಲೈ 20, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720092341/http://www.s-book.com/plsql/com2_detail?isbn=4087031586|url-status=dead}}</ref><ref name="JPNMovie3Volume">{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=978-4-08-703187-4&mode=1|title= 劇場版NARUTO―ナルト―疾風伝― ゲキジョウバンナルト|language=Japanese|publisher=Shueisha|accessdate=May 26, 2008}}</ref><ref name="JPNMovie4Volume">{{cite web|url=http://www.s-book.com/plsql/com2_detail?isbn=4087031438|title=s-book.com：Naruto―ナルト―|language=Japanese|publisher=s-book.com|accessdate=October 29, 2007|archive-date=ಜುಲೈ 20, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720190739/http://www.s-book.com/plsql/com2_detail?isbn=4087031438|url-status=dead}}</ref> ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಜಪಾನೀ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಸಂಚಾರಿ ದೂರವಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲನುವಾಗುವಂತೆ, ಷುಯೆಷಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ''ಷುಯೆಷಾ ಮಂಗಾ ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌'' ಎಂಬ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://mangacapsule.jp/pc/|title=NARUTO—ナルト—|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=January 7, 2009|archive-date=ಜನವರಿ 1, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090101124901/http://mangacapsule.jp/pc/|url-status=dead}}</ref> ಆಗಸ್ಟ್‌ 16, 2003ರಂದು ಮೊದಲ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಆಂಗ್ಲ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಇದುವರೆಗೆ 45 ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.<ref name="NarutoVizVolume1">{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=1597|title=Naruto, Vol. 1|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=October 11, 2007|archive-date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 14, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20071014055527/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=1597|url-status=dead}}</ref><ref name="USA45">{{cite web|url=http://viz.com/products/products.php?product_id=8644|title=Naruto, Vol. 45|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=May 22, 2009}}</ref> ಇದರೊಂದಿಗೆ, ನವೆಂಬರ್‌ 13, 2007ರಂದು ವಿಜ್‌ ಮೀಡಿಯಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ''ನರುಟೊ'' ಕಥಾಭಾಗದ ಭಾಗ IIರ ಮುಂಚಿನ ಎಲ್ಲಾ ಇಪ್ಪತ್ತೇಳು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ಕಪಾಟಿನಲ್ಲಿ ಆವೃತವಾಗಿಸಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.<ref name="VolumeSetAmazon">{{cite web|url=http://www.amazon.com/dp/1421519801/|title=Fall 2007 Naruto Box Set, Volumes 1-27 (Naruto)|publisher=[[Amazon.com]]|accessdate=October 20, 2007}}</ref> === ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಸರಣಿಗಳು === ==== ''ನರುಟೊ'' ==== {{Main|List of Naruto episodes}} ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಪಿಯೆರಟ್‌ ಮತ್ತು TV ಟೋಕ್ಯೋ/ಟೋಕಿಯೋ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದ ಹಯಾಟೋ ಡೇಟ್‌ರ ನಿರ್ದೇಶನದ ''ನರುಟೊ'' ಸಜೀವ ಚಿತ್ರಸರಣಿಯು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ TV ಟೋಕ್ಯೋ/ಟೋಕಿಯೋ ವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 3, 2002ರಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ 220 ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳ ಪ್ರಸಾರದ ನಂತರ ಫೆಬ್ರವರಿ 8, 2007ರಂದು ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು.<ref name="tvtokyo">{{cite web|url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto2002/story_f.html|title=Naruto story|publisher=[[TV Tokyo]]|language=Japanese|accessdate=June 5, 2009}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto2002/stuff_f.html|title=Naruto staff|publisher=[[TV Tokyo]]|language=Japanese|accessdate=June 8, 2009}}</ref> ಮೊದಲ 135 ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಮೊದಲ [[ಇಪ್ಪತ್ತೇಳು]] ಅಧ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ರಚಿಸಿದವಾಗಿದ್ದರೆ, ಉಳಿದ ಎಂಬತ್ತು ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳು ನವೀನ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳಾಗಿದ್ದು ಮೂಲ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣದಿರುವ ಕಥಾ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref name="NarutoFillerEnd">{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2006-12-04/naruto-filler-to-end|title=Naruto Filler to End|publisher=[[Anime News Network]]|date=December 4, 2006|accessdate=October 12, 2007}}</ref> ಸರಣಿಯಲ್ಲಿನ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು DVDಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೊರತರಲಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ ಪ್ರಥಮ DVD ಸರಣಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ VHS ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web|url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto2002/goods/dvd_01.html#01|publisher=[[TV Tokyo]]|title=Naruto ナルト－ 巻ノ一|language=Japanese|accessdate=June 22, 2009|archiveurl=https://www.webcitation.org/5hjHlmuLN?url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto2002/goods/dvd_01.html#01|archivedate=ಜೂನ್ 22, 2009|url-status=live}}</ref> ಪ್ರತಿ ಅಧ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳಂತೆ ಒಟ್ಟಾರೆ ಐದು ಸರಣಿಗಳಿವೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto2002/goods/dvd_05.html#2|publisher=[[TV Tokyo]]|title=Naruto 5th Stage|language=Japanese|accessdate=June 22, 2009|archiveurl=https://www.webcitation.org/5hjHoPjou?url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto2002/goods/dvd_05.html#2|archivedate=ಜೂನ್ 22, 2009|url-status=live}}</ref> ಈ ಸರಣಿಯನ್ನು ಮೂರು DVD ಕಪಾಟುಗಳ ಸರಣಿಯಾಗಿ 2009ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಹೊರತರಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.amazon.co.jp/dp/B001FX7914/|publisher=[[Amazon.com]] |title=NARUTO-ナルト- DVD-BOX I 参上!うずまきナルト|language=Japanese|accessdate=June 22, 2009}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.amazon.co.jp/dp/B001FX790U/|publisher=[[Amazon.com]] |title=NARUTO-ナルト- DVD-BOX III 激突!ナルトVSサスケ|language=Japanese|accessdate=June 22, 2009}}</ref> ನವೀನ DVD ಸರಣಿಯೆಂದರೆ ''ನರುಟೊ ದ ಬೆಸ್ಟ್‌ ಸೀನ್‌'' ಎಂಬುದಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ 135 ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳ ಆಯ್ದ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.amazon.co.jp/dp/B001FIIVQG/|publisher=[[Amazon.com]] |title=Naruto The Best Scene DVD|language=Japanese|accessdate=June 22, 2009}}</ref> ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಜೀವ ಚಿತ್ರಿಕೆ ಸರಣಿಯ [[ಪ್ರದೇಶ 1]]ರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಪ್ರಸಾರ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆಗೆ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಸಜೀವ ಚಿತ್ರಿಕೆಯ ಆಂಗ್ಲ ಅಳವಡಿಕೆಯ ಪ್ರಸಾರವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 10, 2005ರಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ 209 ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಜನವರಿ 31, 2009ರಂದು ಮುಕ್ತಾಯ ಕಂಡಿತು.<ref name="EnglishSeason1">{{cite web|url=http://tv.ign.com/objects/860/860989.html|title=IGN: Naruto: Season 1|publisher=[[IGN]]|accessdate=September 22, 2007}}</ref> ಕಾರ್ಟೂನ್‌ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ನ [[ಟೂನಾಮಿ]] (ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ ), [[YTV]]ಯ [[ಬಯಾನಿಕ್ಸ್‌]] (ಕೆನಡಾ) ಮತ್ತು [[ಜೆಟಿಕ್ಸ್‌]] ವಾಹಿನಿಗಳಲ್ಲಿನ (ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ) ಕಂತುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. YTV ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಈಗಲೂ ಸಹಾ ಭಾನುವಾರಗಳಂದು ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಕಂತುಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಮರುಪ್ರಸಾರವನ್ನು ಮಂಗಳವಾರ-ಶುಕ್ರವಾರಗಳಂದು 4amಗೆ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಮಾರ್ಚ್‌ 28, 2006ರಂದು, ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸರಣಿಯನ್ನು DVDಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=5962|publisher=[[Viz Media]]|title=Naruto, Vol. 1 (DVD)|accessdate=November 21, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 6, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081206140037/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=5962|url-status=dead}}</ref> ಮೊದಲಿನ 26 ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ನಂತರದ DVD ಸಂಪುಟಗಳು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಐದು ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7144|publisher=[[Viz Media]]|title=Naruto, Vol. 27 (DVD)|accessdate=November 21, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 25, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081225101950/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7144|url-status=dead}}</ref> ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸದ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು DVD ಕಪಾಟುಗಳಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದ್ದು ಪ್ರತಿಯೊಂದು 12-15 ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಥಾಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗಿನ ಮಾರ್ಪಾಟುಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6070|publisher=[[Viz Media]]|title=Naruto Uncut, Vol. 1 (DVD Box Set)|accessdate=November 21, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 21, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081221145551/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6070|url-status=dead}}</ref> [[ಮದ್ಯ]], [[ಜಪಾನೀ ಸಂಸ್ಕೃತಿ]], [[ಲೈಂಗಿಕ ಚುಚ್ಚುಮಾತುಗಳು]] ಮತ್ತು ರಕ್ತಪಾತ ಹಾಗೂ ಸಾವುಗಳ ಬಳಕೆಯಿರುವ ನೋಟಗಳನ್ನು ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸಿದ್ದರೂ DVD ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಬಿಡಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://anime.ign.com/articles/834/834323p2.html|author=Sparrow, A.E.|title=Naruto Reader's Guide|publisher=[[IGN]]|accessdate=January 6, 2007|archive-date=ನವೆಂಬರ್ 12, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20071112133813/http://anime.ign.com/articles/834/834323p2.html|url-status=dead}}</ref> ಇತರೆ ವಾಹಿನಿ ಜಾಲಗಳು ಕಾರ್ಟೂನ್‌ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ ವಾಹಿನಿಯು ಮಾಡಿರುವ ಸಂಪಾದನೆಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಜೆಟಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ರಕ್ತ, ಭಾಷೆ, ಧೂಮಪಾನದ ರೀತಿಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಣೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ. [[ಹುಲು]], [[ಜೂಸ್ಟ್‌]]‌ ಮತ್ತು [[ಕ್ರಂಚಿರಾಲ್‌]]ನಂತಹಾ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವಂತೆ ಸರಣಿಗೆ ಪರವಾನಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಮೂಲ ಜಪಾನೀ ಸಂಭಾಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ, ಆಂಗ್ಲ ಉಪಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-09-23/joost-streams-legal-subbed-naruto-death-note-for-free|date=September 23, 2008|title=Joost Streams Legal, Subbed Naruto, Death Note for Free (Updated)|accessdate=November 12, 2008|publisher=Anime News Network}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-09-23/hulu-website-launches-channel-for-free-legal-anime|date=September 23, 2008|publisher=Anime News Network|title=Hulu.com Launches Channel for Free, Legal Anime Streams (Update 2)|accessdate=November 12, 2008}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-11-17/tv-tokyo-to-also-stream-naruto-through-crunchyroll |title=TV Tokyo to Also Stream Naruto Through Crunchroll |publisher=[[Anime News Network]] |date=November 11, 2008 |accessdate=July 18, 2009 }}</ref> ==== ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ==== {{Main|List of Naruto: Shippuden episodes}} {{nihongo|''Naruto: Shippuden''|ナルト 疾風伝|Naruto Shippūden|lit. "Naruto: Hurricane Chronicles"}} ಎಂಬುದು ಮೂಲ ''ನರುಟೊ'' ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಯ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿರುವ ಉತ್ತರಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ''ನರುಟೊ'' ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯನ್ನು [[ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟನೇ ಸಂಪುಟ]]ದಿಂದ ಆರಂಭಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ನ TV ಅಳವಡಿಕೆಯು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಫೆಬ್ರವರಿ 15, 2007ರಂದು [[TV ಟೋಕ್ಯೋ/ಟೋಕಿಯೋ]]ದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಸಾರ ಕಂಡಿತು. ಇದನ್ನು ಹಯಾಟೋ ಡೇಟ್‌ರು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದು ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಪಿಯೆರಟ್‌ ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ.<ref name="NarutoFillerEnd"/><ref>{{cite web|url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto/staff.html|language=Japanese|title=STAFF & CAST|publisher=[[TV Tokyo]]|accessdate=September 16, 2009|archive-date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 8, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20091008101324/http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto/staff.html|url-status=dead}}</ref> [[ABS-CBN]] ವಾಹಿನಿಯು ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ನ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಿದ ಜಪಾನ್‌ನ ಹೊರಗಿನ ಮೊದಲ TV ಜಾಲವಾಗಿದ್ದು; ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ನ ಮೊದಲ 40 ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಮಾರ್ಚ್‌ 19, 2008ರಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಿತು. ಜನವರಿ 8, 2009ರಂದು, TV ಟೋಕ್ಯೋ/ಟೋಕಿಯೋ ವಾಹಿನಿಯು ಹೊಸ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು [[ಅಂತರಜಾಲ ಪ್ರಸಾರದ]] ಮೂಲಕ ತಿಂಗಳ ಚಂದಾದಾರರಿಗೆ ನೇರ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಿತು. ಪ್ರತಿ ಅಂತರಜಾಲ ಪ್ರಸಾರಿತ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಯನ್ನು ಅದರ ಜಪಾನೀ/ಜಪಾನ್‌ನ ಆವೃತ್ತಿಯ ಪ್ರಸಾರದ ಒಂದು ಗಂಟೆಯೊಳಗಾಗಿ ಆಂಗ್ಲ ಉಪಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳೊಡನೆ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.tv-tokyo.co.jp/contents/ir/eng/press/pubfile/20081117.pdf |format=PDF |title=PRESS RELEASE; Re: Animated Television Series Naruto available worldwide, same day as Japanese Premiere |publisher=[[TV Tokyo]] |date=November 17, 2008 |accessdate=November 18, 2008 |archive-date=ನವೆಂಬರ್ 21, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111121103305/http://www.tv-tokyo.co.jp/contents/ir/eng/press/pubfile/20081117.pdf |url-status=dead }}</ref> ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಆಂಗ್ಲ ಉಪಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳುಳ್ಳ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಇದೇ ಸರಣಿಯ ಅಧಿಕೃತ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ಜನವರಿ 2, 2009ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಅಂತರಜಾಲದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯಗೊಳಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಜಪಾನ್‌ನಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಹೊಸ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/press-release/2008-11-17/viz-media-announces-unprecedented-multimedia-campaign-to-provide-near-simultaneous-u.s-japan-release-of-new-naruto-shippuden-animated-episodes-for-free-on-www.naruto.com |title=Viz Media Announces Unprecedented Multimedia Campaign to Provide Near Simultaneous U.S.-Japan Release of New Naruto Shippuden Animated Episodes for Free on www.Naruto.com|publisher=[[Anime News Network]] |date=November 17, 2008 |accessdate=November 17, 2008}}</ref> ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 2009ರಿಂದ, [[Disney XD]] ವಾಹಿನಿಯು ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ನ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷಾ ಸಂಯೋಜಿತ ಆವೃತ್ತಿಯ ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ ಪ್ರಸಾರ ಆರಂಭಿಸಿತು.<ref name="Naruto: Shippuden Coming to Disney XD">{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2009-09-10/disney-xd-to-add-naruto-shippuden-in-u.s|title=Disney XD to Add Naruto Shippūden in U.S. (Updated)| publisher=[[Anime News Network]] |date=September 10, 2009|accessdate=September 10, 2009}}</ref> ಈ ಸರಣಿಯನ್ನು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಪ್ರದೇಶ 2]]ರ DVDಯಾಗಿ ಪ್ರತಿ ಮುದ್ರಿಕೆಯ/ಡಿಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಅಥವಾ ಐದು ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳಿರುವಂತೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಥಾಖಂಡದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿ DVD ಆವೃತ್ತಿಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸರಣಿಗಳಿವೆ.<ref name="TVTokyoSeason2DVD">{{cite web|url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto/goods/dvd_7th.html|title=''Naruto: Shippuden'' Season Two DVDs|accessdate=May 9, 2009|archive-date=ಏಪ್ರಿಲ್ 28, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090428132747/http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto/goods/dvd_7th.html|url-status=dead}}</ref> ವಿಶೇಷ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಏಳನೆಯ ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ಸಂಗ್ರಹ DVDಯು ''ಹರಿಕೇನ್‌! '' ''"ಕೊನೊಹಾ ಅಕಾಡೆಮಿ" ಇತಿಹಾಸ'' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾದ ಸರಣಿಯ ಎರಡನೆಯ ಅಂತ್ಯದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto/goods/dvd_6th.html|language=Japanese|title=NARUTO-ナルト- 疾風伝 風影奪還の章7|publisher=[[TV Tokyo]]|accessdate=April 28, 2008|archive-date=ಜನವರಿ 4, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080104052441/http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto/goods/dvd_6th.html|url-status=dead}}</ref> ಕ್ರಮಬದ್ಧ DVD ಸರಣಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 16, 2009ರಂದು {{nihongo|''Kakashi Chronicles: Boys' Life on the Battlefield''|カカシ外伝～戦場のボーイズライフ～|Kakashi Gaiden ~Senjō no Bōizu Raifu~}} ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ [[ಕಕಷಿ ಹಟಕೆ]]ಯ ಬಾಲ್ಯದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುವ 119-120ನೇ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸರಣಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=ANZB-3381|title=Naruto Shippuden Kakashi Gaiden - Senjo no Boys' Life w/ CD, Limited Edition |publisher=Cdjapan|accessdate=September 7, 2009}}</ref> ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸರಣಿಯ ಮೊದಲ DVDಯನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 29, 2009ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref name="Region1 dvds announced">{{cite web |url=http://www.amazon.com/dp/B001RIZ8WE |title=Naruto Shippuden, Vol. 1|publisher=[[Amazon.com]] |accessdate=June 18, 2009}}</ref> === CDಗಳು === [[ಚಿತ್ರ:Shipuden soundtrack.jpg|thumb|180px|ನರುಟೊ ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌ ಮೂಲ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯ ಹೊದಿಕೆ]] ''ನರುಟೊ'' ಚಿತ್ರಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು [[ತೋಷಿಯೋ ಮಸುದಾ]]ರು ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಹೊಂದಿಸಿದ್ದರು. ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಯ ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡು ಧ್ವನಿಸಂಯೋಜನೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ''ನರುಟೊ ಮೂಲ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಮೊದಲ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಏಪ್ರಿಲ್‌ 3, 2003ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-1323| title=NARUTO - Original Soundtrack| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref> ''ನರುಟೊ ಮೂಲ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ II'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು ಧ್ವನಿಸಂಯೋಜನೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಎರಡನೆಯದನ್ನು ಮಾರ್ಚ್‌ 18, 2004ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7314| title=NARUTO - Original Soundtrack II| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref> ''ನರುಟೊ ಮೂಲ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ III'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಇಪ್ಪತ್ತಮೂರು ಧ್ವನಿಸಂಯೋಜನೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಮೂರನೆಯದನ್ನು ಏಪ್ರಿಲ್‌ 27, 2005ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web| url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7249| title=NARUTO - Original Soundtrack III| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008| archive-date=ನವೆಂಬರ್ 24, 2011| archive-url=https://web.archive.org/web/20111124235544/http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7249| url-status=dead}}</ref> ಸರಣಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಆರಂಭದ ಹಾಗೂ ಮುಕ್ತಾಯದ ವಿಷಯಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ''ನರುಟೊ : ಬೆಸ್ಟ್‌ ಹಿಟ್‌ ಕಲೆಕ್ಷನ್‌'' ಮತ್ತು ''ನರುಟೊ : ಬೆಸ್ಟ್‌ ಹಿಟ್‌ ಕಲೆಕ್ಷನ್‌ II'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳ ಎರಡು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ನವೆಂಬರ್‌ 17, 2004 ಮತ್ತು ಆಗಸ್ಟ್‌ 2, 2006ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7210| title=NARUTO - Best Hit Collection Regular Edition| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7367| title=NARUTO - Best Hit Collection 2 w/ DVD, Limited Pressing| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref> ಇಡೀ ಸರಣಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಟನ್ನು ಆಯ್ದು ''ನರುಟೊ ಇನ್‌ ರಾಕ್‌ - ದ ವೆರಿ ಬೆಸ್ಟ್‌ ಹಿಟ್‌ ಕಲೆಕ್ಷನ್‌ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟಲ್‌ ವರ್ಷನ್‌-'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ CD ಆಗಿ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 19, 2007ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7512| title=Naruto in Rock -The Very Best Hit Collection Instrumental Version-| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref> ಮೊದಲ ಸಜೀವಚಿತ್ರಸರಣಿಯ ಮೂರು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಅದರ ಬಿಡುಗಡೆಯ ದಿನಾಂಕದ ಸನಿಹದಲ್ಲೇ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7315| title=Theatrical Feature NARUTO - Daikatsugeki! Yukihime Ninpocho Dattebayo!! - Original Soundtrack| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7280| title=Theatrical Feature Naruto Daigekitotsu! Maboroshi no Chitei Iseki Dattebayo - Original Soundtrack| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7383| title=Movie Naruto Daikofun! Mikazukito no Animal Sodo Dattebayo Original Soundtrack| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref> ಅನೇಕ ನಟರು ಧ್ವನಿಗಳ ಮೂಲಕ ಮೂಲ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದ ನಾಟಕಗಳ CD ಸರಣಿಯನ್ನು ಸಹಾ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-1027| title=NARUTO Drama CD Series Vol.1| publisher=CdJapan| accessdate=September 13, 2008}}</ref> ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ನ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು [[ಯಸುಹಾರು ತಕನಾಷಿ]] ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದರು. ಮೊದಲ, ''ನರುಟೊ ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌ ಮೂಲ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ'' ಯನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 9, 2007ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7509| title=Naruto Shippuden Original Soundtrack| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref> ''ನರುಟೊ ಆಲ್‌ ಸ್ಟಾರ್ಸ್‌'' ಎಂಬ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಜುಲೈ 23, 2008ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸರಣಿಯ ಪಾತ್ರಗಳು ಹಾಡಿದ ಹತ್ತು ಮೂಲ ''ನರುಟೊ'' ಹಾಡುಗಳ ಮರುಸಂಯೋಜನೆಗಳಿವೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7560| title=Naruto All Stars| publisher=CdJapan| accessdate=September 14, 2008}}</ref> ಉತ್ತರಭಾಗದ ಕಥೆಯ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾದ ಎರಡು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳೂ ಸಹಾ ತಮ್ಮದೇ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್‌ 1, 2007ರಂದು ಹಾಗೂ ಎರಡನೆಯದನ್ನು ಜುಲೈ 30, 2008ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7480| title=Naruto Shippuden The Movie Original Soundtrack| publisher=CdJapan| accessdate=May 22, 2008}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=SVWC-7568| title=Movie Naruto Shippuden Kizuna Original Sundtrack| publisher=CdJapan| accessdate=November 22, 2008}}</ref> === ಮೂಲ ವಿಡಿಯೋ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಗಳು === ನಾಲ್ಕು ''ನರುಟೊ'' [[ಮೂಲ ವಿಡಿಯೋ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ]]ಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ (OVAಗಳು). ಮೊದಲೆರಡು ಚಿತ್ರಿಕೆಗಳಾದ, ''ಫೈಂಡ್‌ ದ ಕ್ರಿಮ್ಸನ್‌ ಫೋರ್‌-ಲೀಫ್‌ ಕ್ಲೋವರ್‌!'' ಮತ್ತು ''ಮಿಷನ್‌: ಪ್ರೊಟೆಕ್ಟ್‌ ದ ವಾಟರ್‌ಫಾಲ್‌ ವಿಲೇಜ್‌!'' ಗಳನ್ನು, ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ''ಷೋನೆನ್‌ ಜಂಪ್‌‌'' ಜಂಪ್‌ ಫೆಸ್ಟಾ 2003 ಮತ್ತು ಜಂಪ್‌ ಫೆಸ್ಟಾ 2004ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ನಂತರ DVDಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.madman.com.au/actions/catalogue.do?method=view&releaseId=8723|title=Naruto Jump Festa Collection |publisher=Madman.com.au|accessdate=June 24, 2009}}</ref> ಎರಡನೇ OVAಯ ಆಂಗ್ಲ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು DVD ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಮೇ 22, 2007ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.<ref name="NarutoOVA2DVD">{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6827|title=Naruto OVA|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=September 28, 2007|archive-date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 27, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070927185053/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6827|url-status=dead}}</ref> ಮೂರನೇ OVAಯಾದ, ''ಫೈನಲೀ ಎ ಕ್ಲಾಷ್‌!'' ''ಜಾನಿನ್‌ VS ಜೆನಿನ್‌!! '' ''ಇನ್‌ಡಿಸ್ಕ್ರಿಮಿನೇಟ್‌ ಗ್ರಾಂಡ್‌ ಮೆಲೇ ಟೂರ್ನಮೆಂಟ್‌ ಮೀಟಿಂಗ್‌!!'' ಅನ್ನು, [[ಪ್ಲೇಸ್ಟೇಷನ್‌ 2 ಸಾಧನ]]ಕ್ಕೆಂದು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ''[[Naruto: Ultimate Ninja (series)#Naruto: Ultimate Ninja 3|ನರುಟೊ : ಅಲ್ಟಿಮೇಟ್‌ ನಿಂಜಾ 3]]'' ವಿಡಿಯೋ ಆಟದ ಜಪಾನೀ ಆವೃತ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಇನಾಮು/ಉಚಿತ ನಮ್ಯಮುದ್ರಿಕೆ/ಡಿಸ್ಕ್‌ ಆಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.amazon.co.jp/dp/B000BNPT3E/|title=NARUTO -ナルト- ナルティメットヒーロー3|publisher=[[Amazon.com]]|language=Japanese|accessdate=July 3, 2009}}</ref> ''ಕೊನೊಹಾ ಆನ್ಯುಯಲ್‌ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್‌'', ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ನಾಲ್ಕನೇ OVAಯು ಮೊದಲ ''ನರುಟೊ'' ಚಲನಚಿತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾದ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವಿಡಿಯೋ ಆಗಿತ್ತು. ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ, ಈ OVAಯನ್ನು ಮೊದಲ ಚಿತ್ರದ "ಡೀಲಕ್ಸ್‌ ಆವೃತ್ತಿಯ " DVDಯೊಂದಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7192|title=Naruto The Movie: Ninja Clash in the Land of Snow (Deluxe Edition) (DVD)|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=July 3, 2009|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2012|archive-url=https://www.webcitation.org/6582SKioW?url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7192|url-status=dead}}</ref> === ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು === ಈ ಸರಣಿಯು ಆರು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಾಗಿ ಸಹಾ ಮೂಡಿ ಬಂದಿದೆ ; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮೂರು ಪ್ರಥಮ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಗಳ ಸರಣಿಯ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದ್ದರೆ, ಉಳಿದವನ್ನು ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ನ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ, ''[[Naruto the Movie: Ninja Clash in the Land of Snow|ನಿಂಜಾ ಕ್ಲಾಷ್‌ ಇನ್‌ ದ ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಆಫ್‌ ಸ್ನೋ]]'' ಅನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್‌ 21, 2004ರಂದು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರವು ಹಿಮ ಪ್ರದೇಶ/ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಆಫ್‌ ಸ್ನೋದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ನರುಟೊನನ್ನು ಅಭಿಮಾನಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ಹೊಸ ಚಿತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸೆಸ್‌ ಫುನ್‌ನ ಚಿತ್ರೀಕರಣದಲ್ಲಿ ನಟರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಟೀಮ್‌ 7ಅನ್ನು ಹೇಗೆ ರವಾನಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬ ಕಥೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಚಿತ್ರದ ಜಪಾನೀ ಬಿಡುಗಡೆಯಲ್ಲಿ ಇನಾಮಾಗಿ/ಉಚಿತವಾಗಿ ''ಕೊನೊಹಾ ಆನ್ಯುಯಲ್‌ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್‌'' ಎಂಬ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಮೂಲ ವಿಡಿಯೋ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.boxofficemojo.com/intl/japan/yearly/?yr=2004&p=.htm|title=Japan Box Yearly Box Office 2004|accessdate=July 3, 2009|publisher=[[Box Office Mojo]] }}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ನಲ್ಲಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 6, 2007ರಂದು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2007-04-25/160-north-american-screens-signed-up-for-naruto-movie|date=April 25, 2007|title=160 North American Screens Signed Up for Naruto Movie|publisher=[[Anime News Network]]|accessdate=November 14, 2008}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6828|title=Naruto The Movie: Ninja Clash in the Land of Snow|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=November 14, 2008|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2012|archive-url=https://www.webcitation.org/6582UGlU7?url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6828|url-status=dead}}</ref> ಅದರ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್‌ 6, 2005ರಂದು ''[[Naruto the Movie 2: Legend of the Stone of Gelel|ಲೆಜೆಂಡ್‌ ಆಫ್‌ ದ ಸ್ಟೋನ್‌ ಆಫ್‌ ಗೆಲೆl]]'' ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ನರುಟೊ, ಷಿಕಾಮಾರು ಮತ್ತು ಸಕುರಾಗಳು ನಿಂಜಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸುನಾಗಾಕುರೆ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿ ಹಾಗೂ ಬಹುಸಂಖ್ಯೆಯ ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತ ಯೋಧರೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುವ ಕಥೆಯನ್ನು ಈ ಚಿತ್ರ ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.boxofficemojo.com/intl/japan/yearly/?yr=2005&p=.htm|title=Japan Box Yearly Box Office 2005|accessdate=July 3, 2009|publisher=[[Box Office Mojo]] }}</ref> ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಚಿತ್ರದಂತಲ್ಲದೇ, ''ಲೆಜೆಂಡ್‌ ಆಫ್‌ ದ ಸ್ಟೋನ್‌ ಆಫ್‌ ಗೆಲೆl'' ಚಿತ್ರವು ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳ್ಳದೇ ನೇರ-ಪ್ರಸಾರ-ವಿಡಿಯೋ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು. ಇದು ಕಾರ್ಟೂನ್‌ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಜುಲೈ 26, 2008ರಂದು ಪ್ರಸಾರವಾದ ನಂತರ ಜುಲೈ 29, 2008ರಂದು DVD ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7629|title=Naruto the Movie 2: Legend of the Stone of Gelel|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=November 14, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 22, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081222112112/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7629|url-status=dead}}</ref> ''[[Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom|ಗಾರ್ಡಿಯನ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ದ ಕ್ರೆಸೆಂಟ್‌ ಮೂನ್‌ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ]]'' ಎಂಬ ಮೂರನೇ ಚಿತ್ರವು ಮೂಲತಃ ಆಗಸ್ಟ್‌ 5, 2006ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ನರುಟೊ, ಸಕುರಾ, ಲೀ, ಮತ್ತು ಕಕಷಿಯನ್ನೊಳಗೊಂಡ ತಂಡ ಚಂದ್ರಲೋಕ/ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಆಫ್‌ ಮೂನ್‌ನ ಭಾವಿ ರಾಜ ಹಿಕಾರು ತ್ಸುಕಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಾರು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಇದರ ಕಥೆಯಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.boxofficemojo.com/intl/japan/yearly/?yr=2006&p=.htm|title=Japan Box Yearly Box Office 2006|accessdate=July 3, 2009|publisher=[[Box Office Mojo]] }}</ref> ಈ ಚಿತ್ರದ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷಾ ಸಂಯೋಜಿತ ಆವೃತ್ತಿಯು ಕಾರ್ಟೂನ್‌ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರಗೊಂಡಿತು ಹಾಗೂ ನವೆಂಬರ್‌ 11, 2008ರಂದು DVD ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-11-07/cartoon-network-to-run-3rd-naruto-movie-this-saturday|date=November 7, 2008|title=Toonami Jetstream Site Streams Second Naruto Movie|publisher=[[Anime News Network]]|accessdate=November 14, 2008}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7629|title=Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=November 14, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 22, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081222112112/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7629|url-status=dead}}</ref> ಜುಲೈ 3, 2008ರಂದು, ಸೋನಿ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಮೊದಲ ಮೂರು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಜಪಾನೀ DVD ಕಪಾಟನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=ANZB-3301|title=Naruto The Movies 3 in 1 Special DVD Box|publisher=CDJapan|accessdate=November 21, 2008}}</ref> ತನ್ನ ಸಾವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಪೂಜಾರಿ/ಪುರೋಹಿತ ಷಿಯೋನ್‌ನನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ನರುಟೊನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಸರಣಿಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಚಿತ್ರ ''[[Naruto: Shippūden the Movie]]'' ವು, ಆಗಸ್ಟ್‌ 4, 2007ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.boxofficemojo.com/intl/japan/yearly/?yr=2007&p=.htm|title=Japan Box Yearly Box Office 2007|accessdate=July 3, 2009|publisher=[[Box Office Mojo]] }}</ref> ಐದನೇ ಚಿತ್ರವಾದ ''[[Naruto Shippūden 2: Bonds]]'' ಅನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್‌ 2, 2008ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಆಕಾಶ ಲೋಕ/ದೇಶದ ನಿಂಜಾ ಕೊನೊಹಾವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿದಾಗ ಆತನಿಂದಾಗಬಹುದಾದ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಪಡೆಯೊಂದಿಗೆ ನರುಟೊ ಮತ್ತು ಎರಡು ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆಯೇ ಹಳ್ಳಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಿದ್ದ ಸಸುಕೆ ಹೇಗೆ ಕೈಜೋಡಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಕಥೆಯಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-04-07/newest-naruto-movie-named-dated-kizuna-on-august-2/2|date=April 7, 2008|title=Newest Naruto Movie Named, Dated: Kizuna on August 2|publisher=[[Anime News Network]]|accessdate=June 24, 2009}}</ref> ತೀರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಚಲನಚಿತ್ರವೆಂದರೆ ''[[Naruto Shippūden 3: Inheritors of the Will of Fire]]'', ಇದನ್ನು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್‌ 1, 2009ರಂದು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.naruto10th.com/|title=Naruto10th|language=Japanese|publisher=Naruto 10th anniversary website|accessdate=December 6, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 4, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081204095933/http://www.naruto10th.com/|url-status=dead}}</ref> === ಲಘು ಕಾದಂಬರಿಗಳು === ಮಸಾತೋಷಿ ಕುಸಾಕಾಬೆಯವರು ಬರೆದ ''ನರುಟೊ'' ಕುರಿತ ಮೂರು [[ಲಘು ಕಾದಂಬರಿ]]ಗಳನ್ನು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಷುಯೆಷಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದರೆ, ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಅದರಲ್ಲಿ ಮೊದಲೆರಡನ್ನು ಆಂಗ್ಲದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ. ಮೊದಲನೆಯದಾದ {{nihongo|''Naruto: Innocent Heart, Demonic Blood''|白の童子、血風の鬼人|}}ವು, ಝಬೂಜಾ ಮತ್ತು ಹಾಕು ಎಂಬ ಹಂತಕರಿಬ್ಬರನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾದ ಟೀಮ್‌ 7ರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 16, 2002ರಂದು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ನವೆಂಬರ್‌ 21, 2006ರಂದು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=5864|title=Naruto: Innocent Heart, Demonic Blood (Novel)|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=March 15, 2008|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2012|archive-url=https://www.webcitation.org/6588nM0r1?url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=5864|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=4-08-703121-7&mode=1|title=NARUTO―ナルト―白の童子、血風の鬼人|language=Japanese|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=April 24, 2008}}</ref> ಇದನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2ನೇ ಮೂಲ ವಿಡಿಯೋ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಎರಡನೇ ಕಾದಂಬರಿ {{nihongo|''Naruto: Mission: Protect the Waterfall Village!''|滝隠れの死闘　オレが英雄だってばよ！|Takigakure no Shitō Ore ga Eiyū dattebayo!|lit. The Waterfall Village's Fight to the Death I am the Hero!}},ಯನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 15, 2003ರಂದು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 16, 2007ರಂದು ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6772|title=Naruto: Mission: Protect the Waterfall Village! (Novel)|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=March 15, 2008|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2012|archive-url=https://www.webcitation.org/6588onVm1?url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6772|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=4-08-872840-8&mode=1|title=NARUTO―ナルト―滝隠れの死闘　オレが英雄だってばよ|language=Japanese|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=April 24, 2008}}</ref> [[Naruto the Movie: Ninja Clash in the Land of Snow|ಮೊದಲನೆಯ ''ನರುಟೊ'' ಚಿತ್ರ]]ವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್‌ 23, 2004ರಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=4-08-703143-8&mode=1|title=NARUTO―ナルト―大活劇！　雪姫忍法帖だってばよ！！|language=Japanese|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=July 24, 2009}}</ref> ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಟ್ರೇಸಿ ವೆಸ್ಟ್‌ ಎಂಬುವವರು ರಚಿಸಿದ ಹಾಗೂ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಚಿತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಚಾಪ್ಟರ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಹೊಸ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಸರಣಿಯಂತಲ್ಲದೇ ಈ ಕಾದಂಬರಿಗಳು 7ರಿಂದ 10 ವರ್ಷಗಳೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಲಿವೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-06-02/viz-to-ship-anniversary-shonen-jump-naruto-kids-novels|title=Viz to Ship Anniversary Shonen Jump, Naruto Kids' Novels|date=June 2, 2008|publisher=[[Anime News Network]]|accessdate=November 24, 2008}}</ref> ಮೊದಲೆರಡು ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 7, 2008ರಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಇದುವರೆಗೆ ಏಳು ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7406|title=Naruto: Chapter Book, Vol. 1|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=November 24, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 25, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081225090634/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7406|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7565|title=Naruto: Chapter Book, Vol. 2|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=November 24, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 25, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081225090640/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7565|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=7690|title=Naruto: Chapter Book, Vol. 7|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=July 1, 2009|archive-date=ಜೂನ್ 21, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090621062258/http://viz.com/products/products.php?product_id=7690|url-status=dead}}</ref> === ವಿಡಿಯೋ ಆಟಗಳು === {{Main|List of Naruto video games}} ''ನರುಟೊ'' ವಿಡಿಯೋ ಆಟಗಳು [[ನಿಂಟೆಂಡೋ]], [[ಸೋನಿ]] ಮತ್ತು [[ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌]] ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಅನೇಕ ಆಟದ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು [[ಹೋರಾಟದ ಆಟ]]ಗಳಾಗಿದ್ದು, ಆಟಗಾರನು ತಮ್ಮ ಎದುರಾಳಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುವ ''ನರುಟೊ'' ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಆಯ್ದ ಕೆಲ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವಂತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆಟಗಾರನು ತನ್ನ ಆಯ್ಕೆಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು, ಆಟಗಾರನು ಭಾಗವಹಿಸುವ ವಿಧಾನದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿ ಆಟದ [[AI]] ಅಥವಾ ಮತ್ತೋರ್ವ ಆಟಗಾರನ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟ ಮತ್ತೊಂದು ಪಾತ್ರವನ್ನು ಎದುರಿಸುವಂತೆ ಕಣಕ್ಕಿಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆಟದ ಗುರಿಯೇನೆಂದರೆ ಎದುರಾಳಿಯ ಆರೋಗ್ಯದ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಆಕ್ರಮಣ ಹಾಗೂ ''ನರುಟೊ'' ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಳಸುವ ಪ್ರತಿ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷವಾದ ತಂತ್ರಗಳ ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಕ ಸೊನ್ನೆಗಿಳಿಸುವುದು.<ref name="GameSpotHandsOnCoN1">{{cite web|url=http://www.gamespot.com/gamecube/action/naruto/news.html?sid=6144888&mode=recent|title=Naruto: Clash of Ninja Updated Hands-On|publisher=[[GameSpot]]|last=Torres|first=Ricardo|date=February 24, 2006|accessdate=September 8, 2007|archive-date=ಏಪ್ರಿಲ್ 7, 2012|archive-url=https://www.webcitation.org/66kHEd3nZ?url=http://www.gamespot.com/naruto-clash-of-ninja/previews/naruto-clash-of-ninja-updated-hands-on-6144888/|url-status=dead}}</ref> ಪ್ರಪ್ರಥಮ ''ನರುಟೊ'' ವಿಡಿಯೋ ಆಟವೆಂದರೆ ''ನರುಟೊ : ಕೊನೊಹಾ ನಿಂಪೋಕೋ'', ಇದು [[ವಂಡರ್‌ಸ್ವಾನ್‌ ಕಲರ್‌]] ಎಂಬ ಆಟದ ಸಾಧನಕ್ಕೆಂದು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಚ್‌ 27, 2003ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.gamespot.com/wsc/rpg/naruto/index.html?tag=result;title;0|title=GameSpot: Naruto: Konoha Ninpouchou|publisher=[[GameSpot]]|accessdate=September 26, 2008|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2012|archive-url=https://www.webcitation.org/65896VFO2?url=http://www.gamespot.com/naruto/platform/wsc/|url-status=dead}}</ref> ಬಹಳಷ್ಟು ''ನರುಟೊ'' ವಿಡಿಯೋ ಆಟಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ‌. ಜಪಾನ್‌ನ ಹೊರಗಡೆ ಮೊದಲು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಆಟಗಳೆಂದರೆ ''[[Naruto: Clash of Ninja (series)|ನರುಟೊ : ಗೇಕಿತೌ ನಿಂಜಾ ತೈಸೆನ್‌]]'' ಸರಣಿ ಮತ್ತು ''[[Naruto: Ninja Council|ನರುಟೊ : ಸೈಕ್ಯೌ ನಿಂಜಾ ಡೈಕೆಷ್ಷು]]'' ಸರಣಿಗಳು, ಇವನ್ನು ''ನರುಟೊ : ಕ್ಲಾಷ್‌ ಆಫ್‌‌ ನಿಂಜಾ'' ಮತ್ತು ''ನರುಟೊ : ನಿಂಜಾ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳಡಿ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref name="ClashofNinjaAnnouncement">{{cite web|url=http://www.gamespot.com/gamecube/action/naruto/news.html?sid=6141993&mode=all|title=SHONEN JUMP’s NARUTO Coming to North America!|publisher=[[GameSpot]]|accessdate=August 14, 2007|archive-date=ಜೂನ್ 28, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110628212936/http://www.gamespot.com/gamecube/action/naruto/news.html?sid=6141993&mode=all|url-status=dead}}</ref><ref name="NinjaCouncilGeneralInfo">{{cite web|url=http://gameboy.ign.com/objects/497/497565.html|title=IGN: Naruto: Ninja Council|publisher=[[IGN]]|accessdate=August 14, 2007|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2012|archive-url=https://www.webcitation.org/65897Ac9H?url=http://gameboy.ign.com/objects/497/497565.html|url-status=dead}}</ref> === ವ್ಯಾಪಾರಿ ಕಾರ್ಡ್‌ ಆಟಗಳು === {{nihongo|''Naruto Collectible Card Game''|ナルト- カードゲーム|lit. ''Naruto CardGame''}} ಎಂಬುದು ''ನರುಟೊ'' ಸರಣಿಯ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾದ [[ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಲ್ಲ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಆಟ]]ವಾಗಿದೆ. ಬಂದೈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಈ ಆಟವನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ಫೆಬ್ರವರಿ 2003ರಲ್ಲಿ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು.<ref name="JapaneseSets">{{cite web |url=http://www.carddas.com/naruto/product/ |title=NARUTO-ナルト- カードゲーム |publisher=[[Bandai]] |accessdate=November 21, 2008 |language=Japanese |archive-date=ನವೆಂಬರ್ 4, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021752/http://www.carddas.com/naruto/product/ |url-status=dead }}</ref> ಆಂಗ್ಲಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಬಂದೈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಈ ಆಟವನ್ನು ಏಪ್ರಿಲ್‌ 2006ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು.<ref name="Set1">{{cite web |url=http://www.bandaicg.com/naruto/cardlists_s1.html |title=Series #1:The Path to Hokage |publisher=[[Bandai]] |accessdate=November 21, 2008 }}</ref> ಇದು ಗ್ರಾಹಕೀಕರಿಸಿದ ಐವತ್ತು ಕಾರ್ಡುಗಳ ಕಟ್ಟು, ಆಟದ ಮಂದಲಿಗೆ ಮತ್ತು "ಸುತ್ತು ಸೂಚಕ" ವಾಗಿ ಒಂದು ವಸ್ತು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೀಟಲಾಗುವ "ನಿಂಜಾ ಬ್ಲೇಡ್‌ ಕಾಯಿನ್‌"ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಇಬ್ಬರು ಆಟಗಾರರು ಆಡುವ ಆಟವಾಗಿದೆ. ಈ ಆಟದಲ್ಲಿ ಗೆಲ್ಲಲು ಆಟಗಾರನು ಹತ್ತು "ಯುದ್ಧ ಪ್ರತಿಫಲಗಳನ್ನು" ಆಟದಲ್ಲಿನ ತಮ್ಮ ಚಲನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಪಡೆಯಬೇಕು ಇಲ್ಲವೇ ತಮ್ಮ ಎದುರಾಳಿಯು ತಮ್ಮ ಕಟ್ಟನ್ನು ಬರಿದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಾಗೆ ಮಾಡಬೇಕು.<ref name="RuleBook">{{cite web |url=http://www.bandaicg.com/naruto/NarutoRuleBook.pdf |title=Naruto Rule Book |year=2002 |publisher=[[Bandai]] |format=PDF |accessdate=November 21, 2008 }}</ref> ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು, "ಸರಣಿ "ಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಗುರುತಿಸುವ ಗುಂಪುಗಳನ್ನಾಗಿಸಿ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರತ್ಯೇಕ 50-ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಮೊದಲೇ ಸಂರಚಿಸಿದ ಕಪಾಟು ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="JapaneseSets"/><ref name="Set1"/> ಪ್ರತಿ ಗುಂಪು ಒಂದು ಆರಂಭಿಕ ಕಟ್ಟು, ಆಟದ ಮಂದಲಿಗೆ, ಸುತ್ತು ಸೂಚಕ ಮತ್ತು ತುಕ್ಕುರಹಿತ ಉಕ್ಕಿನ "ನಿಂಜಾ ಬ್ಲೇಡ್‌ ಕಾಯಿನ್‌"ಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಾರ್ಡುಗಳನ್ನು 10-ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಬೂಸ್ಟರ್‌ ಪ್ಯಾಕ್‌ಗಳಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿ ಸರಣಿಯ ನಾಲ್ಕೂ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಉಳ್ಳ ಕಟ್ಟುಗಳ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳೆಗೆಂದು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿರಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಗುಂಪಿಗೆ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು, ಅನೇಕ ಬೂಸ್ಟರ್‌ ಪ್ಯಾಕ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷ ಜಾಹಿರಾತಿನ ಕಾರ್ಡ್‌‌‌ಗಳುಳ್ಳ ಲೋಹದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವಂತೆ ಸಂಗ್ರಹಾರ್ಹ ಡಬ್ಬಿಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.amazon.com/2008-Naruto-Masters-Uzumaki-Jiraiya/dp/B0014E0VKA/ref=pd_bbs_sr_1?ie=UTF8&s=toys-and-games&qid=1227826652&sr=8-1|title=2008 Naruto: Secret of the Masters Tin: Naruto Uzumaki & Jiraiya|publisher=[[Amazon.com]] |accessdate=November 27, 2008 }}</ref> ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 2006ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, 417 ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹದಿನೇಳು ಸರಣಿಗಳನ್ನು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref name="JapaneseSets"/> ಆಗಸ್ಟ್‌ 2008ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಹತ್ತನ್ನು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.bandaicg.com/naruto/cardlists_s10.html |title=Series #10: Lineage of the Legends |publisher=[[Bandai]] |accessdate=November 21, 2008 }}</ref> === ಕಲೆ ಹಾಗೂ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಪುಸ್ತಕಗಳು === ''ನರುಟೊ'' ಸರಣಿಯ ಅನೇಕ ಪೂರಕ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಸಹಾ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ''ದ ಆರ್ಟ್ ಆಫ್‌ ನರುಟೊ : ಉಜುಮುಕಿ'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಚಿತ್ರ/ಕಲಾಪುಸ್ತಕವು ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಭಾಗ Iರ ಚಿತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಜಪಾನ್‌ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ಗಳೆರಡು ಕಡೆಯೂ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6667|title=The Art of Naruto: Uzumaki|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=April 26, 2008|archive-date=ಜನವರಿ 13, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120113032857/http://www.viz.com/products/products.php?product_id=6667|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=4-08-873706-7|title=NARUTO―ナルト― 岸本斉史画集 UZUMAKI|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=July 2, 2009}}</ref> ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಭಾಗ IIಕ್ಕೆ ''PAINT JUMP: ಆರ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ನರುಟೊ'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ವರ್ತನಾ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಷುಯೆಷಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಏಪ್ರಿಲ್‌ 4, 2008ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.<ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=978-4-08-782168-0&mode=1|title=PAINT JUMP Art of NARUTO|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=April 24, 2008|language=Japanese}}</ref> ''ನರುಟೊ'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಜುಲೈ 3, 2009ರಂದು ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಲಾಪುಸ್ತಕವು ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=978-4-08-874823-8&mode=1|title=NARUTO－ナルト－イラスト集　NARUTO|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=July 2, 2009}}</ref> ಭಾಗ Iಕ್ಕೆ {{nihongo|''First Official Data Book''|秘伝·臨の書キャラクターオフィシャルデータBOOK| Hiden: Rin no Sho Character Official Data Book}}<ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=4-08-873288-X&mode=1|title=NARUTO―ナルト―［秘伝・臨の書］|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=May 3, 2008|language=Japanese}}</ref> ಮತ್ತು {{nihongo|''Second Official Data Book''|秘伝·闘の書キャラクターオフィシャルデータBOOK|Hiden: Tō no Sho Character Official Data Book}}<ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=4-08-873734-2&mode=1|title=NARUTO―ナルト―［秘伝・闘の書］|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=May 3, 2008|language=Japanese}}</ref> ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳುಳ್ಳ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ‌. ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಭಾಗ IIನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಮೂರನೇ ದತ್ತಪುಸ್ತಕ, {{nihongo|''Character Official Data Book Hiden Sha no Sho''|秘伝・者の書 ― キャラクターオフィシャルデータBOOK|Hiden: Sha no Sho - Kyarakutā ofisharu dēta book }}ವನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 4, 2008ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=978-4-08-874247-2&mode=1|title=NARUTO―ナルト―［秘伝・者の書］|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=November 21, 2008|language=Japanese}}</ref> ಈ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರಗಳ ವ್ಯಕ್ತಿಚಿತ್ರಗಳು, [[ಜುತ್ಸು]] ಕೈಪಿಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಿಷಿಮೊಟೊರಿಂದ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕರಡುಚಿತ್ರಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ. ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ''ನರುಟೊ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ವ್ಯಕ್ತಿಚಿತ್ರಗಳು'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಪುಸ್ತಕಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ಸಹಾ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಮಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ಪಾತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಣೆ ಇರುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.viz.com/products/products.php?series_id=453|title=Viz Media - products. Naruto: Anime Profiles|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=April 26, 2008|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 19, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081219114505/http://www.viz.com/products/products.php?series_id=453|url-status=dead}}</ref> ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 4, 2002ರಂದು {{nihongo|''Secret: Writtings from the Warriors Official Fanbook''|秘伝・兵の書 ― オフィシャルファンBOOK|Hiden: Hei no Sho - Ofisharu fan book}} ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಮಂಗಾ ಅಭಿಮಾನಿಪುಸ್ತಕವನ್ನೂ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://books.shueisha.co.jp/CGI/search/syousai_put.cgi?isbn_cd=4-08-873321-5&mode=1|title=NARUTO―ナルト―［秘伝・兵の書］|publisher=[[Shueisha]]|accessdate=September 8, 2009|language=Japanese}}</ref> ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಅದನ್ನು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಫೆಬ್ರವರಿ 19, 2008ರಂದು ''ನರುಟೊ : ದ ಅಫಿಷಿಯಲ್‌ ಫ್ಯಾನ್‌ಬುಕ್‌'' ‌ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.<ref>{{cite web|url=http://viz.com/products/products.php?product_id=7173|title=Naruto: The Official Fanbook|publisher=[[Viz Media]]|accessdate=September 8, 2009|archive-date=ಮಾರ್ಚ್ 16, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120316221525/http://viz.com/products/products.php?product_id=7173|url-status=dead}}</ref> == ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ == ''ನರುಟೊ'' ಸರಣಿಗೆ ಜಪಾನ್‌ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. 36ನೇ ಸಂಪುಟದ ವೇಳೆಗೆ, ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ 71 ದಶಲಕ್ಷ ಪ್ರತಿಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗಿದ್ದರೆ,<ref name="million">{{cite web | publisher = ComiPress.com | date = March 6, 2007 |accessdate=November 22, 2008| title = The Rise and Fall of Weekly Shōnen Jump: A Look at the Circulation of Weekly Jump | url = http://comipress.com/article/2007/05/06/1923}}</ref> 2008ರಲ್ಲಿ ಇದು 89 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಏರಿದೆ.<ref>{{cite web |accessdate=November 10, 2009| publisher = Comi Press | date = December 31, 2008 | title = Top Manga Properties in 2008 - Rankings and Circulation Data| url = http://comipress.com/article/2008/12/31/3733}}</ref> 2008ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ, 43ನೇ ಸಂಪುಟದ 1.1 ದಶಲಕ್ಷ ಪ್ರತಿಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗಿ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾದ 9ನೆಯ ಅಧಿಕ-ಮಾರಾಟದ ಸಚಿತ್ರಕಥೆಯಾಗಿದೆ. 41, 42 ಮತ್ತು 44ನೇ ಸಂಪುಟಗಳು ಅಗ್ರ 20 ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳೊಳಗೆ ಬಂದರೂ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಾರಾಟ ಕಂಡಿವೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-12-19/2008-yearly-japanese-comic-ranking-no.1-25|title=2008's Top-Selling Manga in Japan, #1-25|publisher=[[Anime News Network]]|date=December 19, 2008|accessdate=December 19, 2008}}</ref> ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ 4.2 ದಶಲಕ್ಷ ಪ್ರತಿಗಳು 2008ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗಿ 2ನೇ ಅಧಿಕ ಮಾರಾಟದ ಸರಣಿಯಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web | title=2008's Top-Selling Manga in Japan, by Series| url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2009-01-02/2008-top-selling-manga-in-japan-by-series|date=January 2, 2009 | publisher=[[Anime News Network]]| accessdate=January 3, 2009}}</ref> 2009ರ ಸಾಲಿನ ಮೊದಲರ್ಧದಲ್ಲಿ, 3.4 ದಶಲಕ್ಷ ಪ್ರತಿಗಳ ಮಾರಾಟ ಕಂಡು ಜಪಾನ್‌ನ 3ನೇ ಅಧಿಕ-ಮಾರಾಟದ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web | title=Top-Selling Manga in Japan by Series: 1st Half of 2009| url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2009-06-15/top-selling-manga-in-japan-by-series/1st-half-of-2009|date=June 15, 2009 | publisher=[[Anime News Network]]| accessdate=June 15, 2009}}</ref> ಅಂತಹುದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, 45ನೇ ಸಂಪುಟವು 1.1 ದಶಲಕ್ಷ ಪ್ರತಿಗಳ ಮಾರಾಟದೊಂದಿಗೆ 5ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, 46ನೇ ಸಂಪುಟವು 864,708 ಪ್ರತಿಗಳ ಮಾರಾಟದೊಂದಿಗೆ 9ನೇ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರೆ, 44ನೇ ಸಂಪುಟವು 40ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.<ref>{{cite web | title=Top-Selling Manga in Japan by Volume: 1st Half of 2009 (Updated)| url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2009-06-15/top-selling-manga-in-japan-by-volume/1st-half-of-2009|date=June 15, 2009 | publisher=[[Anime News Network]]| accessdate=June 15, 2009}}</ref> ''ನರುಟೊ'' ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯು 2006ರ<ref name="Quill"/> ಸಾಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಮಂಗಾ ಸರಣಿ ಮಾರಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ 10%ರಷ್ಟು ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಗ್ರ ಸ್ವತ್ತು<ref>{{cite web | publisher = [[Viz Media]] | date = March 7, 2006 | title = USA Today's Top 150 Best Seller list features Viz Media's Shonen Jump's Naruto manga at number 29 |accessdate= November 22, 2008| url = http://www.viz.com/news/newsroom/2006/03_naruto.php}}</ref> ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ICv2ಯು ಇದನ್ನು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದ ಅಗ್ರ ಮಂಗಾ ಸರಣಿ ಸ್ವತ್ತಾಗಿ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದೆ.<ref>{{cite web | publisher = ICv2 | date = July 30, 2009 | title = 'ICv2 Insider's Guide' #67: Top 10 Shonen Properties Q2 2009 |accessdate= September 16, 2009| url = http://www.icv2.com/articles/news/15498.html}}</ref><ref>{{cite web | publisher = ICv2 | date = October 11, 2008 | title = Top 20 Q3 2008 Manga Properties|accessdate= September 16, 2009| url = http://www.icv2.com/articles/news/13691.html}}</ref> ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಏಳನೇ ಸಂಪುಟವು 2006ರಲ್ಲಿ "ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಿತ್ರಿತ ಕಾದಂಬರಿ"ಗೆ [[ಕ್ವಿಲ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] ಪಡೆದಾಗ ಹಾಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಪ್ರಥಮ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯಾಗಿತ್ತು.<ref name="Quill">{{cite web | url=http://www.icv2.com/articles/home/9450.html | title=Naruto Nabs Quill Award |publisher=ICv2 |date=October 12, 2006 |accessdate=April 7, 2008}}</ref> ಮಂಗಾ ಸರಣಿ ''[[USA ಟುಡೇ]] ಪುಸ್ತಕಪಟ್ಟಿ'' ಯಲ್ಲಿ ಸಹಾ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದು ಅದರಲ್ಲಿ 11ನೇ ಸಂಪುಟವು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿನ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶ್ರೇಯಾಂಕ ಪಡೆದ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ನಂತರ ಮಾರ್ಚ್‌ 2008ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ 17ನೇ ಶ್ರೇಯಾಂಕ ಪಡೆದ 28ನೇ ಸಂಪುಟ ಅದನ್ನು ಹಿಂದೆ ಹಾಕಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2006-11-12/a-quiet-week-for-manga-on-booklist|title=A Quiet Week for Manga on Booklist|publisher=[[Anime News Network]]|date=November 12, 2006|accessdate=November 8, 2008}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2006-09-04/naruto-11-breaks-booklist-record |title=Naruto 11 Breaks Booklist Record|publisher=[[Anime News Network]]|date=September 4, 2006|accessdate=November 8, 2008}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-03-13/usa-today-booklist-march-3-9-highest-ranking-naruto/2|date=March 13, 2008|title=USA Today Booklist, March 3–9: Highest-Ranking Naruto|publisher=[[Anime News Network]]|accessdate=November 8, 2008}}</ref> 28ನೇ ಸಂಪುಟವು ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾರಾಟ ಕಂಡ ಯಾವುದೇ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾರಾಟವನ್ನು ಒಂದೇ ವಾರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುದಲ್ಲದೇ, 2008ರ ಸಾಲಿನ ಅಧಿಕ ಮಾರಾಟದ ಮಂಗಾ ಸರಣಿ ಸಂಪುಟ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದ ಎರಡನೇ ಅಧಿಕ-ಮಾರಾಟದ ಪುಸ್ತಕವಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |title = Top 20 Bookstore Graphic Novels of 2008|date=January 25, 2009| publisher=ICv2 | url = http://www.icv2.com/articles/news/14161.html| accessdate = September 19, 2009}}</ref><ref>{{cite web |title = BookScan's Top 20 Graphic Novels for March| publisher=ICv2 | url = http://www.icv2.com/articles/home/12330.html | accessdate = April 3, 2008}}</ref> ತನ್ನ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ 29ನೇ ಸಂಪುಟವು #57ನೇ ಶ್ರೇಯಾಂಕದಲ್ಲಿದ್ದರೆ 28ನೇ ಸಂಪುಟವು #139ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿತ್ತು.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-05-07/usa-today-booklist-april-28-may-4|title=USA Today Booklist, April 28–May 4|publisher=[[Anime News Network]]|date=May 7, 2008 |accessdate=May 8, 2008}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್‌ 2007ರಲ್ಲಿ, 14ನೇ ಸಂಪುಟವು [[ಡೈಮಂಡ್‌ ಕಾಮಿಕ್‌ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಬ್ಯೂಟರ್ಸ್‌]] ಸಂಸ್ಥೆ ನೀಡುವ "ಮಂಗಾ ಸೀರೀಸ್‌ ಟ್ರೇಡ್‌ ಪೇಪರ್‌ಬ್ಯಾಕ್‌ ಆಫ್‌ ದ ಇಯರ್‌" ಜೆಮ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ದೊರಕಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-04-07/viz-wins-two-2007-gem-manga-awards-from-diamond |title=Viz Wins Two 2007 Gem Manga Awards from Diamond |publisher=[[Anime News Network]] |date=April 7, 2008 |accessdate=April 7, 2008 }}</ref> ಅದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 31 ಸಂಪುಟಗಳು ಪ್ರಕಟವಾದುದರಿಂದ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯು ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ನಲ್ಲಿನ 2008ರ ಸಾಲಿನ ಅಗ್ರ ಮಂಗಾ ಸರಣಿ ಸ್ವತ್ತು ಎಂಬ ಹೆಸರು ಸಹಾ ಗಳಿಸಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.icv2.com/articles/news/13691.html|title=Top 20 Q3 2008 Manga Properties |publisher=ICv2|date=November 10, 2008 |accessdate=November 26, 2008 }}</ref> [[Yahoo!]] ವೆಬ್‌ ಹುಡುಕುತಾಣದ 2008ರ ಸಾಲಿನ ಅಗ್ರ 10 ಅತಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಹುಡುಕು ಪದಗಳಲ್ಲಿ "ನರುಟೊ" ಪದದ ಹುಡುಕುವಿಕೆಯು #7ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, 2007ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ #4ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿತ್ತು.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-12-03/naruto-makes-yahoo-top-10-search-terms-list-at-no.7|title=Naruto Makes Yahoo's Top-10 Search Terms List at #7|publisher=[[Anime News Network]]|date=December 3, 2008 |accessdate=December 3, 2008}}</ref> ''ನರುಟೊ'' <nowiki>'</nowiki>ದ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಯಿಸುತ್ತಾ, ಕಿಷಿಮೊಟೊರವರು ''ನರುಟೊ ಕಲೆಕ್ಟರ್‌ ವಿಂಟರ್‌ 2007/2008'' ರಲ್ಲಿ "ಅಮೇರಿಕದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ನಿಂಜಾಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ತನಗೆ ಹರ್ಷವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಿಂದೆ ಪರಿಚಯವಿರದ ವಿಷಯವನ್ನು ಅಮೇರಿಕಾದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಸ್ವೀಕರಿಸಬಲ್ಲರು ಎಂದರೆ ಅವರು ಒಳ್ಳೆಯ ಅಭಿರುಚಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ" ಎಂದಿದ್ದರು.<ref>{{cite book |title= Shonen Jump #83 |volume= 7 |issue=11 |year= 2009 month= November |publisher= Viz Media |language= English |chapter= 10th Anniversary: The Masashi Kishimoto Files }}</ref> ಅನೇಕ ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಹೊಗಳಿಕೆ ಹಾಗೂ ಟೀಕೆಗಳೆರಡನ್ನೂ ಸರಣಿಯು ಪಡೆದಿದೆ. [[IGN]]ನ A. E. ಸ್ಪಾರೋ ಎಂಬುವವರು ಕೆಲ ಮಂಗಾ ಸರಣಿ ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಹೆಚ್ಚಲು ಕೆಲವೇ ಪಾತ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರವೇ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದರೆಡೆ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದ್ದರು. ಆತ ಹೋರಾಟದ ದೃಶ್ಯಗಳು, ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಕಲೆಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕಿಷಿಮೊಟೊರನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಾರೆ ಕೂಡಾ.<ref>{{cite web|url=http://comics.ign.com/articles/768/768585p1.html|title=Naruto Vol. 13 Review|publisher=[[IGN]]|author=Sparrow, A. E.|date=2007-02-027|accessdate=November 13, 2008}}</ref> ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಾ ಸರಣಿ ಪತ್ರಿಕೆ ''[[ನಿಯೋ]]'' ವು ನರುಟೊನ ಪಾತ್ರವನ್ನು "ಜುಗುಪ್ಸೆಗೊಳಿಸುವಂತಹುದು" ಎಂದು ಹಾಗೂ ಸರಣಿಯನ್ನು ನಿಗದಿತ ದರ್ಜೆಯ ಪಾತ್ರಚಿತ್ರಣದಲ್ಲಿ "ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಓಕರಿಕೆ ತರಿಸುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಗೀಳು ಹಿಡಿಸುತ್ತದೆ" ಎಂದು ಆರೋಪಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="neo023">{{Citation|last=White|first=Nik|date=September, 2006|title=Naruto Vol. 1: Unleashed|magazine=[[Neo (magazine)|''Neo'']]|place=United Kingdom|publisher=Uncooked Media|issue=23|issn=1744-9596|page=70–71}}</ref> ''[[ಅನೈಮ್‌ ನ್ಯೂಸ್‌ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌]]'' ನ (ANN) ಕಾರ್ಲ್‌ ಕಿಂಲಿಂಗರ್‌ರು ಪ್ರತಿ ಪಾತ್ರವೂ ತನ್ನದೇ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನಟನೆ ಹಾಗೂ ಚರ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಪಾತ್ರಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆತ "ಎಂತಹಾ ದಡ್ಡನೆಂಬಂತೆ ಕಂಡುಬರುವ ಪಾತ್ರವೂ" ಸಹಾ ಹೋರಾಡಬೇಕಾದರೆ "ನಿರ್ಯೋಚನೆಯಿಂದೆಂಬಂತೆ" ಹೋರಾಡುವುದರೆಡೆ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಿಂಲಿಂಗರ್‌ರು ಕೆಲ ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಥಾವಸ್ತು ಮುಂದುವರೆಯಲು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗುವಷ್ಟು ಬಹಳಷ್ಟು ಹೋರಾಟಗಳಿದ್ದು, ಎಂದು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರಾದರೂ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೋರಾಟವು ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಂಸೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref name="ANNManga8-10Review">{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/review/naruto-gn-8-10|title=Naruto GN 8-10 - Review|publisher=[[Anime News Network]]|author=Kimlinger, Carl|date=November 2, 2006|accessdate=March 27, 2008}}</ref> TwistedManga.comನ ಜೇವಿಯರ್‌ ಲ್ಯೂಗೋರು ಅನೇಕ ಸಂಪುಟಗಳ ನಂತರವೂ ಆಹ್ಲಾದಿಸುವಂತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಸರಣಿಯನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಹೋರಾಟದ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳನ್ನೂ ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕಿಷಿಮೊಟೊರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಸಹಾ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿರುವ ಲ್ಯೂಗೋ ಅದು ಕಥೆಯನ್ನು "ನಾಟಕೀಯ, ಉತ್ತೇಜಿತವಾಗಿಸುವುದಲ್ಲದೇ ಆತ ಹೇಳಬಯಸುತ್ತಿರುವ ಕಥೆಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿಯೇ ಇದೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite web|url=https://twistedmanga.com/naruto-volume-14-recap-and-review/|title=Naruto v. 14 Review|author=Lugo, Javier|publisher=TwistedManga.com}}{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಭಾಗ IIರ ಪ್ರಾರಂಭವನ್ನು ANNನ ಕ್ಯಾಸೆ ಬ್ರೀನ್ಜಾರು ಮತ್ತೊಂದು ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಪಶಂಸಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೊಸ ಚರ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬ್ರೀನ್ಜಾರು ಕಥಾವಸ್ತು ಹಾಗೂ ಹೋರಾಟ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಓದುಗರಿಗೆ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಆಹ್ಲಾದಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪುಟಗಳೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಅವರು ಮರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.<ref name="ANNManga28Review">{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/review/naruto-gn-28|title=Naruto GN 28 Review|publisher=[[Anime News Network]]|author=Brienza, Casey|date=August 7, 2008|accessdate=March 27, 2008}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಮಾನಿಯಾ ಎಂಟರ್‌ಟೇನ್‌ಮೆಂಟ್‌ನ ಬ್ರಿಯಾನಾ ಲಾರೆನ್ಸ್‌ರು ಭಾಗ IIರಲ್ಲಿ, ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯು ಅನೇಕ ಪಾತ್ರಗಳು ದೊಡ್ಡವರಾಗುವ ಕಾರಣ "ಪ್ರಬುದ್ಧ"ವಾದಂತೆ ಕಂಡರೂ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಸ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಾಗಿಯೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಭಾಷಾಂತರಗಳು ಕೆಲ ಜಪಾನೀ ಪದಗಳನ್ನು ಆಂಗ್ಲಕ್ಕೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿ, ಉಳಿದವನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿಸಿರುವುದರಿಂದ "ಅಸಂಗತ"ವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಟೀಕೆಗಳು ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿವೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.mania.com/naruto-vol28_article_83777.html|title=Naruto Vol.#28 review|publisher=Mania Entertainment|author=Lawrence, Briana|date=March 27, 2008|accessdate=November 19, 2008|archive-date=ಆಗಸ್ಟ್ 10, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110810231741/http://www.mania.com/naruto-vol28_article_83777.html|url-status=dead}}</ref> [[TV ಅಸಾಹಿ]]ಯ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 2006ರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಗ್ರ 100 ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಗಳ ಶ್ರೇಯಾಂಕಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ, ''ನರುಟೊ'' ಗೆ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 17ನೇ ಸ್ಥಾನ ಲಭಿಸಿದೆ.<ref>{{cite web | title = Japan's Favorite TV Anime | url = http://www.animenewsnetwork.com/news/2006-10-13/japan's-favorite-tv-anime |publisher=[[Anime News Network]]|date=October 13, 2006| accessdate = December 22, 2006}}</ref> ''ನರುಟೊ ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ಸರಣಿಯು ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ವೀಕ್ಷಣೆ ಹೊಂದಿರುವ ಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಹೆಸರು ಪಡೆದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2007-04-19/japanese-anime-tv-ranking-april-9-15|title=Japanese Anime TV Ranking, April 9-15|publisher=[[Anime News Network]]|date=April 19, 2007|accessdate=November 19, 2008}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-10-07/japanese-anime-tv-ranking-september-22-28|title=Japanese Anime TV Ranking, September 22-28|publisher=[[Anime News Network]]|date=October 7, 2008|accessdate=November 19, 2008}}</ref> ''ನರುಟೊ'' ನ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಅಳವಡಿಕೆಯು "ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಜೀವಚಿತ್ರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ"ಯನ್ನು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ನ [[ಮನಿಲಾ]]ದ [[ಸ್ಯಾಂಟೋ ಟಾಮಸ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೂರನೇ UStv ಪ್ರಶಸ್ತಿಪ್ರದಾನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಪಡೆದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://showbizandstyle.inquirer.net/entertainment/entertainment/view_article.php?article_id=51053|title=Studio 23 tops USTv Awards|date=February 22, 2007|accessdate=September 7, 2007|publisher=inquirer.net|archive-date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 11, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20071011113705/http://showbizandstyle.inquirer.net/entertainment/entertainment/view_article.php?article_id=51053|url-status=dead}}</ref> ವಿಝ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಹದಿಮೂರು ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ DVD ಸಂಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು [[ಅಮೇರಿಕದ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]ಗಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆಂದು ನಾಮಾಂಕಿತಗೊಂಡಿತ್ತು.<ref name="Awards">{{cite web |url=http://comics.ign.com/articles/764/764384p1.html |title=NYCC 07: Viz Anime Dominates Award Noms |publisher=[[IGN]]|author=George, Richard|date=February 13, 2007|accessdate=September 7, 2007 }}</ref> ಇದು ಇಡೀ 2008ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಅಧಿಕ-ಮಾರಾಟದ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಸ್ವತ್ತು ಎಂಬ ಶ್ರೇಯಾಂಕವನ್ನೂ ಪಡೆದಿದೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.icv2.com/articles/news/13693.html|title=Top Q3 2008 Anime Properties |publisher=Icv2|author=George, Richard|date=November 10, 2008|accessdate=November 26, 2008 }}</ref> ''ನರುಟೊ'' UST ಮೆಡಿಸಿನ್‌ ಆಡಿಟೋರಿಯಂ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಫೆಬ್ರವರಿ 19, 2009ರಂದು ನಡೆದ USTv ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು 2009ರಲ್ಲಿ "ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಜೀವಚಿತ್ರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ" ಎಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.yehey.com/entertainment/celebs/article.aspx?id=235177|title=Fifth USTv Students’ Choice Awards|date=February 22, 2009|accessdate=February 26, 2009|publisher=YEHEY! In-house Production|archive-date=ಮಾರ್ಚ್ 4, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090304154901/http://www.yehey.com/entertainment/celebs/article.aspx?id=235177|url-status=dead}}</ref> ICv2ನ 2009ರ ಮೊದಲರ್ಧದ "ಅಗ್ರ 10 ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಸ್ವತ್ತುಗಳು" ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ''ನರುಟೊ'' ಎರಡನೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಯಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.icv2.com/articles/news/15249.html |title='ICv2 Insider's Guide' #66: Top 10 Anime Properties Spring 2009|publisher=[[Anime News Network]] |date=June 26, 2009 |accessdate=July 5, 2009}}</ref> ಜಪಾನಿನ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ TV ಶ್ರೇಯಾಂಕಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ನ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-10-24/japanese-anime-tv-ranking-october-13-19|title=Japanese Anime TV Ranking, October 13-19|publisher=[[Anime News Network]] |date=October 24, 2008 |accessdate=July 5, 2009}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2008-11-03/japanese-anime-tv-ranking-october-20-26|title=Japanese Anime TV Ranking, October 20-26|publisher=[[Anime News Network]] |date=November 3, 2008|accessdate=July 5, 2009}}</ref> ಜಪಾನಿನ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ DVD ಶ್ರೇಯಾಂಕಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' DVD ಮಾರಾಟವೂ ಉತ್ತಮವಾಗಿಯೇ ಇತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2009-06-10/japanese-animation-dvd-ranking-june-1-7 |title=Japanese Animation DVD Ranking, June 1-7 |publisher=[[Anime News Network]] |date=June 10, 2009 |accessdate=July 5, 2009}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2009-05-19/japanese-animation-dvd-ranking-may-11-17 |title=Japanese Animation DVD Ranking, May 11-17 (Updated) |publisher=[[Anime News Network]] |date=May 19, 2009 |accessdate=July 5, 2009}}</ref> ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ನ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಪ್ರಸಾರವಾದ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳು ವಾರಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ 160,000 ವೀಕ್ಷಕರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು.<ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2009-01-29/tv-tokyo-iwata-discusses-anime-road-to-survival |title=TV Tokyo's Iwata Discusses Anime's 'Road to Survival' (Updated) |publisher=[[Anime News Network]] |date=November 17, 2008 |accessdate=November 17, 2008}}</ref> 2009ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯ ಹುಲುವಿನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ವಾಹಿನಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ''ನರುಟೊ'' 20ನೇ ಸ್ಥಾನ ಕೂಡಾ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಜೂಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಅದೇ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಜೂಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರಗೊಂಡ ಸಜೀವಚಿತ್ರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ, ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ''ನರುಟೊ'' ಹೊಂದಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/news/2009-04-27/naruto-was-no.20-show-on-hulu-no.1-on-joost-in-february|title=Naruto was #20 Show on Hulu, #1 on Joost in February |publisher=[[Anime News Network]] |date=April 27, 2009|accessdate=July 5, 2009}}</ref> ''ನರುಟೊ'' ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಯು 38ನೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗಿ IGNನ ಅಗ್ರ 100 ಸಜೀವಚಿತ್ರಿತ ಸರಣಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು.<ref name="ign100">{{cite web |title=38. Naruto |url=http://tv.ign.com/top-100-animated-tv-series/38.html |publisher=[[IGN]] |accessdate=September 5, 2009 |date=January 23, 2009 |archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 18, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090218133956/http://tv.ign.com/top-100-animated-tv-series/38.html |url-status=dead }}</ref> ವಿಮರ್ಶಕರು ಸರಣಿಯಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯವು ಹೋರಾಟಕ್ಕಿದೆಯೆಂದು ಏಕೆಂದರೆ ಹಿನ್ನೆಲೆಗಿಂತ ಹೋರಾಟದ ದೃಶ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಮೀಸಲಾದಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಗೀತವೂ ಸಹಾ ಹೋರಾಟದೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದೆಯೆನ್ನುವ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂಭಾಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ವ್ಯತಿಕರಿಸುತ್ತಿದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.<ref name="AnimeOnDVDReviewDVD4">{{cite web|url=http://www.mania.com/naruto-box-set-04-also-wspecial-edition_article_79366.html|title=Disc Reviews >> Naruto Box Set 04 (also w/special edition|publisher=Mania.com|author=Rich, Justin|date=August 7, 2007|accessdate=March 27, 2008}}</ref> ANNನ ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಥೇರನ್‌ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಹೋರಾಟಗಳಿವೆಯೆಂದು ಸರಣಿಯನ್ನು ಟೀಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವು ಬಹಳಮಟ್ಟಿಗೆ "ರೂಢಿಮಾದರಿಯ ಷೋನೆನ್ ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು" ತೊರೆಯುತ್ತವೆ ಎಂದೂ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಗಳು ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಹಾಗೂ ಕಥಾಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿನ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ಪ್ರಶಂಸೆ ಗಳಿಸಿವೆ.<ref name="ANN6">{{cite web|url=http://www.animenewsnetwork.com/review/naruto/dvd-uncut-dvd-box-set-6|title=Naruto DVD - Uncut DVD Box Set 6 - Review|publisher=[[Anime News Network]]|author=Theron, Martin|date=February 29, 2008|accessdate=March 27, 2008}}</ref> T.H.E.M.ನ ಕ್ರಿಸ್ಟೀನಾ ಕಾರ್ಪೆಂಟರ್‌ರ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ವಿಮರ್ಶೆಗಳು ಸರಣಿಯ ಪಾತ್ರಗಳು "ಇಷ್ಟಪಡುವಂತಹುದು" ಎಂದರೂ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಷೋನೆನ್‌ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ರೂಢಿಮಾದರಿಯಿಂದ ಹೊರತಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಆಕ್ಷೇಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕಿಷಿಮೊಟೊರನ್ನು ಪ್ರತಿಭೆಗೆ "ಸಾಧಾರಣ ಕಲಾಕಾರನ ತನ್ನ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಕ್ಷಮತೆಯೊಂದಿಗೆ" ಎಂದು ಗಣಿಸುವ ಆಕೆ ಆತನ ಕಲಾಶೈಲಿಯನ್ನು ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು ಅಪಹಾಸ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.<ref name="THEMAnimeReviews">{{cite web|url=http://www.themanime.org/viewreview.php?id=120|title=THEM Anime Reviews 4.0 - Naruto|publisher=T.H.E.M. Anime Reviews|author=Ross, Christina|accessdate=March 27, 2008|archive-date=ನವೆಂಬರ್ 13, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161113210839/http://www.themanime.org/viewreview.php?id=120|url-status=dead}}</ref> ಇದರ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, T.H.E.M. ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ವಿಮರ್ಶೆಗಳ ಎರಡನೇ ವಿಮರ್ಶಕ ಡೆರಿಕ್‌ L. ಟಕರ್‌ರು, ಸಜೀವಚಿತ್ರಕಾರರು ತಮ್ಮ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ತೋರಿದಾಗ ಅವರು "ನೀಡುವ ಚಿತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಕಲ್ಪನೆಗೆ ಏನೂ ಉಳಿದಿರುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂಬುದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಯನ್ನು "ಒಂದು ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಪ್ರಯತ್ನವಷ್ಟೇ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಹೋರಾಟಗಳು ಮನರಂಜನೆ ನೀಡುತ್ತವಾದರೂ ಅವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಕಾರಣ ಕಥೆಯು ಮುಂದುವರೆಯಲಿಕ್ಕೆ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಸೇರಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref name="THEMAnimeReviews2">{{cite web|url=http://www.themanime.org/viewreview.php?id=622|title=THEM Anime Reviews 4.0 - Naruto - Second Opinion|publisher=T.H.E.M. Anime Reviews|author=Tucker, Derrick|accessdate=March 27, 2008|archive-date=ಜುಲೈ 20, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720171532/http://www.themanime.org/viewreview.php?id=622|url-status=dead}}</ref> ಕೆಲ ವಿಮರ್ಶಕರು ''ಬ್ಯಾಟಲ್‌ ಅಟ್‌‌‌ ಹಿಡನ್‌ ಫಾಲ್ಸ್‌'' ವಿಶೇಷ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಯನ್ನು ಟೀಕಿಸುತ್ತಾ ಮುಖ್ಯ ''ನರುಟೊ'' ಸರಣಿಯ ಮುಂಚಿನ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳತ್ತಲೇ ಕಥೆ ಎಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಜರೆಯುತ್ತಾರೆ. ANNನ ವಿಮರ್ಶಕರು ಇದನ್ನು ''ನರುಟೊ'' ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗೆ ಸೇರಿದ ತೀರ ಸಾಧಾರಣದ್ದೆಂದು "ಸರಣಿಗೆ ಇದು ನೀಡಬೇಕಾದ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿಲ್ಲವೆಂದೂ, ಆದರೆ ವೀಕ್ಷಕರಿಗೆ ಸರಣಿಯು ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಕರಣ/ಪ್ರಸಂಗ/ಘಟನೆಗಳಿಗಿಂತ ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಲು ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.<ref name="ANN Hidden Falls Review">{{cite web |url=http://www.animenewsnetwork.com/review/naruto-special-battle-at-hidden-falls-i-am-the-hero+naruto-gn-co/dvd |title=Naruto Special: Battle at Hidden Falls. I am the Hero! |first=Briana |last=Lawrence |publisher=[[Anime News Network]] |date=August 4, 2007 |accessdate=April 10, 2008}}</ref> [[DVD ಟಾಕ್‌]]ನ ಟಾಡ್‌ ಡಗ್ಲಾಸ್‌ Jr.ರು OVAಗಳು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿವೆ ಆದರೆ ಸರಣಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಥಾಭಾಗಗಳು ಹೊಂದಿರುವ ಗಹನತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಆಕ್ಷೇಪಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.dvdtalk.com/reviews/28515/naruto-ova-the-lost-story/|title=Naruto OVA - The Lost Story |first=Todd |last=Douglass Jr |publisher=[[DVD talk]] |date=June 8, 2007 |accessdate=November 22, 2008}}</ref> ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ಸರಣಿಯು ಆಕ್ಟಿವ್‌ಅನಿಮೇಷನ್‌ನ ಡೇವಿಡ್‌ C. ಜೋನ್ಸ್‌ರಿಂದ ಉತ್ತಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಹೊಂದಿದೆ, ಅವರು ಹೊಸ ಪಾತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆಗಳ ಉತ್ತಮೀಕರಣವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಭಾಗ IIರ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಲಾರೆನ್ಸ್‌ರಂತೆ ಸರಣಿಯು ಹೆಚ್ಚು ಗಂಭೀರವಾಗಿದ್ದು, ಮತ್ತಷ್ಟು ನಾಟಕೀಯವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.activeanime.com/html/content/view/5759/57/ |title=NARUTO SHIPPUDEN VOL. 2 (ADVANCE REVIEW) |first=Jones |last=David C. |publisher=Activeanime |date=October 25, 2009 |accessdate=November 1, 2009 |archive-date=ಮಾರ್ಚ್ 14, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110314223816/http://www.activeanime.com/html/content/view/5759/57 |url-status=dead }}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist|3}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{Wikiquote|Naruto}} {{Commonscat|Naruto}} * [http://naruto.com/j/ ಅಧಿಕೃತ ''ನರುಟೊ'' ಜಾಲತಾಣ] {{ja icon}} * [http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto2002/ ಅಧಿಕೃತ TV ಟೋಕಿಯೋ/ಟೋಕ್ಯೋ ''ನರುಟೊ'' ಜಾಲತಾಣ] {{ja icon}} * [http://www.tv-tokyo.co.jp/anime/naruto/ ಅಧಿಕೃತ TV ಟೋಕಿಯೋ/ಟೋಕ್ಯೋ ''ನರುಟೊ : ಷಿಪ್ಪುಡೆನ್‌'' ಜಾಲತಾಣ] {{ja icon}} * [http://pierrot.jp/title/naruto/index.html ಅಧಿಕೃತ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಪಿಯೆರಟ್‌ ''ನರುಟೊ '' ಜಾಲತಾಣ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160829202046/http://pierrot.jp/title/naruto/index.html |date=2016-08-29 }} {{ja icon}} * [http://naruto.viz.com/ ಅಧಿಕೃತ ವಿಝ್‌ ಮೀಡಿಯಾ ''ನರುಟೊ '' ಜಾಲತಾಣ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091219143555/http://naruto.viz.com/ |date=2009-12-19 }} * [http://www.ytv.com/programming/shows/naruto/ ಅಧಿಕೃತ YTV ''ನರುಟೊ '' ಜಾಲತಾಣ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081216161258/http://www.ytv.com/programming/shows/naruto/ |date=2008-12-16 }} * [http://www.narutounleashed.co.uk/ ಅಧಿಕೃತ ಮಂಗಾ ಎಂಟರ್‌ಟೇನ್‌ಮೆಂಟ್‌ ''ನರುಟೊ '' ಜಾಲತಾಣ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100406073038/http://www.narutounleashed.co.uk/ |date=2010-04-06 }} * [http://naruto.net.au/ ಅಧಿಕೃತ ಮ್ಯಾಡ್‌ಮ್ಯಾನ್‌ ಎಂಟರ್‌ಟೇನ್‌ಮೆಂಟ್‌ ''ನರುಟೊ '' ಜಾಲತಾಣ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160406172746/http://naruto.net.au/ |date=2016-04-06 }} * {{ann|manga|1598}} * {{ann|anime|1825}} * {{dmoz|Arts/Comics/Manga/Titles/N/Naruto/|''Naruto''}} {{Naruto}} {{Series in Weekly Shōnen Jump}} {{Weekly Shōnen Jump - 1990-1999}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:1963ರ ಕಿರುತೆರೆ ಸರಣಿಗಳ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಕದನ/ಹೋರಾಟ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಾ ಸರಣಿ]] [[ವರ್ಗ:ಸಾಹಸ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಾ ಸರಣಿ]] [[ವರ್ಗ:ಮ್ಯಾಡ್‌ಮ್ಯಾನ್‌ ಎಂಟರ್‌ಟೇನ್‌ಮೆಂಟ್‌ ವಿತರಣೆಯ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ]] [[ವರ್ಗ:2002ರ ಸಾಲಿನ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ]] [[ವರ್ಗ:ಫ್ಯಾಂಟಸಿ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಾ ಸರಣಿ]] [[ವರ್ಗ:ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಾ ಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿನ ಜಪಾನೀ ದಂತಕಥೆಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಮ್ಯಾಡ್‌ಮ್ಯಾನ್‌ ಎಂಟರ್‌ಟೇನ್‌ಮೆಂಟ್‌ ವಿತರಣೆಯ ಮಂಗಾ ಸರಣಿ]] [[ವರ್ಗ:1999ರ ಸಾಲಿನ ಮಂಗಾ ಸರಣಿ]] [[ವರ್ಗ:ಮ್ಯಾಟೆಲ್‌]] [[ವರ್ಗ:ನರುಟೊ]] [[ವರ್ಗ:ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಕೃತಿ ಬದಲಿಸುವಿಕೆ/ಷೇಪ್‌ಶಿಫ್ಟಿಂಗ್‌ ಇನ್‌ ಫಿಕ್ಷನ್]] [[ವರ್ಗ:ಷೋನೆನ್‌]] [[ವರ್ಗ:ವಿಝ್‌ ಮೀಡಿಯಾ ಸಜೀವಚಿತ್ರಿಕೆ]] [[ವರ್ಗ:ವಿಝ್‌ ಮೀಡಿಯಾ ಮಂಗಾ ಸರಣಿ]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ವಿಲ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಮನೋರಂಜನೆ]] [[ವರ್ಗ:ಕಿರುತೆರೆ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳು]] g9o3fr7o6ky0v4jwuzwsxsz0qiaog3m 0 23802 1428362 1379606 2026-09-16T02:32:21Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428362 wikitext text/x-wiki {{For|tablet devices which bear similarities to tablet PCs but do not adhere to the definition of [[personal computer]]|Tablet computer}} {{image}} [[ಚಿತ್ರ:HP Tablet PC running Windows XP (Tablet PC edition) (2006).jpg|right|thumb|225px|ತಿರುಗುವ/ತೆಗೆಯಬಲ್ಲ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ HP ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC]] '''ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC''' ಒಂದು [[ಲ್ಯಾಪ್ ಟಾಪ್]] [[PC]] ಆಗಿದ್ದು, ಇದು [[ಸ್ಟೈಲಸ್]] ಮತ್ತು ಅಥವಾ ಒಂದು ಟಚ್‍ಸ್ಕ್ರೀನ್. ಈ ವಿನ್ಯಾಸಿತ [[ಅಂಶವು]] ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊಬೈಲ್ PCಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಳನ್ನು ನೋಟ್ ಬುಕ್‌ಗಳು ಕಾರ್ಯಸಾಧುವಾಗಿಲ್ಲದಿರುವಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸ್ಥೂಲವಾದ ಅಥವಾ ಅವಶ್ಯಕ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸದಿದ್ದಾಗ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=April 2010}} 2001ರಲ್ಲಿ [[ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್]] ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಾಫ್ಟವೇರ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಈ '''ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC''' ಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತಲ್ಲದೇ, ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಮತ್ತು “ವಿಂಡೋಸ್ ಎಕ್ಸ್ ಪಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಎಡಿಷನ್” ಇದರ ಪರವಾನಗಿ ಪ್ರತಿಯಡಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಥವಾ ಅದರ ಮೂಲಕ ಅನ್ವೇಷಣಾಕಾರಿ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಲು ಇದೊಂದು ಹಾರ್ಡ್‍ವೇರ್ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಯಿಂದ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ [[ಪೆನ್ ಎನೇಬಲ್ಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್]] ಎಂದು ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="Microsoft 2005">{{Citation | last=Microsoft | title= Windows XP Tablet PC Edition 2005 Hardware Requirements | date=2005 | publisher=www.microsoft.com | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio10.html#Microsoft06i | accessdate = 2009-03-14 }}</ref> ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಳು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍ಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಮಾಲೀಕನು ಯಾವುದೇ ಯೋಗ್ಯ(ಕಾಂಪ್ಯಾಟಿಬಲ್) ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ಗಳು ಅಥವಾ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲು ಮುಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇತರ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಾಧನಗಳಾದ [[ಈ ಬುಕ್ ರೀಡರ್ಸ್]] ಅಥವಾ [[PDA]]ಗಳು ಈ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇನ್ನೊಂದು/ಬೇರೆ ವರ್ಗದವುಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಸ್ಟೈಲಸ್‍ನ ಗ್ರಹಣಶಕ್ತಿಯ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಮೂಲ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಲೈಸೆನ್ಸಿಂಗ್ ಸ್ಪೆಸಿಫಿಕೇಶನ್‍ನ ಅಗತ್ಯತೆಯಿರುವುದಲ್ಲದೇ, ಆ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‍ನ್ನು “ಹೋವರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. [[UMPC]] ಯನ್ನು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಮೂಲ ಅಗತ್ಯತೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು. == ಪ್ರಕಾರಗಳು == {{Unreferenced section|date=July 2008}} === ಬುಕ್‍ಲೆಟ್‍ಗಳು === ಬುಕ್‍ಲೆಟ್ PCಗಳು ಜೊತೆಯಾದ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍ಗಳಾಗಿದ್ದು ಅವುಗಳನ್ನು ಪುಸ್ತಕಗಳಂತೆ ಮಡಚಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ವಿಶಿಷ್ಠ ಬುಕ್‍ಲೆಟ್ PCಗಳನ್ನು [[ಮಲ್ಟಿ ಟಚ್]] ಸ್ಕ್ರೀನ್‍ಗಳು ಮತ್ತು ಪೆನ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಿಜಿಟಲ್ ಡೇ ಪ್ಲ್ಯಾನರ್‍ಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ, ಹಾಗೂ ಇಂಟರ್‍ನೆಟ್ ಸರ್ಫಿಂಗ್ ಸಾಧನಗಳು, ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಪ್ಲ್ಯಾನರ್‍ಗಳು, ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಪ್ಲ್ಯಾನರ್‍ಗಳು ಮತ್ತು ವೀಡಿಯೋಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು, ನೇರ ಟಿವಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಈ-ರೀಡಿಂಗ್‍ಗಾಗಿ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ವಿನ್ಯಾಸಿಸಲಾಗಿದೆ. === ಸ್ಲೇಟ್‌ಗಳು === ಸ್ಲೇಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍ಗಳು [[ರೈಟಿಂಗ್ ಸ್ಲೇಟ್‍ಗಳಂತೆ]] ಹೋಲುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC‍ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ({{convert|8.4|-|14.1|in|cm|abbr=off|disp=s}}) [[LCD]] ಸ್ಕ್ರೀನ್‍ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆಯಲ್ಲದೇ, ಆರೋಗ್ಯಸೇವೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಅತಿಥಿಸತ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಫೀಲ್ಡ್ ವರ್ಕ್‍ಗಳಂತಹ [[ನೇರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ]] ಇದು ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ. ಫೀಲ್ಡ್ ವರ್ಕ್‍ಗಳಿಗಾಗಿನ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ಗಳಿಗೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸ್ಥಿರ ವಿಶೇಷ ಗುಣಗಳಿರುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಗಳ ಅಗತ್ಯತೆಯಿರುತ್ತದೆಯಲ್ಲದೇ, ಅವುಗಳು ಉಷ್ಣ ನಿರೋಧಕತೆ, ಆರ್ದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಡ್ರಾಪ್/ವೈಬ್ರೇಷನ್ ‍ಹಾನಿಯಂತಹ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಮೊಬಿಲಿಟಿ ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಸ್ಥಿರತೆಯ ಬಗೆಗಿನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯವು ಈ ಅರ್ಹತೆಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟುಮಾಡುವಂತಹ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಚೀಚೆ ಬದಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. === ಪರಿವರ್ತಕಗಳು === ಪರಿವರ್ತಕ ನೋಟ್‍ಬುಕ್‍ಗಳು ಜೋಡಿತ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ನೊಂದಿಗಿರುವ ಬೇಸ್ ಬಾಡಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಆಧುನಿಕ ಲ್ಯಾಪ್‍ಟಾಪ್‍ಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಸ್ಲೇಟ್‍ಗಳಿಗಿಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ತೂಕ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಕನ್‍ವರ್ಟಿಬಲ್(ಪರಿವರ್ತಕಗಳ) ಬೇಸ್‍ಗಳು ಸ್ವಿವೆಲ್ ಹಿಂಜ್ ಅಥವಾ ರೊಟೇಟಿಂಗ್ ಹಿಂಜ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಿಂಗಲ್ ಜಾಯಿಂಟ್‍‍ನಲ್ಲಿ ಡಿಸ್‍ಪ್ಲೇಗೆ ಜೋಡಿಣೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಜಾಯಿಂಟ್, ಸ್ಕ್ರೀನ್ 180° ಯ ಮೂಲಕ ತಿರುಗಲು ಸಹಕರಿಸುವುದಲ್ಲದೇ, ಫ್ಲ್ಯಾಟ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಸರ್ಫೇಸ್ ‍ನ್ನು ಒದಗಿಸಲು, ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ನ ಮೇಲ್ಭಾಗವನ್ನು ಮಡಚಿ ಹಿಡಿಯತ್ತದೆ. ಆದ್ದಾಗ್ಯೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ವಿನ್ಯಾಸವು, ನೋಟ್‍ಬುಕ್‍ನಲ್ಲಿರುವ ದೌರ್ಬಲ್ಯದ ಭೌತಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಉತ್ಪಾದಕರು ಈ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, [[ಪ್ಯಾನಾಸೋನಿಕ್ ಟಫ್‍ಬುಕ್]] 19 ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವ ನೋಟ್ ಬುಕ್ ಎಂದು ಪ್ರಚಾರ ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಸರ್ ನ ಒಂದು ಮಾದರಿ (ಟ್ರಾವೆಲ್ ಮೇಟ್ C210)ಯು ಸ್ಲೈಡಿಂಗ್ ಡಿಸೈನ್ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದು ಸ್ಲೇಟ್ ಲೈಕ್ ಪೊಸಿಷನ್‍ನಿಂದ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಸ್ಲೈಡ್ಸ್ ಅಪ್ ಆಗುವುದಲ್ಲದೇ, ಲ್ಯಾಪ್ ಟಾಪ್ ಮೋಡ್‍ನ್ನು ಒದಗಿಸಲು, ಸೂಕ್ತ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಲಾಕ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಪರಿವರ್ತಕಗಳು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC‍ಗಳ ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯ ಫಾರ್ಮ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್‍ಗಳಾಗಿವೆ, ಯಾಕೆಂದರೆ, ಅವುಗಳು ಟಚ್‍ಸ್ಕ್ರೀನ್‍ನ್ನು ಇನ್‍ಪುಟ್‍ನ ಒಂದು ಮೂಲ ವಿಧಾನವಾಗಿ ಬಳಸದಿರುವಂತಹ ಈಗಲೂ ಕೀಬೋರ್ಡ್ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ನೋಟ್‍ಬುಕ್‍ಗಳ ಪಾಯಿಂಟಿಂಗ್ ಸಾಧನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. === ಹೈಬ್ರಿಡ್ಸ್ === [[HP/ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ TC 1000]] ಮತ್ತು [[TC1100]] ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಂದ ಹೈಬ್ರಿಡ್ಸ್ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಸ್ಲೇಟ್ ಮತ್ತು ಕನ್‍ವರ್ಟಿಬಲ್‍ಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣ‍ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಕನ್‍ವರ್ಟಿಬಲ್‍ಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಡಿಟ್ಯಾಚೇಬಲ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸುವಾಗ, ಕನ್‍ವರ್ಟಿಬಲ್‍ಗಳ ಲಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಡಿಟ್ಯಾಚೇಬಲ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ಗಳೊಂದಿಗಿರುವ ಹೈಬ್ರಿಡ್ಸ್‍ಗಳು ಸ್ಲೇಟ್ ಮಾಡೆಲ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಗೊಂದಲವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಪರಿಶುದ್ಧ ಸ್ಲೇಟ್ ಮಾಡೆಲ್‍ಗಳಿಗಾಗಿನ ಡಿಟ್ಯಾಚೇಬಲ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ಗಳು, ಪರಿವರ್ತಕಗಳಂತೆ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‍ಗಳು ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಉಳಿಯಲು ಆವರ್ತಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. == ಸಿಸ್ಟಂ ಸಾಫ್ಟವೇರ್‍ == === ಆಪಲ್ === ಆಕ್ಸಿಯಾಟ್ರಾನ್ 2007 <ref name="modbookRelease">[http://www.tabletpcreview.com/default.asp?newsID=695 ]</ref> ರಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಕ್‍ವರ್ಲ್ಡ್ ನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದಲ್ಲದೇ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡನಂತರ, [[ಮಾಡ್‍ಬುಕ್]] [[Mac OS X]]-ಆಧಾರಿತ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಎನ್ನುವ ಆಪಲ್‍ [[ಮ್ಯಾಕ್ ಬುಕ್‍]] ನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದನು. ಮಾಡ್‍ಬುಕ್ ಕೈಬರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಭಂಗಿಗಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಗಾಗಿ ಆåಪಲ್‍ನ [[ಇಂಕ್‍ವೆಲ್‍ನ್ನು]] ಬಳಸುವುದಲ್ಲದೇ, [[ವ್ಯಾಕೋಮ್‍ನಿಂದ]] ಡಿಜಿಟೈಸೇಷನ್ ಹಾರ್ಡ್‍ವೇರ್‍ನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‍ನಲ್ಲಿರುವ ಟಾಕ್ ಟು ಡಿಜಿಟೈಜರ್ ನಿಂದ ಮ್ಯಾಕ್ ಒಎಸ್ ‍ಎಕ್ಸ್‍ ಪಡೆಯಲು, ಮಾಡ್‍ಬುಕ್‍ನಲ್ಲಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಥರ್ಡ್ ಪಾರ್ಟಿ ಡ್ರೈವರ್‍ನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ; ವ್ಯಾಕೊಮ್ ಈ ಸಾಧನಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಡ್ರೈವರ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. === ಲಿನಕ್ಸ್ === ಫ್ರಂಟ್‍ಪಾತ್‍ನಿಂದ ಅಳವಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಲಿನಕ್ಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ನ ಒಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಅಳವಡಿಕೆಯೇ [[ಪ್ರೋ ಗೇರ್]]. ಪ್ರೋಗೇರ್‍ನಲ್ಲಿ ಟ್ರಾನ್ಸ್‍ಮೆಟಾ ಚಿಪ್ ಮತ್ತು ಒಂದು ರೆಸಿಸ್ಟಿವ್ ಡಿಜಿಟೈಝರ್‍ನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರೋಗೇರ್‍ ಸ್ಲ್ಯಾಕ್‍ವೇರ್ ಲಿನಕ್ಸ್‍ನ ವರ್ಷನ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಂದಿತು, ಆದರೆ ತದನಂತರ ಅದನ್ನು ವಿಂಡೋಸ್ 98 ನೊಂದಿಗೆ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಈ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಉದ್ದೇಶಿತ [[IBM PC ಕಾಂಪ್ಯಾಟಿಬಲ್]] ಯಂತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಅವುಗಳು ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂಗಳನ್ನು ಚಾಲನೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಆದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಸಾಧನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯದವರೆಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಫ್ರಂಟ್ ಪಾತ್ ಈ ಸಾಧನದ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಟಚ್‍ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಸಬ್‍-ನೋಟ್‍ಬುಕ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍ಗಳು ಸಣ್ಣ ಕಸ್ಟಮೈಸೇಷ‍ನ್‍ನೊಂದಿಗೆ ಲಿನಕ್ಸ್‍ನ ಅನೇಕ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಚಾಲನೆ ಮಾಡಬಹುದೆಂಬುದನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. [[ಎಕ್ಸ್.ಆರ್ಗ್]] ಈಗ ವ್ಯಾಕೊಮ್ ಡ್ರೈವರ್‍ಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ರೊಟೇಷನ್ ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಇನ್‍ಪುಟ್‍ಗಳಿಗೆ ಸಪೋರ್ಟ್ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೇ, [[Qt]] ಆಧಾರಿತ [[ಕ್ಯುಟೋಪಿಯಾ]] ಮತ್ತು [[GTK +]] ಆಧಾರಿತ [[ಇಂಟರ್‍ನೆಟ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ OS]] ಅವೆರಡರಿಂದಲೂ ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಯ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಗಳಿಗೂ ಸಪೋರ್ಟ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮುಕ್ತವಾದ ಮೂಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಖಾತರಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಲಿನಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್ ನೋಟ್ ಟೇಕಿಂಗ್ ಸಾಫ್ಟವೇರ್‍ [[ಕ್ಸರ್ನಲ್]] (PDF ಫೈಲ್ ಆನಟೇಷನ್‌ಗೆ ಸಹಾಯಕವಾಗುವ), ಗೌರ್ನಲ್ (ಗ್ನೋಮ್ ಆಧಾರಿತವಾದ ಒಂದು ನೋಟ್ ಟೇಕಿಂಗ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್) ಮತ್ತು ಜಾವಾ ಆಧಾರಿತ [[ಜರ್ನಾಲ್]] (ಬಿಲ್ಟ್ ಇನ್ ಫಂಕ್ಷನ್ ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಗೆ ಸಹಕರಿಸುವ) ಗಳಂತಹ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಸಾಫ್ಟವೇರ್‍ನ ಅನ್ವೇಷಣೆಗಿಂತ ಮೊದಲು, ಅನೇಕ ಬಳಕೆದಾರರು ಆನ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ಗಳನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು [[ಡ್ಯಾಷರ್]] ನಂತಹ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಇನ್‍ಪುಟ್ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಸೆಲ್ ರೈಟರ್, ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಯ, ಏಕೈಕ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು,ಇದರಲ್ಲಿ ಬಳಕೆದಾರರು ಗ್ರಿಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಬರೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಲಿನಕ್ಸ್ ಆಧಾರಿತ ಅನೇಕ ಒ ಎಸ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‍ಗಳು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಳಿಗಾಗಿ ಮೀಸಲಾಗಿವೆ. ಮಾಯೆಮೋ, ಡೇಬಿಯನ್ ಲಿನಕ್ಸ್ ಆಧಾರಿತ ಗ್ರಾಫಿಕಲ್ ಯೂಸರ್ ಎನ್ವಿರಾನ್‍ಮೆಂಟ್ ಇದನ್ನು ನೋಕಿಯಾ ಇಂಟರ್‍ನೆಟ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಸಾಧನಗಳಿಗಾಗಿ(N770, N800, N810 & N900) ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅದು ಈಗ 5ನೇ ಪೀಳಿಗೆಯಲ್ಲಿದೆಯಲ್ಲದೇ, ವಿಸ್ತೃತ ವಿನ್ಯಾಸಗಳ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಮತ್ತು ಯೂಸರ್ ಸಪೋರ್ಟೆಡ್ ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿದೆ. ಉಬುಂಟು ನೆಟ್‍ಬುಕ್ ರಿಮಿಕ್ಸ್ ಎಡಿಷನ್‍ನಂತೆ, ಇಂಟೆಲ್ ಸ್ಪಾನ್ಸರ್ಡ್ ಮೋಬ್ಲಿನ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್, ಇವೆರಡೂ ಕೂಡ ಟಚ್‍ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಯೂಸರ್ ಇಂಟರ್‍ಫೇಸ್‍ಗಳಿಗೆ ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಇವೆಲ್ಲವುಗಳೂ ಕೂಡ ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್‍ಗಳಾಗಿದ್ದರೂ ಕೂಡ, ಅವುಗಳು ಉಚಿತವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವುದಲ್ಲದೇ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಡಿಸೈನ್‍ಗಳಿಗೆ ಅನುರೂಪವಾದ ಸಾಧನಗಳಿಗೆ ಅಳವಡಿಸಲು ಅಥವಾ ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತವೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಿಯೋಸ್ಕ್ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿ ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಡಿಜಿಟೈಝರ್/ಟಚ್ ಡಿವೈಸ್ ರನ್ನಿಂಗ್ ಓಪನ್SUSE ಲಿನಕ್ಸ್. ಈ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಲಿನಕ್ಸ್ ಗೆ ಸಹಾಯಮಾಡಲು ಇದು ಮೊದಲ ಸಾಧನವಾಗಿತ್ತು. === ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ === ವಿಂಡೋಸ್ 7 ಟಚ್ ಕೆಪಾಬಿಲಿಟಿಯು [[ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಸರ್ಫೇಸ್]] ತಂತ್ರಜಾÕನಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದೊಂದು ಸೂಚಕ ಮತ್ತು ಟಚ್ ಸೆಂಟ್ರಿಕ್ UI ಎನ್‍ಹ್ಯಾನ್ಸ್ಮೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು ಈಗಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಟಚ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. [[ವಿಂಡೋಸ್ XP ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಎಡಿಷನ್]].<ref>{{Citation | last = | first = | coauthors = | title =MSDN: Windows XP Tablet PC Edition: Tablet PC: An Overview | work = | pages = | language = | publisher =Microsoft | date =2004-08-24 | url = http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio05.html#Microsoft04a | accessdate = 2008-09-04}}</ref><ref>{{Citation | last = | first = | coauthors = | title = Windows XP Tablet PC Edition: Tablet PC: An Overview | work = | pages = | language = | publisher = Microsoft | date = 2002-06-01 | url = http://www.itxcgc.com/images/Brochures/Microsoft/TabletPCOverview.pdf | accessdate = 2008-09-04 | archive-date = 2008-07-19 | archive-url = https://web.archive.org/web/20080719105920/http://www.itxcgc.com/images/Brochures/Microsoft/TabletPCOverview.pdf | url-status = dead }}</ref> ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ತಂತ್ರಜಾÕನದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಈ ವಿಂಡೋಸ್ ಹೊಂದಿದೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಎಡಿಷನ್ ಇದು ವಿಂಡೋಸ್ ಎಕ್ಸ್ ಪಿ ಪ್ರೊಫೆಷನಲ್‍ನ ಸೂಪರ್‍ಸೆಟ್ ಆಗಿದ್ದು, ಆಲ್ಟರ್ನೇಟ್ ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಇನ್‍ಪುಟ್ ([[ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಇನ್‍ಪುಟ್ ಪ್ಯಾನೆಲ್]]) ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಸ್ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಹಾರ್ಡ್‍ವೇರ್‍ಗಳಿಗೆ ಸಪೋರ್ಟ್‍ ಮಾಡಲು ಬೇಸಿಕ್ ಡ್ರೈವರ್‍ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್ ಫಂಕ್ಷನಾಲಿಟಿಯ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಎಡಿಷನ್‍ನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲು, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಡಿಜಿಟೈಝರ್ ಅಥವಾ ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಡಿವೈಸ್, ಮತ್ತು ಹಾರ್ಡ್‍ವೇರ್‍ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಬಟನ್‍ಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಂತೆ, [[ಕಂಟ್ರೋಲ್- ಆಲ್ಟ್- ಡಿಲೇಟ್]] ಶಾರ್ಟ್ ಕಟ್ ಬಟನ್, ಸ್ಕ್ರೋಲಿಂಗ್ ಬಟನ್‍ಗಳು, ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ಪಕ್ಷ ಒಂದು ಯೂಸರ್ ಕನ್‍ಫಿಗರೇಬಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಬಟನ್‍ಗಳ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಹೈಸ್ಕೂಲ್‍ಗಳು ಪ್ರತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗಾಗಿ ಈ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ವಿಂಡೋಸ್ XP ಗಾಗಿನ ಸರ್ವೀಸ್ ಪ್ಯಾಕ್ 2, ಇದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಎಡಿಷನ್ 2005 ಮತ್ತು ಫ್ರೀ ಅಪ್‍ಗ್ರೇಡ್‍ನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ವರ್ಷನ್ ಸುಧಾರಿತ ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ತಂದಿತಲ್ಲದೇ, ಮತ್ತು ಇನ್‍ಪುಟ್ ಪ್ಯಾನೆಲ್‍ನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಿತು. ಇನ್‍ಪುಟ್ ಪ್ಯಾನೆಲ್ ಇದನ್ನು ಇತರ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‍ಗಳಿಗಾಗಿ ಸ್ಪೀಚ್ ರೆಕಗ್ನಿಷನ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು(ಇನ್‍ಪುಟ್ ಮತ್ತು ಕರೆಕ್ಷನ್) ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಂಡೋಸ್ ವಿಸ್ತಾದ ಯಶಸ್ಸಿನಿಂದಾಗಿ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಫಂಕ್ಷನಾಲಿಟಿಯು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯದವರೆಗೆ ಈ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಎಡಿಷನ್‍ನ ಅವಶ್ಯಕತೆಯು ಬೇಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೋಮ್ ಬೇಸಿಕ್ ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರ್ಟರ್ ಎಡಿಷನ್‍ಗಳನ್ನು ಹೊರತಾಗಿ, ಈ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಸಪೋರ್ಟ್ ವಿಂಡೋಸ್ ವಿಸ್ತಾದ ಎಲ್ಲಾ ಎಡಿಷನ್‍ಗಳಿಗಾಗಿ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ, ಇನ್‍ಪುಟ್ ಡಿವೈಸ್ ಡಿಜಿಟರ್, ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್, ಅಥವಾ ರೆಗ್ಯೂಲರ್ ಮೌಸ್ ಇದ್ದರೂ ಕೂಡ, ಇದು ಯಾವುದೇ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ರನ್ನಿಂಗ್ ವಿಸ್ತಾಗಳಿಗೆ ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆ, ಇಂಕ್ ಕಲೆಕ್ಷನ್,<ref>[http://msdn.microsoft.com/en-us/library/ms701180(VS.85).aspx MSDN] Ink collection</ref> ಮತ್ತು ಪೂರಕ ಇನ್‍ಪುಟ್ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ವಿಸ್ತಾವು, ಮಲ್ಟಿ ಟಚ್ ಫಂಕ್ಷನ್‍ಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಚನೆಗಳು (ಮುಖ್ಯವಾಗಿ [[ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಸರ್ಫೆಸ್]] ವರ್ಶನ್ ಆಫ್ ವಿಸ್ತಾಗಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ) ಮತ್ತು ಮಲ್ಟಿ ಟಚ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‍ಗಳ ಬಿಡುಗಡೆಯೊಂದಿಗೆ ಈಗ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಕೂಡ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅಟೋಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಕಲಿಕಾ ಸಾಧನದಂತೆ, ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ರೆಕಗ್ನಿ‍ಷನ್ ಪರ್ಸನಲೈಸೇಷನ್ ಸಾಧನದ ಪರಿಚಯದೊಂದಿಗೆ, ವಿಂಡೋಸ್ ವಿಸ್ತಾವು, ಸುಧಾರಿತ ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಯ ಫಂಕ್ಷನಾಲಿಟಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಸುಧಾರಿಸಿತು. ಸ್ಟಾರ್ಟರ್ ಎಡಿಷನ್‍ನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಫಂಕ್ಷನಾಲಿಟಿಯು ವಿಂಡೋಸ್ 7 ಎಲ್ಲಾ ಎಡಿಷನ್‍‍ಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಅದು ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರಿಟನ್ ಮ್ಯಾಥ್ ಎಕ್ಸ್‍ಪ್ರೆಷನ್ಸ್ ಫಾರ್ಮುಲಾಗಳನ್ನು ಮಾನ್ಯಮಾಡುವಂತಹ ಹೊಸ ಮ್ಯಾಥ್ ಇನ್‍ಪುಟ್ ಪ್ಯಾನಲ್‍ನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತಲ್ಲದೇ, ಇತರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೂಡ ಸಂಯೋಜನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ವಿಂಡೋಸ್ 7, ಅತೀ ಬೇಗನೆ, ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟ, ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ಬರವಣಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವಂತೆ, ಈ ಪೆನ್ ಇನ್‍ಪುಟ್ ಮತ್ತು ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ರೆಕಗ್ನಿಷನ್‍ನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಸುಧಾರಿಸಿತು. ವಿಶಿಷ್ಟ ಶಬ್ದಭಂಡಾರ‍ದೊಂದಿಗೆ (ಮೆಡಿಕಲ್ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಶಬ್ದಗಳು) ಪರ್ಸನಲೈಸ್ಡ್ ಕಸ್ಟಮ್ ಡಿಕ್ಷನರಿ‍ಗಳು ಸಹಕರಿಸುವುದಲ್ಲದೇ, ನೋಟ್ ಟೇಕಿಂಗ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸಲು, ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಪ್ರಿಡಿಕ್ಷನ್ ಇನ್‍ಪುಟ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ನಡೆಯುವಂತೆ ಕೂಡ ಸಹಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಮೌಸ್‍ನಂತೆಯೇ, ನಿಮ್ಮ ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಟಚ್ ಗೆಸ್ಚರ್‍ಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಸುಧಾರಿತ ರೀತಿಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಬಲಗೊಳಿಸಲು, ಮಲ್ಟಿ ಟಚ್ ತಂತ್ರಜಾÕನ ಕೆಲವೊಂದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಲಭ್ಯವಾಗಿದೆ.<ref>http://www.microsoft.com/windows/windows-7/features/tablet-pc.aspx</ref> ಇಂತಹ ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಗತಿಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಒಎಸ್‍ನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಫಂಕ್ಷನ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉದ್ಭವಾಗುತ್ತವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಡ್ರೈವರ್ಸ್‍ಗಳು ಟಚ್ ಇನ್‍ಪುಟ್ ಡಿವೈಸ್‍ಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಪಿಎಸ್/2 ಮೌಸ್ ಇನ್‍ಪುಟ್ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಫಂಕ್ಷನ್‍ಗಳು ಫಂಕ್ಷನಾಲಿಟಿಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗದಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲ್ಪಡಬಹುದು. == ವಿಂಡೋಸ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್ == ಫ್ಲ್ಯಾಟ್‍ಫಾರ್ಮ‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿರುವ ಫಾರ್ಮ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್ ಮತ್ತು ಫಂಕ್ಷನ್‍ಗಳಿಗಾಗಿನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಕ್ಯಾಟರ್‍ಗಳಿಗಾಗಿ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ಅಥವಾ ಇಂಟರ್‍ಫೇಸ್‍ನಲ್ಲಿ,ಪೆನ್- ಫ್ರೆಂಡ್ಲಿ ಯೂಸರ್ ಇಂಟರ್‍ಫೇಸ್ ಮತ್ತು /ಅಥವಾ ನೇರವಾಗಿ ಹ್ಯಾಂಡ್ ರೈಟ್ ಮಾಡಲು ಸಮರ್ಥವಾಗುವಂತೆ, ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ಗಳ ಅನೇಕ ನಮೂನೆಗಳು ಸಂಯೋಜನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ಗಳ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವಿವರಣೆಯು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ;ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯನ್ಸ್ ಪ್ಯಾಕ್ * ಇಂಕ್ ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್: ಆಕ್ಟಿವ್ ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಇದು ಬಳಕೆದಾರನು ಬ್ಯಾಕ್‍ಗ್ರೌಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮತ್ತು ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್‍ನಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಬರೆಯಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ವಿನ್ಯಾಸಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. * ಸ್ನಿಪ್ಪಿಂಗ್ ಟೂಲ್: ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಕ್ಯಾಪ್ಚರ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್ ಇದು ಸ್ಕ್ರೀ‍ನ್‍ನ ಭಾಗ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಲು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪೆನ್‍ಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ, ನಂತರ ಅದನ್ನು ಟಿಪ್ಪಣಿ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೇ, ಫೈಲ್‍ನಂತೆ ಸೇವ್ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಈಮೇಲ್‍ನಲ್ಲಿ ಕಳುಹಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. * ಇಂಕ್ ಆರ್ಟ್: ಪೈಂಟಿಂಗ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ನನ್ನು ಮೂಲತಃ ಆಂಬಿಯೆಂಟ್ ಡಿಸೈನ್‍ನಿಂದ ಆರ್ಟ್‍ರೇಜ್ ಎಂದು ವಿನ್ಯಾಸಿಸಲಾಯಿತಲ್ಲದೇ, ಅದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‍ಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. * ಇಂಕ್ ಕ್ರಾಸ್‍ವರ್ಡ್: ಪೇಪರ್ ಕ್ರಾಸ್‍ವರ್ಲ್ಡ್ ಪಝಲ್‍ನ ಅನುಭವವನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಲು ಕ್ರಾಸ್‍ವರ್ಡ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ನನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು. * ಮೀಡಿಯಾ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಫರ್: ಒಂದೇ ನೆಟ್‍ವರ್ಕ್‍ನ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍ಗಳಿಂದ ಮ್ಯೂಸಿಕ್, ಚಿತ್ರಗಳು, ಮತ್ತು ವೀಡಿಯೋಗಳನ್ನು ಡೌನ್‍ಲೋಡ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು, ಸಿಂಕ್ರೋನೈಸೇಷನ್ ಯುಟಿಲಿಟಿಯನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಿಸಲಾಗಿದೆ. ;ಎಜುಕೇಷನ್ ಪ್ಯಾಕ್ * [http://www.microsoft.com/windowsxp/downloads/tabletpc/educationpack/overview3.mspx ಇಂಕ್ ಫ್ಲ್ಯಾಶ್ ಕಾರ್ಡ್ಸ್]: [[ಫ್ಲ್ಯಾಶ್ ಕಾರ್ಡ್]] ಅಪ್ರೋಚ್‍ನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮೆಮೊರೈಸೇಷನ್‍ಗೆ ಸಹಕರಿಸಲು, ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಅವರದೇ ಆದ ಫ್ಲ್ಯಾಶ್‍ಕಾರ್ಡ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಹ್ಯಾಂಡ್ ರೈಟ್ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಲೈಡ್ ಶೋನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ, ಈ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‍ನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಿಸಲಾಗಿದೆ. * [http://www.microsoft.com/windowsxp/downloads/tabletpc/educationpack/overview4.mspx ಇಕ್ವೇಷನ್ ರೈಟರ್]: ಇದೊಂದು ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರಿಟನ್ ಗಣಿತ ಸಮೀಕರಣಗಳನ್ನು ಇತರ ದಾಖಲೆಗಳಿಗೆ ಪೇಸ್ಟಿಂಗ್ ಮಾಡಲು, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಧಾರಿತ ಇಮೇಜ್‍ಗಳನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ವಿಶೇಷ ಮಾನ್ಯತಾ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ. * [http://www.microsoft.com/windowsxp/downloads/tabletpc/educationpack/overview2.mspx ಗೋ ಬೈಂಡರ್ ಲೈಟ್]: ಆåಜಿಲೆಕ್ಸ್ ಲ್ಯಾಬ್‍ನಿಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ನೋಟ್ ಟೇಕಿಂಗ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್ ಆಗಿದೆ. * [http://www.microsoft.com/windowsxp/downloads/tabletpc/educationpack/overview6.mspx ಹೆಕ್ಸಿಕ್ ಡಿಲಕ್ಸ್]: ವಿಶೇಷ ಸೂಚಕವಿರುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC‍ಯೊಂದಿಗಿನ ಒಂದು ಆಟವಾಗಿದ್ದು, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‍ನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಸಮರ್ಥವಾಗುವಂತೆ ಸಹಕರಿಸುತ್ತದೆ. == ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ಸ್‌ಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನೋಟ್‍ಬುಕ್‍ಗಳು == ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC‍ಗಳ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಮತ್ತು ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಒಬ್ಬ ಬಳಕೆದಾರನ ಅರಿಕೆಯು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಬಳಕೆದಾರನಿಗೆ ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನುಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಫ್ಲ್ಯಾಟ್‍ಫಾರ್ಮ್ ಬಳಕೆದಾರರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ: ==== ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ==== * ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿಕೊಂಡು, ನಿಂತುಕೊಂಡು ಅಥವಾ ಒಂದೇ ಕೈಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುವಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಮೌಸ್ ಮತ್ತು ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ಗಳನ್ನು ಬಳಕೆಮಾಡಲು ಹೆಚ್ಚು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. * ಕಡಿಮೆ ತೂಕ, ಲೋವರ್ ಪವರ್ ಮಾಡೆಲ್‍ಗಳು [[ಅಮೆಝಾನ್ ಕಿಂಡಲ್‌]]ನಂತೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ರೀಡಿಂಗ್ ಡಿವೈಸ್‍ನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. * ಇಮೇಜ್ ಮ್ಯಾನಿಪ್ಯುಲೇಷನ್, ಅಥವಾ ಮೌಸ್ ಆಧಾರಿತ ಆಟಗಳಂತಹ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ರೀತಿಯ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ ಮತ್ತು ಮೌಸ್ ಅಥವಾ ಟಚ್ ಪ್ಯಾಡ್ ಬಳಕೆಗಿಂತ, ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ನ್ಯಾವಿಗೇಷನ್ ಸುಲಭವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. * ಡಯಾಗ್ರಾಮ್‍ಗಳನ್ನು, ಗಣಿತ ಸಂಕೇತಗಳು, ಮತ್ತು ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಸುಲಭ ಅಥವಾ ಅತೀ ಬೇಗನೆ ದಾಖಲಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು. * ರಿಯಾಯಿತಿ, ಸೂಕ್ತ ಸಾಫ್ಟ್‍ವೇರ್‍ಗಳು, ಯೂನಿವರ್ಸಲ್ ಇನ್‍ಪುಟ್, ವಿಭಿನ್ನ ಕೀಬೋರ್ಡ್ ಲೋಕಲೈಸೇಷನ್‍ಗಳಿಗಿಂತ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ. * ಕೆಲವೊಂದು ಬಳಕೆದಾರರು, ಸ್ಕ್ರೀನ್‍ನಲ್ಲಿನ ಪಾಯಿಂಟರ್‍ಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಳ್ಳದಿರುವ ಮೌಸ್ ಅಥವಾ ಟಚ್‍ಪ್ಯಾಡ್ ‍ನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡುವ ಬದಲು, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಲು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಟೈಲಸ್‍ನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ==== ಅನಾನುಕೂಲಗಳು ==== * ದುಬಾರಿ ವೆಚ್ಚ- ಕನ್‍ವರ್ಟಿಬಲ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC‍ಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನಾನ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಳಿಗಿಂತ ತುಂಬಾ ದುಬಾರಿಯಾಗಿರುವುದಲ್ಲದೇ, ಈ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಇಳಿಮುಖವಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://news.com.com/Convertibles+The+new+laptop+bling/2100-1044_3-5900655.html |title=Convertibles: The new laptop bling? - CNET News.com |access-date=2012-07-15 |archive-date=2012-07-15 |archive-url=https://archive.is/20120715080342/http://news.com.com/Convertibles+The+new+laptop+bling/2100-1044_3-5900655.html |url-status=live }}</ref> * ಇನ್‍ಪುಟ್ ಸ್ಪೀಡ್- ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ, ಹ್ಯಾಂಡ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಟೈಪಿಂಗ್‌ಗಿಂತ ನಿಧಾನವಾಗಿದೆ, ಟೈಪಿಂಗ್ [[WPM]]ಗೆ 50-150 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾದರೆ; [[Slideit]], [[Swype]] ಮತ್ತು ಇತರ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು ಇನ್‍ಪುಟ್‍ ನ ಪೂರಕ, ಸ್ಪೀಡರ್ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿವೆ. * ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಮತ್ತು ಹಿಂಜ್ ಡ್ಯಾಮೇಜ್ ರಿಸ್ಕ್- ಒಂದೇ ಫ್ರೇಮ್‍ನಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಕೂಡ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಳು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಲ್ಯಾಪ್‍ಟ್ಯಾಪ್‍ಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿ, ಅವುಗಳ ಸ್ಕ್ರೀನ್‍ಗಳು ಕೂಡ ಇನ್‍ಪುಟ್ ಡಿವೈಸ್‍ಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆಯಲ್ಲದೇ, ಇಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್ ಮತ್ತು ಮಿಸ್‍ಯೂಸ್‍ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಡ್ಯಾಮೇಜ್‍ನ ಅಪಾಯಗಳ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು. ಕನ್‍ವರ್ಟಿಬಲ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಳ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಹಿಂಜ್ ನಾರ್ಮಲ್ ಲ್ಯಾಪ್ ‍ಟಾಪ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್‍ಗಳಂತಲ್ಲದೇ, ಇದು ಎರಡು ಆåಕ್ಸಿಸ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ನಂತರದಲ್ಲಿ ಅದು ಅನೇಕ ಮೆಕಾನಿಕಲ್ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ (ಡಿಜಿಟೈಝರ್ ಮತ್ತು ವೀಡಿಯೋ ಕೇಬಲ್ಸ್, ಎಂಬೆಡೆಡ್ ವಿಫಿ ಆå‍ಂಟೆನ್ನಾಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ) ವೈಫಲ್ಯತೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=April 2010}} * ಎರ್ಗಾನಾಮಿಕ್ಸ್ – ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಸ್ಲೇಟ್ ಮೋಡಾಗಿ ಮಡಚಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಯು ರಿಸ್ಟ್ ರೆಸ್ಟ್‍ಗೆ(ಮಣಿಕಟ್ಟಿನ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೆ) ಅವಕಾಶ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿ, ಬಳಕೆದಾರನು ಬರೆಯುವಾಗ ಅವರ ತೋಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಆಚೀಚೆ ಚಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=December 2009}} * ನಿಧಾನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ- ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC‍ಗಳು ಅವುಗಳ ದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಲ್ಯಾಪ್‍ಟಾಪ್‍ಗಳಿಗಿಂತ ನಿಧಾನ ಗತಿಯ ಗಣಕೀಕರಣ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಫಿಕಲ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC‍ಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಗ್ರಾಫಿಕ್ ಕಾರ್ಡ್‍ಗಳ ಬದಲಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ನಿರೂಪಿತ ಗ್ರಾಫಿಕ್ ಪ್ರಾಸೆಸ್ಸರ್‍ಗಳಿಂದ ಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸಿ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಜನವರಿ 2010, ರಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಕಾರ್ಡ್‍ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಒಂದೇ ಒಂದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಅಂದರೆ ಅದು [[ಎಚ್ ಪಿ ಟಚ್‍ಸ್ಮಾರ್ಟ್]] tm2, ಅದು [[ATI]] ಮೊಬಿಲಿಟಿ ರೇಡಿಯಾನ್ HD4550 ವನ್ನು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಹೊಂದಿತ್ತು. ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ, ಅದರ ಕೋರ್ 2 ಡ್ಯೂ ಪ್ರಾಸೆಸ್ಸರ್ 1.8&nbsp;GHz. ರಷ್ಟು ಗರಿಷ್ಠ ಕ್ಲಾಕ್ ಸ್ಪೀಡ್‍ನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. [http://store.shopfujitsu.com/fpc/Ecommerce/PrdBridge.jsp?pclass=T5 Fujitsu LifeBook T5010]{{Dead link|date=ಜೂನ್ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ಎಂಬ ಈ ಆಪ್ಷನ್‍ಗಳು CPUಗಳಿಗೆ 2.8&nbsp;GHz, ರವರಷ್ಟು ಸ್ಪೀಡ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.ಆದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಕೂಡ ಕೇವಲ ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ‍ಗಳಿಗೆ{{Citation needed|date=April 2010}} ಸಪೋರ್ಟ್ ಆಗುತ್ತವೆ. == ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು == ರೆಗ್ಯುಲರ್ ಲ್ಯಾಪ್‍ಟಾಪ್‍ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಗಳು ಕೂಡ ಈ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ: * ಕೆಪಾಸಿಟಿವ್ ಕಾಂಟ್ಯಾಕ್ಟ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಇನ್‍ಪುಟ್‍ನ್ನು. ಗುರುತಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ಸಿಸ್ಟಂ‍ಗೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಒತ್ತಡವಿಲ್ಲದೇ, ಸ್ಕ್ರೀನ್‍ನಲ್ಲಿನ ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಬಲ್ಲುದು.<ref name="autogenerated1">{{Cite web |url=http://news.thomasnet.com/fullstory/811421 |title=Tablet PC offers capacitive touch sensing capability., Dell, Inc |access-date=2010-06-28 |archive-date=2010-02-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100211151556/http://news.thomasnet.com/fullstory/811421 |url-status=dead }}</ref> * ಪಾಮ್ ರೆಕಗ್ನಿಷನ್, ಇದು ಅನುದ್ದೇಶಕರ ಪಾಮ್ಸ್‍ಗಳು ಅಥವಾ ಪೆನ್ಸ್ ಇನ್‍ಪುಟ್‍ಗಳಿಗೆಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವ ಇತರ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.<ref name="autogenerated1"/> * [[ಮಲ್ಟಿ ಟಚ್]] ಕೆಪಾಬಿಲಿಟಿ‍ಗಳು, ಮಲ್ಟಿಪಲ್ ಏಕಕಾಲಿಕ ಫಿಂಗರ್‍ಟಚ್‍ಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದಲ್ಲದೇ, ಆನ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅಂಶಗಳ<ref>{{Cite web |url=http://jkontherun.blogs.com/jkontherun/2007/12/so-what-is-mult.html |title=jkOnTheRun:So what is multi-touch? |access-date=2010-06-28 |archive-date=2011-03-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110321093941/http://jkontherun.blogs.com/jkontherun/2007/12/so-what-is-mult.html |url-status=dead }}</ref> ವಿಸ್ತರಿತ ಕೈಚಳಕ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. == ಜನಪ್ರಿಯ ಮಾಡೆಲ್‌ಗಳು == {{Refimprove|section|date=December 2006}} {{See|Comparison of tablet PCs}} ಪ್ರಮುಖ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ತಯಾರಕರೆಂದರೆ [[ಏಸರ್]], [[AIS]], [[ಆಪಲ್ Inc.]], [[Asus]], [[ಬೊಸಾನ್ವಾ]], [[ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋವಯ]], [[ಫುಜಿಸ್ತು]], [[ಗೇಟ್‌ವೇ, Inc.]],[http://www.gnetcanada.com G-NET]{{Dead link|date=ಫೆಬ್ರವರಿ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, [[ಹೆವ್ಲೆಟ್-ಪ್ಯಾಕರ್ಡ್]], [[IBM]], [[ಲೆನೊವೊ ಗ್ರೂಪ್]], [[LG ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್]], [http://www.ruggedtabletpc.com ಮೊಬೈಲ್‌ಡಿಮ್ಯಾಂಡ್], [[ಮೋಶನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್]], [[NEC]], [[ಪ್ಯಾನಾಸಾನಿಕ್]], [http://www.quaduro.com ಕ್ವಾಡುರೊ-ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್], [[ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಕಿಯೋಸ್ಕ್]] ಮತ್ತು [[ತೊಷಿಬಾ]]. ಜನಪ್ರಿಯ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಳಗಿನವು ಸೇರಿವೆ: ==== ಹಲಗೆ ==== * [http://www.aispro.com/TabletPC/ruggedTabletPC.asp AIS Rugged Tablet PC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100802034421/http://www.aispro.com/TabletPC/ruggedTabletPC.asp |date=2010-08-02 }} * ಆರ್ಕೋಸ್ 9 * [[ಆಪಲ್ iPad]] * [[Axiotron Modbook]] * COWON Q5W * [http://www.scribblertabletpc.com Electrovaya Scribbler SC4100] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161007085612/http://scribblertabletpc.com/ |date=2016-10-07 }} * ಫುಜಿತ್ಸು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ಟಿಕ್ ST5010 * ಫುಜಿತ್ಸು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ಟಿಕ್ ST5111 * ಫುಜಿತ್ಸು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ಟಿಕ್ ST5112 * ಫುಜಿತ್ಸು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ಟಿಕ್ ST6012 * ಫುಜಿತ್ಸು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ಟಿಕ್ ST1010 * [http://www.gnetcanada.com/rugged-industrial-computers-gnet_rugtab104.asp G-NET Rugged Tablet PC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081225060038/http://www.gnetcanada.com/rugged-industrial-computers-gnet_rugtab104.asp |date=2008-12-25 }} * JLT8404 Field Tablet PC * [http://www.ruggedtabletpc.com/rugged-tablet-pc/xtablet-t7000-rugged-tablet-pc.php MobileDemand xTablet T7000 Rugged Tablet PC]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.ruggedtabletpc.com/rugged-tablet-pc/xtablet-t8700-rugged-tablet-pc.php MobileDemand xTablet T8700 Rugged Tablet PC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100117062206/http://www.ruggedtabletpc.com/rugged-tablet-pc/xtablet-t8700-rugged-tablet-pc.php |date=2010-01-17 }} * Motion M1200, M1300, M1400, LE-Series, LS800, LE 1700 * [http://www.motioncomputing.com/products/tablet_pc_J34.asp Motion J3400 Semi-Rugged Tablet PC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100819162025/http://www.motioncomputing.com/products/tablet_pc_J34.asp |date=2010-08-19 }} * [http://www.motioncomputing.com/products/tablet_pc_c5.asp Motion C5 Mobile Clinical Assistant Tablet PC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100526104532/http://www.motioncomputing.com/products/tablet_pc_c5.asp |date=2010-05-26 }} * [http://www.motioncomputing.com/products/tablet_pc_f5.asp Motion F5 Rugged Tablet PC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100527193939/http://www.motioncomputing.com/products/tablet_pc_f5.asp |date=2010-05-27 }} * [http://www.paceblade.com/site/DesktopDefault.aspx?tabindex=2&amp;tabid=3&amp;cat=20&amp;grp=2010 PaceBlade SlimBook 200 Series Tablet PCs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091030201515/http://www.paceblade.com/site/DesktopDefault.aspx?tabindex=2&tabid=3&cat=20&grp=2010 |date=2009-10-30 }} * ಪ್ಯಾನಾಸಾನಿಕ್ ಟಫ್‌ಬುಕ್ 08 * [http://www.quaduro.com Quadpad Slate Style Tablet PC] * [http://www.quaduro.com Quadpad 3G HSDPA Tablet PC] * [[ಸ್ಯಾಮ್‌ಸಂಗ್ Q1]] (Q1 Ultra) * [http://www.tabletkiosk.com/products/sahara/i400s_pp.asp TabletKiosk Sahara Slate PC i400 series Tablet PCs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100526224930/http://www.tabletkiosk.com/products/sahara/i400s_pp.asp |date=2010-05-26 }} * [http://www.tabletkiosk.com/products/sahara/a230t_overview.asp TabletKiosk Sahara NetSlate a230T Tablet PC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101130144329/http://tabletkiosk.com/products/sahara/a230t_overview.asp |date=2010-11-30 }} * [http://www.tabletkiosk.com/products/eo/a7330_overview.asp TabletKiosk eo a7330 Ultra-Mobile Tablet PCs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101130144532/http://tabletkiosk.com/products/eo/a7330_overview.asp |date=2010-11-30 }} * [http://www.tabletkiosk.com/products/eo/a7230X_overview.asp TabletKiosk eo TufTab Rugged Ultra-Mobile Tablet PCs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101130142116/http://tabletkiosk.com/products/eo/a7230X_overview.asp |date=2010-11-30 }} * ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ಲೋರ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ * Viliv S5 * Viliv X70 ==== ಕನ್ವರ್ಟಿಬಲ್ ==== * Acer TravelMate C100/C200/C210/C300/C310 * Asus R1F * Asus R1E * ASUS Eee PC T91 (8.9" Netbook) * ಅವೆರಾಟೆಕ್ C3500 ಶ್ರೇಣಿ * ಡೈಲಾಗ್ [[ಫ್ಲೈಬುಕ್]] V5 * [[ಡೆಲ್ ಲ್ಯಾಟಿಟ್ಯೂಡ್]] XT/XT2 * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ P1610, P1620, P1630 (8.9" ಅಲ್ಟ್ರಾಪೋರ್ಟಬಲ್) * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ T4020, T4210, T4220 (12.1" ತೆಳ್ಳನೆಯ ಮತ್ತು ಹಗುವವಾದ, ವ್ಯವಹಾರಿಕ) * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ T1010 (13.3" ತೆಳ್ಳನೆಯ ಮತ್ತು ಹಗುವವಾದ, ಬಳಕೆದಾರ) * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ T2010, T2020 (12.1" ಅಲ್ಟ್ರಾಪೋರ್ಟಬಲ್, ವ್ಯವಹಾರ) * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ T4310 (12.1" ತೆಳ್ಳನೆಯ ಮತ್ತು ಹಗುವವಾದ, ಬಳಕೆದಾರ) * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ T4410 (12.1" ತೆಳ್ಳನೆಯ ಮತ್ತು ಹಗುವವಾದ, ವ್ಯವಹಾರ) * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ T5010 (13.3"ತೆಳ್ಳನೆಯ ಮತ್ತು ಹಗುವವಾದ, ವ್ಯವಹಾರಿಕ) * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ T900 (13.3" ತೆಳ್ಳನೆಯ ಮತ್ತು ಹಗುವವಾದ, ವ್ಯವಹಾರಿಕ) * ಫುಜಿತ್ಸು ಲೈಫ್‌ಬುಕ್ U810, U820, U2010 (5.6" ಅಲ್ಟ್ರಾಪೋರ್ಟಬಲ್) * ಗೇಟ್‌ವೇ C-140X (aka S-7235/E-295C) * ಗೇಟ್‌ವೇ C-120X (aka S-7125C/E-155C) * HP TC4200/TC4400 * HP ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ 2710p * [[HP ಎಲೈಟ್‌ಬುಕ್]] 2700 ಶ್ರೇಣಿ * HP ಪೆವಿಲಿಯನ್ tx1000 ಶ್ರೇಣಿ * HP ಪೆವಿಲಿಯನ್ tx2000 ಶ್ರೇಣಿ * HP ಪೆವಿಲಿಯ tx2500 ಶ್ರೇಣಿ * HP ಟಚ್‌ಸ್ಮಾರ್ಟ್ tx2 ಶ್ರೇಣಿ * HP ಟಚ್‌ಸ್ಮಾರ್ಟ್ tm2 ಶ್ರೇಣಿ * ಕೊಹ್ಜಿನ್‌ಶಾ SX3 (8.9" ನೆಟ್‌ಬುಕ್) * [[ಲೆನೊವೊ]] [[ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್]] X41 ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ * ಲೆನೊವೊ ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್ X60 Tablet ("X60t"ರಂತೆ ಗೊತ್ತಿರುವ ಜನಪ್ರಿಯತೆ) * ಲೆನೊವೊ ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್ X61 ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ (12.1" ಮಲ್ಟಿ‌ವ್ಯೂ/ಮಲ್ಟಿಟಚ್ XGA (1024x768) TFT) * ಲೆನೊವೊ ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್ X200 ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ (12.1" [[WXGA]] (1280 x 800)) ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2008ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದದ್ದು) * LG XNote C1 * LG XNote P100(C1 Upgrade Model) * LG LT-20-47CE * MDG ಫ್ಲಿಪ್ ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್ ನೆಟ್‌ಬುಕ್ (8.9" ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ನೆಟ್‌ಬುಕ್)[http://www.mdg.ca/flip MDG ಫ್ಲಿಪ್]{{Dead link|date=ಮಾರ್ಚ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * ಪ್ಯಾನಾಸಾನಿಕ್ ಟಫ್‌ಬುಕ್ 19 * [[ತೊಷಿಬಾ ಪೋರ್ಟೇಜ್]] 3500/3505 * ತೊಷಿಬಾ ಪೋರ್ಟೇಜ್ M200 * ತೊಷಿಬಾ ಪೋರ್ಟೇಜ್ M400/405/700/750 * ತೊಷಿಬಾ ಪೋರ್ಟೇಜ್ R400/405 * [[ತೊಷಿಬಾ ಸ್ಯಾಟಲೈಟ್]] R10/R15/R20/R25 * [[ತೊಷಿಬಾ ಟೆಕ್ರಾ]] M4/M7 * Viliv S7 * Viliv S10 ==== ಹೈಬ್ರಿಡ್ ==== * [[ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ TC1000]] * [[HP ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ TC1100]] * ಲೆನೊವೊ ಐಡಿಯಾಪ್ಯಾಡ್ U1 (ಬರುವ ಬೇಸಿಗೆ 2010ರಲ್ಲಿ) * ಟ್ಯಾಟಂಗ್ ಟ್ಯಾಂಗಿ * ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ ಕಾನ್ಸರ್ಟೊ == ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ == * [http://www.comfort-software.com/on-screen-keyboard.html Comfort On-Screen Keyboard] - ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಾಗಿ ಆಧುನಿಕ ಆನ್-ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್ * [[ಮೈಕ್ರೊಸಾಫ್ಟ್ ವಿಂಡೋಸ್ ಜರ್ನಲ್]] * [[ಮೈಕ್ರೊಸಾಫ್ಟ್ ಆಫೀಸ್ ಒನ್‌ನೋಟ್]] * [[ಐನ್‌ಸ್ಟೀನ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಎನಾನ್ಸ್‌ಮೆಂಟ್ಸ್ ಫಾರ್ ಔಟ್‌ಲುಕ್]] * [[ಫ್ಯೂಚರ್‌ವೇರ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌]]ನಿಂದ ಪ್ರಕಟವಾದ ಫ್ಯೂಚರ್‌ವೇರ್ ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಸ್ಕೆಚ್ ಡ್ರಾಯಿಂಗ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ * [[GO ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್]] * [[ಅಜಿಲಿಕ್ಸ್ ಗೊ‌ಬೈಂಡರ್]] * [[ಮೊಬಿಲಿಸ್ - ಪ್ರೊಟೆಕ್ಟಿಸ್ ರೇಂಜ್]] * [[ಎವರ್‌ನೋಟ್]] * [http://research.microsoft.com/en-us/um/redmond/projects/inkseine/ InkSeine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100723164105/http://research.microsoft.com/en-us/um/redmond/projects/inkseine/ |date=2010-07-23 }}: ಪ್ರೋಟೋಟೈಪ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ GUI/ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್ - ಮೈಕ್ರೊಸಾಫ್ಟ್ ರೀಸರ್ಚ್ * [http://cmap.ihmc.us/conceptmap.html IHMC CmapTools] - ಒಂದು ಫ್ರೀ [[ಕಾನ್‌ಸೆಪ್ಟ್ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್]] ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ * [[Xournal]] - ಒಂದು ಲೈನಕ್ಸ್ ನೋಟ್‌ಟೇಕಿಂಗ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ * ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಾಗಿ ಆನ್‌ಸೈಟ್ ಕಂಪ್ಯಾನಿಯನ್ ಕನ್ಸ್‌ಟ್ರಕ್ಷನ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ * [http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio10.html#FreehandSystems06 MusicPad Pro]: ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ರೀಡರ್ - ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ - ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಯ ಮೇಲೆ ಶೀಟ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಡಿಸ್‌ಪ್ಲೇ * [http://www.eonsystems.net/documentor.htm Documentor] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100318053058/http://eonsystems.net/documentor.htm |date=2010-03-18 }}: ಹೆಲ್ತ್‌ಕೇರ್ ವೃತ್ತಿನಿರತರಿಗಾಗಿ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟೇಷನ್ ಇಂಜಿನ್ * [[ಸ್ಟಾರ್‌ಡ್ರಾ]] ಕಂಟ್ರೋಲ್ - [[ರೂಮ್ ಆಟೊಮೇಷನ್]] / [[ಹೋಮ್‌ ಸಿನೆಮಾ]] ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಸಿಸ್ಟಂ == ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಸೈಜ್ ಟ್ರೆಂಡ್ಸ್ == ಹಲವು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ತಯಾರಕರು 12" ವೈಡ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ 1280x800 ಪಿಕ್ಸೆಲ್‌ಗಳ ರೆಸೊಲ್ಯೂಶನ್ ಅನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಳತೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಫುಜಿತ್ಸು T5010 ಅತಿದೊಡ್ಡ 13.3" ಡಿಸ್‌ಪ್ಲೇ ಹೊಂದಿದೆ, ಆದರೆ ಅದು 1280x800 ಪಿಕ್ಸೆಲ್ ರೆಸೊಲ್ಯೂಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ<ref>{{Cite web |url=http://www.fujitsu.com/au/services/technology/pc/notebooks/tseries/t5010/specs.html |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2010-06-28 |archive-date=2010-02-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100218214425/http://www.fujitsu.com/au/services/technology/pc/notebooks/tseries/t5010/specs.html |url-status=dead }}</ref>. ಏಸರ್ ಟ್ರ್ಯಾವೆಲ್‌ಮೇಟ್ C300 1024x768ನಲ್ಲಿ 14.1" ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಹೊಂದಿದೆ. ಹಗುರವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದಂತಹ ಪವರ್, ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ತೂಕಕ್ಕೆ 12" ಫಾರ್ಮ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್ ಉತ್ತಮವಾದದ್ದು. ಆದಾಗ್ಯೂ ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಗಳಿಗೆ ಕೆಲವು ಬೇಡಿಕೆಗಳಿವೆ, ದೊಡ್ಡ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳು ತೂಕವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಳಿಗೆ ಗಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಪವರ್, ಹೆಚ್ಚು ತೂಕದ ಬ್ಯಾಟರಿಗಳು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯ ಇರುವಂತಹ ಬ್ಯಾಟರಿಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. == ಇತಿಹಾಸ == {{Prose|date=July 2009}} ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಶೇಷ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ [[ಪೆನ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್]] ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಗೆ ಉದಾಹರಣೆ, ಮತ್ತು ಹಾಗೇ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ -ಆಧಾರಿತ PCಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈಗಿನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪರಿಚಿತರಾಗಿರುವ ಜನರಿಗೆ ಈ ಮೂಲದ ಆಳ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಚ್ಚರಿ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೈಬರಹಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಾಗಿ ಮೊದಲ ಪೇಟೆಂಟ್‌ಗೆ ಅನುಮತಿ ದೊರೆತದ್ದು 1988ರಲ್ಲಿ.<ref name="Gray">{{Citation | last =Gray | first =Elisha | coauthors = | title =Telautograph | work = | pages = | language = | publisher =United States Patent 386,815 (full image) | date =1888-07-31 | url =http://www.freepatentsonline.com/386815.pdf | accessdate = | archive-date =2023-07-16 | archive-url =https://web.archive.org/web/20230716212904/https://www.freepatentsonline.com/386815.pdf | url-status =dead }}</ref> ಕೈಬರಹದ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಕೈಬರಹದ ಚಲನೆಗಳಿಂದ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಸಿಸ್ಟಂ‌ನ ಮೊದಲ ಪೇಟೆಂಟ್ 1915ರಲ್ಲಿ ದೊರೆಯಿತು.<ref name="Goldberg">{{Citation | last=Goldberg | first=H.E. | title = Controller | publisher=United States Patent 1,117,184 (full image) | url=http://www.freepatentsonline.com/1117184.pdf | accessdate = | date=1915-12-28 }}</ref> ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ನ ಬದಲಾಗಿ ಕೈಬರಹದ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಆಧುನಿಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ-ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದು 1956ರಲ್ಲಿ.<ref name="Dimond 232–237">{{Citation | last=Dimond | first=Tom | title=Devices for reading handwritten characters | publisher=Proceedings of Eastern Joint Computer Conference | pages=232–237 | date=1957-12-01 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Dimond57 | accessdate=2008-08-23 | archive-date=2012-01-10 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Dimond57 | url-status=dead }}</ref> ಹಲವಾರು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಯ ಸಿಸ್ಟಂಗಳ ಜೊತೆಗೆ, 1980ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಹಲವಾರು ಕಂಪನಿಗಳು ಇದ್ದವು: [[ಪೆನ್‌ಸೆಪ್ಟ್]], [[ಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್ಸ್ ಇಂಟಲಿಜೆನ್ಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್]], ಮತ್ತು ಲೈನಸ್ ಇವುಗಳು ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತವಾದವು. ನಂತರದಲ್ಲಿ, [[GO Corp.]] ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಗಾಗಿ [[ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್ OS]] ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ ಅನ್ನು ಹೊರತಂದಿತು: ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಮೊಕದ್ದಮೆಯನ್ನು GO ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ನ ಒಂದು ಪೇಟೆಂಟ್ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.<ref name="Mintz">{{Citation | last =Mintz | first =Jessica | coauthors = | title =Microsoft to Appeal $367M Patent Ruling | work = | pages = | language = | publisher =The Associated Press | date =2008-04-04 | url = http://www.usatoday.com/tech/products/2008-04-04-2507619152_x.htm | accessdate = 2008-09-04 }}</ref> ಕೆಳಕಂಡ ಸಮಯದ ಪಟ್ಟಿಯು ಇತಿಹಾಸದ ಕೆಲ ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ: * 1950ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೆ ** 1888: ಕೈಬರಹವನ್ನು ತೆಗೆಯಲು ಒಂದು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಸ್ಟೈಲಸ್ ಡಿವೈಸ್‌ಗಾಗಿ [[ಎಲಿಷಾ ಗ್ರೇ]]ಗೆ [[U.S. ಪೇಟೆಂಟ್]] ದೊರೆಯಿತು.<ref name="Gray"/><ref>{{Citation | last =Gray | coauthors = | title =Telautograph | work = | pages = | language = | publisher =United States Patent 386,815 | date =1888-07-31 | url =http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Gray1888b | accessdate = | archive-date =2012-01-10 | archive-url =https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Gray1888b | url-status =dead }}</ref> ** 1915: ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕೈಬರಹ ಗುರುತಿಸುವ ಬಳಕೆದಾರನ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ U.S. ಪೇಟೆಂಟ್.<ref name="Goldberg"/><ref>{{Citation | last=Goldberg | first=H.E. | title = Controller | publisher=United States Patent 1,117,184 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio70.html#GoldbergHE15 | accessdate = | date=1915-12-28 }}</ref> ** 1942: ಕೈಬರಹ ಸೇರಿಸುವ ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಾಗಿ U.S. ಪೇಟೆಂಟ್.<ref>{{Citation | last=Moodey | first=H.C. | title = Telautograph System | date =1942-12-27 | publisher=United States Patent 2,269,599 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio70.html#Moodey40 | accessdate = }}</ref><ref>{{Citation | last=Moodey | first=H.C. | title = Telautograph System | date =1942-12-27 | publisher=United States Patent 2,269,599 (full image) | url=http://www.freepatentsonline.com/2269599.pdf | accessdate = }}</ref> ** 1945: [[ವನ್ನೆವರ್ ಬುಶ್]] ಒಂದು ಪ್ರಬಂಧ [[ಅಸ್ ವಿ ಮೇ ಥಿಂಕ್‌]]ನಲ್ಲಿ [[ಮೆಮೆಕ್ಸ್]] ಅನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ, ಕೈಬರಹವನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಒಂದು ಡಾಟಾ ದಾಖಲಿಸುವ ಸಾಧನ.<ref>{{Citation | last=Bush | first=Vannevar | title=As We May Think | date=1945-07-15 | publisher=The Atlantic Monthly | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#BushV45 | accessdate= | archive-date=2012-01-10 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#BushV45 | url-status=dead }}</ref> * 1950ರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ** ರಿಯಲ್-ಟೈಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಟಾಮ್ ಡೈಮಂಡ್ ಕೈಬರಹ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಂತಹ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಇನ್‌ಪುಟ್ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಟೈಲೇಟರ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಅನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದನು.<ref name="Dimond 232–237"/> * 1960ರ ದಶಕದ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ** RAND ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಡುಹಿಡಿದದ್ದು.<ref>{{Citation | last= | first= | title = RAND Tablet | publisher= | pages= | date=1961-09-01 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio70.html#RAND61 | accessdate = }}</ref><ref>{{Citation | last= | first= | title=50 Years of Looking Forward | publisher=RAND Corporation | pages= | date=1998-09-01 | url=http://www.rand.org/publications/randreview/issues/rr.fall.98/50.html | accessdate= | archive-date=2009-05-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090507193627/http://www.rand.org/publications/randreview/issues/rr.fall.98/50.html | url-status=dead }}</ref> RAND ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಒಂದು ಸ್ಟಯಲೇಟರ್‌ಗಿಂತ ಉತ್ತಮ ಪರಿಚಿತ, ಆದರೆ ಇದನ್ನು ನಂತರ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. * 1960ರ ದಶಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ** [[ಝೆರಾಕ್ಸ್]] PARCನ [[ಅಲನ್ ಕೇ]] ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪೆನ್ ಇನ್‌ಪುಟ್ ಬಳಸುವ, [[ಡೈನಬುಕ್]] ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ನೋಟ್‌ಬುಕ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ: ಆದಾಗ್ಯೂ ಈ ಸಾಧನವು ಎಂದಿಗೂ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಲಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪೆನ್ ಇನ್‌ಪುಟ್ ಅನ್ನು ಕೈಗೂಡಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ. * 1966 ** [[ಸೈನ್ಸ್ ಫಿಕ್ಷನ್]] [[ದೂರದರ್ಶನ ದಾರಾವಾಹಿ]] [[Star Trek: The Original Series|ಸ್ಟಾರ್ ಟ್ರೆಕ್‌]]ನಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿವ್ ಸದಸ್ಯರು ದೊಡ್ಡ, ವೆಡ್ಜ್ ಆಕಾರದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ [[ಕ್ಲಿಪ್‌ಬೋರ್ಡ್‌]]ಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಅವನ್ನು ಸ್ಟೈಲಸ್ ಬಳಸಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. * 1968 [[ಚಿತ್ರ:2001interview.jpg|thumb|right|2001ರ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ವೈ‌ರ್‌ಲೆಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಸಾಧನ]] * ** ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ [[ಸ್ಟ್ಯಾನ್ಲೇ ಕುಬ್ರಿಕ್]] ಅವರು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ಲ್ಯಾಟ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಸಾಧನವು ವೈರ್‌ಗಳಿಲ್ಲದೆ ವೀಡಿಯೋ ಸ್ಟ್ರೀಮ್‌ ಅನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಹಾಗೆ ರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. [[2001: A Space Odyssey]].<ref>http://en.wikipedia.org/wiki/2001_%28film%29</ref> {{image}} * 1982 ** [[ಮಸ್ಸಾಚುಸೆಟ್ಸ್, ವಾಲ್ತಮ್‌]]ನ [[ಪೆನ್‌ಸೆಪ್ಟ್]], ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ ಮತ್ತು ಮೌಸ್‌ನ ಬದಲಾಗಿ ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಬಳಸುವ ಸಾಮಾನ್ಯ-ಬಳಕೆಯ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಅನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ತಂದರು.<ref>{{Citation | last= | first= | title=Pencept Penpad (TM) 200 Product Literature | publisher=Pencept, Inc. | pages= | date=1982-08-15 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio83.html#Pencept83 | accessdate= | archive-date=2012-01-11 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120111152232/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio83.html#Pencept83 | url-status=dead }}</ref> ** ಕೈಬರಹ ಗುರುತಿಸುವುದನ್ನು ಬಳಸುವಂತಹ ಇನ್‌ಫೊರೈಟ್ ಪಾಯಿಂಟ್-ಆಫ್-ಸೇಲ್ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಪೆನ್ ಅನ್ನು ಕ್ಯಾಡ್ರೆ ಸಿಸ್ಟಂ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿತು.<ref>{{Citation | last= | first= | title=Inforite Hand Character Recognition Terminal | publisher=Cadre Systems Limited, England | pages= | date=1982-08-15 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio83.html#Inforite82 | accessdate= | archive-date=2012-01-11 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120111152232/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio83.html#Inforite82 | url-status=dead }}</ref> * 1985 ** [[ಪೆನ್‌ಸೆಪ್ಟ್]]<ref>{{Citation | last= | first= | title = Users Manual for Penpad 320 | publisher= Pencept, Inc. | pages= | date=1984-06-15 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio85.html#Pencept84d | accessdate = }}</ref> ಮತ್ತು CIC<ref>{{Citation | last= | first= | title=Handwriter (R) GrafText (TM) System Model GT-5000 | publisher=Communication Intelligence Corporation | pages= | date=1985-01-15 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio85.html#CIC85 | accessdate= | archive-date=2009-11-27 | archive-url=https://web.archive.org/web/20091127064643/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio85.html#CIC85 | url-status=dead }}</ref> ಎರಡೂ PC ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಬಳಸುವ ಗ್ರಾಹಕರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ನೀಡಿದವು ಮತ್ತು ಕೀಬೋರ್ಡ್ ಮತ್ತು ಮೌಸ್ ಬದಲಿಗೆ ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಂತದ್ದಾಗಿದೆ. ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ [[MS-DOS]] ಆಗಿದೆ. * 1989 ** ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್-ಟೈಪ್ ಪೋರ್ಟಬಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ವಾಣಿಜ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಲಭ್ಯವಾದದ್ದು [[ಗ್ರಿಡ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್‌‌]]ನ GRiDPad<ref>{{Citation | last= | first= | title=The BYTE Awards: GRiD System's GRiDPad | publisher=BYTE Magazine, Vol 15. No 1 | pages=285 | date=1990-01-12 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio90.html#GridPad90a | accessdate= | archive-date=2010-01-25 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100125181350/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio90.html#GridPad90a | url-status=dead }}</ref>, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಇದರ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ [[MS-ಡಾಸ್]] ಆಧಾರಿತವಾದದ್ದು. ** ವ್ಯಾಂಗ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರೀಸ್ ಫ್ರೀಸ್ಟೈಲ್ ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ಫ್ರೀಸ್ಟೈಲ್ ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಇದರಿಂದ MS-DOS ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ನಿಂದ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಕ್ಯಾಪ್ಚರ್ ಮಾಡಬಹುದು, ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರನು ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಕೈಬರಹ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಬಹುದು. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಯಂತಹ ಸಿಸ್ಟಂ‌ಗಳಿಗೆ ಟಿಪ್ಪಣಿ-ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತಹ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‌ಗಳಿಗೆ ಇದು ಮೂಲವಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Citation | last= | first= | title= WANG Freestyle demo | publisher= Wang Laboratories | pages= | date= 1989 | url= http://rwservices.no-ip.info:81/pens/images.html#WangFreestyle | accessdate= 2008-09-22 | archive-date= 2009-02-27 | archive-url= https://web.archive.org/web/20090227044455/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/images.html#WangFreestyle | url-status= dead }}</ref> ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ [[MS-DOS]] ಆಗಿತ್ತು ** [http://solutions.us.fujitsu.com/www/content/products/Tablet-PCS/index.php Fujitsu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101002093249/http://solutions.us.fujitsu.com/www/content/products/Tablet-PCS/index.php |date=2010-10-02 }} ನೊಂದಿಗೆ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಪೊಕೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್ ಹೊಸ ಪೊಕೆಟ್ PC ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು. * 1991 ** ಮೊಮೆಂಟಾ ಪೆನ್‌ಟಾಪ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.<ref>{{Citation | last =Lempesis | first =Bill | coauthors = | title =What's New in Laptops and Pen Computing | work = | pages = | language = | publisher =Flat Panel Display News | date =1990-05 | url =http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio90.html#Momenta90 | accessdate = | archive-date =2010-01-25 | archive-url =https://web.archive.org/web/20100125181350/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio90.html#Momenta90 | url-status =dead }}</ref> ** [[GO ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್]] [[ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್ OS]] ಎಂಬ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ ಅನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು,ಕೈಬರಹ ಗೆಸ್ಚರ್ ಶೇಪ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಫೀಚರಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{Citation | last=Agulnick | first=Todd | title = Control of a computer through a position-sensed stylus | date =1994-09-13 | publisher=United States Patent 5,347,295 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio95.html#Agulnick94 | accessdate = }}</ref><ref>{{Citation | last=Agulnick | first=Todd | title = Control of a computer through a position-sensed stylus | date =1994-09-13 | publisher=United States Patent 5,347,295 (full image) | url=http://www.freepatentsonline.com/5347295.pdf | accessdate = }}</ref> ** NCR ಮಾಡೆಲ್ 3125 MS-DOS ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ ಹೊಂದಿರುವ ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು, [[ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್ OS]] ಅಥವಾ [[ಪೆನ್ ವಿಂಡೋಸ್]].<ref>{{Citation | title = NCR announces pen-based computer press release | url = http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NEW/is_1991_June_24/ai_10957018 | accessdate = 2007-04-20 | format = {{Dead link|date=April 2009}} – ^{[http://scholar.google.co.uk/scholar?hl=en&lr=&q=intitle%3ANCR+announces+pen-based+computer+press+release&as_publication=&as_ylo=&as_yhi=&btnG=Search Scholar search]} | publisher = [[FindArticles]] | archiveurl = https://web.archive.org/web/20080502135338/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NEW/is_1991_June_24/ai_10957018 | archivedate = 2008-05-02 | url-status = bot: unknown }}</ref> ** [[ಆಪಲ್ ನ್ಯೂಟೌನ್]] ಡೆವೆಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌ಗೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿತು; ಇದು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ [[PDA]] ಆಯಿತು, ಇದರ ಮೂಲ ಯೋಜನೆ (ದೊಡ್ಡ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಕೆಚಿಂಗ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವುಳ್ಳದೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಯ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಅನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. * 1992 ** [[GO ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್]] [[ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್ OS]] ಅನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಭ್ಯತೆಗಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು ಮತ್ತು IBM ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ IBM 2125 ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು (ಮೊದಲ IBM ಮಾಡೆಲ್ ಹೆಸರು "ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್").<ref>{{Citation | title = Penpoint OS shipping press release | url = http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NEW/is_1992_April_17/ai_12165379 | accessdate = 2007-04-20 | format = {{Dead link|date=April 2009}} – ^{[http://scholar.google.co.uk/scholar?hl=en&lr=&q=intitle%3APenpoint+OS+shipping+press+release&as_publication=&as_ylo=&as_yhi=&btnG=Search Scholar search]} | publisher = [[FindArticles]] | archiveurl = https://web.archive.org/web/20070830050237/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NEW/is_1992_April_17/ai_12165379 | archivedate = 2007-08-30 | url-status = bot: unknown }}</ref> ** [[ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್]] [[ವಿಂಡೋಸ್ ಫಾರ್ ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್]] ಅನ್ನು [[GO ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌]]ನ [[ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್ OS]]ಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು. * 1993 ** [[ಫುಜಿತ್ಸು]] ಇಂಟೆಗ್ರೇಟೆಡ್ ವೈರ್‌ಲೆಸ್ LAN ಬಳಸುವಂತಹ ಮೊದಲ ಪೆನ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪೊಕೆಟ್ PC ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿತು.<ref>{{Cite web |url=http://solutions.us.fujitsu.com/www/content/products/Tablet-PCS/index.php |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2010-06-28 |archive-date=2010-10-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101002093249/http://solutions.us.fujitsu.com/www/content/products/Tablet-PCS/index.php |url-status=dead }}</ref> ** ಆಪಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ನ್ಯೂಟೌನ್ PDA ಅನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು, ಇದು ಆಪಲ್ ಮೆಸೇಜ್ ಪ್ಯಾಡ್ ಎಂದೂ ಕೂಡಾ ಪರಿಚಿತ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ಯಲಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕೈಬರಹ ಗುರುತಿಸುವುದು ಕೂಡಾ ಸೇರಿದೆ. ** [[IBM]] [[ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್]] ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು, IBMನ ಮೊದಲ ವಾಣಿಜ್ಯೂಕರಿಸಿದ ಪೋರ್ಟಬಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಉತ್ಪನ್ನ ಬಳಕೆದಾರರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಯಿತು, IBM [[ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್]] 750P ಮತ್ತು 360P ರೂಪದಲ್ಲಿ <ref>[http://www.pc.ibm.com/us/thinkpad/anniversary/history.html Lenovo - The history of ThinkPad]</ref> ** [[AT&amp;T]] ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್ ಜೊತೆಗೆ ವೈರ್‌ಲೆಸ್ ಸಂಪರ್ಕ ಸೇರಿಸಿದಂತಹ [[EO ಪರ್ಸನಲ್ ಕಮ್ಯುನಿಕೇಟರ್]] ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು. * 1999 ** ಅಕ್ಸೆಸ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ "QBE" ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ [[ಕಾಮ್‌ಡೆಕ್ಸ್]] ಬೆಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಶೋ ಗಳಿಸಿತು.<ref>{{Citation | title = Trends at COMDEX Event 1999 | url=http://www.guiart.fi/gobr01en.htm | accessdate = 2008-08-11}}</ref> * 2000 ** ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮೊದಲ ಸಾಧನವನ್ನು [http://www.paceblade.com ಪೇಸ್‌ಬ್ಲೇಡ್] ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಿತು<ref>[http://www.allbusiness.com/electronics/computer-equipment-personal-computers/6004956-1.html PaceBlade launches Tablet PC]</ref> ಹಾಗೂ VAR ವಿಶನ್ 2000ರಲ್ಲಿ "ಉತ್ತಮ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್" ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗಳಿಸಿತು. ** ಅಕ್ಸೆಸ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ "QBE ವಿವೊ" ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ [[ಕಾಮ್ಡೆಕ್ಸ್]] ಬೆಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಶೋದಲ್ಲಿ ಟೈ ಆಯಿತು. * 2001 ** ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ನ [[ಬಿಲ್ ಗೇಟ್ಸ್]] [[ಕಾಮ್ಡೆಕ್ಸ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಯ ಮೊದಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರೋಟೊಟೈಪ್ ಅನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದನು (ಪರವಾನಗಿ ಹೊಂದಿದ "ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಆವೃತ್ತಿಯ ವಿಂಡೋಸ್ XP" ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ ಹೊಂದಿರುವ ಪೆನ್-ಎನೇಬಲ್ಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಅನ್ನು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ವಿವರಿಸಿತು)<ref name="Microsoft 2005"/>. * 2003 ** [http://www.PaceBlade.com ಪೇಸ್‌ಬ್ಲೇಡ್] "ಇನ್ನೋವೇಶನ್ ಡೆಸ್ ಜಹ್ರೆಸ್ 2002/2003" ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು[http://www.paceblade.com/site/DesktopDefault.aspx?tabindex=1&amp;tabid=220&amp;Cat=30&amp;grp=3010&amp;ar=3&amp;Prod_ID=25&amp;Prod=PB_D110 ಪೇಸ್‌ಬುಕ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070930225301/http://www.paceblade.com/site/DesktopDefault.aspx?tabindex=1&tabid=220&Cat=30&grp=3010&ar=3&Prod_ID=25&Prod=PB_D110 |date=2007-09-30 }} ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಗಾಗಿ [[ಸೆಬಿಟ್‌]]ಗಾಗಿ PC ಪ್ರೊಫೆಷನಲ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್‌ನಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿತು. ** ಫಿಂಗರ್‌ವರ್ಕ್ಸ್<ref>{{Citation |title=iGesture Game Mode Guide |last=Fingerworks, Inc. |date=2003 |publisher=www.fingerworks.com |url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio05.html#Fingerworks03 |accessdate=2009-04-30 |archive-date=2009-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090202101130/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio05.html#Fingerworks03 |url-status=dead }}</ref> ಟಚ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯನ್ನು ಹಾಗೂ ಟಚ್ ಗೆಸ್ಚರ್‌ಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸುತ್ತದೆ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಇವನ್ನು ಆಪಲ್ [[ಐಫೋನ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು. * 2006 ** ಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂಟೆ [[ವಿಂಡೋಸ್ ವಿಸ್ತಾ]] ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ವಿಸ್ತಾದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC [[ವಿಂಡೋಸ್ XP]] ಆವೃತ್ತಿ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ** ಡಿಸ್ನೀ ಚಾನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೂಲ ಚಿತ್ರ, ''ರೀಡ್ ಇಟ್ ಅಂಡ್ ವೀಪ್'' ನಲ್ಲಿ ಜಾಮೀ ಆಕೆಯ ಜರ್ನಲ್‌ಗಾಗಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PCಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾಳೆ. * 2007 ** ಆಕ್ಸಿಯೋಟ್ರಾನ್ ಮಾಡ್‌ಬುಕ್ ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಮ್ಯಾಕ್‌ವರ್ಲ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಕ್ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾಕ್ OS X ಆಧಾರಿತ ಮೊದಲನೆಯ (ಮತ್ತು ಏಕೈಕ) ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್<ref name="modbookRelease"/>. * 2008 ** ಏಪ್ರಿಲ್ 2008ರಲ್ಲಿ, ದೊಡ್ಡ ಫೆಡರಲ್ ಕೋರ್ಟ್ ಕೇಸ್‌ನ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿ, ವಿಂಡೋಸ್/ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂನ ಗೆಸ್ಚರ್ ಪೀಚರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು [[GO Corp.]]ನ ಪೇಟೆಂಟ್ ಇನ್‌ಫ್ರಿಂಜ್ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಇದರಲ್ಲಿದೆ, ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ‌ಗಳ ಬಳಕೆದಾರನ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.<ref name="Mintz"/> ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ನ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯ ಖರೀದಿಯು ಒಂದು ಬೇರೆ ಮೊಕದ್ದಮೆಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು.<ref>{{Cite web |url=http://news.com.com/Go+files+antitrust+suit+against+Microsoft/2100-7343_3-5772534.html |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2005-07-06 |archive-date=2005-07-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20050706024122/http://news.com.com/Go+files+antitrust+suit+against+Microsoft/2100-7343_3-5772534.html |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.groklaw.net/article.php?story=20050704045343631 |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2010-06-28 |archive-date=2018-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181029093517/http://www.groklaw.net/article.php?story=20050704045343631 |url-status=dead }}</ref> ** [[HP]]ಯು ಎರಡನೆಯ ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್ ಸಮರ್ಥ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು: [[HP ಟಚ್‌ಸ್ಮಾರ್ಟ್]] tx2 ಶ್ರೇಣಿ.<ref>{{Citation | last = | first = | coauthors = | title =HP TouchSmart tx2z | work = | pages = | language = | publisher =HP | date = | url = http://www.shopping.hp.com/webapp/shopping/computer_can_series.do?storeName=computer_store&category=notebooks&a1=Category&v1=Mobility&series_name=tx2z_series | accessdate = 2008-11-28 }}</ref> * 2009 ** ಏಸಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ನೆಟ್‌ಬುಕ್ ಅನ್ನು ಘೋಷಿಸಿತು, [[EEE PC]] T91 ಮತ್ತು T91MT, ಅದು [[ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್]] ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಹೊಂದಿದೆ. ** ಯಾವಾಗಲೂ ಹೊಸತನ ಘೋಷಿಸುವ ಇದು ಒಂದು ಹೊಸ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ನೆಟ್‌ಬುಕ್ ARM CPU ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು. ** [[ಮೋಶನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್]] J3400 ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು * 2010 ** ನಿಯೋಫೊನೀ [[WePad]] ಅನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ, ಲೈನಕ್ಸ್ ಆಧಾರಿತ ಸ್ಲೇಟ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC, 11.6&nbsp;ಇಂಚಿನ ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ 1366x768 ಪಿಕ್ಸೆಲ್‌ಗಳ ರೆಸೊಲ್ಯೂಷನ್‌ನೊಂದಿಗೆ.<ref>{{Citation | last = BAETZ | first = JUERGEN | coauthors = | title = German tablet PC sets out to rival Apple's iPad | work = | pages = | language = | publisher = Associated Press | date = April 12 2010 | url = http://hosted.ap.org/dynamic/stories/E/EU_TEC_GERMANY_IPAD_RIVAL | accessdate = 2010-04-15 }}{{Dead link|date=ಜುಲೈ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Citation | last = | first = | coauthors = | title = WePad specifications | work = | pages = | language = | publisher = Neofonie | date = April 12 2010 | url = http://www.neofonie.de/files/product_specifications_WePad_1004014.pdf | accessdate = 2010-04-15 | archive-date = 2010-12-29 | archive-url = https://web.archive.org/web/20101229190813/http://www.neofonie.de/files/product_specifications_WePad_1004014.pdf | url-status = dead }}</ref> == ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನೂ ನೋಡಬಹುದು == {{commons}} * [[ಬ್ಲೂಟೂಥ್]] * [[ಕ್ರಂಚ್‌ಪ್ಯಾಡ್]] * [[ಇ-ಬುಕ್]] * [[ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್]] * [[HSPA]] * [[MIL-STD-810F]] ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್. * ಮೊಬೈಲ್‌ ಅಂತರಜಾಲ ಉಪಕರಣ (MID) * [[ನೆಟ್‌ಟಾಪ್]] * [[ನೋಟ್‌ಟೇಕಿಂಗ್]] * [[ನ್ಯೂಮರಿಕ್ ಕೀಪ್ಯಾಡ್]] * [[ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್]] * [[ಸಾಲಿಡ್-ಸ್ಟೇಟ್ ಡ್ರೈವ್]] (SSD) * [[ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಬುಕ್‌]] * [[ಯುಎಸ್‌ಬಿ]] * [[WiFi]] * [[V12 ವಿನ್ಯಾಸ]] == ಆಕರಗಳು == {{Reflist|2}} * ಸ್ಟಾರ್‌ಗೇಟ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಸ್‌ನವರುಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC JLSX2010 ಬಳಸಿದ್ದು ನೋಡಿ == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{dmoz|Computers/Systems/Tablet_PCs|Tablet PCs}} * {{HSW|1787-jeff-han-talks-about-touch-driven-computer-screens-video|Jeff Han Talks About Touch-Driven Computer Screens}} * [http://rwservices.no-ip.info:81/biblio.html Annotated bibliography of references to handwriting recognition and pen computing] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120111151619/http://rwservices.no-ip.info:81/biblio.html |date=2012-01-11 }} * [http://thetabletpc.net/comparison-convertibles.htm Comparison table of convertible tablets] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100725002142/http://thetabletpc.net/comparison-convertibles.htm |date=2010-07-25 }} * [http://www.hp.com/sbso/solutions/healthcare/hp_tablet_whitepaper.pdf The Case for the Tablet PC in Health Care] ([[HP]], [[ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್]] [[ವ್ಹೈಟ್ ಪೇಪರ್‌]]) ಆಧಾರಿತ. * [http://www.motioncomputing.com/resources/WhitePaper_HealthCare.pdf Tablet PCs in Health Care] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120227110125/http://www.motioncomputing.com/resources/WhitePaper_HealthCare.pdf |date=2012-02-27 }}. * [http://www.vtnews.vt.edu/story.php?relyear=2006&amp;itemno=300 College of Engineering announces alliance with Fujitsu and Microsoft] — [[ವರ್ಜೀನಿಯಾ ಟೆಕ್‌]]ನಿಂದ ಹೊಸ ಲೇಖನಗಳು * [http://pen.cs.brown.edu/ Microsoft Center for Research on Pen-Centric Computing] {{DEFAULTSORT:Tablet Pc}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿ]] [[en:Early tablet computers]] [[ru:Планшетный персональный компьютер]] mu885s92bnj1yfsei0amvzc40l38bfz 0 26174 1428364 1349249 2026-09-16T03:27:09Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428364 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | Img = Depeche Mode 2006.jpg | Img_capt = Depeche Mode in 2006 | Img_size = | Landscape = yes | Background = group_or_band | Origin = [[Basildon]], [[Essex]], England | Genre = <!-- PLEASE DO ''not'' CHANGE THE GENRES WITHOUT DISCUSSION ON THE TALK PAGE!!! -->[[New Wave music|New Wave]]<br>[[Synthpop]]<br>[[Alternative Dance]] | Years_active = 1980–present | Label = [[Mute Records]]<br>[[EMI Music]] | Associated_acts = [[Yazoo (band)|Yazoo]], [[Erasure]], [[Recoil (band)|Recoil]] | URL = {{url|depechemode.com}} | Current_members = [[David Gahan]]<br/>[[Martin Gore]]<br/>[[Andrew Fletcher (musician)|Andrew Fletcher]] | Past_members = [[Vince Clarke]]<br/>[[Alan Wilder]] }} '''ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌''' ({{IPA-en|dɛˈpɛʃ|pron}}, {{respell|de-<small>PESH</small>}}) ಎಂಬುದು, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮೂಲದ‌ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಸಂಗೀತ‌ ವಾದ್ಯತಂಡ. ಇದು 1980ರಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಎಸೆಕ್ಸ್‌ ಕೌಂಟಿಯ ಬೆಸಿಲ್ಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಯಿತು. ವಾದ್ಯದ ಮೂಲ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಡೇವ್‌ ಗಹನ್‌ (ಪ್ರಮುಖ ಗಾಯನ), ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌ (ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ ವಾದ್ಯಗಳು, ಗಿಟಾರ್‌, ಗಾಯನ, 1981ರ ನಂತರ ಪ್ರಮುಖ ಗೀತೆರಚನಕಾರ), ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಫ್ಲೆಚರ್‌ (ಕೀಬೋರ್ಡ್‌) ಮತ್ತು ವಿನ್ಸ್‌ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ (ಕೀಬೋರ್ಡ್‌, 1980–81ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಗೀತೆರಚನಕಾರ) ಸೇರಿದ್ದರು. 1981ರಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಅಲ್ಬಮ್‌ ''ಸ್ಪೀಕ್‌ &amp; ಸ್ಪೆಲ್‌'' ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನಂತರ ವಿನ್ಸ್‌ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ತಂಡದಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದರು. ಇವರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ಡ್ರಮ್ಸ್‌ ವಾದಕರಾಗಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ತಂಡಕ್ಕೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದರು. ಗೋರ್‌ ಹಾಡು ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು. 1995ರಲ್ಲಿ ವೈಲ್ಡರ್ ವಾದ್ಯತಂಡದಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದರು. ಅಂದಿನಿಂದಲೂ, ಗಹನ್‌, ಗೋರ್‌ ಮತ್ತು ಫ್ಲೆಚರ್‌ ಈ ಮೂವರೂ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ 'ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ'ಗಳಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ಹಾಡುಗಳು ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದವು. UK ಏಕಗೀತೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನಲವತ್ತೆಂಟು ಹಾಡುಗಳಿದ್ದವು. ತಂಡವು ರಚಿಸಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿದ ಬಹಳಷ್ಟು ಅಲ್ಬಮ್‌ಗಳು UK, ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳು ಹಾಗೂ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ ಆಲ್ಬಮ್‌ಗಳ ಜನಪ್ರಿಯತಾ ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದವು(#1). ಇಎಂಐ (ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಸಂಸ್ಥೆ) ಪ್ರಕಾರ, ಡೆಪೆಷ್ ಮೋಡ್‌ ಸಂಗೀತದ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಏಕಗೀತೆಗಳು ಸುಮಾರು 100 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗಿವೆ.<ref name="emimusic1">"[http://www.emimusic.com/news/2009/new-depeche-mode-album-number-one-in-20-countries/ ನ್ಯೂ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಅಲ್ಬಮ್‌ ನಂಬರ್‌ ಒನ್‌ ಇನ್‌ 20 ಕಂಟ್ರೀಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110727072016/http://www.emimusic.com/news/2009/new-depeche-mode-album-number-one-in-20-countries/ |date=27 ಜುಲೈ 2011 }}", ''EMI ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌.com.'' ಮೇ 1, 2009</ref> ಇದರಿಂದಾಗಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಸಂಗೀತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತಿ-ಯಶಸ್ವೀ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ವಾದ್ಯತಂಡವೆನಿಸಿದೆ.<ref name="billboard1">ಮೇಸನ್‌, ಕೆರಿ: "[http://www.billboard.com/bbcom/news/depeche-mode-prepares-for-tour-of-the-universe-1003954071.story ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಪ್ರಿಪೇರ್ಸ್‌ ಫಾರ್ ಟೂರ್‌ ಆಫ್‌ ಯನಿವರ್ಸ್‌]" ''Billboard.com.'' ಮಾರ್ಚ್ 23, 2009</ref> ''ಕ್ಯೂ'' ಪತ್ರಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಜನಪ್ರಿಯ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ವಾದ್ಯತಂಡ'.<ref name="Q (magazine)">{{cite web |url=http://www.mute.com/releases/viewRelease.jsp;jsessionid=FF188F1836C8674012965835C5E07CC5?id=7076591 |title=Depeche Mode - The Best Of Depeche Mode Volume One |publisher=Mute.com |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=6 ಜನವರಿ 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120106160655/http://mute.com/releases/viewRelease.jsp;jsessionid=FF188F1836C8674012965835C5E07CC5?id=7076591 |url-status=dead }}</ref> ==ಇತಿಹಾಸ== ===ತಂಡದ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಅಲ್ಬಮ್‌ (1977-1981)=== ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ಮೂಲವು 1977ರಷ್ಟು ಹಿಂದಿನದ್ದು. ಶಾಲಾ ಸಹಪಾಠಿಗಳಾದ ವಿನ್ಸ್‌ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ಮತ್ತು ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಫ್ಲೆಚರ್‌, ದಿ ಕ್ಯೂರ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿ, 'ನೊ ರೊಮ್ಯಾನ್ಸ್‌ ಇನ್‌ ಚೈನಾ' ಎಂಬ ವಾದ್ಯತಂಡ ರಚಿಸಿದರು. ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ಗಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ಗಿಟಾರ್ ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಫ್ಲೆಚರ್‌ ಬಾಸ್‌ ವಾದ್ಯ ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 14</ref> 1979ರಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಟ್ರಾವಾಕ್ಸ್‌ನ ಅಣಕು ವಾದ್ಯತಂಡವಾದ ದಿ ಪ್ಲ್ಯಾನ್‌ನಲ್ಲಿ, ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ರಾಬರ್ಟ್‌ ಮಾರ್ಲೊ ಮತ್ತು ಪಾಲ್‌ ಲ್ಯಾಂಗ್ವಿತ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಗಿಟಾರ್ ವಾದ್ಯ ನುಡಿಸಿದರು.<ref>ದಿ ಎರೆಸರ್‌ ಇನ್‌ಫರ್ಮೇಷನ್‌ ಸರ್ವಿಸ್‌, "[http://www.erasureinfo.com/features/interviews_03.html ಇಂಟರ್ವ್ಯೂ ವಿತ್‌ ರಾಬರ್ಟ್‌ ಮಾರ್ಲೊ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121023130210/http://www.erasureinfo.com/features/interviews_03.html |date=23 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2012 }}", 2007ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 10ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> 1978-79ರಲ್ಲಿ, ನಾರ್ಮನ್ ಮತ್ತು ದಿ ವರ್ಮ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಎರಡು ಧ್ವನಿತರಂಗದ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶಾಲಾ ಮಿತ್ರ, ಗಾಯಕ ಫಿಲಿಪ್‌ ಬರ್ಡೆಟ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿದ ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌, ಗಿಟಾರ್‌ ನುಡಿಸಿದರು.<ref>philburdett.com, [http://philburdett.com/fr_biography.cfm ಫಿಲ್‌ ಬರ್ಡೆಟ್‌ ಬಯೋಗ್ರಫಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110715074414/http://philburdett.com/fr_biography.cfm |date=15 ಜುಲೈ 2011 }}</ref> 1979ರಲ್ಲಿ, ಮಾರ್ಲೊ, ಗೋರ್‌ ಹಾಗೂ ಸ್ನೇಹಿತ ಪಾಲ್‌ ರೆಡ್ಮಂಡ್‌ ದಿ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಲುಕ್‌ ಎಂಬ ವಾದ್ಯತಂಡವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಮಾರ್ಲೊ ಗಾಯಕ ಮತ್ತು ಕೀಬೋರ್ಡ್ ವಾದಕರಾಗಿದ್ದರೆ, ಗೋರ್‌ ಗಿಟಾರ್‌ ವಾದಕ ಹಾಗೂ ರೆಡ್ಮಂಡ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ ವಾದಕರಾಗಿದ್ದರು. 1980ರ ಮಾರ್ಚ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌, ಗೋರ್‌ ಮತ್ತು ಫ್ಲೆಚರ್‌, ಕಾಂಪೊಸಿಷನ್‌ ಆಫ್‌ ಸೌಂಡ್‌ ಎಂಬ ವಾದ್ಯತಂಡ ರಚಿಸಿದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ಗಾಯಕ ಹಾಗೂ ಗಿಟಾರ್ ವಾದಕ, ಗೋರ್‌ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ ವಾದಕ ಹಾಗೂ ಫ್ಲೆಚರ್‌ ಬಾಸ್‌ ವಾದಕರಾಗಿದ್ದರು. ಕಾಂಪೊಸಿಷನ್‌ ಆಫ್‌ ಸೌಂಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದ ರಚನೆಯ ನಂತರ, ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ಮತ್ತು ಫ್ಲೆಚರ್ ಸಂಯೋಜಕ ವಾದ್ಯ ನುಡಿಸಿದರು. ಇವರಿಬ್ಬರಿಗೆ ಈ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳಲು ಅಥವಾ ಸ್ನೇಹಿತರಿಂದ ಎರವಲು ಪಡೆಯಲು ದುಡ್ಡಿನ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದು, ಮರಗೆಲಸದ ವೃತ್ತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿಲಕ್ಷಣ ನೌಕರಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ಕೌಟ್‌ ಬಿಡಾರದ ಆಶು ಜ್ಯಾಸ್ ಗೋಷ್ಠಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಡೇವ್‌ ಗಹನ್‌ ಡೇವಿಡ್ ಬೊವಿಯವರ ಹೀರೊಸ್‌ ಗೀತೆ ಹಾಡಿದ್ದನ್ನು ಕ್ಲಾರ್ಕ್ ಕೇಳಿದ ನಂತರ ಡೇವ್ ಗಹನ್ ವಾದ್ಯತಂಡವನ್ನು 1980ರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದರು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ, ಡೆಪೆಷ್ ಮೋಡ್ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಉಡುಪು-ವಿನ್ಯಾಸದ ಪತ್ರಿಕೆಯೊಂದರಿಂದ ''ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌'' ಎಂಬ ಹೆಸರು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣ ವಿವರಿಸಿದ ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌ : 'ಇದರ ಅರ್ಥ, ಬಹಳ ತ್ವರಿತ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸ ಅಥವಾ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸದ ವಿತರಣೆ. ನನಗೆ ಅದರ ಅಂತರಾರ್ಥ ಇಷ್ಟವಾಯಿತು.'<ref>ಮ್ಯಾಕ್ಸ್‌ ಬೆಲ್‌, "[http://www.tuug.org/~jaakko/dm/dmtekstit/privatemg.html ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌&nbsp;– ದಿ ಡೆಕೆಡೆಂಟ್‌ ಬಾಯ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070313232933/http://www.tuug.org/~jaakko/dm/dmtekstit/privatemg.html |date=13 ಮಾರ್ಚ್ 2007 }}", ''ನಂಬರ್‌1 ಮ್ಯಾಗಝಿನ್‌'', 1985ರ ಮೇ 11ರಂದು. 2007 ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 29 ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಪಡೆದ ವಾದ್ಯತಂಡವು ತನ್ನ ಮೊದಲ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿಯನ್ನು 1980ರ ಮೇನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿತು.<ref>ಡೊರಾನ್‌, ಜೆ., [http://thequietus.com/articles/01503-depeche-mode-interviewed-sounds-of-the-universe-martin-gore-dave-gahan-mute "ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಇಂಟರ್ವ್ಯೂಡ್‌: ಯುನಿವರ್ಸಲ್‌ ಟ್ರೂತ್ಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ಸೌಂಡ್ಸ್‌"], ''ದಿ ಕ್ವಯೆಟಸ್‌'', 2009ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು </ref> ವಾದ್ಯತಂಡವು ತಮ್ಮ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣವನ್ನು 1980ರಲ್ಲಿ ''ಸಮ್‌ ಬಿಜೇರ್‌ ಅಲ್ಬಮ್'' ‌ಗಾಗಿ 'ಫೊಟೊಗ್ರಫಿಕ್‌' ಎಂಬ ಹಾಡಿನೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭಿಸಿತು. ಆನಂತರ ತಮ್ಮ ಚೊಚ್ಚಲ ಆಲ್ಬಮ್‌ ''ಸ್ಪೀಕ್‌ &amp; ಸ್ಪೆಲ್'' ‌ಗಾಗಿ ಈ ಹಾಡನ್ನು ಮರುಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಸಲಾಯಿತು. ವಾದ್ಯತಂಡವು ಕ್ಯಾನಿಂಗ್‌ ಟೌನ್‌ನ <ref>ಟಿಕೆಲ್‌, ಪಾಲ್‌: "[http://www.sacreddm.net/1980s/fac010182/fac010182main.htm ಎ ಇಯರ್‌ ಇನ್‌ ದಿ ಲೈಫ್‌ ಆಫ್‌ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌]" ''ದಿ ಫೇಸ್‌'', ಜನವರಿ 1982. 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 4ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಬ್ರಿಡ್ಜ್‌ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಾಸ್ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಸಂಗೀತಗಾರ ಮತ್ತು ಮ್ಯೂಟ್‌ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್‌ನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಡೇನಿಯಲ್‌ ಮಿಲ್ಲರ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ, ತಮ್ಮ ಮುದ್ರಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಾಗಿ ಏಕಗೀತೆಯೊಂದನ್ನು ರಚಿಸಿಕೊಡಬೇಕೆಂದು ಆಸಕ್ತಿತಾಳಿದರು.<ref>ಪೇಜ್‌, ಬೆಟ್ಟಿ: "[http://www.sacreddm.net/1980s/sou310181/sou310181maina.htm ದಿಸ್‌ ಇಯರ್ಸ್‌ ಮೋಡ್‌ (L)]" ''ಸೌಂಡ್ಸ್ ಮ್ಯಾಗಝೀನ್‌'', 1981ರ ಜನವರಿ 31. 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 4ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಮೌಖಿಕ ಕರಾರಿನ ಫಲವಾಗಿ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಮೊದಲ ಏಕಗೀತೆ 'ಡ್ರೀಮಿಂಗ್‌ ಆಫ್ ಮಿ' ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 1980ರಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಣವಾಗಿ, 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಈ ಹಾಡು ಯುಕೆ ಜನಪ್ರಿಯ ಏಕಗೀತೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 57ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು. ಇಂತಹ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಉತ್ತೇಜಿತವಾದ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡವು, ತಮ್ಮ ಎರಡನೆಯ ಏಕಗೀತೆ 'ನ್ಯೂ ಲೈಫ್‌'ನ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ನಡೆಸಿತು. ಇದು UK ಏಕಗೀತೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 11ನೆಯ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಏರಿತು. 'ಜಸ್ಟ್‌ ಕಾಂಟ್‌ ಗೆಟ್‌ ಎನಫ್‌' ಎಂಬುದು ವಾದ್ಯತಂಡದ ಮೂರನೆಯ ಏಕಗೀತೆಯಾಗಿತ್ತು. ನಿರಂತರ ಲಘುತಾಳದ 'ಸಿಂಥ್‌ಪಾಪ್'‌ ಶೈಲಿಯ ಸಂಗೀತ ಹೊಂದಿದ ಈ ಹಾಡು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ UK ಅಗ್ರ ಹತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಗೀತೆಗಳ ಪೈಕಿ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಮೊದಲ ಹಾಡೆನಿಸಿತು ಹಾಗೂ ಇದು ಅವರ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು. ಸಂಗೀತ ವೀಡಿಯೊ ಹೊಂದಲು ಇದು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ನ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಹಾಡಾಗಿತ್ತು. ವಿನ್ಸ್‌ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಏಕೈಕ ವೀಡಿಯೊ ಇದಾಗಿತ್ತು. ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ಚೊಚ್ಚಲ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಆದ ''ಸ್ಪೀಕ್‌ &amp; ಸ್ಪೆಲ್‌'' ನ್ನು 1981ರ ನವೆಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. UK ಜನಪ್ರಿಯ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತನೆಯ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಮೇಲೇರಿತು. ಈ ಆಲ್ಬಂ ಕುರಿತು ಮಿಶ್ರ ರೀತಿಯ ವಿಮರ್ಶೆಗಳು ವ್ಯಕ್ತವಾದವು - 'ಬಹಳ ಉತ್ತಮವಾದ ಅಲ್ಬಮ್‌... ಹೊಸ ಶ್ರೋತೃಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ಹಾಡುಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತಿ ಪಡೆಯದ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಲು ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕಾಯಿತು' ಎಂದು ''ಮೆಲೊಡಿ ಮೇಕರ್ ಬಣ್ಣಿಸಿತು.ಇದು [["PG-ಮೌಲ್ಯ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಮಾದ"]] ಎಂದು ''[[ರೋಲಿಂಗ್‌ ಸ್ಟೋನ್]]'' ‌ನಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಟೀಕೆಗೆ ಗುರಿಯಾಯಿತು. ‌<ref>ಫ್ರಿಕ್‌ ಡಿ., "ಸ್ಪೀಕ್‌ &amp; ಸ್ಪೆಲ್‌", ''ರೊಲಿಂಗ್‌ ಸ್ಟೋನ್‌'', ಮೇ 1982. 2007ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 6ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref>'' ===ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌,ವೈಲ್ಡರ್‌ ಸೇರ್ಪಡೆ(1981-1982)=== {{listen | filename = Depeche_mode_see_you.ogg | title = "See You" (1982) | description = A short sample of "See You" | format = [[Ogg]]}} ''ಸ್ಪೀಕ್‌ &amp; ಸ್ಪೆಲ್‌'' ಅಲ್ಬಮ್‌ಗಾಗಿ ಪ್ರವಾಸ ಹಾಗು ಪ್ರಚಾರ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ವಾದ್ಯತಂಡವು ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಮಾರ್ಗ ಕುರಿತು ಕ್ಲಾರ್ಕ್ ತಮ್ಮ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಆನಂತರ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅತೃಪ್ತಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿ, 'ಏನು ಮಾಡಲಿಕ್ಕೂ ಸಮಯ ಸಾಲುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ' ಎಂದರು.<ref>ಎಲೆನ್‌, ಮಾರ್ಕ್‌: "[http://www.sacreddm.net/1980s/smh210182/smh210182main.htm ಎ ಕ್ಲೀನ್‌ ಬ್ರೇಕ್‌]", ''ಷ್ಮ್ಯಾಷ್‌ ಹಿಟ್ಸ್‌'', ಫೆಬ್ರವರಿ 1982. 2010ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌4ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ತಾವು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ 1981ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದರು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 103</ref> ಇದಾದ ಕೂಡಲೇ, ಅವರು ಬ್ಲೂಸ್‌ ಗಾಯಕಿ ಅಲಿಸನ್‌ ಮೊಯೆಟ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ, ಯಾಝೂ (ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಯಾಝ್‌), ನಂತರ,ಇವರಿಬ್ಬರು ಆಂಡಿ ಬೆಲ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಎರೇಸರ್‌ ಎಂಬ ವಾದ್ಯತಂಡ ರಚಿಸಿದರು. ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ಗಾಗಿ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ಹಾಡು ಬರೆಯಲು ಮುಂದುವರೆಸುವ ಆರಂಭಿಕ ಮಾತುಕತೆ ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಒನ್ಲಿ ಯು ಎಂಬ ಹಾಡು ಬರೆದುಕೊಡುವೆನೆಂದು ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ತಂಡದ ಉಳಿದ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಅವರು ಇದನ್ನು ಬೇಡವೆಂದು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಈ ಹಾಡು ಯಾಝೂಗಾಗಿ ಯುಕೆ ಟಾಪ್‌ 3 ಜನಪ್ರಿಯ ಗೀತೆಯೆನಿಸಿತು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 107</ref> ಗೋರೆ ಬರೆದ "ತೋರಾ ತೋರಾ! ತೋರಾ!" ಎಂಬ ಹಾಡು ಹಾಗೂ ''ಸ್ಪೀಕ್‌ &amp; ಸ್ಪೆಲ್‌'' ಅಲ್ಬಮ್‌ಗಾಗಿ 'ಬಿಗ್‌ ಮಫ್'‌ ಎಂಬ ವಾದ್ಯಸಂಗೀತ ರಚಿಸಿದ್ದ ಗೋರ್‌, ವಾದ್ಯತಂಡದ ಹೊಸ ಗೀತೆರಚನೆಕಾರರಾಗಬೇಕಾಯಿತು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 125</ref> ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಸಂಗೀತಗಾರನ ಅಗತ್ಯವಿದೆಯೆಂದು ವಾದ್ಯತಂಡವು 1981ರ ಅಪರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ''ಮೆಲೊಡಿ ಮೇಕರ್'' ‌ನಲ್ಲಿ ಅಜ್ಞಾತ ಜಾಹೀರಾತನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ಲಂಡನ್‌ ಮೂಲದ 22-ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಕೀಬೋರ್ಡ್ ವಾದಕ ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವಿಲ್ಡರ್ ಈ ಜಾಹೀರಾತಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರು. ಎರಡು ಬಾರಿ ಧ್ವನಿಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ನಂತರ, 1982ರ ಪೂರ್ವಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗದ ಆಧಾರದ ಮೇರೆಗೆ ಪ್ರವಾಸಿ ಸದಸ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.‌ <ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 121</ref> 1982ರ ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯತಂಡವು 'ಸೀ ಯು ಎಂಬ ಏಕಗೀತೆಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿತು. ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ನಿರ್ಗಮನದ ನಂತರ ಇದು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ಮೊದಲ ಏಕಗೀತೆಯಾಗಿತ್ತು. ಮುಂಚೆ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ರಚಿಸಿದ್ದ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಏಕಗೀತೆಗಳ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಮೀರಿ, ಯುಕೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಏಕಗೀತೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಆರನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 113</ref> ಈ ಏಕಗೀತೆ ಬಿಡುಗಡೆಯ ನಂತರ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾಗೆ ಪ್ರವಾಸ ನಡೆಸಿ ಮೊದಲ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ನೀಡಿತು. ವಾದ್ಯತಂಡದ ಎರಡನೆಯ ಸ್ಟೂಡಿಯೊ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗೆ ಮುಂಚೆಯೇ, 'ದಿ ಮೀನಿಂಗ್‌ ಆಫ್‌ ಲವ್'‌ ಹಾಗೂ 'ಲೀವ್‌ ಇನ್‌ ಸೈಲೆನ್ಸ್'‌ ಎಂಬ ಇನ್ನೂ ಎರಡು ಏಕಗೀತೆಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದವು. 1982ರ ಜುಲೈ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಮ್ಮ ಎರಡನೆಯ ಅಲ್ಬಮ್‌ ನಿಮಿತ್ತ ಚಟುವಟಿಕೆ ಆರಂಭಿಸಿತು. ವಿನ್ಸ್‌ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ಇಲ್ಲದೆಯೇ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಸಾಧಿಸಿ ತೋರಿಸಲು ವಾದ್ಯತಂಡ ಬಯಸಿದ್ದರಿಂದ, ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಡೇನಿಯಲ್‌ ಮಿಲ್ಲರ್‌ ವೈಲ್ಡರ್‌ಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 134</ref> ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ''ಎ ಬ್ರೊಕನ್‌ ಫ್ರೇಮ್'' ‌ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಇದರ ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ 1982ರ ವರ್ಷದ ಎರಡನೆಯ ಪ್ರವಾಸ ನಡೆಸಿತು. ಅಲ್ಬಮ್‌ಯೇತರ ಏಕಗೀತೆ 'ಗೆಟ್‌ ದಿ ಬ್ಯಾಲೆನ್ಸ್‌ ರೈಟ್‌!', 1983ರ ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು ಹಾಗೂ ವೈಲ್ಡರ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿತವಾದ ಮೊದಲ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಹಾಡಾಗಿತ್ತು. ===''ಕಂಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್‌ ಟೈಮ್‌ ಎಗೇನ್‌'' (1983)=== ತಮ್ಮ ಮೂರನೆಯ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಫೋನೋಗ್ರಾಫ್ (ಎಲ್‌ಪಿ) ''ಕ‌ನ್‌ಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್ ಟೈಮ್‌ ಎಗೇನ್‌'' ಗಾಗಿ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಗ್ಯಾರೆತ್‌ ಜೋನ್ಸ್‌ರೊಂದಿಗೆ, ಜಾನ್ ಫಾಕ್ಸ್‌ ಗಾರ್ಡನ್‌ ಸ್ಟೂಡಿಯೊಸ್‌ ಹಾಗೂ ಪಶ್ಚಿಮ ಬರ್ಲಿನ್‌ನ ಹ್ಯಾನ್ಸಾ ಸ್ಟೂಡಿಯೊಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತವಾಯಿತು. ಬ್ರಯನ್‌ ಇನೊರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಡೇವಿಡ್‌ ಬೊವೀಯವರ ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗಳ ಕೃತಿತ್ರಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲನ್ನು ಈ ಸ್ಟುಡಿಯೊಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ವೈಲ್ಡರ್ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಸಿಂಕ್ಲೆವಿಯರ್‌ ಮತ್ತು ಇ-ಮು ಎಮ್ಯುಲೇಟರ್‌ ಮಾದರಿ ಸಂಗ್ರಹಗಳಿಂದಾಗಿ, ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ ತಂಡದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಪಲ್ಲಟವನ್ನು ಕಂಡಿತು.<ref>[http://www.recoil.co.uk/editorials/8185/single_04.html "ಎಡಿಟೊರಿಯಲ್ಸ್‌: ದಿ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ 81–85"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307073551/http://www.recoil.co.uk/editorials/8185/single_04.html |date=7 ಮಾರ್ಚ್ 2012 }}, ''[http://www.recoil.co.uk ಷಂಟ್‌].'' 10 ಅಕ್ಟೋಬರ್,2010ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ 16ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಪ್ರತಿದಿನದ ವಸ್ತುಗಳ ಶಬ್ದಗಳ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಸರಾಗವಾದ, ಕೈಗಾರಿಕಾ-ಪ್ರಭಾವಿತ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು. ಆರ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ನಾಯ್ಸ್‌ ಹಾಗೂ ಈನ್ಸ್ಟುರ್ಜೆಂಡ್‌ ನೊಬಾಟೆನ್‌ನಂತಹ ವಾದ್ಯತಂಡಗಳ ಧ್ವನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಕೆಯಿತ್ತು. ಈನ್ಸ್ಟುರ್ಜೆಂಡ್‌ ನ್ಯುಬಾಟೆನ್ ನಂತರ ಮ್ಯೂಟ್‌ ಸಂಗೀತ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಕಂಪೆನಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೃತಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸುವುದಿತ್ತು.<ref>{{cite web |author=Von: Benne |url=http://www.muna.de/Single.853.0.html?&tx_ttnews%5Btt_news%5D=84&tx_ttnews%5BbackPid%5D=854&cHash=c5c23fb615 |title='&#39;Inga Humpe – Mit Depeche Mode in einer 2raumwohnung'&#39; (German). Retrieved on 15 November 2007 |publisher=Muna.de |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=10 ನವೆಂಬರ್ 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071110093509/http://www.muna.de/Single.853.0.html?&tx_ttnews%5btt_news%5d=84&tx_ttnews%5bbackPid%5d=854&cHash=c5c23fb615 |url-status=dead }}</ref> ಸಂಗೀತದೊಂದಿಗೆ, ಗೋರ್‌ರವರ ಹಾಡು ರಚನೆಯೂ ಸಹ ವಿಕಸನ ಹೊಂದುತ್ತಿತ್ತು. ಅವರ ಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಚಾರಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿತವಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಎವೆರಿತಿಂಗ್‌ ಕೌಂಟ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಅಲ್ಬಮ್‌ನಿಂದ ಮೊದಲ ಏಕಗೀತೆಯು ಹೊಸ ಶಬ್ದದ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ದಿಮೆಗಳ ಆಸೆಬಡುಕತನವನ್ನು ಈ ಗೀತೆಯು ಟೀಕಿಸುತ್ತದೆ.<ref>ಮೂರ್‌, ಎಕ್ಸ್‌., "ರೆಡ್‌ ರಾಕರ್ಸ್‌ ಒವರ್‌ ದಿ ಎಮೆರಾಲ್ಡ್‌ ಐಲ್‌", ''ಎನ್ಎಂಇ'', 17 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 1983</ref> ಈ ಹಾಡು UKಯಲ್ಲಿ ಆರನೆಯ ಸ್ಥಾನ, ಹಾಗೂ ಐರ್ಲೆಂಡ್‌, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್‌, ಸ್ವೀಡೆನ್‌ ಹಾಗೂ ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನಿ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 30 ಜನಪ್ರಿಯ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನಗಳಿಸಿತು. ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗೆ ವೈಲ್ಡರ್‌ 'ದಿ ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಸ್ಕೇಪ್‌ ಇಸ್‌ ಚೇಂಜಿಂಗ್‌' ಮತ್ತು ಟೂ-ಮಿನುಟ್‌ ವಾರ್ನಿಂಗ್‌' ಎಂಬ ಎರಡು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ''ಕಂಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್‌ ಟೈಮ್‌ ಎಗೇನ್‌'' ಅಲ್ಬಮ್‌ನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ವಾದ್ಯತಂಡವು 1983ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ ಕಂಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್‌ ಟೈಮ್‌ ಎಗೇನ್‌ ಟೂರ್‌ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ಪ್ರವಾಸ ನಡೆಸಿತು. ===''ಸಮ್ ಗ್ರೇಟ್ ರಿವಾರ್ಡ್‌'' (1984)=== ತನ್ನ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಯುರೋಪ್‌ ಹಾಗೂ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಷ್ಟೇ ನೈಜ ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ, 1994ರ ಮಾರ್ಚ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ 'ಪೀಪಲ್‌ ಆರ್‌ ಪೀಪಲ್‌' ಎಂಬ ಏಕಗೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಬದಲಾದವು. ಈ ಹಾಡು ಐರ್ಲೆಂಡ್‌‌ನಲ್ಲಿ #2ನೇ ಸ್ಥಾನ,ಯುಕೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್‌‌ನಲ್ಲಿ #4ನೇ ಸ್ಥಾನ ಹಾಗು ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ #1ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು. ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ 1984ರ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದ TV ಪ್ರಸಾರಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಹಾಡನ್ನು ವಿಷಯವಸ್ತುವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು.<ref>ಮಲಿನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 82</ref> 1985ರ ಮಧ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಜನಪ್ರಿಯ ಹಾಡುಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಬಹಳ ತಡವಾಗಿ,#13ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು. ಎಲ್‌ಜಿಬಿಟಿ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ಈ ಹಾಡು ಗೀತೆಯಾಯಿತು. ಸಲಿಂಗಕಾಮಿಗಳು ಸೇರುವ ಸ್ಥಳಗಳು ಹಾಗೂ ಗೇ ಪ್ರೈಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹಾಡನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ನುಡಿಸಲಾಯಿತು<ref>{{Cite web |url=http://www.davidatlanta.com/2009/5-6/cover/coverstory/2686.cfm |title=ಮಾಸ್ಟರ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ 'ದಿ ಯುನಿವರ್ಸ್‌' – ಡೆವಿಡ್‌ ಅಟ್ಲಾಂಟಾ ಮ್ಯಾಗಝಿನ್ |access-date=9 ನವೆಂಬರ್ 2010 |archive-date=9 ಜೂನ್ 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090609225243/http://www.davidatlanta.com/2009/5-6/cover/coverstory/2686.cfm |url-status=dead }}</ref> ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಸೈರ್‌ ಇದೇ ಹೆಸರಿನ ಸಂಕಲನ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ''ಎ ಬ್ರೋಕನ್ ಫ್ರೇಮ್‌'' ಹಾಗೂ ''ಕಂಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್‌ ಟೈಮ್‌ ಎಗೇನ್‌'' ಹಾಗೂ ಹಲವು B-ಸೈಡ್‌(ಫೋನೋಗ್ರಾಫ್ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯ ಹಿಂಬದಿ) ಹಾಡುಗಳ ಸಂಕಲನ ಹೊಂದಿತ್ತು. 1984ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ''ಸಮ್‌ ಗ್ರೇಟ್‌ ರಿವಾರ್ಡ್'' ‌ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಹಾಡುಗಳು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಎಚ್ಚರಗೊಳಿಸಿ, ನಿಮ್ಮ ಸನಿಹದಲ್ಲಿ ಏನೇನು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆಯೆಂಬುದನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಗಮನಕ್ಕೆ ತರುತ್ತದೆ ಎಂದು ''ಮೆಲೊಡಿ ಮೇಕರ್'' ‌ ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದೆ.<ref>ಮೆಕಿಲ್ಹೆನೀ, ಬಿ., "ಗ್ರೇಟ್ನೆಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ಪರ್ಫೆಕ್ಷನ್‌", ''ಮೆಲೊಡಿ ಮೇಕರ್‌'', 29 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 1984</ref> ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರೀಯ ವಿಚಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನ ಸೆಳೆದ ಹಿಂದಿನ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ''ಸಮ್‌ ಗ್ರೇಟ್‌ ರಿವಾರ್ಡ್'' ‌ ಅಲ್ಬಮ್‌ನಲ್ಲಿನ ಹಾಡುಗಳು, ಲೈಂಗಿಕ ರಾಜಕೀಯ ('ಮಾಸ್ಟರ್‌ ಅಂಡ್‌ ಸರ್ವೆಂಟ್‌'), ವ್ಯಭಿಚಾರದ ಸಂಬಂಧಗಳು ('ಲೈ ಟು ಮಿ') ಹಾಗೂ ಸ್ವೇಚ್ಛಾನುಸಾರದ ದೈವಿಕ ನ್ಯಾಯ ('ಬ್ಲ್ಯಾಸ್ಫೆಮಸ್‌ ರೂಮರ್ಸ್') ಇಂತಹ‌ ಇನ್ನಷ್ಟು ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿಷಯಗಳತ್ತ ಗಮನ ಸೆಳೆದವು. ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌ರ ಹಾಡುಕಥೆ(ಬಲ್ಲಾಡ್) ('ಸಂಬಡಿ') ಸಹ ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ನಲ್ಲಿತ್ತು. ಇಂತಹ ಹಾಡುಗಳು ಮುಂಬರುವ ಎಲ್ಲಾ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. 'ಸಂಬಡಿ' ಹಾಡನ್ನು 'ಬ್ಲ್ಯಾಸ್ಫೆಮಸ್‌ ರೂಮರ್ಸ್'‌ನೊಂದಿಗೆ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾಡನ್ನು ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರಧಾನ ಗಾಯಕರಾಗಿ ಹಾಡಿದರು. ''ಸಮ್‌ ಗ್ರೇಟ್‌ ರಿವಾರ್ಡ್'' ‌, ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಅಲ್ಬಮ್ ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಮೊದಲ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಆಗಿತ್ತು. ಹಲವು ಯುರೋಪಿಯನ್‌ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಹತ್ತು ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ''ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್‌ ವಿ ಲಿವ್‌ ಇನ್‌ ಅಂಡ್‌ ಲೈವ್‌ ಇನ್‌ ಹ್ಯಾಂಬರ್ಗ್'' ‌ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ನ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ವೀಡಿಯೊ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿತ್ತು. 1984ರಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಜರ್ಮನಿಯ ಹ್ಯಾಂಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಮ್‌ ಗ್ರೇಟ್‌ ರಿವಾರ್ಡ್ ಟೂರ್‌‌ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು. 1985ರ ಜುಲೈ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ವಾದ್ಯತಂಡವು ಕಬ್ಬಿಣದ ಪರದೆ(ಸೋವಿಯಟ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪ್ ನಡುವೆ ವಿಭಜನೆ)ಹಿಂದೆ, ಹಂಗೆರಿಯ ರಾಜಧಾನಿ [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್|ಬುಡಪೆಸ್ಟ್]]‌ ಮತ್ತು ಪೊಲೆಂಡ್‌ ರಾಜಧಾನಿ ವಾರ್ಸಾದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಸಿತು.<ref>ಮಲಿನ್ಸ್‌, ಪಿ. 95</ref> 1985ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಮ್ಯೂಟ್‌ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್‌ ''ದಿ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ 81>85'' (ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ''ಕ್ಯಾಚಿಂಗ್‌ ಅಪ್‌ ವಿತ್‌ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌'' ) ಎಂಬ ಸಂಕಲನ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗೆ ಸೇರಿರದ 'ಷೇಕ್ ದಿ ಡಿಸೀಸ್'‌ ಮತ್ತು 'ಇಟ್ಸ್‌ ಕಾಲ್ಡ್‌ ಎ ಹಾರ್ಟ್' ಎರಡು ಏಕಗೀತೆಗಳ‌ನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದವು. ಈ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, 1970ರ ದಶಕದ ಅಪರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿದ್ದ ಗೊತಿಕ್ ಉಪಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಕೆಲವೆಡೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯು ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲೂ ಸಹ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರಂಭಿಸಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಸಂಗೀತವು ಕಾಲೇಜ್‌ನ ರೇಡಿಯೊ, ಹಾಗೂ, ಲಾಸ್‌ ಏಂಜೆಲೀಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ KROQ, ಸ್ಯಾನ್‌ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕೊದಲ್ಲಿರುವ KQAK ("ದಿ ಕ್ವೇಕ್‌") ಹಾಗೂ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನ ಲಾಂಗ್‌ ಐಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿರುವ WLIR ಸೇರಿದಂತೆ ಆಧುನಿಕ ರಾಕ್‌ ಶೈಲಿಯ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಸಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ರೇಡಿಯೊದಲ್ಲಿ'ಸಾಫ್ಟ್‌ ರಾಕ್‌ ಶೈಲಿಯ ಸಂಗೀತ ಹಾಗೂ ಡಿಸ್ಕೊ ಕರ್ಕಶ ಸಂಗೀತ'ದ ಮೇಲುಗೈನೊಂದಿಗೆ <ref>"[https://web.archive.org/web/20030620091538/http://recoil.co.uk/afiles/hist/athree.htm ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವಿಲ್ಡರ್ಸ್‌ ಹಿಸ್ಟರಿ - ಹಿಸ್ಟಾರಿಕಲ್‌ ಎವಿಡೆನ್ಸ್‌ ಪಾರ್ಟ್‌ 1]" ''[http://www.recoil.co.uk ಷಂಟ್‌].'' 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 19ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಕಡೆಗಣಿತರಾಗಿದ್ದ ಪರ್ಯಾಯ ಶ್ರೋತೃಗಳು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಸಂಗೀತದತ್ತ ಒಲವು ತೋರಿದರು. ವಾದ್ಯತಂಡದ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಗಾಢ ಮತ್ತು ಗಂಭೀರ ದ್ವನಿಯ ನಡುವೆಯೂ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯವು ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯತಂಡವನ್ನು ಹೇಗೆ ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್‌ನ ಇತರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡವನ್ನು ಹದಿಹರೆಯದವರ ಆದರ್ಶಗಳು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಯುರೋಪ್‌ನ ಹಲವು ಹದಿಹರೆಯದವರ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದವರ ಬಗ್ಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅಂಕಣಗಳು ಮುದ್ರಿತವಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ===''ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ ಸೆಲೆಬ್ರೇಷನ್‌'' (1986)=== 1986ರಲ್ಲಿ, 'ಸ್ಟ್ರಿಪ್ಡ್‌' ಎಂಬ ಹದಿನೈದನೆಯ ಏಕಗೀತೆ ಹಾಗೂ ಅದನ್ನು ಜತೆಗೂಡಿದ ''ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ ಸೆಲೆಬ್ರೇಷನ್'' ‌ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಬಿಡುಗಡೆಯೊಂದಿಗೆ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿಯು ಪುನಃ ಬದಲಾಯಿತು. ತಮ್ಮ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಮಾದರಿ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು, ತಮ್ಮ ಹಿಂದಿನ ಎರಡು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಫೋನೊಗ್ರಾಮ್ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ(ಎಲ್‌ಪಿ)ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದ್ದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಶೈಲಿ ಎಂಬಂತಹ ಪಾಪ್‌ ಧ್ವನಿಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟು, ವಾದ್ಯತಂಡವು ಭಯಸೂಚಕ, ಅತ್ಯಂತ ಬಾವಾತ್ಮಕ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ನಾದಗುಣದ ಶಬ್ದವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ರಾಬರ್ಟ್‌ ಗೊರ್‌ ರಚಿಸಿದ ಗೀತೆಗಳು ಸಹ ಗಾಢವಾದ ಧ್ವನಿ ಹೊಂದಿ, ಇನ್ನಷ್ಟು ನಿರಾಶಾವಾದ ತೋರಿತು. ಆದರೂ, ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ, ಕಳೆದ ಬಾರಿ ಅವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ಮುಕ್ತ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಮರ್ಶೆಯ ಗುರಿಯನ್ನು 'ನ್ಯೂ ಡ್ರೆಸ್‌' ಹೊಂದಿತ್ತು. {{Citation needed|date=April 2010}} ಆಂಟನ್ ಕಾರ್ಬಿನ್‌ <ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 236</ref> ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ 'ಎ ಕ್ವೆಶ್ಚನ್‌ ಆಫ್‌ ಟೈಮ್‌' ಎಂಬ ಸಂಗೀತ ವೀಡಿಯೊ, ದುಡಿಮೆಯ ಸ್ಥಳದ ಸಂಬಂಧಕ್ಕೆ ನಾಂದಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇಂದಿನ ದಿನದವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ. ಕಾರ್ಬಿನ್‌ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ಗಾಗಿ ಇನ್ನೂ 19 ವೀಡಿಯೊಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. 2006ರ 'ಸಫರ್‌ ವೆಲ್'‌ ಎಂಬುದು ಅವರ ಇತ್ತೀಚಿನ ವೀಡಿಯೊ ಆಗಿದೆ. ಅವರು ಡೆಪೆಷ್‌ ತಂಡದ ಕೆಲವು ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿಗಳ ನೇರ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿದರಲ್ಲದೇ, ವೇದಿಕೆ ಸೆಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಆಲ್ಬಮ್ ಮತ್ತು ಏಕಗೀತೆಗಳ ಪ್ರಥಮ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು. ===''ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ ಫಾರ್‌ ದಿ ಮಾಸಸ್‌'' ಹಾಗೂ ''101'' (1987–1988)=== 1987ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ''ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ ಫಾರ್‌ ದಿ ಮಾಸೆಸ್'' ‌ನಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸ ವಿಧಾನಗಳು ಬದಲಾಗಿದ್ದವು. ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಯೋಗ ನೀಡಲೆಂದು, ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ, ಮ್ಯೂಟ್‌ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಕೇಂದ್ರದೊಂದಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರದ ನಿರ್ಮಾಪಕರಾದ ಡೇವಿಡ್‌ ಬಾಸ್ಕೊಂಬ್‌ರಿಗೆ ಕರೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಆದರೂ, ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್ ತಿಳಿಸುವಂತೆ, ಡೇವಿಡ್‌ರ ಪಾತ್ರ ಧ್ವನಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿತ್ತು.<ref name="shunteditorials1">"[http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/mftm/area.htm ಎಡಿಟೊರಿಯಲ್ಸ್‌ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ 86-98: MUSIC FOR THE MASSES‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140203093844/http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/mftm/area.htm |date=3 ಫೆಬ್ರವರಿ 2014 }}" ''[http://www.recoil.co.uk ಷಂಟ್‌].'' 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 16ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ, ವಾದ್ಯತಂಡವು ಮಾದರಿ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟು, ಇನ್ನಷ್ಟು ಸಂಯೋಜಕ ವಾದ್ಯದ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಮಗ್ನವಾಯಿತು.<ref name="shunteditorials1" /> 'ಸ್ಟ್ರೇಂಜ್‌ಲವ್‌', 'ನೆವರ್‌ ಲೆಟ್‌ ಮಿ ಡೌನ್‌ ಎಗೇನ್‌' ಹಾಗೂ 'ಬಿಹೈಂಡ್‌ ದಿ ವೀಲ್‌' ಏಕಗೀತೆಗಳು UKಯಲ್ಲಿ ನಿರಾಶೆಗೊಳಿಸಿದವು. ಆದರೆ ಇವು ಕೆನಡಾ, ಬ್ರೆಜಿಲ್‌, ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನಿ, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಸ್ವೀಡನ್‌ ಹಾಗೂ ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್‌ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿ, ಅಗ್ರ 10 ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿದವು. ''ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ ಫಾರ್ ದಿ ಮಾಸೆಸ್'' ‌ ಬಹಳಷ್ಟು ಮಹತ್ವದ ಹಾಗೂ ಇದುವರೆಗಿನ ಅತ್ಯಾಕರ್ಷಕ ಮೋಡ್ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಎಂದು ''ರೆಕಾರ್ಡ್‌ ಮಿರರ್‌'' ವಿವರಿಸಿದೆ. ಅಮೆರಿಕನ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯತಂಡ ತನ್ನ ಮುಂಚಿನ ಆಲ್ಬಮ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾಧಿಸಲು ವಿಫಲವಾಗಿದ್ದ ಗಮನಾರ್ಹ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿತು.<ref>ಲೆವಿ, ಇ., "ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ ಫಾರ್‌ ದಿ ಮಾಸೆಸ್‌", ''ರೆಕಾರ್ಡ್‌ ಮಿರರ್‌'', 3 ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ 1987</ref> ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನಂತರ ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ ಫಾರ್‌ ದಿ ಮಾಸೆಸ್ ಟೂರ್‌ ಪ್ರವಾಸ ನಡೆಯಿತು. 1988ರ ಮಾರ್ಚ್‌ 7ರಂದು ಪೂರ್ವವ ಬರ್ಲಿನ್‌ನ ವರ್ನರ್‌-ಸೀಲೆನ್ಬಿಂಡರ್‌ ಹ್ಯಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ತಂಡವು ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನೀಡಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಆ ರಾತ್ರಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತದೆಂದು ಅಧಿಕೃತ ಘೋಷಣೆ ನೀಡಿರಲಿಲ್ಲ.<ref>ಎರ್ಬ್‌, ನಾಡ್ಯಾ ಮತ್ತು ಗೆಯರ್‌, ಸ್ಟೀವೆನ್‌: "[http://www.fr-online.de/panorama/-wir-waeren-besser-nicht-aufgetreten-/-/1472782/3213288/-/index.html ಆಂಡಿ ಫ್ಲೆಚರ್‌ ಇನ್‌ ಇಂಟರ್ವ್ಯೂ: Wir wären besser nicht aufgetreten]" ''ಫ್ರ್ಯಾಂಕ್ಫರ್ಟ್‌ ರಂಡ್ಷಾ.'' 2009 ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ 27 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಆ ಸಮಯ, ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಸರ್ಕಾರ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿತ್ತು. ಅಂದಿನ ಜಿಡಿಆರ್‌(ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಜಾತಾಂತ್ರಿಕ ಗಣರಾಜ್ಯ)ನಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಬಾರಿ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನೀಡಿದ ಕೆಲವೇ ವಾದ್ಯತಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಸಹ ಒಂದು. ಇದೇ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ (1988) <ref name="czechfanzine">"[http://depeche.cz/web/novinky/cerna-revoluce-praha-1988-dil-4 ]" ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವೆಬ್‌: ಸರ್ನ್ಯಾ ರೆವೊಲ್ಯೂಸ್‌ : ಪ್ರಾಹಾ 1988 (ಡಿಲ್‌ 4.) 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 24ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಆಗಿನ್ನೂ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಂಗೆರಿ ಮತ್ತು ಜೆಕೊಸ್ಲೊವಾಕಿಯಾ ದೇಶಗಳ ಬುಡಪೆಸ್ಟ್‌ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಹ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನೀಡಿತು. ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪಸಡೆನಾ ರೋಸ್‌ ಬೌಲ್‌ನಲ್ಲಿ, 60,453 <ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 265. ಜೊನಾಥನ್‌ ಕೆಸ್ಲರ್‌ 101 ಫಿಲ್ಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ. ಅವರು ನಿಖರವಾದ ಪದಗಳು: "$1,360,192.50. 1988ರ ಜೂನ್‌ 18ರಂದು, ಪ್ಯಾಸಡೆನಾದ ರೋಸ್‌ ಬೌಲ್‌ನಲ್ಲಿ 60,453 ಜನರು ಹಾಜರಿದ್ದರು. ನಮಗೆ ಹಣದ ಹೊರೆಯೇ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ಹಣ; ಹಣದ ಹೊರೆ&nbsp;– ''ಟನ್‌'' ಗಟ್ಟಲೆ ಹಣ!"</ref> ಜನ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಹಾಜರಾತಿಯಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿಯೊಂದಿಗೆ, 1988ರ ಜೂನ್‌ 18ರಂದು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್ ತಂಡದ ವಿಶ್ವಪ್ರವಾಸವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಯಿತು. (ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಾಜರಾತಿಯಾಗಿತ್ತು). ಈ ಪ್ರವಾಸವು ವಾದ್ಯತಂಡಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವು ನೀಡಿತು ಹಾಗು ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಿತು. ಡಿ. ಎ. ಪೆನ್ಬೆಕರ್‌ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ''101'' ಎಂಬ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ಬಗೆಗಿನ ಕಿರುಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಾಗು ಅದನ್ನು ಜತೆಗೂಡಿದ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಆಲ್ಬಂನಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಭಿಮಾನಿ ಅಂತರಸಂಪರ್ಕದ ಚಿತ್ರಣಕ್ಕೆ ಚಲನಚಿತ್ರವು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|author=Víctor Rodríguez 1 de abril de 2009 |url=http://www.hipersonica.com/criticas/especial-depeche-mode-101 |title=Especial Depeche Mode: 101 |publisher=Hipersonica.com |date=1999-02-22 |accessdate=2010-07-22}}</ref><ref>{{cite web|author=Pimpf |url=http://www.pimpfdm.com/History.html |title=Pimpf / Depeche Mode in France |publisher=Pimpfdm.com |date=1961-07-23 |accessdate=2010-07-22}}</ref> ಹೆಸರಿನ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟ ಹಿರಿಮೆ ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್‌ಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರದರ್ಶನವು 101ನೆಯ ಹಾಗೂ ಪ್ರವಾಸದ ಕೊನೆಯ ಪ್ರದರ್ಶನವಾಗಿತ್ತು.<ref>[28] ^ http://www.imdb.com/title/tt0299537/</ref> ===''ವಯಲೇಟರ್‌'' (1989–1992)=== {{Listen |filename=depeche_mode_enjoy_the_silence.ogg |title=Depeche Mode "''Enjoy the Silence''" (1990) |description=26 second sample from Depeche Mode's "''Enjoy the Silence''". |format=[[Ogg]]}} 1989ರ ಮಧ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿ, ನಿರ್ಮಾಪಕ ಫ್ಲಡ್‌ ಹಾಗೂ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಫ್ರಾಂಕೊಯ್ ಕೆವೊರ್ಕಿಯನ್‌ರೊಂದಿಗೆ ವಾದ್ಯತಂಡವು [[ಮಿಲನ್‌|ಮಿಲ್ಯಾನ್]]‌ನಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಆರಂಭಿಸಿತು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ 'ಪರ್ಸನಲ್‌ ಜೀಸಸ್‌' ಎಂಬ ಏಕಗೀತೆಯು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಇದರ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಮುಂಚೆ, UKಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆಗಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಂಕಣಗಳಲ್ಲಿ"Your own personal Jesus" ಎಂಬ ಪದಗಳುಳ್ಳ ಜಾಹೀರಾತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅಭಿಯಾನ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ, ಈ ಜಾಹೀರಾತುಗಳಲ್ಲಿ ದೂರವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಮೂದಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಡಯಲ್‌ ಮಾಡಿದವರು ಈ ಹಾಡು ಕೇಳಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ಫಲವಾದ ಉತ್ಸಾಹವು ಈ ಏಕಗೀತೆಯ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯು UK ಸಂಗೀತ ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ 13ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಲು ನೆರವಾಗಿ, ಇದುವರೆಗೂ ಬಹಳಷ್ಟು ಮಾರಾಟವಾದ ಏಕಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆನಿಸಿತು. ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಇದು ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಸ್ವರ್ಣ ಏಕಗೀತೆ ಹಾಗೂ 'ಪೀಪಲ್ ಆರ್‌ ಪೀಪಲ್‌' ನಂತರ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಟಾಪ್‌ 40 ಜನಪ್ರಿಯ ಗೀತೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿದ ಮೊದಲ ಹಾಡಾಗಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ, ವಾರ್ನರ್‌ ಬ್ರದರ್ಸ್‌ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್‌ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟವಾದ 12-ಅಂಗುಲದ ಏಕಗೀತೆ ಎನಿಸಿತು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 291</ref> {{Quote box | quote = "I think in a way we've been at the forefront of new music; sort of chipping away at the standard rock format stations." | source =&nbsp;—Martin Gore, stated to ''[[NME]]'' - July 1990.<ref>Tobler, p. 472</ref> | width = 25% | align = left | style = padding:10px; }} 1990ರ ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ 'ಎಂಜಾಯ್‌ ದಿ ಸೈಲೆನ್ಸ್‌' ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ಇದುವರೆಗಿನ ಅತಿ ಯಶಸ್ವಿ ಏಕಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಯಿತು. ಇದು UKಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಆರನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು. ಕೆಲ ತಿಂಗಳುಗಳ ನಂತರ ಇದು ಅಮೆರಿಕಾ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಫ್ ಮೋಡ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಗೀತೆಯೆನಿಸಿ,8ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತಲುಪಿ, ವಾದ್ಯತಂಡಕ್ಕೆ ಏಕಗೀತೆಯ ಎರಡನೆಯ ಸ್ವರ್ಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರಕಿತು. 1991ರ ಬ್ರಿಟ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ 'ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಏಕಗೀತೆ' ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗಳಿಸಿತು.<ref>"[http://www.brits.co.uk/history/shows/1991 ದಿ "The BRITs1991 - ದಿ ಬ್ರಿಟ್‌ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್‌ ಹಿಸ್ಟರಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120113123508/http://www.brits.co.uk/history/shows/1991 |date=13 ಜನವರಿ 2012 }}" ''Brits.co.uk.'' 2010ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ 14ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಅಲ್ಬಮ್‌ ''ವಯಲೇಟರ್‌'' ಗೆ ಪ್ರಚಾರ ನೀಡಲು ವಾದ್ಯತಂಡದ ಸದಸ್ಯರು ಲಾಸ್‌ ಏಂಜಲೀಸ್‌ನ ವೇರ್‌ಹೌಸ್ ಎಂಟರ್ಟೇನ್ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಟೋಗ್ರಾಫ್ ಹಸ್ತಾಕ್ಷರ ನಡೆಸಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸುಮಾರು 20,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಕಿಕ್ಕಿರಿದು,ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಗಲಭೆಗೆ ತಿರುಗಿತು. ಹಾಜರಾಗಿದ್ದ ಕೆಲವು ಮಂದಿಯನ್ನು ಗುಂಪು ಮಳಿಗೆಯ ಗಾಜಿಗೆ ಅಮುಕಿದ್ದರಿಂದ ಕೆಲವರು ಗಾಯಗೊಂಡರು.<ref>ಸ್ಯಾನರ್‌, ಎಸ್‌.: "[http://www.variety.com/article/VR105172.html?categoryid=16&amp;cs=1 ಡೆಪೆಷ್ ಹ್ಯಾಸ್‌ ಫೇಯ್ತ್‌ ಇನ್‌ ನ್ಯೂ 'ಸಾಂಗ್ಸ್']" ''ವರೈಟಿ.'' 22 ಮಾರ್ಚ್‌ 1993.</ref> ಗಾಯಗೊಂಡ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗೆ ಕ್ಷಮೆ ಕೋರುವ ಪ್ರಯುಕ್ತ,ವಾದ್ಯತಂಡವು ಲಾಸ್‌ ಏಂಜೆಲೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತ ಆವೃತ್ತಿಯ ಧ್ವನಿಸುರುಳಿಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು. ವೇರ್ಹೌಸ್‌ ಸಮಾರಂಭದ ಪ್ರಾಯೋಜಕ KROQ ರೇಡಿಯೊ ಕೇಂದ್ರದ ಮೂಲಕ ಇದರ ವಿತರಣೆಯಾಯಿತು. UK ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ''ವಯೊಲೇಟರ್‌'' ಟಾಪ್‌ ಟೆನ್‌ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು. ಬಿಲ್ಬೋರ್ಡ್‌ 200 ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ #7 ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿ 74 ವಾರಗಳ ಕಾಲ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡ ವಯಲೇಟರ್‌, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಪಾಲಿಗೆ, ಬಿಲ್ಬೋರ್ಡ್‌‌ 200 ಟಾಪ್ ಟೆನ್ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಆಗಿತ್ತು. ಅಮೆರಿಕಾ ದೇಶದಲ್ಲಿ 4.5 ದಶಲಕ್ಷ ಪ್ರತಿಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗಿ, ಮೂರು ಪ್ಲ್ಯಾಟಿನಮ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರಮಾಣಿತವಾದವು. ಇದುವರೆಗೂ, ಇದು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಪಾಲಿಗೆ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟವಾದ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಆಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.<ref>[http://www.riaa.com/goldandplatinumdata.php?resultpage=1&amp;table=SEARCH_RESULTS&amp;action=&amp;title=violator&amp;artist=&amp;format=&amp;debutLP=&amp;category=&amp;sex=&amp;releaseDate=&amp;requestNo=&amp;type=&amp;level=&amp;label=sire&amp;company=&amp;certificationDate=&amp;awardDescription=&amp;catalogNo=&amp;aSex=&amp;rec_id=&amp;charField=&amp;gold=&amp;platinum=&amp;multiPlat=&amp;level2=&amp;certDate=&amp;album=&amp;id=&amp;after=&amp;before=&amp;startMonth=1&amp;endMonth=1&amp;startYear=1958&amp;endYear=2010&amp;sort=Artist&amp;perPage=25 RIAA ಗೋಲ್ಡ್‌ ಅಂಡ್‌ ಪ್ಲ್ಯಾಟಿನಮ್‌ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಸರ್ಚ್‌ ಫಾರ್‌ ವಯೊಲೇಟರ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924153847/http://www.riaa.com/goldandplatinumdata.php?resultpage=1&table=SEARCH_RESULTS&action=&title=violator&artist=&format=&debutLP=&category=&sex=&releaseDate=&requestNo=&type=&level=&label=sire&company=&certificationDate=&awardDescription=&catalogNo=&aSex=&rec_id=&charField=&gold=&platinum=&multiPlat=&level2=&certDate=&album=&id=&after=&before=&startMonth=1&endMonth=1&startYear=1958&endYear=2010&sort=Artist&perPage=25 |date=24 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2015 }} ''RIAA.'' 2010ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ 12ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ನಿಂದ ಇನ್ನೂ ಎರಡು ಏಕಗೀತೆಗಳಾದ 'ಪಾಲಿಸಿ ಆಫ್‌ ಟ್ರೂತ್‌' ಹಾಗೂ 'ವರ್ಲ್ಡ್‌ ಇನ್‌ ಮೈ ಐಯ್ಸ್‌' UK ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿದವು ಹಾಗು ಮೊದಲನೆಯದು US ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯಿತು. {{Quote box | quote = "I remember going to see them in Giants Stadium, and they broke the merchandising record; of [[Bon Jovi]], [[U2]] — all these bands — Depeche Mode were the biggest!." | source =&nbsp;—Flood, on ''[[Giants Stadium]]'' concert.<ref name="flood">Miller, p. 299</ref> | width = 25% | align = right | style = padding:10px; }} ವರ್ಲ್ಡ್‌ ವಯಲೇಷನ್‌ ಟೂರ್‌ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ನ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಉನ್ನತ ಘಳಿಗೆಯಾಯಿತು. ಅಮೆರಿಕಾ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕ್ರೀಡಾಂಗಣಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡವು ಸಂಗೀತ ಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿದವು. ಜಯಂಟ್ಸ್‌ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿದ್ದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ತಾಸಿನಲ್ಲಿ 42,000 ಟಿಕೆಟ್‌ಗಳು ಮಾರಾಟವಾದವು. ಡಾಡ್ಜರ್‌ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಮಾರಾಟ ಆರಂಭಗೊಂಡ ಅರ್ಧತಾಸಿನಲ್ಲೇ 48,000 ಟಿಕೆಟ್‌ಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗಿದ್ದವು.<ref>ಮಿಲ್ಲರ್‌, ಪಿಪಿ. 299-300</ref> 1991ರಲ್ಲಿ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ 'ಡೆತ್ಸ್‌ ಡೋರ್‌', ''ಅಂಟಿಲ್ ದಿ ಎಂಡ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್'' ‌ ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ವಾರ್ನರ್ ಬ್ರದರ್ಸ್‌ರ ಅಲ್ಬಮ್‌ ''ಅಂಟಿಲ್‌ ದಿ ಎಂಡ್ ಆಫ್‌ ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್: ಒರಿಜಿನಲ್‌ ಮೊಷನ್‌ ಪಿಕ್ಚರ್‌ ಸೌಂಡ್‌ಟ್ರ್ಯಾಕ್'' ‌ ಒಂದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ===''ಸಾಂಗ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಫೇಯ್ತ್‌ ಅಂಡ್‌ ಡಿವೊಷನ್'' ‌ ಹಾಗೂ ವೈಲ್ಡರ್ಸ್‌ರ ನಿರ್ಗಮನ (1993–1995)=== 1992ರ ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಸದಸ್ಯರು [[ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್]]‌ನಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗ್ರಂಜ್‌ ಶೈಲಿಯ ಸಂಗೀತ ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದನ್ನು ಡೇವ್‌ ಗಹನ್ ಗಮನಿಸಿ, ಆಸಕ್ತಿ ವಹಿಸಿದರು. ಜೇನ್ಸ್‌ ಅಡಿಕ್ಷನ್ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಾನಮುಂತಾದವುಗಳಿಂದ ಡೇವ್‌ ಗಹನ್‌ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು.<ref>http://www.sputnikmusic.com/review/10306/Depeche-Mode-Songs-of-Faith-and-Devotion/</ref> 1993ರಲ್ಲಿ, ನಿರ್ಮಾಪಕ ಫ್ಲಡ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಪುನಃ ಸೇರಿ, ''ಸಾಂಗ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಫೇಯ್ತ್‌ ಅಂಡ್ ಡಿವೊಷನ್‌'' ಅಲ್ಬಮ್‌ನಲ್ಲಿ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಇನ್ನಷ್ಟು ಸುಸಂಘಟಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆಸಿತು. ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಸ್ವರ ಹೊರಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿದ್ಯುತ್‌ ಗಿಟಾರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಲೈವ್‌ ಡ್ರಮ್ಸ್‌ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಅವಲಂಬಿಸಿತ್ತು.(''ವಯೊಲೇಟರ್'' ‌ ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಹಾಡು 'ಕ್ಲೀನ್‌'ನಲ್ಲಿ ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಡ್ರಮ್ ವಾದಕರಾಗಿದ್ದರು.) <ref>[http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/sofad/area.html ಎಡಿಟೊರಿಯಲ್ಸ್‌: ದಿ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ 86–98 - ಸಾಂಗ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಫೇಯ್ತ್‌ ಅಂಡ್‌ ಡಿವೊಷನ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307073601/http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/sofad/area.html |date=7 ಮಾರ್ಚ್ 2012 }} ''[http://www.recoil.co.uk ಷಂಟ್‌].'' 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 19ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ವಾದ್ಯತಂಡದ ಧ್ವನಿಗೆ ತಂತಿಗಳು, ಉಯಿಲಿಯನ್‌ ಪೈಪ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಮಹಿಳೆಯ ಸುವಾರ್ತೆ ಹಾಡಿನ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ UK ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಜನಪ್ರಿಯ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು.ಇಂತಹ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಇದುವರೆಗೆ ಗಳಿಸಿದ 6ನೇ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪ್ರದರ್ಶನವೆನಿಸಿತು.<ref name="flood" /> ಗ್ರಂಜ್‌ ಪ್ರಭಾವಿತ ಹಾಡು 'ಐ ಫೀಲ್‌ ಯು' ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಮೊದಲ ಏಕಗೀತೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಮೂರನೆಯ ಏಕಗೀತೆ 'ಕಂಡೆಮ್ನೇಷನ್‌'ನಲ್ಲಿ ಸುವಾರ್ತೆ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇದಾದ ನಂತರ ಡಿವೊಷನಲ್‌ ವಿಶ್ವ ಪ್ರವಾಸ ನಡೆಯಿತು. ಈ ಪ್ರವಾಸದ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ಚಲನಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಇದೇ ಹೆಸರಿನಡಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಯಿತು. ಆಂಟನ್‌ ಕಾರ್ಬಿನ್‌ ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. 1995ರಲ್ಲಿ ಇದು ವಾದ್ಯತಂಡಕ್ಕಾಗಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಗ್ರ್ಯಾಮಿ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಗಳಿಸಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.rockonthenet.com/archive/1995/grammys.htm|title=37th Grammy Awards&nbsp;– 1995|publisher=RockOnTheNet.com|accessdate=2009-02-24}}</ref> ವಾದ್ಯತಂಡದ ಎರಡನೆಯ ಲೈವ್‌ ಅಲ್ಬಮ್‌ ''ಸಾಂಗ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಫೇಯ್ತ್‌ ಅಂಡ್‌ ಡಿವೊಷನ್‌'' 1993ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಈ ಪ್ರವಾಸವು 1994ರಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಎಕ್ಸೊಟಿಕ್‌ ಟೂರ್‌ 1994ರ ಫೆಬ್ರವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡು, ಏಪ್ರಿಲ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಮೆಕ್ಸಿಕೊದಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿತು. ಹೆಚ್ಚು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕ ದಿನಾಂಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ,ಪ್ರವಾಸದ ಅಂತಿಮ ಹಂತವು ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿತು ಹಾಗು ಜುಲೈವೆರೆಗೆ ಓಡಿತು. ಒಟ್ಟಾರೆ, ಡಿವೊಷನಲ್‌ ಟೂರ್‌ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಪಾಲಿಗೆ ಅತಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಹಾಗೂ ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಪ್ರವಾಸವಾಗಿತ್ತು. ಹದಿನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ನಡೆದು, 159 ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದವು. 1993ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಡಿವೊಷನಲ್‌ ಟೂರ್‌ನ್ನು ಅತಿ ನೀತಿಗೆಟ್ಟ ರಾಕ್‌-ರೋಲ್‌ ಶೈಲಿಯ ಪ್ರವಾಸ ಎಂದು ''Q'' ಪತ್ರಿಕೆ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿತು.<ref>ಅಲಿ, ಒಮರ್‌: "[http://sacreddm.net/2000s/tmo040401/tmo040401main.htm ಇನ್‌ ದಿ ಮೋಡ್‌ ಫಾರ್ ಲವ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110724051944/http://sacreddm.net/2000s/tmo040401/tmo040401main.htm |date=24 ಜುಲೈ 2011 }}" ''ಟೈಮ್‌ ಔಟ್‌.'' ಏಪ್ರಿಲ್‌‌ 4, 2001.</ref> ಡೇವ್‌ ಗಹನ್‌ಗೆ ಹೆರೋಯಿನ್‌ ದುಶ್ಚಟ ವು, ಅವರ ನಡತೆಯ ಮೇಲೆ ಕೆಟ್ಟ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವರು ವಿಕ್ಷಿಪ್ತ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಮುಖೀಯ ನಡತೆ ತೋರಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌ ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಆಂಡಿ ಫ್ಲೆಷರ್‌ 'ಮಾನಸಿಕ ಅಸ್ಥಿರತೆ'ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಎಕ್ಸೊಟಿಕ್‌ ಟೂರ್‌ನ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಡೆರಿಲ್‌ ಬೆಮೊಂಟ್‌ ಅವರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಇವರು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವಾದ್ಯತಂಡದಲ್ಲಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಹಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು.<ref>[http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/sofad/sofad_25.html ಎಡಿಟೊರಿಯಲ್ಸ್‌: ದಿ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ 86–98 - ಸಾಂಗ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಫೇಯ್ತ್‌ ಅಂಡ್‌ ಡಿವೊಷನ್‌ (ಪಿ. ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307073606/http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/sofad/sofad_25.html |date=7 ಮಾರ್ಚ್ 2012 }}[http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/sofad/sofad_25.html 25)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307073606/http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/sofad/sofad_25.html |date=7 ಮಾರ್ಚ್ 2012 }} ''[http://www.recoil.co.uk ಷಂಟ್‌].'' 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 18ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> 1995ರ ಜೂನ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ತಾವು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಅವರು ವಿವರಿಸಿದ್ದು ಹೀಗೆ: {{cquote|Since joining in 1982, I have continually striven to give total energy, enthusiasm and commitment to the furthering of the group's success and in spite of a consistent imbalance in the distribution of the workload, willingly offered this. Unfortunately, within the group, this level of input never received the respect and acknowledgement that it warrants.<ref>[http://www.tuug.utu.fi/~jaakko/dm/alan.html Alan's Leaving] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140204023346/http://www.tuug.utu.fi/~jaakko/dm/alan.html |date=4 ಫೆಬ್ರವರಿ 2014 }}, Jaakko's Depeche Mode page. Retrieved 10 February 2007.</ref>}} ಅವರು ತಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಲ್ಬಮ್‌ ರಿಕಾಯ್ಲ್‌ ನಿಮಿತ್ತ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. 1997ರಲ್ಲಿ ''ಅನ್ಸೌಂಡ್‌ ಮೆಥಡ್ಸ್‌'' ಎಂಬ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಅಲ್ಬಮ್ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿದರು. ವೈಲ್ಡರ್ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ನಂತರ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಪುನಃ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಮಾಡುತ್ತದೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂದು ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಸಂಶಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. ಗಹನ್‌ ಮಾದಕ ವಸ್ತು ದುಶ್ಚಟ ಹಾಗೂ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಕಳವಳದ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲವಾಯಿತು. ಲಾಸ್‌ ಏಂಜಲೀಸ್‌ ಹೊಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದಾಗ ಸಾವಿಗೆ ಸಮೀಪವಾದ ಅತಿ ಸೇವನೆ ಮಾಡಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದರು. ===''ಅಲ್ಟ್ರಾ'' (1997–2000)=== ಗಹನ್‌ರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರೂ, 1995 ಮತ್ತು 1996 ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಪುನಃ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಲು ಗೋರ್ ಪದೇ ಪದೇ ಯತ್ನಿಸಿದರು. ಆದರೂ, ಗಹನ್‌ ನಿಗದಿತ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಬಂದರೂ, ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣ ನಡೆಸಲು ಹಲವು ವಾರಗಳ ಕಾಲಾವಧಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೇಡಿಯಲ್ಲಿ ಆರು ವಾರಗಳ ಕಾಲ ನಡೆದ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣಾ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಹಾಡು ಮಾತ್ರ ಸಫಲವಾಗಿ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು(ಸಿಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ನೈಟ್‌ಗೆ) ಅದನ್ನು ಕೂಡ ಬಹು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 413</ref> ಗೋರ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡವನ್ನು ಒಡೆದು, ತಾವು ಬರೆದ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ತನಿ-ಅಲ್ಬಮ್‌ ರೂಪದಲ್ಲಿ ತರಲು ಯೋಚಿಸಿವಂತಾಯಿತು.<ref>ಬ್ರೌನ್‌, ಮಾರ್ಕ್‌: "[http://www.tuug.org/~jaakko/dm/dmtekstit/drugs.txt ಡೆಪೆಷ್ ವರ್ಸಸ್‌ ಡ್ರಗ್ಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170126080710/http://www.tuug.org/~jaakko/dm/dmtekstit/drugs.txt |date=26 ಜನವರಿ 2017 }}" ''ವಿನಿಪೆಗ್ ಫ್ರೀ ಪ್ರೆಸ್‌.'' ಮೇ 1, 1997</ref>‌ 1996ರ ಮಧ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಹೆರೋಯಿನ್‌ ಚಟ ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡು ಅತಿಯಾದ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಸಾವಿನಂಚಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ಗಹನ್,‌ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶದಂತೆ, ಮಾದಕ ವಸ್ತು ದುಶ್ಚಟ ಪುನಶ್ಚೈತನ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಕಾಯಿತು.<ref>ಕ್ಯಾಮರಾನ್‌, ಕೇತ್‌: "[http://www.sacreddm.net/1990s/nme180197/nme180197main.htm ಡೆಡ್‌ ಮ್ಯಾನ್‌ ಟಾಕಿಂಗ್‌]" ''ಎನ್‌ಎಂಇ.'' ಜನವರಿ 18, 1997.</ref> 1996ರಲ್ಲಿ ಗಹನ್‌ ಮಾದಕವಸ್ತು ಚಟಕ್ಕೆ ಪುನಶ್ಚೈತನ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮುಗಿಸಿ ಹೊರಬಂದ ನಂತರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ ಟಿಮ್‌ ಸಿಮೆನೊನ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಚಟುವಟಿಕೆ ನಡೆಸಿತು. ''ಅಲ್ಟ್ರಾ'' ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾದ ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ 1997ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಇದರ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಮುಂಚೆ, 'ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಆಫ್‌ ಎ ಗನ್‌' ಹಾಗೂ 'ಇಟ್ಸ್‌ ನೊ ಗುಡ್'‌ ಎಂಬ ಎರಡು ಏಕಗೀತೆಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದವು. ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ UKಯಲ್ಲಿ #1 ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ #5ಸ್ಥಾನದೊಂದಿಗೆ ಚೊಚ್ಚಲ ಪ್ರವೇಶ ಗಳಿಸಿತು. ಆದರೆ, ಈ ಆಲ್ಬಂಗೆ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಇದರ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆಂದು ವಾದ್ಯತಂಡವು ಲಂಡನ್‌ ಮತ್ತು ಲಾಸ್‌ ಏಂಜೆಲೀಸ್‌ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ 'ಅಲ್ಟ್ರಾ ಪಾರ್ಟೀಸ್‌' ಎಂಬ ಎರಡು ಸಣ್ಣ ಸಂಗೀತ ಗೋಷ್ಠಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು.<ref>[27] ^ ಮಿಲ್ಲರ್, ಪುಟ 429</ref> ''ಅಲ್ಟ್ರಾ'' ದ ಯಶಸ್ಸಿನಿಂದಾಗಿ, 'ಹೋಮ್'‌ ಮತ್ತು 'ಯೂಸ್ಲೆಸ್‌' ಎಂಬ ಇನ್ನೂ ಎರಡು ಏಕಗೀತೆಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದವು. ವಿವಿಧ ಏಕಗೀತೆಗಳ ಸಂಕಲನವಾದ ''ದಿ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ 86-98'' ನ್ನು 1998ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಒನ್ಲಿ ವೆನ್‌ ಐ ಲೂಸ್‌ ಮೈಸೆಲ್ಫ್‌ ಎಂಬ ಹೊಸ ಏಕಗೀತೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿತ್ತು. ''ಅಲ್ಟ್ರಾ'' ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಏಕಗೀತೆಯ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ನಡೆಸಲಾಯಿತು. 1998ರ ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಕೊಲ್ನ್‌ನ ಹ್ಯಾಟ್‌ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುದ್ದಿಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿ, ದಿ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ ಟೂರ್‌ ಘೋಷಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.depechemode.com/video/other/pressconf_ger98.html |title=Press Conference, Hyatt Hotel, Cologne Germany (April 20, 1998) |publisher=Depechemode.com |date= |accessdate=October 18, 2010 |archive-date=10 ಮಾರ್ಚ್ 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120310081713/http://www.depechemode.com/video/other/pressconf_ger98.html |url-status=dead }}</ref> ಇದು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ, ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ ದೇಶದ ಡ್ರಮ್ಮರ್‌ ಕ್ರಿಷ್ಚಿಯನ್‌ ಎಗ್ನರ್‌ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ ವಾದಕ ಪೀಟರ್ ಗೊರ್ಡೆನೊರನ್ನು ಇಬ್ಬರು ಸಹಾಯಕ ಸಂಗೀತಗಾರರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ===''ಎಕ್ಸೈಟರ್‌'' (2001–2004)=== [[File:Dm oberhausen 2001 black celebration.jpg|thumb|right|200px|2001ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಬರ್ಹಾಸೆನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಎಕ್ಸೈಟರ್‌ ಪ್ರವಾಸ ಸಂಗೀತ ಪ್ರದರ್ಶನ]] 2001ರಲ್ಲಿ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ''ಎಕ್ಸೈಟರ್'' ‌ ಎಂಬ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿತು. ಎಲ್‌ಎಫ್‌ಒ ಎಂಬ ತಾಂತ್ರಿಕ ಗುಂಪಿನ ಸದಸ್ಯ ಮಾರ್ಕ್‌ ಬೆಲ್‌ ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ನಿರ್ಮಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಬಹಳಷ್ಟು ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಬೆಲ್‌ ಕನಿಷ್ಠತೆಯ, ಡಿಜಿಟಲ್‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ಈ ಪ್ರಯೋಗವು ಐಡಿಎಂ ಮತ್ತು ಗ್ಲಿಚ್‌ ಇಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿತ್ತು. "ಡ್ರೀಮ್‌ ಆನ್‌", "ಐ ಫೀಲ್‌ ಲವ್ಡ್‌", "ಫ್ರೀಲವ್‌" ಮತ್ತು "ಗುಡ್‌ನೈಟ್‌ ಲವರ್ಸ್‌" 2001 ಮತ್ತು 2002ರಲ್ಲಿ ಏಕಗೀತೆಗಳಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದವು. ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ಗೆ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ದೊರಕಿತು. ''ಎನ್‌ಎಂಇ'', ''ರೊಲಿಂಗ್‌ ಸ್ಟೋನ್'' ‌ ಮತ್ತು ''ಎಲ್‌‌ಎ ವೀಕ್ಲಿ'' ಸೇರಿದಂತೆ ಕೆಲವು ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆ ನೀಡಿದವು. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಇದು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿಲ್ಲ, ಮಂದ ಮತ್ತು ನೀರಸಾಗಿದೆ ಎಂದು ''ಕ್ಯೂ'' ಪತ್ರಿಕೆ, ಪಾಪ್‌ಮ್ಯಾಟರ್ಸ್‌, ಪಿಚ್ಫೊರ್ಕ್‌ ಮೀಡಿಯಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರೆ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಟೀಕಿಸಿದವು.<ref>[http://www.metacritic.com/music/artists/depechemode/exciter "ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌: ಎಕ್ಸೈಟರ್ (2001): ರಿವಿವ್ಸ್"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20011224022022/http://www.metacritic.com/music/artists/depechemode/exciter |date=24 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2001 }}, ''ಮೆಟಾಕ್ರಿಟಿಕ್''. 12 ಫೆಬ್ರುವರಿ 2007ಯಲ್ಲಿ ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಎಕ್ಸೈಟರ್‌ ಟೂರ್‌ ಘೋಷಿಸಲೆಂದು, 2001ರ ಮಾರ್ಚ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಜರ್ಮನಿಯ ಹ್ಯಾಂಬರ್ಗ್‌ನ ವ್ಯಾಲೆಂಟಿನೊ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪತ್ರಿಕಾ ಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.depechemode.com/video/other/germanpress2001.html |title=Press Conference, Valentino Hotel, Hamburg Germany (March 13, 2001) |publisher=Depechemode.com |date= |accessdate=October 18, 2010 |archive-date=10 ಮಾರ್ಚ್ 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120310081758/http://www.depechemode.com/video/other/germanpress2001.html |url-status=dead }}</ref> ಒಟ್ಟು, ಈ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ, 24 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, 1.5 ದಶಲಕ್ಷ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗಾಗಿ 84 ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref>http://onipdvd.depechemode.com/press_release01.html</ref> ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನ ಪ್ಯಾಲೆ ಆಮ್ನಿಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ ಡಿ ಪ್ಯಾರಿಸ್‌-ಬರ್ಸಿ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿಗಳು ನಡೆದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿ 2002ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ''ಒನ್‌ ನೈಟ್‌ ಇನ್‌ ಪ್ಯಾರಿಸ್‌'' ಎಂಬ ಲೈವ್‌ ಡಿವಿಡಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೊರತರಲಾಯಿತು. 2002ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯತಂಡಕ್ಕೆ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ''ಕ್ಯೂ'' ಮ್ಯಾಗಝೀನ್‌ ನಾವೀನ್ಯತಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರಕಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.depechemode.com/video/television/theqawards2002.html |title=depeche mode dot com |publisher=Depechemode.com |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=15 ಫೆಬ್ರವರಿ 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130215053446/http://www.depechemode.com/video/television/theqawards2002.html |url-status=dead }}</ref> 2003ರಲ್ಲಿ ಡೇವ್‌ ಗಹನ್‌ '''ಪೇಪರ್‌ ಮಾನ್ಸ್ಟರ್ಸ್'' ‌' ಎಂಬ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ತನಿ-ಅಲ್ಬಮ್‌ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿದರು. ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರವಾಸ ನಡೆಸಿದರು. ಅದೇ ವರ್ಷ, ಅಂದರೆ 2003ರಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌ರ ಎರಡನೆಯ ತನಿ-ಅಲ್ಬಮ್‌ ''ಕೌಂಟರ್‌ಫೀಟ್‌²'' ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.<ref>{{cite web |author=Daniel Barassi |url=http://www.martingore.com/discography/index.html |title=Martin L. Gore - Counterfeit² |publisher=Martingore.com |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=24 ಜೂನ್ 2012 |archive-url=https://www.webcitation.org/68ezsaYIo?url=http://www.martingore.com/discography/index.html |url-status=dead }}</ref> ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಫ್ಲೆಷರ್‌ ಸಹ ತಮ್ಮದೇ ಆದ 'ಟೋಸ್ಟ್‌ ಹವಾಯ್‌' ಎಂಬ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಪ್ರಚಾರ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿ ಗಳಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. 2004ರಲ್ಲಿ ''ರಿಮಿಕ್ಸೆಸ್‌ 81-04'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಡಿ, ಹೊಸ ರಿಮಿಕ್ಸ್‌ ಸಂಕಲನದ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ, 1981ರಿಂದ 2004ರ ಕಾಲಾವಧಿಯ ಹೊಸ ಮತ್ತು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿರದ ಉತ್ತೇಜನಾ ರಿಮಿಕ್ಸ್‌ ಶೈಲಿಯ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಏಕಗೀತೆಗಳಿದ್ದವು. 'ಎಂಜಾಯ್‌ ದಿ ಸೈಲೆನ್ಸ್'‌ ಹಾಡಿನ ಹೊಸ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಮೈಕ್‌ ಷಿನೊಡಾ ಮರುಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಿ 'ಎಂಜಾಯ್‌ ದಿ ಸೈಲೆನ್ಸ್‌ 04' ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಡಿ ಏಕಗೀತೆಯಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. ಇದು UKನ ಜನಪ್ರಿಯ ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಏಳನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು. ===''ಪ್ಲೇಯಿಂಗ್‌ ದಿ ಏಂಜೆಲ್‌'' (2005–2008) === [[File:Bremen 2006 Depeche Mode by-RaBoe.jpg|thumb|2006ರ ಜೂನ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರೆಮೆನ್‌ನಲ್ಲಿ ಟೂರಿಂಗ್‌ ದಿ ಏಂಜಲ್‌ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ]] 2005ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ವಾದ್ಯತಂಡವು ತನ್ನ ಹನ್ನೊಂದನೆಯ ಸ್ಟೂಡಿಯೊ ಅಲ್ಬಮ್‌ '''ಪ್ಲೇಯಿಂಗ್‌ ದಿ ಏಂಜೆಲ್'' ‌'ನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿತು. ಬೆನ್‌ ಹಿಲ್ಲಿಯರ್‌ ನಿರ್ಮಾಣದ ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ 17 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ #1ನೇ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿ, ಬಹಳಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯವಾದ 'ಪ್ರೆಸಿಯಸ್‌' ಎಂಬ ಏಕಗೀತೆ ಹೊಂದಿತ್ತು. ಗಹನ್‌ ಗೀತೆ ರಚಿಸಿದ ಮೊದಲ ಡೆಪೆಷ್ ಮೋಡ್‌ ಅಲ್ಬಮ್ ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ, ಗೋರ್‌ ಬರೆದಿರದ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ, 1984ರ ''ಸಮ್‌ ಗ್ರೇಟ್‌ ರಿವಾರ್ಡ್‌'' ಅಲ್ಬಮ್‌ ನಂತರ ಇದೇ ಮೊದಲ ಅಲ್ಬಮ್‌ ಆಗಿತ್ತು. 'ಸಫರ್‌ ವೆಲ್' ಎಂಬುದು ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ನಂತರದ ಗೋರ್ ಬರೆದಿರದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಏಕಗೀತೆಯಾಗಿತ್ತು. ( ಗಹನ್ ಸಂಗೀತನಾಟತ ಹಾಗು ಸಂಗೀತ ನೀಡಿದವರು ಫಿಲ್ಪೊಟ್‌/ಎಗ್ನರ್‌ ) ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಅಂತಿಮ ಏಕಗೀತೆ 'ಜಾನ್‌ ದಿ ರೆವೆಲೇಟರ್‌' ಎಂಬುದು ಏರುಗತಿಯ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಹಾಡಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಷಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು, ಇದರೊಂದಿಗೆ, ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿರುವ 'ಲಿಲಿಯನ್' ಎಂಬ ಹಾಡಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಹಲವು ಕ್ಲಬ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿತು. '''ಪ್ಲೇಯಿಂಗ್‌ ದಿ ಏಂಜೆಲ್'' ‌' ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ, ವಾದ್ಯತಂಡವು 'ಟೂರಿಂಗ್‌ ದಿ ಏಂಜೆಲ್‌' ಎಂಬ ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಅಮೆರಿಕದ ಸಂಗೀತ ಗೋಷ್ಠಿ ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು. ನವೆಂಬರ್‌ 2005ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡು ಒಂಬತ್ತು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಓಡಿತು. ಪ್ರವಾಸದ ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ, ಕೊಚೆಲಾ ವ್ಯಾಲಿ ಮ್ಯುಸಿಕ್‌ ಅಂಡ್‌ ಆರ್ಟ್ಸ್‌ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್‌ ಹಾಗೂ O₂ ವೈರ್ಲೆಸ್‌ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್‌ ಸೇರಿದಂತೆ, ಹಲವು ಉತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವ್ಯಾಪಕ ಪ್ರಚಾರ ಗಳಿಸಿತು. ಒಟ್ಟಾರೆ, ವಾದ್ಯತಂಡವು ಸುಮಾರು 31 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 2.8 ದಶಲಕ್ಷ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮುಂದೆ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿತು. ಈ ಪ್ರವಾಸವು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣಗಳಿಕೆ ಹಾಗೂ 2005/06 ವರ್ಷದ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಶ್ಲಾಘನೀಯ ಪ್ರವಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು.<ref name="billboard1" /> ಗಹನ್‌ ಪ್ರವಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶಂಸೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿ, '''ಇದುವರೆಗೂ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಪ್ರವಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಕರ, ಹಿಂದೆಂದೂ ನಿರ್ವಹಿಸಿರದ ನೇರ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.''. ''ನೇರ ಪ್ರದರ್ಶನ ನಡೆಸುವುದಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಕಂಡಿತು. '' ''ಇದು ಸ್ವಯಂ ಜೀವವನ್ನು ಹೊಂದಿತು. '' ''ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಬಲದಿಂದ ನಮಗೆ ಸ್ಪೂರ್ತಿ ಉಕ್ಕಿ, ಹಾಡಿಗೆ ಜೀವ ತುಂಬಿದಂತಾಯಿತು''.<ref>{{cite web|url=http://www.businesswire.com/portal/site/home/permalink/?ndmViewId=news_view&newsId=20060911005891&newsLang=en |title=``DEPECHE MODE: TOURING THE ANGEL, LIVE IN MILAN'&#39; to Premiere Nationwide in a One-Night Big Screen Concerts(SM) Event |publisher=Businesswire.com |date=2006-09-11 |accessdate=2010-07-22}}</ref> [[ಮಿಲನ್‌|ಮಿಲ್ಯಾನ್‌ನ]] ಫಿಲಾ ಫೊರಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡಿ, ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ಚಿತ್ರವಾಗಿ ಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು ಹಾಗು ಅದು ಡಿವಿಡಿ ''[[Touring the Angel: Live in Milan]]'' ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|author=Daniel Barassi |url=http://liveinmilan.depechemode.com/ |title=Touring The Angel: Live In Milan |publisher=Liveinmilan.depechemode.com |date= |accessdate=2010-07-22}}</ref> 2006ರ ನವೆಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂಕಲನವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ''ದಿ ಬೆಸ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ವಾಲ್ಯೂಮ್‌ 1'' ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಡಿ, ಮಾರ್ಟರ್‌ ಎಂಬ ಹೊಸ ಏಕಗೀತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಇದು ''ಪ್ಲೇಯಿಂಗ್‌ ದಿ ಏಂಜೆಲ್‌'' ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಆಯ್ದ ಹಾಡಾಗಿತ್ತು. ಅದೇ ತಿಂಗಳ ಅಪರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ಗೆ 'ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಾದ್ಯತಂಡ ವಿಭಾಗ'ದಲ್ಲಿ ಎಂಟಿವಿ ಯುರೋಪ್‌ ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ ಅವಾರ್ಡ್‌ ಲಭಿಸಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.depechemode.com/video/television/110206_mtv_ema.html |title=depeche mode dot com |publisher=Depechemode.com |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=15 ಫೆಬ್ರವರಿ 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130215044112/http://www.depechemode.com/video/television/110206_mtv_ema.html |url-status=dead }}</ref> 2004ರಲ್ಲಿ ''ದಿ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಯು2'', 2005ರಲ್ಲಿ ''ದಿ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಸ್ಟೀವೀ ವಂಡರ್‌'' ಹಾಗೂ 2006ರ ಪೂರ್ವಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ''[[Bob Dylan: The Collection]]'' ನಂತರ, ಅದೇ ವರ್ಷ ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಐಟ್ಯೂನ್ಸ್‌ '''ದಿ ಕಂಪ್ಲೀಟ್ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌'' 'ನ್ನು ನಾಲ್ಕನೆಯ ಡಿಜಿಟಲ್‌ ಸಂಪುಟದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿತು.<ref>http://thecomplete.depechemode.com/</ref> ===''ಸೌಂಡ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಯುನಿವರ್ಸ್‌'' (2009–2010)=== 2007ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಡೇವ್‌ ಗಹನ್‌ರ ''ಹವರ್‌‌ಗ್ಲಾಸ್'' ‌ ಎಂಬ ಎರಡನೆಯ ತನಿ-ಅಲ್ಬಮ್‌ ಮಾರಾಟ ಪ್ರಚಾರ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, 2008ರಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಅಲ್ಬಮ್‌ ನಿಮಿತ್ತ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಸ್ಟೂಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತವಾಗುವುದೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.side-line.com/news_comments.php?id=24791_0_2_0_C |title=New Depeche Mode album in the pipeline for 2008 |publisher=Side-line.com |date=2007-07-27 |accessdate=2010-07-22}}</ref> 2008ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ವಾದ್ಯತಂಡವು ನಿರ್ಮಾಪಕ ಬೆನ್‌ ಹಿಲಿಯರ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಸ್ಟೂಡಿಯೊಗೆ ಮರಳಿತು. ಕ್ಯಾಲಿಫೊರ್ನಿಯಾದ ಸ್ಯಾಂಟಾ ಬಾರ್ಬರಾದಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಗೃಹ ಸ್ಟೂಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ರಚಿಸಿದ ಕೆಲವು ಹಾಡುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತರಾದರು. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಅಪರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕಾ ಮೂಲದ ವಾರ್ನರ್‌ ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು, ಇಎಂಐ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ಒಂದಿಗೆ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಹೊಸ ಸಹಯೋಗಕ್ಕೆ ಅಂಕಿತ ಹಾಕಲಾಗುವುದೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.<ref>[http://www.emimusic.com/news/2008/depeche-mode-sign-worldwide-exclusive-deal-with-emi-music-to-include-the-us-for-the-first-time/ "ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಸೈನ್ಸ್‌ ವರ್ಲ್ಡ್‌ವೈಡ್‌ ಎಕ್ಸ್‌ಕ್ಲೂಸಿವ್‌ ಡೀಲ್‌ ವಿತ್‌ ಇಎಂಐ ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ - ಟು ಇಂಕ್ಲೂಡ್‌ ದಿ ಯುಎಸ್‌ ಫಾರ್‌ ದಿ ಫಸ್ಟ್‌ ಟೈಮ್‌"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130623164214/http://www.emimusic.com/news/2008/depeche-mode-sign-worldwide-exclusive-deal-with-emi-music-to-include-the-us-for-the-first-time/ |date=23 ಜೂನ್ 2013 }}, ''EMI ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌.com.'', ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 7, 2008.</ref> [[File:Depeche Mode O2 15 12 09.JPG|right|250px|thumb|2009ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಒ2 ಅರೆನಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಟೂರ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಯುನಿವರ್ಸ್‌ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ.]] ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದ 12ನೆಯ ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಹೆಸರನ್ನು '''ಸೌಂಡ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಯುನಿವರ್ಸ್'' ‌' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವುದು ಎಂದು ತಂಡದ ಅಧಿಕೃತ ಅಂತರಜಾಲತಾಣವು 2009ರ ಜನವರಿ 15ರಂದು ಘೋಷಿಸಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.depechemode.com/news.html |title=DEPECHE MODE ANNOUNCES THE RELEASE OF SOUNDS OF THE UNIVERSE 21 APRIL 2009 |publisher=Depechemode.com |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=28 ಜೂನ್ 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120628212402/http://www.depechemode.com/news.html |url-status=dead }}</ref> ಅಲ್ಬಮ್‌ನ್ನು 2009ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.ಅವು ಐಟ್ಯೂನ್ಸ್‌ ಪಾಸ್‌ ಮೂಲಕವೂ ಲಭ್ಯವಾದವು. ಇದರ ಮೂಲಕ ಖರೀದಿದಾರ ಅಧಿಕೃತ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಕೆಲ ವಾರಗಳ ಮುಂಚೆಯೇ ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬಹುದು. ಐಟ್ಯೂನ್ಸ್‌ ಪಾಸ್ ಕಲ್ಪನೆಯು ವಾದ್ಯತಂಡ ಹಾಗೂ ಐಟ್ಯೂನ್ಸ್‌ನ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಆಂಡಿ ಫ್ಲೆಷರ್‌ ತಿಳಿಸಿದರು. '''ಡಿಜಿಟಲ್‌ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕೆಲಸ ಆರಂಭಿಸುತ್ತೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ್ದೇನೆ.'' ''ಡೌನ್ಲೋಡ್‌ಗಳ ಕಾಲ ಬಂದಾಗ ಮೊದಲ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವು ಸೊಂಬೇರಿತನದ ಧೋರಣೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಈಗ ಅವು ಬಹಳಷ್ಟು ಸಹಯೋಗದ ಮನೋಭಾವ ತೋರಿ, ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳಲು ಹೊಸ ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಡುತ್ತಿವೆ''.' <ref>[http://blogs.usaweekend.com/whos_news/2009/04/depeche-mode-chats-about-new-cd-sounds-of-the-universe.html ದಿ ಹೂಯಿಸ್‌ ನ್ಯೂಸ್‌ ಬ್ಲಾಗ್‌], 21 ಏಪ್ರಿಲ್‌ 2009</ref> ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ 21 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು. ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯು ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿತ್ತು. 'ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪರ್ಯಾಯ ಅಲ್ಬಮ್‌'ಗಾಗಿ ಗ್ರ್ಯಾಮಿ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಪಡೆಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.depechemode.com/news.html |title=depeche mode dot com |publisher=Depechemode.com |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=28 ಜೂನ್ 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120628212402/http://www.depechemode.com/news.html |url-status=dead }}</ref> 2009ರ ಫೆಬ್ರವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್‌ ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ರಾಂಗ್‌ ಎಂಬುದು ಈ ಅಲ್ಬಮ್‌ನ ಮೊದಲ ಏಕಗೀತೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇದಾದ ನಂತರ, ಪೀಸ್‌ ಮತ್ತು ಎರಡೂ ಬದಿಯಲ್ಲಿರುವ 'ಫ್ರೆಗೈಲ್‌ ಟೆನ್ಷನ್‌ / ಹೋಲ್‌ ಟು ಫೀಡ್‌' ಹಾಡುಗಳು ನಂತರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದವು. ಜೊತೆಗೆ, ಪರ್ಫೆಕ್ಟ್ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಮೆರಿಕಾ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಪ್ರಚಾರಾರ್ಥ ಏಕಗೀತೆಯಾಗಿ(ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 'ಜಿಮ್ಮಿ ಕಿಮೆಲ್‌ ಲೈವ್‌!' ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡವು ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿತು. 2009ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ 23ರಂದು ಕ್ಯಾಲಿಫೊರ್ನಿಯಾದ ಲಾಸ್‌ ಏಂಜೆಲೀಸ್‌ನ ಹಾಲಿವುಡ್‌ ಬೋಲ್ವಾರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ 12,000ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಹಾಜರಿದ್ದರು. 2003ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮಪ್ರದರ್ಶನದ ನಂತರ ಇದು ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ರೇಕ್ಷಕವರ್ಗವಾಗಿತ್ತು.<ref>http://www.vh1.com/search/?q=depeche%20mode{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>http://www.1iota.com/events,4183,Depeche-Mode-at-Hollywood-and-Vine.html</ref> 2009ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಬಮ್‌ ಉತ್ತೇಜನಕ್ಕಾಗಿ ವಾದ್ಯತಂಡವು 'ಟೂರ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಯುನಿವರ್ಸ್‌' ಎಂಬ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ಪ್ರವಾಸ ನಡೆಸಿತು. ಇದರ ನಿಮಿತ್ತ ಬರ್ಲಿನ್‌‌ನ ಒಲಿಂಪಿಯಾಸ್ಟೇಡಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ 2008ರ ಅಕ್ಟೊಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.bbc.co.uk/6music/news/20081007_depeche_mode.shtml |title=BBC – Depeche Mode tour |publisher=Bbc.co.uk |date=October 7, 2008 |accessdate=October 19, 2010}}</ref> ಲಕ್ಸೆಂಬೊರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದರ ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧತಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಯಿತು. 2009ರ ಮೇ 10ರಂದು ಟೆಲ್‌ ಅವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಡೇವ್‌ ಗಹನ್‌ಗೆ ಜಠರ-ಕರುಳಿನ ಉರಿಯೂತ ತಗುಲಿದ ಕಾರಣ ಪ್ರವಾಸದ ಮೊದಲ ಹಂತವು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಂಡಿತು. ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಸಮಯ ವೈದ್ಯರು ಗಹನ್‌ನ ಮೂತ್ರಕೋಶದಿಂದ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ದುರ್ಮಾಂಸವನ್ನು ತೆಗೆದರು. ಗಹನ್‌ನ ಈ ಬೇನೆಯಿಂದಾಗಿ 16 ಗೋಷ್ಠಿಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬೇಕಾಯಿತು, ಆದರೆ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವನ್ನು 2010ರಲ್ಲಿನ ದಿನಾಂಕಗಳಿಗೆ ಮುಂದೂಡಲಾಯಿತು.<ref>ಪೇಯ್ನ್‌, ಆಂಡ್ರೆ: "[http://www.billboard.com/bbcom/news/depeche-mode-cancels-more-dates-as-singer-1003977423.story ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಕ್ಯಾನ್ಸೆಲ್ಸ್‌ ಮೋರ್‌ ಡೇಟ್ಸ್‌ ಆಸ್‌ ಸಿಂಗರ್‌ ರಿಕವರ್ಸ್‌ ಫ್ರಮ್‌ ಸರ್ಜರಿ]" ''Billboard.com.'' ಮೇ 28, 2009</ref> ಪ್ರವಾಸದ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಲೊಲಾಪಲೂಝಾ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯತಂಡವು ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿತು. 1994ರ ಎಕ್ಸೊಟಿಕ್‌ ಟೂರ್‌ನಂತರ ವಾದ್ಯತಂಡವು ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾ ಖಂಡಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ್ದು ಇದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿ. ಪ್ರವಾಸದ ಅಂತಿಮ ಹಂತವಾದ ಯುರೋಪ್‌ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ, ವಾದ್ಯತಂಡವು ಲಂಡನ್‌ನ ರಾಯಲ್‌ ಅಲ್ಬರ್ಟ್‌ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಟೀನೇಜ್‌ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ ಸಹಾಯಾರ್ಥವಾಗಿ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿತು. ಮಾಜಿ ಸದಸ್ಯ ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್ ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಗೋರ್‌ರೊಂದಿಗೆ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಬಂದು ಸಂಬಡಿ ಗೀತೆಯನ್ನು ನುಡಿಸಿದರು.<ref>"[http://www.nme.com/news/depeche-mode/49827 ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಜಾಯಿನ್ಡ್‌ ಬೈ ಫಾರ್ಮರ್‌ ಬ್ಯಾಂಡ್‌ ಮೆಂಬರ್‌ ಅಟ್‌ ಟೀನೇಜ್‌ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ ಷೊ]" ''Nme.com.'' ಫೆಬ್ರವರಿ 18, 2010.</ref><ref>ಹಾರ್ಪರ್‌, ಕೇಟ್‌: "[http://www.chartattack.com/news/79499/alan-wilder-rejoins-depeche-mode-for-one-song-in-london ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್ ರಿಜಾಯಿನ್ಸ್‌ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಫಾರ್‌ ಒನ್‌ ಸಾಂಗ್‌ ಇನ್‌ ಲಂಡನ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100221025849/http://www.chartattack.com/news/79499/alan-wilder-rejoins-depeche-mode-for-one-song-in-london |date=21 ಫೆಬ್ರವರಿ 2010 }}" ''Chartattack.com.'' ಫೆಬ್ರವರಿ 18, 2010.</ref> ಒಟ್ಟಾರೆ, ವಾದ್ಯತಂಡವು 40 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 2.7 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮುಂದೆ ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು. 2009ರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭದಾಯಕ ಪ್ರವಾಸಗಳ ಪೈಕಿ ಇದೂ ಒಂದಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.depechemode.com/news.html |title='Tour of the Universe - Live In Barcelona' - New Live Video |publisher=depeche mode dot com |date=2010-09-23 |accessdate=2010-09-26 |archive-date=28 ಜೂನ್ 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120628212402/http://www.depechemode.com/news.html |url-status=dead }}</ref><ref>http://www.billboard.com/#/features/top-25-tours-of-2009-1004053062.story</ref> 2010ರ ಮಾರ್ಚ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಇಕೊ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ 'ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಕ್‌/ಪಾಪ್‌ ಸಮೂಹ ಪ್ರಶಸ್ತಿ' ಗಳಿಸಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.echopop.de/presse/robbie_williams_und_depeche_mode_gewinnen_echo_2010_doppelerfolge_fuer_jan_delay_und_silbermond |title=Robbie Williams Und Depeche Mode Gewinnen Echo 2010 |publisher=Echopop.de |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=19 ಜುಲೈ 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110719091019/http://www.echopop.de/presse/robbie_williams_und_depeche_mode_gewinnen_echo_2010_doppelerfolge_fuer_jan_delay_und_silbermond |url-status=dead }}</ref> ==ಪರಂಪರೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಭಾವ== {{see also|List of Depeche Mode covers}} ''ಕ್ಯೂ'' ಪತ್ರಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಇಡೀ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆಂದೂ ಇರದ ಅತಿ ಜನಪ್ರಿಯ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ವಾದ್ಯತಂಡವೆನಿಸಿತು. ಪ್ರಕಾರ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಬ್ರಿಟಷ್‌ ಮೂಲದ ಸರ್ವಕಾಲಿಕ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವದ್ಯತಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಂದು ''ಸಂಡೇ ಟೆಲೆಗ್ರಾಫ್'' ‌ ಬಣ್ಣಿಸಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.whatrecords.co.uk/items/39061.htm |title=Music for the Masses Collectors Edition Gatefold LP - Depeche Mode |publisher=Whatrecords.co.uk |date=2007-03-05 |accessdate=2010-07-22 |archive-date=24 ಜುಲೈ 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110724234813/http://www.whatrecords.co.uk/items/39061.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.depechemode.co.il/article.asp?ID=21 |title=Depeche Mode Fanclub Israel (îåòãåï ãôù îåã éùøàì) |publisher=Depechemode.co.il |date= |accessdate=2010-07-22 |archive-date=4 ಏಪ್ರಿಲ್ 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070404043108/http://www.depechemode.co.il/article.asp?ID=21 |url-status=dead }}</ref> ಕಳೆದ ಮುವತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಭಾವಿ ತಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌, ಹಲವು ಹೊಸ ಸಂಗೀತಪ್ರತಿಭೆಗಳ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಗೆ ಸ್ಪೂರ್ತಿ ನೀಡಿತಲ್ಲದೆ ಅವರ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತಂಡದ ಸುಮಾರು 100 ದಶಲಕ್ಷ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿತು ಹಾಗೂ 30 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಮೀರಿದ ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಮುಂದೆ ತಂಡವು ವಾದ್ಯಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿದೆ.<ref name="billboard1" /><ref name="Q (magazine)" /> ಇಂದಿನ ಜನಪ್ರಿಯ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಹಲವರ ಮೇಲೆ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ. ತಂಡದ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಾ ವಿಧಾನಗಳು ಹಾಗೂ ಧ್ವನಿಮಾದರಿಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ನವೀನತೆ ಇದಕ್ಕೆ ಭಾಗಶಃ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ''ಬಿಹೇವಿಯರ್'' ‌ ಎಂಬ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಪ್ರಶಂಸೆ ಪಡೆದ ಅಲ್ಬಮ್‌ ರಚಿಸಿದ ಪೆಟ್‌ ಷಾಪ್‌ ಬಾಯ್ಸ್‌ ತಂಡದವರು, ಅಲ್ಬಮ್‌ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣದ ಹಿಂದೆ ''ವಯೊಲೇಟರ್'' ‌ (ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಎಂಜಾಯ್‌ ದಿ ಸೈಲೆನ್ಸ್‌) ಅಲ್ಬಮ್‌ಗಳು ಸ್ಫೂರ್ತಿಗೆ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಉದಾಹರಿಸಿದ್ದಾರೆ. 'ನಾವು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ''ವಯೊಲೇಟರ್‌'' ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೆವು, ಇದು ಬಹಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಲ್ಬಮ್‌, ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಮಾತ್ಸರ್ಯವೂ ಆಗಿತ್ತು' ಎಂದು ನೀಲ್‌ ಟೆನೆಂಟ್‌ ಹೇಳಿದ್ದರು. 'ಅವರು ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರಿಸಿದ್ದಾರೆ' ಎಂದು ತಂಡದ ಸಹ-ಸದಸ್ಯ ಕ್ರಿಸ್‌ ಲೋವ್‌ ದನಿಗೂಡಿಸಿದರು.<ref>"[http://www.10yearsofbeingboring.com/music/information 10 ಇಯರ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಬೀಯಿಂಗ್‌ ಬೊರಿಂಗ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120606121450/http://www.10yearsofbeingboring.com/music/information |date=6 ಜೂನ್ 2012 }}". 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref><ref>"[http://www.petshopboys.net/html/interviews/behaviuor009.shtml ಇಂಟರ್ವ್ಯೂಸ್‌ - ಬಿಹೆವಿಯರ್‌ - ದಿ ಎಂಡ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071013174212/http://petshopboys.net/html/interviews/behaviuor009.shtml |date=13 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2007 }}", ''ಅಬ್ಸೊಲ್ಯೂಟ್ಲಿ ಪೆಟ್‌ ಷಾಪ್‌ ಬಾಯ್ಸ್‌''. 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> 1980ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಡೆಟ್ರಾಯ್ಟ್‌ ಟೆಕ್ನೊ ಆಸ್ಫೋಟದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿನ ಟೆಕ್ನೊ-ಹರಿಕಾರರಾದ ಡೆರಿಕ್‌ ಮೇ, ಕೆವಿನ್‌ ಸಾಂಡರ್ಸನ್‌ ಮತ್ತು ಜುವಾನ್‌ ಅಟ್ಕಿನ್ಸ್‌ ಟೆಕ್ನೊ ಸಂಗೀತದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref>ಮೆಕ್‌ಕ್ರೀಡಿ ಜೆ., "ಮೊಡಸ್‌ ಅಪೆರಾಂಡಮ್‌", ''ದಿ ಫೇಸ್‌'', ಫೆಬ್ರವರಿ 1989</ref> ಇಂದಿನ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ, ಡೆಪೆಷ್ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ಹಲವು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಮರುಮಿಶ್ರಿತ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಮಕಾಲೀನ ಡಿಜೆಗಳಲ್ಲಿ ರಿಕಾರ್ಡೊ ವಿಲಾಲೊಬೊಸ್‌ 'ದಿ ಸಿನ್ನರ್‌ ಇನ್‌ ಮಿ' ಮರುಮಿಶ್ರಿತ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಮಾಡಿದ್ದರೆ, ಕ್ರುಡರ್‌ & ಡಾರ್ಫ್‌ಮೇಸ್ಟರ್‌ ಯುಸ್ಲೆಸ್‌ನ ಮರುಮಿಶ್ರಿತ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಆಧುನಿಕ ರೇಡಿಯೊ ಸ್ಟೇಷನ್‌ KROQ‌‌ನ ಮಾಜಿ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮ್ಯಾಟ್‌ ಸ್ಮಿತ್‌ ಪ್ರಕಾರ, 'ದಿ ಕಿಲ್ಲರ್ಸ್‌, ದಿ ಬ್ರೇವರಿ, ಫ್ರಾನ್ಜ್‌ ಫರ್ಡಿನಂಡ್‌ — ಇಂತಹ ಇಡೀ ಸಂಗೀತ ಅಲೆಗಳು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ಗೆ ಚಿರಋಣಿಯಾಗಿವೆ.' <ref>"[http://www.my-personal-mode.com/ptareads/dm-ptanews-wp.htm ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110714141451/http://www.my-personal-mode.com/ptareads/dm-ptanews-wp.htm |date=14 ಜುಲೈ 2011 }}", ''ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ ಪೋಸ್ಟ್‌'' (11 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 2005). 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 29ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' ಒಂದಿಗಿನ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಅಮೆರಿಕಾ ದೇಶದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡಗಳ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ ಸಾಷಾ ಫ್ರೆರ್‌-ಜೋನ್ಸ್‌, 'ಬಹುಶಃ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಬಹಳಷ್ಟು ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ. ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವವು ಬಹಳಷ್ಟು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗುವುದು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref>"[http://www.newyorker.com/archive/2006/06/05/060605on_onlineonly01?currentPage=2 ]", ''ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್‌'' (5 ಜೂನ್‌ 2006). 2008ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 10ರಂದು ಪುನರ್ಪಡೆಯಲಾಯಿತು.</ref> [[ಲಿಂಕಿನ್ ಪಾರ್ಕ್|ಲಿಂಕಿನ್‌ ಪಾರ್ಕ್]]‌ನ ಗಾಯಕ ಚೆಸ್ಟರ್‌ ಬೆನಿಂಗ್ಟನ್‌ ಸಹ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಸ್ಫೂರ್ತಿಯ ಮೂಲ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>"[http://www.mtv.com/music/artist/bennington_chester/artist.jhtml#bio ಚೆಸ್ಟರ್‌ ಬೆನಿಂಗ್ಟನ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120614083125/http://www.mtv.com/music/artist/bennington_chester/artist.jhtml#bio |date=14 ಜೂನ್ 2012 }}", ''mtv.com''. 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref><ref>"[http://www.roadrunnerrecords.com/blabbermouth.net/news.aspx?mode=Article&amp;newsitemID=40632 ಲಿಂಕಿನ್‌ ಪಾರ್ಕ್‌ ಸಿಂಗರ್‌ ಸೇಯ್ಸ್‌ ಸೊಲೊ ಅಲ್ಬಮ್‌ ವಿಲ್‌ ಹ್ಯಾವ್‌ 'ದ್ರೈವಿಂಗ್‌ ಬೀಟ್ಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ವಾಲ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಗಿಟಾರ್ಸ್‌' – ಆಗಸ್ಟ್‌ 19, 2005] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111117041057/http://www.roadrunnerrecords.com/blabbermouth.net/news.aspx?mode=Article&newsitemID=40632 |date=17 ನವೆಂಬರ್ 2011 }}", ''BLABBERMOUTH.NET''. 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 9ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಲಿಂಕಿನ್‌ ಪಾರ್ಕ್‌ ಸದಸ್ಯ ಮೈಕ್‌ ಷಿನೊಡಾ ಹೇಳಿದ್ದು, 'ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ನಮ್ಮ ಕಾಲದ ಪ್ರಭಾವೀ ವಾದ್ಯತಂಡಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಅವರ ಸಂಗೀತವು ನನಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯಾಗಿದೆ'.<ref>"[http://www.mutelibtech.com/depechemode/remixes8104.html ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ "ರಿಮಿಕ್ಸೆಸ್‌ 81–04"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011070105/http://www.mutelibtech.com/depechemode/remixes8104.html |date=11 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2007 }}", ''[ಮ್ಯೂಟ್‌]''. 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಲಾಸ್‌ ಏಂಜೆಲೀಸ್‌ ಮೂಲದ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಇಬ್ಬರು ಸಂಗೀತಗಾರರ ತಂಡ ದಿ ಕ್ರಿಸ್ಟಲ್‌ ಮೆಥಡ್‌ ಸದಸ್ಯ ಕೆನ್‌ ಜೊರ್ಡಾನ್‌ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಮ್ಮ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.answers.com/topic/the-crystal-method |title=The Crystal Method: Information from |publisher=Answers.com |date= |accessdate=2010-07-22}}</ref> ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ ರಾಕ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡ ಮ್ಯಾಡ್‌ ಅಟ್‌ ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್‌ ಪ್ರಮುಖ ಗಾಯಕ ರೊಜರ್‌ ರೋಸ್‌ ಸಹ ತಮ್ಮ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ ಪ್ರಭಾವವಿದೆ ಎಂದಿದ್ದರು.<ref name="lyricsfreak.com">{{cite web|url=http://www.lyricsfreak.com/d/depeche+mode/biography.html |title=Depeche Mode &#124; Biography |publisher=Lyricsfreak.com |date= |accessdate=2010-07-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20060525005916/http://www.lyricsfreak.com/d/depeche+mode/biography.html|archivedate=2006-05-25}}</ref> ಹೆವಿ ಮೆಟಲ್‌ ಸಂಗೀತ ವಾದ್ಯತಂಡ ಫಿಯರ್‌ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ ಡ್ರಮ್‌ ವಾದಕ ರೇಮಂಡ್ ಹೆರೆರಾ ಹೇಳಿದ್ದು, 'ನಾನು ನುಡಿಸುವ ಸಂಗೀತವು ಬಹಳ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಸಂಗೀತಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿವೆ. ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ. ನಾನು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ನಂತೆ ಧ್ವನಿ ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ, ಸ್ಲೇಯರ್‌ ತರಹ ವೇಗದ ಸಂಗೀತ ನೀಡಿದ್ದಲ್ಲಿ, ನನ್ನ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷತೆ ಕಂಡುಬರುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.' <ref>ಆಂಟನಿ ರೊಲ್ಡಾನ್‌, "[http://www.prog4you.com/Band_Interviews/Raymond_Herrera.htm ಅನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಕ್ಲುಸಿವ್‌ ಇಂಟರ್ವ್ಯೂ ವಿತ್‌ ಫಿಯರ್‌ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ'ಸ್‌ ರೇಮಂಡ್‌ ಹೆರೆರಾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120105174414/http://www.prog4you.com/Band_Interviews/Raymond_Herrera.htm |date=5 ಜನವರಿ 2012 }}", ''PROG4YOU''. 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 12ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಪೋಸ್ಟ್‌ ಹಾರ್ಡ್‌ಕೋರ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡ ಫನರಲ್‌ ಫಾರ್‌ ಎ ಫ್ರೆಂಡ್‌ನ ಗಿಟಾರ್‌ ವಾದಕ ಡ್ಯಾರೆನ್‌ ಸ್ಮಿತ್‌, ತಮ್ಮ ತಂಡವು ವಿನ್ಯಾಸಿಸಿದ ಕರಾಳ-ಭಾವನೆಯ ಸಂಗೀತಶೈಲಿಯು ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.<ref>ಟೊನಿ ಪ್ಯಾಸ್ಕರೆಲಾ, "[http://www.the-trades.com/article.php?id=3156 ಡ್ಯಾರೆನ್‌ ಸ್ಮಿತ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ಯೂನೆರಲ್‌ ಫಾರ್‌ ಎ ಫ್ರೆಂಡ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071004003252/http://www.the-trades.com/article.php?id=3156 |date=4 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2007 }}", ''ದಿ ಟ್ರೇಡ್ಸ್‌''. 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 12ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ವಿಶ್ವ ಕಪ್‌ ಫುಟ್ಬಾಲ್ (2010) ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ 'ವಾಕಾ ವಾಕಾ' ಹಾಡು ಖ್ಯಾತಿಯ [[ಕೊಲೊಂಬಿಯ|ಕೊಲಂಬಿಯಾ]] ದೇಶದ ಗಾಯಕಿ ಷಕಿರಾ ಸಹ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದಿಂದ ಬಹಳಷ್ಟು ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ''ಷಕಿರಾ - ವಿಮನ್‌ ಫುಲ್‌ ಆಫ್‌ ಗ್ರೇಸ್'' ‌ ಗ್ರಂಥದ ಕರ್ತೃ ಕ್ಸಿಮೆನಾ ಡೀಗೊ ಬರೆದ ಪ್ರಕಾರ, 'ಷಕಿರಾ ತಮ್ಮ ಹದಿಮೂರನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಟ್‌ ಬ್ರಿಟನ್‌ ಮೂಲದ ರಾಕ್‌ ಸಂಗೀತ ವಾದ್ಯತಂಡ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ ಒಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಒಂದು ದಿನ ಅವರು ಡೆಪೆಷ್‌ ತಂಡದ 'ಎಂಜಾಯ್‌ ದಿ ಸೈಲೆನ್ಸ್‌' ಹಾಡು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಹಾಡು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದರಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅವರಿಗೇ ತಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಃ ಹಾಡಿನ ಗಾಢ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 'ಗಿಟಾರಿನ ಈ ಪುನರಾವರ್ತಿಸುವ ಗೀತಭಾಗ (ಲಯಬದ್ಧ ಸಂಗೀತ ಭಾಗ) ಕೇಳಿದಾಗೆಲ್ಲ ನನ್ನ ಉದರದಲ್ಲಿ ವಿಲಕ್ಷಣ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ' ಎಂದು ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿಗೆ ಹೇಳಿದರಂತೆ.<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/?id=ETO3VaCXT4IC&pg=PA25&lpg=PA25 | title=ShakiraBiography (A & E)Biography Series | first=Katherine | last=Krohn | isbn=9780822571599 | year=2007 | publisher=Twenty-First Century Books}}</ref> 2008ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಕೋಲ್ಡ್‌ಪ್ಲೇ ತಂಡವು ತಮ್ಮ ಏಕಗೀತೆ ವಿವಾ ಲಾ ವಿಡಾಗಾಗಿ ಪರ್ಯಾಯ ವೀಡಿಯೊ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿತು. ಇದು 'ಎಂಜಾಯ್‌ ದಿ ಸೈಲೆನ್ಸ್‌' ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ತಮ್ಮ ಅಂತರಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ಈ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಈ ರೀತಿ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದೆ - 'ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ತಂಡ ಹಾಗೂ ಆಂಟನ್‌ ಕಾರ್ಬಿನ್‌ ಪ್ರತಿಭೆ ಬಗ್ಗೆ ನಮ್ಮ ಅಭಿಮಾನವು ಈ ಹೊಸ ವೀಡಿಯೊ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಮಾಡಲು ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಿತು...' ಈ ವೀಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್‌ ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ದೊರೆಯ ಪೋಷಾಕಿನಲ್ಲಿ ನೆದರ್ಲೆಂಡ್‌ ದೇಶದ ಹೇಗ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದುಹೋಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಆ-ಹಾ ಎಂಬ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಗಿಟಾರ್‌ ಮತ್ತು ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ ವಾದಕ ಮ್ಯಾಗ್ನ್‌ ಫರ್ಹೊಲ್ಮನ್‌ ಹೇಳಿದಂತೆ, '1980ರ ದಶಕದ ಕಾಲಾವಧಿಯ ಇತರೆ ತಂಡಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ನನಗೂ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ಗೂ ವಿಶೇಷ ನಂಟಿದೆ. 2009ರ ಜುಲೈ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಬಿಬಿಸಿ ರೇಡಿಯೊ 2 ವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾದ ''ದಿ ಡರ್ಮಟ್‌ ಒ'ಲಿಯರಿ ಷೋ'' ನೇರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಆ-ಹಾ ವಾದ್ಯತಂಡವು ಎ ಕ್ವೆಶ್ಚನ್‌ ಆಫ್‌ ಲಸ್ಟ್‌ ಹಾಡಿನ ಹೊಸ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡಿತು.<ref>[http://www.bbc.co.uk/iplayer/console/b00ltlrp ಡರ್ಮಟ್‌ ಒ'ಲಿಯರಿ: 25 ಜುಲೈ 2009] ಬಿಬಿಸಿ ಐಪ್ಲೇಯರ್‌ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090729100745/http://www.bbc.co.uk/iplayer/console/b00ltlrp |date=29 ಜುಲೈ 2009 }}</ref> == ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == ಸ್ಕೈ ಸರಣಿ ಆನ್‌ ಇಡಿಯಟ್‌ ಅಬ್ರಾಡ್‌ ಎಂಬ ಸ್ಕೈ ಸರಣಿಯ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕಂತಿನಲ್ಲಿ, ನಿರೂಪಕ ಕಾರ್ಲ್‌ ಪಿಲ್ಕಿಂಗ್ಟನ್‌ ಚಿಚನ್‌ ಇಟ್ಜಾದಲ್ಲಿರುವಾಗ ಡೆಪೆಷ್ ಮೋಡ್‌ ತಂಡದ 'ಜಸ್ಟ್ ಕಾಂಟ್‌ ಗೆಟ್‌ ಎನಫ್‌' ಹಾಡನ್ನು ಆಲಿಸುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ನೋಡಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಲೆಫ್ಟ್‌ 4 ಡೆಡ್‌ 2 ವೀಡಿಯೊ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ, ಬದುಕುಳಿದವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳಾದ ರೊಷೆಲ್‌, ನಸುಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಡೆಪೆಷ್ ಮೋಡ್‌ ಅಂಗಿ ಧರಿಸಿರುತ್ತಾಳೆ.<ref>http://www.joystiq.com/2009/07/29/depeche-mode-is-all-over-left-4-dead-2/</ref> ದಿ ವೆಂಚರ್‌ ಬ್ರದರ್ಸ್‌ ವ್ಯಂಗ್ಯಚಿತ್ರ ಸರಣಿಯ 'ಟ್ಯಾಗ್‌ ಸೇಲ್‌, ಯು'ರ್‌ ಇಟ್‌'ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ, 'ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ವಾದ್ಯತಂಡದ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಯಾರೋ ಮಹಿಳೆಯೊಂದಿಗಿರುವುದನ್ನು' ದಿ ಮೊನಾರ್ಕ್‌ ಮತ್ತು ಡಾ. ಗರ್ಲ್‌ಫ್ರೆಂಡ್‌ ಪಾತ್ರಗಳು ನೋಡುತ್ತವೆ. 'ಆ ಮನುಷ್ಯ ಸಲಿಂಗಕಾಮಿ' ಎಂದು ದಿ ಮೋನಾರ್ಕ್‌ ಯೋಚಿಸುತ್ತಾನೆ, 'ಇಲ್ಲ, ಅವನು ಸಂಪೂರ್ಣ ನೇರ ಎಂದು ಡಾ. ಗರ್ಲ್‌ಫ್ರೆಂಡ್‌ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾಳೆ.ಅವಳು ವಿಎಚ್‌1 ವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಏನನ್ನೋ ನೋಡುತ್ತಾಳೆ'. ==ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ ಪಟ್ಟಿ== {{Main|Depeche Mode discography|Depeche Mode videography}} *''ಸ್ಪೀಕ್ &amp; ಸ್ಪೆಲ್‌ (Speak &amp; Spell)'' (1981) *''ಎ ಬ್ರೊಕನ್‌ ಫ್ರೇಮ್‌ (A Broken Frame)'' (1982) *''ಕಂಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್‌ ಟೈಮ್‌ ಎಗೇನ್‌ (Construction Time Again)'' (1983) *''ಸೊಮ್‌ ಗ್ರೇಟ್‌ ರಿವಾರ್ಡ್‌ (Some Great Reward)'' (1984) *''ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ ಸೆಲೆಬ್ರೇಷನ್‌ (Black Celebration)'' (1986) *''ಮ್ಯೂಸಿಕ್‌ ಫಾರ್‌ ದಿ ಮಾಸೆಸ್‌ (Music for the Masses)'' (1987) *''ವಯೊಲೆಟರ್‌ (Violator)'' (1990) *''ಸಾಂಗ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಫೇಯ್ತ್‌ ಅಂಡ್‌ ಡಿವೊಷನ್‌ (Songs of Faith and Devotion)'' (1993) *''ಅಲ್ಟ್ರಾ (Ultra)'' (1997) *''ಎಕ್ಸೈಟರ್‌ (Exciter)'' (2001) *''ಪ್ಲೇಯಿಂಗ್‌ ದಿ ಏಂಜೆಲ್‌ (Playing the Angel)'' (2005) *''ಸೌಂಡ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಯುನಿವರ್ಸ್‌ (Sounds of the Universe)'' (2009) ==ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ== * ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಗಳಿಸಿದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳ ಪಟ್ಟಿ * ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ ಪ್ರವಾಸಗಳು * ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸಂಗೀತ ಕಲಾವಿದರ ಪಟ್ಟಿ. * ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ-ಪ್ರಧಾನ ಜನಪ್ರಿಯ ಗೀತೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿದ್ದವರ ಪಟ್ಟಿ * ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಆಧುನಿಕ ರಾಕ್ ಸಂಗೀತ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನ ತಲುಪಿದ ಕಲಾವಿದರ ಪಟ್ಟಿ ==ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಕರಗಳು== ===ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=== {{reflist|2}} ===ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ=== * ಮಲಿನ್ಸ್‌, ಸ್ಟೀವ್‌. ''ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ :ಎ ಬಯೊಗ್ರಫಿ''. ಆಂಡ್ರೆ ಡಾಯ್ಚ್‌, 2001. ISBN 978-0-233-99430-7 * ಮಿಲ್ಲರ್‌, ಜೊನಥನ್‌. ''ಸ್ಟ್ರಿಪ್ಡ್‌: ದಿ ಟ್ರೂ ಸ್ಟೊರಿ ಆಫ್‌ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌''. ಆಮ್ನಿಬಸ್‌ ಪ್ರೆಸ್‌, 2004. ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್ 1-84449-415-2 * ಟಾಬ್ಲರ್‌, ಜಾನ್‌. ''ಎನ್‌ಎಂಇ ರಾಕ್‌'ಎನ್‌'ರೋಲ್‌ ಇಯರ್ಸ್‌ (ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿ.)''. ಲಂಡನ್‌: ರೀಡ್‌ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌, 1992. ಸಿಎನ್‌ 5585. ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್‌ 0-600-57602-7 ===ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ=== * ಕಾರ್ಬಿನ್‌, ಆಂಟನ್‌. ''ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌: ಸ್ಟ್ರೇಂಜರ್ಸ್‌''. ಪ್ರೆಂಟಿಸ್‌ ಹಾಲ್‌, 2002. ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್‌ 0-7119-2493-7 * ಥಾಮ್ಸನ್‌, ಡೇವ್‌. ''ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌ : ಸಮ್‌ ಗ್ರೇಟ್‌ ರಿವಾರ್ಡ್‌''. ಪ್ಯಾನ್‌ ಮೆಕ್ಮಿಲೆನ್‌, 1995. ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್‌ 0-283-06243-6 * ಝಿಲ್‌, ಡಿಡಿ. ''ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌. '' ''ಫೊಟೊಗ್ರ್ಯಾಫ್ಸ್‌ 1982-87''. ಷ್ವಾರ್ಜ್‌ಕಾರ್ಫ್‌ & ಷ್ವಾರ್ಜ್‌ಕಾರ್ಫ್‌, 2004. ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್‌ 3-89602-491-4 ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== {{Commons category}} * {{official|http://www.depechemode.com/}} * [http://oldsite.depechemode.com/ ಓಲ್ಡ್ ಅಫೀಸಿಯಲ್ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್] - ಇದರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ವಾರ್ತೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹ 1999-2008, ಸುದ್ದಿಕೋಣೆ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಸೇರಿವೆ. *{{myspace|depechemode}} * [http://www.recoil.co.uk ಷಂಟ್‌ - ದಿ ಅಫೀಸಿಯಲ್ ರಿಕಾಯಿಲ್ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್] - ಇದರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಯಾನ್‌ ವೈಲ್ಡರ್ಸ್ ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್‌-ಸಂಬಂಧಿತ [http://www.recoil.co.uk/qa_vault/dm.html Q+A] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140408092636/http://www.recoil.co.uk/qa_vault/dm.html |date=8 ಏಪ್ರಿಲ್ 2014 }} ಹಾಗೂ [http://www.recoil.co.uk/editorials/8185/area.html ಸಿಂಗಲ್ಸ್ 81-85] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307073620/http://www.recoil.co.uk/editorials/8185/area.html |date=7 ಮಾರ್ಚ್ 2012 }} ಮತ್ತು[http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/area.html ಸಿಂಗಲ್ಸ್ 86-98] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307073626/http://www.recoil.co.uk/editorials/8698/area.html |date=7 ಮಾರ್ಚ್ 2012 }} ಸಂಕಲನಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂಪಾದಕೀಯಗಳು. {{Depeche Mode}} {{Use dmy dates|date=October 2010}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಡೆಪೆಷ್‌ ಮೋಡ್]] [[ವರ್ಗ:1980ರ ದಶಕದ ಸಂಗೀತ ತಂಡಗಳು]] [[ವರ್ಗ:1990ರ ದಶಕದ ಸಂಗೀತ ತಂಡಗಳು]] [[ವರ್ಗ:2000 ದಶಕದ ಸಂಗೀತ ತಂಡಗಳು]] [[ವರ್ಗ:2010ರ ದಶಕದ ಸಂಗೀತ ತಂಡಗಳು]] [[ವರ್ಗ:1980ರಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾದ ಸಂಗೀತ ತಂಡಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ಚತುಷ್ಕಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ತ್ರಯರು]] [[ವರ್ಗ:ಸೈರ್‌ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಲಾವಿದರು]] [[ವರ್ಗ:ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಸಂಗೀತ ವೃಂದಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ನ್ಯೂ ವೇವ್‌ ಸಂಗೀತ ಗುಂಪುಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಸಿಂತ್‌ಪಾಪ್‌]] [[ವರ್ಗ:ಎಂಟಿವಿ ಯುರೋಪ್ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು.]] [[ವರ್ಗ:ಬ್ರಿಟ್‌ (BRIT) ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಮ್ಯೂಟ್‌ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್‌ ಕಲಾವಿದರು]] 04rhjhm7c4q8g9r3atfruvfkq429qg4 0 26385 1428390 1427778 2026-09-16T08:13:46Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428390 wikitext text/x-wiki {{ಯಂತ್ರಾನುವಾದ}} [[File:Glass-half-full.jpeg|thumb|upright=0.7|alt=Clear water pours from a spout into a drinking glass.|ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ನೀರಿಗೆ ಬಣ್ಣ, ವಾಸನೆ, ರುಚಿಯನ್ನುಂಟು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.<ref name=Lamberg/>]] ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಲು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀರು ಸರಬರಾಜಿಗೆ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದೇ '''ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ'''. ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರು ಹಲ್ಲುಗಳು ಟೊಳ್ಳಾಗುವುದನ್ನು, ಹಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕುಳಿಗಳುಂಟಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುವಷ್ಟು ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿಯೇ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ, ನೀರಿಗೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="FRWG" /> ಕೆಲವು ಭೂಖಂಡಗಳು ಉಪ್ಪನ್ನು ಫ್ಲೋರೈಡೀಕರಿಸಿದರೂ, ಯುರೋಪ್ ಭೂಖಂಡವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀರು ಸರಬರಾಜನ್ನು ಫ್ಲೋರೈಡೀಕರಿಸದೇ ಇರುವುದರಿಂದ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಬಳಕೆಯು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಮಾತನಾಡುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದೆ.<ref>ಚೆಂಗ್ ಕೆಕೆ, ಚಾಲ್ಮರ್ಸ್ I, ಶೆಲ್ಡೊ, ಬ್ರಿಟೀಷ್ ಮೆಡಿಕಲ್ ಜರ್ನಲ್‌, ಆ‍ಯ್‌ಡಿಂಗ್ ಫೋರೈಡ್ ಟು ವಾಟರ್ ಸಪ್ಲೈಸ್, ೧೦-೬-'೦೭ http://www.bmj.com/cgi/content/extract{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರು ಹಲ್ಲಿನ ಮೇಲ್ಪದರಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವಬೀರುತ್ತದೆ. ಈ ನೀರು ಹಲ್ಲು ಗುಳಿಗಳುಂಟಾಗುವ ಪ್ರಥಮ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುವ ಹಲ್ಲಿನ ಎನಾಮಲ್‌‌ನ ಖನಿಜಾಂಶಗಳ ನಷ್ಟದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಿ ಅದು ಪುನರ್‌ಖನಿಜೀಕರಣವಾಗುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚುಮಾಡುವಂತೆ ಬಾಯಿಯ ಲಾಲಾರಸದಲ್ಲಿರುವ(ಜೊಲ್ಲುರಸ) ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="Pizzo" /> ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಯುಕ್ತ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿಗೆ ಸೇರಿಸಲ್ಪಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ವೆಚ್ಚವು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತೀ ವರ್ಷಕ್ಕೆ, ಪ್ರತೀ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಸುಮಾರು{{inflation|US|0.72|1999|r=2}} ಡಾಲರ್‌ಗಳು.<ref name="FRWG" />{{inflation-fn|US}} ನೈಸರ್ಗಿಕ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವು ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಮಾಡಿದ ಮಿತಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದರೆ, ಅದರಿಂದ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="Taricska" /> ಹವಾಮಾನಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವು ಪ್ರತೀ ಲೀಟರಿಗೆ ೦.೫ ರಿಂದ ೧.೦ ಮಿಲಿಗ್ರಾಮ್‌‌ಗಳಷ್ಟು ಇರಬಹುದು ಎಂದು ೧೯೯೪ [[ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಘಟನೆ|ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ]]ಯ ಪರಿಣಿತ ಮಂಡಳಿಯು ಸೂಚಿಸಿದೆ.<ref name="WHO-TRS-846" /> ಬಾಟಲಿಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ ನೀರು ಅರಿವಿರದ (ಇನ್ನೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲದ) ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಕೆಲವು ಸ್ವದೇಶೀ ನೀರು ಶೋಧಕಗಳು (ವಾಟರ್ ಫಿಲ್ಟರ್) ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಥವಾ ಎಲ್ಲಾ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುತ್ತವೆ.<ref name="Hobson" /> ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಗೊಂಡ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೬೦ - ೯೦% ಶಾಲಾಮಕ್ಕಳನ್ನು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೌಢರನ್ನು ಬಾಧಿಸುವ ಹಲ್ಲಿನ ಕುಳಿಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ವಿಚಾರವಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದೆ.<ref name="Petersen-2004" /> ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢರಲ್ಲೂ<ref name="Parnell" /> ಕಂಡುಬರುವ ಹಲ್ಲಿನ ಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆದಿದೆ. ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಅಂಶಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಇತರ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿರುವ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದಿಂದ ಸುಮಾರು ೧೮-೪೦% ಪ್ರಮಾಣದಷ್ಟು ಹಲ್ಲಿನ ಕುಳಿಗಳು ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜುಮಾಡಿವೆ.<ref name="FRWG" /> ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಹಲ್ಲಿನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬಲ್ಲ ಹಲ್ಲಿನ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್ (ಫ್ಲೋರಿನ್ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ನಂಜು ಸ್ಥಿತಿ)ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದಾದರೂ, ಇದು ಅಷ್ಟೇನೂ ತೀವ್ರವಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಸೌಂದರ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ.<ref name="NHMRC" /> ಇತರ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳಿಲ್ಲ. ಮಧ್ಯಮವರ್ಗದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ಸಂಶೋಧಿಸಿವೆ.ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಧ್ಯಯನವು ಕೆಳದರ್ಜೆಯದ್ದಾಗಿದೆ.<ref name="YorkReview2000" /> ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ಗಳ ಪರಿಣಾಮವು ಪ್ರತೀ ದಿನ ಎಲ್ಲಾ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಒಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಅತೀ ದೊಡ್ಡ ಮೂಲವಾಗಿದೆ.<ref name="Fawell" /> ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಇತರ ವಿಧಾನಗಳೆಂದರೆ, ದಂತಮಂಜನಗಳ(ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್) ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ, ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ಹಾಲು.<ref name="Jones-PH" /> ನೀರಿನ ಫ್ಲೋರೈಡೀಕರಣವು ಉಪಯುಕ್ತ ಹಾಗೂ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಅಪಾಯಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟ ಜನರ ಗುಂಪುಗಳಿಗೂ ಸೇರಿದಂತೆ, ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನೇ ನೀಡಿದೆ.<ref name="Petersen-2004" /> ಯು.ಎಸ್‌ನ ರೋಗ ನಿಯಂತ್ರಕ ಕೇಂದ್ರಗಳು (ಸೆಂಟರ್ಸ್ ಫಾರ್ ಡಿಸೀಸ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್) ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ<ref name="Ten-great" /> ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಹತ್ತು ಸಾಧನೆಗಳಲ್ಲೊಂದು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಯುರೋಪ್ ದೇಶಗಳು ೧೯೭೦ರಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಯುಕ್ತ ದಂತಮಂಜನಗಳ ಪ್ರವೇಶವಾದ ಕಾರಣದಿಂದ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಯುಕ್ತ ನೀರಿನ ಬಳಕೆಯಿಲ್ಲದೇ ದಂತಕ್ಷಯದ ಪ್ರಮಾಣವು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ತಗ್ಗಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿವೆ.<ref name="Pizzo" /> ದೇಹದ ಹೊರಭಾಗಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳನ್ನು(ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಮೊದಲಾದ) ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಹೊಂದಿದ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವ ಪ್ರಸಂಗಗಳನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದೆ.<ref name="Pizzo" /> ಹಲ್ಲಿನ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಹಲ್ಲಿನ ಜಾಗೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾತ್ತು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಯು.ಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥನೆಗೊಳಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="Burt" /> ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಹಿಂದುಳಿದ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಭೀಕರ ರೋಗಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದೇ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ.<ref name="Selwitz" /> ಇದರ ಉಪಯೋಗವು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಒಳಿತು ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಮೂಡಿಸಿದೆ.<ref name="ethics" /> ಇದು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ,<ref name="Cheng2007" /> ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಇದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧ, ಸುರಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷತೆಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಖಂಡನೆಗೊಳಗಾಯಿತು.<ref name="Armfield" /> ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ದಂತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇದರ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ ಗುಣಗಳನ್ನು ದೃಢೀಕರಿಸಿದವು.<ref name="Pizzo" /> ಇದರ ಬಳಕೆಯು ೧೯೪೫ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಅಧಿಕ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟ ಹೊಂದಿರುವ ನೀರಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮುಂದುವರೆಯಿತು.<ref name="NICDR" /> ಮಿತವಾದ ಫ್ಲೋರೈಡೀಕರಣವು ದಂತಕ್ಷಯ<ref name="Ripa" /> ವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ೨೦೦೪ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು ೪೦೦ ಮಿಲಿಯ ಜನರು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಂಶೋಧಕರು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದ್ದಾರೆ.<ref name="extent" /> == ಉದ್ದೇಶ == [[File:Dental caries.jpg|thumb|upright=0.6|alt=Molar viewed from top, with a cavity in the central pit, and a small amount of blood in nearby fissures.|ಹಲ್ಲಿನ ಹೊರಭಾಗದ ಎನಾಮಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕುಳಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದಂತ ದ್ರವ್ಯ ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ತಿರುಳನ್ನೂ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ.]] ಸಾರ್ವಜಿಕ ನೀರು ಸರಬರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ ಪ್ರಭಲತೆಯನ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸಿ ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿಯುವುದೇ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.<ref name="FRWG" /> ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದಲೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿದ ರೋಗಗಳಲ್ಲಿ ದಂತಕ್ಷಯವು (ಮೂಳೆಗಳ ಯಾ ಹಲ್ಲಿನ ಸವೆತ) ಕೂಡಾ ಒಂದು.<ref name="Selwitz" /> ಇದಲ್ಲದೇ ಪ್ರಾಣಾಪಾಯದ ಜೊತೆಗೆ, ದಂತಕ್ಷಯವು ಹಲ್ಲುಗಳ ನೋವಿನೊಂದಿಗೆ, ಮುಖದ ಅಂದಗೆಡಿಸಿ ಮಾತನಾಡುವುದಕ್ಕೆ, ತಿನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟುಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಜೊತೆಗೆ ಸಮಾಜದ<ref>{{vcite journal |author=Gibson-Moore H |title=Water fluoridation for some—should it be for all? |journal=Nutr Bull |date=2009 |volume=34 |issue=3 |pages=291–5 |doi=10.1111/j.1467-3010.2009.01762.x }}</ref> ತಿರಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಗುರಿಯಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಇದು ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಕೆಳದರ್ಜೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕುಟುಂಬದ ಮಕ್ಕಳ ಜೀವನವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಗಂಭೀರ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ.<ref name="Selwitz" /> ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಹೊಂದಿದ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ದಂತಕ್ಷಯವು ಸುಮಾರು ೬೦ - ೯೦% ಶಾಲಾಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬಾಧಿಸಿದ್ದು ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯರಲ್ಲೂ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ, ಆಫ್ರಿಕಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಕಡಿಮೆಯೆಂದು ತೋರಿದರೂ, ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಆಹಾರಾಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳ ಕೊರತೆಯ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ರೋಗವು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.<ref name="Petersen-2004" /> ಯು.ಎಸ್‌ನ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರು ಮತ್ತು ಬಡವರಲ್ಲಿ ಕ್ಷಯಿಸಿದ ಮತ್ತು ಬಿದ್ದುಹೋದ ಹಲ್ಲಿನ<ref>{{vcite journal |author=Hudson K, Stockard J, Ramberg Z |title=The impact of socioeconomic status and race-ethnicity on dental health |journal=Sociol Perspect |volume=50 |issue=1 |pages=7–25 |year=2007 |doi=10.1525/sop.2007.50.1.7 }}</ref> ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪ್ರಮಾಣವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿನ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲುಗಳ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Vargas CM, Ronzio CR |title=Disparities in early childhood caries |journal=BMC Oral Health |volume=6 |issue=Suppl 1 |pages=S3 |year=2006 |pmid=16934120 |pmc=2147596 |doi=10.1186/1472-6831-6-S1-S3 |url=http://www.biomedcentral.com/1472-6831/6/S1/S3 }}</ref> ಒಮ್ಮೆ ಹಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ರಂಧ್ರಗಳು ಮೂಡಿತೆಂದರೆ, ಮತ್ತೆ ಇದನ್ನು ಆಗಾಗ ತುಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಮಿಶ್ರಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಸಲ್ಪಟ್ಟ (ಅಮಾಲ್ಗಮ್ ಟೂತ್ ಫಿಲ್ಲಿಂಗ್) ಹಲ್ಲುಗಳ ಜೀವಿತಾವಧಿಯು ಸುಮಾರು ೯ ರಿಂದ ೧೪ ವರ್ಷಗಳು ಮಾತ್ರ.<ref name="Griffin-econ" /> ಬಾಯಿಯ ರೋಗವು ದುಬಾರಿ ಚಿಕಿತ್ಸಾವೆಚ್ಚ ತಗಲುವ ನಾಲ್ಕನೆಯ ರೋಗ.<ref name="WHA-2007" /> ನೀರಿನ ಅಥವಾ ಉಪ್ಪಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ಬಳಸುವಂತೆ ನೀಡುವ ಪ್ರೇರಣೆಯು ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಗಾಯಿಟರ್ ರೋಗಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಅಯೋಡಿನ್‌ಯುಕ್ತ ಉಪ್ಪನ್ನು ಬಳಸುವಂತೆ ನೀಡಿದ ಪ್ರೇರಣೆಗೆ ಸಮವಾಗಿದೆ.<ref name="Horowitz">{{vcite journal |author=Horowitz HS |title=Decision-making for national programs of community fluoride use |journal=Community Dent Oral Epidemiol |volume=28 |issue=5 |pages=321–9 |year=2000 |pmid=11014508 |doi=10.1034/j.1600-0528.2000.028005321.x }}</ref> == ಅನುಷ್ಠಾನ == [[File:Fluoride-monitor-Anderson-1987.jpeg|thumb|alt=Large water pipes next to monitoring equipment.|1987ರಲ್ಲಿ ಮಿನ್ನೊಸೊಟಾದ ಸಮುದಾಯ ನೀರಿನ ಸ್ಥಂಭದ ಪಂಪ್‌ಹೌಸಿನಲ್ಲ್ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಪರಿವೀಕ್ಷಣೆ(ಬಲಗಡೆ).]] ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ನೀರಿನ ರೂಪ, ರುಚಿ ಅಥವಾ ವಾಸನೆಯ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ.<ref name="Lamberg">{{vcite journal |author=Lamberg M, Hausen H, Vartiainen T |title=Symptoms experienced during periods of actual and supposed water fluoridation |journal=Community Dent Oral Epidemiol |volume=25 |issue=4 |pages=291–5 |year=1997 |pmid=9332806 |doi=10.1111/j.1600-0528.1997.tb00942.x }}</ref> ಸೋಡಿಯಂ ಫ್ಲೂರೈಡ್, ಫ್ಲೋರೋಸಿಲಿಸಿಕ್ ಆಸಿಡ್ ಅಥವಾ ಸೋಡಿಯಂ ಫ್ಲೋರೋಸಿಲಿಕೇಟ್ ಈ ಮೂರು ಸಂಯುಕ್ತಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದನ್ನು ನೀರಿಗೆ ಸೇರಿಸುವುದರಿಂದ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. * ಸೋಡಿಯಂ ಫ್ಲೂರೈಡ್ (NaF) ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ ಸಂಯುಕ್ತ ಮತ್ತು ಇದು ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ದರ್ಜೆಯ ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref name="Reeves" /> ಇದು ಬಿಳಿಬಣ್ಣದ ವಾಸನಾರಹಿತ ಪುಡಿ ಅಥವಾ ಹರಳಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದು, ಕೈಯಾರೆ ಮಾಡುವಾಗ ಹರಳಿನ ರೂಪದ ಸಂಯುಕ್ತವನ್ನೇ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಯಾಕೆಂದರೆ, ಹರಳಿನ ರೂಪದ ಸಂಯುಕ್ತವು ಧೂಳಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="WFPP-theory" /> ಇತರ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹೆಚ್ಚು ದುಬಾರಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಇದರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಸುಲಭ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಚಿಲ್ಲರೆ ಕಂಪನಿಗಳು ಬಳಸುತ್ತವೆ.<ref>{{vcite book |chapter=Fluoride in dentistry and dental restoratives |author=Nicholson JW, Czarnecka B |title=Fluorine and Health |editor=Tressaud A, Haufe G, editors |year=2008 |publisher=Elsevier |isbn=978-0-444-53086-8 |pages=333–78 }}</ref> * ಫ್ಲೋರೋಸಿಲಿಸಿಕ್ ಆಸಿಡ್ (H_೨SiF_೬) ಅಗ್ಗದ ಬೆಲೆಯ ದ್ರವವಾಗಿದ್ದು ಫಾಸ್ಪೇಟ್ ಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಉಪ-ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ.<ref name="Reeves" /> ಇದು ವಿಭಿನ್ನ ಶಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ೨೩ - ೨೫% ಪ್ರಬಲತೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ನೀರಿನಂಶವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಜಲ-ಸಾಗಾಣಿಕೆಯು ದುಬಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="WFPP-theory" /> ಇದು ಹೆಕ್ಸಾಫ್ಲೋರೋಸಿಲಿಸಿಕ್, ಹೆಕ್ಸಾಫ್ಲೋಸಿಲಿಸಿಕ್, ಹೈಡ್ರೋಫ್ಲೋಸಿಲಿಸಿಕ್ ಮತ್ತು ಸಿಲಿಕೋಫ್ಲೂರಿಕ್ ಆಸಿಡ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.<ref name="Reeves" /> * ಸೋಡಿಯಂ ಫ್ಲೂರೋಸಿಲಿಕೇಟ್ (Na_೨SiF_೬) ಪುಡಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಹರಳಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದು ಜಲಸಾಗಾಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೋಸಿಲಿಸಿಕ್ ಆಸಿಡ್‌ಗಿಂತ ಅಗ್ಗದ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸೋಡಿಯಂ ಸಿಲಿಕೋ ರೈಡ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. <ref name="WFPP-theory">{{vcite book |title=Water Fluoridation Principles and Practices |publisher=American Water Works Association |date=2004 |edition=5th |series=Manual of Water Supply Practices |volume=M4 |chapter=History, theory, and chemicals |pages=1–14 |isbn=1-58321-311-2 |author=Lauer WC }}</ref> ಕರಗುವಿಕೆ, ನಿರಪಾಯತೆ, ಲಭ್ಯತೆ, ಮತ್ತು ಅಗ್ಗದ ಬೆಲೆ ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಈ ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ಆರಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="Reeves">{{vcite web |title=Water fluoridation: a manual for engineers and technicians |author=Reeves TG |url=http://www.cdph.ca.gov/certlic/drinkingwater/Documents/Fluoridation/CDC-FluoridationManual-1986.pdf |format=PDF |accessdate=2008-12-10 |publisher=Centers for Disease Control |year=1986 |archivedate=2008-10-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081007233737/http://www.cdph.ca.gov/certlic/drinkingwater/Documents/Fluoridation/CDC-FluoridationManual-1986.pdf }}</ref> ೧೯೯೨ರ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಫ್ಲೋರಿಡೀಕರಣಕ್ಕೆ ಬಳಸಿದ ಸಂಯುಕ್ತಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಯು.ಎಸ್‌ನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀರು ಸರಬರಾಜು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ನೀಡಿದ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ೬೩% ಜನತೆಯು ಫ್ಲೂರೋಸಿಲಿಸಿಕ್ ಆಸಿಡ್ ಬಳಸಿ ಫ್ಲೂರಿಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದು ೨೮% ಜನರು ಸೋಡಿಯಮ್ ಫ್ಲೂರೋಸಿಲಿಕೇಟ್ ಹಾಗೂ ೯% ಜನರು ಸೋಡಿಯಮ್ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಬಳಸಿ ಫ್ಲೂರಿಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರನ್ನು ಪಡೆದಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref>{{vcite journal |url=http://cdc.gov/fluoridation/pdf/statistics/1992.pdf |format=PDF |title=Fluoridation census 1992 |author=Division of Oral Health, National Center for Prevention Services, CDC |year=1993 |accessdate=2008-12-29 }}</ref> ಪ್ರಮುಖ ಸಂಯುಕ್ತಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಪ್ರಮಾಣ, ವರದಿ, ತರಬೇತಿ, ಪರಿಶೀಲನೆ, ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ, ವಹಿಸಬೇಕಾದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಹಾಗೂ ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ ನಡೆಸಬೇಕಾದ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ರೋಗ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ತಡೆ ಕೇಂದ್ರವು (ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಡಿಸೀಸ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಆಂಡ್ ಪ್ರಿವೆಂಶನ್) ತನ್ನದೇ ಆದ ಶಿಫಾರಸ್ಸನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಿದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Centers for Disease Control and Prevention |title=Engineering and administrative recommendations for water fluoridation, 1995 |journal=MMWR Recomm Rep |volume=44 |issue=RR-13 |pages=1–40 |year=1995 |pmid=7565542 |url=http://cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/00039178.htm }}</ref> ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿನ ಸರಾಸರಿ ಉಷ್ಣತೆಯ ಅಧಾರದ ಮೇಲೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ ಮಟ್ಟವು ಪ್ರತೀ ಲೀಟರಿಗೆ ೦.೭ರಿಂದ ೧.೨ ಮಿಲಿಗ್ರಾಂವರೆಗೆ (ಮಿಲಿಗ್ರಾಂ ಪರ್ ಲೀಟರ್, ಇಕ್ವಿವೇಲೆಂಟ್ ಟು ಪಾರ್ಟ್ಸ್ ಪರ್ ಮಿಲಿಯನ್) ಇರುವುದು ಅನುಕೂಲಕರ ಹಾಗೂ ಪ್ರಶಸ್ತ ಎಂದು ಯುಎಸ್ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಮೂದಿಸಿದೆ. ಹೆಚ್ಚು ನೀರು ಕುಡಿಯುವ ಉಷ್ಣ ವಾತಾವರಣವಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ ಮಟ್ಟವು ನಿಗಧಿತ ಮಟ್ಟವು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದು ಶೀತ ವಾತಾವರಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಅಧಿಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref name="CDC-1992-2006">{{vcite journal |author=Bailey W, Barker L, Duchon K, Maas W |title=Populations receiving optimally fluoridated public drinking water—United States, 1992–2006 |journal=MMWR Morb Mortal Wkly Rep |volume=57 |issue=27 |pages=737–41 |year=2008 |pmid=18614991 |url=http://cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/mm5727a1.htm }}</ref> ಹಾವಾನಿಯಂತ್ರಣ, ತಂಪು ಪಾನೀಯಗಳ ಬಳಕೆಯ, ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಆಹಾರಪದಾರ್ಥಗಳು, ಮತ್ತು ಇತರ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಯುಕ್ತ ಆಕರಗಳ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗತೊಡಗಿ ಹಲವಾರು ಊಹಾಪೋಹಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರಚಿತಗೊಂಡ ೧೯೬೨ರಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕೃತಗೊಂಡ ಯುಎಸ್ ಮಾದರಿಯು ಪ್ರಪಂಚದ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳಿಗೂ ಯೋಗ್ಯವಾದುದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ೧೯೯೪ರಲ್ಲಿ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಬಳಕೆಯ ಪರಿಣಿತ ಜಾಗತಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಮಂಡಳಿಯು (ವರ್ಲ್ಡ್ ಹೆಲ್ತ್ ಆರ್ಗನೈಸೇಶನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪರ್ಟ್ ಕಮಿಟಿ) ಪ್ರತೀ ಲೀಟರಿಗೆ ೧.೦ಮಿಲಿಗ್ರಾಂ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟ ತಂಪುವಾತಾವರಣದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೂ ಕೂಡಾ ಇರಲೇಬೇಕಾದ ಗರಿಷ್ಟ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮೌಲ್ಯ ಹಾಗೂ, ಪ್ರತೀ ಲೀಟರಿಗೆ.೫ಮಿಲಿಗ್ರಾಮ್ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವು ಕನಿಷ್ಟ ಮಿತಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.<ref name="WHO-TRS-846">{{vcite journal |title=Fluorides and oral health |author=WHO Expert Committee on Oral Health Status and Fluoride Use |publisher=World Health Organization |location=Geneva |year=1994 |url=http://whqlibdoc.who.int/trs/WHO_TRS_846.pdf |format=PDF |version=WHO technical report series 846 |isbn=92-4-120846-5 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2015-02-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150217224830/http://whqlibdoc.who.int/trs/WHO_TRS_846.pdf }}</ref> ೨೦೦೭ರ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಪುನರ್‌ಪರಿಶೀಲನೆಯು ಪ್ರತೀ ಲೀಟರಿಗೆ ೦.೬ ರಿಂದ ೧.೧ ಮಿಲಿಗ್ರಾಮ್ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ.<ref name="NHMRC">{{vcite book |url=http://nhmrc.gov.au/_files_nhmrc/file/publications/synopses/Eh41_Flouridation_PART_A.pdf |format=PDF |accessdate=2009-10-13 |year=2007 |title=A systematic review of the efficacy and safety of fluoridation |author=National Health and Medical Research Council (Australia) |isbn=1864964154 }} ಸಾರಾಂಶ: {{vcite journal |author=Yeung CA |title=A systematic review of the efficacy and safety of fluoridation |journal=Evid Based Dent |volume=9 |issue=2 |pages=39–43 |year=2008 |pmid=18584000 |doi=10.1038/sj.ebd.6400578 |laysummary=http://nhmrc.gov.au/_files_nhmrc/file/media/media/rel07/Fluoride_Flyer.pdf |laydate=2007 |laysource=NHMRC }}</ref> [[File:Groundwater-fluoride-world.svg|thumb|300px|alt=World map with several land areas highlighted, especially in China, India, east Africa, southwest U.S., and Argentina.|ಪ್ರತಿ ಲೀಟರಿಗೆ 1.5ಮಿಲಿ ಗ್ರಾಂಕ್ಕೂ ಹಚ್ಚು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಫ್ಲೋರೈಡನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅಂತರ್ಜಲದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶ, ಇದು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿದೆ.<ref name=NHMRC/>]] [[File:Southern-Arizona-fluoride-groundwater.jpeg|thumb|alt=Southern Arizona map with a jumble of regions colored gray, white, and blues of various shades.|ದಕ್ಷಿಣ ಅರಿಜೋನಾದ ವಿವರಣೆ. ಗಾಡ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಪ್ರದೇಶವು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಪ್ರತಿ ಲೀಟರಿಗೆ 2 ಮಿಲಿ ಗ್ರಾಂಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಫ್ಲೊರೈಡನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.]] ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವು ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಮಾಡಿದ ನಿಗದಿತ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಇರಬಹುದು. ನದಿ ಮತ್ತು ಕೆರೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತೀ ಲೀಟರಿಗೆ ೦.೫ಮಿಲಿಗ್ರಾಮ್‌ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆಯಾದರೂ ಅಂತರ್ಜಲವು ಹೆಚ್ಚೆಂದರೆ ಸುಮಾರು ಲೀಟರಿಗೆ ೫೦ಮಿಲಿಗ್ರಾಮ್ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು.<ref name="Fawell">{{vcite book |chapter=Environmental occurrence, geochemistry and exposure |title=Fluoride in Drinking-water |author=Fawell J, Bailey K, Chilton J, Dahi E, Fewtrell L, Magara Y |publisher=World Health Organization |isbn=92-4-156319-2 |year=2006 |url=http://www.who.int/water_sanitation_health/publications/fluoride_drinking_water_full.pdf |format=PDF |pages=5–27 }}</ref> ಕ್ಷಾರೀಯ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಗಳಲ್ಲಿ, ಜಲೋಷ್ಣೀಯ, ಸಂಚಿತ ಮತ್ತು ಇತರ ಉದ್ಭವಿಸಿದ [[ಕಲ್ಲು|ಅಗ್ನಿಶಿಲೆ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖನಿಜ ಮಿಶ್ರಣದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಜಲೋಷ್ಣೀಯ ದ್ರಾವಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ಪ್ರಭಲತೆಯುಳ್ಳ ಫ್ಲೋರಿನ್ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.ಈ [[ಫ್ಲೂರೀನ್|ಫ್ಲೋರೈನ್]] ಸಮೀಪದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಿಲೀನಗೊಂಡು ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ಗಳಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಕುಡಿಯುವ ನೀರುಗಳ ಒಟ್ಟು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲಿ ೯೫% ನೀರು ಋಣಾತ್ಮಕ ಫ್ಲೋರಿನ್ ಪರಮಾಣು(F⁻ ion)ಗಳಿದ್ದು [[ಮ್ಯಗ್ನೀಶಿಯಮ್|ಮೆಗ್ನೆಶಿಯಮ್]] - ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು (MgF⁺) ಇದರ ನಂತರದ ಇನ್ನೊಂದು ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿನ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವು ಫ್ಲೋರೈಟ್‌(CaF_೨)ನ ನೀರಿನೊಂದಿಗಿನ ಕರಗುವಿಕೆಯಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುವುದರಿಂದ ಅಧಿಕ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಮಟ್ಟಗಳು [[ಕ್ಯಾಲ್ಶಿಯಮ್|ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಮ್]] ಕೊರತೆಯುಳ್ಳ ಕ್ಷಾರೀಯ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧ ನೀರನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Ozsvath DL |title=Fluoride and environmental health: a review |journal=Rev Environ Sci Biotechnol |year=2009 |volume=8 |issue=1 |pages=59–79 |doi=10.1007/s11157-008-9136-9 }}</ref> ನೈಸರ್ಗಿಕ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವು ನಿಗದಿತ ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಮಾಡಿದ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದರೆ, ಫ್ಲೂರೈಡ್ ರಹಿತತೆಯು (ಡಿಫ್ಲೂರೈಡೇಶನ್) ಅಗತ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಹರಳಿನ ರಚನೆಯುಳ್ಳ ಆ‍ಯ್‌ಕ್ಟಿವೇಟೆಡ್ ಅಲ್ಯುಮಿನಾ, ಎಲುಬಿನ ಹಿಟ್ಟು (ಬೋನ್ ಮೀಲ್), ಎಲುಬಿನ ಖಾರ್ (ಬೋನ್ ಖಾರ್) ಅಥವಾ ಟ್ರೈಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಮೂಲಕ ನೀರನ್ನು ಸೋಸುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು [[ಪಟಿಕ|ಆಲಂ]] ಜೊತೆ ಘನೀಕರಿಸುವುದರಿಂದ ಅಥವಾ ಲೈಮ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಾಂದ್ರೀಕರಿಸುವುದರಿಂದ (ಪ್ರಿಸಿಪಿಟೇಶನ್) ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ ರಹಿತತೆ(ಡಿಫ್ಲೋರೈಡೇಶನ್)ಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="Taricska">{{vcite book |chapter=Fluoridation and defluoridation |author=Taricska JR, Wang LK, Hung YT, Li KH |title=Advanced Physicochemical Treatment Processes |editor=Wang LK, Hung YT, Shammas NK, editors |series=Handbook of Environmental Engineering 4 |doi=10.1007/978-1-59745-029-4_9 |isbn=978-1-59745-029-4 |publisher=Humana Press |year=2006 |pages=293–315 }}</ref> ಹೂಜಿ ಅಥವಾ ಪಿಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ನೀರಿನ ಶೋಧಕಗಳು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಬದಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ದುಬಾರಿ ಬೆಲೆಯ ವಿರುದ್ದ-ಪರಾಸರಣ ಕ್ರಿಯೆಯ (ಹಿಮ್ಮುಗವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ) ಶೊಧಕಗಳು ೬೫-೯೫% ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ನ್ನು ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬಟ್ಟಿಯಿಳಿಸುವಿಕೆಯ ಶೋಧಕಗಳು (ಡಿಸ್ಟಿಲ್ಲೇಶನ್ ಫಿಲ್ಟರ್) ಎಲ್ಲಾ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕುತ್ತವೆ.<ref name="Hobson">{{vcite journal |author=Hobson WL, Knochel ML, Byington CL, Young PC, Hoff CJ, Buchi KF |title=Bottled, filtered, and tap water use in Latino and non-Latino children |journal=Arch Pediatr Adolesc Med |volume=161 |issue=5 |pages=457–61 |year=2007 |pmid=17485621 |doi=10.1001/archpedi.161.5.457 |url=http://archpedi.ama-assn.org/cgi/content/full/161/5/457 }}</ref> ಬಾಟಲ್ ನೀರಿನ ಮೇಲಿನ ಯುಎಸ್ ಕಾನೂನುಗಳು ನೀರಿನಲ್ಲಿರುವ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಆದುದರಿಂದ ಈ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಪರಿಣಾಮವು ತಿಳಿಯದಾಗಿದೆ.<ref name="Hobson" /> ಕ್ಲೆವೆಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಅಯೊವದಲ್ಲಿನ ಬಾಟಲ್ ನೀರಿನ ಮೇಲಿನ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಾಟಲ್ ನೀರು ನಿಗದಿತ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ<ref>{{vcite journal |author=Lalumandier JA, Ayers LW |title=Fluoride and bacterial content of bottled water vs tap water |journal=Arch Fam Med |volume=9 |issue=3 |pages=246–50 |year=2000 |doi=10.1001/archfami.9.3.246 |pmid=10728111 |url=http://archfami.ama-assn.org/cgi/content/full/9/3/246 }}</ref> ಎಂದೂ, ಸಾ ಪೌಲೋ ಮತ್ತು ಬ್ರಜಿಲ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಬಾಟಲ್ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು, ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಾಟಲ್ ನೀರುಗಳು ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಮಾಡಿದ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟದ ಮಿತಿಯನ್ನು ಮೀರಿದ್ದು ಲೇಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಬರೆದಿರುವುದು ಒಂದು ಆದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಇರುವುದೇ ಬೇರೆ.<ref>{{vcite journal |author=Grec RHdC, de Moura PG, Pessan JP, Ramires I, Costa B, Buzalaf MAR |title=Fluoride concentration in bottled water on the market in the municipality of São Paulo |journal=Rev Saúde Pública |volume=42 |issue=1 |pages=154–7 |year=2008 |pmid=18200355 |doi=10.1590/S0034-89102008000100022 |url=http://www.scielosp.org/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0034-89102008000100022&lng=en&nrm=iso&tlng=en |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2009-02-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090217122739/http://www.scielosp.org/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0034-89102008000100022&lng=en&nrm=iso&tlng=en }}</ref> == ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ == ಖನಿಜಾಂಶರಹಿತತೆಯೊಂದಿಗೆ(ಡಿಮಿನರಲೈಸೇಶನ್) ವರ್ತಿಸಿ ದಂತಕ್ಷಯವಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ತನ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹಲ್ಲಿನ ಮೇಲಣ ಲೋಳೆಯಂತಹ ನಿಕ್ಷೇಪ (ಪ್ಲೇಖ್)ದಲ್ಲಿ ''ಸ್ಟ್ರೆಪ್ಟೋಕಾಕ್ಕಸ್ ಮ್ಯೂಟನ್ಸ್'' ಮತ್ತು ''ಲೇಕ್ಟೋಬ್ಯಾಸಿಲ್ಲಸ್'' ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುವಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ದಂತಕ್ಷಯವು ಒಂದು ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗವಾಗಿದೆ. ಕಾರ್ಬೋಹೈಡ್ರೇಟ್‌ಗಳನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ಸೇವಿಸಿದಾಗ ಈ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಕಾರ್ಬನ್‌ಯುಕ್ತ ಆಮ್ಲಗಳನ್ನು (ಆರ್ಗಾನಿಕ್ ಆಸಿಡ್) ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡುತ್ತವೆ.<ref name="Featherstone" /> pH ಮೌಲ್ಯವು ೫.೫ಕ್ಕೆ<ref name="Cury" /> ಕುಸಿಯಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ಆಮ್ಲವು ಉತ್ಪಾದನೆಯಾದ ಬಳಿಕ ಈ ಆಮ್ಲವು ಹಲ್ಲಿನ ಮೇಲಿನ ಪದರ(ಇನಾಮಲ್)ದ ಪ್ರಧಾನ ಅಂಶವಾದ ಕಾರ್ಬನ್‌ಯುಕ್ತ ಹೈಡ್ರೋಕ್ಸಿಪೆಟೈಟ್‌‌ನ್ನು ಕರಗಿಸಿ ''ಖನಿಜರಹಿತತೆ'' ಎಂಬ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸಕ್ಕರೆಯ ಅಂಶಗಳೆಲ್ಲಾ ಹೋದ ಮೇಲೆ ಕಳೆದುಹೋದ ಖನಿಜಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದನ್ನು ಜೊಲ್ಲುರಸದೊಂದಿಗೆ ಕರಗಿದ ಪರಮಾಣುಗಳಿಂದ ''ಮತ್ತೆ ಖನಿಜಾಂಶ'' ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ(ರಿಮಿನರಲೈಸ್‌ಡ್). ಖನಿಜಗಳು ನಾಶವಾಗುವ ದರವು ಪುನರ್‌ಖನಿಜೀಕರಣದ ದರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳೇ ತಗಲುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾದ ಹಲ್ಲಿನ ಕುಳಿಗಳು ಮೂಡುತ್ತವೆ.<ref name="Featherstone" /> [[File:Enamel-fluoride-remineralization.svg|thumb|left|upright|alt=Carbonated hydroxyapatite enamel crystal is demineralized by acid in plaque and becomes partly dissolved crystal. This in turn is remineralized by fluoride in plaque to become fluorapatite-like coating on remineralized crystal|ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ನ್ನು ಜೊಲ್ಲುರಸ ಮತ್ತು ಹಲ್ಲುಗಳ ಮೇಲಿನ ಲೋಳೆಯಂತಹ ದ್ರವ(ಪ್ಲೇಖ್ ಫ್ಲುಯಿಡ್)ದ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಖನಿಜೀಕರಣಗಿಳಿಸದ ಮತ್ತು ಪುನಃಖನಿಜೀಕರಣಗೊಳಿಸಿದ ಹಲ್ಲಿನ ಎನಾಮಲ್.<ref name=Featherstone/>]] ನೀರಿನ ಫ್ಲೋರೈಡೀಕರಣದೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಫ್ಲೋರೈಡೀಕರಣದ ವಿಧಾನಗಳು ಜೊಲ್ಲುರಸ ಮತ್ತು ಹಲ್ಲುಗಳ ಮೇಲಿನ ಲೋಳೆಯಂತಹ ದ್ರವ(ಪ್ಲೇಖ್ ಫ್ಲುಯಿಡ್)ಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಪರಮಾಣುಗಳ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಥವಾ ಮೇಲ್ಮೈ ಪರಿಣಾಮವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಫ್ಲೂರೈಡೀಕಿರಿಸಿದ ನೀರಿರುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನು ತನ್ನ ಜೊಲ್ಲುರಸದಲ್ಲಿ ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ ಹಲವು ಭಾರಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಪ್ರಭಲತೆಯು ಪ್ರತಿ ಲೀಟರಿಗೆ ೦.೦೪ ಮಿಲಿಗ್ರಾಮ್‌ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದನ್ನು ತಿಳಿಯುತ್ತಾನೆ.<ref name="Pizzo">{{vcite journal |author=Pizzo G, Piscopo MR, Pizzo I, Giuliana G |title=Community water fluoridation and caries prevention: a critical review |journal=Clin Oral Investig |volume=11 |issue=3 |pages=189–93 |year=2007 |pmid=17333303 |doi=10.1007/s00784-007-0111-6 }}</ref> ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ, ಈ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ದಂತಕುಳಿಗಳುಂಟಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ.ಬದಲಿಗೆ ಇವು ವೃದ್ಧಿಯಾಗುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ.<ref>{{vcite journal |author=Aoba T, Fejerskov O |title=Dental fluorosis: chemistry and biology |journal=Crit Rev Oral Biol Med |volume=13 |issue=2 |pages=155–70 |year=2002 |pmid=12097358 |doi=10.1177/154411130201300206 |url=http://cro.sagepub.com/cgi/content/full/13/2/155 }}</ref> ಹಲ್ಲುಗಳ ಮೇಲಿನ ಲೋಳೆಯಂತಹ ದ್ರವ(ಪ್ಲೇಖ್ ಫ್ಲುಯಿಡ್)ಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಪರಮಾಣುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕರಗಿದ ಹೈಡ್ರೋಕ್ಸಿಅಪಟೈಟ್‌ಗಳಿರುವಾಗ ಮತ್ತು pH ಮೌಲ್ಯವು ೪.೫ಕ್ಕಿಂತ<ref name="Cury">{{vcite journal |author=Cury JA, Tenuta LM |title=How to maintain a cariostatic fluoride concentration in the oral environment |journal=Adv Dent Res |volume=20 |issue=1 |pages=13–6 |year=2008 |pmid=18694871 |doi=10.1177/154407370802000104 |url=http://adr.sagepub.com/cgi/content/full/20/1/13 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2009-06-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090603013643/http://adr.sagepub.com/cgi/content/full/20/1/13 }}</ref> ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಇನಾಮಲ್‌ನ ಉಳಿದ ಮೇಲ್ಮೈ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೋರಾಪಟೈಟ್‌ನಂತಹ ಪುನರ್‌ಖನಿಜೀಕರಣದ ಪದರವುಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ಪದರವು ಮೂಲ ಹೈಡ್ರೋಕ್ಸಿಅಪಟೈಟ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಮ್ಲನಿರೋಧಕತೆಯ ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪುನರ್‌ಖನಿಜೀಕರಣದಿಂದ ತಯಾರಾದ ಇನಾಮೆಲ್‌ಗಿಂತ ವೇಗವಾಗಿ ತಯಾರಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="Featherstone">{{vcite journal |author=Featherstone JD |title=Dental caries: a dynamic disease process |journal=Aust Dent J |volume=53 |issue=3 |pages=286–91 |year=2008 |pmid=18782377 |doi=10.1111/j.1834-7819.2008.00064.x }}</ref> ಹಲ್ಲು ಮೂಡುವ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ನಂತರದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಈ ಮೇಲ್ಮೈ ಪರಿಣಾಮಗಳಿಂದಲೇ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ದಂತಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವ ಪ್ರಭಾವವುಂಟಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Hellwig E, Lennon AM |title=Systemic versus topical fluoride |journal=Caries Res |volume=38 |issue=3 |pages=258–62 |year=2004 |pmid=15153698 |doi=10.1159/000077764 |url=http://content.karger.com/ProdukteDB/produkte.asp?Aktion=ShowPDF&ArtikelNr=77764&Ausgabe=230047&ProduktNr=224219&filename=77764.pdf |format=PDF }}</ref> ಇಡೀ ಶರೀರದಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳೂ ಕೂಡಾ ರಕ್ತದ ಪ್ಲಾಸ್ಮಾದ ಮೂಲಕ ಜೊಲ್ಲುರಸಕ್ಕೂ, ಬೆಳೆಯದ ಹಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಪ್ಲಾಸ್ಮಾ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಪ್ಟ್(ದೇಹದ ಕೆಲವೆಡೆ ಕಂಡುಬರುವ, ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ರಸವನ್ನು ಸ್ರವಿಸುವ ಕುಳಿ) ದ್ರವದ ಮೂಲಕವೂ ಸೇರುವುದರಿಂದ, ಸರಾಸರಿ ಎಷ್ಟು ಕುಳಿವಿರೋಧಿ(ಆಂಟಿಕ್ಯಾವಿಟಿ) ಪ್ರಭಾವವು ಶರೀರದ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಬರುವ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬೇಕಾದ ಸಣ್ಣ ಅಂಶ.<ref>{{vcite book |editor=Berg JH, Slayton RL, editors |title=Early Childhood Oral Health |author=Tinanoff N |chapter=Uses of fluoride |pages=92–109 |isbn=978-0-8138-2416-1 |publisher=Wiley-Blackwell |year=2009 }}</ref> ಅಲ್ಲದೇ, ಈ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳು ಹಲ್ಲಿನ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ<ref>{{vcite journal |author=Koo H |title=Strategies to enhance the biological effects of fluoride on dental biofilms |journal=Adv Dent Res |volume=20 |issue=1 |pages=17–21 |year=2008 |pmid=18694872 |doi=10.1177/154407370802000105 |url=http://adr.sagepub.com/cgi/content/full/20/1/17 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2009-06-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090603040601/http://adr.sagepub.com/cgi/content/full/20/1/17 }}</ref> ಗಳ ಶರೀರವಿಜ್ಞಾನ(ದೈಹಿಕ ಕ್ರಿಯೆ)ದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದರಿಂದ, ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಇವುಗಳ ಪ್ರಭಾವವು ದಂತಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಪ್ರಸಕ್ತವಾಗಿರುವಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿಲ್ಲ.<ref>{{vcite journal |author=Marquis RE, Clock SA, Mota-Meira M |title=Fluoride and organic weak acids as modulators of microbial physiology |journal=FEMS Microbiol Rev |volume=26 |issue=5 |pages=493–510 |year=2003 |pmid=12586392 |doi=10.1016/S0168-6445(02)00143-2 }}</ref> ಎಲ್ಲಾ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಪ್ರತೀದಿನಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳು ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳ ಪ್ರಭಾವವು ಅವಲಂಬಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="Fawell" /> ಸೇವಿಸಿದ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳ ಸುಮಾರು ೭೦ - ೯೦% ಭಾಗವು ರಕ್ತಕ್ಕೆ ಹೀರಲ್ಪಟ್ಟು ಶರೀರದ ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ವಿತರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಶಿಶುಗಳಲ್ಲಿ ಹೀರಲ್ಪಟ್ಟ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳ ಸುಮಾರು ೮೦-೯೦% ಭಾಗದಷ್ಟು ಶರೀರದಲ್ಲೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡು ಉಳಿದವುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮೂತ್ರದ ಮೂಲಕ ವಿಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಪ್ರೌಢರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೬೦% ಪ್ರಮಾಣದ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳು ದೇಹದಲ್ಲೇ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಉಳಿದುಕೊಂಡ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೯೯% ಭಾಗವು ಎಲುಬುಗಳಲ್ಲಿ, ಹಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಮ್ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುತ್ತವೆ.ಮಿತಿಮೀರಿದ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳು ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.<ref name="Hhe" /> ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗಳ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಮೂಲವಾಗಿದೆ.<ref name="Fawell" /> ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಗೊಂಡ ದೇಶಗಳ ಫ್ಲೂರಿಡೀಕರಣಗೊಳ್ಳದ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ನುಂಗಲ್ಪಡುವ ದಂತಮಂಜನಗಳೇ(ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್) ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ಗೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಮುಖ್ಯ ಆಕರಗಳು.<ref name="Sheiham" /> ದಂತಮಂಜನಗಳ(ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್) ಹೊರತಾದ ಹಲ್ಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇತರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಮಿಶ್ರಿತ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲಿನಿಂದ ಅಥವಾ ಫಾಸ್ಪೇಟ್ ಗೊಬ್ಬರಗಳಾದ [[ಟಾಂಜಾನಿಯ|ಟಾಂಜಾನಿಯದಲ್ಲಿ]] ಮಾಂಸಗಳನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಲು ಬಳಸುವ ಟ್ರೋನ, ಚಹಾದ ಎಲೆಗಳು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಚೈನಾದ ಭಾಗಗಳು ಇಷ್ಟಪಡುವ ಚಹಾ ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯಗಳೇ ಇತರ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌‌ ಆಕರಗಳು. ಬಾರ್ಲಿ, ಕಸ್ಸಾವ, ಜೋಳ, ಅಕ್ಕಿ, ಕೆಸವು (ಟಾರೋ-ಉಷ್ಣವಲಯದಲ್ಲಿ ಆಹಾರವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಗಿಡ), ಗೆಣಸು ಮತ್ತು ಪ್ರಭಲ ಮೀನಿನ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ಗಳಂತಹ ಇತರ ಆಹಾರಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಮಟ್ಟವು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಯುಎಸ್‌ನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಸೇವನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸೇವಿಸಬೇಕಾದ ಆಹಾರಕ್ರಮದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರಕಾರ, ಸೇವಿಸಬೇಕಾದ ಆವಶ್ಯಕ ಮೌಲ್ಯವು ಆರುತಿಂಗಳ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವಯಸ್ಸಿನ ಎಳೆಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ೦.೦೧ಮಿ.ಗ್ರಾಮ್‌ನಿಂದ, ೧೯ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ವಯಸ್ಕರಿಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ೦.೧೦ಮಿ.ಗ್ರಾಮ್‌ಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿರಬೇಕು. ಎಳೆಯ ಶಿಶುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ೮ ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಸೇವನೆಯ ಸಹನೀಯ(ತಾಳಬಹುದಾದ) ಗರಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟವು ದಿನಕ್ಕೆ ೦.೧೦&nbsp;mg/kg ಆಗಿದ್ದು ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡವರಿಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ೧೦&nbsp;mg. ಆಗಿರುತ್ತದೆ.<ref>{{vcite book |title=Dietary Reference Intakes for Calcium, Phosphorus, Magnesium, Vitamin D, and Fluoride |author=Institute of Medicine |year=1997 |publisher=National Academy Press |isbn=0-309-06350-7 |chapter=Fluoride |chapterurl=http://books.nap.edu/openbook.php?record_id=5776&page=288 |pages=288–313 }}</ref> ಸ್ಥೂಲ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಉಷ್ಣವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿನ ಪ್ರೌಢ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬ ಫ್ಲೂರಿಡೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ಮೊದಲು ದಿನಕ್ಕೆ ೦.೬ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಹಾಗೂ ಫ್ಲೂರಿಡೀಕರಣಗೊಳಿಸಿದ ಮೇಲೆ ೨ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಸೇವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆದರೂ ಜಗತ್ತಿನ ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಚೈನಾದ ಸಿಚ್ವಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಮಾಲಿನ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುವ ಪ್ರತಿದಿನದ ಸರಾಸರಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವು ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ೮.೯ಮಿ.ಗ್ರಾಂ, ಗಾಳಿಯಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ೦.೭ಮಿ.ಗ್ರಾಂ, ಹಾಗೂ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನಿಂದ ೦.೧ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಎಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.<ref name="Fawell" /> ಮಾನವರ ಜೀವನವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಅಥವಾ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಒಂದು ಅತ್ಯಾವಶ್ಯಕ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಎಂದು ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ಸಂದಿಗ್ಧತೆಯಿಲ್ಲದೇ ಇದುವರೆಗೆ ಸಾಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ.<ref>{{vcite book |author=Olivares M, Uauy R |year=2005 |chapter=Essential nutrients in drinking water |pages=41–60 |title=Nutrients in Drinking Water |publisher=World Health Organization |isbn=92-4-159398-9 |chapterurl=http://who.int/water_sanitation_health/dwq/nutrientschap4.pdf |chapterformat=PDF }}{{Cite web |url=http://www.who.int/water_sanitation_health/dwq/nutrientschap4.pdf |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2022-10-22 |archive-date=2009-10-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091018023918/http://www.who.int/water_sanitation_health/dwq/nutrientschap4.pdf |url-status=dead }}{{Cite web |url=http://www.who.int/water_sanitation_health/dwq/nutrientschap4.pdf |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2022-10-22 |archive-date=2009-10-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091018023918/http://www.who.int/water_sanitation_health/dwq/nutrientschap4.pdf |url-status=bot: unknown }}</ref> ಆಹಾರಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪಿತ್ತರಸವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವ ಅಥವಾ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿಡುವ ಮತ್ತು ಕರುಳಿನಲ್ಲಿನ ಸಕ್ಕರೆಯ ಹೀರುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ನಾರಿನಂಶಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಜೊತೆಗೆ ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ಗಳು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಜೈವಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶಗಳಾಗಿವೆ. ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ, ಸಕ್ಕರೆ ಹಾಗೂ ಬಾಯಿಯ ರೋಗಕಾರಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಧುನಿಕ ಜೀವನಕ್ರಮದಿಂದ ಅಪಾಯಗಳು ಒದಗಿಬರುತ್ತವೆ. ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಿರುವ ಆಹಾರಕ್ರಮವು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{vcite journal |journal=Appl Physiol Nutr Metab |year=2008 |volume=33 |issue=1 |pages=118–23 |title=Are functional foods redefining nutritional requirements? |author=Jones PJ, Varady KA |doi=10.1139/H07-134 |pmid=18347661 |url=http://article.pubs.nrc-cnrc.gc.ca/ppv/RPViewDoc?issn=1715-5312&volume=33&issue=1&startPage=118 |format=PDF }}</ref> == ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರ == ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಅಸ್ಥಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಸಾಕ್ಷಿ, ಪುರಾವೆಗಳು ಬಲವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿವೆ. ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಲಘು ಹಾಗೂ ಸೌಂದರ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಗೆ ಸಂಬಂಧಪಡದೇ ಇದ್ದ ಹಲ್ಲಿನ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನೂ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಕೂಡಾ ಸಮಂಜಸವಾದ ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿವೆ.<ref name="NHMRC" /> ಇತರ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ. ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ನೊಂದಿಗಿನ ಇದರ ಪ್ರಭಾವಕಾರಿ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಮಧ್ಯಮವರ್ಗದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳೆಲ್ಲವೂ ಕೆಳದರ್ಜೆಯಲ್ಲೇ ಇವೆ. ತುಸು ಉನ್ನತ ದರ್ಜೆಯ ಸಂಶೋಧನೆಗಳೂ ಕೂಡಾ ನಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.<ref name="YorkReview2000" /> === ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ === ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಬಾಲ ಹಾಗೂ ವಯಸ್ಕರಿಬ್ಬರಲ್ಲೂ ಹಲ್ಲಿನ ಕುಳಿಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ.<ref name="Parnell">{{vcite journal |author=Parnell C, Whelton H, O'Mullane D |title=Water fluoridation |journal=Eur Arch Paediatr Dent |volume=10 |issue=3 |pages=141–8 |year=2009 |pmid=19772843 }}</ref> ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಸುಮಾರು ೫೦-೬೦% ನಷ್ಟು ಬಾಲ್ಯದ ಹಲ್ಲಿನ ಕುಳಿಗಳು ಇಳಿಕೆಯಾಗುವಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿವೆ ಎಂದು ಹಳೆಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸಿವೆ. ಇತರ ಆಕರಗಳಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಾದ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಪಾನೀಯಗಳ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರಭಾವ (ಹ್ಯಾಲೋ ಇಫೆಕ್ಟ್), ಮತ್ತು ಈ ಆಹಾರಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಳಿಸದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಹಲ್ಲಿನ ಕುಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಟ ಇಳಿಕೆ (೧೮ - ೪೦%) ಯಾದುದನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗಿನ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸಿವೆ.<ref name="FRWG" /> ೨೦೦೦ನೇ ವರ್ಷದ ವ್ಯವ್ಯಸ್ಥಿತ ಪುನರ್‌ಪರಿಶೀಲನೆಯು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ದಂತಕುಳಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಮಕ್ಕಳ ತಗ್ಗಿದ ಪ್ರಮಾಣದೊಂದಿಗೆ (ಸರಾಸರಿ ಇಳಿಕೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳ ಮಧ್ಯದ ಮೌಲ್ಯ ೧೪.೬% ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ೫ - ೬೪%) ಮತ್ತು ಕಳೆದುಹೋದ, ಬೆಳೆಯದೇ ಇದ್ದ, ಮತ್ತು ತುಂಬಿಸಿದ ಹಾಲುಹಲ್ಲುಗಳ (ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಲ್ಲುಗಳು) ಇಳಿಕೆ ಪ್ರಮಾಣ(ಸರಾಸರಿ ಇಳಿಕೆ ಪ್ರಮಾಣಗಳ ಮಧ್ಯದ ಮೌಲ್ಯವು ೨.೨೫ ಹಲ್ಲುಗಳಾಗಿದ್ದು, ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ೦.೫ - ೪.೪ ಹಲ್ಲುಗಳು)<ref name="YorkReview2000" /> ದೊಂದಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇದು ೪೦% ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿದುದಕ್ಕೆ ಸಮವಾಗಿದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Worthington H, Clarkson J |title=The evidence base for topical fluorides |journal=Community Dent Health |volume=20 |issue=2 |pages=74–6 |year=2003 |pmid=12914024 }}</ref> ಈ ಬಗ್ಗೆ ಪುರಾವೆಗಳು ಮಧ್ಯಮದರ್ಜೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಗಮನಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವ, ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾದ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಾಧಿಸುವ, ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ, ಅಥವಾ ಉಚಿತವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನೇ ಮಾಡಿಲ್ಲದಿರುವುದು ಪುನರ್‌ಪರಿಶೀಲನೆಗಳಿಂದ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗಳ ನಡುವೆ ಪ್ರಧಾನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳೇನೂ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗದಂತೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳು ಅಸಮರ್ಪಕವಾಗಿವೆ.<ref name="YorkReview2000">{{vcite web |author=McDonagh M, Whiting P, Bradley M ''et al.'' |author.= |title=A systematic review of public water fluoridation |url=http://www.york.ac.uk/inst/crd/CRD_Reports/crdreport18.pdf |format=PDF |year=2000 }} ವರದಿ ಮಾಡಿದ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್: {{vcite web |title=Fluoridation of drinking water: a systematic review of its efficacy and safety |publisher=NHS Centre for Reviews and Dissemination |date=2000 |url=http://www.york.ac.uk/inst/crd/fluorid.htm |accessdate=2009-05-26 }} ಲೇಖಕರ ಸಾರಾಂಶ: {{vcite journal |author=McDonagh MS, Whiting PF, Wilson PM ''et al.'' |title=Systematic review of water fluoridation |journal=BMJ |volume=321 |issue=7265 |pages=855–9 |year=2000 |doi=10.1136/bmj.321.7265.855 |pmid=11021861 |pmc=27492 |url=http://www.bmj.com/cgi/reprint/321/7265/855.pdf |format=PDF }} ಲೇಖಕರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ: {{vcite journal |author=Treasure ET, Chestnutt IG, Whiting P, McDonagh M, Wilson P, Kleijnen J |title=The York review—a systematic review of public water fluoridation: a commentary |journal=Br Dent J |volume=192 |issue=9 |pages=495–7 |year=2002 |pmid=12047121 |doi=10.1038/sj.bdj.4801410 |doi_brokendate=2010-09-13 |url=http://www.nature.com/bdj/journal/v192/n9/full/4801410a.html }}</ref> ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಎಲ್ಲಾ ವಯಸ್ಸಿನ ಪ್ರೌಢರಲ್ಲೂ ಕೂಡಾ ದಂತಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರೌಢರ ಮೇಲೆ ಕೆಲವೇ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ನಡೆದಿದ್ದರೂ, ವಯಸ್ಕರ ಮೇಲಿನ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಮಾದರಿಯು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳ ಸ್ವ ಅಥವಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಅನ್ವಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನಗಳಿಗಿಂತ ಕೆಳಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ೨೦೦೭ರ ಮೆಟಾ ಅನಾಲಿಸಿಸ್ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿ ೨೭% ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ದಂತಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆದಿದ್ದು (೯೫% [[ಕಾನ್ಫಿಡೆನ್ಸ್‌ ಇಂಟರ್‌ವಲ್ (ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮಧ್ಯಂತರ‌)|ಕಾನ್ಫಿಡೆನ್ಸ್ ಇಂಟರ್ವಲ್]](CI) ೧೯-೩೪%), ಇದು ಇತರ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ ವಿಧಾನದಿಂದ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರಮಾಣದಷ್ಟೇ(೨೯% ಸರಾಸರಿ, ೯೫% CI: ೧೬–೪೨%) ಆಗಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದೆ.<ref name="Griffin">{{vcite journal |author=Griffin SO, Regnier E, Griffin PM, Huntley V |title=Effectiveness of fluoride in preventing caries in adults |journal=J Dent Res |volume=86 |issue=5 |pages=410–5 |year=2007 |doi=10.1177/154405910708600504 |pmid=17452559 |url=http://jdr.sagepub.com/cgi/content/full/86/5/410 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2010-04-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100419024226/http://jdr.sagepub.com/cgi/content/full/86/5/410 }} ಸಾರಾಂಶ: {{vcite journal |author=Yeung CA |title=Fluoride prevents caries among adults of all ages |journal=Evid Based Dent |volume=8 |issue=3 |pages=72–3 |year=2007 |pmid=17891121 |doi=10.1038/sj.ebd.6400506 }}</ref> ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಸ್ಥಳೀಯ ಜನಸಮುದಾಯದ ಸಮಗ್ರ ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ೨೦೦೨ರ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಅಧ್ಯಯನವು ಬಲವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದೆ.<ref name="Truman">{{vcite journal |author=Truman BI, Gooch BF, Sulemana I ''et al.'' |title=Reviews of evidence on interventions to prevent dental caries, oral and pharyngeal cancers, and sports-related craniofacial injuries |journal=Am J Prev Med |volume=23 |issue=1 Suppl |pages=21–54 |year=2002 |pmid=12091093 |doi=10.1016/S0749-3797(02)00449-X |url=http://thecommunityguide.org/oral/oral-ajpm-ev-rev.pdf |format=PDF |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2016-04-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160418033026/http://www.thecommunityguide.org/oral/oral-ajpm-ev-rev.pdf }}</ref> ಯುರೋಪಿನ ಹಲವು ದೇಶಗಳು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಬಳಕೆಯಿಲ್ಲದೆಯೇ ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ಕಂಡಿವೆ.<ref name="Pizzo" /> ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಫಿನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಮೇಲೆ ದಂತಕ್ಷಯದ ದರವು ಸ್ಥಿರವಾಯಿತು ಅಥವಾ ಇಳಿಯಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಯು.ಎಸ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಬಲ್ಲುದು. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಯುರೋಪಿನ ಹಲವು ದೇಶಗಳಂತೆ ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಾಲಾ ಅಧಾರಿತ ಹಲ್ಲಿನ ಕಾಳಜಿಯಿಲ್ಲ. ಹಲವು ಮಕ್ಕಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ದಂತವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದೇ ಇಲ್ಲ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಯುಎಸ್ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಬಳಸಲು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವೇ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಆಕರವಾಗಿದೆ.<ref name="Burt">{{vcite book |author=Burt BA, Tomar SL |chapter=Changing the face of America: water fluoridation and oral health |pages=307–22 |title=Silent Victories: The History and Practice of Public Health in Twentieth-century America |editor=Ward JW, Warren C |publisher=Oxford University Press |year=2007 |isbn=0-19-515069-4 }}</ref> ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವು ಹವಾಮಾನದಿಂದ ತಡೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಲ್ಲಿನ ಕಾಳಜಿಯಂತಹ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Hausen HW |title=Fluoridation, fractures, and teeth |journal=BMJ |volume=321 |issue=7265 |pages=844–5 |year=2000 |doi=10.1136/bmj.321.7265.844 |pmid=11021844 |pmc=1118662 }}</ref> ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಶ್ರೀಮಂತ ಮತ್ತು ಬಡ ಜನತೆಯ ಬಾಯಿಯ ಆರೋಗ್ಯದ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನೂ ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸೂಚಿಸಿವೆ.<ref name="Pizzo" /> ಆದರೆ, ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳು ಮಿತವಾಗಿವೆ. ಫ್ಲೂರೈಡ್ ದಂತಕ್ಷಯದ ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ದಂತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲಾವಧಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಹಲ್ಲಿನ ಎಡೆ ಮತ್ತು ಸೀಳುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕುಳಿಗಳುಂಟಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ದಂತಕಥೆಯಿದೆ ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿಲ್ಲ.<ref name="Kumar2008" /> === ಸುರಕ್ಷತೆ === {{see|Water fluoridation controversy}} [[File:MildFluorosis02-24-09.jpg|thumb|alt=Closeup of a smiling mouth with teeth showing minor white streaks on one tooth.|ವಿಷಯದ ಬಲ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಬಾಚಿಹಲ್ಲಿನಲ್ಲಿನ ತೀವ್ರವಲ್ಲದ ಹಂತದಲ್ಲಿನ ಬಿಳಿಯ ಗೀರಿನಂತೆ ಕಾಣುವ ಫ್ಲುರೊಸಿಸ್.]] ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಮೂಲಗಳಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಒಟ್ಟು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಹೊಂದಿದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಒಂದೇ ಒಂದು ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಎಂದರೆ, ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲು ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲಿನ ರೂಪ ಮತ್ತು ಆಕಾರಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಹಲ್ಲಿನ ಫ್ಲೋರೋಸಿಸ್.ತೀರಾ ಲಘುವಾದ ಈ ಪರಿಣಾಮವು ಸೌಂದರ್ಯದ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ವಾಸ್ತವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ತೋರಿಸದು.<ref name="NHMRC" /> ಇದಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವ ಅಪಾಯದ ಸಮಯವೆಂದರೆ ಒಂದರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡು ಸುಮಾರು ಎಂಟು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಸಮಯ. ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಅಥವಾ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಸುಮಾರು ೪೦% ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರಿನ ಜೊತೆಗೆ ಉಳಿದ ೬೦% ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಇತರ ಮೂಲಗಳಾದ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ದಂತಮಂಜನಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದರಿಂದ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್‌ನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದು.<ref>{{vcite journal |author=Alvarez JA, Rezende KMPC, Marocho SMS, Alves FBT, Celiberti P, Ciamponi AL |title=Dental fluorosis: exposure, prevention and management |journal=Med Oral Patol Oral Cir Bucal |volume=14 |issue=2 |pages=E103–7 |year=2009 |pmid=19179949 |url=http://medicinaoral.com/medoralfree01/v14i2/medoralv14i2p103.pdf |format=PDF }}</ref> ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಲೀಟರಿಗೆ ೦.೪ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಂಡ ನೀರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಲೀಟರಿಗೆ ೧ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಂಡ ನೀರು ಪ್ರತೀ ೬ ಜನರಲ್ಲೊಬ್ಬರಿಗೆ (೯೫% CI ೪–೨೧ ಜನರಿಗೆ) ಹೆಚ್ಚಿನ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್‌ನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ೨೨ ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಿಗೆ (೯೫% CI ೧೩.೬–∞ ಜನರಿಗೆ) ತೀವ್ರತೆರನಾದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಬಾಧಿಸುವ (ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ) ಫ್ಲೋರೋಸಿಸ್ ಉಂಟಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜುಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ''ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಬಾಧಿಸುವ'' (ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ) ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ೧೪ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಜನತೆಯ ಮೇಲೆ ನಡೆಸಿದ ಅಧ್ಯಯನವು ಸೂಚಿಸಿದ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರಕಾರ ಹದಿಹರೆಯದವರಿಗೆ ಯಾವುದು ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಾದುದಲ್ಲ ಎಂಬ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕನುಸಾರವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="YorkReview2000" /> ಹಲವು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಗೊಂಡ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನುಂಗಲ್ಪಟ್ಟ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ನಿಂದುಂಟಾದ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಾರಣದಿಂದ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಳ್ಳದ ಜನಸಮುದಾಯದಲ್ಲೂ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್‌ನ ಹರಡುವಿಕೆಯು ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ.<ref name="Sheiham">{{vcite journal |author=Sheiham A |title=Dietary effects on dental diseases |journal=Public Health Nutr |volume=4 |issue=2B |pages=569–91 |year=2001 |pmid=11683551 |doi=10.1079/PHN2001142 |url=http://journals.cambridge.org/action/displayFulltext?type=1&fid=1357436&aid=1357428 |format=PDF |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2011-06-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110605012348/http://journals.cambridge.org/action/displayFulltext?type=1&fid=1357436&aid=1357428 }}</ref> ೨೦೦೯ರ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಪುನರ್‌ಪರಿಶೀಲನೆಯು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಶಿಶುಆಹಾರದ ಸೇವನೆ ಅಥವಾ ಈ ಆಹಾರವನ್ನು ಪೂರ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ತರಲು ಸೇರಿಸಿದ ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್ ಜೊತೆಗೂಡಿದ್ದು ಪ್ರಕಟಣೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಂದ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಪುರಾವೆಗಳು ವಿರೂಪಗೊಂಡಿವೆ ಮತ್ತು ಈ ಆಹಾರದ ಸೇವನೆಯಿಂದುಂಟಾಗುವ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್‌ ಬಹಳ ದುರ್ಬಲವಾದುದು ಎಂದು ತೋರಿಸಿದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Hujoel PP, Zina LG, Moimaz SAS, Cunha-Cruz J |title=Infant formula and enamel fluorosis: a systematic review |journal=J Am Dent Assoc |volume=140 |issue=7 |pages=841–54 |year=2009 |pmid=19571048 }}</ref> ಯುಎಸ್‌ನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಂಡ ಮತ್ತು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಳ್ಳದ ಪ್ರದೇಶಗಳೆರಡರ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆದ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್‌ನಿಂದಾಗಿ ದಂತಕ್ಷಯದಲ್ಲಿ ಕ್ಷೀಣತೆಯುಂಟಾಗಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಶಿಶು ಆಹಾರ, ಮಕ್ಕಳ ದಂತಮಂಜನ, ನೀರು ಮತ್ತು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಒದಗಿಸುವ ಸಾಮಾಗ್ರಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಗಳ ಸಹಿತ ಹಲವು ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಅಂಶಗಳನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="Kumar2008" /> ಮೂಳೆ ಮುರಿತ(ಮುರಿದ ಎಲುಬು)ಗಳಾಗುವ ಅಪಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪ್ರಭಾವ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ. ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವಿಲ್ಲದೇ ಇರುವ ಅಥವಾ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಗರಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಮೂಳೆ ಮುರಿತವುಂಟಾಗಬಹುದು.<ref name="NHMRC" /> ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ ಮತ್ತು [[ಕ್ಯಾನ್ಸರ್|ಕಾನ್ಸರ್]] ಅಥವಾ ಕಾನ್ಸರ್‌ನಿಂದಾಗುವ ಮರಣ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಎಲುಬಿನ ಕಾನ್ಸರ್ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟಿಯೋಸಾರ್ಕೋಮಗಳ ನಡುವೆ ಕೂಡಾ ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ.<ref name="NHMRC" /><ref name="YorkReview2000" /> ಇತರ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳು ದೃಢವಾದ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಪುರಾವೆಗಳನ್ನೊದಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಸೋತಿವೆ.<ref name="YorkReview2000" /> ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ಫಿನ್ನಿಶ್ ಅಧ್ಯಯನವು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ನೀರು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಂಡಿದೆಯೇ ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸುವ ಮುನ್ನವೇ ಈ ನೀರು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ವಿಭಿನ್ನರೂಪದ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ಮಾನಸಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳಿಗೂ ಸಹ ಇದು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಭಯವನ್ನು ಮೂಡಿಸಿವೆ.<ref name="Lamberg" /> ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಶಿಫಾರಸ್ಸುಗೊಂಡ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಗರಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಭಲತೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಬಹುದು. ಇದು ಗಂಭೀರಸ್ವರೂಪದ ಹಲ್ಲಿನ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್, ಅಸ್ಥಿಯ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್ ಮತ್ತು ಎಲುಬುಗಳ ದುರ್ಬಲತೆ ಮೊದಲಾದ ಹಲವು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬಾಧಿಸುವ ರೋಗಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹಲವು ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳಿಗೂ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="Hhe">{{vcite book |chapter=Human health effects |title=Fluoride in Drinking-water |author=Fawell J, Bailey K, Chilton J, Dahi E, Fewtrell L, Magara Y |publisher=World Health Organization |isbn=92-4-156319-2 |year=2006 |url=http://www.who.int/water_sanitation_health/publications/fluoride_drinking_water_full.pdf |format=PDF |pages=29–36 }}</ref> ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್ ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆಗೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ ಗರಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟದ ಮೌಲ್ಯವು ಪ್ರತೀ ಲೀಟರಿಗೆ ೧.೫ ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಎಂಬ ಸೂಚನೆಯ ಶಿಫಾರಸ್ಸು ನೀಡಿದೆ.<ref>{{vcite book |chapter=Guidelines and standards |title=Fluoride in Drinking-water |author=Fawell J, Bailey K, Chilton J, Dahi E, Fewtrell L, Magara Y |publisher=World Health Organization |isbn=92-4-156319-2 |year=2006 |url=http://www.who.int/water_sanitation_health/publications/fluoride_drinking_water_full.pdf |format=PDF |pages=37–9 }}</ref> ಕೆಲವು ಅಪರೂಪದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಅಸಮರ್ಪಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ಅಧಿಕ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನುಂಟು ಮಾಡಿ ಹೊಟ್ಟೆ ತೊಳಸುವಿಕೆ, ವಾಂತಿ ಮತ್ತು ಬೇಧಿ ಮೊದಲಾದ ಚಿಹ್ನೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ತೀವ್ರಸ್ವರೂಪದ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ವಿಷ ಸ್ಪೋಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ೧೯೯೧ ಮತ್ತು ೧೯೯೮ರ ನಡುವೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಭಲತೆಯು ಲೀಟರಿಗೆ ೨೨೦ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿದ ಇಂತಹ ಮೂರು ಸ್ಪೋಟಗಳು ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿವೆ. ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ ಅಲಸ್ಕದ ಸ್ಪೋಟದಲ್ಲಿ ೨೦೦ ಜನರು ಅನಾರೋಗ್ಯಪೀಡಿತರಾಗಿ ಓರ್ವ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮರಣಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ.<ref>{{vcite journal |author=Balbus JM, Lang ME |title=Is the water safe for my baby? |journal=Pediatr Clin North Am |volume=48 |issue=5 |pages=1129–52, viii |year=2001 |doi=10.1016/S0031-3955(05)70365-5 |pmid=11579665 }}</ref> ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಕೆರೊಲಿನಾದ ಅಶೆಬೊರೊದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೯೦ ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜು ಸುಮಾರು ೬೦ ಗಾಲನ್‌ಗಳಷ್ಟು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ್ನು ಸರಬರಾಜು ಮಾಡುವ ನೀರಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ೨೪ ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref>{{vcite news |publisher= Fox 8 |title= Asheboro notifies residents of over-fluoridation of water |date= 2010-06-29 |url= http://www.myfox8.com/news/wghp-asheboro-fluoride-release-100629,0,2164002.story |accessdate= 2010-11-24 |archivedate= 2010-07-04 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20100704054308/http://www.myfox8.com/news/wghp-asheboro-fluoride-release-100629,0,2164002.story }}</ref> ನೀರಿಗೆ ಸೇರಿಸಲ್ಪಡುವ ಇತರ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಸ್ತುಗಳಾದ ಕ್ಲೋರಿನ್, ಹೈಡ್ರೋಫ್ಲೂಸಿಲಿಸಿಕ್ ಆಸಿಡ್ ಮತ್ತು ಸೋಡಿಯಂ ಸಿಲಿಕೋಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳು ನೀರಿನ ಸಾರವನ್ನು (ಪಿಎಚ್ ಮೌಲ್ಯ) ತಗ್ಗಿಸಿ ತೀಕ್ಷ್ಣತೆಯನ್ನು(ಕೊರೆತ) ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="Pollick" /> ಆದರೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಸಾರತ್ವ (ಪಿಎಚ್ ಮೌಲ್ಯ) ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸುಲಭವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು. ಹೈಡ್ರೋಫ್ಲೂಸಿಲಿಸಿಕ್ ಆಸಿಡ್ ಮತ್ತು ಸೋಡಿಯಂ ಸಿಲಿಕೋಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳು ನೀರಿನಿಂದ [[ಸೀಸ|ಸೀಸದ]] ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದೆಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯು ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ೨೦೦೭ರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯು ಈ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಮಕ್ಕಳ ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಸೀಸದ ಪ್ರಭಲತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಊಹೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲಿಲ್ಲ.<ref>{{vcite journal |author=Macek MD, Matte TD, Sinks T, Malvitz DM |title=Blood lead concentrations in children and method of water fluoridation in the United States, 1988–1994 |journal=Environ Health Perspect |volume=114 |issue=1 |pages=130–4 |year=2006 |pmid=16393670 |pmc=1332668 |doi=10.1289/ehp.8319 |url=http://ehp.niehs.nih.gov/members/2005/8319/8319.html }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಅತ್ಯಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಆರ್ಸೆನಿಕ್ ಮತ್ತು ಸೀಸದ ಅಂಶಗಳುಳ್ಳ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ನೀರಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ, ಈ ಸಂಯುಕ್ತಗಳ ಇರುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಂಬಲರ್ಹ ಸಾಕ್ಷಿಗಳು ಇಲ್ಲ. ಇವು ಪ್ರಭಲತೆಯು ಅಳತೆಯ ಮಿತಿಗಿಂತಲೂ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮಾಣದ್ದಾಗಿದೆ.<ref name="Pollick" /> ನೈಸರ್ಗಿನ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದ್ದು ಇದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳು ಉಂಟಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅಂತರ್ಜಲದಲ್ಲಿನ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಭಲತೆ ಮತ್ತು ನದಿಯ ಪ್ರವಾಹಗಳಲ್ಲಿ, ಹುಲ್ಲುಹಾಸು, ಉದ್ಯಾನವನ, ಮತ್ತು ಗಿಡಗಳು; ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ ಹೊಂದಿದ ನೀರಿರುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಸಸ್ಯಗಳ ಬಳಕೆ, ಗಾಳಿಯ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆ,ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳಿಂದುಂಟಾಗುವ ಶಬ್ಧ ಇವುಗಳಲ್ಲಿನ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಅಂಶವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="Pollick">{{vcite journal |author=Pollick HF |title=Water fluoridation and the environment: current perspective in the United States |journal=Int J Occup Environ Health |volume=10 |issue=3 |pages=343–50 |year=2004 |pmid=15473093 |url=http://cdc.gov/FLUORIDATION/pdf/pollick.pdf |format=PDF }}</ref> == ಪರ್ಯಾಯಗಳು == ಜನಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ<ref name="NHMRC" /> ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಸಿಗುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಸಾಧನೆಗೆ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮಾಧ್ಯಮವಾದರೂ, ಇತರ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳೂ ಕೂಡಾ ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು<ref name="Selwitz">{{vcite journal |author=Selwitz RH, Ismail AI, Pitts NB |title=Dental caries |journal=Lancet |volume=369 |issue=9555 |pages=51–9 |year=2007 |pmid=17208642 |doi=10.1016/S0140-6736(07)60031-2 }}</ref> ತಡೆಯುವಲ್ಲಿ ದಕ್ಷ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳೆಂದರೆ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ದಂತಮಂಜನ, ಬಾಯಿತೊಳೆಯಲು ಬಳಸುವ ದ್ರವ (ಮೌತ್ ವಾಷ್), ಜೆಲ್ ಮತ್ತು ಮೆರುಗು ನೀಡುವ ದ್ರವ್ಯಗಳು<ref name="Anusavice" /> (ವಾರ್ನಿಷ್) ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ಹಾಲಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ.<ref name="Jones-PH">{{vcite journal |author=Jones S, Burt BA, Petersen PE, Lennon MA |title=The effective use of fluorides in public health |journal=Bull World Health Organ |volume=83 |issue=9 |pages=670–6 |year=2005 |pmid=16211158 |pmc=2626340 |doi=10.1590/S0042-96862005000900012 |doi_brokendate=2010-10-16 |url=http://scielosp.org/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0042-96862005000900012 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2010-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100314074115/http://www.scielosp.org/scielo.php?pid=S0042-96862005000900012&script=sci_arttext }}</ref> ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸೀಲ್ ಮಾಡುವುದೂ ಕೂಡಾ ಉತ್ತಮ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಲ್ಲುದು.<ref name="Selwitz" /> ಅಂದಾಜು ಸುಮಾರು ೩೩% ರಿಂದ ೮೬% ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ದಂತದ ಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಅಧ್ಯಯನದ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಸೀಲ್ ಮಾಡಲು ಬಳಸಿದ ವಸ್ತುವಿನ ಅವಧಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ.<ref name="Anusavice" /> [[File:Toothpasteonbrush.jpg|thumb|left|alt=A tube applying toothpaste to a toothbrush.|ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ ಕುಳಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಆದರೆ ಬಡವರಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ.<ref name=Jones-PH/>]] ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ವಿಸ್ತೃತವಾಗಿ ಮತ್ತು ತರ್ಕಬದ್ಧವಾಗಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಗೊಂಡು ಬಳಸಲ್ಪಡುವ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾಗಿದೆ.<ref name="Jones-PH" /> ೧೯೭೦ರ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡ ಇದರ ಬಳಕೆಯು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಗೊಂಡ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ<ref name="Pizzo" /> ದಂತಕ್ಷಯವು ಕಡಿಮೆಯಾಗಲು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಹಾಗೂ ದಂತಕ್ಷಯವು ಕ್ಷೀಣತೆಗೊಂಡ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಏಕೈಕ ಅಂಶವಾಗಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Milgrom P, Reisine S |title=Oral health in the United States: the post-fluoride generation |journal=Annu Rev Public Health |volume=21 |pages=403–36 |year=2000 |pmid=10884959 |doi=10.1146/annurev.publhealth.21.1.403 }}</ref> ಮೂಲಭೂತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಕೊರತೆಯಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದ ನೀರು ಅಥವಾ ಉಪ್ಪಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾದುದರಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯವುಳ್ಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಮಾತ್ರ ನಿಜವಾದ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಯುಕ್ತ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.<ref name="Goldman" /> ಆದರೂ ಇದು ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬವೊಂದರ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಅವಲಂಭಿಸಿದ್ದು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ<ref name="Jones-PH" /> ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಬಳಕೆಯು ಹೆಚ್ಚು ಇಷ್ಟಪಡದಿರುವ ವಿಚಾರವಾಗಿದೆ.<ref name="Goldman">{{vcite journal |author=Goldman AS, Yee R, Holmgren CJ, Benzian H |title=Global affordability of fluoride toothpaste |journal=Global Health |volume=4 |pages=7 |year=2008 |pmid=18554382 |pmc=2443131 |doi=10.1186/1744-8603-4-7 |url=http://www.globalizationandhealth.com/content/4/1/7 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2011-07-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110711102210/http://www.globalizationandhealth.com/content/4/1/7 }}</ref> ಹೊಸ ಶಾಶ್ವತ ಹಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಸುಮಾರು ೨೫% ಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಗರಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟದ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಭಲತೆಯನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಹಲ್ಲುಜ್ಜುವುದನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನಡೆಯುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಮೂಲಕ ಇದರ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಬಾಯಿತೊಳೆಯುವ ದ್ರವ ಮತ್ತು ಜೆಲ್‌ಗಳು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ನಷ್ಟೇ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ವಾರ್ನಿಷ್‌ಗಳು ಒಟ್ಟು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳ ಸುಮಾರು ೪೫% ಭಾಗದಷ್ಟು ಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತವೆ.<ref name="Anusavice" /> ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ರಹಿತ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಬಳಸಿ ಹಲ್ಲುಜ್ಜುವುದು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕಡಿಮೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ.<ref name="Sheiham" /> ಮನುಷ್ಯರ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು [[ಉಪ್ಪು (ಖಾದ್ಯ)|ಉಪ್ಪನ್ನು]] ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದರೆ ಉಪ್ಪಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದಷ್ಟೇ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ಮನೆಯಲ್ಲಿನ ಉಪ್ಪಿನ ಮೂಲಕವೂ, ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಬೃಹತ್ ಅಡಿಗೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ಊಟ ಮತ್ತು ಬ್ರೆಡ್‌ಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಜಮೈಕಾವು ಕೇವಲ ಒಂದೇ ಉಪ್ಪು ಉತ್ಪಾದಕರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಆದರೆ, ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀರು ಸರಬರಾಜು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ೧೯೮೭ರಲ್ಲಿ ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಉಪ್ಪನ್ನು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿ ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳುಂಟಾಗುವ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗಮನೀಯ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಉಪ್ಪಿನ ಫ್ಲೂರೈಡಿಕರಣವು ಕೊಲಂಬಿಯ ಮತ್ತು ವಾಡ್‍ನ ಸ್ವಿಸ್ ಕಾಂಟನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನಿಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ಉಪ್ಪನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮನೆಬಳಕೆಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ಫ್ಲೋರೈಡೀಕರಣಗೊಳ್ಳದ ಉಪ್ಪು ಕೂಡಾ ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸೂಚಿಸಿದ ಪ್ರಶಸ್ತವಾದ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಭಲತೆಯು ಸುಮಾರು ೨೫೦ಮಿ.ಗ್ರಾಂ/ಕಿ.ಗ್ರಾಂಗಳಾಗಿದ್ದು ಉಪ್ಪಿನಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಭಲತೆಯ ಕಿಲೋಗೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ೯೦ ರಿಂದ ೩೫೦ಮಿ.ಗ್ರಾಂಗಳಾಗಿವೆ.<ref name="Jones-PH" /> ಬಲ್ಗೇರಿಯಾದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಚಿಲಿ, ಪೆರು, ರಷ್ಯಾ, ಮಸೆಡೊನಿಯ, ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಯುಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಲಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸ್ಥಳಗಳ ಅಧಾರದ ಮೇಲೆ [[ಹಾಲು|ಹಾಲಿಗೆ]], ಮೊಸರಿಗೆ ಅಥವಾ ಹಾಲಿನಪುಡಿಗೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಚಿಲಿಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಲಿನಪುಡಿಯ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{vcite journal |journal=Rev Clin Pesq Odontol |year=2006 |volume=2 |issue=5–6 |pages=415–26 |title=Milk—a vehicle for fluorides: a review |author=Bánóczy J, Rugg-Gunn AJ |url=http://www2.pucpr.br/reol/index.php/RCPO?dd1=1625&dd99=pdf |format=PDF |accessdate=2009-01-03 |archivedate=2009-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090213183036/http://www2.pucpr.br/reol/index.php/RCPO?dd1=1625&dd99=pdf }}</ref> ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮಕ್ಕಳನ್ನೇ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿವೆ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢರನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಲೇ ಇಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರೌಢರಿಗಾಗಿ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿಲ್ಲ.<ref name="Jones-PH" /> ೨೦೦೫ರ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಅಧ್ಯಯನವು ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಅವಶ್ಯವಿದ್ದಷ್ಟು ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳಿಲ್ಲದುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿತಾದರೂ, ಇವು ಈ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಶಾಲಾಮಕ್ಕಳನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರ ಶಾಶ್ವತ ಹಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ಹಾಲು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದೆ ಎಂಬ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಬಂದುವು.<ref>{{vcite journal |author=Yeung CA, Hitchings JL, Macfarlane TV, Threlfall AG, Tickle M, Glenny AM |title=Fluoridated milk for preventing dental caries |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=3 |pages=CD003876 |year=2005 |pmid=16034911 |doi=10.1002/14651858.CD003876.pub2 }}</ref> ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಡುವ ಇತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳಾದ ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬದಲಿಸಲು ನೀಡಬೇಕಾದ ಶಿಕ್ಷಣ ಮನಮುಟ್ಟುವಂತಹ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿವೆ.<ref name="Kumar2008">{{vcite journal |author=Kumar JV |title=Is water fluoridation still necessary? |journal=Adv Dent Res |volume=20 |issue=1 |pages=8–12 |year=2008 |doi=10.1177/154407370802000103 |pmid=18694870 |url=http://adr.sagepub.com/cgi/content/full/20/1/8 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2009-06-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090604124238/http://adr.sagepub.com/cgi/content/full/20/1/8 }}</ref> ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಒಂದು ದಾಖಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಉತ್ತಮ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ವಸ್ತುವಾದರೂ, ನೀರಿಗೆ [[ಕ್ಯಾಲ್ಶಿಯಮ್|ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ]]‌ನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದರಿಂದ ಇದು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ದಂತಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯಬಲ್ಲುದು.<ref>{{vcite journal |author=Bruvo M, Ekstrand K, Arvin E ''et al.'' |title=Optimal drinking water composition for caries control in populations |journal=J Dent Res |volume=87 |issue=4 |pages=340–3 |year=2008 |pmid=18362315 |doi=10.1177/154405910808700407 }}</ref> ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ತಡೆಯಬಲ್ಲ ಇತರ ವಸ್ತುಗಳು ಆಂಟಿಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳಾದ ಕೋರ್‌ಹೆಕ್ಸಿಡಿನ್ ಮತ್ತು ಕ್ಸೈಲಿಟಾಲ್‌ನಂತಹ ಸಕ್ಕರೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಬಳಸಬಹುದಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿವೆ.<ref name="Anusavice" /> ಕ್ಸೈಲಿಟಾಲ್ ಸಿಹಿಯಾದ ಜಗಿಯುವ ಅಂಟಾಗಿದ್ದು ದುಬಾರಿ ಬೆಲೆಯಾಗಿದ್ದಾಗಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದರೆ ಈ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಬಳಸಬಹುದಾದ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಪಡೆದಿದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Zero DT |title=Are sugar substitutes also anticariogenic? |journal=J Am Dent Assoc |volume=139 |issue=Suppl 2 |pages=9S–10S |date=2008 |pmid=18460675 |url=http://jada.ada.org/cgi/content/full/139/suppl_2/9S |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2012-07-10 |archiveurl=https://archive.is/20120710005249/http://jada.ada.org/cgi/content/full/139/suppl_2/9S }}</ref> ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಎರಡು ಪ್ರಯತ್ನಗಳಾದ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯದ ಪುನರ್‌ಸ್ಥಾನಪಲ್ಲಟನಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆ (ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯ ರಿಪ್ಲೇಸ್‌ಮೆಂಟ್ ಥೆರಪಿ - ಪ್ರೊಬಯೊಟಿಕ್) ಮತ್ತು ವಾಕ್ಸಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವ ಈ ವಿಧಾನಗಳು ರೊಗಿಗಳ ಕನಿಷ್ಟ ಕೋರಿಕೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಬೇಕಾದ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.<ref name="Anusavice">{{vcite journal |author=Anusavice KJ |title=Present and future approaches for the control of caries |journal=J Dent Educ |volume=69 |issue=5 |pages=538–54 |date=2005 |pmid=15897335 |url=http://www.jdentaled.org/cgi/content/full/69/5/538 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಆದರೆ ಇದು ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಎಂದು ಸಾಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಇತರ ಪ್ರಯೋಗಾತ್ಮಕ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ಸಕ್ಕರೆ, ಪಾಲಿಫಿನೋಲ್‌ಗ‍ಳು ಮತ್ತು ಕೇಸಿನ್ ಫೋಸ್ಫೋಪೆಪ್ಟೈಡ್-ಅಮಾರ್ಫಸ್ ಕಾಲ್ಚಿಯಮ್ ಫಾಸ್ಪೇಟ್ ನಾನೋಕಾಂಪ್ಲೆಕ್ಸಸ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.<ref>{{vcite journal |author=Whelton H |title=Beyond water fluoridation; the emergence of functional foods for oral health |journal=Community Dent Health |volume=26 |issue=4 |pages=194–5 |year=2009 |pmid=20088215 |doi=10.1922/CDH_2611Whelton02 }}</ref> ೨೦೦೭ರ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣ ಜನಸಮುದಾಯವನ್ನೇ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೊಳಪಡಿಸಲು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವೇ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತವಾದ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಿತು.<ref name="NHMRC" /> ೨೦೦೨ರ ಯುಎಸ್‌ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಯು ಸುಮಾರು ೧೮ - ೫೦%ದಷ್ಟು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಿದ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಸೀಲೆಂಟ್‌ಗಳು (ಸೀಲು ಯಾ ಮೊಹರು ಮಾಡಲು ಬಳಸುವ ವಸ್ತು) ಒಟ್ಟು ಸುಮಾರು ೬೦%ಗಳಷ್ಟು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="Truman" /> ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಇಟಲಿಯ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಯು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳು ಅಪರೂಪವಾಗಿರುವ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಗೊಂಡ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಅಗತ್ಯವಿರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಸ್ಥಳೀಕ ದ್ರವಗಳು (ಟಾಪಿಕಲ್ ಫ್ಲೂಯಿಡ್) ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಬಲ್ಲ ಉತ್ತಮ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ತೋರಿಸಿವೆ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Pizzo" /> ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ನಡೆಸಿದ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಯು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಸುಗಮವಾದಾಗ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವ ಉಪಗುಂಪುಗಳ ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ತಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವವುಳ್ಳ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಿವೆ.<ref name="Petersen-2004">{{vcite journal |author=Petersen PE, Lennon MA |title=Effective use of fluorides for the prevention of dental caries in the 21st century: the WHO approach |journal=Community Dent Oral Epidemiol |volume=32 |issue=5 |pages=319–21 |year=2004 |pmid=15341615 |doi=10.1111/j.1600-0528.2004.00175.x |url=http://www.who.int/oral_health/media/en/orh_cdoe_319to321.pdf |format=PDF }}</ref> == ಆರ್ಥಿಕತೆ == ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ವೆಚ್ಚವು ಪ್ರತೀ ವರ್ಷಕ್ಕೆ, ಪ್ರತೀ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಸರಾಸರಿ ಸುಮಾರು ${{inflation|US|0.72|1999|r=2}}ಗಳು (ವ್ಯಾಪ್ತಿ: $ {{inflation|US|0.17|1999|r=2}}-$ {{inflation|US|7.62|1999|r=2}}, ಈ ಪ್ಯಾರಾದಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ವೆಚ್ಚಗಳು ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ <ref name="FRWG" /> ಮತ್ತು {{CURRENTYEAR}} ಡಾಲರ್‌ಗಳು ಹಿಂದಿನ ಅಂದಾಜಿನ ಹಣದುಬ್ಬರದಿಂದ ಸರಿಹೊಂದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ{{inflation-fn|US}}. ಬೃಹತ್ ನೀರಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ನೀರಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ್ನು ಒಳನುಗ್ಗಿಸಲು ಇರುವ ಒಟ್ಟು ಸ್ಥಾನಗಳು, ಒಳನುಗ್ಗಿಸುವ ಸಲಕರಣೆಯ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಉಪಕರಣದ ಮಾದರಿ, ಫ್ಲೂರೈಡ್ ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಇದರ ಸಾಗಾಣಿಕೆ ಮತ್ತು ದಾಸ್ತಾನು ಮತ್ತು ಜಲಸ್ಥಾವರದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಲಭ್ಯತೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಶಗಳೂ ಕೂಡಾ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಒಟ್ಟುವೆಚ್ಚದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ.<ref name="FRWG" /> ಸಂಪದ್ಭರಿತ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉಪ್ಪಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಖರ್ಚು ಕೂಡಾ ನಗಣ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತಿರುವ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಇದು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿಯುವಷ್ಟು ದುಬಾರಿಯೆನಿಸಬಲ್ಲುದು.<ref name="Marthaler">{{vcite journal |author=Marthaler TM, Petersen PE |title=Salt fluoridation—an alternative in automatic prevention of dental caries |journal=Int Dent J |volume=55 |issue=6 |pages=351–8 |year=2005 |pmid=16379137 |url=http://www.who.int/oral_health/publications/orh_IDJ_salt_fluoration.pdf |format=PDF }}</ref> ಹೋಲಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇತರ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ತಮ್ಮ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಬ್ರಷ್ ಮಾಡುವ ಜನರಿಗೆ ಏರಿಕೆಯ ಮೌಲ್ಯ ಸೊನ್ನೆಯಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ನ ವೆಚ್ಚವು ಪ್ರತೀ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಪ್ರತೀ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಅಂದಾಜು ಮೊತ್ತ ${{inflation|US|6|1999}} -${{inflation|US|12|1999}} ಮತ್ತು, ಹಲ್ಲಿನ ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಹಾಗೂ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮೆರುಗು ಮತ್ತು ಜೆಲ್‌ಗಳ ಬಳಕೆಯ ಒಟ್ಟು ವೆಚ್ಚ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ, ಪ್ರತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಅಂದಾಜು ಸುಮಾರು $ {{inflation|US|66|1999}}. ಕನಿಷ್ಟ ಅಂದಾಜು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ ಮತ್ತು ಗರಿಷ್ಟ ಅಂದಾಜು ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನೂ ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಸಣ್ಣ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಹಲ್ಲಿನ ಮೇಲ್ಮೈ ಸವೆತಕ್ಕೆ ತಗಲಿದ ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚ ವರ್ಷಕ್ಕೆ $ {{inflation|US|11|1999}}-$ {{inflation|US|17|1999}}, ಇದು ಅದನ್ನು ಪುನರ್‌ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಭರಿಸಿದ ಅಂದಾಜು {{inflation|US|65|1999}} ವೆಚ್ಚಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ <ref name="FRWG" /> ಮತ್ತು, ಅಂದಾಜು {{inflation|US|100.62|1995}} ಸವೆಯದಿಂದ ಪುನರ್ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಹಲ್ಲಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ತಗಲುವ ಖರ್ಚಿನ ಜೊತೆಗೆ, ಜೀವಿತಾವಧಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ/ಕಳೆಯುವ ಕೊಳೆತ ಹಲ್ಲಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯ ಸರಾಸರಿ ಅಂದಾಜುವೆಚ್ಚ $ <ref name="Griffin-econ">{{vcite journal |author=Griffin SO, Jones K, Tomar SL |title=An economic evaluation of community water fluoridation |journal=J Public Health Dent |volume=61 |issue=2 |pages=78–86 |year=2001 |pmid=11474918 |doi=10.1111/j.1752-7325.2001.tb03370.x |url=http://cdc.gov/fluoridation/pdf/griffin.pdf |format=PDF }}</ref>. ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನುಂಗಿಹೋದ ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್ ಮೂಲಕ ಸೇವಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನಿಂದಾಗುವ ದಂತಕ್ಷಯದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಗೊಂಡ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅದೆಷ್ಟು ಖರ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದುಬಂದಿಲ್ಲ.<ref name="Sheiham" /> ೧೯೮೯ರಲ್ಲಿ "ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ತಗಲುವ ಖರ್ಚು ಮತ್ತು ಅದರ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ" (ಕಾಸ್ಟ್-ಇಫೆಕ್ಟಿವ್‌ನೆಸ್ ಆಫ್ ಕ್ಯಾವಿಟಿ ಪ್ರಿವೆನ್ಶನ್) ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಕಾರ್ಯಾಗಾರವು ಖರ್ಚಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಣದ ಉಳಿತಾಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡಿಕರಣವು ಕೆಲವೇ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಂಬ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದರೂ, ಖರ್ಚು-ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ ಸ್ವಲ್ಪ ಮೇಲ್‌ಸ್ಥರದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ನಡೆದು ಈ ಬಗ್ಗೆ ದೃಢವಾದ ಮಾಹಿತಿಗಳು ದುರ್ಲಭವಾಯಿತು.<ref name="FRWG">{{vcite journal |title=Recommendations for using fluoride to prevent and control dental caries in the United States |author=Centers for Disease Control and Prevention |journal=MMWR Recomm Rep |volume=50 |issue=RR-14 |pages=1–42 |year=2001 |pmid=11521913 |url=http://cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/rr5014a1.htm |laysummary=http://cdc.gov/fluoridation/guidelines/tooth_decay.htm |laysource=CDC |laydate=2007-08-09 }}</ref><ref name="CDC-1992-2006" /> ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಅಪಾಯದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಹಲ್ಲಿಗೆ ಅಳವಡಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಹಲ್ಲಿನ ಸೀಲೆಂಟ್‌ಗಳು ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿವೆ.<ref name="Reeves"/> ೨೦೦೨ರ ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಯು ವರ್ಷವೊಂದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ೦.೪೭ಮೇಲ್ಮೈಗಳಿಗಿಂತಲೂ ವೇಗವಾಗಿ ಮೇಲ್ಮೈ ಕ್ಷಯಿಸುವ ವೇಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಶಾಶ್ವತ ದವಡೆಹಲ್ಲನ್ನು ಸೀಲ್ ಮಾಡುವುದು ಅಧಿಕ ವೆಚ್ಚದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿದರೆ, ಒಟ್ಟು ದಂತಕ್ಷಯವು ವರ್ಷವೊಂದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ೦.೦೬ ಮೇಲ್ಮೈಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದಾಗ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಖರ್ಚನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="Truman" /> ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಅತ್ಯಂತ ಲಾಭದಾಯಕ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ೨೦೦೮ರ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಯು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ.<ref name="Kumar2008" /> ೧೯೭೪ - ೧೯೯೨ರ ನಡುವೆ ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾದ ದತ್ತಾಂಶಗಳು ಒಂದು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಿದಾಗ ದಂತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ತಂಡದಲ್ಲಿನ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು ಇರುವ ದಂತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ತಂಡಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಇಳಿಕೆಯು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿದುವು. ಕೆಲವು ದಂತವೈದ್ಯರು ತೆರಳಿ ಅಲ್ಲಿ ತಜ್ಞವೈದ್ಯರಾಗಿ ಉಳಿಯುವ ಮೂಲಕ ಬೇಡಿಕೆಯ ತೀವ್ರತೆಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಈ ದತ್ತಾಂಶಗಳು ಸೂಚಿಸಿದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Ho K, Neidell M |year=2009 |title=Equilibrium effects of public goods: the impact of community water fluoridation on dentists |publisher=National Bureau of Economic Research |url=http://www.columbia.edu/~mn2191/w15056.pdf |format=PDF |version=NBER Working Paper No. 15056 |accessdate=2009-10-13 |archivedate=2012-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121023074617/http://www.columbia.edu/~mn2191/w15056.pdf }}</ref> ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಳ್ಳದ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮಕ್ಕಳಿಗಿಂತ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಂಡ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ೧೯೫೭-೧೯೬೪ ರ ನಡುವೆ ಜನಿಸಿದ ಯುಎಸ್‌ನ ಮಕ್ಕಳು ಪ್ರೌಢರಿಗೆ ಸಮನಾಗಿ ದಂತಕ್ಷಯಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗಿದ್ದು, ಈ ಪರಿಣಾಮವು ಬಡಕುಟುಂಬದ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಲ್ಲೇ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭಲವಾಗಿದೆ, ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಆಕರ್ಷಕ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಪರವಾದ ಉದ್ಯೋಗಿ ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರರ ನಡುವಿನ ಬೇಧವೇ ಈ ಪರಿಣಾಮಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎಂಬ ಊಹಾಪೋಹವನ್ನು ಪುಷ್ಟೀಕರಿಸಿತು.<ref>{{vcite journal |author=Glied S, Neidell M |year=2008 |title=The economic value of teeth |publisher=National Bureau of Economic Research |url=http://www.columbia.edu/~mn2191/w13879.pdf |format=PDF |version=NBER Working Paper No. 13879 |accessdate=2009-10-13 |archivedate=2010-06-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100625095645/http://www.columbia.edu/~mn2191/w13879.pdf }}</ref> == ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯತೆ == {{see|Water fluoridation controversy}} ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ಹಾಕುವುದು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸಾರವರ್ಧನೆಗಳಂತೆಯೇ, ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ ಕೂಡಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಹಿತ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಸಂಘರ್ಷಣೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದೆ.<ref name="ethics">ನೈತಿಕತೆ * {{vcite journal |author=McNally M, Downie J |title=The ethics of water fluoridation |journal=J Can Dent Assoc |volume=66 |issue=11 |pages=592–3 |year=2000 |pmid=11253350 |url=http://cda-adc.ca/jcda/vol-66/issue-11/592.html |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2009-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090213115504/http://cda-adc.ca/jcda/vol-66/issue-11/592.html }} * {{vcite journal |author=Cohen H, Locker D |title=The science and ethics of water fluoridation |journal=J Can Dent Assoc |volume=67 |issue=10 |pages=578–80 |year=2001 |pmid=11737979 |url=http://cda-adc.ca/jcda/vol-67/issue-10/578.html |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2009-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090213115509/http://cda-adc.ca/jcda/vol-67/issue-10/578.html }}</ref> ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಮ್ಮತಿ/ಅನುಮೋದನೆಯಿಲ್ಲದೇ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನಡೆಯುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವ ಮತ್ತು ಆ ಮೂಲಕ ಪರವಾನಿಗಿಯಿಲ್ಲದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯುವಂತಹ ನೈತಿಕ ಹಾಗೂ ಸರಕಾರೀ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಮುರಿಯುವ ವಿಧಾನವೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ನೋಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.<ref name="Pizzo" /> ಸ್ವಯಂರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಸಮರ್ಥರಾದ ಜನತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯೋಜನ ನೀಡಬಲ್ಲ, ಹಲ್ಲು ನೋವು ಮತ್ತು ದಂತವೈದ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಜನರನ್ನು ಮುಕ್ತರನ್ನಾಗಿಸುವ, ನೈಸರ್ಗಿಕ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರಿನ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಹಸ್ಥಕ್ಷೇಪವಿದು ಎಂಬ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಕೂಡಾ ಫ್ಲೂರಿಡೀಕರಣವನ್ನು ನೋಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಮತ್ತು ಆ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಅನೈತಿಕ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{vcite book |chapter=The ethics of water fluoridation |chapterurl=http://bfsweb.org/One%20in%20a%20million/10%20ethics.pdf |url=http://bfsweb.org/onemillion/onemillion.htm |title=One in a Million: The facts about water fluoridation |edition=2nd |year=2004 |author=The British Fluoridation Society; The UK Public Health Association; The British Dental Association; The Faculty of Public Health |isbn=095476840X |pages=88–92 |publisher=British Fluoridation Society |location=Manchester |chapterformat=PDF }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081122032013/http://www.bfsweb.org/onemillion/onemillion.htm |date=2008-11-22 }} {{Cite web |url=http://www.bfsweb.org/onemillion/onemillion.htm |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2021-08-10 |archive-date=2008-11-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081122032013/http://www.bfsweb.org/onemillion/onemillion.htm |url-status=dead }}</ref> ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಇಲಾಖೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ದಂತವೈದ್ಯಕೀಯ ಒಕ್ಕೂಟಗಳೂ ಕೂಡಾ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿವೆ.<ref name="Pizzo" /><ref>{{vcite web |url=http://ada.org/public/topics/fluoride/facts/compendium.asp |author=ADA Council on Access, Prevention and Interprofessional Relations |publisher=American Dental Association |title=National and international organizations that recognize the public health benefits of community water fluoridation for preventing dental decay |date=2005 |accessdate=2008-12-22 |archivedate=2008-06-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080607092909/http://ada.org/public/topics/fluoride/facts/compendium.asp }}</ref> ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ಹಾಕಿಸುವುದು, ಕುಟುಂಬ ಯೋಜನೆ, ಧೂಮಪಾನದಿಂದುಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯಗಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ಇನ್ನಿತರ ಸಾಧನೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ <ref name="CDC-1999">{{vcite journal |author=Division of Oral Health, National Center for Chronic Disease Prevention and Health Promotion, CDC |title=Achievements in public health, 1900–1999: Fluoridation of drinking water to prevent dental caries |journal=MMWR Morb Mortal Wkly Rep |volume=48 |issue=41 |pages=933–40 |year=1999 |pmid= |url=http://cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/mm4841a1.htm }} [http://cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/mm4841bx.htm ಹೆಚ್. ಟ್ರೆಂಡ್ಲೆ ಡೀನ್, ಡಿಡಿಎಸ್‌.] ನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ [http://jama.ama-assn.org/cgi/content/full/283/10/1283 ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ]: {{vcite journal |journal=JAMA |volume=283 |issue=10 |pages=1283–6 |year=2000 |doi=10.1001/jama.283.10.1283 |pmid=10714718 |title=<!-- pacify citation bot --> |author=<!-- pacify citation bot --> }}</ref> ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮಹತ್ತರ ಹತ್ತು ಸಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಂದು ಆರೋಗ್ಯ ತಡೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಪಟ್ಟಿಮಾಡಿವೆ.<ref name="Ten-great">{{vcite journal |author=CDC |title=Ten great public health achievements—United States, 1900–1999 |journal=MMWR Morb Mortal Wkly Rep |volume=48 |issue=12 |pages=241–3 |year=1999 |pmid=10220250 |url=http://cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/00056796.htm }} [http://jama.ama-assn.org/cgi/content/full/281/16/1481 ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ]: {{vcite journal |journal=JAMA |volume=281 |issue=16 |pages=1481 |year=1999 |doi=10.1001/jama.281.16.1481 |pmid=10227303 |title=<!-- pacify citation bot --> |author=<!-- pacify citation bot --> }}</ref> ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ದೃಢಪಡಿದ ಇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು: ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (ವರ್ಲ್ಡ್ ಹೆಲ್ತ್ ಆರ್ಗನೈಸೇಶನ್)<ref name="Petersen-2004" /><ref name="WHA-2007">{{vcite journal |author=Petersen PE |title=World Health Organization global policy for improvement of oral health—World Health Assembly 2007 |journal=Int Dent J |volume=58 |issue=3 |pages=115–21 |year=2008 |pmid=18630105 |doi=10.1922/IDJ_1930Petersen07 |doi_brokendate=2010-09-13 |url=http://www.idjonline.org/download.php?op=institution_view_article&article_id=296 |format=PDF |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2014-11-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141113023915/http://www.idjonline.org/download.php?op=institution_view_article&article_id=296 }}</ref>. ಯುಎಸ್‌ನ ಸರ್ಜನ್ ಜನರಲ್,<ref>{{vcite web |url=http://cdc.gov/Fluoridation/fact_sheets/sg04.htm |author=[[Richard Carmona|Carmona RH]] |title=Surgeon General's statement on community water fluoridation |publisher=U.S. Public Health Service |date=2004-07-28 |url=http://cdc.gov/Fluoridation/pdf/SGstatement.pdf |format=PDF |accessdate=2008-12-22 }}</ref> ಅಮೇರಿಕಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಒಕ್ಕೂಟ (ಅಮೇರಿಕನ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಹೆಲ್ತ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್),<ref>{{vcite web |url=http://apha.org/advocacy/policy/policysearch/default.htm?id=1373 |accessdate=2009-03-09 |date=2008 |title=Community water fluoridation in the United States |author=American Public Health Association |archivedate=2011-03-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110312063358/http://www.apha.org/advocacy/policy/policysearch/default.htm?id=1373 }}</ref> ಯುರೋಪಿನ ಮಕ್ಕಳ ದಂತವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಭಾಗ (ಯುರೋಪಿಯನ್ ಅಕಾಡಮಿ ಆಫ್ ಪೀಡಿಯಾಟ್ರಿಕ್ ಡೆಂಟಿಸ್ಟ್ರಿ),<ref>{{vcite journal |journal=Eur Arch Paediatr Dent |year=2009 |volume=10 |issue=3 |pages=129–35 |title=Guidelines on the use of fluoride in children: an EAPD policy document |author=European Academy Of Paediatric Dentistry |url=http://www.eapd.gr/EAPDJournal/2009v10/Issue_3/Vol_10_2_June_F_Guide.pdf |format=PDF |pmid=19772841 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ,<ref>{{vcite web |url=http://www.ada.org.au/app_cmslib/media/lib/0703/m51011_v1_fluorideuse2.pdf |format=PDF |accessdate=2009-10-13 |date=2005 |title=Community oral health promotion: fluoride use |author=[[Australian Dental Association]] |archivedate=2009-09-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090918205055/http://www.ada.org.au/app_cmslib/media/lib/0703/m51011_v1_fluorideuse2.pdf }}</ref> ಕೆನಡಾ,<ref>{{vcite web |url=http://cda-adc.ca/_files/position_statements/fluorides.pdf |format=PDF |accessdate=2009-01-15 |date=2008 |title=CDA position on use of fluorides in caries prevention |author=[[Canadian Dental Association]] |archivedate=2009-03-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090306171822/http://www.cda-adc.ca/_files/position_statements/fluorides.pdf }}</ref> ಮತ್ತು ಯುಎಸ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಂತವೈದ್ಯಕೀಯ ಒಕ್ಕೂಟ (ನಾಷನಲ್ ಡೆಂಟಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ಆಫ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ, ಕೆನಡ, ಯುಎಸ್‌).<ref>{{vcite web |url=http://ada.org/public/topics/fluoride/facts/fluoridation_facts.pdf |format=PDF |accessdate=2008-12-22 |date=2005 |author=ADA Council on Access, Prevention and Interprofessional Relations |publisher=[[American Dental Association]] |title=Fluoridation facts |archivedate=2008-07-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080723125738/http://ada.org/public/topics/fluoride/facts/fluoridation_facts.pdf }}</ref> ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳ ಬೆಂಬಲವಿದ್ದಾಗ್ಯೂ, ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ಬೆಳಕಿಗೆ ತರುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿರೋಧಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟಿದೆ, ಈ ವಿರೋಧವು "ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತರಜಾಲ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಬಗ್ಗೆ ತಪ್ಪುದಾರಿಗೆಳೆಯುವಂತಹ ವಿಚಾರಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ".<ref name="Armfield">{{vcite journal |author=Armfield JM |title=When public action undermines public health: a critical examination of antifluoridationist literature |journal=Aust New Zealand Health Policy |volume=4 |pages=25 |year=2007 |pmid=18067684 |pmc=2222595 |doi=10.1186/1743-8462-4-25 |url=http://anzhealthpolicy.com/content/4/1/25 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2008-06-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080617230715/http://www.anzhealthpolicy.com/content/4/1/25 }}</ref> ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಕ್ಷಣದಿಂದ ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಶಾವಾದಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಪರಿಣಿತರ ಮೇಲಿನ ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ವಾದ ಮಾಡಿದರೆ, ವಿರೋಧಗಳು ಔಷಧ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನಗಳ ಪರಿಣತಿ ಮತ್ತು ಕಷ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ ಅವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಮೂಡಿಸಿವೆ.<ref>{{vcite journal |author=Carstairs C, Elder R |title=Expertise, health, and popular opinion: debating water fluoridation, 1945–80 |journal=Can Hist Rev |volume=89 |issue=3 |pages=345–71 |year=2008 |doi=10.3138/chr.89.3.345 }}</ref> ಈ ವಾಗ್ವಾದಗಳು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯ, ಪುರಾವೆಗಳ ಬಲ, ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಉಂಟಾಗುವ ಕಷ್ಟ, ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಒಂದು ಔಷಧಿಯೇ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ, ಮತ್ತು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ಹಸ್ಥಕ್ಷೇಪದಲ್ಲಿನ ನೈತಿಕರೆ ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ವಿದ್ಯುಕ್ತ ವಿಚಾರಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿವೆ.<ref name="Cheng2007">{{vcite journal |author=Cheng KK, Chalmers I, Sheldon TA |title=Adding fluoride to water supplies |journal=BMJ |volume=335 |issue=7622 |pages=699–702 |year=2007 |pmid=17916854 |pmc=2001050 |doi=10.1136/bmj.39318.562951.BE |url=http://www.appgaf.org.uk/data/433-water-fluoridation.pdf |format=PDF |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2016-03-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303202219/http://www.appgaf.org.uk/data/433-water-fluoridation.pdf }}</ref> ಯುಎಸ್‌ನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ವಿರೋಧಿಗಳು ೨೦೦೬ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಂಡಳಿಯು (ನಾಷನಲ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್) ನೀರು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಗರಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ <ref>{{vcite journal |doi=10.1038/scientificamerican0108-74 |author=Fagin D |title=Second thoughts about fluoride |journal=Sci Am |volume=298 |issue=1 |pages=74–81 |year=2008 |pmid=18225698 }}</ref> ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನೀಡಿದ ವರದಿ ಮತ್ತು ಈ ವರದಿಯು ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕಾದ ಗರಿಷ್ಟ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟವು ಲೀಟರಿಗೆ ೪ ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಎಂದು ನೀಡಿದ ಶಿಫಾರಸ್ಸಿನಿಂದ ಉತ್ಸಾಹಭರಿತರಾದರು.<ref>{{vcite book |title=Fluoride in Drinking Water: A Scientific Review of EPA's Standards |author=National Research Council |location=Washington, DC |publisher=National Academies Press |isbn=0-309-10128-X |date=2006 |url=http://books.nap.edu/catalog.php?record_id=11571 |laysummary=http://dels.nas.edu/dels/rpt_briefs/fluoride_brief_final.pdf |laysource=NRC |laydate=2006 }}</ref> ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಲೇಖನಗಳನ್ನು, ರೇಡಿಯೋ ಪ್ರಸಾರವನ್ನು, ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚಾಸ್ಥಳಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿವೆ. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಚಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸಲು ಮಾಧ್ಯಮ ವರದಿಗಾರರಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಬುದ್ಧಿಕೌಶಲ್ಯಗಳಿಲ್ಲದೇ ಇದ್ದು ಅವರು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹಿರಿಮೆ, ಯೋಗ್ಯತೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಚರ್ಚಾಸ್ಪದ ವರದಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಪ್ರಚೋದಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಆರೋಗ್ಯ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ಬಹುವಾಗಿ ಅಂತರಜಾಲ ನಿವೇಶನಗಳನ್ನು(ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ಗಳು) ಬಳಸ್ಪಡುತ್ತಿದೆ, ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನೈಜ ಮಾಹಿತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ವಿಸ್ತೃತವಾದ ವರದಿಯನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ, ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ ವಿರೋಧೀ ಕೃತಿಗಳು, ಲೇಖನಗಳು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗೆ ಒಳಪಡಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು [[ಏಡ್ಸ್ ರೋಗ|ಏಡ್ಸ್]], [[ಅಲರ್ಜಿ]], ಆಲ್ಝಮೀರ್‌ನ [[ಸಂಧಿವಾತ|ಆರ್ಥ್ರೈಟಿಸ್]], [[ಕ್ಯಾನ್ಸರ್|ಕಾನ್ಸರ್]] ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು, ಜೊತೆಗೆ ಜೀರ್ಣಾಂಗನಾಳ, [[ಮೂತ್ರಪಿಂಡ]], ಪಿನಿಯಲ್ ಗ್ರಂಥಿ ಮತ್ತು ಥೈರಾಯಿಡ್ ಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನು ಬಾಧಿಸುವ ರೋಗಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ವಿಭಿನ್ನ ಪರಿಣಾಮಗಳೊಡನೆ ದಂತಕತೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧ ಕಲ್ಪಿಸಿವೆ.<ref name="Armfield" /> [[File:Unholy three cropped.png|thumb|alt=Black-and-white political cartoon of a leering skull menacing a doll-holding little girl whose back is supported by an arm tagged "UNINFORMED PUBLIC". Nearby bones hold three large balls labeled "FLUORIDATED WATER", "POLIO MONKEY SERUMS", and "MENTAL HYGIENE etc." The cartoon is entitled "At the Sign of THE UNHOLY THREE", signed "B. SMART", and captioned "Are you willing to PUT IN PAWN to the UNHOLY THREE all of the material, mental, and spiritual resources of this GREAT REPUBLIC?"|ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟರ ಪಿತೂರಿ ಎಂದು ಆಪಾದಿಸುವ ಕೀಪ್ ಅಮೇರಿಕಾ ಕಮಿಟಿಯ 1955ರ ಜಾಹಿರಾತು ವಿವರಣೆ.]] ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಒಳಸಂಚಿನ ಗುಪ್ತ ತತ್ವಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಯುಎಸ್‌ನ ಅಣು ಬಾಂಬು ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಮೊಕದ್ದಮೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಿದ್ದರ ಬಗ್ಗೆ ಸಮರ್ಥನೆಗಳನ್ನು, (''ಡಾ| ಸ್ಟ್ರೇಂಜ್‌ಲವ್'' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ವಿಡಂಬನೆಯಂತೆ) ಇದೊಂದು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ನ ಅಥವಾ ಜಗತ್ತನ್ನೇ ಆಳಲು ಹೊಸ ಜಗತ್ತು ಆದೇಶಿಸಿದ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂದೂ, ಇದು ಅಧಿಕಾರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ಜನರನ್ನು ಶರಣಾಗತರಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಜರ್ಮನಿಯ ಕೆಮಿಕಲ್ ಕಂಪನಿಯಿಂದ ಮೊದಲು ಅನ್ವೇಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದೂ, ತೆರೆಮರೆಯ ಹಿಂದೆ ಇದು ಸಕ್ಕರೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರಗಳ ಅಥವಾ ಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಗೊಬ್ಬರ ಅಥವಾ ಅಲ್ಯುಮಿನಿಯಂ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆಯೆಂದೂ, ಅಥವಾ, ಬಡಜನರಿಗೆ ಹಲ್ಲಿನ ಕಾಳಜಿಯನ್ನೊದಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದೇ ಅನುಭವಿಸಿದ ಸೋಲನ್ನು ಮುಚ್ಚಲು ಹಾಕಿದ ಹೊಗೆಯ ತೆರೆಯೆಂದೂ ಇವು ಹೇಳಿವೆ.<ref name="Armfield" /> ಇಂತಹ ಒಂದು ತತ್ವವು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳ ರೂಸ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಮಲಿನಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾದ ಅಲುಮಿನಿಯಂ ತಯಾರಕ ಅಲ್ಕೊಅ ಮತ್ತು ಮನ್ಹಟ್ಟನ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್, ಜೊತೆಗೆ, ಸಂಚುಗಾರ ಉದ್ಯಮಿಗಳಾದ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಮೆಲ್ಲನ್ ಮತ್ತು ಮೆಲ್ಲನ್ ಶಿಕ್ಷಣಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಂಶೋಧಕ ಗೆರಾಲ್ಡ್ ಜೆ. ಕಾಕ್ಸ್, ಸಿನ್ಸಿನ್ನಟಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಕೆಟ್ಟರಿಂಗ್ ಲ್ಯಾಬೋರೇಟರಿ, ಫೆಡರಲ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಏಜೆನ್ಸಿಯ ಆಡಳಿತಗಾರ ಆಸ್ಕರ್ ಆರ್. ಇವಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಪರ್ಕ ಚತುರ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಬರ್ನಾಯ್ಸ್ ಇವರ ಪ್ರಾಯೋಜಕತ್ವದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಪರ್ಕ/ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಮುರಿಯುವ ಷಡ್ಯಂತ್ರ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.<ref>{{vcite book |author=Freeze RA, Lehr JH |title=The Fluoride Wars: How a Modest Public Health Measure Became America's Longest-Running Political Melodrama |publisher=Wiley |year=2009 |isbn=978-0-470-44833-5 |ref=Fluoride-Wars}} {{vcite book |chapter=Fluorophobia |pages=127–69 }}</ref> ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ ವಿರೋಧೀ ವಾದಸರಣಿಗಳು ಆಯಾ ಸಮಯದ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುತ್ತವೆ.<ref>{{vcite journal |author=Newbrun E |title=The fluoridation war: a scientific dispute or a religious argument? |journal=J Public Health Dent |volume=56 |issue=5 Spec No |pages=246–52 |year=1996 |pmid=9034969 |doi=10.1111/j.1752-7325.1996.tb02447.x }}</ref> ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ವಿರೋದಿಗಳು ಕೆಲವು ಸಂಶೊಧಕರನ್ನು, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ದಂತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೃತ್ತಿಪರರನ್ನು, ಪರ್ಯಾಯ ವೈದ್ಯವೃತ್ತಿಪರರಾದ ಬೆನ್ನೆಲುಬು ಚಿಕಿತ್ಸಕ, ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿರುವವರು, ಕೆಲವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರತಿಭಟನಕಾರರು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆದಾರರ ಗುಂಪು ಮತ್ತು ಪರಿಸರವಾದಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.<ref name="Reilly" /> ಸುಸಂಘಟಿತ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿರೋಧವು ಬಲಪಂಥೀಯ ತಂಡಗಳಾದ ಜಾನ್ ಬರ್ಚ್ ಸೊಸೈಟಿ,<ref>{{vcite web |url=http://www.dehnbase.org/lpus/library/platform/cp.html|title=Consumer protection |publisher=Libertarian Party |accessdate= June 28, 2010}}</ref> ಸ್ವಾತಂತ್ರವಾದಿಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ಎಡಪಂಥೀಯ ಬಣಗಳಾದ ಯು.ಕೆ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಗ್ರೀನ್ ಪಕ್ಷಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.<ref>{{vcite news |author=Nordlinger J |title=Water fights: believe it or not, the fluoridation war still rages—with a twist you may like |work=Natl Rev |date=2003-06-30 |url=http://www.thefreelibrary.com/Water+Fights%3a+Believe+it+or+not%2c+the+fluoridation+war+still+rages+--...-a0103135852 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{vcite book |title=[[#Fluoride-Wars|The Fluoride Wars]] |chapter=Fluoride and health |pages=219–54 |isbn=0470448334 }}</ref> ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ದಂತ ಕ್ಷಯವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಅಥವಾ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅಥವಾ ಬಾಟಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ ನೀರು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಎಂಬ ವಿಚಾರವನ್ನೇ ತಿಳಿದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನತೆ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ನಿಲುವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲದೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಾಬಿ ಮಾಡಲಾಗದಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ.<ref name="Griffin-opinions" /> ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣ ಕುರಿತಾದ ಚರ್ಚೆಯು ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಿರೋಧೀ ಗುಂಪುಗಳ ನಡುವೆ ನಡೆವ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪರ ಮತ್ತು ವಿರುದ್ದದ ಪರಸ್ಪರ ವಾದವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಬಹುದು. ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ೭೦% ಜನತೆ ಬೆಂಬಲಿಸಿ ೧೫% ಜನತೆ ವಿರೋಧಿಸಿದರು, ವಿರೋಧಿಸಿದವರು "ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಪ್ರಯೋಜನ"ಗಳ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಅಸಮಾಧಾನಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾದುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Armfield JM, Akers HF |title=Risk perception and water fluoridation support and opposition in Australia |journal=J Public Health Dent |volume= 70|issue= 1|pages= 58–66|year=2009 |pmid=19694932 |doi=10.1111/j.1752-7325.2009.00144.x }}</ref> ೨೦೦೩ರಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿನ ೧೬ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ತಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಅಧ್ಯಯನವು ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಯುಕೆಯನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಬಹುತೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ತಂಡಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸದಸ್ಯರಿಂದ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ವಿರೋಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.<ref name="Griffin-opinions">{{vcite journal |author=Griffin M, Shickle D, Moran N |title=European citizens' opinions on water fluoridation |journal=Community Dent Oral Epidemiol |volume=36 |issue=2 |pages=95–102 |year=2008 |pmid=18333872 |doi=10.1111/j.1600-0528.2007.00373.x }}</ref> ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ ಯುಕೆಯಲ್ಲಿನ ಶೆಫೀಲ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ೬೨% ಜನತೆಯು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದತ್ತ ಒಲವು ತೋರಿದರೆ, ವಿರೋಧಿಸಿದ ೩೧% ಜನರು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ ಜನರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತೋರ್ಪಡಿಸಿದರು.<ref>{{vcite journal |author=Dixon S, Shackley P |title=Estimating the benefits of community water fluoridation using the willingness-to-pay technique: results of a pilot study |journal=Community Dent Oral Epidemiol |volume=27 |issue=2 |pages=124–9 |year=1999 |pmid=10226722 |doi=10.1111/j.1600-0528.1999.tb02001.x }}</ref> ೨೦೦೭ರ ಸ್ಕಾಟಿಶ್ ಜೈವಿಕ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರ ಪರಿಷತ್ತು ನೀಡಿದ ವರದಿಯು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪರವಾದ ಮತ್ತು ವಿರುದ್ದವಾದ ಉತ್ತಮ ಸಾಕ್ಷಿ ಪುರಾವೆಗಳ ಕೊರತೆಯಿರುವುದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಮರ್ಪಕ ಅಂಶಗಳಾಗಿವೆ.<ref>{{vcite journal |author=Calman K |title=Beyond the 'nanny state': stewardship and public health |journal=Public Health |volume=123 |issue=1 |pages=e6–e10 |year=2009 |pmid=19135693 |doi=10.1016/j.puhe.2008.10.025 |laysummary=http://www.nuffieldbioethics.org/fileLibrary/pdf/One_page_summary_public_health.pdf |laysource=Nuffield Council on Bioethics |laydate=2007-11-13 }}</ref> ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತೀ ವರ್ಷ, ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಪರ ಮತ್ತು ವಿರೋಧಿಗಳು ಜನಮತಸಂಗ್ರಹ ಅಥವಾ ಇತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದು, ಹೆಚ್ಚಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ತಿರಸ್ಕೃತಗೊಂಡಿವೆ.<ref name="Reilly" /> ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ತಿರಸ್ಕಾರವು ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಂದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಾಗ ಉಂಟಾದರೆ, ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ವಿರುದ್ಧದ ನಿರ್ಧಾರವು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.<ref>{{vcite journal |author=Martin B |year=1989 |title=The sociology of the fluoridation controversy: a reexamination |journal=Sociol Q |volume=30 |issue=1 |pages=59–76 |doi=10.1111/j.1533-8525.1989.tb01511.x |url=http://www.uow.edu.au/~bmartin/pubs/89sq.html }}</ref> ಖಂಡನೆಗಳು ಯಾವುದೇ ವಿಧದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುವಷ್ಟು ದುರ್ಬಲವಾಗಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಆಶೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ.<ref name="Reilly">{{vcite book |author=Reilly GA |chapter=The task is a political one: the promotion of fluoridation |pages=323–42 |title=Silent Victories: The History and Practice of Public Health in Twentieth-century America |editor=Ward JW, Warren C |publisher=Oxford University Press |year=2007 |isbn=0-19-515069-4 }}</ref> == ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಬಳಕೆ == {{Main|Fluoridation by country}} [[File:Fluoridated-water-extent-world.svg|300px|thumb|alt=World map showing countries in gray, white and in various shades of red. The U.S. and Australia stand out as bright red (which the caption identifies as the 60–80% color). Brazil and Canada are medium pink (40–60%). China, much of western Europe, and central Africa are light pink (1–20%). Germany, Japan, Nigeria, and Venezuela are white (<1%).|ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಫೋರೈಡಯುಕ್ತ ನೀರನ್ನು ಬಳಸುವ ಶೇಕಡಾವಾರು ಜನಸಂಖ್ಯೆ.<ref name=extent/>[307][308][309][310][311][312][313]]] ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕತೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಭ್ಯಾಸವು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಅಮೇರಿಕಾದ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆ ಹೊಂದಿರುವಂತಹುದು.<ref>{{vcite journal |doi=10.1086/649401 |author=Sellers C |title=The artificial nature of fluoridated water: between nations, knowledge, and material flows |journal=Osiris |volume=19 |pages=182–200 |year=2004 |pmid=15478274 }}</ref> ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಅರ್ಜೆಂಟೈನಾ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ, ಬ್ರಜಿಲ್, ಕೆನಡ, ಚಿಲಿ, ಕೊಲಂಬಿಯ, ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್, ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ಇಸ್ರೇಲ್, ಕೊರಿಯ, ಮಲೇಶಿಯ, ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್, ಪಿಲಿಪ್ಪೈನ್‌ಗಳು, ಸಿಂಗಾಪುರ, ಸ್ಪೈನ್, ಯು.ಕೆ ಮತ್ತು ವಿಯಟ್ನಾಂ‌ಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಯುಎಸ್‌‍ನ ಹೊರಗಿನ ಭೂಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಿಭಿನ್ನ ಕೋನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳಕಿಗೆ ತರಲಾಗಿದೆ. ಕನಿಷ್ಟಪಕ್ಷ, ವಿಶ್ವದ ೫೦ ಮಿಲಿಯ ಜನರು ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಪಡೆದ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟ ಹೊಂದಿದ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜು ಸುಮಾರು ೧೨ ಮಿಲಿಯ ಜನರು, ಯುಎಸ್‌‍ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೧೭೧ ಮಿಲಿಯ ಜನರು (ಯುಎಸ್‌ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ೬೧.೫% ಭಾಗ <ref name="US-WF-Stats-2006" />) ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ೩೫೫ ಮಿಲಿಯ ಜನರು ಕೃತಕವಾಗಿ ಪ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.<ref name="extent" /> ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ೫೦ ಮಿಲಿಯ ಜನರಾದರೂ ಅನುಕೂಲಕರ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮಟ್ಟ ಹೊಂದಿದ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ, ನಿಜವಾದ ಸಂಖ್ಯೆಯು ತಿಳಿದುಬಂದಿಲ್ಲವಾದರೂ ಇದು ಈ ಸಂಖ್ಯೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಅರ್ಜೆಂಟೈನಾ, ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಗೆಬಾನ್, ಲಿಬ್ಯಾ, ಮೆಕ್ಸಿಕೋ, ಸೆನೆಗಲ್, ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ಟಂಜಾನಿಯ, ಯುಎಸ್, ಮತ್ತು ಜಿಂಬಾವ್ವೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ, ಗಮನೀಯವಾಗಿ, ಆಫ್ರಿಕ, ಚೀನ ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ನೀರಿನಲ್ಲಿನ ಪ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣವು ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಪಡೆದ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಿತಿಯನ್ನು ದಾಟಿದ್ದು, ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜು ಸುಮಾರು ೨೦೦ ಮಿಲಿಯ ಜನರು ಶಿಫಾರಸ್ಸುಗೊಂಡ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಧವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣಗೊಂಡ ನೀರನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.<ref name="extent">{{vcite book |chapter=The extent of water fluoridation |chapterurl=http://bfsweb.org/One%20in%20a%20million/7%20extent.pdf |url=http://bfsweb.org/onemillion/onemillion.htm |title=One in a Million: The facts about water fluoridation |edition=2nd |year=2004 |author=The British Fluoridation Society; The UK Public Health Association; The British Dental Association; The Faculty of Public Health |isbn=095476840X |pages=55–80 |publisher=British Fluoridation Society |location=Manchester |chapterformat=PDF }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081122032013/http://www.bfsweb.org/onemillion/onemillion.htm |date=2008-11-22 }} {{Cite web |url=http://www.bfsweb.org/onemillion/onemillion.htm |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2021-08-10 |archive-date=2008-11-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081122032013/http://www.bfsweb.org/onemillion/onemillion.htm |url-status=dead }}</ref> ಫಿನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್, ಜರ್ಮನಿ, ಜಪಾನ್, ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು, ಸ್ವೀಡನ್ ಮತ್ತು ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಕೆಲವು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಜನಸಮುದಾಯಗಳು ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Cheng2007" /> ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಪ್ರತೀಭಾರಿ ಕಾರಣ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ರಾಜಕೀಯ ವಿರೋಧತೆಯಿಂದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆದರೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಅಗತ್ಯವು ಇತರ ಪರ್ಯಾಯ ಯೋಜನೆಗಳಿಂದಲೂ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳನ್ನು ವಿಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದು ಯುರೋಪಿನೆಲ್ಲೆಡೆ ದಂತಕ್ಷಯದ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಗೆ ತಳಹದಿಯಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ರಾನ್ಸ್, ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಯುರೋಪ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿದ ಉಪ್ಪನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ.<ref name="extent" /> == ಇತಿಹಾಸ == [[File:McKayandBlackCDC01.jpg|thumb|left|upright|alt=Faded, grainy image of three men in the outdoors, holding up a boy. The man on the left has a short white beard and mustache, a hat, and a three-piece suit.|ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಕೆಯ ಜಿ‍ವಿ ಬ್ಲಾಕ್(ಎಡಭಾಗ), ಐಸಾಕ್ ಬರ್ಟನ್ ಮತ್ತು ಎಫ್‍‌ವೈ ವಿಲ್ಸನ್‌ರ ಕೊಲರಾಡೊ ಬೂದುಬಣ್ಣವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ 1909ರ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ.<ref>[323]</ref>]] ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಮತ್ತು ಹಲ್ಲಿನ ಸಂಬಂಧಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ನಡೆದಿತ್ತು. ೧೮೫೦ರ ವೇಳೆಗೆ, ಪರೀಕ್ಷಕರು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಹಲ್ಲು, ಮೂಳೆ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಭಲತೆಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೦೦ರ ವೇಳೆಗೆ ಅವರು ಫ್ಲೋರೈಡ್ ದಂತಕ್ಷಯದಿಂದ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಊಹಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ್ನು ಅಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಕೊಟ್ಟಾಗ ಕಾರಣ ತಿಳಿಯದ ಕಲೆಗಳುಳ್ಳ ಹಲ್ಲಿನ ಇನಾಮಲ್‌ನ್ನು (ಈಗ ಇದು ಹಲ್ಲಿನ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) ಗಮನಿಸಿದರು.<ref>{{vcite book |chapter=Fluorine and dental caries |author=Cox GJ |pages=325–414 |title=A Survey of the Literature of Dental Caries |editor=Toverud G, Finn SB, Cox GJ, Bodecker CF, Shaw JH, editors |publisher=National Academy of Sciences—National Research Council |location=Washington, DC |oclc=14681626 |year=1952 |id=Publication 225 }}</ref> ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಮೂರು ಅವಧಿಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೊದಲನೆಯದು {{circa|1901–1933}} ಕೊಲೊರಾಡೋ ಬ್ರೌನ್ ಸ್ಟೈನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಲ್ಲಿನ ಇನಾಮಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಚುಕ್ಕೆಯಂತಹ ಕಲೆಗಳುಂಟಾಗುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕಾರಣವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಸಂಶೋಧನೆ. ಎರಡನೆಯದು (c. ೧೯೩೩-೧೯೪೫) ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಪ್ರಭಲತೆ, ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್ ಮತ್ತು ದಂತಕ್ಷಯಗಳ ನಡುವಣ ಸಂಬಂಧದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತಗೊಂಡು ಮಿತವಾದ ಫ್ಲೋರೈಡ್ ಮಟ್ಟವು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿದೆ. ಮೂರನೆಯ ಅವಧಿಯು ೧೯೪೫ ರಿಂದ ಆರಂಭಗೊಂಡು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಸರಬರಾಜು ಮಾಡುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದರ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತಗೊಂಡಿತ್ತು.<ref name="Ripa">{{vcite journal |doi=10.1111/j.1752-7325.1993.tb02666.x |author=Ripa LW |title=A half-century of community water fluoridation in the United States: review and commentary |journal=J Public Health Dent |volume=53 |issue=1 |pages=17–44 |year=1993 |pmid=8474047 |url=http://aaphd.org/docs/position%20papers/A%20Half-Century%20of%20Community%20Water1993.pdf |format=PDF |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2013-01-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130117094000/http://aaphd.org/docs/position%20papers/A%20Half-Century%20of%20Community%20Water1993.pdf }}</ref> ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪತಿಷ್ಟಾನವು ದಂತವೈದ್ಯ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ ಮೆಖ್ಖೆಯ ಸಂಶೋಧನೆಯಾಗಿದೆ. ಮೆಖ್ಖೆಯು ಕುಳಿರಹಿತ ಹಲ್ಲಿನ ಇನಾಮಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಚುಕ್ಕೆಯಂತಹ ಕಲೆಗಳುಂಟುಮಾಡುವ ಕೊಲೊರಾಡೋ ಬ್ರೌನ್ ಸ್ಟೈನ್ ಎಂದು ನಂತರ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ರೋಗಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕಾರಣವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತ ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಕಳೆದನು. ಜಿ.ವಿ ಬ್ಲಾಕ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಶೋಧಕರೊಂದಿಗೆ ಅವನು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿದನು.<ref>ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಕಲರಾಡೊ: * {{vcite journal |author=Peterson J |title=Solving the mystery of the Colorado Brown Stain |journal=J Hist Dent |volume=45 |issue=2 |pages=57–61 |year=1997 |pmid=9468893 }} * {{vcite web |url=http://cs-ds.org/history.asp#fluoride |title=The discovery of fluoride |publisher=Colorado Springs Dental Society |date=2004 |accessdate=2009-01-08 |archivedate=2008-12-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081206015620/http://www.cs-ds.org/history.asp#fluoride }}</ref> ಕಲೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕ್ಷಯದ ಕೊರತೆ ಯ ನಡುವಣ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಮೊದಲನೆಯ ವರದಿಯು ೧೯೨೫ ರಲ್ಲಿ ಯು.ಕೆಯ ವಿಜ್ಞಾನಿ ನೋರ್ಮನ್ ಐನ್ಸ್‌ವರ್ತ್‌ಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ೧೯೩೧ರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಕೊಅದ ರಾಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಎಚ್.ವಿ.ಚರ್ಚಿಲ್ ಅಲ್ಲ್ಯುಮಿನಿಯಂ ಮತ್ತು ಕಲೆಗಳುಂಟಾಗುವಿಕೆಯ ನಡುವಿನ ಸಂಭಾವ್ಯ ಕೊಂಡಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಯೋಗ ಕೈಗೊಂಡು, ಕಲೆಗಳನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ನೀರನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಸಾಧಾರಣ ಅಂಶ ಎಂದು ಕಂಡುಕೊಂಡನು.<ref name="Mullen">{{vcite journal |author=Mullen J |title=History of water fluoridation |journal=Br Dent J |volume=199 |issue=7s |pages=1–4 |year=2005 |pmid=16215546 |doi=10.1038/sj.bdj.4812863 }}</ref> [[File:H-Trendley-Dean.jpeg|thumb|upright|alt=Head and shoulder of a 60-ish man with a flattop haircut and in a coat and tie, looking directly at camera with head tilted to his right and a slight smile.|ಹೆಚ್. ಟೆಂಡ್ಲೆ ಡೀನ್ 1931ರಲ್ಲಿ ಫ್ಲೊರೈಡ್‌ನಿಂದಾಗುವ ಹಾನಿಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು, ಆದರೆ 1950ರಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕುಳಿಯನ್ನು ತಡೆಯುವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದರು.<ref name=CDC-1999/>]] ೧೯೩೦ ಮತ್ತು ೧೯೪೦ರ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಯು.ಎಸ್. ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಹೆಲ್ತ್‌ನ ಎಚ್. ಟ್ರೆಂಡ್ಲಿ ಡೀನ್ ಮತ್ತು ಆತನ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು ಸುಮಾರು ೧ಮಿ.ಗ್ರಾಂ/ಲೀ. ನಷ್ಟು ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಭಲತೆಯಿಂದ ಉಷ್ಣವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳು ಗಣನೀಯಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ, ಇದು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಂತೆ ಹೆಚ್ಚೇನೂ ಬಾಧಿಸಿದ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್‌ನ್ನು ಕೂಡಾ ವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಿದೆ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸುವ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ಇತರ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸುಮಾರು ೮ ಮಿ.ಗ್ರಾಂ/ಲೀ ನಷ್ಟು ಗರಿಷ್ಟ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಫ್ಲೋರೈಡ್‌ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಯಾವುದೇ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ತೋರಿಸಿವೆ.<ref name="Lennon">{{vcite journal |author=Lennon MA |title=One in a million: the first community trial of water fluoridation |journal=Bull World Health Organ |volume=84 |issue=9 |pages=759–60 |year=2006 |pmid=17128347 |pmc=2627472 |doi=10.1590/S0042-96862006000900020 |doi_brokendate=2010-09-13 |url=http://scielosp.org/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0042-96862006000900020 |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2009-02-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090214022329/http://www.scielosp.org/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0042-96862006000900020 }}</ref> ಫ್ಲೋರೈಡ್‌‌ನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಊಹೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಡೀನ್ ಮತ್ತು ಆತನ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು ೧೯೪೫ರ ಜನವರಿ ೨೫ರಂದು ಗ್ರಾಂಡ್ ರಾಪಿಡ್ಸ್, ಮಿಷಿಗನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಿಸಿ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಇದರ ಫಲಿತಾಂಶವು ೧೯೫೦ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಜನಾತ್ಮಕ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿತು.<ref name="NICDR">{{vcite web |url=http://www.nidcr.nih.gov/OralHealth/Topics/Fluoride/TheStoryofFluoridation.htm |title=The story of fluoridation |publisher=National Institute of Dental and Craniofacial Research |date=2008-12-20 |accessdate=2010-02-06 }}</ref><ref>{{vcite journal |author=[[Henry Trendley Dean|Dean HT]], Arnold FA, Jay P, Knutson JW |title=Studies on mass control of dental caries through fluoridation of the public water supply |journal=Public Health Rep |volume=65 |issue=43 |pages=1403–8 |year=1950 |pmid=14781280 |pmc=1997106 }}</ref> ದಂತ ಕ್ಷಯದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಯೋಜನಾತ್ಮಕ ಇಳಿಕೆಯು ಕೆನಡದ ಬ್ರಾಂಟ್‌ಫೋರ್ಡ್ -ಸರ್ನಿಯ-ಸ್ಟ್ರಾಟ್‌ಫೋರ್ಡ್ ಅಧ್ಯಯನ(೧೯೪೫-೧೯೬೨), ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳ ಟೀಲ್-ಕ್ಯುಲೆಂಬೋರ್ಗ್ ಅಧ್ಯಯನ (೧೯೫೩-೧೯೬೯), ನ್ಯೂ ಜಿಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಹೇಸ್ಟಿಂಗ್ಸ್ ಅಧ್ಯಯನ (೧೯೫೪-೧೯೭೦), ಮತ್ತು ಯು.ಕೆ. ಯ ಡಿಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಹೆಲ್ತ್ ಅಧ್ಯಯನಗಳೇ (೧೯೫೫–೧೯೬೦).<ref name="Mullen" /> ಮೊದಲಾದ ಯುಎಸ್‌ನ ಹೊರಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಹಳೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಇಂದಿನ ದಿನದ ಜೀವನಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ, ಈ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಇತರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳೂ ಸಹ ಪರಿಷ್ಕರಿಸದೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ದೊಡ್ಡಪ್ರಮಾಣದ ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳ ಇಳಿಕೆಯು ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ವೃತ್ತಿನಿರತರಿಗೆ ಮನಗಾಣಿಸಿವೆ.<ref name="Burt" /> ೧೯೫೧ರ ವೇಳೆಗೆ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಯುಎಸ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳ ಅಧಿಕೃತ ಕಾರ್ಯನೀತಿಯಾಯಿತು ಅಲ್ಲದೆ ೧೯೬೦ರ ವೇಳೆಗೆ, ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಯುಎಸ್ ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟು ಇದು ಸುಮಾರು ೫೦ ಮಿಲಿಯ ಜನರನ್ನೂ ತಲುಪಿತು. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ವಿನ್ಯಾಸವು ಒಂದೇ ತೆರನಾಗಿದೆ.<ref name="Lennon" /> ೨೦೦೬ರ ವೇಳೆಗೆ, ೬೯.೨%ರಷ್ಟು ಯುಎಸ್‌ ಜನರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀರಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಫ್ಲೋರಿಡ್‌ಯುಕ್ತ ನೀರನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ, ಒಟ್ಟು ೬೧.೫%ರಷ್ಟು ಯುಎಸ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಸಮನಾಗುತ್ತದೆ; ೩.೦%ರಷ್ಟು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಫ್ಲೋರಡನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನೀರನ್ನು ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.<ref name="US-WF-Stats-2006">{{vcite web |author=Division of Oral Health, National Center for Chronic Disease Prevention and Health Promotion, CDC |title=Water fluoridation statistics for 2006 |url=http://cdc.gov/fluoridation/statistics/2006stats.htm |date=2008-09-17 |accessdate=2008-12-22 }}</ref> ಇತರೇ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಇದೇ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಪ್ರತೀವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಕ್ಕರೆಯ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ಕೂಡಾ ೧೯೫೩ ರಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು ಹಾಗೂ ವೇಗದ ನೀರಿನ ಸರಬರಾಜಿನಿಂದ ೧೯೬೮ರ ವೇಳೆಗೆ ಇದು ಅಲ್ಲಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸುಮಾರು ೬೫% ಜನರಿಂದ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.<ref>{{vcite journal |author=Akers HF |title=Collaboration, vision and reality: water fluoridation in New Zealand (1952–1968) |journal=N Z Dent J |volume=104 |issue=4 |pages=127–33 |year=2008 |pmid=19180863 |url=http://espace.library.uq.edu.au/eserv/UQ:159563/Akers_NZDJ_Dec_2008.pdf |format=PDF |accessdate=2010-11-24 |archivedate=2012-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120113191648/http://espace.library.uq.edu.au/eserv/UQ:159563/Akers_NZDJ_Dec_2008.pdf }}</ref> ೧೯೭೪ ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡ ಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಕಾನೂನುಗಳಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ೧೯೫೩ರಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ೨೦೦೪ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಇದು ಅಲ್ಲಿನ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ೭೧% ಜನರಿಂದ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.<ref>{{vcite journal |author=Buzalaf MA, de Almeida BS, Olympio KPK, da S Cardoso VE, de CS Peres SH |title=Enamel fluorosis prevalence after a 7-year interruption in water fluoridation in Jaú, São Paulo, Brazil |journal=J Public Health Dent |volume=64 |issue=4 |pages=205–8 |year=2004 |doi=10.1111/j.1752-7325.2004.tb02754.x |pmid=15562942 }}</ref> ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಗಣರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ೧೯೬೦ರಲ್ಲಿ ಕಾನೂನಿನ ಚೌಕಟ್ಟಿಗೊಳಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಸವಾಲಿನ ನಂತರ, ಡಬ್ಲಿನ್ ಮತ್ತು ಕೋರ್ಕ್ ಬೆಗನ್‌ನ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳು ೧೯೬೪ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು.<ref name="Mullen" /> ಹಾಗೂ, ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಎಲ್ಲಾ ಗಾತ್ರದ ನೀರು ಸರಬರಾಜು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಯಿತು. ೧೯೯೬ರ ವೇಳೆಗೆ ಇದು ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸುಮಾರು ೬೬% ಜನರನ್ನು ತಲುಪಿತು.<ref name="extent" /> ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೂ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು. ಕ್ಯುಪಿಯೋ, ಫಿನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಹಲವು ದಶಕಗಳಿಂದಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ನಂತರದಲ್ಲಿ, ಶಾಲಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೇವೆಗಳು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಫ್ಲೂರೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡಿದ್ದುದರಿಂದ ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾದುದರಿಂದ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿತು. ಹಾಗೆಯೇ, ಬಸ್ಲೆ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಉಪ್ಪಿನ ಫ್ಲೂರೈಡೀಕರಣವು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿತು.<ref name="Mullen" /> ಮೆಖ್ಕೆಯ ಸಾಧನೆಗಳು ಹಲ್ಲು ಮೊಳೆಯುವ ಮುನ್ನವೇ ಫ್ಲೂರೋಸಿಸ್ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿವೆ. ಪ್ಲೂರೈಡ್‌ನಿಂದುಂಟಾಗುವ ನಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಕೂಡಾ ಹಲ್ಲು ಬೆಳೆಯುವ ಪೂರ್ವದಲ್ಲೇ ನಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂದು ಡೀನ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು ಊಹಿಸಿದ್ದರು. ಮತ್ತು, ಈ ತಪ್ಪು ಊಹೆಯು ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಜನರಿಂದ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ೨೦೦೦ದ ವೇಳೆಗೆ, ದೇಹದ ನಿರ್ಧರಿತ ಒಂದು ಭಾಗಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಲ್ಲ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ಗಳ ಪ್ರಭಾವಗಳು (ನೀರು ಮತ್ತು ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ) ಸರಿಯಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟರೂ, ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಿರ ಹಾಗೂ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಫ್ಲೂರೈಡ್‌ ಅಂಶಗಳು ಹಲ್ಲುಕುಳಿಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು.<ref name="Burt" /> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{reflist|colwidth=30em}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{dmoz|Society/Issues/Health/Water_Treatment/Fluoridation|Fluoridation}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ದಂತಚಿಕಿತ್ಸಾ ಶಾಸ್ತ್ರ]] [[ವರ್ಗ:ಫ್ಲೋರಿನ್]] [[ವರ್ಗ:ಜಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆ]] [[ವರ್ಗ:ಆರೋಗ್ಯ]] rf7xtou7cwjwfaztntc4t24qrvk5a6i 0 27810 1428415 1379640 2026-09-16T11:03:28Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428415 wikitext text/x-wiki '''ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್''' ಎಂಬುದು ಒಂದು ಕೀಲಿಮಣೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಮೌಸ್‌ನಂಥ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಒಂದು ಪೆನ್ನು (ಅಥವಾ ಸ್ಟೈಲಸ್‌) ಮತ್ತು ಫಲಕವನ್ನು (ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ 'ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಬಳಕೆದಾರ-ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. [[ತಂತಿರಹಿತ|ನಿಸ್ತಂತು]] ಫಲಕ PCಗಳು, PDAಗಳು ಮತ್ತು GPS ಗ್ರಾಹಿಗಳಂಥ ಚಲನೀಯ ಸಾಧನಗಳ ಬಳಕೆಗೂ ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಎಂಬ ಪರಿಭಾಷೆಯು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಚಲನೀಯ ಸಂವಹನೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ಯಾವುದೇ ಉತ್ಪನ್ನದ ಬಳಕೆಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಪರಿಭಾಷೆಯು ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇಂಥದೊಂದು ಸಾಧನದ ಒಂದು ಸೂಚನೆಯೇ ಒಂದು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ ಆಗಿದೆ. ಒಂದು ಕೀಲಿಮಣೆ, ಸಂಖ್ಯಾಫಲಕ, ಮೌಸ್‌ ಅಥವಾ ಸ್ಪರ್ಶಫಲಕದಂಥ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾದ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ನ್ನು ಬಳಸುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ನಕ್ಷಾರಚನೆಯ ಫಲಕ ಅಥವಾ ಸ್ಪರ್ಶತೆರೆಯೊಂದರ ಮೇಲೆ ಒತ್ತುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಸಾಧನವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ (ಬಳಕೆದಾರರು ಒದಗಿಸುವ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಪ್ರಭಾವದ ದತ್ತಮಾಹಿತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಾಧನವಾಗಿ ಒಂದು ತೋರುಗಡ್ಡಿ ಸಾಧನ ಹಾಗೂ ಕೈಬರಹದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಬಳಕೆದಾರ-ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ ಒಂದನ್ನು ಉದ್ಯುಕ್ತಗೊಳಿಸುವ ಒಂದು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಇದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ) ಬಳಕೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಒಂದು ಮೌಸ್‌ ಮತ್ತು ರೇಖಾಚಿತ್ರದ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಬಳಕೆಗೂ ಕನಿಷ್ಟಪಕ್ಷ ಎರಡು ದಶಕಗಳಷ್ಟು ಹಿಂದೆಯೇ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿತ್ತು; 1950ರ ದಶಕ ಮತ್ತು 1960ರ ದಶಕದ ಆರಂಭಿಕ ಭಾಗದ ಸ್ಟೈಲೇಟರ್‌ <ref>{{Citation | last= Dimond | first= T.L. | title= Devices for reading handwritten characters | publisher= Proceedings of Eastern Joint Computer Conference | pages= 232–237 | date= 1957-12-01 | url= http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Dimond57 | accessdate= | archive-date= 2012-01-10 | archive-url= https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Dimond57 | url-status= dead }}</ref> ಮತ್ತು RAND ಫಲಕ<ref>{{Citation | last= Groner | first= G.F. | title = Real-Time Recognition of Handprinted Text, Memorandum RM-5016-ARPA | publisher=RAND Corporation | pages= | date=1966-08 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio70.html#Groner66a | accessdate = }}</ref> ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಎನ್ನಬಹುದು. == ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ನ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಕೌಶಲಗಳು == ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬಳಕೆದಾರ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗಳನ್ನು ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಬಹುದು. ವಾಸ್ತವಿಕ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಕೌಶಲಗಳ ಒಂದು ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. === ತೋರುಗಡ್ಡಿ/ಗುರುತುಕಾರಕ ದತ್ತಮಾಹಿತಿ === ಮೌಸ್‌ನಂಥ ಸಾಧನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಫಲಕ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಸ್‌‌ಗಳು ತೋರುಗಡ್ಡಿ ಸಾಧನಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಮೌಸ್‌ ಎಂಬುದೊಂದು ''ತತ್ಸಂಬಂಧಿಯಾದ'' ತೋರುಗಡ್ಡಿ ಸಾಧನ ಎಂಬುದನ್ನು ನೀವು ಗಮನಿಸಬೇಕು- ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ತೆರೆಯ ಮೇಲೆ "ಜರುಗುಪಟ್ಟಿಯನ್ನು (ಕರ್ಸರ್‌ನ್ನು) ಆಚೀಚೆಗೆ ಜರುಗಿಸಲು" ಬಳಕೆದಾರರು ಮೌಸ್‌ನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಫಲಕ ಎಂಬುದೊಂದು ''ಪರಿಪೂರ್ಣ'' ವಾದ ತೋರುಗಡ್ಡಿ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ- ಜರುಗುಪಟ್ಟಿಯು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೋ ಅಲ್ಲಿ ನಿಖರವಾಗಿ ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನ್ನು ಬಳಕೆದಾರರು ಇರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಮೌಸ್‌ ಒಂದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಒಂದು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ ಮತ್ತು ಫಲಕವನ್ನು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಬಳಕೆ ಮಾಡುವಾಗ ಹಲವಾರು ಮಾನವ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅದೇ ನಿಖರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಎರಡುಬಾರಿ ಗುರಿಯಿರಿಸುವುದು ಅಥವಾ ತಟ್ಟುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯಾಸಕರವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ; ಹೀಗಾಗಿ, ಒಂದು ವೇಳೆ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮೌಸ್‌ ಒಂದರಿಂದ "ಜೋಡಿ-ಕ್ಲಿಕ್‌‌" ದತ್ತಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಸ್ಟೈಲಸ್‌ ಒಂದನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು "ಜೋಡಿ-ಬಡಿತ"ದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಪ್ರಯಾಸಕರವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಸ್ಪರ್ಶತೆರೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೇ, ಸ್ಪರ್ಶ-ಸಂವೇದನಾಶೀಲವಾಗಿರುವ ಫಲಕವೊಂದರ ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲೆ ಬೆರಳೊಂದನ್ನು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ನೀವಿಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬೇಕು. === ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ === ಕೀಲಿಮಣೆಯೊಂದನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು, ಅಥವಾ ಒಂದು ಮೌಸ್‌ ಮತ್ತು ಒಂದು ಕೀಲಿಮಣೆ ಈ ಎರಡನ್ನೂ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಫಲಕ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇದು ನೆರವೇರಲು ಫಲಕ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನ್ನು ಎರಡು ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: * ತೋರುಗಡ್ಡಿ ವಿಧಾನ: ಈ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದಂತೆ ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನ್ನು ಒಂದು ತೋರುಗಡ್ಡಿ ಸಾಧನವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. * ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ವಿಧಾನ: ಈ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನಿಂದ ಮಾಡಲಾದ ಗೆರೆಬಡಿತಗಳು (ಸ್ಟ್ರೋಕ್ಸ್‌) ಒಂದು "ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನದ ಇಂಕ್‌" ಆಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ; ಗೆರೆಬಡಿತಗಳು ಅಥವಾ ಗುರುತುಗಳ ಆಕಾರಗಳನ್ನು ಕೈಬರಹದ ಅಕ್ಷರಗಳಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವ ತಂತ್ರಾಂಶವು ಈ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಆಗ ಒಂದು ಕೀಲಿಮಣೆಯಿಂದ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದ್ದೇನೋ ಎಂಬಂತೆ ಅಕ್ಷರಗಳು ಪಠ್ಯವಾಗಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗೆ ಒದಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ವಿಧಾನಗಳ ನಡುವೆ ವಿಭಿನ್ನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು (ತೋರುಗಡ್ಡಿಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಕೈಬರಹದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ) ವಿಭಿನ್ನ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, * ತೋರುಗಡ್ಡಿ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮತ್ತು ಕೈಬರಹದ-ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಫಲಕದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವ ಮೂಲಕ. * ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿರುವ ವಿಶೇಷ ಗುಂಡಿಯೊಂದನ್ನು ಒತ್ತುವ ಮೂಲಕ. * ಪಠ್ಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡದ ಯಾವುದೇ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ತೋರುಗಡ್ಡಿಯ ದತ್ತಮಾಹಿತಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವಂಥ ಸನ್ನಿವೇಶದ ಮೂಲಕ. * ಒಂದು ವಿಶೇಷವಾದ ಭಾವಸೂಚಕ ಗುರುತನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಮೂಲಕ. ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿರುವ ನಿಜಾವಧಿಯ ಅಂಕೀಕರಿಸುವಿಕೆಯ ಫಲಕವೊಂದನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕೈಬರಹದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯ ಭೇದ ಅರಿಯಲು ಅಥವಾ ಅದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲು "ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ವಿಧಾನದ ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ" ಎಂಬ ಪರಿಭಾಷೆಯು ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. "ಆಫ್‌ಲೈನ್‌ ವಿಧಾನದ ಕೈಬರಹ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ" ಎಂಬ ಪರಿಭಾಷೆಯು ಇದಕ್ಕೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಕಾಗದವೊಂದರಿಂದ ಪಡೆದ ಕೈಬರಹದ ಸ್ಥಿರ ಸಂಕೇತಗಳ ದೃಗ್ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸ್ವರೂಪದ ಅಕ್ಷರ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯಾಗಿದೆ. === ನೇರ ಕುಶಲ ನಿರ್ವಹಣೆ === ಅನುಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಲಕ್ಷ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಲು, ಒತ್ತಲು, ಮತ್ತು ಎಳೆಯಲು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ ಸಾಧನವು ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ನೇರ ಕುಶಲ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಕುರಿತಾದ ವಿಶೇಷ ವಿಕಿ ಲೇಖನವನ್ನು ನೋಡಿ. ವ್ಯಾಂಗ್‌ ಫ್ರೀಸ್ಟೈಲ್‌ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು <ref name="WANG Freestyle demo">{{Citation | last= | first= | title= WANG Freestyle demo | publisher= Wang Laboratories | pages= | date= 1989 | url= http://rwservices.no-ip.info:81/pens/images.html#WangFreestyle | accessdate= 2008-09-22 | archive-date= 2009-02-27 | archive-url= https://web.archive.org/web/20090227044455/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/images.html#WangFreestyle | url-status= dead }}</ref> ಇದಕ್ಕೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಕೈಬರಹದ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನದ "ಇಂಕ್‌"ನ್ನು ಸೇರ್ಪಡೆ ಮಾಡುವುದರೊಂದಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೇರ ಕುಶಲ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮೂಲಕ ಫ್ರೀಸ್ಟೈಲ್‌ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ. === ಭಾವಸೂಚಕವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ === ಇದು ಕೆಲವೊಂದು ವಿಶೇಷ ಆಕಾರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದರ ಕೌಶಲವಾಗಿದೆ; ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಕೈಬರಹದ ದತ್ತಮಾಹಿತಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವ ಬದಲು, ವಿಶೇಷ ಆದೇಶವೊಂದರ ಒಂದು ಸೂಚಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ ಅಂಶ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, "ಹಂದಿ-ಬಾಲದ" ಆಕಾರವೊಂದು (ಓರ್ವ ಕರಡಚ್ಚು ತಿದ್ದುವವರ ಗುರುತಾಗಿ ಇದು ಅನೇಕವೇಳೆ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) "ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದರ" ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ತೆಗೆದುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟ ಅಂಶವು ಗುರುತನ್ನು ಮಾಡಲಾದ ಭಾಗದಲ್ಲಿದ್ದ ಲಕ್ಷ್ಯವಸ್ತು ಅಥವಾ ಪಠ್ಯವಾಗಿರಬಹುದು, ಅಥವಾ ಯಾವ ಅಂಶವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಲು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನ್ನು ಒಂದು ತೋರುಗಡ್ಡಿ ಸಾಧನವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು. ಇತ್ತೀಚಿನ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಅಂಕೀಕಾರಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಇವು ಒಂದು ಸಲಕ್ಕೆ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು "ಸ್ಟೈಲಸ್‌"ಗಳನ್ನು (ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಬೆರಳಾಗಿರುತ್ತದೆ) ಗುರುತಿಸಬಲ್ಲವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಅನೇಕ-ಸ್ಪರ್ಶದ ಭಾವಸೂಚಕಗಳನ್ನು ಬಳಕೆಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ OS ಎಂಬುದು ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಮಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾವಸೂಚಕದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕೈಬರಹದ ದತ್ತಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಇದು ಸಂಯೋಜಿಸಿತ್ತು. ಕೇವಲ ಭಾವಸೂಚಕದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯಷ್ಟನ್ನೇ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಹಿಂದಿನ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ವಿಶೇಷ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೇ ಆ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದವು; CAD/CAM ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳು <ref>{{Citation | last= | first= | title=Computerized Graphic Processing System: System User's Manual | publisher=Applicon Incorporated | pages= | date=1973-09-01 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio75.html#Applicon73 | accessdate= | archive-date=2011-07-21 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110721230218/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio75.html#Applicon73 | url-status=dead }}</ref><ref>{{Citation | last= Newman | first= W.M. | title = The Ledeen Character Recognizer | publisher=Principles of Interactive Computer Graphics, McGraw-Hill | pages= 575–582 | date=1973-09-01 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio75.html#NewmanWM73a | accessdate = }}</ref> ಅಥವಾ ಪಠ್ಯ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯಂಥವು ಇದಕ್ಕೆ ನಿದರ್ಶನಗಳಾಗಿವೆ.<ref>{{Citation | last=Coleman | first=Michael L. | title=Text editing on a graphic display device using hand-drawn proofreader's symbols, from Pertinent Concepts in Computer Graphics: Proceedings of the 2nd University of Illinois Conference on Computer Graphics | publisher=University of Illinois Press | pages= | date=1969 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Coleman69 | accessdate= | archive-date=2012-01-10 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Coleman69 | url-status=dead }}</ref> ==ಇತಿಹಾಸ== ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಅಥವಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸಕ್ತ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರವೇ ನಿಕಟ ಪರಿಚಯವಿರುವ ಜನರಿಗೆ ಈ ಮೂಲಗಳ ಆಳವು ಸಾಕಷ್ಟು ಆಶ್ಚರ್ಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೈಬರಹಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬಳಸಲಾದ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಫಲಕಕ್ಕಾಗಿರುವ ಮೊದಲ ಒಡೆತನದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು (ಪೇಟೆಂಟ್‌ನ್ನು) 1888ರಲ್ಲಿ ಮಂಜೂರುಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Citation | last =Gray | first =Elisha | coauthors = | title =Telautograph | work = | pages = | language = | publisher =United States Patent 386,815 (full image) | date =1888-07-31 | url =http://www.freepatentsonline.com/386815.pdf | accessdate = | archive-date =2023-07-16 | archive-url =https://web.archive.org/web/20230716212904/https://www.freepatentsonline.com/386815.pdf | url-status =dead }}</ref> ಕೈಬರಹದ ಚಲನೆಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕೈಬರಹದ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ, ಪ್ರಾಯಶಃ ಮೊದಲನೆಯದು ಎನಿಸಿರುವ ಒಡೆತನದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು 1915ರಲ್ಲಿ ಮಂಜೂರುಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Citation | last=Goldberg | first=H.E. | title = Controller | publisher=United States Patent 1,117,184 (full image) | url=http://www.freepatentsonline.com/1117184.pdf | accessdate = | date=1915-12-28 }}</ref> ಒಂದು ಆಧುನಿಕವಾದ ಡಿಜಿಟಲ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಕೀಲಿಮಣೆಯೊಂದರ ಬದಲಿಗೆ ಒಂದು ಫಲಕ ಮತ್ತು ಕೈಬರಹದ ಪಠ್ಯದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡ, ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ-ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೊದಲ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿದರ್ಶನವು 1956ರಷ್ಟು ಹಿಂದೆಯೇ ದಾಖಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="Dimond 232–237">{{Citation | last=Dimond | first=Tom | title=Devices for reading handwritten characters | publisher=Proceedings of Eastern Joint Computer Conference | pages=232–237 | date=1957-12-01 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Dimond57 | accessdate=2008-08-23 | archive-date=2012-01-10 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Dimond57 | url-status=dead }}</ref> ಅನೇಕ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ವಾಣಿಜ್ಯೋತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಹಲವಾರು ಕಂಪನಿಗಳು 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದವು: ಪೆನ್‌ಸೆಪ್ಟ್‌, ಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್ಸ್‌ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್‌ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌, ಮತ್ತು ಲೈನಸ್‌ ಇವೇ ಆ ಕಂಪನಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಕಿಕ್ಕಿರಿದು ತುಂಬಿಹೋಗಿದ್ದ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಇವು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದವು. ನಂತರದಲ್ಲಿ, GO ಕಾರ್ಪ್‌ ಎಂಬ ಕಂಪನಿಯು ಒಂದು ಫಲಕ PC ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ OS ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊರತಂದಿತು. ಇದು GO ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌ ವತಿಯಿಂದ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ಒಡೆತನದ ದಾಖಲೆಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಫಲಕ PCಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾನೂನು-ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಮೊಕದ್ದಮೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.<ref name="Mintz">{{Citation | last =Mintz | first =Jessica | coauthors = | title =Microsoft to Appeal $367M Patent Ruling | work = | pages = | language = | publisher =The Associated Press | date =2008-04-04 | url = http://www.usatoday.com/tech/products/2008-04-04-2507619152_x.htm | accessdate = 2008-09-04 }}</ref> ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕಾಲಯೋಜನೆ ಪಟ್ಟಿಯು ಈ ಇತಿಹಾಸದ ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ: * 1950ಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ** 1888: ಕೈಬರಹವನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿದ್ಯುತ್‌ಚಾಲಿತ ಸ್ಟೈಲಸ್‌ ಸಾಧನದ ಮೇಲೆ ಎಲಿಶಾ ಗ್ರೇ ಕಂಪನಿಗೆ U.S. ಪೇಟೆಂಟ್‌ನ್ನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Citation | last =Gray | coauthors = | title =Telautograph | work = | pages = | language = | publisher =United States Patent 386,815 | date =1888-07-31 | url =http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Gray1888b | accessdate = | archive-date =2012-01-10 | archive-url =https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Gray1888b | url-status =dead }}</ref><ref>{{Citation | last =Gray | first =Elisha | coauthors = | title =Telautograph | work = | pages = | language = | publisher =United States Patent 386,815 (full image) | date =1888-07-31 | url =http://www.freepatentsonline.com/386815.pdf | accessdate = | archive-date =2023-07-16 | archive-url =https://web.archive.org/web/20230716212904/https://www.freepatentsonline.com/386815.pdf | url-status =dead }}</ref> ** 1915: ಒಂದು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನೊಂದಿಗಿನ ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಬಳಕೆದಾರರ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗೆ U.S. ಪೇಟೆಂಟ್ ದೊರೆಯಿತು.<ref>{{Citation | last=Goldberg | first=H.E. | title = Controller | publisher=United States Patent 1,117,184 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio70.html#GoldbergHE15 | accessdate = | date=1915-12-28 }}</ref><ref>{{Citation | last=Goldberg | first=H.E. | title = Controller | publisher=United States Patent 1,117,184 (full image) | url=http://www.freepatentsonline.com/1117184.pdf | accessdate = | date=1915-12-28 }}</ref> ** 1942: ಕೈಬರಹದ ಮಾಹಿತಿ ಪ್ರದಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸ್ಪರ್ಶತೆರೆಯ ಮೇಲೆ U.S. ಪೇಟೆಂಟ್‌ನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Citation | last=Moodey | first=H.C. | title = Telautograph System | date =1942-12-27 | publisher=United States Patent 2,269,599 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio70.html#Moodey40 | accessdate = }}</ref><ref>{{Citation | last=Moodey | first=H.C. | title = Telautograph System | date =1942-12-27 | publisher=United States Patent 2,269,599 (full image) | url=http://www.freepatentsonline.com/2269599.pdf | accessdate = }}</ref> ** 1945: ವ್ಯಾನೆವರ್‌ ಬುಶ್‌ ಎಂಬಾತ 'ಆಸ್‌ ವಿ ಮೇ ಥಿಂಕ್‌' ಎಂಬ ತನ್ನ ಪ್ರಬಂಧದಲ್ಲಿ ಮೆಮೆಕ್ಸ್‌‌ ಎಂಬ ಸಾಧನದ ಕುರಿತು ಪ್ರಸ್ತಾವಿಸಿದ; ಇದು ಕೈಬರಹದ ಮಾಹಿತಿ ಪ್ರದಾನವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಸಾಧನವಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Citation | last=Bush | first=Vannevar | title=As We May Think | date=1945-07-15 | publisher=The Atlantic Monthly | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#BushV45 | accessdate= | archive-date=2012-01-10 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#BushV45 | url-status=dead }}</ref> * 1950ರ ದಶಕ ** ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನ ದತ್ತಮಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ಕೈಬರಹದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ, ಪೆನ್ನನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುವ ಸ್ಟೈಲೇಟರ್‌ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನದ ಫಲಕವನ್ನು ಟಾಮ್‌ ಡೈಮಂಡ್‌ ಎಂಬಾತ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ.<ref name="Dimond 232–237"/> * 1960ರ ದಶಕದ ಆರಂಭ ** RAND ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಆವಿಷ್ಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.<ref>{{Citation | last= | first= | title = RAND Tablet | publisher= | pages= | date=1961-09-01 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio70.html#RAND61 | accessdate = }}</ref><ref>{{Citation | last= | first= | title=50 Years of Looking Forward | publisher=RAND Corporation | pages= | date=1998-09-01 | url=http://www.rand.org/publications/randreview/issues/rr.fall.98/50.html | accessdate= | archive-date=2009-05-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090507193627/http://www.rand.org/publications/randreview/issues/rr.fall.98/50.html | url-status=dead }}</ref> * 1960ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯಭಾಗ ** ಕ್ಸೆರಾಕ್ಸ್‌ PARC ಕಂಪನಿಯ ಅಲನ್‌ ಕೇ ಎಂಬಾತ ಪೆನ್‌ ಪ್ರದಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಡೈನಬುಕ್‌ ಎಂಬ ನೋಟ್‌ಬುಕ್‌ ಒಂದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾವಿಸಿದೆ: ಅದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ಈ ಸಾಧನವು ನಿರ್ಮಾಣಗೊಳ್ಳಲೇ ಇಲ್ಲ. * 1982 ** ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್‌ನ ವಾಲ್ಥಾಮ್‌ನ ಪೆನ್‌ಸೆಪ್ಟ್‌ ಕಂಪನಿಯು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ-ಉದ್ದೇಶದ ಒಂದು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌-ಸಂಬಂಧಿ ಸಾಧನವನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಾಡಿತು; ಒಂದು ಕೀಲಿಮಣೆ ಮತ್ತು ಮೌಸ್‌ನ ಬದಲಿಗೆ ಒಂದು ಫಲಕ ಹಾಗೂ ಕೈಬರಹದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಇದು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು.<ref>{{Citation | last= | first= | title=Pencept Penpad (TM) 200 Product Literature | publisher=Pencept, Inc. | pages= | date=1982-08-15 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio83.html#Pencept83 | accessdate= | archive-date=2012-01-11 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120111152232/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio83.html#Pencept83 | url-status=dead }}</ref> ** ಕೇಡರ್‌ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ ಎಂಬ ಕಂಪನಿಯು ಮಾರಾಟ ತಾಣದಲ್ಲಿಡುವ ಇನ್ಫೋರೈಟ್‌ ಎಂಬ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌-ಸಂಬಂಧಿ ಸಾಧನವನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಾಡಿತು; ಕೈಬರಹದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ, ಒಂದು ಸಣ್ಣ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಫಲಕ ಹಾಗೂ ಪೆನ್ನನ್ನು ಇದು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು.<ref>{{Citation | last= | first= | title=Inforite Hand Character Recognition Terminal | publisher=Cadre Systems Limited, England | pages= | date=1982-08-15 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio83.html#Inforite82 | accessdate= | archive-date=2012-01-11 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120111152232/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio83.html#Inforite82 | url-status=dead }}</ref> * 1985: ** ಪೆನ್‌ಸೆಪ್ಟ್‌<ref>{{Citation | last= | first= | title = Users Manual for Penpad 320 | publisher= Pencept, Inc. | pages= | date=1984-06-15 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio85.html#Pencept84d | accessdate = }}</ref><ref>{{Citation | last= | first= | title=Software Control at the Stroke of a Pen | publisher=Pencept, Inc. | pages= | date=1985 | url=http://www.open-video.org/details.php?videoid=8023&surrogate=storyboard | accessdate=2009-05-21 | archive-date=2007-06-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20070607011443/http://open-video.org/details.php?videoid=8023&surrogate=storyboard | url-status=dead }}</ref> ಹಾಗೂ CIC<ref>{{Citation | last= | first= | title=Handwriter (R) GrafText (TM) System Model GT-5000 | publisher=Communication Intelligence Corporation | pages= | date=1985-01-15 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio85.html#CIC85 | accessdate= | archive-date=2009-11-27 | archive-url=https://web.archive.org/web/20091127064643/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio85.html#CIC85 | url-status=dead }}</ref> ಎಂಬ ಕಂಪನಿಗಳೆರಡೂ ಗ್ರಾಹಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಾಗಿ PC ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದವು; ಒಂದು ಕೀಲಿಮಣೆ ಹಾಗೂ ಮೌಸ್‌ನ ಬದಲಿಗೆ ಇದು ಒಂದು ಫಲಕ ಹಾಗೂ ಕೈಬರಹದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. MS-DOS ಇದರ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ ಆಗಿತ್ತು. * 1989 ** GRiD ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್‌ ಕಂಪನಿಯ ವತಿಯಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ GRiDPad<ref>{{Citation | last= | first= | title=The BYTE Awards: GRiD System's GRiDPad | publisher=BYTE Magazine, Vol 15. No 1 | pages=285 | date=1990-01-12 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio90.html#GridPad90a | accessdate= | archive-date=2010-01-25 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100125181350/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio90.html#GridPad90a | url-status=dead }}</ref> ಎಂಬ ಸಾಧನವು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲು ಲಭ್ಯವಾದ ಫಲಕದ-ಶೈಲಿಯ ಒಯ್ಯಬಹುದಾದ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಆಗಿತ್ತು. ಇದರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು MS-DOSನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು. ** ಫ್ರೀಸ್ಟೈಲ್‌ನ್ನು ವ್ಯಾಂಗ್ ಲ್ಯಾಬರೇಟರೀಸ್‌ ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ಫ್ರೀಸ್ಟೈಲ್‌ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಅನ್ವಯಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು MS-DOS ಅನ್ವಯಿಕೆಯೊಂದರಿಂದ ಪರದೆಯ ಮೇಲಿನ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವಲ್ಲಿ ಇದು ಸಮರ್ಥವಾಗಿತ್ತು, ಹಾಗೂ ಧ್ವನಿಯ ಮತ್ತು ಕೈಬರಹದ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಸೇರ್ಪಡೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಇದು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತ್ತು. ಫಲಕದ PCಯಂತಹ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಬಂದ ಟಿಪ್ಪಣಿ-ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳಿಗೆ ಇದೊಂದು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಪೂರ್ವವರ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು.<ref name="WANG Freestyle demo"/> MS-DOS ಇದರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿತ್ತು. * 1991 ** ಮೊಮೆಂಟಾ ಪೆನ್‌ಟಾಪ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.<ref>{{Citation | last =Lempesis | first =Bill | coauthors = | title =What's New in Laptops and Pen Computing | work = | pages = | language = | publisher =Flat Panel Display News | date =1990-05 | url =http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio90.html#Momenta90 | accessdate = | archive-date =2010-01-25 | archive-url =https://web.archive.org/web/20100125181350/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio90.html#Momenta90 | url-status =dead }}</ref> ** ಪೆನ್‌‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ OS ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು GO ಕಾರ್ಪ್‌ ಕಂಪನಿಯು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು; ಕೈಬರಹದ ಭಾವಸೂಚಕ ಆಕಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್‌ನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.<ref>{{Citation | last=Agulnick | first=Todd | title = Control of a computer through a position-sensed stylus | date =1994-09-13 | publisher=United States Patent 5,347,295 | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio95.html#Agulnick94 | accessdate = }}</ref><ref>{{Citation | last=Agulnick | first=Todd | title = Control of a computer through a position-sensed stylus | date =1994-09-13 | publisher=United States Patent 5,347,295 (full image) | url=http://www.freepatentsonline.com/5347295.pdf | accessdate = }}</ref> ವಿಭಿನ್ನ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿರುವ "ಫ್ಲಿಕ್‌" ಭಾವಸೂಚಕಗಳು, ತಾಳೆ-ಗುರುತುಗಳು, ಕತ್ತರಿ-ಗುರುತುಗಳು, ಹಂದಿ-ಬಾಲದ ಗುರುತುಗಳು, ಮತ್ತು ಗುಂಡಗಿರುವ ಆಕಾರಗಳು ಇವೇ ಮೊದಲಾದವು ಭಾವಸೂಚಕಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದವು. ** ಫ್ಯೂಚರ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ ಕಂಪನಿಯ ಪೋರ್ಷಿಯಾ ಐಸಾಕ್‌ಸೆನ್‌ ಎಂಬಾತ ಅಂದಾಜಿಸಿದ ಪ್ರಕಾರ, ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ OSನ್ನು ಚಾಲಿಸುತ್ತಿರುವಂಥ ಪೆನ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಟ್ಟಾರೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಮೌಲ್ಯವು 500 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟಿತ್ತು. ** MS-DOS, ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ ಅಥವಾ ಪೆನ್‌ ವಿಂಡೋಸ್‌ನ್ನು ಚಾಲಿಸುತ್ತಿರುವ, ಮಾದರಿ 3125ರ ಪೆನ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನ್ನು NCR ಕಂಪನಿಯು ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿತು.<ref>{{Citation | title = NCR announces pen-based computer press release | url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NEW/is_1991_June_24/ai_10957018 | accessdate = 2007-04-20 | format = {{dead link|date=April 2009}} &ndash; ^{[http://scholar.google.co.uk/scholar?hl=en&lr=&q=intitle%3ANCR+announces+pen-based+computer+press+release&as_publication=&as_ylo=&as_yhi=&btnG=Search Scholar search]} |archiveurl = https://web.archive.org/web/20080502135338/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NEW/is_1991_June_24/ai_10957018 |archivedate = 2008-05-02}}</ref> ** ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ವಲಯಕ್ಕೆ ಆಪಲ್‌ ನ್ಯೂಟನ್‌ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು; ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇದು ಒಂದು PDA ಆಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತಾದರೂ, ಇದರ ಮೂಲ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು (ಒಂದು ದೊಡ್ಡದಾದ ಪರದೆ ಹಾಗೂ ಮಹತ್ತರವಾದ ಚಿತ್ರಿಸುವಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಇದು ಬಯಸುತ್ತಿತ್ತು) ಒಂದು ಫಲಕ PCಯನ್ನು ಹೋಲುವಂತಿತ್ತು. ** ಅಟಾರಿ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌‌ನ ಸ್ಯಾಮ್‌ ಟ್ರಾಮಿಯೆಲ್‌ ಎಂಬಾತ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ ಹ್ಯಾನೋವರ್‌‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ CeBIT '91 ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ "ST-ಫಲಕ"ವನ್ನು (ಇದಕ್ಕೆ "ಸ್ಟೈಲಸ್‌" ಎಂಬ ಸಂಕೇತನಾಮವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು) ಸಾದರಪಡಿಸಿದ. ಆದರೆ ಈ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ತಯಾರಾಗಲೇ ಇಲ್ಲ. * 1992 ** ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ IBM 2125 ಪೆನ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನ್ನು ("ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್‌" ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ IBMನ ಮೊದಲ ಮಾದರಿ) IBM ಪ್ರಕಟಿಸಿತು ಮತ್ತು GO ಕಾರ್ಪ್‌ ಕಂಪನಿಯು ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ನ್ನು ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ರವಾನಿಸಿತು ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿತು.<ref>{{Citation | title = Penpoint OS shipping press release | url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NEW/is_1992_April_17/ai_12165379 | accessdate = 2007-04-20 | format = {{dead link|date=April 2009}} &ndash; ^{[http://scholar.google.co.uk/scholar?hl=en&lr=&q=intitle%3APenpoint+OS+shipping+press+release&as_publication=&as_ylo=&as_yhi=&btnG=Search Scholar search]} |archiveurl = https://web.archive.org/web/20070830050237/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NEW/is_1992_April_17/ai_12165379 |archivedate = 2007-08-30}}</ref> ** ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ OSಗೆ ನೀಡಿದ ಒಂದು ಪ್ರತಿಸ್ಪಂದನೆಯಾಗಿ ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ಗೆ ಮೀಸಲಾದ ವಿಂಡೋಸ್‌‌ನ್ನು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿತು. *1993 ** ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್‌ನ್ನು IBM ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿತು; ಇದು IBM ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್‌ 750P ಮತ್ತು 360P ಮಾದರಿಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಲಭ್ಯವಾದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸ್ವರೂಪದ ಒಯ್ಯಬಹುದಾದ ಫಲಕ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿತ್ತು.<ref>[http://www.pc.ibm.com/us/thinkpad/anniversary/history.html ಲೆನೊವೊ - ದಿ ಹಿಸ್ಟರಿ ಆಫ್‌ ಥಿಂಕ್‌ಪ್ಯಾಡ್‌]</ref> ** ಆಪಲ್‌ ಮೆಸೇಜ್‌ಪ್ಯಾಡ್‌ ಎಂದೂ ಹೆಸರು ಪಡೆದಿದ್ದ ನ್ಯೂಟನ್‌ PDAನ್ನು ಆಪಲ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಪ್ರಕಟಿಸಿತು; ಒಂದು ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನ ಜೊತೆಗೆ ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಇದು ಹೊಂದಿತ್ತು. ** ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ನ್ನು ನಿಸ್ತಂತು ಸಂಪರ್ಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, EO ಪರ್ಸನಲ್‌ ಕಮ್ಯುನಿಕೇಟರ್‌ ಎಂಬ ಸಾಧನವನ್ನು AT&amp;T ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ** ಒಂದು ಸ್ಪರ್ಶ-ತೆರೆ ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಅನಲಾಗ್‌ ಸೆಲ್‌ಫೋನ್‌ ಆಗಿರುವ IBM ಸೈಮನ್‌ ಪರ್ಸನಲ್‌ ಕಮ್ಯುನಿಕೇಟರ್‌ ಸಾಧನವನ್ನು ಬೆಲ್‌ಸೌತ್‌ ಕಂಪನಿಯು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು. ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಬಳಕೆದಾರರು ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಬರೆದು, ಅನಲಾಗ್‌ ಸೆಲ್‌ಫೋನ್‌ ಜಾಲಬಂಧದಲ್ಲಿ ಫ್ಯಾಕ್ಸ್‌ ಸಂದೇಶಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಕಳಿಸಲು ಇದು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿತ್ತು; ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಇದು PDA ಮತ್ತು ಇ-ಮೇಲ್‌ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. *1999 ** ಆಕ್ಸೆಸ್‌ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್‌ ವತಿಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ "QBE" ಪೆನ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌, 'ಕಾಮ್‌ಡೆಕ್ಸ್‌ ಬೆಸ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ಷೋ' ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು.<ref>{{Citation | title = Trends at COMDEX Event 1999 | url=http://www.guiart.fi/gobr01en.htm | accessdate = 2008-08-11}}</ref> *2000 ** ಆಕ್ಸೆಸ್‌ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್‌ ವತಿಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ "QBE Vivo" ಪೆನ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌, 'ಕಾಮ್‌ಡೆಕ್ಸ್‌ ಬೆಸ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ಷೋ'ನಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿತು. *2001 ** ಕಾಮ್‌ಡೆಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಕಂಪನಿಯ ಬಿಲ್‌ಗೇಟ್ಸ್‌ ಫಲಕ PCಯೊಂದರ (ಇದಕ್ಕೆ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ನೀಡಿದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಹೀಗಿತ್ತು: ಇದು ಪೆನ್‌-ಸಾಧನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಆಗಿದ್ದು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ನಿಂದ ರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಯಂತ್ರಾಂಶದ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಗಳಿಗೆ ಇದು ಸರಿಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು "ವಿಂಡೋಸ್‌ XP ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ PC ಎಡಿಷನ್‌" ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಒಂದು ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಚಾಲಿಸುತ್ತದೆ)<ref>{{Citation | last=Microsoft | title = Windows XP Tablet PC Edition 2005 Hardware Requirements | date =2005 | publisher=www.microsoft.com | url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio10.html#Microsoft06i | accessdate = 2009-03-14 }}</ref> ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೂಲಮಾದರಿಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ ನಿರೂಪಿಸಿದ. *2003 ** ನಂತರದಲ್ಲಿ ಆಪಲ್‌ [[ಐಫೋನ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಸ್ಪರ್ಶ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಸ್ಪರ್ಶ ಭಾವಸೂಚಕಗಳನ್ನು ಫಿಂಗರ್‌ವರ್ಕ್ಸ್‌<ref>{{Citation |title=iGesture Game Mode Guide |last=Fingerworks, Inc. |date=2003 |publisher=www.fingerworks.com |url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio05.html#Fingerworks03 |accessdate=2009-04-30 |archive-date=2009-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090202101130/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio05.html#Fingerworks03 |url-status=dead }}</ref> ಕಂಪನಿಯು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು.<ref>{{Citation | title=Rubrik Apple: Das Lexikon der Fingersprache |last=MacEssentials |publisher=www.mac-essentials.de |date=2007-08-02 |url=http://users.erols.com/rwservices/pens/biblio10.html#MacEssentials07a |accessdate=2009-05-16}}</ref> *2006 ** ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಲಭ್ಯತೆಗಾಗಿ ವಿಂಡೋಸ್‌ ವಿಸ್ಟಾ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ವಿಂಡೋಸ್‌ XPಯ ವಿಶೇಷ ಫಲಕ PC ಆವೃತ್ತಿಯ ಕಾರ್ಯಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ವಿಸ್ಟಾ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. *2008 ** 2008ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ, ಒಕ್ಕೂಟ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಕರಣವೊಂದರ ಭಾಗವಾಗಿ, ವಿಂಡೋಸ್‌/ಫಲಕ PCಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮತ್ತು ಯಂತ್ರಾಂಶದ ಭಾವಸೂಚಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು GO ಕಾರ್ಪ್‌ ಹೊಂದಿದ್ದ ಪೇಟೆಂಟ್‌ ಒಂದನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಕಂಡುಬಂತು; ಇದು ಪೆನ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಕುರಿತಾದ ಬಳಕೆದಾರರ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿತ್ತು.<ref name="Mintz"/> ** HP ಟಚ್‌ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ tx2z ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ, ಬಹುಸ್ಪರ್ಶ-ಸಮರ್ಥವಾದ ಎರಡನೇ ಫಲಕವನ್ನು HP ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿತು.<ref>{{Citation | last = | first = | coauthors = | title =HP TouchSmart tx2z | work = | pages = | language = | publisher =HP | date = | url = http://www.shopping.hp.com/webapp/shopping/computer_can_series.do?storeName=computer_store&category=notebooks&a1=Category&v1=Mobility&series_name=tx2z_series | accessdate = 2008-11-28 }}</ref> ==ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ== * ಭಾವಸೂಚಕದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ * ರೇಖಾನಕ್ಷೆಯ ಫಲಕ * ಕೈಬರಹದ ಚಲನೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ * ಕೈಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ * ಫಲಕ PC *ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಪ್ರಭಾವದ ಬಿಳಿಫಲಕ * ಲೇಸರ್‌ ಪಾಯಿಂಟರ್‌‌ (ಉದಾಹರಣೆ: ಗಮನಸೆಳೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು) **ಗ್ರಾಫಿಟಿ ಲೈಟಿಂಗ್‌ * ಬೆಳಕಿನ ಪೆನ್‌ * ರೇಖಾಚಿತ್ರವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== * [http://users.erols.com/rwservices/pens/penhist.html ದಿ ಅನ್‌ನೋನ್‌ ಹಿಸ್ಟರಿ ಆಫ್‌ ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್]- ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ 1917ರಿಂದ 1992ರವರೆಗಿನ ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಸ್ಪರ್ಶ ಮತ್ತು ಭಾವಸೂಚಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದೆ. * [http://rwservices.no-ip.info:81/biblio.html ಕೈಬರಹದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉಲ್ಲೇಖಗಳ ಟಿಪ್ಪಣಿಯೊಂದಿಗಿನ ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120111151619/http://rwservices.no-ip.info:81/biblio.html |date=2012-01-11 }} * [http://www.compinfo-center.com/tel/pen_computing.htm ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಆಕರಗಳಿಗೆ ಇರುವ ಹಲವಾರು ಕೊಂಡಿಗಳು.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190108095148/http://www.compinfo-center.com/tel/pen_computing.htm |date=2019-01-08 }} * [http://www.microsoft.com/presspass/features/2002/oct02/10-29TabletInking.mspx ಡಿಜಿಟಲ್‌ ಇಂಕ್‌, ಬ್ರೇಕ್‌ಥ್ರೂ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಇನ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ PC, ಬ್ರಿಂಗ್ಸ್‌ ದಿ ಪವರ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಪೆನ್‌ ಟು ದಿ ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್‌] {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಬಳಕೆದಾರರ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ನ ಕೌಶಲಗಳು]] j00c4y6pu579x1yptng6mzit02pmscm 0 27811 1428361 1376486 2026-09-16T02:31:22Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428361 wikitext text/x-wiki {{ಯಂತ್ರಾನುವಾದ}} {{image}} {{Infobox |title = ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ |image = [[File:Tablet.jpeg|250px]] |caption = Google Nexus 9 |image2 = [[File:iPad 3.png|250px]] |caption2 = The iPad 3 }} '''ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್''', ಅಥವಾ ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ '''ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್''' ಇದು ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರ್ಸನಲ್ ಮೊಬೈಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಗಿದೆ ಒಂದು [[ಮೊಬೈಲ್‌ ಫೋನ್‌ (ಚರ ದೂರವಾಣಿ)|ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್‌]]ಗಿಂತ ಅಥವಾ ಪರ್ಸನರ್ಲ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಸಿಸ್ಟೆಂಟ್‌ಗಿಂತ ದೊಡದಾದ ಇದು ಒಂದು ಸಮತಲವಾದ ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಆಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಪರದೆಯನ್ನು ತಾಕುವ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಭೌತಿಕ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ನ ಬದಲಾಗಿ ಒಂದು ಆನ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್ [[ವಾಸ್ತವಾಭಾಸದ ಕೀಲಿಮಣೆ|ವರ್ಚುವಲ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್]] ಅಥವಾ ಒಂದು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪೆನ್ ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ.<ref name="Editors PC Magazine">{{Cite news|title=Definition of: tablet computer|url=http://www.pcmag.com/encyclopedia_term/0,2542,t=tablet+computer&i=52520,00.asp|author=Editors PC Magazine|accessdate=April 17, 2010|work=[[PC Magazine]]|archive-date=ಜುಲೈ 16, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100716184551/http://www.pcmag.com/encyclopedia_term/0%2C2542%2Ct%3Dtablet+computer%26i%3D52520%2C00.asp|url-status=dead}}</ref><ref name="Editors Dictionary.com">{{Cite|title=tablet computer - 1 dictionary result|url=http://dictionary.reference.com/browse/tablet+computer|author=Editors Dictionary.com|accessdate=April 17, 2010|work=[[Dictionary.com]]|archive-date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 10, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150910073438/http://dictionary.reference.com/browse/tablet%20computer|url-status=dead}}</ref> {{TOC limit|limit=3}} == ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿಗಳು == ೨೦೧೦ ರವರೆಗೆ, ಎರಡು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಾಧನಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ, ಅವುಗಳ [[ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣ ಸಾಧನ|ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌]]ಗಳು ವಿಭಿನ್ನ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ, ಹಳೆಯ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ x೮೬ ಆಧಾರಿತವಾಗಿವೆ,<ref name="marketwatch.com">[http://www.marketwatch.com/story/tablet-growth-may-threaten-pc-chip-makers-2010-10-22?pagenumber=2 ಇಂಟೆಲ್‌ ಮತ್ತು ಎ‍ಎಮ್‌ಡಿಗಳು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ವ್ಯಾಪಾರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದ ಭಯಪಟ್ಟಿದ್ದವೇ? ][http://www.marketwatch.com/story/tablet-growth-may-threaten-pc-chip-makers-2010-10-22?pagenumber=2 ಪ್ರತಿ ಎರಡು ಮತ್ತು ಮೂರು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳ ವ್ಯಾಪಾರವು ಒಂದು ಪಿಸಿಯ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಎಂದು ವಿಮರ್ಶಕರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.] ಅಕ್ಸೆಸ್‌ಡೇಟ್=೨೦೧೦-೧೦-೨೪</ref> ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಒಎಸ್ (ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್) ಅನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಗಿದೆ (ವಿಂಡೋಸ್ ಅಥವಾ ಉಬುಂಟು ಲಿನಕ್ಸ್ ನಂತೆ) ಅವುಗಳು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಡಿಸ್ಪ್ಲೇ ಮೌಸ್ ಮತ್ತು ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ಗೆ ಬದಲಾಗಿ ತಮ್ಮ ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸ್ಟೈಲಸ್‌ನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವುದು ಅವಶ್ಯಕವಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್ ಆಧಾರಿತ ಒಎಸ್‌ನ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ಜಿಯುಐ ವಿಜೆಟ್‌ಗಳು, ಅಂದರೆ ಒಂದು ಕ್ಲೋಸ್ ವಿಂಡೋ ಬಟನ್‌ಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಖಚಿತತೆಯನ್ನು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=December 2010}} ೨೦೧೦ರ-ಮಧ್ಯದ ಅವಧಿಯ ನಂತರದಿಂದ, ಮೊಬೈಲ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ಹೊಸ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ವಿಂಟೆಲ್ ಪ್ಯಾರಾಡೈಮ್, ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ಒಂದು ಹೊಸ ವಿಧದ ಗಣಕ ಸಾಧನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿವೆ.<ref name="iPadTIMEreview">ಲ್ಯೂ ಗ್ರಾಸ್‌ಮನ್ (ಗುರುವಾರ, ಎಪ್ರಿಲ್. ೦೧, ೨೦೧೦) "[http://www.time.com/time/business/article/0,8599,1976932,00.html ಡು ವಿ ನೀಡ್ ದಿ ಐಪಾಡ್‌?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110102001230/http://www.time.com/time/business/article/0,8599,1976932,00.html |date=2011-01-02 }}[http://www.time.com/time/business/article/0,8599,1976932,00.html ಎ ಟೈಮ್ ರಿವ್ಯೂ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110102001230/http://www.time.com/time/business/article/0,8599,1976932,00.html |date=2011-01-02 }}", ''ಟೈಮ್‌''</ref> ಈ ಮೊಬೈಲ್ ಒಎಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಾಧನಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೆರಳಿನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವಂತವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಸ್ಟೈಲಸ್ ನಿರ್ವಹಿತ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗಳ (ಒಂದು ಮಾನದಂಡಾತ್ಮಕ ಬಾಹಿಕ ಯುಎಸ್‌ಬಿ ಕೀಬೋರ್ಡ್ ಕೂಡ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) ಸರಳವಾದ ಪ್ರತಿರೋಧಕ ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಸ್ಯಾಮ್‌ಸಂಗ್ ಗ್ಯಾಲಾಕ್ಸಿ ಟ್ಯಾಬ್ ಮತ್ತು ಇತರವುಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದೆಂದರೆ ಐಪ್ಯಾಡ್. x೮೬ ಪೂರ್ವಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆಯುವಾಗ (ವಿಂಡೋಸ್ ಕಂಪಟೆಬಿಲಿಟಿಯ ಒಂದು ಅವಶ್ಯಕತೆ), ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ಹೊಸ ವರ್ಗವು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಪೋರ್ಟೆಬಲ್ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಎಮ್‌ಪಿ೩ ಪ್ಲೇಯರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸೆಲ್ ಫೋನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ) ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿರುವ (ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಎ‌ಆರ್‌ಎಮ್ ಕಾರ್ಟೆಕ್ಸ್ ಫ್ಯಾಮಿಲಿಯ ಪರಿಚಯದ ಜೊತೆಗೆ) ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್ ಬ್ರೌಸಿಂಗ್, ಲೈಟ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಗೇಮಿಂಗ್‌ನಂತಹ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಒಂದು [[ARM ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್ (ವಿನ್ಯಾಸ)|ಎ‌ಆರ್‌ಎಮ್ ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್]] ಪ್ರೊಸೆಸರ್ ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ.<ref name="The Coming War: ARM versus x86">[http://vanshardware.com/2010/08/mirror-the-coming-war-arm-versus-x86/ ದಿ ಕಮಿಂಗ್‌ ವಾರ್: ಎಆರ್‌ಎಮ್‌ ವರ್ಸಸ್ x86] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101018002338/http://vanshardware.com/2010/08/mirror-the-coming-war-arm-versus-x86/ |date=2010-10-18 }} ಮಿರರ್: ''ದಿ ಬ್ರೈಟ್‌ ಸೈಡ್‌ ಆಫ್ ನ್ಯೂಸ್'' ಎಪ್ರಿಲ್ ೮, ೨೦೧೦</ref> === ಐಬಿಎಮ್-ಪಿಸಿ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು === {{Main|Tablet personal computer|Microsoft Tablet PC}} ''ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್'' (ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿ) ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಇನ್‌ಪುಟ್ ಸಾಧನವಾಗಿ ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತು ಒಂದು (ಸುಧಾರಿತ)ವಿಶಿಷ್ಟ ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್ ಒಎಸ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ<ref name="Beck H 2009, p 402">ಬೆಕ್‌ ಎಚ್‌ ''ಎಟ್‌ ಅಲ್'', ''ಬ್ಯೂಸಿನೆಸ್‌ ಕಮ್ಯೂನಿಕೇಷನ್ ಆಂಡ್‌ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಇನ್‌ ಎ ಚೆಂಜಿಂಗ್ ವರ್ಲ್ಡ್‌‍, ಮ್ಯಾಕ್‌ಮಿಲನ್ ಎಜುಕೇಷನ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ'', ೨೦೦೯, ಪುಟ ೪೦೨</ref> ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಮಾಲಿಕತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದುವುದಕ್ಕೆ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಒಂದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಾಗಿಸಬಹುದಾದಂತಹ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಗಿದೆ.<ref name="Haven, Kendall F. 2006, p 191">ಹೆವನ್‌, ಕೆಂಡಲ್ ಎಫ್‌. ''೧೦೦ ಗ್ರೇಟೆಸ್ಟ್ ಸೈನ್ಸ್‌ ಇನ್‌ವೆನ್ಷನ್ಸ್ ಆಫ್ ಆಲ್ ಟೈಮ್'', ಲೈಬ್ರರೀಸ್‌ ಅನ್‌ಲಿಮಿಟೆಡ್‌, ೨೦೦೬, ಪುಟ ೧೯೧</ref> ಈ ಶಬ್ದವು ೨೦೦೦<ref name="TabletPC,2000">[http://www.microsoft.com/presspass/features/2000/nov00/11-13comdex.mspx ಬಿಲ್‌ ಗೇಟ್ಸ್ ಇಂಟ್ರಡ್ಯೂಸಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ., ಕಾಮ್‌ಡೆಕ್ಸ್ ನವೆಂಬರ್ 2000]</ref> ಮತ್ತು ೨೦೦೧<ref name="Microsoft Tablet PC Overview">ಪೇಜ್, ಎಂ [http://www.transmetazone.com/articleview.cfm?articleID=499 ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ. ಓವರ್‌ವ್ಯೂ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141016125019/http://www.transmetazone.com/articleview.cfm?articleid=499 |date=2014-10-16 }}, TransmetaZone, ೨೦೦೦-೧೨-೨೧</ref> ರಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ವಿಷಯವಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು ಆದರೆ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ (ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್) ಒಎಸ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಕೂಡ ಯಾವುದೇ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್-ಗಾತ್ರದ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ<ref name="Free software and cellphones">ಕುಹ್ನ್, ಬ್ರಾಡ್ಲಿ ಎಮ್. [http://www.fsf.org/working-together/next-steps/free-software-phones ಫ್ರೀ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಆಂಡ್ ಸೆಲ್‌ಫೋನ್ಸ್‌], ಫ್ರೀ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಫೌಂಡೇಶನ್, ೨೦೧೦</ref> === ಐಬಿಎಮ್-ಪಿಸಿ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿಲ್ಲದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು === {{See also|Mobile operating system}} ಹಲವಾರು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು ಒಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಅಥವಾ ವಿಂಟೆಲ್ ಪ್ಯಾರಾಡಿಗ್ಮ್ ಅನ್ನು ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಅವುಗಳು x೮೬ ಆಧಾರಿತವೂ ಆಗಿಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವುಗಳ ಒಎಸ್ ಯುನಿಕ್ಸ್-ತರಹದ ಒಎಸ್ ಆಗಿರುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ಡಾರ್ವಿನ್, [[ಲಿನಕ್ಸ್]] ಅಥವಾ ಕ್ಯೂಎನ್‌ಎಕ್ಸ್. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು ಐಪ್ಯಾಡ್ ಆಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇತರವುಗಳು ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್ ಮತ್ತು ಇತರ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಯೂಸರ್ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್ ಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು [[ARM ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್ (ವಿನ್ಯಾಸ)|ಎ‌ಆರ್‌ಎಮ್]] ಅನ್ನು ಬ್ಯಾಟರಿ ವಿರುದ್ಧ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬ್ಯಾಟರಿ ಜೀವಿತಾವಧಿಗಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ೩ಜಿ [[ಮೊಬೈಲ್‌ ಫೋನ್‌ (ಚರ ದೂರವಾಣಿ)|ಮೊಬೈಲ್ ಟೆಲಿಫೋನ್]] ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.<ref>ಅಂದರೆ ZTE V೯ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಆಂಡ್‌ ಸ್ಯಾಮ್‌ಸಂಗ್‌ ಗ್ಯಾಲಕ್ಸಿ ಟ್ಯಾಬ್‌ ಆಂಡ್‌ ಸಮ್‌ ಐಪಾಡ್ಸ್‌</ref> ==== ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಪ್ರೋಗ್ರಾಮ್‌ಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸುವುದು ==== ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಅನ್ನು ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆಯೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವ ಒಂದು ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಂಕೇತವೆಂದರೆ ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆದಾರನಿಗೆ ಆರ್ಬಿಟ್ರರಿ (ಗಣಿತ ಸಂಕೇತಗಳು) ಅಥವಾ ಸ್ವಯಂ-ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಿದ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅನ್ನು ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಐಪ್ಯಾಡ್‌ನಿಂದ ರಾಯಭಾರಿತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡ ಸಾಧನಗಳ ಒಂದು ಹೊಸ ಶ್ರೇಣಿಯು ಒಂದು ವಾಲ್ಡ್ ಗಾರ್ಡನ್ ವಿಧಾನದ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಗಾರನು ಯಾವುದನ್ನು ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಬೇಕೆಂಬುದರ ಹಕ್ಕನ್ನು ತನ್ನಲ್ಲಿಯೇ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಈ ಪ್ಲ್ಯಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್ ಕಿಟ್‌ಗಳು ನಿರ್ಬಂಧಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟಗಾರನು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಅಂತಿಮ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್ ಅನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ನ ಪ್ರತಿಪಾದಿಗಳ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಲ್ಲಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲೇಷನ್ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಾಹಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕೊರತೆಗಳ ಈ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ''ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್'' ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.<ref name="iPad is iBad for freedom">ಬ್ರೌನ್‌, ಪೀಟರ್‌ [http://www.fsf.org/news/ibad_launch ಐಪಾಡ್‌ ಇಸ್ ಐಬ್ಯಾಡ್ ಪಾರ್ ಫ್ರೀಡಮ್], ಫ್ರೀ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಫೌಂಡೇಶನ್, ೨೦೧೦</ref><ref name="The iPad Is Not a Computer">ಚೆರ್ರಿ, ಸ್ಟಿವನ್‌ [https://spectrum.ieee.org/consumer-electronics/portable-devices/the-ipad-is-not-a-computer ದಿ ಐಪಾಡ್ ಇಸ್ ನಾಟ್‌ ಎ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್], IEEE ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಮ್, ೨೦೧೦</ref><ref name="popsci.com">ಕಾನ್‌ಲಾನ್, ಟಾಮ್‌ [http://www.popsci.com/gadgets/article/2010-01/ipad%E2%80%99s-closed-system-sometimes-i-hate-being-right ದಿ ಐಪಾಡ್ಸ್ ಕ್ಲೋಸ್ಡ್ ಸಿಸ್ಟಮ್: ಸಮ್‌ಟೈಮ್ಸ್ ಐ ಹೇಟ್ ಬಿಯಿಂಗ್‌ ರೈಟ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100420043520/http://www.popsci.com/gadgets/article/2010-01/ipad%E2%80%99s-closed-system-sometimes-i-hate-being-right |date=2010-04-20 }}, ಪಾಪ್ಯೂಲರ್ ಸೈನ್ಸ್‌, ೨೦೧೦</ref> ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಹೊಸದಾದ ಮೊಬೈಲ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಆಧಾರಿತ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ವಾಲ್ಡ್ ಗಾರ್ಡನ್ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅವು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನಂತೆಯೇ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ==ಇತಿಹಾಸ== {{Main|History of tablet computers}} [[ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಶೇಷ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಪೆನ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಗೆ ಉದಾಹರಣೆ, ಮತ್ತು ಹಾಗೇ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ -ಆಧಾರಿತ ಪಿಸಿಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.]] ಈಗಿನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪರಿಚಿತರಾಗಿರುವ ಜನರಿಗೆ ಈ ಮಾರ್ಗಗಳ ಗಹನತೆಯು ಸ್ವಲ್ಪ ಅಚ್ಚರಿ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೈಬರಹಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗೆ ೧೯೮೮ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ಹಕ್ಕು ಸ್ವಾಮ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref name="Gray">{{Citation | last =Gray | first =Elisha | coauthors = | title =Telautograph | work = | pages = | language = | publisher =United States Patent 386,815 (full image) | date =1888-07-31 | url =http://www.freepatentsonline.com/386815.pdf | accessdate = | archive-date =2023-07-16 | archive-url =https://web.archive.org/web/20230716212904/https://www.freepatentsonline.com/386815.pdf | url-status =dead }}</ref> ಕೈಬರಹದ ಚಲನೆಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಮೂಲಕ ಕೈಯಿಂದ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ೧೯೧೫ರಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref name="Goldberg">{{Citation | last=Goldberg | first=H.E. | title = Controller | publisher=United States Patent 1,117,184 (full image) | url=http://www.freepatentsonline.com/1117184.pdf | accessdate = | date=1915-12-28 }}</ref> ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ನ ಬದಲಾಗಿ ಕೈಬರಹದ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಆಧುನಿಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ-ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದು ೧೯೫೬ರಲ್ಲಿ.<ref name="Dimond 232–237">{{Citation | last=Dimond | first=Tom | title=Devices for reading handwritten characters | publisher=Proceedings of Eastern Joint Computer Conference | pages=232–237 | date=1957-12-01 | url=http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Dimond57 | accessdate=2008-08-23 | archive-date=2012-01-10 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120110140037/http://rwservices.no-ip.info:81/pens/biblio70.html#Dimond57 | url-status=dead }}</ref> ಹಲವಾರು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಯ ಸಿಸ್ಟಂಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ೧೯೮೦ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಹಲವಾರು ಕಂಪನಿಗಳು ಇದ್ದವು: ಪೆನ್‌ಸೆಪ್ಟ್, ಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್ಸ್ ಇಂಟಲಿಜೆನ್ಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್, ಮತ್ತು ಲೈನಸ್ ಇವುಗಳು ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತವಾದವು. ನಂತರದಲ್ಲಿ, ಗೊ ಕಾರ್ಪ್. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿ.ಸಿ.ಗಾಗಿ ಪೆನ್‌ಪಾಯಿಂಟ್ ಒಎಸ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ ಅನ್ನು ಹೊರತಂದಿತು: ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿ.ಸಿ. ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಮೊಕದ್ದಮೆಯನ್ನು ಗೊ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ನ ಒಂದು ಪೇಟೆಂಟ್ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.<ref name="Mintz">{{Citation | last =Mintz | first =Jessica | coauthors = | title =Microsoft to Appeal $367M Patent Ruling | work = | pages = | language = | publisher =The Associated Press | date =2008-04-04 | url = http://www.usatoday.com/tech/products/2008-04-04-2507619152_x.htm | accessdate = 2008-09-04 }}</ref> ಫ್ರಂಟ್‍ಪಾತ್‍ನಿಂದ ಅಳವಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ [[ಲಿನಕ್ಸ್]] ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ನ ಒಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಅಳವಡಿಕೆಯೇ ಪ್ರೋ ಗೇರ್. ಪ್ರೋಗೇರ್‌ನಲ್ಲಿ ಟ್ರಾನ್ಸ್‍ಮೆಟಾ ಚಿಪ್ ಮತ್ತು ಒಂದು ರೆಸಿಸ್ಟಿವ್ ಡಿಜಿಟೈಝರ್‌ನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರೋಗೇರ್‌ ಸ್ಲ್ಯಾಕ್‌ವೇರ್ ಲಿನಕ್ಸ್‌ನ ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದಿತು, ಆದರೆ ತದನಂತರ ಅದನ್ನು ವಿಂಡೋಸ್ ೯೮ ನೊಂದಿಗೆ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ೨೦೦೦ ರಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಕಂಪನಿಯು ತನ್ನ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳಿಗೆ "ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ." ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಮೂಲಕ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಆ ಪದವನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತಂದಿತು. ಅದು ಆಗ ತನ್ನ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ವಿಂಡೋಸ್ ಒಎಸ್‌‌ನ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಉನ್ನತೀಕರಿಸಿದ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ರನ್ ಮಾಡಿತ್ತು.<ref name="TabletPC,2000" /><ref name="MStabletPC">[http://msdn.microsoft.com/en-us/library/ms840465.aspx MSDN, ''ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.'' ]</ref> ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳನ್ನು ವ್ಯವಹಾರದ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ನೋಟ್-ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧನಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರಕಾರ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಸದೃಢ ಸಾಧನವಾಗಿ ಇದನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://itmanagement.earthweb.com/netsys/article.php/1495701/Tablet-PC-Coming-to-an-Office-Near-You.htm|title=Tablet PC: Coming to an Office Near You?|access-date=2011-02-17|archive-date=2011-08-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20110828042232/http://itmanagement.earthweb.com/netsys/article.php/1495701/Tablet-PC-Coming-to-an-Office-Near-You.htm|url-status=dead}}</ref> ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳು ಅವುಗಳಲ್ಲಿನ ಸರಿಪಡಿಸಲಾಗದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆಯಲು ಸೋತವು. ಈ ಸಾಧನಗಳು ಒಂದೇ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಹೊತ್ತು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಆಗದಷ್ಟು ಭಾರವಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳು ಅವುಗಳನ್ನು ಸ್ಲೇಟ್ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಿಲ್ಲ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ಇದನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ್ದ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು ಎಲ್ಲ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಲಭ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ.<ref>{{cite web|url=http://www.demystifyingusability.com/2009/11/making-things-easier-with-tablet-computing.html|title=Making Things Easier with Tablet computing?}}</ref> ಆದರೆ ತನ್ನ ಐಪ್ಯಾಡ್ ಸಾಧನವನ್ನು ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬಿಡುವ ಮೂಲಕ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬಲವನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದು ಆ‍ಯ್‌ಪಲ್ ಸಂಸ್ಥೆ.<ref>ಇಟನ್, ನಿಕ್ [http://blog.seattlepi.com/microsoft/archives/199045.asp ದಿ ಐಪಾಡ್‌/ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ. ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಡಿಫೈನ್ಡ್‌‍?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110201221303/http://blog.seattlepi.com/microsoft/archives/199045.asp |date=2011-02-01 }}, ಸಿಯಾಟಲ್ ಪೊಸ್ಟ್‌-ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸರ್‌, ೨೦೧೦</ref> ಪಿ.ಸಿ. ಪದ್ಧತಿಯಿಂದ ಬೇರೆಯಾಗಿ, ಐಪ್ಯಾಡ್‌ ಬಳಕೆದಾರನಿಗೆ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತದೆಯಾದರೂ<ref name="iPad is iBad for freedom" /><ref name="The iPad Is Not a Computer" /><ref name="popsci.com" />, ಅದರ ಟಚ್ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗಾಗಿ ಮಾಡಿರುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು<ref>ಜಾಬ್ಸ್‌, ಸ್ಟೀವ್ [http://www.apple.com/hotnews/thoughts-on-flash/ ಥಾಟ್ಸ್‌ ಆನ್ ಫ್ಲಾಶ್‌], ಆ‍ಯ್ಪಲ್, ೨೦೧೦</ref> ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿಯೇ ಒಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ‌.<ref name="BallStillDoesnt2010">ಬ್ರೈಟ್‌, ಪೀಟರ್ [https://arstechnica.com/microsoft/news/2010/07/ballmer-and-microsoft-still-doesnt-get-the-ipad.ars ಬಾಲ್ಮರ್‌ ( ಆಂಡ್‌ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌) ಸ್ಟಿಲ್ ಡಸ್‌ನಾಟ್ ಗೆಟ್‌ ದಿ ಐಪಾಡ್‌, ಆರ್ಸ್‌ ಟೆಕ್ನಿಕಾ], ೨೦೧೦</ref> ಮೇ ೨೦, ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ, ಐಡಿಸಿ ಒಂದು ಪತ್ರಿಕಾ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಅದರಲ್ಲಿ ''ಮೀಡಿಯಾ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌'' ಅನ್ನು ೭ ರಿಂದ ೧೨ ಇಂಚು ಪರದೆ ಇರುವ, ಹಗುರವಾದ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗಳಿರುವ "ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿ ಎಆರ್‌ಎಂ ಪ್ರೊಸೆಸರ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುವ" ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಾಧನವಾಗಿದ್ದು, ಇದು "ವಿಸ್ತಾರ ಶ್ರೇಣಿಗಳ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೂಲತಃ ಏಕ-ಕಾರ್ಯ ಸಾಧನಗಳಾದ ಇ-ರೀಡರ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿತು.<ref name="idc">{{cite web|url=http://www.idc.com/about/viewpressrelease.jsp?containerId=prUS22345010&sectionId=null&elementId=null&pageType=SYNOPSIS|title=IDC Forecasts 7.6 Million Media Tablets to be Shipped Worldwide in 2010|author=[[IDC]] Press Release:|access-date=2011-02-17|archive-date=2010-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20101227114428/http://www.idc.com/about/viewpressrelease.jsp?containerId=prUS22345010&sectionId=null&elementId=null&pageType=SYNOPSIS|url-status=dead}}</ref> ಐಡಿಸಿ‌ಯು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗೆ ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ೭.೬ ಮಿಲಿಯನ್ ಘಟಕಗಳಿಂದ ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ೪೬ ಮಿಲಿಯನ್ ಘಟಕಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದಿದೆ. ಬಳಕೆದಾರರ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಪ್ರದರ್ಶನ ೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ ಐಪ್ಯಾಡ್‌ಗೆ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನೀಡುವಂತಹ ೮೦ ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹೊಸ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳ ಘೋಷಣೆ ಮಾಡಿದ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು: ಮೊಟೊರೋಲಾ, ಸ್ಯಾಮ್‌ಸಂಗ್‌, ವಿಜಿಯೊ, ತೋಷಿಬಾ, ಅಸುಸ್‌, ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸಂಸ್ಥೆ ನೋಶನ್ ಇಂಕ್. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ [[ಗೂಗಲ್|ಗೂಗಲ್‌]]ನ ಮೊಬೈಲ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಆದ [[ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡ್ (ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ)|ಆಂಡ್ರಾಯಿಡ್‌]] ೩.೦ ಹನಿಕಾಂಬ್‌ ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ.<ref>[http://articles.latimes.com/2011/jan/06/business/la-fi-ces-tablets-20110106 ಲಾಸ್‌ ಎಂಜಲೀಸ್ ಟೈಮ್ಸ್, ಜನವರಿ 6, 2011] ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ಸ್ ಆಟ್‌ ಸಿಇ‍ಎಸ್</ref> ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ರೋಗಿಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು. ==ಟಚ್ ಬಳಕೆದಾರ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್== ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಭಾಗವೆಂದರೆ ಟಚ್ ಇನ್‌ಪುಟ್. ಇದು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸ್ವೇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಬರುವ [[ವಾಸ್ತವಾಭಾಸದ ಕೀಲಿಮಣೆ|ವರ್ಚುವಲ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್]] ಮುಖಾಂತರ ಟೈಪ್ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಕಮ್ಯಾಂಡ್‌ ಲೈನ್ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌‌ ಅಥವಾ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಸ್ ಬಳಕೆಯ ಡಬ್ಲೂಐಎಂಪಿ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌‌ಗಿಂತ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಹೆಚ್ಚಿನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬಳಕೆದಾರ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ ಅನ್ನು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=October 2010}} ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಇವೆಂಟ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ಕೀಬೋರ್ಡ್ ಅಥವಾ ಮೌಸ್ ಬದಲಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಸ್ಪಂದಿಸಬೇಕು. ಹಾಗಾದಾಗ ಸೊಮ್ಯಾಟೋಸೆನ್ಸರಿ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ ನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಭಾಗವಾದ ಅನುಕಲಿತ ಕೈ-ಕಣ್ಣಿನ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಧನ ಅನ್ವಯೀಕರಣವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳು ಅಥವಾ ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಬೇರೆಯೇ ಆಗಿದ್ದರೂ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು ಸದ್ಯದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್ ಪಿ.ಸಿ. ಮಾರಾಟವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ಮಾರಾಟವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ.<ref>{{Cite web |url=http://news.cnet.com/8301-13579_3-20016818-37.html |title=ಬೆಸ್ಟ್‌ ಬೈ: ಐಪಾಡ್ ಕಟ್ಟಿಂಗ್‌ ಇಂಟು ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್ ಸೇಲ್ಸ್‌ |access-date=2011-02-17 |archive-date=2011-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110617064236/http://news.cnet.com/8301-13579_3-20016818-37.html |url-status=dead }}</ref><ref>[http://tech.fortune.cnn.com/2010/09/17/notebook-sales-growth-goes-negative-can-we-blame-the-ipad-yet/ ನೋಟ್‌ಬುಕ್‌ ವ್ಯಾಪಾರ ಹೆಚ್ಚಳ ಋಣಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100918070945/http://tech.fortune.cnn.com/2010/09/17/notebook-sales-growth-goes-negative-can-we-blame-the-ipad-yet/ |date=2010-09-18 }}[http://tech.fortune.cnn.com/2010/09/17/notebook-sales-growth-goes-negative-can-we-blame-the-ipad-yet/ ನಾವು ಐಪಾಡ್‌ಗಳನ್ನು ಇದಕ್ಕಾಗಿ ದೂಷಿಸಬಹುದೇ?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100918070945/http://tech.fortune.cnn.com/2010/09/17/notebook-sales-growth-goes-negative-can-we-blame-the-ipad-yet/ |date=2010-09-18 }}</ref><ref>[http://www.marketwatch.com/story/tablets-hurt-pc-sales-but-not-apples-mac-2010-10-13 ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌‌ಗಳು ಪಿ.ಸಿ.ಯ ವಹಿವಾಟಿನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತಿವೆ ಆದರೆ ಮ್ಯಾಕ್‌ಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮೇಲಲ್ಲ]</ref> ಇದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ "ಬೆರಳ ಬಳಕೆಯ ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್" ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌‌ ಕುರಿತು ನೋಡುವುದಾದರೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ನಿಜವಾಗಿದ್ದು, ನಿಜವಾದ ವಸ್ತುಗಳು ಹೇಗೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತವೆಯೋ ಹಾಗೆ ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ. ====ಕೈಬರಹ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ==== [[File:人-red.png|thumb|200px|right|ಚೀನಾದ ಕ್ಯಾರೆಕ್ಟರ್‌ನ ಅರ್ಥ "ಪರ್ಸನ್" (, Mandarin: rén, Korean: in, Japanese: jin, nin; hito, ಕ್ಯಾಂಟೊನಿಸ್:ಜನವರಿ 4). ಈ ಕ್ಯಾರೆಕ್ಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಎರಡು ಸ್ಟ್ರೋಕ್‌ಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಗಾಢ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿದ್ದು ಮೊದಲನೆಯದು, ಎರಡನೆಯದು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ತೋರ್ಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು.ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರದೇಶವು ಬರವಣಿಗೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉಪಕರಣದ ಮೊದಲನೆಯ ಜಾಗವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.]] ಏಕೆಂದರೆ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಸ್ಟೈಲಸ್ ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವು ಕೈಬರಹ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಇತರೆ ಬೆರಳಿನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಇದನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಬೆರಳಿನಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲ ಪರದೆಗಳು ತಮ್ಮ "ಒತ್ತಡವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವ" ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಿಂದಾಗಿ "ಬದಲಾಗಬಲ್ಲ ಅಗಲದ ಎಳೆಯುವಿಕೆಯ ಆಧಾರದ" ಚೈನೀಸ್/ಜಪಾನೀಸ್/ಕೋರಿಯನ್ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ನಮೂದಿಸುವಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಆದರೆ ಈ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಈಗ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಆ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾ ಚೀನಿಯರು (ವರ್ಚುವಲ್) ಕೀಬೋರ್ಡನ್ನೇ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.<ref>[https://web.archive.org/web/20120612015138/http://ca.news.yahoo.com/s/afp/100826/technology/lifestyle_hongkong_china_japan_culture_technology ಚೀನಾ ಕೀಬೋರ್ಡ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಇನ್‌ಪುಟ್‌ನ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದೆ.]</ref> ===ಟಚ್‌‍ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್‌=== ಟಚ್‌‍ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳು ಎರಡು ರೀತಿಯವಾಗಿವೆ; *'''ನಿರೋಧಶೀಲ''' : ನಿರೋಧಶೀಲ ಟಚ್‌‍ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದು, ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಮೇಲಿನ ಯಾವುದೇ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಸ್ಪಂದನಶೀಲವಾಗಿದೆ. ಅವು ಒಂದು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ನಿಖರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ (ಇದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಒಮ್ಮೆ ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಮೌಸ್‌ನ ಹಾಗೆ ವರ್ತಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ) ಆದರೆ ನಿಖರವಾಗಿರಲು ಕ್ಯಾಲಿಬ್ರೇಶನ್‌ನ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಗುರುತಿಸುವ ರೆಸೊಲ್ಯೂಶನ್ ಇರುವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ನಿರೋಧಶೀಲ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಸ್ಟೈಲಸ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿರೋಧಶೀಲ ಟಚ್‌‍ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಲ್ಟೀಟಚ್ ಅನ್ವಯಿಸಲು ಅವಕಾಶಗಳಿದ್ದರೂ, ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಮಿತಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಆಧುನಿಕ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್ ಬಳಕೆಯ ಕಡೆ ವಾಲಿದ್ದರಿಂದಾಗಿ ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಹಳೆಯದಾಗಿ ಕೆಪ್ಯಾಸಿಟಿವ್‌ ಟಚ್‌‍ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ ಅದರ ಬದಲಾಗಿ ಬಂತು. *‌'''ಕೆಪ್ಯಾಸಿಟಿವ್''' : ಕೆಪ್ಯಾಸಿಟಿವ್ ಟಚ್‌‍ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳು ನಿರೋಧಶೀಲ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರ ಮತ್ತು ಸ್ಪಂದನಶೀಲವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಇನ್‌ಪುಟ್ ಮಾಡಲು ಅವುಗಳಿಗೆ ಬೆರಳ ತುದಿಯಂತಹ ವಾಹಕ ವಸ್ತುವಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದರಿಂದ ಅವು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಚಿಕ್ಕ ಶ್ರೇಣಿಯ "ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌"ಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಸುಲಭದ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಇವೆ. ಇವು ಸ್ಟೈಲಸ್ ಅನ್ನು ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್‌ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಇತರೆ ಸ್ಪರ್ಶ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: *ಹಸ್ತ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ. ಇದು ಲಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲದ ಹಸ್ತ ಅಥವಾ ಇನ್ನಿತರ ವಸ್ತುಗಳ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದಾಗಿ ಪೆನ್ನಿನಿಂದ ನಮೂದಿಸುವುದಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆ ಮಾಡದಂತೆ ತಡೆಯುತ್ತದೆ. *ಮಲ್ಟಿಟಚ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು, ಮಲ್ಟಿಪಲ್ ಏಕಕಾಲಿಕ ಫಿಂಗರ್‌ಟಚ್‍ಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದಲ್ಲದೇ, ಆನ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅಂಶಗಳ<ref>{{Cite web |url=http://jkontherun.blogs.com/jkontherun/2007/12/so-what-is-mult.html |title=ಜೆಕೆ ಆನ್‌ ದಿ ರನ್: ಸೊ ವಾಟ್‌ ಈಸ್ ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್‌ ? |access-date=2011-02-17 |archive-date=2011-03-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110321093941/http://jkontherun.blogs.com/jkontherun/2007/12/so-what-is-mult.html |url-status=dead }}</ref> ವಿಸ್ತರಿತ ಕೈಚಳಕ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯ-೨೦೧೦ರಿಂದ ಮೊಬೈಲ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿರುವ ಹೊಸ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ವಿಂಟೆಲ್ ಪ್ಯಾರಾಡೈಮ್ ಗಿಂತ ಮೊದಲೇ ಬಂದಿದ್ದು, ಅವು ವಿಭಿನ್ನ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌‌ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅವು ಹೊಸ ರೀತಿಯ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಾಧನವನ್ನು ರಚಿಸಿವೆ.<ref name="iPadTIMEreview" /> ಈ ಮೊಬೈಲ್ ಒಎಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಸಾಧನಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೆರಳಿನಿಂದ ಬಳಸಲ್ಪಡುವವಾಗಿದ್ದು, ಅವು ಮಲ್ಟಿ-ಟಚ್‌ ಕೆಪ್ಯಾಸಿಟಿವ್‌ ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌‍ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆಯೇ ಹೊರತೂ, ಸ್ಟೈಲಸ್ ನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವ ಸಾಧಾರಣ ನಿರೋಧಶೀಲ ಟಚ್‌‍ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು ಐಪ್ಯಾಡ್‌ ಆಗಿದ್ದು, ಉಳಿದವು ನಂತರ ಬಂದವು. ಆವರೆಗೂ ಚಿಕ್ಕ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ (ಉದಾ, ಎಂಪಿ೩ ಪ್ಲೇಯರ್ ಮತ್ತು ಸೆಲ್ ಫೋನ್‌ಗಳು) ಬಳಸಲಾದಂತಹ [[ARM ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್ (ವಿನ್ಯಾಸ)|ಎಆರ್‌ಎಂ ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್]] ಪ್ರೊಸೆಸರ್‌ನ ಒಂದು ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಈ ಹೊಸ ಪ್ರಕಾರದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಅವು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ರೌಸಿಂಗ್, ಚಿಕ್ಕಮಟ್ಟದ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯ ಮತ್ತು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಕ್ರೀಡೆಗಳಂತಹ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಶಕ್ತ ಸಾಧನಗಳಾದವು (ಅದರಲ್ಲೂ ಎ‌ಆರ್‌ಎಮ್ ಕಾರ್ಟೆಕ್ಸ್ ಫ್ಯಾಮಿಲಿಯ ಪರಿಚಯದ ನಂತರ). ಇದು x೮೬ ಪ್ರಿಕಂಡಿಶನ್ (ವಿಂಡೋಸ್ ಸಮನ್ವಯತೆಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ) ಗಿಂತ ಮೊದಲೇ ಬಂದಿತ್ತು.<ref name="The Coming War: ARM versus x86" /> ಕೆಲವು ವೃತ್ತಿಪರ-ದರ್ಜೆಯ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳು ಒತ್ತಡ ಸಂವೇದನೆಯಿರುವ ಫಿಲ್ಮ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದು, ಅವು ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿರುವಂತ ಒತ್ತಡ ಸಂವೇದನೆಯನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಬೆರಳತುದಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಕೆಪ್ಯಾಸಿಟಿವ್‌ ಟಚ್-ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಒತ್ತಡದ ಬಲದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಸ್ಪಂದಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="buxtonoverview">ಬಕ್ಸ್‌ಟನ್, ಬಿಲ್‌. [http://www.billbuxton.com/multitouchOverview.html "ಮಲ್ಟಿಟಚ್‌ ಒವರ್‌ವೀವ್"]</ref> ==ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿಯ ವಿವಿಧತೆ== ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ‍್ಗಳು ವಿವಿಧ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿಯಿಂದ ಪಿಡಿಎ‌ವರೆಗಿನ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಇವು ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪರ್ಸನಲ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ‍್ಗಳು ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್‌ನಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದವಾಗಿದ್ದು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಇದೇ ಈಗ ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಸಂಚಾರಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ‍್ ಆಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಹೊಸ ಜನರೇಷನ್‌ನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಚಿಕ್ಕ ಗಾತ್ರದವುಗಳಾಗಿದ್ದು ಇದರಲ್ಲಿ ಆರ್‌ಐಎಸ್‌ಸಿ, [[ARM ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್ (ವಿನ್ಯಾಸ)|ಎ‍ಆರ್‌ಎಮ್]] ಅಥವಾ ಎಮ್‌ಐಪಿಎಸ್ ಸಿಪಿಯು ಮತ್ತು ಪಿಡಿಎ‌ಗಳ ಗಾತ್ರದವರೆಗೆ ಇರುವಂತವಾಗಿವೆ. ===ಬುಕ್‌ಲೆಟ್‌=== ಬುಕ್‌ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಡ್ಯೂಯಲ್ ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಪುಸ್ತಕದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಡಚಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ವಿಶಿಷ್ಟ ಬುಕ್‌ಲೆಟ್ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳನ್ನು ಮಲ್ಟಿಟಚ್‌ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಪೆನ್‌ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಿಜಿಟಲ್ ಡೇ ಪ್ಲ್ಯಾನರ್‌ಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ, ಹಾಗೂ ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್ ಸರ್ಫಿಂಗ್ ಸಾಧನಗಳು, ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಪ್ಲ್ಯಾನರ್‌ಗಳು, ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಪ್ಲ್ಯಾನರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವೀಡಿಯೋಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು, ನೇರ ಟಿವಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಈ-ರೀಡಿಂಗ್‍ಗಾಗಿ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ವಿನ್ಯಾಸಿಸಲಾಗಿದೆ. ===ಸ್ಲೇಟ್‌=== ಸ್ಲೇಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಬರೆಯುವ ಸ್ಲೇಟ್‍ಗಳಂತೆ ಹೋಲುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಬರವಣಿಗೆಗಾಗಿ ಬಳಸುವ ಸ್ಲೇಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಲ್ಲ ಬಳಕೆದಾರರು ಸಕ್ರೀಯ ಡಿಜಿಟೈಸರ್‌ ಮೂಲಕ ಬರಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಪರದೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ ಅನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಅಥವಾ ಸ್ಟೈಲಸ್ ಅನ್ನು ಕೂಡಾ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅಥವಾ ಪೂರಕ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ ಅನ್ನು [[ತಂತಿರಹಿತ|ವೈರ್‌ಲೆಸ್]] ಸಂಪರ್ಕದ ಯುಎಸ್‍ಬಿ ಸಂಪರ್ಕದ ಮೂಲಕ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿ.ಸಿ.‍ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಣ್ಣ {{convert|8.4|-|14.1|in|cm|abbr=off|disp=s}} ಎಲ್‌ಸಿಡಿ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆಯಲ್ಲದೇ, ಆರೋಗ್ಯಸೇವೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಅತಿಥಿಸತ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಫೀಲ್ಡ್ ವರ್ಕ್‌ಗಳಂತಹ ನೇರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ. ಫೀಲ್ಡ್ ವರ್ಕ್‌ಗಳಿಗಾಗಿನ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‌ಗಳಿಗೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸ್ಥಿರ ವಿಶೇಷ ಗುಣಗಳಿರುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿ.ಸಿ. ಗಳ ಅಗತ್ಯತೆಯಿರುತ್ತದೆಯಲ್ಲದೇ, ಅವುಗಳು ಉಷ್ಣ ನಿರೋಧಕತೆ, ಆರ್ದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಡ್ರಾಪ್/ವೈಬ್ರೇಷನ್ ‍ಹಾನಿಯಂತಹ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂಚಾರಿ ಗುಣ ಮತ್ತು ಒರಟು ಬಳಕೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿಯೇ ಇದರಲ್ಲಿ ಚಲನಶೀಲ ಭಾಗಗಳು ಇರದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ===ಕನ್ವರ್ಟಿಬಲ್ ನೋಟ್‍ಬುಕ್=== [[File:Lenovo-X61-Tablet-Mode.jpg|thumb|280px|right|ಲೆನೆವೊ X61, ಸ್ಲೇಟ್‌ ರೀತಿಯಲ್ಲಿರುವಂತದ್ದು]] ಪರಿವರ್ತಕ ನೋಟ್‍ಬುಕ್‌ಗಳು ಜೋಡಿತ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ನೊಂದಿಗಿರುವ ಮೂಲ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಆಧುನಿಕ ಲ್ಯಾಪ್‍ಟಾಪ್‍ಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಸ್ಲೇಟ್‍ಗಳಿಗಿಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ತೂಕ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಕನ್‌ವರ್ಟಿಬಲ್(ಪರಿವರ್ತಕಗಳ) ಬೇಸ್‍ಗಳು ಸ್ವಿವೆಲ್ ಹಿಂಜ್ ಅಥವಾ ರೊಟೇಟಿಂಗ್ ಹಿಂಜ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಿಂಗಲ್ ಜಾಯಿಂಟ್‍‍ನಲ್ಲಿ ಡಿಸ್‍ಪ್ಲೇಗೆ ಜೋಡಿಣೆಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಜಾಯಿಂಟ್, ಸ್ಕ್ರೀನ್ ೧೮೦°ಯ ಮೂಲಕ ತಿರುಗಲು ಸಹಕರಿಸುವುದಲ್ಲದೇ ಫ್ಲ್ಯಾಟ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಸರ್ಫೇಸ್ ಅ‌‍ನ್ನು ಒದಗಿಸಲು. ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ನ ಮೇಲ್ಭಾಗವನ್ನು ಮಡಚಿ ಹಿಡಿಯತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ವಿನ್ಯಾಸವು ನೋಟ್‍ಬುಕ್‌ನಷ್ಟೇ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಭೌತಿಕ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅಷ್ಟಾಗಿ ತೋರದು. ಕೆಲವೊಂದು ಉತ್ಪಾದಕರು ಈ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳ ಅಂಶಗಳನ್ನು ತೊಡೆದು ಹಾಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ಯಾನಾಸೋನಿಕ್ ಟಫ್‍ಬುಕ್ ೧೯ ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವ ನೋಟ್‌‌ಬುಕ್ ಎಂದು ಪ್ರಚಾರ ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಸರ್‌‍ನ ಒಂದು ಮಾದರಿ (ಟ್ರಾವೆಲ್ ಮೇಟ್ C೨೧೦)ಯು ಸ್ಲೈಡಿಂಗ್ ಡಿಸೈನ್ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದು ಸ್ಲೇಟ್ ಲೈಕ್ ಪೊಸಿಷನ್‌ನಿಂದ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಸ್ಲೈಡ್ಸ್ ಅಪ್ ಆಗುವುದಲ್ಲದೇ, ಲ್ಯಾಪ್‌‍ಟಾಪ್ ಮೋಡ್‍ ಅನ್ನು ಒದಗಿಸಲು, ಸೂಕ್ತ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಲಾಕ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸ್ಲೈಡ್ ಆಗಬಹುದಾದ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ ಅನ್ನು ಸಿ‍ಇ‌ಎಸ್ ೨೦೧೧ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದನ್ನು ಮೊಟ್ಟಮೊದಲು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಸ್ಯಾಮ್‌ಸಂಗ್‌ ಸ್ಲೈಡಿಂಗ್‌ ಪಿ.ಸಿ.೭ ಸಿರೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ<ref name="Samsung Sliding PC7 Series">ಉತ್ಪನ್ನ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಡೆಮೊ [http://www.alltouchtablet.com/touchscreen-tablet-news/samsung-sliding-pc-7-is-the-slider-laptoptablet-you-ever-wanted-6343/ ಸ್ಯಾಮ್‌ಸಂಗ್‌ ಸ್ಲೈಡಿಂಗ್‌ ಪಿ.ಸಿ.7 ಸಿರೀಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110112095642/http://www.alltouchtablet.com/touchscreen-tablet-news/samsung-sliding-pc-7-is-the-slider-laptoptablet-you-ever-wanted-6343/ |date=2011-01-12 }}, ಆಲ್‌ಟಚ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌, ೨೦೧೧</ref>. ಇದು ಒಂದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಆಗಿದ್ದು ಇದರಲ್ಲಿ ಇಂಟೆಲ್ ಆಟಮ್ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಹೊಸತಾದ ಸ್ಲೈಡಿಂಗ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು ಇದು ಆ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಲಾಪ್‌ಟಾಪ್‌ನಂತೆ ಬಳಸಲು ಅಥವಾ ಕೀ ಬೋರ್ಡ್‌ ಕಾಣದಂತೆ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಲಾಕ್‌ ಆದಾಗ ಸ್ಲೇಟ್‌ನಂತೆ ಬಳಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಈ ವಿನ್ಯಾಸದ ಕುರಿತಾದ ಪ್ರಸ್ತುತತೆಯು ಇನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿತವಾಗಬೇಕಾಗಿದ್ದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿಸಿ ಮತ್ತು ನೋಟ್‌ಬುಕ್‌ ಎರಡರ ವಿಶೇಷತೆಯನ್ನು ಒಂದುಗೂಡಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದಿದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಡೆಲ್‌ನಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗುತ್ತಿರುವ ಮುಂಬರುವ ಇನ್‌ಸ್ಪಿರಾನ್ ಡ್ಯೂ, ತೆರೆದಾಗ ಪಾರ್ಶ್ಚ ಚಲನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತದ್ದಾಗಿದೆ. ಪರಿವರ್ತಕಗಳು ನೋಟ್‌ಬುಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಸ್ಪೆಕ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ನೆಟ್‍ವರ್ಟಿಬಲ್‌ಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. === ಹೈಬ್ರಿಡ್‌‍ === ಎಚ್‌ಪಿ/ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ ಟಿಸಿ ೧೦೦೦ ಮತ್ತು ಟಿಸಿ೧೧೦೦ ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಂದ ಹೈಬ್ರಿಡ್ಸ್ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಸ್ಲೇಟ್ ಮತ್ತು ಕನ್‌ವರ್ಟಿಬಲ್‍ಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣ‍ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಕನ್‌ವರ್ಟಿಬಲ್‍ಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಡಿಟ್ಯಾಚೇಬಲ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸುವಾಗ, ಕನ್‌ವರ್ಟಿಬಲ್‍ಗಳ ಲಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಡಿಟ್ಯಾಚೇಬಲ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ಗಳೊಂದಿಗಿರುವ ಹೈಬ್ರಿಡ್‌ಗಳು ಸ್ಲೇಟ್ ಮಾಡೆಲ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಗೊಂದಲವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಪರಿಶುದ್ಧ ಸ್ಲೇಟ್ ಮಾಡೆಲ್‍ಗಳಿಗಾಗಿನ ಡಿಟ್ಯಾಚೇಬಲ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ಗಳು, ಪರಿವರ್ತಕಗಳಂತೆ, ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‍ಗಳು ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಉಳಿಯಲು ಆವರ್ತಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. === ಡೆಸ್ಕ್‌ ಟಾಪ್‌ === {{Main|Tablet personal computer|Microsoft Tablet PC}} ''ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ (ಟ್ಯಾಲ್ಲೇಟ್ ಪಿಸಿ)'' ಯು ಸುಲಭವಾಗಿ ಒಯ್ಯಲಯ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಗಿದ್ದು, ಇದು ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ ಅನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಇನ್‌ಪುಟ್‌ ಡಿವೈಸ್ ಆಗಿ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಕ್ಲಾಸಿಕ್ ಡೆಸ್ಕ್ ಟಾಪ್ ಒಎಸ್‌ನ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಡಿ (ಪರಿಸ್ಕೃತ) ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="Beck H 2009, p 402" /> ಇದನ್ನು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಬಳಕೆ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುಂತೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="Haven, Kendall F. 2006, p 191" /><ref name="TabletPC,2000" /> ೨೦೦೦ ಮತ್ತು<ref name="Microsoft Tablet PC Overview" /> ೨೦೦೧ (೬೨)ರಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ಟೊಸಾಪ್ಟ್ ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಲ್ಪನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು. ಡೆಸ್ಕ್ ಟಾಪ್‌ನ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ<ref name="Free software and cellphones" /> ಯಾವುದೇ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್ ಆಕಾರವನ್ನು ನಿಸಂಕೋಚವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. <ref name="marketwatch.com" /> ಹಳೆಯ ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು x೮೬ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದ್ದು,<ref name="marketwatch.com" /> ಇವುಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಒಎಸ್‌‍ಗಳ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.(ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ವಿಂಡೋಸ್ ಮತ್ತು ಅಬಂಟು ಲಿನಕ್ಸ್). ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌, ಮೌಸ್‌ನ ಬದಲಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬದಲಿಗೆ ಸುಧಾರಿತ ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವೈಶಿಷ್ಟತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಹೊಸ ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸ್ಟೆಲಸ್‌ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ವೈಶಿಷ್ಟವಾದ ಡೆಸ್ಕ್ ಟಾಪ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಕ್ಲೋಸ್ ವಿಂಡೋ ಬಟನ್ ಹಾಗೂ ಜಿಯುಐ (ಗ್ರಾಫಿಕಲ್ ಯುಸರ್ ಇಂಟರ್‌ಫೆಸ್ ವಿಡ್ಜೆಟ್‌ನ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.{{Citation needed|date=December 2010}} ==ಉಪಕರಣ ವಿನ್ಯಾಸ== {{See also|Comparison of tablet PCs|Comparison of ARM tablets}} <ref>[http://news.cnet.com/Intel-has-ARM-in-its-crosshairs---page-2/2100-1006_3-6210033-2.html?tag=mncol ಇಂಟೆಲ್‌ ಹ್ಯಾಸ್ ಎಆರ್‌ಎಮ್ ಇನ್ ಇಟ್ಸ್ ಕ್ರಾಸ್‌ಹೇರ್ಸ್]</ref>, x೮೬ ಮತ್ತು [[ARM ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್ (ವಿನ್ಯಾಸ)|ಎಆರ್‌ಎಂ]]ಎನ್ನುವ ಈ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿದೆ. x೮೬ ಸೇರಿದಂತೆ x೮೬-೬೪ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಇದರ ಬಳಕೆ ಲ್ಯಾಟ್‌ಟಾಪ್‌ಗಳಲ್ಲಿದ್ದು, ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಾಪ್ಟ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್‌ಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ವಿಂಡೋಸ್ ಆವೃತ್ತಿಯ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಜೂಜೂ(JooJoo) ವಿನಂತಹ ನಾನ್-ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಧಾರಿತ x೮೬ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆ‌‍ಟ್‌ಗಳಿವೆ. ಐಪಾಡ್ (ಐಪ್ಯಾಡ್‌)ನ ಯಶಸ್ಸಿನಿಂದಾಗಿ ಎಆರ್‌ಎಂ ಹೆಸರನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.<ref>{{cite web|title=Apple iPad Price, Features Say “ARM” All Over|url=http://www.bnet.com/blog/mobile-internet/apple-ipad-price-features-say-8220arm-8221-all-over/133|publisher=bnet}}</ref> ಮೊಬೈಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗೆ ಎಆರ್‌ಎಂ ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವೌಲ್ಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮೊಬೈಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗುತ್ತಿದ್ದು ಆಂಡ್ರಾಯಿಡ್‌ ಗೆಲಾಕ್ಸಿ ಟ್ಯಾಬ್‌ ಜೊತೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಿಸುವ ಸ್ಯಾಮ್‌ಸಂಗ್‌ನಂತಹ ಉತ್ಪಾದಕರು ಸಣ್ಣ ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಇತರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳು== *'''ಎಕ್ಸೆಲೆರೊಮೀಟರ್‌ ''' : ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್‌ನ ಭೌತಿಕ ಚಲನೆಯನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚುವ ಯುನಿಟ್‌ ಅನ್ನು ಎಕ್ಸೆಲೆರೊಮೀಟರ್‌ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಬಳಕೆಗೆ ಉಪಯೋಗವಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಇದಕ್ಕೇ ಬಳಸಬೇಕು ಎಂಬ ಸೂಕ್ತ ಎಂಬ ಅಡೆತಡೆಗಳೇನೂ ಇಲ್ಲ. ಎಕ್ಸೆಲೆರೋಮೀಟರ್‌ ಅನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಇರುವ ಜಾಗವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು ಹಾಗೂ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ನ [[ಚಲನೆ|ಚಲನವಲನ]]ಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವೆರಡರಲ್ಲೂ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ನ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ ಆಗಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. *'''ಸುತ್ತಲಿರುವ ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ಸಾಮಿಪ್ಯ ಗ್ರಹಿಕೆ''' ಗಳು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ’ಗ್ರಹಿಕೆ’ಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗೆ ನಿಗ್ರಹಿತ ಇನ್‌ಪುಟ್‌ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿವೆ. *'''ಸಂಗ್ರಾಹಕ ಸಾಧನ:''' ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್‌ಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಸಂಗ್ರಹಣ ತಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದರೆ, ಸಣ್ಣ ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಪಿ೩ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿರುವ ತಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಫ್ಲ್ಯಾಶ್‌ ಮೆಮೊರಿ ಬೋರ್ಡ ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಹಲವು ಬಾರಿ ಸೆಕ್ಯೂರ್‌ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಾರ್ಡ್‌ನಂತಹ ತೆಗೆದು ಹಾಕಬಹುದಾದ ಸಂಗ್ರಹಣ ಸಾಧನಗಳಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ವಿಧಾನದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಇದರಲ್ಲಿ ಘನ ರೂಪದ ಮೆಮೊರಿಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಇದು ಉತ್ತಮ ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವುದಲ್ಲದೆ, ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಲಾರದು. *'''ವೈರ್‌ಲೆಸ್''' ‌: ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಾಗಿದ್ದು, ವೈರ್‌ಲೆಸ್‌, ವೈರ್ ಇರುವ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. [[ವೈ-ಫೈ]] (Wi-fi) ಸಂಪರ್ಕ ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯುಎಸ್‌ಬಿ ಸಂಪರ್ಕದ ಬದಲಾಗಿ ಸನಿಹದಲ್ಲಿರುವ ಇನ್ನೊಂದು (ಬಾಹ್ಯ-perpheral ) ಜೊತೆ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಂವಹನ ನಡೆಸಲು [[Bluetooth|ಬ್ಲೂಟೂಥ್‌]]ನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. *'''೩ಡಿ:''' [[ಮೊಬೈಲ್‌ ಫೋನ್‌ (ಚರ ದೂರವಾಣಿ)|ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್‌]]ನಂತೆ, ದ್ವಿ-ಮಸೂರವನ್ನು ೩ಡಿಸ್ಲೇಟ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ನ ಹಿಂದೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ ನೀಲಿ-ಕೆಂಪು ಗಾಜನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref>ಟಿ-ಮೊಬೈಲ್ ಟು ಸೆಲ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ವಿತ್ ೩-D ಕ್ಯಾಮೆರಾಸ್, ಗ್ಲಾಸಸ್ https://web.archive.org/web/20110204084424/http://news.yahoo.com/s/ap/20110202/ap_on_hi_te/us_tec_techbit3_d_tablet</ref> ==ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟಗಾರ == ಟ್ಯಾಬ್ಲೇಟ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನಂತೆ ವಿವಿಧ ಸಂಖ್ಯೆಯ [[ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣ ಸಾಧನ|ಆಪರೇಟಿಂಗ್‌ ಸಿಸ್ಟಮ್]]‌ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆ, ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್ ಆಧಾರಿತ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ ಆಧಾರಿತ (‘‘""phonelike'') ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ) [[ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ವಿಂಡೋಸ್|ಮೈಕ್ರೊಸಾಪ್ಟ್ ವಿಂಡೋಸ್]] ಮತ್ತು [[ಲಿನಕ್ಸ್|ಲಿನೆಕ್ಸ್]] ಹಂಚಿಕೆದಾರರ ಒಂದು ಸಮುಹವು ಈ ಹಿಂದಿನ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ (ಒ.ಎಸ್. ) ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ತದನಂತರ ಎಚ್‌ಪಿಯು ಉದ್ಯಮಶೀಲತಾ ಮಟ್ಟದ ಟ್ಯಾಬೆಟ್‌ ಅನ್ನು ವಿಂಡೋಸ್‌ನಡಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವೆಬ್‌ ಆಪರೇಟಿಂಗ್‌ ಸಿಸ್ಟಮ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಡಿ ((ವೆಬ್ಒ.ಎಸ್.) ಗ್ರಾಹಕ ಆಧಾರಿತ ಟ್ಯಾಬೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಅಭಿವದ್ಧಿ ಪಡಿಸಿತು. ಮುಂದೆ ಆ‍ಯ್ಪಲ್‌ ಐಒಸ್ ಮತ್ತು [[ಗೂಗಲ್]] [[ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡ್ (ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ)|ಆಂಡ್ರಾಯಿಡ್‌]] ಸೇರಿಂದಂತೆ ವಿಭಿನ್ನ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಅಭಿವದ್ಧಿಯಾಯಿತು. ಉತ್ಪಾದಕರು ಕೂಡ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ವಿಂಡೋಸ್ ಸಿಇ, ಕ್ರೋಮ್‌ ಆಪರೇಟಿಂಗ್‌ ಸಿಸ್ಟಮ್,<ref>{{Cite web |url=http://www.eweekeurope.co.uk/news/hp-hints-at-business-focused-windows-7-tablet-8704 |title=ಎಚ್‌ಪಿ ಉಪಾದ್ಯಕ್ಷ ಟಾಡ್‌ ಬ್ರಾಡ್ಲಿ ಎಚ್‌ ಸ್ಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಎಂಟರ‍್ಪ್ರೈಸ್-ಲೆವೆಲ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳನ್ನಾಗಿಯೂ ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರರ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳನ್ನಾಗಿ ವೆಬ್‌ಒಎಸ್‌ ಆಗಿ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತಾರೆ. =2010-10-5 |access-date=2011-02-17 |archive-date=2011-02-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110217051020/http://www.eweekeurope.co.uk/news/hp-hints-at-business-focused-windows-7-tablet-8704 |url-status=dead }}</ref><ref>[http://www.csmonitor.com/Innovation/Horizons/2010/1023/HP-Slate-500-brings-professional-spin-to-the-tablet-wars ಎಚ್‌ಪಿ ಸ್ಲೇಟ್‌ 500 ರನ್ಸ್ ವಿನ್‌ 7 ಪ್ರೊ], ಆನ್ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸ್ ಲೆವೆಲ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಫ್ರಾಮ್‌ ಎಚ್‌ಪಿ ಪಡೆದ ದಿನಾಂಕ =೨೦೧೦-೧೦-೨೩</ref> ಜೊತೆ ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಪ್ರಸಕ್ತ ವಿಂಡೋಸ್ ೭ ನೆಟ್‌ಬುಕ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೊಲಿಸಿದರೆ ಐಪಾಡ್‌ಗಳ ಬೂಟ್‌ ಟೈಮ್‌ ಒಂದೂವರೆ ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಮಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ‘ಲಾಗ್ ಇನ್’ ಆಗಲು ೫೦ ಸೆಕೆಂಡುಗಳು ತಗಲುತ್ತದೆ.<ref>[http://reviews.cnet.com/8301-31747_7-20001653-243.html?tag=mncol;txt ಐ ಪಾಡ್‌ vs ನೋಟ್‌ಬುಕ್, ಬೂಟ್‌ ಟೈಮ್ ಕಂಪ್ಯಾರಿಸನ್]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಬಿಐಒಎಸ್‌ನಿಂದ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಂಶೋಧನೆ ಆರಂಭವಾದಾಗನಿಂದಲೂ ಈವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದರೆ ‘ಲಾಗ್ ಇನ್’ ಸಮಯ ೨೫ ಸೆಕೆಂಡ್‌ನಲ್ಲೇ ಇದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://news.cnet.com/8301-13924_3-20018475-64.html#ixzz12IPFj4kf |title=ವಿಂಡೋಸ್ ಪಿಸಿಯನ್ನು ಹತ್ತು ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಬೂಟ್ ಆಗುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು |access-date=2011-02-17 |archive-date=2011-02-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110209134655/http://news.cnet.com/8301-13924_3-20018475-64.html#ixzz12IPFj4kf |url-status=dead }}</ref> === ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು === ====ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್==== {{Main|Microsoft Tablet PC}} ಪೆನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗೆ ಮೈಕ್ರೊಸಾಪ್ಟ್ ಬೆಂಬಲವೊದಗಿಸುವ ವಿಂಡೋಸ್‌ಗಳನ್ನು ಮೈಕ್ರೊಸೊಪ್ಟ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅಭಿವದ್ಧಿ ಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ.<ref>http://msdn.microsoft.com/en-us/library/ms840465.aspx</ref> ೨೦೦೧ರ ಮೈಕ್ರೊಸಾಪ್ಟ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಪ್ರಕಾರ<ref>http://www.microsoft.com/presspass/features/೨೦೦೦/nov೦೦/೧೧-೧೩tabletpc.mspx</ref>, ಮೈಕ್ರೊಸಾಪ್ಟ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿಗಳೆಂದರೆ ಪೆನ್ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ x೮೬ ಪಿಸಿಗಳು ಕೈಬರಹ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಕೆ ಮಾಡಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್‌ಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿಗಳಿಗೆ ಬಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಪೆನ್ ಇನ್‌ಪುಟ್‌ (pen input)ಆಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಪೆನ್ ಒಳ ಸುರಿಕೆ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಯ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು ಮೈಕ್ರೊಸಾಪ್ಟ್ ವಿಂಡೋಸ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ. ಇಂದು ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ವಿಂಡೋಸ್ ಆವೃತ್ತಿಯ ವಿಂಡೋಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಗಹ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಬಳಕೆಯ ವಿಂಡೋಸ್ ವಿಸ್ಟಾ ಮತ್ತು ವಿಂಡೋಸ್ ೭ಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಅಭಿವದ್ಧಿ ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಆಧಾರಿತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ವಿಂಡೋಸ್ ಮೌಸ್‌ ಬದಲು ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕೈ ಬರಹದ ಗ್ರಹಿಕೆ ಸೂಚ್ಯ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿಸಿಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ರೊಸಾಫ್ಟ್ ಯುಎಂಪಿಸಿ (ಖಿಇ)ಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ವಿಂಡೋಸ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು ಸಣ್ಣದಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಶ ಕೇಂದ್ರಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು (touch-centric form factor) ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸ್ಲೇಟ್‌ಪಿಸಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮರು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆ‍ಯ್ಪಲ್‌ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ್ದ ಐಪಾಡ್(ಐಪ್ಯಾಡ್‌) ಮುಂಚೂಣಿಯಾಗಿ ವಿಂಡೋಸ್ ೭ ಸ್ಲೇಟ್ ಪಿಸಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|title= Live from Steve Ballmer's CES 2010 keynote|url=http://www.engadget.com/2010/01/06/live-from-steve-ballmers-ces-2010-keynote/|publisher=Engadget|accessdate=4 August 2010}}</ref><ref>[http://news.cnet.com/8301-13860_3-20019267-56.html?tag=mncol;mlt_related ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ವಿಂಡೋಸ್ 7 ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು, 2010ರ ಬೇಸಿಗೆ ರಜಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ಆಕ್ಸೆಸ್‌ ಡೇಟ್‌=೨೦೧೦-೧೦-೧೯</ref> ನೆಟ್‌ಬುಕ್‌ಗಳ ಯಶಸ್ಸಿ ನಂತರ ಮೊಬಲ್ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್‌ನ ಸುಧಾರಣೆ ಸುಧಾರಣೆ ಇಲ್ಲ ಅಭಿವದ್ಧಿ ಸ್ಲೇಟ್ ಪಿಸಿಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯೆಂದು ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಹಲವು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಉತ್ಪಾದಕರು [[ARM ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್ (ವಿನ್ಯಾಸ)|ಎಆರ್‌ಎಂ ವಿನ್ಯಾಸ]]ಮತ್ತು ಹಗುರ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹೊರಳಿದರೂ, ಮೈಕ್ರೊಸಾಪ್ಟ್ ಮಾತ್ರ ವಿಂಡೋಸ್‌ನಲ್ಲಿಯೇ ತಳವೂರಿತು.<ref>{{cite web|title=Ballmer Admits Apple is Beating Microsoft in the Tablet Sector|url=http://www.dailytech.com/Ballmer+Admits+Apple+is+Beating+Microsoft+in+the+Tablet+Sector/article19215.htm|publisher=DailyTech|accessdate=6 August 2010|archive-date=2 ಆಗಸ್ಟ್ 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100802030809/http://www.dailytech.com/Ballmer+Admits+Apple+is+Beating+Microsoft+in+the+Tablet+Sector/article19215.htm|url-status=dead}}</ref><ref>[https://arstechnica.com/gadgets/news/2010/09/hp-slate-video-shows-all-thats-wrong-with-windows-7-on-tablets.ars ವಿಂಡೋಸ್ 7 ಇದು ಈವರೆಗೆ ಬೆರಳತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ.- 2010-09-24]</ref><ref>[http://www.foxnews.com/scitech/2010/10/05/microsofts-ipad-answer-coming-christmas-holiday/ ವಿಂಡೋಸ್ 7 ಅನ್ನು ಸ್ಲೇಟ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಲಾಗಿಲ್ಲ; ವಿಂಡೊ 8ಗಾಗಿ ಇದು ಕಾಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.]</ref><ref>[http://mashable.com/2010/10/24/microsoft-windows-8-2012/ ವಿಂಡೊಸ್ 8, 2012ರವರೆಗೆ ಬಳಕೆಗೆ ಬರುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ] ಪಡೆದ ದಿನಾಂಕ=೨೦೧೦-೧೦-೨೪</ref> ಎರ್‌ಆರ್‌ಎಂ ಬೆಂಬಲಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾದ ವಿಂಡೋಸ್ ಸಿಇ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿದ ಮೈಕ್ಟೊಸಾಪ್ಟ್ ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌‍ಫೋನ್ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಜೊತೆ ವಿಂಡೋಸ್ ಮೊಬೈಲ್ ಮತ್ತು ಹೊಸ ವಿಂಡೋಸ್ ಸಿಇ ೬ ಆಧಾರಿತ ವಿಂಡೋಸ್ ಫೋನ್ ೭ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಕೆಲವು ಉತ್ಪಾದಕರು ವಿಂಡೋಸ್ ಸಿಇ ಆಧಾರಿತ ಕಸ್ಟಮ್ ಸೆಲ್‌ಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ನಕಲು ಮಾಡಲಾರಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|title=Asus launches Eee Pad tablets and Eee Tablet note-taking thingie|url=http://www.liliputing.com/2010/05/asus-launches-two-tablets-the-eee-pad-and-eee-tablet.html|publisher=liliputing|accessdate=6 August 2010}}</ref> ಸಂಪೂರ್ಣ [http://www.zdnet.com/blog/microsoft/microsoft-no-windows-7-for-arm-based-netbooks-for-now/2953?tag=mantle_skin;content ವಿಂಡೋಸ್7 ಈವತ್ತಿನವರೆಗೂ ಎರ್‌ಆರ್‌ಎಂ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತಿಲ್ಲ]. ಪ್ರವೇಶ ದಿನಾಂಕ =೨೦೧೦೧೦೧೭ **೨೦೧೦ರ ಡಿ. ೨೨ರಂದು [http://www.marketwatch.com/story/microsoft-plans-windows-tied-to-arm-chips-reports-2010-12-22?dist=beforebell ಮೈಕ್ರೊಸಾಪ್ಟ್ ವಿಂಡೋಸ್ ಜೊತೆ ಎಆರ್‌ಎಂ ಚಿಪ್]‌ನೊಂದಿಗೆ ಜೊತೆಗೂಡಿತ್ತು..a.m. EST</ref> ====ಲಿನಕ್ಸ್==== ಫ್ರಂಟ್‍ಪಾತ್‍ನಿಂದ ಅಳವಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ [[ಲಿನಕ್ಸ್]] ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ನ ಒಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಅಳವಡಿಕೆಯೇ ಪ್ರೋ ಗೇರ್. ಪ್ರೋಗೇರ್‌ನಲ್ಲಿ ಟ್ರಾನ್ಸ್‍ಮೆಟಾ ಚಿಪ್ ಮತ್ತು ಒಂದು ರೆಸಿಸ್ಟಿವ್ ಡಿಜಿಟೈಝರ್‌ನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರೋಗೇರ್‌ ಸ್ಲ್ಯಾಕ್‌ವೇರ್ ಲಿನಕ್ಸ್‌ನ ವರ್ಷನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಂದಿತು, ಆದರೆ ತದನಂತರ ಅದನ್ನು ವಿಂಡೋಸ್ ೯೮ ನೊಂದಿಗೆ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಈ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಉದ್ದೇಶಿತ ಐಬಿಎಂ ಪಿ.ಸಿ. ಕಾಂಪ್ಯಾಟಿಬಲ್ ಯಂತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಅವುಗಳು ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂಗಳನ್ನು ಚಾಲನೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಆದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಸಾಧನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯದವರೆಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಫ್ರಂಟ್‌ಪಾತ್ ಈ ಸಾಧನದ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಟಚ್‍ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಸಬ್‍-ನೋಟ್‍ಬುಕ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಸಣ್ಣ ಕಸ್ಟಮೈಸೇಷ‍ನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಲಿನಕ್ಸ್‌ನ ಅನೇಕ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಚಾಲನೆ ಮಾಡಬಹುದೆಂಬುದನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಎಕ್ಸ್.ಆರ್ಗ್ ಈಗ ವ್ಯಾಕೊಮ್ ಡ್ರೈವರ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ರೊಟೇಷನ್ ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಇನ್‌ಪುಟ್‍ಗಳಿಗೆ ಸಪೋರ್ಟ್ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೇ, Qt-ಆಧಾರಿತ ಕ್ಯುಟೋಪಿಯಾ ಮತ್ತು GTK+ ಆಧಾರಿತ ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಒ.ಎಸ್ ಅವೆರಡರಿಂದಲೂ ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಯ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಗಳಿಗೂ ಸಪೋರ್ಟ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ [[ಮುಕ್ತ ತಂತ್ರಾಂಶ|ಮುಕ್ತವಾದ ಮೂಲ]] ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಖಾತರಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಲಿನಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್ ನೋಟ್ ಟೇಕಿಂಗ್ ಸಾಫ್ಟವೇರ್‌ ಕ್ಸರ್ನಲ್ (ಪಿಡಿಎಫ್ ಫೈಲ್ ಆನಟೇಷನ್‌ಗೆ ಸಹಾಯಕವಾಗುವ), ಗೌರ್ನಲ್ (ಗ್ನೋಮ್ ಆಧಾರಿತವಾದ ಒಂದು ನೋಟ್ ಟೇಕಿಂಗ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್) ಮತ್ತು ಜಾವಾ ಆಧಾರಿತ ಜರ್ನಾಲ್ (ಬಿಲ್ಟ್ ಇನ್ ಫಂಕ್ಷನ್ ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಗೆ ಸಹಕರಿಸುವ) ಗಳಂತಹ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಸಾಫ್ಟವೇರ್‌ನ ಅನ್ವೇಷಣೆಗಿಂತ ಮೊದಲು, ಅನೇಕ ಬಳಕೆದಾರರು ಆನ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಡ್ಯಾಷರ್ ನಂತಹ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಇನ್‌ಪುಟ್ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಸೆಲ್ ರೈಟರ್, ಹ್ಯಾಂಡ್‍ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾನ್ಯತೆಯ, ಏಕೈಕ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಬಳಕೆದಾರರು ಗ್ರಿಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಬರೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಲಿನಕ್ಸ್ ಆಧಾರಿತ ಒಎಸ್ ಪ್ರೊಜೆಕ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳಿಗಾಗಿ ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮುಕ್ತ ಮೂಲವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ. ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತಹ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಉಚಿತವಾಗಿ ರನ್ ಅಥವಾ ಪೋರ್ಟ್ ಮಾಡಲು ಲಭ್ಯವಿವೆ. Maemo (MeeGo ಎಂದು ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ಮರುಹೆಸರಾಯಿತು), ಇದು ಒಂದು ಡೆಬಿಯನ್ ಲಿನಕ್ಸ್ ಆಧಾರಿತ ಗ್ರಾಫಿಕಲ್ ಬಳಕೆದಾರ ಪರಿಸರವಾಗಿದೆ, ಅನ್ನು ನೋಕಿಯಾಾ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಸಾಧನಗಳಿಗಾಗಿ (೭೭೦, N೮೦೦, N೮೧೦ & N೯೦೦) ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಅದು ಈಗ ೫ನೇ ಪೀಳಿಗೆಯಲ್ಲಿದೆಯಲ್ಲದೇ, ವಿಸ್ತೃತ ವಿನ್ಯಾಸಗಳ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಮತ್ತು ಯೂಸರ್ ಸಪೋರ್ಟೆಡ್ ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿದೆ. ಉಬುಂಟು ನೆಟ್‍ಬುಕ್ ರಿಮಿಕ್ಸ್ ಎಡಿಷನ್‌ನಂತೆ, ಇಂಟೆಲ್ ಸ್ಪಾನ್ಸರ್ಡ್ ಮೋಬ್ಲಿನ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್, ಇವೆರಡೂ ಕೂಡ ಟಚ್‍ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಯೂಸರ್ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‍ಗಳಿಗೆ ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಕೆನೊನಿಕಲ್ [[ಉಬುಂಟು|ಉಬುಂಟು 10.10]]ಗೆ ಯುನಿಟಿ ಯುಐ ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವುದಾಗಿ ಸೂಚಿಸಿದೆ.<ref>{{cite web|title=Ubuntu gets multitouch support, Unity netbook UI|url=http://www.linuxfordevices.com/c/a/News/Canonical-uTouch-and-Ubuntu-Maverick-Meerkat/|publisher=eWeek|archiveurl=https://archive.today/20120905021858/http://www.linuxfordevices.com/c/a/News/Canonical-uTouch-and-Ubuntu-Maverick-Meerkat/|archivedate=2012-09-05|access-date=2011-02-17|url-status=live}}</ref> ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಿಯೋಸ್ಕ್ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿ ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಡಿಜಿಟೈಝರ್/ಟಚ್ ಡಿವೈಸ್ ರನ್ನಿಂಗ್ ಓಪನ್ಎಸ್‌ಯುಎಸ್‌ಇ ಲಿನಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಈ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಲಿನಕ್ಸ್‌ಗೆ ಬೆಂಬಲಿಸಿದ ಇದು ಮೊದಲ ಸಾಧನವಾಗಿತ್ತು. ====ಇಂಟೆಲ್ ಮತ್ತು ನೋಕಿಯಾ==== [[File:N800 frontside2.jpg|thumb|ದಿ ನೋಕಿಯಾಾ N800]] ಮಿಯೆಮೊದಿಂದ ಚಲಿಸುವ ನೋಕಿಯಾ ೭೭೦ ಒಂದಿಗೆ ನೋಕಿಯಾ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು, ಮಿಯೆಮೊ ಡಿಬಿಯನ್-ಆಧಾರಿತ ಲಿನೆಕ್ಸ್ ಹಂಚಿಕೆಯ ಹಾಗೂ ಗಿರಾಕಿಗಳ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಗೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಅವರ ಅಂತರ್ಜಾಲದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಂಕ್ತಿ. ಈ ಉತ್ಪತ್ತಿಯ ಪಂಕ್ತಿ N೯೦೦ ರ ಜೊತೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು, ಇದು ಫೋನಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳಿಗೆ ವೃದ್ಧಿ ನೀಡಿದ ಮೊದಲಿಗ. ಇಂಟೆಲ್, ಯು.ಎಂ.ಪಿ.ಸಿ. ಯ ಸ್ಥಾಪನೆ ನಂತರ, ಮೊಬೈಲ್ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸಾಧನದ ಕರ್ತೃತ್ವವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು, ಇದಕ್ಕೆ ಅದೇ ಹಾರ್ಡವೇರ್ ಜೊತೆ ಗಿರಾಕಿಗಳ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಯ ಲಿನೆಕ್ಸ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಒಯ್ಯಲಾಗುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು ಬೇಕಾದವು. ನೆಟ್‌ಬುಕ್ಸ್‌‌ನ ಆಟಂ CPU ಸರಣಿಯ ಸಫಲ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ನಂತರ ಇಂಟೆಲ್ ಹಗೂರವಾದ ಮೊಬಿಲಿನ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಸಹ-ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಿತು. ೨೦೧೦ರಿಂದ ಮುಂದುವರೆದು, ಇಂಟೆಲ್ ಆಟಂಗೆ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಕೂಡ ನಿಗದಿಪಡಿಸುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.<ref>[http://www.theregister.co.uk/2010/10/17/intel_tablets/ ಇಂಟೆಲ್‌, ಆಟಮ್‌ನ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ ಕಾರಣ ಎ‌ಆರ್‌ಎಮ್‌ನಿಂದ ಇರುವ ಒತ್ತಡ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.] ಆಕ್ಸೆಸ್‍ಡೇಟ್‌=೨೦೧೦-೧೦-೧೭</ref><ref>[http://www.thinq.co.uk/2010/11/22/intel-launches-fpga-equipped-atom/ ಇಂಟೆಲ್‌, FPGA-ಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆಟಮ್‌ ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101127201023/http://www.thinq.co.uk/2010/11/22/intel-launches-fpga-equipped-atom/ |date=2010-11-27 }} ಆಕ್ಸೆಸ್‍ಡೇಟ್‌=೨೦೧೦-೧೧-೨೩, ಎಫ್‌ಪಿಜಿಎ ಅಥವಾ ಫೀಲ್ಡ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಮೆಬಲ್ ಗೇಟ್ ಅರ್ರೇಗಳು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ಅದರ ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್‌ ಸರ್ಕೀಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಉಪಕರಣ ತಯಾರಕರಿಂದ ಖರೀದಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು.</ref> =====ಮೀಗೋ===== {{Main|Maemo|MeeGo}} ನೆಟ್‌ಬುಕ್ಸ್, ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಒಂದು ಹೊಸ ಲಿನೆಕ್ಸ್-ಆಧಾರಿತ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿ ಮೀಗೋವನ್ನು ಇಂಟೆಲ್ ಹಾಗೂ [[Nokia|ನೋಕಿಯಾ]] ಅಭಿವೃದ್ಧಿಸಿದೆ. ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ, ನೋಕಿಯಾ ಹಾಗೂ ಇಂಟೆಲ್ ಮಿಯೆಮೊ ಹಾಗೂ ಮೊಬ್ಲಿನ್ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಮೀಗೋ ರೂಪಗೊಳಿಸಿದರು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಮೀಗೋ ಬಳಸಿ ಮೊದಲ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ನಿಯೊಫೊನಿ ವಿಟ್ಯಾಬ್ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ವಿಟ್ಯಾಬ್ ಮೀಗೋ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಯ ವಿಸ್ತ್ರತ ಆವೃತ್ತಿಯಾದ ವಿಟ್ಯಾಬ್ ಒ.ಎಸ್. ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಆಂಡ್ರೋಯಿಡ್ ಹಾಗೂ ಅಡೋಬ್ ಎಐಆರ್ ಗೆ ವಿಟ್ಯಾಬ್ ಒ.ಎಸ್. ರನ್‌ಟೈಮ್‌ಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವಿಟ್ಯಾಬ್ ಸಾಧನಕ್ಕೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿಸುವ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಬಳಕೆದಾರರ ಅಂತರ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ===ಮೊಬೈಲ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಗಳು=== {{See also|Mobile operating system}} ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು ಪಿಡಿಎಗಳ ಹಾಗೂ ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್‌ಗಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಿದ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ====ಆ‍ಯ್ಪಲ್‌==== {{Main|iOS (Apple)|iPad|ModBook}} ಆ‍ಯ್ಪಲ್‌ನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಉತ್ಪನ್ನ ಐಪ್ಯಾಡ್, ಇದು ವೆಬ್ ಬ್ರೌಸಿಂಗ್, ಇಮೇಲ್, ಫೋಟೊಗಳು, ವೀಡಿಯೋಗಳು ಹಾಗೂ ಇ-ರೀಡಿಂಗ್ ಅಂತಹ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಡಬಹುದಾದವುಗಳ ಮೇಲೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಒಂದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್. AT&T ಯಿಂದ ಯಾವುದೇ ಕರಾರು ಇಲ್ಲದ ಡೇಟಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ, ಒಂದು WiFi - ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡಿಸಿದ ಏಕಮಾತ್ರ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಮಾದರಿಯಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಒಂದು WiFi+೩G ಮಾದರಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಪರಿಚಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. [[ಐಫೋನ್‌|ಐಫೋನ್]] ಹಾಗೂ ಐಪೊಡ್ ಟಚ್‌ಗಾಗಿ ಮೊದಲು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಐ.ಒ.ಎಸ್. ನ ಒಂದು ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಐಪ್ಯಾಡ್ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಂಡೊಸ್ ತರಹ ಅಲ್ಲದೆ, [[ARM ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರ್ (ವಿನ್ಯಾಸ)|ARM ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ]]ಕ್ಕಾಗಿ ಐ.ಒ.ಎಸ್. ನ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಐಪ್ಯಾಡ್‌ನ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಮುಂಚೆ, ಆ‍ಯ್ಪಲ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ನ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ಉದ್ದ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಅವು ಹಲವು ಬಾರಿ [[ಮ್ಯಾಕ್ ಓಎಸ್ X|Mac ಒ.ಎಸ್. X]] ಯಿನ ಒಂದು ಉತ್ಪನ್ನ ಮತ್ತು ಹೀಗೆ ಆ‍ಯ್ಪಲ್‌ನ ಮ್ಯಾಕಿಂತೋಷ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರುವ ಬಗ್ಗೆ ಇತ್ತು.<ref>{{cite web|title=Apple tablet rumors redux: 10.7-inch display, iPhone OS underneath|url=http://www.engadget.com/2009/09/29/apple-tablet-rumors-redux-10-7-inch-display-iphone-os-undernea/|publisher=Engadget|accessdate=6 August 2010}}</ref> ಒಂದು ಮೂರನೇಯ ಪಕ್ಷ ಮೊಡ್ಬುಕ್ ಎಂದು ಪರಿಚಿತವಾದ ಗ್ರಾಹಕರ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ವಿವರಣಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲಿನ ಪೆನ್ ಇನ್‌ಪುಟ್ ಒಂದಿಗೆ ಮ್ಯಾಕ್‌ಬುಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ನೀಡಿದಾಗ ಇದು ಭಾಗಶಃ ನಿಜವಾಯಿತು. ಆ‍ಯ್ಪಲ್‌, ಐಪಾಡ್‌ ಅನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರೀಕರಣ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಆಕ್ಸಿಯೋಟ್ರಾನ್‌, ಮ್ಯಾಕ್‌ವರ್ಲ್ಡ್ ಅನ್ನು ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ<ref name="modbookRelease">[http://www.tabletpcreview.com/default.asp?newsID=695 ಟಿಫ್ಫಾನಿ ಬಾಗ್ಸ್ (2007) " ಆಕ್ಸಿಯಾಟ್ರಾನ್ ಆಂಡ್‌ ಒಡಬ್ಲ್ಯೂಸಿ ಅನ್‌ವೇಲ್ ದಿ ಮಾಡ್ ಬುಕ್"]</ref> ಪರಿಚಯಿಸಿತ್ತು. ತದನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಮ್ಯಾಕ್‌ಬುಕ್ ಅಥವಾ ಮಾಡ್‌ಬುಕ್, [[ಮ್ಯಾಕ್ ಓಎಸ್ X|ಮ್ಯಾಕ್ ಒಎಸ್‌ x]], ಎಂಬ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಮಾಡ್‍ಬುಕ್ ಕೈಬರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಭಂಗಿಗಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಗಾಗಿ ಆåಪಲ್‍ನ ಇಂಕ್‌ವೆಲ್‍ನ್ನು ಬಳಸುವುದಲ್ಲದೇ, ವ್ಯಾಕೋಮ್‍ನಿಂದ ಡಿಜಿಟೈಸೇಷನ್ ಹಾರ್ಡ್‍ವೇರ್‌ನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‍ನಲ್ಲಿರುವ ಟಾಕ್ ಟು ಡಿಜಿಟೈಜರ್ ನಿಂದ ಮ್ಯಾಕ್ ಒಎಸ್ ‍ಎಕ್ಸ್‍ ಪಡೆಯಲು, ಮಾಡ್‍ಬುಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಥರ್ಡ್ ಪಾರ್ಟಿ ಡ್ರೈವರ್‌ನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ; ವ್ಯಾಕೊಮ್ ಈ ಸಾಧನಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಡ್ರೈವರ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ====ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ==== ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಘೋಷಿತವಾದ ಒಂದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ಬೆರಿ ಪ್ಲೇಬುಕ್, ಇದು ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ಬೆರಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಒ.ಎಸ್. ಅನ್ನು ಚಲಿಸುತ್ತದೆ.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=eAaez_4m9mQ ಬ್ಲಾಕ್‌ಬೆರಿ ಪ್ಲೇ ಬುಕ್ ಪ್ರಿವೀವ್] [https://www.youtube.com/watch?v=eAaez_4m9mQ ಬ್ಲಾಕ್‌ಬೆರಿ ಪ್ಲೇಬುಕ್ ಅನೌನ್ಸ್‌ಮೆಂಟ್ 2010-09-27]</ref> ೨೦೧೦ರ ಆರಂಭದ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಗಳಿಸಿದ ಈ ಒ.ಎಸ್. QNX ಪದ್ಧತಿಯ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಿದೆ. ಅಕ್ಟೊಬರ್ ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಅಭಿವರ್ಧಕರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಉದ್ಯಮ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಇದರ ವಿತರಣೆ ಆಗಬಹುದೆಂದು ಅಪೇಕ್ಷೆ ಇದೆ. ====ಗೂಗಲ್==== {{Main|Android (operating system)|Google Chrome OS}} ತನ್ನ ತೆರೆದ ಸ್ವಭಾವ{{Citation needed|date=January 2011}} ಹಾಗೂ ಆ‍ಯ್ಪಲ್‌ನ ಐ.ಒ.ಎಸ್. ತರಹದ ಕಡಿಮೆ-ಖರ್ಚಿನ ARM ಪದ್ಧತಿಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲದಿಂದ ಸ್ಮಾರ್ಟಫೋನ್ಸ್ ಸಫಲವಾಗಿವೆ, ಈ ಸಫಲತೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಉತ್ಪಾದಕರು ಗೂಗಲ್‌ನ ಲಿನೆಕ್ಸ್-ಆಧಾರಿತ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಸ್ಪೇಸ್‌ಗೆ ಗುರಿ ಲಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ, ಈ ತರಹದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳ ಹಲವು ಘೋಷಣೆಗಳು ಆಗಿದ್ದವು.<ref>{{cite web|title=9 Upcoming Tablet Alternatives to the Apple iPad|url=http://mashable.com/2010/01/27/9-upcoming-tablet-alternatives-to-the-apple-ipad/|publisher=Mashable|accessdate=7 August 2010}}</ref> ಹೇಗಿದ್ದರೂ, ಹಲವು ಆಂಡ್ರೋಯಿಡ್‌ನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಉಪಕ್ರಮ ಉತ್ಪಾದರಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ, ಕಾರಣ ಗೂಗಲ್ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಸ್ಮಾರ್ಟಫೋನ್‌ಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರಿಕರಿಸಿ ಆಪ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಫೋನ್ ಅಲ್ಲದ ಸಾಧನಗಳಿಂದ ತಡೆಯುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|title=Don’t bank on KMart’s $150 Augen tablet getting Android Market access|url=http://www.liliputing.com/2010/08/dont-bank-on-kmarts-150-augen-tablet-getting-android-market-access.html|publisher=liliputing|accessdate=7 August 2010}}</ref> ಅದರ ಜಾಲ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಕ್ರೋಮ್ ಒ.ಎಸ್. ಗೆ ಬಂದರೆ, ಗೂಗಲ್‌ನಿಂದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗೆ ಬೆಂಬಲವಿದೆ ಎಂದು ಮಾತಿದೆ.<ref>{{cite web|title=Forget all these Android tablets, let me at that Chrome OS|url=http://www.crunchgear.com/2010/07/20/forget-all-these-android-tablets-let-me-at-that-chrome-os/|publisher=CrunchGear|accessdate=7 August 2010|archive-date=13 ಆಗಸ್ಟ್ 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100813230731/http://www.crunchgear.com/2010/07/20/forget-all-these-android-tablets-let-me-at-that-chrome-os/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.informationweek.com/news/services/data/showArticle.jhtml?articleID=226700487 |title="ಗೂಗಲ್‌ ಕ್ರೋಮ್ ಒಎಸ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಬ್ರಿಂಗ್ಸ್ ಟೈಸ್ ವಿತ್ ವೆರಿಜಾನ್" |access-date=2011-02-17 |archive-date=2010-11-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101125071543/http://www.informationweek.com/news/services/data/showArticle.jhtml?articleID=226700487 |url-status=dead }}</ref> ಆಂಡ್ರೋಯಿಡ್ ಇನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ರೂಪವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳಲು ಪುನಃಕಾರ್ಯ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ೨೦೧೧ರ ವರೆಗೆ ಮೊಟೊರೊಲ<ref>[http://www.marketwatch.com/video/asset/digits-motorola-plans-tablet-device-2010-09-16/7CC13B36-0A8B-42E0-AD1A-72FF9BF04348 ಮೊಟೊರೋಲಾ ಆಂಡ್ರಾಯಿಡ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಇನ್‌ 2011]</ref> ಹಾಗೂ ಲೆನೊವೊ<ref>[http://www.slashgear.com/tablets-a-prescription-for-confusion-24109978/ ಲೆನೆವೊ ಈಸ್ ವೇಟಿಂಗ್‌ ಫಾರ್ ಹನಿಕೊಂಬ್‌‌] ಪಡೆದ ದಿನಾಂಕ =೨೦೧೦-೧೦-೨೪</ref> ಅಂತಹ ಮಾರಾಟಗಾರರು ತಮ್ಮ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ನಿಯೋಗಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ತಡಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref>''ಜಿಂಜರ್‌ಬ್ರೆಡ್‌'' ನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದ ಆಂಡ್ರೋಯಿಡ್ ಯೋಜನೆ ''ಹನಿಕೊಂಬ್'' ಅನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ. - ಡೆನಿಯಲ್ ಲೈಯೊನ್ಸ್ (ಅಕ್ಟೊಬರ್ ೧೧, ೨೦೧೦), ''ನ್ಯೂಸ್ವಿಕ್'' ಪುಟ. ೪೯ *[http://www.pcmag.com/article2/0,2817,2373943,00.asp ಆಂಡ್ರೋಯಿಡ್ ಹನಿಕೊಂಬ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಅನ್ನು ಗೂಗಲ್ 12/7/2010] *[http://www.marketwatch.com/video/asset/digits-best-buys-tv-bust-2010-12-14/FD6C213F-D320-4212-BE7C-FECD5B8FEA33?dist=afterbell#!88F98ADB-3F87-49DF-AD08-385D66B0DDE8 ಆಂಡಿ ರುಬಿನ್‌ರ ಮೊಟೊರೊಲ ಹನಿಕೊಂಬ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ನಿದರ್ಶನ]</ref> ====ಎಚ್‌ಪಿ==== ಎಚ್‌ಪಿ'''[[ಹೆವ್ಲೆಟ್-ಪ್ಯಾಕರ್ಡ್|ಹೆವ್ಲೆಟ್-ಪ್ಯಾಕರ್ಡ್‌ಯ]] ವೆಬ್ಒ.ಎಸ್.''' : ಎಚ್‌ಪಿ ಅವರಿಂದ ಆದ ಪಾಮ್, ಇಂಕ್‌ಯ ಗಳಿಕೆಯ ನಂತರ ಒಂದು ಚಲನೆಯಲ್ಲಿರುವ ವೆಬ್ಒ.ಎಸ್.ನ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರತಿ ವಿಂಡೋಸ್‌ ೭ ಎಚ್‌ಪಿ ಸ್ಲೇಟ್‌ಯಿನ ರದ್ದತಿಯ ಬೆಗ್ಗೆ ಉದ್ದದ ವದಂತಿಗಳು ಹರಡಿವೆ.<ref>{{cite web|title=HP Slate is dead, webOS-based HP “Hurricane” arriving in Q3|url=http://www.geek.com/articles/mobile/hp-slate-is-dead-webos-based-hp-hurricane-arriving-in-q3-sources-say-20100510/|publisher=Geek.com|access-date=2011-02-17|archive-date=2010-05-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20100513191133/http://www.geek.com/articles/mobile/hp-slate-is-dead-webos-based-hp-hurricane-arriving-in-q3-sources-say-20100510/|url-status=dead}}</ref><ref>[http://blogs.forbes.com/elizabethwoyke/2010/12/13/analyst-hp-webos-tablet-coming-in-march/ ವೆಬ್‌ಒಎಸ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಮಿಂಗ್ ಮಾರ್ಚ್‌ 2011] ಪಡೆದ ದಿನಾಂಕ=೨೦೧೦-೧೨-೧೪</ref> ಹೇಗಿದ್ದರೂ, ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ಎಚ್‌ಪಿ ಸ್ಲೇಟ್ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಎಚ್‌ಪಿ ಅವರಿಂದ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟಪಡಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮುಂಚೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯಕ್ಕಾಗಿ ಇದು ಅಂತರ್ಜಾಲದ ಮೇಲೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು. [[File:Xo3-fuse-4.jpg|thumb|right|XO-3 ಕಾನ್ಸೆಪ್ಟ್‌]] ====ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ.==== '''ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ.''' ಸಂಸ್ಥೆ ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ. ಯ ಒಂದು ಹೊಸ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಸುತ್ತಿದೆ, ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ. XO-೩ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾದ ಇದು ಧೃಡವಾಗಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಲಿನೆಕ್ಸ್ ಆಧಾರದ ಅದರ "ಶುಗರ್" ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಹೊಸ XO-೩ ಮಾರ್ವೆಲ್ ಅವರ ಎಆರ್‌ಎಂ ತಂತ್ರಜ್ಞದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref>http://www.xconomy.com/boston/೨೦೧೦/೧೦/೦೪/one-laptop-gets-೫-೬m-grant-from-marvell-to-develop-next-generation-tablet-computer/</ref> == ಲ್ಯಾಪ್‌ಟೊಪ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹೋಲಿಕೆ == {{Ref improve section|date=November 2010}} ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌‍ಗಳ ಅನಕೂಲಗಳು ಮತ್ತು ಅನಾನುಕೂಲಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಒಬ್ಬ ಬಳಕೆದಾರನ ಅರಿಕೆಯು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಬಳಕೆದಾರನಿಗೆ ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನುಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಹಾಗೂ [[ಮಡಿಲಗಣಕ ಅಥವಾ ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್|ಲ್ಯಾಪ್‌ಟೊಪ್‌]]ಗಳ ಬಗ್ಗೆಗಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅನಿಸಿಕೆಗಳು ಕೆಳಗಿವೆ: ===ಅನುಕೂಲಗಳು=== * ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿಕೊಂಡು, ನಿಂತುಕೊಂಡು ಅಥವಾ ಒಂದೇ ಕೈಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುವಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಮೌಸ್ ಮತ್ತು ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಕೆಮಾಡಲು ಹೆಚ್ಚು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. * ಕಡಿಮೆ ತೂಕ, ಕಡಿಮೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಮಾದರಿಗಳು ಅಮೆಝಾನ್ ಕಿಂಡಲ್‌ನಂತೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ರೀಡಿಂಗ್ ಡಿವೈಸ್‍ನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. * ಇಮೇಜ್ ಮ್ಯಾನಿಪ್ಯುಲೇಷನ್, ಅಥವಾ ಮೌಸ್ ಆಧಾರಿತ ಆಟಗಳಂತಹ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ರೀತಿಯ ಕೀಬೋರ್ಡ್‍ ಮತ್ತು ಮೌಸ್ ಅಥವಾ ಟಚ್ ಪ್ಯಾಡ್ ಬಳಕೆಗಿಂತ, ಟಚ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ನ್ಯಾವಿಗೇಷನ್ ಸುಲಭವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. * ಡಿಜಿಟಲ್ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಹಾಗೂ ಇಮೆಜ್ ಸಂಪಾದನೆ ಮೌಸ್‌ನಿಂದ ಮಾಡುವ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಅಥವಾ ರೇಖಾಚಿತ್ರದಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರ ಹಾಗೂ ಅಂತರ್ಬೋಧೇಯಾಗಿ ಇರುತ್ತದೆ. * ಡಯಾಗ್ರಾಮ್‍ಗಳನ್ನು, ಗಣಿತ ಸಂಕೇತಗಳು, ಮತ್ತು ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಸುಲಭ ಅಥವಾ ಅತೀ ವೇಗವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು. * ವಿಭಿನ್ನ ಕೀಬೋರ್ಡ್ ಸ್ಥಳೀಕರಣಗಳಿಂದ ಸ್ವತಂತ್ರವಾದ ಸೂಕ್ತ ಸಾಫ್ಟ್‍ವೇರ್‌, ಯೂನಿವರ್ಸಲ್ ಇನ್‌ಪುಟ್‌ಗಳನ್ನು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ. * ಬೆರಳಿಟ್ಟು ತೋರಿಸಲು ಹಾಗೂ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಮೆಲ್ಲನೆ ತಟ್ಟಲು ಸ್ಟೈಲಸ್, ಪೆನ್ ಅಥವಾ ಬೆರಳು ಬಳಸುವುದು, ಪರದೆಯ ಮೇಲಿನ ಸೂಚಕಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕವಿರದ ಮೌಸ್ ಅಥವಾ ಟಚ್‌ಪ್ಯಾಡ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನೇರ ಹಾಗೂ ಸ್ನೇಹಪರ ಎಂದು ಕೆಲುವು ಬಳಕೆದಾರರು ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ===ಅನಾನುಕೂಲಗಳು=== * ಹೆಚ್ಚಿನ ದರ - ಮಾರ್ಪಡಿಸಬಲ್ಲ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ದರ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಅಲ್ಲದ ಒಯ್ಯಲಾಗುವ ಪಿ.ಸಿ.ಗಳಿಗಿಂತ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರಬಹುದು, ಅದಾಗ್ಯೂ ಈ ಅಧಿಕ ಮೌಲ್ಯ ಇಗ ಇಳಿದಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://news.com.com/Convertibles+The+new+laptop+bling/2100-1044_3-5900655.html |title=ಕನ್ವರ್ಟಿಬಲ್ಸ್: ದಿ ನ್ಯೂ ಲ್ಯಾಪ್‍ಟಾಪ್‌ ಬ್ಲಿಂಗ್ ?- CNET News.com |access-date=2012-07-15 |archive-date=2012-07-15 |archive-url=https://archive.is/20120715080342/http://news.com.com/Convertibles+The+new+laptop+bling/2100-1044_3-5900655.html |url-status=live }}</ref> * ಇನ್‌ಪುಟ್ ವೇಗ - [[ವಾಸ್ತವಾಭಾಸದ ಕೀಲಿಮಣೆ|ವಾಸ್ತವ ಕೀಬೋರ್ಡ್]] ಮೇಲೆ ಕೈಬರಹ ಅಥವಾ ಟೈಪಿಂಗ್ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ನ ಟೈಪಿಂಗ್ ವೇಗಗಿಂತ ನಿಧಾನವಾಗುವುದು, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೀಬೋರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ೫೦-೧೫೦ WPM ರಷ್ಟು ಆಗಬಹುದು; ಹೇಗಿದ್ದರೂ, ಸ್ಲೈಡಿಟ್, ಸ್ವೈಪ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ತಂತ್ರಜ್ಞಗಳು ಈ ಅಂತರವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದೆ. * ದಕ್ಷತಾಶಾಸ್ತ್ರ - ಒಂದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್, ಅಥವಾ ಒಂದು ಮಡಚುವ ಸ್ಲೇಟ್ ಪಿ.ಸಿ. ಮಣಿಕಟ್ಟಿಗೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಲ್ಲದೆ ಬಳಕೆದಾರ ಬರೆಯುವಾಗ ಸತತವಾಗಿ ತನ್ನ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ಸಂಚರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. * ದುರ್ಬಲ ವೀಡಿಯೋ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು - ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಕಾರ್ಡಗಳ ಬದಲು ಎಂಬೆಡಡ್ ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಸಂಸ್ಕಾರಕಗಳು ಹಲವು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ಜೊತೆ ಸಜ್ಜುಗೊಂಡಿವೆ. ಜುಲೈ ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಕಾರ್ಡ್ ಜೊತೆ ಇದ್ದ ಏಕಮಾತ್ರ{{Citation needed|date=November 2010}} ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ PC ಎಚ್‌ಪಿ ಟಚ್‌ಸ್ಮಾರ್ಟ್ tm೨t ಆಗಿತ್ತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಆಯಕಾತ್ಮಕ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ATI ಮೊಬೊಲಿಟಿ ರೆಡಿಯೊನ್ HD೫೪೫೦ ಇದೆ. * ೨೦೦೧ರಿಂದ ಇದುವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪರಕ್ಕೆ ನಿರ್ಧರಿತ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ನಿಧಾನವಗಿ ಮಾರಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.<ref>{{Cite web |url=http://www.pcworld.com/businesscenter/article/211066/why_tablet_computing_hasnt_been_big_business.html |title=''ಪಿ.ಸಿ. ವರ್ಲ್ಡ್'' (ನವೆಂಬರ್ 18, 2010 12:25 ಪಿಎಂ)" ವೈ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಹಾಸ್‌ನಾಟ್‌ ಬೀನ್ ಬಿಂಗ್‌ ಬ್ಯೂಸಿನೆಸ್‌" |access-date=2011-02-17 |archive-date=2011-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110111155746/http://www.pcworld.com/businesscenter/article/211066/why_tablet_computing_hasnt_been_big_business.html |url-status=dead }}</ref> * ಪರದೆಯ ಅಪಾಯ - ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಲ್ಯಾಪ್‌ಟೊಪ್‌ಗಿಂತ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೂ ಕೂಡ ಹಲವುಗಳನ್ನು ಅದೇ ಬಗೆಯ ಕಟ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ ಅವುಗಳ ಪರದೆಗಳು ಇನ್‌ಪುಟ್ ಸಾಧನಗಳಾಗಿ ಸಲ್ಲುವುದರಿಂದ, ಹೊಡೆತ ಹಾಗೂ ದುರುಪಯೋಗಗಳಿಂದ ಪರದೆಯ ಹಾನಿಯ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. * ತಿರುಗಣೆಯ ಅಪಾಯ - ಮಾರ್ಪಾಡಾಗಬಲ್ಲ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌‌ಗಳ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಕೀಲು ಸಾಧಾರಣ ಲ್ಯಾಪ್‌‍ಟಾಪ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳಂತಲ್ಲದೇ, ಇದು ಎರಡು ಅಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ನಂತರದಲ್ಲಿ ಅದು ಅನೇಕ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ (ಡಿಜಿಟೈಝರ್ ಮತ್ತು ವೀಡಿಯೋ ಕೇಬಲ್ಸ್, ಎಂಬೆಡೆಡ್ WiFi ಆಂಟೆನ್ನಾಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ) ವೈಫಲ್ಯತೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=April 2010}} == ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌‌ಗಳಿಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರೊಗ್ರಾಂಗಳು == ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆದಾರ ಕ್ರಮವಿಲ್ಲದ ಅಥವಾ ಸ್ವಯಂ-ಅಭಿವೃದ್ಧಿಸಿದ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯೆವು, ಒಂದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಅನ್ನು ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಲು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ವಿಶೇಷ ಗುಣ. ಐಪ್ಯಾಡ್‌ಯಿಂದ ರುಜುವಾತಾದ ಹೊಸ ಶ್ರೇಣಿಯ ಸಾಧನಗಳು ವಾಲ್ಡ ಗಾರ್ಡನ್‌ನ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದೆ, ಇಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಗಾರರು ಏನೇಲ್ಲ ಸ್ಥಾಪಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಹಕ್ಕು ಕಾದಿಟ್ಟಿರುಕೊಂಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ವೇದಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಡೆವೆಲಪ್ಮೆಂಟ್ ಕಿಟ್ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಹಂಚಿಕೆಯ ಅಂತಿಮ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಮಾರಾಟಗಾರರು ಅನುಮೋದಿಸಬೇಕು. ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಸ್ಥಾಪನೆಗಳ ಈ ಸೀಮಿತತೆಗಳು ಹಾಗೂ ಆಡಳಿತಗಾರ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕೊರತೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಈ ವರ್ಗವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ''ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌'' ಗಳು ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲು ಆಗದು ಎಂದು ತಮ್ಮ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ತೆರೆದ ಮೂಲ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ನ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ನಂಬಿದ್ದಾರೆ.<ref name="iPad is iBad for freedom" /><ref name="The iPad Is Not a Computer" /><ref name="popsci.com" /> ಆದರೆ ಹೊಸ ಮೊಬೈಲ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಯ ಆಧಾರಿತ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ವಾಲ್ಡ ಗಾರ್ಡನ್‌ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಈ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಪರ್ಸನಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ಹಾಗೆ ಆಗಬಹುದು. ==ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ಸ್== [[File:Xo3-fuse-2.jpg|thumb|right|ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ. XO-3, a ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ concept<ref>http://blog.laptop.org/2009/12/24/xo-3-concept/</ref>]] ಕಡಿಮೆ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಅಗತ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ಸುಲಭ ಕಾರ್ಯಕಾರಿತ್ವ ಇದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ವಿನ್ಯಾಸ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ವಿಷಯವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆ. ಸಕ್ಶಟ್ ಅಂತಹ ಪ್ರೊಟೊಟೈಪ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು $೩೫ ರಷ್ಟು ಬೆಲೆಗೆ ನಿಯೋಜಿತವಾಗಿದೆ, ಸಂಶೋಧಕರ ಅನುಸಾರ ಆಂಡ್ರೋಯಿಡ್ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಅಗ್ಗದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಆಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜನರಿಗೆ ಇದು ಬೇಗನೆ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ;<ref>[http://www.bbc.co.uk/news/world-south-asia-10740817 ಇಂಡಿಯಾ ಅನ್‌ವೇಲ್ಸ್‌ ಪ್ರೊಟೊಟೈಪ್ ಫಾರ್ $35 ಟಚ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌] -ಬಿಬಿಸಿ ವರ್ಲ್ಡ್‌ ನ್ಯೂಸ್-ಸೌಥ್‌ ಏಷಿಯಾ ರಿಟ್ರಿವ್ಡ್ ೨೫ ಜುಲೈ ೨೦೧೦</ref><ref>[http://www.pcworld.com/businesscenter/article/201769/indias_35_pc_is_the_future_of_computing.html?tk=hp_pop ಇಂಡಿಯಾಸ್ ($)35 ಪಿ.ಸಿ. ಈಸ್ ದಿ ಫ್ಯೂಚರ್ ಆಫ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101113211028/http://www.pcworld.com/businesscenter/article/201769/indias_35_pc_is_the_future_of_computing.html?tk=hp_pop |date=2010-11-13 }} p.c.World.com</ref> ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಬಿಲ್ಲು $47 ತನಕ ಆಗಿರುತ್ತದೆ.<ref>https://www.wired.com/gadgetlab/2010/07/india-35-tablet/ Bill of materials, ''Wired''</ref> ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವಿಗೆ ಒಂದು ಲ್ಯಾಪ್‌ಟೊಪ್ (ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ.) ಒಂದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗೆ $100 ಆಗಿ ಪರಿಚಯಗೊಳಿಸಲು ಯೋಜಿಸಿದೆ.<ref>http://www.csmonitor.com/From-the-news-wires/2010/0723/35-computer-introduced-in-India $100 OLPC ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌</ref> ನಿಕೊಲಸ್ ನೆಗ್ರೊಪೊಂಟೆ, ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ.ಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷ, ತಮ್ಮ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ. ವಿನ್ಯಾಸ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಲು ಭಾರತದ ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ MITಗೆ ನಿಮಂತ್ರಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>http://www.goodgearguide.com.au/article/355270/negroponte_offers_olpc_technology_35_tablet/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110716074727/http://www.goodgearguide.com.au/article/355270/negroponte_offers_olpc_technology_35_tablet/ |date=2011-07-16 }} ಆಡಂ ಶಾ(31 ಜುಲೈ 2010), ಐಡಿಸಿ, "ನೆಗ್ರೊಪೊಂಟೆ ಆಫರ್ಸ್ ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ. ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಫಾರ್ $35 ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌"</ref> ತಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್, ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ. XO-3 ಯಿನ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ. ಅನ್ನು ಒಂದು ಸಹಾಯಧನ ಪುರಸ್ಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>[http://www.xconomy.com/boston/2010/10/04/one-laptop-gets-5-6m-grant-from-marvell-to-develop-next-generation-tablet-computer/ ಒ.ಎಲ್.ಪಿ.ಸಿ. X03 grant accessdate=2010-10-04]</ref> ==ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ== *ಪಿಡಿಎ *ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಬುಕ್‌ * ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.: ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ನಿಂದ ಮೊದಲು ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು. ಈ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ವಿಂಡೋಸ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ‌ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref name="TabletPC,2000" /><ref name="MStabletPC" /> * ಅಲ್ಟ್ರಾ- ಮೊಬೈಲ್ ಪಿ.ಸಿ.,<ref>[http://www.microsoft.com/windows/products/winfamily/umpc/default.mspx UMಪಿ.ಸಿ. and Origami 2.0]</ref> * ಸ್ಲೇಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ.:{{Citation needed|date=October 2010}} ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ನಿಂದ ಮೊದಲು ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಸಣ್ಣ ಗಾತ್ರದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಪಿ.ಸಿ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್‌ಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು. * ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್‌ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ : ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಇದ್ದ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಸರಣಿ ಇದಾಗಿದ್ದು. ನೋಕಿಯಾ ಇದನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತ್ತು.{{Citation needed|date=October 2010}} * ಮೊಬೈಲ್ ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್‌ ಉಪಕರಣ: ಇಂಟೆಲ್‌‌ನಿಂದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲು ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದ್ದು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಅದರ ರೀತಿಯದ್ದೇ ಆದ ಯು.ಎಮ್‌.ಪಿ.ಸಿಯಂತೆ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಹಗುರವಾದ [[ಲಿನಕ್ಸ್|ಲಿನಕ್ಸ್‌‍]]ನಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಅದರದೇ ಆದ ಮೊಬ್ಲಿನ್ ಪ್ರೊಜೆಕ್ಟ್‌ನಂತೆ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=October 2010}} * ನೆಟ್‌ಪ್ಯಾಡ್, ಇದು ಒಂದು [[ಮಡಿಲಗಣಕ ಅಥವಾ ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್|ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್‌]] ಆಗಿದ್ದು ಉನ್ನತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಆರ್‌ಎ‌ಎಮ್‌ ಹೊಂದಿದ್ದು ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್‌ ಬಳಕೆಗೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ. {{Citation needed|date=December 2010}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Reflist|colwidth=30em}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== {{Commons category|Tablet PC}} *[http://news.cnet.com/8301-31021_3-20006077-260.html?tag=newsLeadStoriesArea.1 ವಾಟ್‌ ಮೇಕ್ಸ್‌ ಎ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಎ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಎ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌? ]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}[http://news.cnet.com/8301-31021_3-20006077-260.html?tag=newsLeadStoriesArea.1 (FAQ)]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} CNET.com ಮೇ ೨೮, ೨೦೧೦ {{Computer sizes}} {{DEFAULTSORT:Tablet Computer}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ಸ್]] [[ವರ್ಗ:ಗಣಕಯಂತ್ರಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ]] [[ವರ್ಗ:ಗಣಕಯಂತ್ರ]] 9ls5vqfda94ud4fdzfq83rxdmq93xes 0 30497 1428408 1381381 2026-09-16T09:53:51Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428408 wikitext text/x-wiki [[File:Padre Pio portrait.jpg|thumb|220px|ಪಿತ್ರೇಲ್ಚೀನಾದ ಸಂತ ಪಿಯೊ]] ''' ಪಿತ್ರೇಲ್ಚೀನಾದ ಸಂತ ಪಿಯೊ ''' (೨೫ ಮೇ ೧೮೮೭{{ndash}}೨೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೬೮) [[ಇಟಲಿ]] ದೇಶದ [[Order of Friars Minor Capuchin|ಕಪುಚಿನ್]] [[ಧರ್ಮಗುರು]] ವಾಗಿದ್ದು [[ಕಥೋಲಿಕ ಧರ್ಮಸಭೆ]] ಯಲ್ಲಿ [[ಸಂತ]] ಪದವಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಹುಟ್ಟಿದಾಗ ಅವರ ಹೆಸರು '''ಫ್ರಾನ್ಚೆಸ್ಕೊ ಫೊರ್ಜೊನೆ''' ಆದರೂ, ಕಪುಚಿನ್ ಮಠ ಸೇರಿದಾಗ ಅವರನ್ನು ಪಿಯೊ ಎಂದು ಕರೆದರು; ಗುರುಪಟ್ಟ ಪಡೆದ ಮೇಲೆ ಅವರು '''ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ''' ಎಂದು ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು. ಅವರು ಅಸಿಸಿಯ ಸಂತ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸರಂತೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತರ ಪಂಚಗಾಯಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಜನಜನಿತರಾಗಿದ್ದರು. [[ಎರಡನೇ ಪೋಪ್ ಜಾನ್ ಪಾವ್ಲ್]] ರು ಜೂನ್ ೧೬, ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಸಂತ ಪದವಿಗೇರಿಸಿದರು. ==ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ== ಫ್ರಾನ್ಚೆಸ್ಕೊ ಫೊರ್ಜೊನೆ ಅವರು ಗ್ರಾಝಿಯೋ ಮಾರಿಯೋ ಫೊರ್ಜೊನೆ (೧೮೬೦–೧೯೪೬) ಮತ್ತು ಮರಿಯಾ ಜ್ಯುಸೆಪ್ಪ ದೆ ನುಂಝಿಯೊ ಫೊರ್ಜೊನೆ (೧೮೫೯–೧೯೨೯) ಅವರ ಮಗನಾಗಿ ೨೫ ಮೇ ೧೮೮೭ ರಂದು ತೆಂಕಣ ಇತಾಲಿಯಾದ ಕಂಪಾನಿಯಾ ಪ್ರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ [[ಪಿತ್ರೇಲ್ಚೀನಾ]] ಎಂಬ ರೈತಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದರು. ಅವನ ತಾಯ್ತಂದೆಯರು ಕೃಷಿಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name = "gerhold">{{Cite journal | last = Gerhold | first = Ryan | title = The Second St. Francis | date = 2007-02-20 | journal = The Angelus | pages =12-18 | postscript = <!--None--> }}</ref> he ಸ್ಥಳೀಯ ದುರ್ಗದ ಗೋಡೆಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾದ ಸಂತ ಅನ್ನ ಪ್ರಾರ್ಥನಾಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಪಡೆದ.<ref name="ewtn1">{{Cite web | title = Padre Pio the Man Part 1 | url = http://www.ewtn.com/ಪಾದ್ರೆಪಿಯೊ/man/biography.htm | accessdate = 2008-01-19 | postscript = <!--None--> }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಬಾಲಕ ಫ್ರಾನ್ಚೆಸ್ಕೊ ಅದೇ ಪ್ರಾರ್ಥನಾಮಂದಿರದಲ್ಲಿ [[Altar server|ಪೀಠಸೇವಕ]]ನಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದ. (ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಕನಿಕ್ಟಿಕಟ್ ಕ್ರೋಮ್ವೆಲ್ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನವು ಈ ಪ್ರಾರ್ಥನಾಮಂದಿರವನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿತು).<ref name="Pietrelcina">{{Cite journal | last = Peluso | first = Paul | title = Back to Pietrelcina | date = 2002-06-17 | journal = Padre Pio Foundation | url = http://www.padrepio.com/app19.html | year = 1988 | accessdate = 2008-01-20 | postscript = <!--None--> | archive-date = 2008-05-09 | archive-url = https://web.archive.org/web/20080509194113/http://www.padrepio.com/app19.html | url-status = dead }}</ref> ಫ್ರಾನ್ಚೆಸ್ಕೊನಿಗೆ, ಮಿಕೇಲೆ ಎಂಬ ಅಣ್ಣ ಮತ್ತು ಫೆಲಿಚಿಟಾ, ಪೆಲಿಗ್ರಿನಾ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಸಿಯಾ ಎಂಬ ತಂಗಿಯರಿದ್ದರು. (ಅವರಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಸಿಯಾ ಮುಂದೆ [[Bridgettines|ಬ್ರಿಜಿಟೈನ್]] ಸಂನ್ಯಾಸಿನಿಯಾದರು). ಅವನು ಐದನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ತನ್ನನ್ನು ದೇವಸೇವೆಗೆ ಮುಡಿಪಾಗಿಡುವ ಸಂಕಲ್ಪ ತೊಟ್ಟನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅವನು ತ್ಯಾಗಮಯ ಜೀವನ ನಡೆಸಲುದ್ದೇಶಿಸಿ ಕಲ್ಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಮಲಗುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೂ ತಲೆಗಿಂಬಾಗಿ ಕಲ್ಲನ್ನೇ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದನೆಂದು ಅವನ ತಾಯಿ ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.<ref name = "nolan"/> ಅವನು ತನ್ನ ಹತ್ತನೇ ವಯಸ್ಸಿನವರೆಗೆ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾ ಕುರಿ ಕಾಯುತ್ತಾ ಇದ್ದುದರಿಂದ ಅವನ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ತಡವಾಯಿತು.<ref name = "nolan">{{Cite document | last = Nolan | first = Geraldine | title = Padre Pio A living Crucifix | publisher = Our Lady of Grace Capuchin Friary Editions | url = http://www.padrepio.org.uk/padrepiointro.html#EarlyYears | accessdate = 2008-01-19 | postscript = <!--None--> | archive-date = 2008-02-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20080222234423/http://www.padrepio.org.uk/padrepiointro.html#EarlyYears | url-status = dead }}</ref><ref name="garabandal"/> ಪಿತ್ರೇಲ್ಚೀನಾ ಒಂದು ಧರ್ಮಭೀರುಗಳ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ವರ್ಷವಿಡೀ ಒಂದಿಲ್ಲೊಂದು ಸಂತರ ಹಬ್ಬಗಳು ಆಚರಣೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಹಾಗಾಗಿ ಫೊರ್ಜೊನೆ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಸಾತ್ವಿಕ ಜೀವನ ನೆಲೆಗೊಂಡಿತ್ತು. ಅವರು ಪ್ರತಿದಿನವೂ [[Holy Mass|ಬಲಿಪೂಜೆ]]ಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ, ಸಂಜೆ ತಪ್ಪದೇ [[ಜಪಸರ]] ಜಪಿಸುತ್ತಾ ಕಾರ್ಮೆಲ್ ಮಾತೆಯ ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ವಾರದಲ್ಲಿ ಮೂರುದಿನ ಮಾಂಸಾಹಾರ ವರ್ಜಿಸುತ್ತಾ ಬಾಳುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="ewtn1"/> ಫ್ರಾಂಚೆಸ್ಕೊನ ತಾಯ್ತಂದೆಯರು ಮತ್ತು ಅಜ್ಜಅಜ್ಜಿಯರು ನಿರಕ್ಷರಿಗಳಾಗಿದ್ದರೂ ಬೈಬಲ್ ಕತೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಈ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಲಹುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವನ ತಾಯಿಯು ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ಫ್ರಾಂಚೆಸ್ಕೊನು ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ, ಮರಿಯಾಮಾತೆ ಮತ್ತು ಕಾವಲುದೂತರೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆಯಾಡುತ್ತಿದ್ದನಂತೆ. ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅದು ಸಾಧ್ಯವೆಂದು ಮುಗ್ದವಾಗಿ ಭಾವಿಸಿದ್ದನಂತೆ.<ref name="sbio">{{cite web | title = A Short Biography of ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ | url = http://www.padrepiodevotions.org/index.asp?pagename=biography | accessdate = 2008-01-19 | archive-date = 2007-10-12 | archive-url = https://web.archive.org/web/20071012172959/http://www.padrepiodevotions.org/index.asp?pagename=biography | url-status = dead }}</ref> ಯುವಕನಾಗಿ ಪಿಯೊ ದೈವೀದರ್ಶನ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದನಂತೆ.<ref name="Ruffin"/> ಹೀಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅವರ ಊರಿಗೆ ಧರ್ಮಭಿಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಯುವ [[Order of Friars Minor Capuchin|ಕಪುಚಿನ್]] ಸಂನ್ಯಾಸಿಯನ್ನು ಕಂಡ ಫ್ರಾಂಚೆಸ್ಕೊ ಸಂನ್ಯಾಸ ಜೀವನದತ್ತ ಆಕರ್ಷಿತನಾದ. he ತನ್ನ ಬಯಕೆಯನ್ನು ತಾಯ್ತಂದೆಯರ ಮುಂದಿಟ್ಟಾಗ ಸಮ್ಮತಿಸಿದ ಅವರು ಪಿತ್ರೇಲ್ಚೀನಾಗೆ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ {{convert|13|mi|km}} ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಾರ್ಕೊನೆ ಎಂಬ ಊರಿನ ಕಪುಚಿನ್ ಮಠಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲು ಹೋದರು. ಅಲ್ಲಿನ ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳು ಈ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಹೊಗಳಿದರಾದರೂ ಮಠಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಇನ್ನಷ್ಟು ಶಿಕ್ಷಣದ ಅಗತ್ಯವಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಿ ವಾಪಾಸು ಕಳಿಸಿದರು.<ref name="ewtn೧"/> ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಫ್ರಾನ್ಚೆಸ್ಕೊನ ತಂದೆಯು ಅಮೆರಿಕೆಗೆ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ತೆರಳಿ ಹಣ ಕಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಫ್ರಾಂಚೆಸ್ಕೊನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.<ref name="garabandal"/><ref name="Ruffin"/> ೧೯೦೩ರ ಜನವರಿ ೬ರಂದು ಫ್ರಾಂಚೆಸ್ಕೊ ಕಪುಚಿನ್ ಸಂನ್ಯಾಸಾಶ್ರಮ ಸೇರಿಕೊಂಡು ತ್ಯಾಗ, ವಿಧೇಯತೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯೆಗಳ ವ್ರತ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ.<ref name="Ruffin"/> ==ಗುರುದೀಕ್ಷೆ== ಆರು ವರ್ಷಗಳ ಗುರುಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಸಂನ್ಯಾಸ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಬೆರೆಯಲು ಫ್ರಾಂಚೆಸ್ಕೊ ಸಂತ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸರ ಮಠಕ್ಕೆ ಎತ್ತಿನಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೋದ.<ref name="ewtn1"/> ಮೂರುವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಅಂದರೆ ೨೭ ಜನವರಿ ೧೯೦೭ರಲ್ಲಿ ಆತ ವಿಧಿಬದ್ದ [[Profession (religious)|ವ್ರತ]] ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ. ೧೯೧೦ರಲ್ಲಿ ಬೆನೆವೆಂತೊ ಪ್ರಧಾನಾಲಯದಲ್ಲಿ ಆರ್ಚ್ ಬಿಷಪ್ ಪಾವೊಲೊ ಶಿನೊಸಿಯವರು ಪಿಯೊನಿಗೆ ಗುರುದೀಕ್ಷೆ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದರು. ನಾಲ್ಕುದಿನಗಳ ನಂತರ ದೇವಮಾತೆಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಆತ ತನ್ನ ಮೊದಲ [[Tridentine Mass|ಬಲಿಪೂಜೆ]] ಅರ್ಪಿಸಿದ. ಅವನ ಆರೋಗ್ಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಕೆಲಕಾಲ ತಂದೆತಾಯಿಯರ ಜೊತೆ ಇರುವಂತೆ ಸಂನ್ಯಾಸ ಮಠದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಅವನನ್ನು ಮನೆಗೆ ಕಳಿಸಿಕೊಟ್ಟರು.<ref name="nolan"/> ೪ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೧೬ರಲ್ಲಿ ಮಠಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಕೃಷಿಜೀವನಕ್ಕೆ ತೊಡಗಿಕೊಂಡ. ಹೀಗೆ ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊ ಎಂಬ ಊರಿನ ಗರ್ಗ್ಯಾನೊ ಬೆಟ್ಟಗಳ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿದ್ದ ವರಪ್ರಸಾದ ಮಾತೆಯ ಹೆಸರಿನ ಕಪುಚಿನ್ ಮಠದಲ್ಲಿ ಇತರ ಏಳು ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪಿಯೊ ತಮ್ಮ ಕರ್ಮಜೀವನ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ೧೮೨ ದಿನಗಳ ಸೇನೆಯ ಜೀವನವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದರೆ ಅವರ ಉಳಿದೆಲ್ಲ ಜೀವನ ಅಲ್ಲೇ ಕಳೆಯಿತು. [[File:Don Bosco - S. Stanislao 07.JPG|thumb| [[ಕ್ರೈಸ್ತಧ್ಯಾನ]]ದ ಪ್ರತಿಪಾದಕ, ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: "''ಪುಸ್ತಕಗಳ ಮೂಲಕ ದೇವರನ್ನು ಹುಡುಕಬಹುದು; ಆದರೆ ಧ್ಯಾನದ ಮೂಲಕ ಅವನನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು''".<ref>''The Rosary: A Path Into Prayer'' by Liz Kelly 2004 ISBN 082942024X pages 79 ಮತ್ತು 86</ref> [[ರೋಮ್]] ನಲ್ಲಿರುವ ಈ ಪ್ರತಿಮೆ ಅವರು [[ಜಪಸರ]] ಹಿಡಿದಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.]] ಮೊದಲ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ ಈ ಮಠದ ನಾಲ್ವರನ್ನು ಸೇನೆಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.<ref name="ewtn2"/> ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅಲ್ಲಿನ ಗುರುಮಠದ ಶಿಕ್ಷಕನಾಗಿದ್ದರಲ್ಲದೆ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯೂ ಆಗಿದ್ದರು.<ref name="ewtn2"/> ಸೇನೆಯ ಸೇವೆಗೆ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಕರೆಸಿಕೊಂಡರೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಮಠದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಹೊರಬೇಕಾಗಿತ್ತು.<ref name="ewtn2"/> ಆದರೆ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯೧೭ ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊರನ್ನು ಕೂಡಾ ಸೇನೆಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.<ref name="ewtn2"/> ಆರೋಗ್ಯ ಸರಿಯಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಇತಾಲಿಯಾದ ವೈದ್ಯಪಡೆಯಲ್ಲಿ ನಿಯುಕ್ತಿಮಾಡಿದರು.<ref name="ewtn2"/> ಅಕ್ಟೋಬರಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ಕಾಯಿಲೆ ಬಿದ್ದು ೧೯೧೮ರ ಮಾರ್ಚ್ ವರೆಗೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದ. ಆಮೇಲೆ ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಪಿತ್ರೇಲ್ಚೀನಾದ ಸಮ್ಮನಸುಗಳ ಮಾತೆಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರತರಾದರು.<ref name="ewtn2"/> ಅದ್ಭುತಕಾರ್ಯಗಳ ಮನುಷ್ಯನಾದ ಅವರನ್ನು, ಮುಂದೆ ಅವರ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು [[ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊ]] ಮಠಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿದರು.<ref name="ewtn2"/> ಅಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪೋಷಕನಾಗಿ ದುಡಿದರು. ಅವರು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಐದು ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವಾವುವೆಂದರೆ ವಾರಾಂತ್ಯದ ಪಾಪನಿವೇದನೆ, ಪ್ರತಿದಿನದ ಸತ್ಪ್ರಸಾದ ಸ್ವೀಕಾರ, ಪವಿತ್ರಗ್ರಂಥ ವಾಚನ, ಧ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಆತ್ಮಶೋಧನೆ.<ref name="ewtn2">{{Cite web| title = Padre Pio the Man Part 2| url = http://www.ewtn.com/padrepio/man/biography2.htm| accessdate = 2008-01-19| postscript = <!--None-->| archive-date = 2008-01-04| archive-url = https://web.archive.org/web/20080104195841/http://www.ewtn.com/padrepio/man/biography2.htm| url-status = dead}}</ref> ಅವರು ಪಾಪನಿವೇದನೆಯನ್ನು ವಾರಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಕೊಠಡಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ದಿನಕ್ಕೆರಡು ಸಾರಿ (ಬೆಳಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಜೆ) ಧ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಆತ್ಮಾವಲೋಕನವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಯಾವಾಗಲೂ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ “ಜಪಿಸು, ನಿರೀಕ್ಷಿಸು ಮತ್ತು ನಿರುಮ್ಮಳವಾಗಿರು” ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆ ಇಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಕ್ರೈಸ್ತರು ಎಲ್ಲದರಲ್ಲೂ ದೇವರನ್ನು ಕಾಣಲು ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ದೇವರ ಚಿತ್ತವೇ ನೆರವೇರಲು ಯತ್ನಿಸಬೇಕೆಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="ewtn2"/> ==ದುರ್ಬಲ ಆರೋಗ್ಯ== ಪಿಯೊ ಅವರ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದ ಫಾದರ್ ಅಗೊಸ್ತಿನೊ ಅವರ ದಿನಪುಸ್ತಕ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ಬಾಲಕ ಫ್ರಾನ್ಚೆಸ್ಕೊ ಫೊರ್ಜೊನೆ ಹಲವು ತೊಂದರೆಗಳಿಂದ ಬಳಲಿದ್ದ. ಅವರ ಆರನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಘೋರ ಕಾಮಾಲೆ ಬಾಧಿಸಿತ್ತು, ಆಮೇಲೆ, ಹತ್ತನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಟೈಫಾಯಿಡು, ಹದಿನೇಳರಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು ಮತ್ತು ಜಠರ ರೋಗಗಳು ಹೀಗೆ. ಹಲವು ಸಾರಿ ಆತ ವಾಂತಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದುರಿಂದ ಹಾಲು ಮತ್ತು ಗಿಣ್ಣಷ್ಟೇ ಅವರ ಆಹಾರವಾಗಿತ್ತು. ರಾತ್ರಿಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೋಣೆಯಿಂದ ಅಳುವ ಗರ್ಜಿಸುವ ಚಿತ್ರವಿಚಿತ್ರ ಧ್ವನಿಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದ್ದವೆಂದು ಸಹಪಾಠಿಗಳು ಹೇಳಿದ್ದಿದೆ. ಜಪದ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆತ ಎಷ್ಟು ಮೌನಿಯಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದನೆಂದರೆ he ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವೇನೋ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವಷ್ಟು. ಒಬ್ಬರಂತೂ ರಾತ್ರಿ ಬಾಗಿಲ ಕಿಂಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಾಗ ಪಿಯೊ ಅವರು ನೆಲದಿಂದ ಮೇಲೆದ್ದು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತೇಲುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ.<ref>R. Allegri, ''I miracoli di Padre Pio'' p.21.</ref> ಜೂನ್ ೧೯೦೫ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ತೀರಾ ನಿತ್ರಾಣರಾದುದರಿಂದ ಅವರ ವರಿಷ್ಠರು ಬೆಟ್ಟದ ಕಾನ್ವೆಂಟಿಗೆ ಕಳಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿನ ಬದಲಾದ ವಾತಾವರಣ ಅವರ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಿಗಡಾಯಿಸಿತು. ವೈದ್ಯರುಗಳು ಅವರನ್ನು ಹುಟ್ಟೂರಿಗೆ ಕಳಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದರಾದೂ ಅಲ್ಲೂ ಸಹ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಸುಧಾರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಜೀವನವಿಡೀ ಪಿಯೊ ಅವರು ಆಸ್ತಮಾದಿಂದ ಬಳಲಿದರು. ದೊಡ್ಡಗಾತ್ರದ ಮೂತ್ರಕಲ್ಲಿನ ಜೊತೆಗೆ ಹೊಟ್ಟೆನೋವು ಸಹ ಅವರನ್ನು ಬಾಧಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ವಾಯುಬಾಧೆ ಅಲ್ಸರಾಗಿ ತೊಂದರೆ ಕೊಟ್ಟಿತು. ಕಣ್ಣು ಮೂಗು ಕಿವಿ ಗಂಟಲುಗಳೆಲ್ಲ ಉರಿಬೇನೆಯಿಂದ ನೊಂದವು. ಅವರ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ೧೯೧೫ರಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಸೇನೆಗೆ ಭರ್ತಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಒಂದು ತಿಂಗಳಲ್ಲೇ ಅವರನ್ನು ಮನೆಗೆ ಕಳಿಸಲಾಯಿತು. ಆಮೇಲೆ ಅವರು ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊ ಎಂಬ ಬೆಟ್ಟಗುಡ್ಡ ಪ್ರದೇಶದ ಕಾನ್ವೆಂಟಿನಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದರು. ಸುಡು ಬೇಸಿಗೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಆ ಸ್ಥಳವು ತಂಪಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಆರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಅಲ್ಲಿಂದ ಮತ್ತೆ ಸೇನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದರಾದರೂ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ನಿಮಿತ್ತ ಮತ್ತೆ ಮನೆಗೆ ಬರಬೇಕಾಯಿತು. ಮತ್ತೆ ಸುಧಾರಿಸಿಕೊಂಡು ಸೇನೆಗೆ ಹೋಗೆ ನೇಪಲ್ಸ್ ಬಳಿಯ ಸಲೆಸ್ ಬ್ಯಾರಕುಗಳಿಗೆ ನಿಯುಕ್ತರಾದರು. ಅದಾದ ಕೆಲದಿನಗಳಲ್ಲೇ ಕ್ಷಯರೋಗಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾದ್ದರಿಂದ ಅವರನ್ನು ಸೇನೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿದರು. ೧೯೨೫ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಹರ್ನಿಯಾ ರೋಗ ಬಾಧಿಸಿತು. ಅದರ ನಂತರ ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಬಳಿ ದುರ್ಮಾಂಸ ಬೆಳೆದು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು. ಕಿವಿಯ ಮೇಲೊಂದು ಗಡ್ಡೆ ಬೆಳೆದು ಅದನ್ನು ತೆಗೆಯಲಾಯಿತು.<ref>R.Allegri, ''I miracoli di Padre Pio'', p.141</ref> ೧೯೫೬ರಲ್ಲಿ ಅವರು "exudative pleuritis" ಅನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯ್ತು. ಅವರ ದೇಹದಿಂದ ಕೆಟ್ಟದ್ರವವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳಕಾಲ ಅವರು ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲೇ ಇರಬೇಕಾಯಿತು. ತಮ್ಮ ಇಳಿವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪಿಯೊ ಅವರು ಕೀಲುನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲಿದರು. ==ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ನರಳಾಟ == ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ದೈವಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ನರಳಾಟಗಳು ಬೇರೆಬೇರೆಯಲ್ಲ ಮತ್ತು ದೇವರಿಗಾಗಿ ಬಾಧಿತರಾದರೆ ದೇವರನ್ನು ಸೇರುವುದು ಸುಲಭ ಎಂದು ಬಲವಾಗಿ ನಂಬಿದ್ದರು.<ref name="garabandal"/> ಹೀಗಿರುವಲ್ಲಿಒಮ್ಮೆ ಅವರಿಗೆ ತನ್ನಾತ್ಮವು ಒಂದು ಸಂಕೀರ್ಣ ಗೋಜಲುದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದುಹೋದಂತೆಯೂ ನರಕದ ಅಗಾಧ ಪ್ರಪಾತದಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಂಟಿಯಾದಂತೆಯೂ ಭಾಸವಾಯಿತಂತೆ. ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಅವನ ಸಂಗಡಿಗರು ಪಿಯೊನಿಗೆ ಯಾವುದೋ ದೆವ್ವ ಮೆಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆಯೆಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟರು.<ref name="garabandal"/> ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊನ ನರಳಾಟಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಪಿಶಾಚಿಯು ಹೂಡಿದ ಹುನ್ನಾರವಿದೆಂದು ಸಹಾ ಆ ಸಂಗಡಿಗರು ಭಾವಿಸಿದರು. ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರ ಈ ಅನಿಸಿಕೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯದೆ ಹೀಗೆನ್ನುತ್ತಾರೆ: <blockquote>ದೆವ್ವ ಕುಣಿಯುತ್ತಿತ್ತು, ಹರೆಯದ ಹೆಣ್ಣಮಕ್ಕಳ ವೇಷದಲ್ಲಿ ನಗ್ನವಾಗಿ ನರ್ತಿಸುತ್ತಿತ್ತು, ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಕ್ರಿಸ್ತನ ವೇಷದಲ್ಲಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳ ಯುವ ಗೆಳೆಯನಂತೆ, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನಂತೆ ಇನ್ನು ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಮಾತೆಮೇರಿಯಂತೆ.<ref name="dev"/></blockquote> <blockquote>ಹೀಗೇ ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡು ದಿನಗಳು ಕಳೆದವು, ದೆವ್ವಗಳು ತಮ್ಮೆಲ್ಲ ವಿಷವನ್ನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕಾರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನೇ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದ್ದನು. ನನ್ನ ತಂದೆಯೇ, ದೆವ್ವವು ನನ್ನ ದೇಹವನ್ನೆಲ್ಲ ಹೊಡೆದು ಬಡಿದು ಗಾಸಿಗೊಳಿಸಿದೆ. ಎಷ್ಟೋ ವೇಳೆ ನನ್ನನ್ನು ಹರಿದು ಮುಕ್ಕಲು ಯತ್ನಿಸಿ ಅಂಗಿಯನ್ನು ಕಿತ್ತುಹಾಕಿವೆ.<ref name="ದೆವ್ವ"/></blockquote> ದೆವ್ವಗಳನ್ನು ಓಡಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತರಾಗಿದ್ದ [[ವ್ಯಾಟಿಕನ್]] ನಗರದ ಫಾದರ್ ಗೇಬ್ರಿಯೆಲೆ ಅಮೋರ್ತ್ ಅವರು ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಹೀಗೆಂದಿದ್ದಾರೆ. ’ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ನಿಜವಾದ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಮೇರಿಮಾತೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಸಂತರನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗುರುತಿಸುತ್ತಿದ್ದರಲ್ಲದೆ ದೆವ್ವದ ಪರಕಾಯಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಅತಿ ಚುರುಕಾಗಿ ಕಂಡುಹಿಡಿದುಬಿಡುತ್ತಿದ್ದರು. ದೆವ್ವ ಬಂದಾಗ ಅವರ ವರ್ತನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಬಲು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಅವರ ಮನಸ್ಸಿನ ವಿಶ್ಲೇಣೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿರುವೆ. ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ತನ್ನ ಪತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಕೊಂಡ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಮಾನಸಿಕ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಸಂಯಮ ತೋರುತ್ತಿದ್ದರು ಏಕೆಂದರೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೇಲಿನ ಅವರ ನಂಬಿಕೆ ಬಲವಾಗಿತ್ತು ಮರಿಯಾಮಾತೆ, ಕಾವಲುದೂತ, ಸಂತ ಜೋಸೆಫ್ ಮತ್ತು ಸಂತ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸರು ಸದಾ ಅವರ ಬೆಂಬಲಕ್ಕಿದ್ದರು.<ref name="ದೆವ್ವ">{{cite web| title = Padre Pio da Pietrelcina Epistolario I° (1910–1922)| url = http://www.padrepio.catholicwebservices.com/ENGLISH/The_Devil.htm| accessdate = 2008-01-19| archive-date = 2008-01-23| archive-url = https://web.archive.org/web/20080123110247/http://www.padrepio.catholicwebservices.com/ENGLISH/The_Devil.htm| url-status = dead}}</ref> ==ಘೋರತಿವಿತ ಮತ್ತು ಪಂಚಗಾಯಗಳ ಗುರುತು == ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಅವರು ಗುರುಪಟ್ಟವನ್ನು ಪಡೆದ ಹೊಸದರಲ್ಲೇ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತರ ಪಂಚಗಾಯಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವ ಇಂಗಿತ ಹೊಂದಿದ್ದರೆಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.<ref name="stigmata">{{cite book| last = Mc Gregor, O.C.S.O| first = Augustine| coauthors = Fr. Alessio Parente, OFM Cap.| title = The Spirituality of Padre Pio| publisher = Our Lady of Grace Monastery| year = 1974 St. Padre Pio| location = San Geovanni Rotondo, FG, Italy| url = http://www.ewtn.com/padrepio/mystic/stigmata.htm| accessdate = 2008-01-19| archive-date = 2020-03-15| archive-url = https://web.archive.org/web/20200315211045/https://www.ewtn.com/padrepio/mystic/stigmata.htm| url-status = dead}}</ref> ೧೯೧೧ರ ಒಂದು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾದ ಪಾದ್ರೆ ಬೆನೆದೆತ್ತೊ ಅವರಿಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ: <blockquote>ಕಳೆದ ರಾತ್ರಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲೂ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದಾಗಿದೆ. ನನ್ನ ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ಕಾಸಿನಗಲದ ಕೆಂಪನೆಯ ಗುರುತು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು, ಅದರ ಮಧ್ಯದಿಂದ ತೀವ್ರತರ ನೋವು ಉಕ್ಕಿಬಂತು, ಹಸ್ತದ ನಡುವೆ ಉಂಟಾದ ಆ ನೋವು ಅತಿ ಭಯಂಕರ, ಅದರ ನೆನಪು ಇನ್ನೂ ಕಾಡುತ್ತಿದೆ, ಅಲ್ಲದೆ ಅಂಥದೇ ನೋವು ಪಾದಗಳಲ್ಲೂ ಹಿಂಸಿಸಿತು.<ref name="stigmata"/></blockquote> ಅವರ ಆಪ್ತಮಿತ್ರರಾದ ಪಾದ್ರೆ ಅಗೊಸ್ತಿನೊ ಅವರು ೧೯೧೫ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ದರ್ಶನಗಳ ಪ್ರಾರಂಭ ಹೇಗಾಯ್ತು, ಪಂಚಗಾಯಗಳ ಅನುಭವ ಹೇಗಿತ್ತು, ಮುಳ್ಳಿನ ಕರೀಟ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಗಳ ಅನುಭವವಾಯಿತೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದರು. ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ತಾವು ಗುರು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಿನಿಂದಲೇ ಅಂದರೆ ೧೯೦೩-೦೪ ರಿಂದಲೇ ತಮಗೆ ದರ್ಶನಗಳಾಗುತ್ತಿದ್ದವೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಇನ್ನು ಪಂಚಗಾಯಗಳ ಕುರಿತಂತೆ ವಿವರವಾಗಿ ಬರೆದಿರುವ ಅವರು ಹೇಗಾದರೂ ಆ ಗುರುತನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವಂತೆ ಪ್ರಭುಯೇಸುವನ್ನು ಪರಿಪರಿಯಾಗಿ ಬೇಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಕುರಿತೂ ಅಲವತ್ತುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ ಅವರು ಆ ಗಾಯಗಳ ನೋವಿಗೆ ಹೆದರಿಲ್ಲ, ಅವರು ಹೆದರಿರುವುದು ಅದರ ಅಚ್ಚಳಿಯದ ಗುರುತಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತ್ರ. ಆಮೇಲೆ ಆ ಗುರುತುಗಳು ಮಾಯವಾದವಾದರೂ ೧೯೧೮ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.<ref name="stigmata"/> ಕೆಲವೇ ಆಯ್ದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಪರೀತ ನೋವಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಹಾಗೂ ಈ ಸಾರಿ ಮುಳ್ಳಿನ ಕಿರೀಟದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಅನುಭವಾಯಿತು.<ref name="stigmata"/> ಪದೇ ಪದೇ ಆಗುತ್ತಿದ್ದ ಇಂಥ ಅನುಭವಗಳಿಂದ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು. ಆ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ವಿಶ್ರಮಿಸಲು ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಸಂನ್ಯಾಸ ಜೀವನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಅವರು ಪ್ರತಿದಿನದ ಪೂಜಾರ್ಪಣೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಶಾಲೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಪಾಠ ಮಾಡಲೂ ತೊಡಗಿದರು. ಮೊದಲ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಇನ್ನೂ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅದನ್ನು ’ಯೂರೋಪಿನ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ’ ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದ ಪೋಪ್ ೧೫ನೇ ಬೆನೆಡಿಕ್ಟ್ ಅವರು ಯುದ್ಧ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವಂತೆ ಜುಲೈ ೧೯೧೮ರಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೆ ಕರೆನೀಡಿದರು. ಅದೇ ಜುಲೈ ೨೭ರಂದು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬಲಿದಾನವನ್ನೇ ಘೋಷಿಸಿದರು. ದಿನಗಳು ಕಳೆದವು. ಆಗಸ್ಟ್ ೫ ಮತ್ತು ೭ರ ನಡುವೆ ಅವರಿಗೊಂದು ದರ್ಶನವಾಯಿತು. ಆ ಮಹಾದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತಯೇಸು ಅವರಿಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಅವರ ಪಾರ್ಶ್ವವನ್ನು ತಿವಿದರು.<ref name = "gerhold"/><ref name="ewtn2"/> ದೊಡ್ಡದಾದ ಗಾಯವೊಂದು ಅವರನ್ನು ಘಾಸಿಗೊಳಿಸಿತು. ದೇವರನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಒಂದಾಗುವ ಈ ಸನ್ನಿವೇಶ ಹೀಗೇ ಇರುತ್ತದೆಂದು ಶಿಲುಬೆಯ ಸಂತ ಜಾನರೇ ಒಂದೆಡೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥಲಿಕ್ ಧರ್ಮಮಂಡಲಿಯ [[Relic#Roman Catholic classification and prohibitions|ಮೊದಲದರ್ಜೆಯ ಅವಶೇಷ]] ಗೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಅವಶೇಷಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ತೊಯ್ದ ದೊಡ್ಡದಾದ ಒಂದು ಅಂಗವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ ಚಿಕಾಗೋದ ಜಾನ್ ಕ್ಯಾಂಟಿಯಸ್ ಚರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಗೌರವಾರ್ಪಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="cantius">{{Cite web| title = First class relic of St. Padre Pio of Pietrelcina at St. John Cantius Church| url = http://www.cantius.org/go/organizations/relic_of_st_Padre_Pio_of_Pietrelcina| accessdate = 2008-01-19| postscript = <!--None-->| archive-date = 2008-05-13| archive-url = https://web.archive.org/web/20080513061526/http://www.cantius.org/go/organizations/relic_of_st_padre_pio_of_pietrelcina/| url-status = dead}}</ref> ಈ ಘಟನೆಯು ಪಿಯೊ ಅವರಿಗೆ ಏಳು ದೀರ್ಘ ವಾರಗಳ ಕಾಲದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶ್ರಮಕ್ಕೆ ನಾಂದಿಯಾಯಿತು. ಅವರ ಸಂಗಡಿಗರೊಬ್ಬರು ಹೇಳಿದ ಹಾಗೆ: <blockquote>ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಬದಲಾದವು, ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಮಶಾನಮೌನ ಆವರಿಸಿತು, ಅವರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅಳುತ್ತಿದ್ದರು ದೇವರು ತಮ್ಮ ಕೈಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುತ್ತಾ ಸತತ ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಡುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name = "gerhold"/></blockquote> ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಪಾದ್ರೆ ಬೆನೆದೆತ್ತೊ ಅವರಿಗೆ ೧೯೧೮ರ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೧ರಂದು ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆಂದಿದ್ದಾರೆ: <blockquote>ಐದರ ಸಂಜೆ ನಾನು ಬಾಲಕನೊರ್ವನ ಪಾಪದರಿಕೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿರುವಾಗ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದ ಹಾಗೆ ನನ್ನ ಒಳಗಣ್ಣಿಗೆ ದೇವದೂತನೊಬ್ಬನ ದರ್ಶನವಾಗಿ ನಾನು ಭೀತನಾದೆ, ಅವನ ಕೈಯಲ್ಲೊಂದು ಬೆಂಕಿಯುಗುಳುವಂತೆ ಕೋರೈಸುತ್ತಿದ್ದ ಹರಿತವಾದ ಆಯುಧವಿತ್ತು. ನಾನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನೆಲ್ಲ ಬಲದಿಂದ ಆ ಆಯುಧವನ್ನು ನನ್ನತ್ತ ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದಾಗ ಅದು ನನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ತೂರಿಕೊಂಡು ಹೋಯಿತು. ನಾನು ಕಷ್ಟದಿಂದ ಚೀರುತ್ತಾ ಸತ್ತೆನೆಂದು ಭಾವಿಸಿದೆ. ನಾನು ಆ ಬಾಲಕನಿಗೆ ನನ್ನಿಂದಾಗದು ನೀನಿನ್ನು ಹೊರಡು ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಈ ವೇದನೆ ಏಳನೇ ತಾರೀಖು ಬೆಳಗಿನವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಾನೆಷ್ಟು ನರಳಿದೆನೆಂದು ಹೇಳಲಾಗದು. ನನ್ನ ಒಳಾಂಗಗಳೆಲ್ಲ ಒಂದೂ ಬಿಡದೆ ಎಲ್ಲವೂ ಹರಿದು ಚಿಂದಿಯಾದವೆನ್ನಿಸುತ್ತೆ. ನಾನೀಗ ಗಾಯಾಳು. ನನ್ನಾತ್ಮದ ಆ ಗಾಯದ ಆಳವನ್ನು ನಾ ಬಲ್ಲೆ, ಅದರ ಯಾತನೆ ನಿರಂತರ.<ref name="cantius"/></blockquote> ೨೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೧೮ರ ವೇಳೆಗೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಈ ವೇದನೆಯಿಂದ ವಿಮುಕ್ತರಾಗಿ ಅವರ ಮುಖ ಪ್ರಫುಲ್ಲವಾಯಿತು. "<ref name = "gerhold"/> ಆ ದಿನ ಅವರು ವರಪ್ರಸಾದ ಮಾತೆಯಾಲಯದ ಗಾನವೃಂದವು ಕೂಡುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನಾನಿರತರಾಗಿದ್ದರು. ಆಗ ಅದೇ ಆ ಪ್ರಕಾಶಲೋಕದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ ಮಿಂಚಿನಂತ ತನ್ನ ಆಯುಧವನ್ನು ಜಳಪಿಸಿದ. ಒಂದು ಅಲೌಕಿಕ ಆನಂದದಲ್ಲಿ ಅವರು ಪರವಶರಾದರು.<ref name="ewtn2"/> ಆ ಅನುಭೂತಿಯ ನಂತರ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಯೇಸುಸ್ವಾಮಿಯ ಪಂಚಗಾಯಗಳು ಮೂಡಿದ್ದವು. ಈ ಗಾಯಗಳು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಅವರ ಮುಂದಿನ ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಜೀವನವಿಡೀ ಜೀವಂತ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡವು.<ref name = "gerhold"/><ref name="ewtn2"/> ತಮ್ಮ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಲಹೆಗಾರರೂ ಆದ ಪಾದ್ರೆ ಬೆನೆದೆತ್ತೊ ಅವರಿಗೆ ಈ ಘಟನೆಯ ಕುರಿತು ವಿವರಿಸುತ್ತಾ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೨, ೧೯೧೮ರಲ್ಲಿ ಪತ್ರ ಬರೆಯುವ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಹೀಗೆನ್ನುತ್ತಾರೆ: <blockquote>ಕಳೆದ ತಿಂಗಳ ೨೦ರ ಬೆಳಗ್ಗೆ ನಾನು ಪೂಜೆಯರ್ಪಿಸಿದ ನಂತರ ಗಾನವೃಂದದ ಬಳಿಯಿದ್ದಾಗ ಹಿತವಾದ ನಿದ್ದೆಯಾವರಿಸಿದಂತೆ ತೂಕಡಿಸಿದೆ. ಅಗಸ್ಟ್ ಐದರ ಸಂಜೆ ಕಂಡಿದ್ದ ಆ ನಿಗೂಢ ಮನುಷ್ಯ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ನನ್ನೆದುರು ನಿಂತಿದ್ದ. ಒಂದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಅವನ ಅಂಗೈಗಳು ಪಾದಗಳು ಮತ್ತು ಪಾರ್ಶ್ವಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ತ ತೊಟ್ಟಿಕ್ಕುತ್ತಿತ್ತು. ಓ ಅದೊಂದು ವರ್ಣಿಸಲಾಗದ ಭೀಭತ್ಸ ದೃಶ್ಯ. ನನ್ನ ಹೃದಯ ಜೋರಾಗಿ ಬಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಎದೆಯಾಚೆ ಸಿಡಿಯುವಂಥ ಆ ವೇಳೆ ಕರ್ತರು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಬಲ ತುಂಬದೇ ಹೋಗಿದ್ದರೆ ಬಹುಶಃ ನಾನು ಸತ್ತೇ ಹೋಗಿರುತ್ತಿದ್ದೆನೇನೋ? ಆ ಮಹಾದರ್ಶನ ಮುಗಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನನ್ನ ದೇಹದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲೂ ರಕ್ತ ತೊಟ್ಟಿಕ್ಕತೊಡಗಿತು. ನಾನು ಅನುಭವಿಸಿದ ವೇದನೆಯನ್ನು ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಗುರುವಾರ ಸಾಯಂಕಾಲದಿಂದ ಶನಿವಾರದವರೆಗೆ ನನ್ನ ಹೃದಯ ನಿರಂತರವಾಗಿ ರಕ್ತ ಸುರಿಸುತ್ತಾ ಇತ್ತು. ಓ ಫಾದರ್, ಈ ನೋವಿನಿಂದ ನಾನು ಸಾಯುತ್ತಿದ್ದೇನೆ, ನನ್ನಾತ್ಮವು ಕುಬ್ಜವಾಗುತ್ತಿದೆ. ನನ್ನ ಹೃದಯದ ಆರ್ತನಾದವನ್ನು ಕರ್ತರು ಕೇಳದೇ ಹೋದಲ್ಲಿ ನಾನು ಸಾಯುವುದು ಖಂಡಿತ. ಸಜ್ಜನನಾದ ಯೇಸು ನನಗೆ ಒಳಿತು ಮಾಡನೇ? ಅಪಮಾನವೆನಿಸುವ ಈ ಗಾಯಗಳಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಪಾರುಮಾಡನೇ? ಅವನು ಕರುಣೆ ತೋರುವವರೆಗೂ ನಾನು ಸ್ವರವೆತ್ತಿ ಕೂಗುತ್ತಲೇ ಇರುವೆ, ಎಲ್ಲ ನೋವು ನನಗಿರಲಿ, ಈ ಗಾಯಗಳು ಮಾತ್ರ ಬೇಡಪ್ಪಾ, ಮೂದಲಿಕೆಯನ್ನು ತಾಳಲಾರೆ.<ref name="cantius"/></blockquote> ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಯಾರ ಅರಿವಿಗೂ ಬಾರದಂತೆ ನೋವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಿದ್ದರೂ ಅವರ ಪಂಚಗಾಯಗಳ ಸುದ್ದಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಹರಡಿತು. ಹಲವು ವೈದ್ಯರು ಹಾಗೂ ಜನರು ತಂಡೋಪತಂಡವಾಗಿ ಬಂದು ಆ ಗಾಯಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದರು. ಯುದ್ಧಗಳಿಂದ ಜರ್ಜರಿತರಾದವರು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಆಶಾಕಿರಣ ಕಂಡರು.<ref name="ewtn2"/> ಅವರಿಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿದ್ದವರು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಗುಣಪಡಿಸುವ ಶಕ್ತಿ, ಪವಾಡಕೃತ್ಯ, ಪ್ರವಾದನೆ ಹಾಗೂ ಯೋಗಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಲ್ಲವರಾಗಿದ್ದರು. ಪಾದ್ರೆ ಅಗೊಸ್ತಿನೊ ಅವರು ದಾಖಲಿಸಿರುವ ಪ್ರಕಾರ ಪಿಯೊ ಅವರೊಮ್ಮೆ ೨೦ ದಿನಗಳ ಕಠಿಣ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಜಯಿಸಿದ್ದರು.<ref name = "garabandal">{{Cite journal| last = Pelletier| first = Joseph A| title = Padre Pio, MARY, and THE ROSARY| date = 2007-02-20| journal = Garabandal| url = http://www.garabandal.us/Padre_maryrosary.html| year = 2002| accessdate = 2008-01-19| postscript = <!--None-->| archive-date = 2008-01-11| archive-url = https://web.archive.org/web/20080111152823/http://www.garabandal.us/padre_maryrosary.html| url-status = dead}}</ref><ref name="ewtn2"/> ==ವಿವಾದಗಳು== ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರೊಬ್ಬ ಮತಿವಿಕಲರಾಗಿದ್ದು ಜನರ ಮುಗ್ದತೆಯ ದುರ್ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂದು ಮಿಲಾನಿನ ಸುಹೃದಯ ಕ್ಯಾಥಲಿಕ್ ವಿವಿಯ ಸ್ಥಾಪಕರೂ ಸಂನ್ಯಾಸಿ, ವೈದ್ಯ ಮತ್ತು ಮನಃಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರೂ ಆಗಿದ್ದ ಅಗೊಸ್ತಿನೊ ಜೆಮಿಲಿ ಅವರು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. "<ref name="NZ">{{Cite news| last = Vallely| first = Paul| title = Vatican makes a saint of the man it silenced| date = 2002-06-17 |work=New Zealand herald| url = http://www.nzherald.co.nz/section/2/story.cfm?c_id=2&objectid=2047151| accessdate = 2008-01-20| postscript = <!--None-->}}</ref> ತಮ್ಮ ಮಠದ ಮೂಲಮಂತ್ರಗಳಾದ ತ್ಯಾಗ, ವಿಧೇಯತೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯೆಗಳನ್ನಾತ ಗಾಳಿಗೆ ತೂರಿದ್ದನೆಂದು ಅವರು ಗಂಭೀರ ಆರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.<ref name = "ncr">{{Cite web| last = Allen| first = John L.| title = For all who feel put upon by the Vatican: A new patron saint of Holy Rehabilitation| work = National Catholic Reporter| volume = 1| issue = 18| date = December 28, 2001| url =http://www.nationalcatholicreporter.org/word/word1228.htm| accessdate = 2008-01-19| postscript = <!--None--> }}</ref> ತಮ್ಮ ಗಾಯಗಳು ತೆರೆದುಕೊಂಡೇ ಇರಲು ಅವರು ಕಾರ್ಬಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರೆಂದೂ ಅಗೊಸ್ತಿನೊ ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.<ref name = "ncr"/> ಇತಾಲಿಯಾದ ಗುರುಶ್ರೇಷ್ಠರಾಗಿದ್ದ ಕಾರ್ಲೊ ಮಚ್ಚರಿ (ಮುಂದೆ ಇವರು ಬಿಷಪರಾದರು) ಅವರು ೨೯ನೇ ಜುಲೈ ೧೯೬೦ರಲ್ಲಿ ಪೋಪ್ ೨೩ನೇ ಜಾನ್ ಅವರ ಆದೇಶದ ಮೇರೆಗೆ ತಪಾಸಣೆ ನಡೆಸಿ ೨೦೦ ಪುಟಗಳ ಒಂದು ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ತನಿಖಾ ವರದಿಯನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರಿಗೆ ಸಂತ ಪದವಿ ನೀಡುವಾಗಿನ ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ಈ ವರದಿಯೇ ಕಾರಣವೆಂಬ ಗುಸುಗುಸು ಬಹುಕಾಲ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಮಚ್ಚರಿ ಅವರು ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರೆಂದು ಕಪುಚಿನ್ ಮಠದ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ.<ref name = "ncr"/> ಸುಮಾರು ೧೯೪೦ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊದಲ್ಲಿ ಜನಗಳಿಗಾಗಿ ಒಂದು ’ನೋವು ನಿವಾರಕ ನಿವಾಸ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ತೆರೆಯಲು ಮನಸು ಮಾಡಿದರು. ಮುಂದರೆ ೧೯೫೬ರಲ್ಲಿ ಅದು ಕಾರ್ಯಗತವಾಯಿತು.<ref name="ewtn2"/><ref name="time1">{{cite news|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,855088,00.html|title=Religion: The Stigmatist|date=Dec. 19, 1949|work=[[Time (magazine)|Time]]|accessdate=7 April 2011|archive-date=11 ಫೆಬ್ರವರಿ 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110211105618/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,855088,00.html|url-status=dead}}</ref> ಆಗ ಇತಾಲಿಯಾಕ್ಕೆ ನಿಯುಕ್ತರಾಗಿದ್ದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮಾನವತಾವಾದಿ ಹಾಗೂ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಬಾರ್ಬರಾ ವಾರ್ಡ್ ಎಂಬಾಕೆ ಈ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಬಹುವಾಗಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಯೋಜನೆಯ ಉಸ್ತುವಾರಿಯನ್ನು ಸ್ವತಃ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರೇ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆನ್ನುವ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಆಕೆ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ವಿಕೋಪ ಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ಪುನರ್ವಸತಿ (UNRRA) ಶಾಖೆಯಿಂದ ೩೨೫,೦೦೦ ಡಾಲರುಗಳ ನೆರವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಡುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. ಹೀಗೆ ಪೋಪ್ ೧೨ನೇ ಪಯಸ್ ಅವರು ೧೯೫೭ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ದೈನ್ಯತೆಯ ವ್ರತದಿಂದ ವಿಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದರು.<ref name="time2">{{cite news|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,870915,00.html|title=Roman Catholics: A Padre's Patience|date=Apr. 24, 1964|work=[[Time (magazine)|Time]]|accessdate=7 April 2011|archive-date=9 ಫೆಬ್ರವರಿ 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110209021612/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,870915,00.html|url-status=dead}}</ref><ref name="clairval">{{cite web| last = Marie osb| first = Dom Antoine| title = Letter on Blessed Pader Pio: Stigmata – Sacraments of Penance and Eucharist – Suffering| url = http://www.clairval.com/lettres/en/2000/04/24/2260400.htm| date = 2000-04-24| accessdate = 2006-09-27}}{{Dead link|date=ಜುಲೈ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ವಿರೋಧಿಗಳು ಈ ಅಂಶವನ್ನು ತಮ್ಮ ವಾದಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ಹಣ ದುರ್ಬಳಕೆಯ ನೆವದಲ್ಲಿ ನಿಂದಿಸಿದರು.<ref name="time2"/> ಇಷ್ಟಲ್ಲದೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಹಲವಾರು ತಪಾಸಣೆಗೆ ಒಳಗಾದರು.<ref name="time1"/><ref name="time2"/> ಗಲಭೆಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರ ವರ್ಗಾವಣೆಯನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ತಡೆಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು.<ref name = "ncr"/> ೧೯೨೪ರಿಂದ ೧೯೩೧ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪೋಪರು ಹಲವು ಸಾರಿ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರಿಗೆ ಯಾವ ದೈವೀ ಶಕ್ತಿಯೂ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು.<ref name="ewtn2"/><ref name="time1"/> ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಂತೂ ಅವರಿಗೆ ಪೂಜಾರ್ಪಣೆ ಮತ್ತು ಪಾಪದಾಲಿಕೆಯಂಥ ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ನಿಷೇಧ ಹೇರಲಾಯಿತು.<ref name="time1"/> ಆದರೆ ೧೯೩೩ರ ವೇಳೆಗೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ಗಾಳಿ ಬೀಸತೊಡಗಿ ಪೋಪ್ ೧೧ನೇ ಪಯಸ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಲುವನ್ನು ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದಂತ ಸಂದರ್ಭ ಒದಗಿಬಂತು. “ನಾನು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡೆ ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅವರನ್ನು ನನಗೆ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸಲಾಯಿತು.” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿಕೆಯಿತ್ತರು.<ref name="ewtn2"/> ೧೯೩೪ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಮೇಲಿನ ನಿಷೇಧಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಲಾಯಿತು. ಪೂರ್ವಾನುಮತಿ ಇಲ್ಲದೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪ್ರವಚನ ನೀಡಲೂ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref name="ewtn2"/> ೧೯೩೯ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡ ಪೋಪ್ ೧೨ನೇ ಪಯಸ್ ಅವರು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ಕಾಣಬಯಸುವ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಪೋಪ್ ೨೩ನೇ ಜಾನ್ (೧೯೫೮-೧೯೬೩) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹಿಂದಿನವರ ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸದೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ವಂಚಕರೆಂದು ಜರಿದದ್ದು ದಾಖಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2008/04/25/world/europe/25Padre.html?%20em&ex=1209268800&en=84a71c80872b2247&ei=5087%0A|title=San Giovanni Rotondo JOURNAL; Italian saint Stirs Up a Mix Of Faith and Commerce|last=Fisher|first=Ian|coauthors=Daniele Pinto|date=25 April 2008|work=The New York Times|page=9|accessdate=7 April 2011}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಅವರ ನಂತರ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡ ಪೋಪ್ ಆರನೇ ಚಿನ್ನಪ್ಪರು (೬ನೇ ಪೌಲ್) ೧೯೬೦ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಮೇಲಿನ ಮಿಥ್ಯಾರೋಪಗಳನ್ನು ಸಾರಾಸಗಟಾಗಿ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದರು.<ref name="ncr"/><ref name="time2"/> ==ಮರಣ== ೧೯೬೦ರ ನಂತರ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯವು ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು. ಆದರೂ ಅವರ ಧಾಮಿರ್ಕ ಕಾರ್ಯಗಳು ಸತತವಾಗಿ ನಡೆದಿದ್ದವು. ೧೯೬೮ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೧ರಂದು ಅಂದರೆ ಅವರ ಮೇಲೆ ಪಂಚಗಾಯಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ೫೦ನೇ ವರ್ಧಂತಿಯಂದು ಅವರು ಅತೀವ ಸುಸ್ತಿನಿಂದ ಬಳಲಿದರು. ಅದರ ಮರುದಿನ ಅವರು ಆಡಂಬರ ಬಲಿಪೂಜೆ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬ ಆತಂಕದಿಂದ ಅವರು ಸಾಧಾರಣ ಪೂಜೆಯರ್ಪಿಸಲು ಅನುಮತಿ ಕೋರಿದರು. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಯಾತ್ರಿಗಳ ಸಲುವಾಗಿ ಮಹಾಪೂಜೆಯನ್ನೇ ಅರ್ಪಿಸುವಂತೆ ಅವರ ಮೇಲಧಿಕಾರಿಗಳು ಸೂಚಿಸಿದರು. ಅವರ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ವಿಧೇಯರಾಗಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಮಹಾಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸತೊಡಗಿದರು. ಕೆಲ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಅವರು ಬಳಲಿಕೆಯಿಂದ ಸೋತುಹೋದರು. ಅವರ ಧ್ವನಿ ದುರ್ಬಲವಾಯಿತು. ಪೂಜೆ ಮುಗಿಸಿ ಪೀಠದಿಂದ ಹೊರನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅವರು ಕುಸಿಯತೊಡಗಿದರು. ಕೂಡಲೇ ಅವರ ಕಪುಚಿನ್ ಮಠದ ಇತರ ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಆಸರೆ ಕೊಟ್ಟು ಕರೆದೊಯ್ದರು. ಅದೇ ಅವರ ಜೀವನದ ಕಟ್ಟಕಡೆಯ ಪೂಜಾರ್ಪಣೆಯಾಯಿತು. ಮರುದಿನ ಅಂದರೆ ೨೩ನೇ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೬೮, ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಅಂತಿಮ ಪಾಪನಿವೇದನೆ ಮಾಡಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕನ್ ವಾಗ್ದಾನಗಳನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದರು.<ref name="ewtn2"/> ಪದ್ಧತಿಯಂತೆ ಅವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಜಪಸರ ಇದ್ದಿತಾದರೂ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವ ತ್ರಾಣ ಅವರಿಗಿರಲಿಲ್ಲ.<ref name="PioProfile"/> ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಅವರು “ಜೇಸು ಮರಿಯಾ” ಎಂದು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ೨:೩೦ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕನವರಿಸುತ್ತಾ ತಮಗೆ ’ಇಬ್ಬರು ತಾಯಂದಿರು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಾರೆ’ (ಬಹುಶಃ ಒಬ್ಬರು ಹೆತ್ತತಾಯಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ಮರಿಯಾಮಾತೆ) <ref name="PioProfile"/> ಎನ್ನುತ್ತಾ ’ಮರೀಯಾ’ ಎಂದು ನಿಡಿದಾಗಿ ಉಸಿರು ಬಿಟ್ಟು ಪ್ರಾಣ ತ್ಯಜಿಸಿದರು.<ref name="Ruffin">{{Cite book| last = Ruffin| first = Bernard C.| authorlink = C. Bernard Ruffin|title = Padre Pio: The True Story| year = 1991| publisher = Our Sunday Visitor| isbn = 9780879736736| pages = 444| postscript = <!--None-->}}</ref> ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೬ರಂದು ಅವರ ದೇಹವನ್ನು ವರಪ್ರಸಾದ ಮಾತೆಯಾಲಯದ ನೆಲದಾಳದ ಕವಾಟದಲ್ಲಿ ಅಡಕ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಅಂತ್ಯಸಂಸ್ಕಾರದ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಲಕ್ಷ ಮಂದಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಮರಣಾನಂತರವೇ ನನ್ನ ನಿಜವಾದ ಕ್ರಿಯಾಯೋಜನೆ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪಾದ್ರೆಪಿಯೊ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಮೆಲುಕು ಹಾಕುತ್ತಾ ಆ ಜನರು ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು.<ref name="PioProfile"/> ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಮರಣಾವಸ್ಥೆ ತಲಪುವವರೆಗೂ ಅವರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದವರ ಪ್ರಕಾರ ಸಾವು ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಪಂಚಗಾಯಗಳು ಒಂದೂ ಚೂರೂ ಕುರುಹಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಯವಾಗಿದ್ದವು. ಪಾರ್ಶ್ವದ ಮೇಲಿನ ಗಾಯದ ಗುರುತು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣ ಬಳಿದಂತೆ ತೋರಿ ಕೊನೆಗೆ ಅದೂ ಮಾಯವಾಯಿತು.<ref name="PioProfile">{{Cite book| last = Schug| first = Rev. John| title = A Padre Pio Profile| year = 1987| publisher = Huntington| isbn = 9780879738563| postscript = <!--None-->}}</ref> ಪಿತ್ರೇಲ್ಚೀನಾದ ಸಂತ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ತಮ್ಮ ಪಾಲಕರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸುವಂತೆ ನಾಗರೀಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಸುಮಾರು ೧೬೦ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಇತಾಲಿಯಾದ ಬಿಷಪರ ಸಮಾವೇಶವನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಂಡಾಗ ಬಿಷಪರು ಆ ಮನವಿಯನ್ನು ವ್ಯಾಟಿಕನ್ನಿಗೆ ರವಾನಿಸಿ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆದರು.<ref name="Patron">{{Cite journal| title = Italy makes St. Padre Pio patron of civil defense volunteers| date = 2004-03-30| journal = The Georgia Bulletin| url = http://www.georgiabulletin.org/world/2004/03/30/WORLD-1/| accessdate = 2010-08-20| postscript = <!--None-->| archive-date = 2004-09-11| archive-url = https://web.archive.org/web/20040911110421/http://www.georgiabulletin.org/world/2004/03/30/WORLD-1/| url-status = dead}}</ref> ಅವರು ಉತ್ತಮ ಉಪಶಮಿಕರೆಂದು ಲಂಡನ್ನಿನ ಕಥೋಲಿಕ ಕೇಳ್ವಿಕಚೇರಿಯವರು ಪ್ರಚಾರ ನಡೆಸಿದರು. ಅಲ್ಲದೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ ’ಜಪಿಸಿ, ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿ ಹಾಗೂ ನಿಶ್ಚಿಂತೆಯಿಂದಿರಿ’ ಎಂಬ ಮಾತುಗಳ ಮೇಲಿನ ಗೌರವದಿಂದ ವರ್ಷದ ಅತಿ ಖಿನ್ನಭಾವದ ದಿನವಾದ ಜನವರಿ ೨೨ಅನ್ನು ಬಲುಸಂತೋಷದ ದಿನವನ್ನಾಗಿ ಅವರು ಬದಲಿಸಿದರು.”<ref name="PatronII">{{Cite journal| title = saint Pio of Pietrelcina| date = 2009-07-31| journal = BBC Religions| url = http://www.bbc.co.uk/religion/religions/christianity/saints/Pio.shtml| accessdate = 2010-08-20| postscript = <!--None-->}}</ref> ==ಅತಿಮಾನುಷ ಸ್ವಭಾವ== [[File:Padre Pio during Mass.jpg|thumb|right|250px|Padre Pio celebrating mass. ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿರುವುದು. ಮಹಾದರ್ಶನ ಹಾಗೂ ಯಾತನೆಯ ಕಾರಣ ಪೂಜೆ ಹಲವು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಸಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಗಾಯಗಳನ್ನು ಮರೆಮಾಚಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ.]] ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷದರ್ಶಿಗಳು ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಆತ್ಮಗಳನ್ನು ಓದುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ.<ref name="Cruz">{{cite book| last = Carroll-Cruz| first = Joan| title = Mysteries Marvels and Miracles In the Lives of the saints| url = https://archive.org/details/mysteriesmarvels0000cruz| publisher = TAN Books| month = March | year = 1997| location = [[Illinois]]| pages = [https://archive.org/details/mysteriesmarvels0000cruz/page/581 581]| isbn = 978-0895555410}}</ref> ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಕರೋಲ್ ಜೋಸೆಫ್ ವೊಯ್ತಿಲಾ ಎಂಬ ಪೋಲೆಂಡಿನ ಯುವ ಪಾದ್ರಿ (ಮುಂದೆ ಇವರು ಎರಡನೇ ಜಾನ್ ಪಾವ್ಲ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪೋಪರಾದರು) ಯ ಬಳಿ ಇವರು ಪಾಪನಿವೇದನೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. ತಾವು ಚರ್ಚಿನ ಅತಿಮುಖ್ಯ ಹುದ್ದೆಗೇರುವುದಾಗಿ ಆತ ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದರೆಂದು ಆ ಯುವಪಾದ್ರಿ ಕಾರ್ಡಿನಲ್ ಅಲ್ಫೋನ್ಸ್ ಸ್ಟಿಕ್ಲರ್ ಅವರ ಬಳಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದರಂತೆ. "<ref name="kwitny">{{cite book | last=Kwitny | first=Jonathan | title=Man of the Century: The Life and Times of ಎರಡನೇ ಪೋಪ್ ಜಾನ್ ಪಾವ್ಲ್ | publisher=henry Holt and Company | month=March | year=1997 | location=[[New York]] | pages=768 | isbn=978-0805026887}}</ref> ಕಾರ್ಡಿನಲ್ ಸ್ಟಿಕ್ಲರ್ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ಆ ಯುವಪಾದ್ರಿ ಮುಂದೊಮ್ಮೆ ಕಾರ್ಡಿನಲ್ ಪದವಿಗೇರಿದಾಗ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿ ನಿಜವಾಯಿತೆಂದುಕೊಂಡರಂತೆ.<ref name="cnn">{{Cite news | last=Zahn | first=Paula | author-link=Paula Zahn | title=Padre Pio Granted sainthood | newspaper=CNN | date=2002-06-17 | url=http://transcripts.cnn.com/TRANSCRIPTS/0206/17/ltm.04.html | accessdate=2008-01-19 | postscript=<!--None-->}}</ref> ಆದರೆ ಜಾನ್ ಪಾವ್ಲರ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಈ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯ ಕುರಿತು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite book | title=A Life with Karol: My Forty-Year Friendship with the Man Who Became Pope | url=https://archive.org/details/lifewithkarolmyf00dziw | last=Dziwisz | first=Stanisław | publisher=Doubleday | year=2008 | isbn=978-0385523745}}</ref> ಆದರೆ ಜಾರ್ಜ್ ವೈಗಲ್ಲನ ”ವಿಟ್ನೆಸ್ ಟು ಹೋಪ್” ಎಂಬ ಆತ್ಮಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಭೇಟಿಯ ವಿವರ ಇರುವುದಾದರೂ ಈ ಘಟನೆಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿಲ್ಲ. ಬಿಷಪ್ ವೊಯ್ತಿಲಾ ಅವರು ೧೯೬೨ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಿತ್ರ ಡಾ. ವಾಂಡಾ ಪೊಲ್ತಾವ್ಸ್ಕ ಅವರು ಕ್ಯಾನ್ಸರಿನಿಂದ ಗುಣ ಹೊಂದಲು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವಂತೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರಲ್ಲಿ ವಿನಂತಿಸಿದ್ದರು. ಆನಂತರ ಅವರ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಗುಣವಾಗಿದ್ದು ಹೇಗೆಂದು ವೈದ್ಯರಿಗೆ ಬಿಡಿಸಲಾಗದ ಒಗಟಾಗಿತ್ತು.<ref name = "rega">{{Cite book| last = Rega| first = Frank M.| title = Padre Pio and America| url = https://archive.org/details/padrepioamerica0000rega| isbn = 978-0895558206| publisher = TAN Books| pages =[https://archive.org/details/padrepioamerica0000rega/page/308 308]| year = 2005| postscript = <!--None-->}}</ref> ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಅತಿಮಾನುಷ ಶಕ್ತಿಗಳ ಕುರಿತಂತೆ ಹಬ್ಬಿದ್ದ ಕತೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಕ್ರೈಸ್ತ ಜಗದ್ಗುರುಪೀಠವು ಎರಡು ಸಾರಿ ಆದೇಶಿಸಿತ್ತು. ಎರಡನೇ ಪೋಪ್ ಜಾನ್ ಪಾವ್ಲ್ ಜಗದ್ಗುರುಗಳು ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ವಿಧ್ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಪುನೀತ ಪದಕ್ಕೇರಿಸಿದರು. ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆಯಾದ ''ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ; ದ ವಂಡರ್ ವರ್ಕರ್'' (Padre Pio: The Wonder Worker) ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕದ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಲಾಕಿ ಜೆರಾಡ್ ಕ್ಯಾರಲ್ ಎಂಬ ಪಾದ್ರಿಯವರು ಜೆಮ್ಮಾ ದೆ ಜಾರ್ಜಿ ಎಂಬ ಸಿಸಿಲಿಯನ್ ಹುಡುಗಿಯ ಕತೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಕುರುಡಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಕೆ ಕಪುಚಿನ್ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಪವಾಡದಿಂದ ದೃಷ್ಟಿ ಪಡೆದ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref name="wonder">{{Cite book| last = Kalvelage| first = Bro. Francis Mary| title = Padre Pio: The Wonder Worker| isbn = 978-0898707700| publisher = Ignatius Press| pages =210| year = 1999| postscript = <!--None-->}}</ref> ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಜೆಮ್ಮಾ ತನ್ನ ಅಜ್ಜಿಯೊಂದಿಗೆ ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊಗೆ ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಆಕೆ ಕುರುಡಿಯಾಗಿದ್ದಳು.<ref name="wonder"/> ಪ್ರಯಾಣದ ವೇಳೆಯಲ್ಲೇ ಆ ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗಿಯು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿನ ಉಗಿಹಡಗನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ತನಗೆ ಎಲ್ಲ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ ಎಂದಿದ್ದಳಂತೆ.<ref name="wonder"/> ಜೆಮ್ಮಾಳ ಅಜ್ಜಿಯು ಅದನ್ನು ನಂಬಿರಲಿಲ್ಲ.<ref name="wonder"/> ಆ ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರಲ್ಲಿ ನಿವೇದನೆ ಮಾಡುವಾಗ ತನಗೆ ದೃಷ್ಟಿ ವರ ನೀಡುವಂತೆ ಕೇಳಲು ಮರೆತಳಂತೆ. ಆಮೇಲೆ ಆಕೆಯ ಪರವಾಗಿ ಆಕೆಯ ಅಜ್ಜಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ವಿನಂತಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ.<ref name="wonder"/> ಕ್ಯಾರಲ್ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಅವರ ವಿನಂತಿಗೆ ಸಮ್ಮತಿಸಿ ದೃಷ್ಟಿ ಬಂದಾಗ ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕಬಾರದೆಂದು ತಾಕೀತು ಮಾಡುತ್ತಾರಂತೆ."<ref name="wonder"/> ಆಮೇಲೆ ಆಕೆಗೆ ದೃಷ್ಟಿ ಬರುತ್ತದೆ, ದೃಷ್ಟಿ ಪರೀಕ್ಷಕರಿಗೆ ಇದೊಂದು ಒಗಟಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="wonder"/> ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಸಂತ ಜಾನ್ ವಿಯಾನ್ನಿಯವರಂತೆ ಸೈತಾನನೊಂದಿಗೆ ಜಗಳಕಾದು ಮೈಕೈ ನೋಯಿಸಿಕೊಂಡರೆಂದೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅಂತೆಯೇ ಅವರು ಕಾವಲು ದೂತರೊಡನೆ ಸಂಭಾಷಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆಂದೂ, ಕೇಳುವ ಮುನ್ನವೇ ವರಗಳನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆಂದೂ ಹೇಳಿಕೆಯಿದೆ. ಅವರು ಮರಣವಪ್ಪುವ ದಿನ ಮರಿಯಾ ಎಸ್ಪೆರಾಂಝ ಎಂಬ ವೆನಿಜುವೆಲಾದ ದೇವಸೇವಕಿ ತನಗವರ ದರ್ಶನವಾಯಿತೆಂದೂ ನಾನಿನ್ನು ಹೋಗಿ ಬರುವೆ, ಮುಂದೆ ನಿನ್ನ ಸರದಿ ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆಂದೂ ಹೇಳಿಕೆಯಿತ್ತಿದ್ದಾರೆ."<ref name="Where are the Mantles">Brooks, Stevern, [https://books.google.com/books?id=pqwQWYvrpasC&dq Where are the Mantles], p. 49-51, Xulon Books</ref><ref name="spiritdaily.net">Brown, Michael [http://www.spiritdaily.net/Esperanza_story.htm The Incredible Story Of Maria Esperanza] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304100131/http://www.spiritdaily.net/Esperanza_story.htm |date=2016-03-04 }} Spirit Daily</ref><ref name="books.google.com">Davidson, Linda Kay and David Martin Gitlitz, [https://books.google.com/books?id=YVYkrNhPMQkC&dq Pilgrimage: from the Ganges to Graceland : an encyclopedia, Volume 1], p. 59, ABC-CLIO 2002</ref> ಅವರ ಗಂಡ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಆಕೆಯ ಮುಖವು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಮುಖದಂತೆ ಬದಲಾಯಿತಂತೆ.<ref name="Where are the Mantles"/><ref name="spiritdaily.net"/><ref name="books.google.com"/> ಮರುದಿನ ಅವರಿಗೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಸತ್ತ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿಯಿತು.<ref name="Where are the Mantles"/><ref name="spiritdaily.net"/><ref name="books.google.com"/> ಪಾದ್ರೆ ದೊಮಿನಿಕೊ ದ ಸೇಸ್ ಎಂಬ ಯುವ ಕಪುಚಿನ್ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯೊಬ್ಬರು ತಾವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೨ ರಂದು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಮನೊಪ್ಪೆಲೊ ಊರಿನ ಪವಿತ್ರಮುಖದ ಮುಂದೆ ಮೊಣಕಾಲೂರಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡೆನೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕೋಣೆಯಿಂದ ಹೊರಗೆ ಬಂದೇ ಇರಲಿಲ್ಲ.<ref>The Face of God, Paul Badde, page 231.</ref> ===ಪಂಚಗಾಯಗಳ ತೋರಿಕೆ=== [[File:Padre-Pio-young.jpg|left|thumb|ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಪಂಚಗಾಯಗಳನ್ನು ತೋರುತ್ತಿರುವುದು]] ೧೯೧೮ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦ರಂದು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಮೊತ್ತಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪಂಚಗಾಯ (ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನು ಶಿಲುಬೆಗೇರಿದಾಗ ಅವನ ದೇಹದ ಮೇಲಿದ್ದ ಗಾಯಗಳು) ಗಳನ್ನು ಸ್ವತಃ ತಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಅದು ಮುಂದಿನ ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅಂದರೆ ಸಾಯುವವರೆಗೆ ಅವರನ್ನು ಬಾಧಿಸಿತು. ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ಆ ಗಾಯಗಳಿಂದ ಒಸರುತ್ತಿದ್ದ ರಕ್ತದ ವಾಸನೆ ಹೂಗಳ ಪರಿಮಳದಂತಿತ್ತು. ಹಲವು ಕ್ರೈಸ್ತಸಂತರ ವಿಷಯದಲ್ಲೂ ಇಂಥ ಪರಿಮಳದ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿದೆ. ಅವರ ಪಂಚಗಾಯಗಳು ಸಾತ್ವಿಕತೆಯ ಸಂಕೇತ ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಿದ ವೈದ್ಯರುಗಳು ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಚರ್ಚಿನಿಂದ ಹೊರತಾಗಿದ್ದರು ಎಂಬುದು ತಿಳಿದುಬಂದಿಲ್ಲ.<ref name="time1"/><ref name="time2"/> ಇವೆಲ್ಲ ಹೇಗಾಯಿತೆಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲವೆಂದು ಆ ವರದಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಎಷ್ಟು ದಿನವಾದರೂ ಗಾಯಗಳಿಗೆ ಸೋಂಕು ತಗುಲಿಲ್ಲವೆಂದೂ ದಾಖಲಿಸಿವೆ.<ref name="time1"/><ref name="time2"/><ref>{{cite book|author=Michael Freze|year=1989|title=''They Bore the Wounds of Christ: The Mystery of the Sacred Stigmata''|url=https://archive.org/details/theyborewoundsof0000frez|publisher=OSV Publishing|ISBN=0879734221|pages=[https://archive.org/details/theyborewoundsof0000frez/page/283 283]–285}}</ref> ಅವರ ಗಾಯಗಳು ಮಾದರೂ ಮತ್ತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದವು.<ref>[http://www.britannica.com/ebc/article-9375317 Padre Pio]</ref> ಬರ್ಲೆಟಾ ನಗರದಾಸ್ಪತ್ರೆಯ ಮುಖ್ಯ ವೈದ್ಯರಾದ ಲುಯಿಜಿ ರೊಮಾನೆಲಿ ಅವರು ಈ ಗಾಯಗಳನ್ನು ಸುಮಾರು ಒಂದು ವರ್ಷಕಾಲ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದರು. ಖಾಸಗಿ ವೈದ್ಯರಾದ ಜಾರ್ಜಿಯೊ ಫೆಸ್ತ ಅವರು ಸಹಾ ೧೯೨೦ ರಿಂದ ೧೯೨೫ರವರಗೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪೋಪ್ ೧೫ನೇ ಬೆನೆಡಿಕ್ಟ್ ಅವರ ವೈದ್ಯನಾದ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಜಿಸೆಪ್ಪೆ ಬಸ್ತಿಯಾನೆಲಿ ಅವರು ಗಾಯಗಳಿರುವುದನ್ನು ಒಪ್ಪಿದರೂ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ರೋಮ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ರೋಗವಿಶ್ಲೇಷಕ ಡಾ. ಅಮಿಕೊ ಬಿಗ್ನಮಿ ಅವರು ಗಾಯಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರಾದರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.<ref>[http://www.answers.com/topic/Pio-Padre Padre Pio]</ref> ಬಿಗ್ನಮಿ ಮತ್ತು ಜಿಸೆಪ್ಪೆ ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಗಾಯಗಳ ಮೆದು ಅಂಚಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅಚ್ಚರಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿ ಬಹುಶಃ ಎಡೆಮ್ಮಾ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಹಾಗಾಗಿರಬಹುದೆಂದಿದ್ದಾರೆ. ಡಾ. ಆಲ್ಬೆರ್ಟೊ ಕಸೆರ್ಟಾ ಅವರು ೧೯೫೪ರಲ್ಲಿ ಕೈಗಳ ಎಕ್ಸ್ ರೇ ತೆಗೆದು ಮೂಳೆಗಳು ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿವೆಯೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.<ref>Ruffin, Bernard. ''Padre Pio: The True Story''; 1991 OSV Press ISBN 0879736739 pages 160–163</ref> ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರಿಗೆ ಈ ಗಾಯಗಳು ಮುಜುಗರದ ಸಂಗತಿಯಾತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಅವರ ಬಹುಪಾಲು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಗಾಯಗಳನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ.<ref name="time2"/> ೧೯೬೮ರಲ್ಲಿ ಅವರು ನಿಧನ ಹೊಂದಿದಾಗ ಅವರ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಗಾಯದ ಗುರುತು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅವರನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ವೈದ್ಯರ ಪ್ರಕಾರ ಅಲ್ಲಿ ರಕ್ತದ ಕುರುಹು ಸಹಾ ಇರಲಿಲ್ಲ.<ref>{{cite web|date=2006-05-12|url=http://www.padrepio.com/app6.html|title=Padre Pio's Cell|work=Padre Pio Foundation|accessdate=2006-05-12|archive-date=2006-05-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20060509011157/http://www.padrepio.com/app6.html|url-status=dead}}</ref> ಇತಿಹಾಸಜ್ಞ ಸರ್ಜಿಯೊ ಲುಝಟ್ಟೊ ಮತ್ತು ಇತರರು (ಆಸ್ತಿಕರು ಮತ್ತು ನಾಸ್ತಿಕರು) ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಪಂಚಗಾಯಗಳನ್ನು ವಂಚನೆಯೆಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಲುಝಟ್ಟೊ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಕಾರ್ಬಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಬಳಸಿ ಗಾಯಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ವ್ಯಾಟಿಕನ್ನಿನ ಪತ್ರಾಗಾರದಲ್ಲಿರುವ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊ ಊರಿನ ಔಷಧದಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಅದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ ರಸೀತಿ ಇದೆಯಂತೆ. ಔಷಧದಂಗಡಿಯ ಯಜಮಾನ್ತಿ ಮರಿಯಾ ದೆ ವಿಟೊ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಸೂಜಿಗಳನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಲು ಅದನ್ನು ಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದಾಗಿಯೂ ಯಾರಿಗೂ ಆ ಕುರಿತು ಹೇಳಬಾರದೆಂದೂ ತಿಳಿಸಿದ್ದರಂತೆ. ಕಥೋಲಿಕ ಧರ್ಮಸಭೆ ಈ ಅಂಶಗಳನ್ನು ತನಿಖೆ ಮಾಡಿ ಆನಂತರ ಪುನೀತ ಪದವಿಯ ಘೋಷಣೆಯ ವೇಳೆಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದೆ.<ref name="fake">{{cite news| last = Moore| first = Malcolm| title = ಇತಾಲಿಯಾ's Padre Pio 'faked his stigmata with acid'| date = 2007-10-24| location = ರೋಮ್| url = http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2007/10/24/wPio124.xml| accessdate = 2008-01-19| work = The Daily Telegraph| archive-date = 2008-04-16| archive-url = https://web.archive.org/web/20080416100656/http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=%2Fnews%2F2007%2F10%2F24%2Fwpio124.xml| url-status = dead}}</ref> ಒಬ್ಬ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷದರ್ಶಿ ಹೇಳಿದಂತೆ “ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸ್ಪಾನಿಷ್ ಫ್ಲೂ ಹಬ್ಬಿತ್ತು. ಹುಡುಗರಿಗೆ ಅದರ ವಿರುದ್ಧದ ಲಸಿಕೆ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ವೈದ್ಯರ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಪಾದ್ರಿಗಳಾದ ಪವೊಲಿನೊ ಮತ್ತು ಪಿಯೊ ಅವರು ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಚುಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದರು, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಕಾರ್ಬಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ದ್ರಾವಣ ಬೇಕಿತ್ತು” ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದ ಚರ್ಚಿನ ಈ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲಾಗಿದೆ.”<ref name="fake"/><ref>Rega (2005), p. 55</ref> ==ಸಂತಪದವಿ== ೧೯೮೨ರಲ್ಲಿ ಪೋಪರು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರಿಗೆ ಸಂತ ಪದವಿ ನೀಡುವ ಸಾಧ್ಯಾಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಆರ್ಚ್ಬಿಷಪ್ ಮೆನ್ಫ್ರಿದೋನಿಯಾ ಅವರನ್ನು ನಿಯುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದರು. ವಿಚಾರಣೆಯು ಏಳುವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಡೆದು ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು [[ಪುನೀತಪದವಿ]]ಗೇರಿಸುವ ಮೊದಲ ಹಂತವಾಗಿ [[ದೇವಸೇವಕ]] ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ೧೯೯೦ರ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಂತರ ರಚನಾಮಂಡಲಿಯು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಹೇಗೆ ಧೀರತನದಿಂದ ಜೀವಿಸಿದರೆಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ವಿಮರ್ಶೆಗೆ ತೊಡಗಿತು. ಆಮೇಲೆ ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ [[ಪೋಪ್ ಎರಡನೇ ಜಾನ್ ಪಾವ್ಲ್]] ಅವರು ಅವರನ್ನು ಪುನೀತರೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಅವರ ಜೀವನವು ಇತರರ ಮೇಲೆ ಬೀರಿದ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕುರಿತ ಚರ್ಚೆ ಮುಂದುವರಿದು ಕೊನ್ಸಿಗ್ಲಿಯಾ ದೆ ಮಾರ್ತಿನೊ ಎಂಬ ಇತಾಲಿಯಾ ಮಹಿಳೆಯು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಮಧ್ಯಸ್ತಿಕೆಯಿಂದಲೇ ಗುಣಮುಖಳಾದದ್ದು ಖಚಿತವಾಯಿತು. ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ ಮಂಡಲಿಯ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ಪೋಪ್ ಎರಡನೇ ಜಾನ್ ಪಾವ್ಲ್ ಅವರು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು [[ಧನ್ಯ]]ರೆಂದು ಕರೆದರು. ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಜೀವನಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತು ಮರಣಾನಂತರವೂ ಮುಂದುವರಿದ ಸುಕೃತ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೊಂದು ಪವಾಡಕೃತ್ಯವನ್ನು ಚರ್ಚೆಯ ನಂತರ ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಪೋಪರು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ೧೬ನೇ ಜೂನ್ ೨೦೦೨ರಂದು ಸಂತರೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು.<ref name="cnn"/> ಆ ಕ್ಯಾನನೈಸೇಷನ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಮೂರು ಲಕ್ಷ ಮಂದಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="cnn"/> ದ್ವಿತೀಯ ವ್ಯಾಟಿಕನ್ ಸಮಾವೇಶದ ನಂತರವೂ ಜೀವಿಸಿದ್ದ ಗುರುಗಳ ಪೈಕಿ ಸಂತರಾಗಿದ್ದ ಇಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ಸಮತ ಮರಿಯಾ ಎಸ್ಕ್ರಿವಾ. ಈ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಆ ಸಮಾವೇಶದ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಅನ್ವಯದಿಂದ ವಿನಾಯತಿ ನೀಡಿ ಹಳೆಯ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲೇ ಅಂದರೆ [[Tridentine Mass|ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಲತೀನ್ ಪೂಜಾರ್ಪಣೆ]] ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶವಿತ್ತು. ೧ನೇ ಜುಲೈ ೨೦೦೪ರಂದು ಎರಡನೇ ಪೋಪ್ ಜಾನ್ ಪಾವ್ಲ್ ಅವರು ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊ ಊರಿನ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಯಾತ್ರಾಸ್ಥಳದ ಚರ್ಚನ್ನು ಪಿತ್ರೇಲ್ಚಿನಾದ ಸಂತ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಸ್ಮಾರಕ ಚರ್ಚ್ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದರು.<ref>{{cite news | date = 2004-07-02 | url =https://www.theguardian.com/arts/news/story/0,11711,1252387,00.html| title =Guardian Unlimited Arts | work =Monumental church dedicated to controversial saint Padre Pio | accessdate =2006-05-12 | location=London | first=John | last=Hooper}}</ref> ಸಿಸಿಲಿಯ ಮೆಸ್ಸಿನಾದಲ್ಲಿನ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಪ್ರತಿಮೆಯು ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ ರಕ್ತಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಜನರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿತು.<ref>{{cite news | date = 2002-03-06 | url =http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/1858430.stm| title =Italian statue weeps blood| accessdate =2006-05-12 | work=BBC News}}</ref> ಹೀಗೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂತರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆನಿಸಿದರು. ಇಂದು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ೩೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ತಂಡಗಳಿದ್ದು ಅವುಗಳ ಒಟ್ಟಾರೆ ಸದಸ್ಯರ ಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು ಮೂರು ಮಿಲಿಯನ್ ಎಂದು ಲೆಕ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಹೆಸರಿನ [[ಧರ್ಮಕೇಂದ್ರ|ಚರ್ಚು]]ಗಳು ಅಮೆರಿಕದ ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿ ಹಾಗೂ [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]]ದ [[ಸಿಡ್ನಿ]]ಗಳಲ್ಲಿವೆ. ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿಯ ಬ್ಯೂನಾ ಎಂಬಲ್ಲಿನ ಚರ್ಚು ಅವರ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವೆನಿಸಿದೆ. ''[[Famiglia Cristiana|ಫೆಮಿಗ್ಲಿನಾ ಕ್ರಿಸ್ಟಿಯಾನಾ]]'' ಎಂಬ ಪತ್ರಿಕೆಯು ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಇತಾಲಿಯಾದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ಉಳಿದವರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪೂಜನೀಯವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಕಥೋಲಿಕ ಧರ್ಮಸಭೆಯು ವಿಧಿಸುವ ದೇವರೊಬ್ಬರನ್ನೇ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು ಎನ್ನುವ ನಿಯಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಭಕ್ತರು ಈ ಸಂತರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನಷ್ಟೇ ಮಡಗುತ್ತಾರೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.<ref>{{Cite web |url=http://www.msnbc.msn.com/id/24278009/ |title="Exhumed body of Italian saint draws thousands". ''Reuters''. 24 April 2006. |access-date=31 ಆಗಸ್ಟ್ 2011 |archive-date=25 ನವೆಂಬರ್ 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111125175105/http://www.msnbc.msn.com/id/24278009/ |url-status=dead }}</ref> ಇತಾಲಿಯಾದ ಪುಗ್ಲಿಯಾ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊ ಊರಿನ ಬಳಿಯಿರುವ ಒಂದು ಗುಡ್ಡದ ಮೇಲೆ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಹರಡಿರುವ ಅವರ ಭಕ್ತರು ಈ ಪ್ರತಿಮೆ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗಿರುವ ಹಲವು ಮಿಲಿಯನ್ ಪೌಂಡುಗಳನ್ನು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ಕೊಡುವರೆಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಪ್ರತಿಮೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಫೋಟೋವೊಲ್ಟಾಯಿಕ್ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಲೇಪಿಸಿ ಸೂರ್ಯನ ಶಾಖ ಹೀರಿಕೊಂಡು ವಿದ್ಯುದುತ್ಪಾದನೆ ಮಾಡುವಂತೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುವುದು. ಹೀಗೆ ಅದೊಂದು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹೀ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರತಿಮೆಯಾಗಲಿದೆ.<ref>{{cite news | url=http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/ಇತಾಲಿಯಾ/5978928/ಇತಾಲಿಯಾ-to-build-solar-energy-producing-statue-of-saint.html | work=The Daily Telegraph | location=London | title=ಇತಾಲಿಯಾ to build solar-energy-producing statue of saint | first=Nick | last=Squires | date=2009-08-05 | accessdate=2010-05-22 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[File:Sanpioriesumato-2.JPG|thumb|250px|right|ಪಿತ್ರೇಲ್ಚಿನಾದ ಸಂತ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರ ದೇಹ]] ೩ನೇ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೮ರಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ ಅವರ ಮರಣದ ೪೦ ವರ್ಷಗಳ ತರುವಾಯ ಅವರ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಅವರ ಸಮಾಧಿಯನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯಲಾಯಿತು. ಚರ್ಚಿನ ಹೇಳಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಅವರ ದೇಹವು ಇನ್ನೂ ಸುಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೇ ಇತ್ತು. ಪೋಪರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದ ಆರ್ಚ್ ಬಿಷಪ್ ದೊಮೆನಿಕೊ ದೆ ಅಂಬ್ರೋಸಿಯೊ ಅವರು “ತಲೆಬುರುಡೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗವು ಮೂಳೆಯಂತೆ ತೋರುತ್ತಿದ್ದರೂ ಕೆನ್ನೆ ಹಾಗೂ ದೇಹದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ಕೆಡದೆ ಚೆನ್ನಾಗಿಯೇ ಇತ್ತು” ಎಂದು ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದರು.<ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7275514.stm|title=ಇತಾಲಿಯಾ exhumes revered monk's body|work=[[BBC Online]]|accessdate=16 March 2008}}</ref> ಪಂಚಗಾಯಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲವೆಂಬುದನ್ನೂ ಅವರು ಖಚಿತಪಡಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |url= http://www.zenit.org/article-21974?l=english |title= St. Padre Pio's Body Exhumed |accessdate= 2008-03-06 |publisher= Zenit |archive-date= 2008-04-28 |archive-url= https://web.archive.org/web/20080428175218/http://www.zenit.org/article-21974?l=english |url-status= dead }}</ref> ಅವರು ಮುಂದುವರಿದು ಆ ಗಾಯಗಳು ಆಗಷ್ಟೇ ಮಾಯ್ದಂತೆ ತೋರಿದವೆಂದು ಹೇಳಿದರು. ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಿಕ್ಕಾಗಿ ಶವಪ್ರಸಾಧನದಿಂದ ಮುಖವನ್ನು ಪುನಃ ರಚಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾಯಿತಾದರೂ ಅದು ಹಾಳಾದ್ದರಿಂದ ನಿಜದಂತೆ ತೋರುವ ಸಿಲಿಕೋನ್ ಮುಖವಾಡವನ್ನು ಹಾಕಲಾಗಿದೆ.<ref>[http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2008/04/25/wchurch125.xml Moore, Malcolm. "Padre Pio pilgrims flock to see saint's body"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080429033451/http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=%2Fnews%2F2008%2F04%2F25%2Fwchurch125.xml |date=2008-04-29 }} ''Telegraph''. 25 April 2008</ref> ದೇಹವನ್ನು ಹರಳು, ಅಮೃತಶಿಲೆ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ವಿಶೇಷ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಮಠದಲ್ಲಿನ ನೆಲಮಾಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡುವ ಮೊದಲು ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೪ರಂದು ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊ ಊರಿನ ವರದಾತೆ ಮರಿಯಳ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ [[Congregation for the Causes of the saints|ಸಂತರ ರಚನಾ ಮಂಡಲಿ]]ಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾದ ಕಾರ್ಡಿನಲ್ ಜೊಸೆ ಸರೈವಾ ಮಾರ್ತಿನ್ ಅವರು ೧೫೦೦೦ ಭಕ್ತರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಪೂಜಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು.<ref>{{Cite web |url=http://www.catholicnewsagency.com/new.php?n=12447 |title=www.catholicnewsagency, Faithful to be able to venerate exhumed remains of Padre Pio |access-date=2011-08-31 |archive-date=2009-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090213091601/http://www.catholicnewsagency.com/new.php?n=12447 |url-status=dead }}</ref> ಆ ಮಂಜೂಷದಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಅವರು ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಕಪುಚಿನ್ ಉಡುಗೆ ತೊಟ್ಟು ರೇಷ್ಮೆಯ ಬಿಳಿ ಕೊರಳಪಟ್ಟಿ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಕೊರಳಪಟ್ಟಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ದಾರದ ಕಸೂತಿ ಮಾಡಿ ಹರಳುಗಳನ್ನು ಹೆಣೆಯಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಕೈಗಳು ಮರದ ದೊಡ್ಡ ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದಿವೆ. ಅವರ ದೇಹವನ್ನು ದರ್ಶಿಸಲು ಇತಾಲಿಯಾ ಒಂದರಿಂದಲೇ ಎಂಟುಲಕ್ಷ ಮಂದಿ ಕಾದಿರಿಸಿದ್ದು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೦೮ರ ವೇಳೆಗೆ ೭೨೦೦ ಮಂದಿಗಷ್ಟೇ ದರ್ಶನ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗಿದೆ.<ref>[https://web.archive.org/web/20080429194005/http://www.iht.com/articles/reuters/2008/04/23/europe/OUKWD-UK-Italy-saint.php iht.com, Faithful await display of Catholic mystic's body]</ref><ref>[http://www.stripes.com/article.asp?section=104&article=54332 www.stripes.com, Thousands in Italy flock to see exhumed saint Padre Pio]</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.heraldextra.com/content/view/263932/36/ |title=heraldextra.com, Mystic monk is exhumed second time |access-date=2011-08-31 |archive-date=2008-04-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080426060706/http://www.heraldextra.com/content/view/263932/36/ |url-status=dead }}</ref> ಇಂದು ಸನ್ ಜಿವಾನ್ನಿ ರೊತೊಂದೊ ಬಳಿಯ ಸಂತ ಪಿಯೊ ಚರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಅವರ ಅವಶೇಷವನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ. ೨೦೧೦ರ ಏಪ್ರಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಬಂಗಾರದ ವಿಶೇಷ ನೆಲದಾಳದ ಸಂಪುಟಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://corrieredelmezzogiorno.corriere.it/bari/notizie/cronaca/2010/19-aprile-2010/i-fedeli-salutano-san-Pio-prima-traslazione-nuova-cripta-1602868921248.shtml |title=Article (in Italian) with photos of ''Padre Pio'' golden Cripta |access-date=2011-08-31 |archive-date=2011-10-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111002162102/http://corrieredelmezzogiorno.corriere.it/bari/notizie/cronaca/2010/19-aprile-2010/i-fedeli-salutano-san-pio-prima-traslazione-nuova-cripta-1602868921248.shtml |url-status=dead }}</ref> ===ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ=== * ಯೇಸು ಮತ್ತು ಮೇರಿಯ ದರ್ಶನಗಳು [[Visions of Jesus and Mary]] * ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ [[Incorruptibility]] * ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡಿನ ಅಂಚಿಚೀಟಿಗಳಲ್ಲಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು [[List of people on stamps of Ireland]] * ಅಳುತ್ತಿರುವ ಪ್ರತಿಮೆ [[Weeping statue]] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist|colwidth=30em}} ==ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು== {{External links|date=August 2010}} {{Wikiquote}} ===ಅಧಿಕೃತ ಜಾಲತಾಣಗಳು=== *[http://www.padrepio.it/ Padre Pio of Pietrelcina | Official website] *[http://www.teleradiopadrepio.it/ Padre Pio of Pietrelcina | Official TV and radio channels] *[http://www.vocedipadrepio.com/eng/ Padre Pio of Pietrelcina | Official magazine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170512115509/http://www.vocedipadrepio.com/eng/ |date=2017-05-12 }} *[http://www.vatican.va/news_services/liturgy/saints/ns_lit_doc_20020616_padre-pio_en.html Saint Padre Pio: Vatican biography] *[http://padrepio.catholicwebservices.com/ENGLISH/ENGLISH_index.htm Catholic Web Services: Saint Pio of Pietrelcina] ===ಅನಧಿಕೃತ ಆತ್ಮಕತೆಗಳು=== *''The New York Times'', April 25, 2008: [https://www.nytimes.com/2008/04/25/world/europe/25padre.html?_r=1&em&ex=1209268800&en=84a71c80872b2247&ei=5087%0A&oref=slogin "Italian Saint Stirs Up a Mix of Faith and Commerce"]. *[http://www.ewtn.com/padrepio/ Catholic TV network EWTN biography.] *[http://www.padrepiodevotions.org/archives.asp?page=newsletter&pagedate=April%202005&current=menuimages/headernewsletter.gifArticle from ''Pray, Hope and Don't Worry'', "The Extraordinary Perfume of Padre Pio"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120330150157/http://www.padrepiodevotions.org/archives.asp?page=newsletter&pagedate=April%202005&current=menuimages%2Fheadernewsletter.gifArticle |date=2012-03-30 }} *[http://www.catholic-forum.com/saints/saintp27.htm Biography at Catholic-Forum.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120424113514/http://www.catholic-forum.com/saints/saintp27.htm |date=2012-04-24 }} ===ಪಾದ್ರೆ ಪಿಯೊ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು=== *[http://www.padrepio.com/ Padre Pio Foundation of America] *[http://www.saintpio.org/ Padre Pio Devotions] *[http://www.padrepio.org/default.asp?page=home National Centre For Padre Pio, Barto, Pennsylvania (USA)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090202084645/http://www.padrepio.org/default.asp?page=home |date=2009-02-02 }} *[http://www.padrepio.ie/ Official Irish website for Saint Pio] *[http://www.operapadrepio.it/ "Home for the Relief of the Suffering" Hospital] {{it icon}} *[http://www.padrepiodevotions.org/index.asp?pagename=newsletter# "Pray, Hope and Don't Worry Newsletter" from Padre Pio Devotions of San Diego] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120330150922/http://www.padrepiodevotions.org/index.asp?pagename=newsletter |date=2012-03-30 }} *[http://www.saintpiocenter.com/Home.html The Philippine Center for St. Pio of Pietrelcina] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014001913/http://www.saintpiocenter.com/Home.html |date=2012-10-14 }} ===ಸಂಮಿಶ್ರ ಕೊಂಡಿಗಳು=== *[http://www.marianland.com/paddynolan/padrepio3dvd.html Marianland.com DVD on Padre Pio] *[http://www.religious.marksanislo.com/gallery/pg1/padre_pio.html Portrait Painting of Padre Pio by Catholic Artist Mark Sanislo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305181350/http://www.religious.marksanislo.com/gallery/pg1/padre_pio.html |date=2016-03-05 }} *[http://www.imdb.com/title/tt0211559/ Padre Pio 2000 Movie] * {{it}} [http://www.mymovies.it/dizionario/recensione.asp?id=44091 Padre Pio Animated Movie] {{DEFAULTSORT:Pio Of Pietrelcina}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:೧೮೮೭ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:1968 deaths]] [[ವರ್ಗ:People from the Province of Benevento]] [[ವರ್ಗ:Capuchins]] [[ವರ್ಗ:Catholic exorcists]] [[ವರ್ಗ:Italian Roman Catholic priests]] [[ವರ್ಗ:Italian saints]] [[ವರ್ಗ:20th-century Christian saints]] [[ವರ್ಗ:Stigmatics]] [[ವರ್ಗ:Christian mystics]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕರು]] i7agc95rf71kejepssa7aka9jshoszh 0 62544 1428382 1350864 2026-09-16T06:19:56Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428382 wikitext text/x-wiki '''ದೇವೇಂದ್ರ ಗಂಗಾಧರ್ ರಾವ್ ಫಡ್ನವಿಸ್'''(ಮರಾಠಿ : देवेंद्र गंगाधरराव फडणवीस, (ಜ : ೨೨, ಜುಲೈ, ೧೯೭೦) ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ೧೭ ನೆಯ ಉಪ ಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ 2022 ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಚುನಾಯಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>[http://kannada.oneindia.com/news/mumbai/devendra-fadnavis-takes-oath-as-maharashtra-chief-minister-088720.html One India(kannada) ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ದೇವೇಂದ್ರನ ರಾಜ್ಯಭಾರ ಆರಂಭ Posted by: Mahesh Updated: Friday, October 31, 2014, 18:30 [IST]</ref> ೪೪ ವರ್ಷದ 'ಫಡ್ನವಿಸ್', ೩೧, ಅಕ್ಟೋಬರ್, ೨೦೧೪ ರಂದು ಮುಂಬಯಿನ, ವಾಂಖಡೆ ಸ್ಟೇಡಿಯಮ್ ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೩೦ ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಹ್ವಾನಿತ ಸಭಿಕರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯ ಪದಗ್ರಹಣ ಮಾಡಿದರು.<ref>{{Cite web |url=http://www.hindustantimes.com/india-news/live-from-mumbai-uddhav-to-attend-fadnavis-swearing-in-ceremony-after-call-from-amit-shah/article1-1280941.aspx |title=hindustan times, 1st, Nov, 2014, Devendra Fadnavis sworn in as Maharashtra chief minister, Shiv Sena joins bash |access-date=2014-11-01 |archive-date=2014-10-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141031154523/http://www.hindustantimes.com/india-news/live-from-mumbai-uddhav-to-attend-fadnavis-swearing-in-ceremony-after-call-from-amit-shah/article1-1280941.aspx |url-status=dead }}</ref> ಬಿ.ಜೆ.ಪಿ. ಪಕ್ಷದ ಹಿರಿಯ ಗಣ್ಯರು, ಪಕ್ಷದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ, [[ಅಮಿತ್ ಶಾ]], ಹಾಗೂ ಪ್ರಧಾನಿ, '[[ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ]]'ಯವರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾದರು.<ref>[http://indianexpress.com/article/india/politics/live-devendra-fadnavis-to-become-first-bjp-chief-minister-for-maharashtra-today/ Highlights: Devendra Fadnavis takes oath as Maharashtra CM; BJP leaders convince Uddhav Thackeray to attend ceremony - Indian Express, 1st, Nov, 2014]</ref> ಫಡ್ನವಿಸ್, ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ. ನಾಗಪುರದ ಎಮ್.ಎಲ್.ಎ ಆಗಿದ್ದರು. (Nagpur South West Vidhan Sabha constituency). ನಾಗಪುರದ ಮೇಯರ್ ಆಗಿಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೯೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಅವರು ರಾಜಕೀಯ ರಂಗಕ್ಕೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆಮಾಡಿದರು. ===ನಾಗಪುರದ ಮೇಯರ್=== [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ]] ರಾಜ್ಯದ ಬಿ.ಜೆ.ಪಿ.ಶಾಖಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ, ತಮ್ಮ ೨೧ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಕಿರಿಯ ನಾಗ್ಪುರದ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಟರ್, ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು, ೧೯೯೨-ಮತ್ತು ೯೭ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಪೊರೇಟರ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ೧೯೯೭ ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ, ೨೭ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ 'ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಎರಡನೆಯ ಅತಿ ಚಿಕ್ಕ ಪ್ರಾಯದ ಮೇಯರ್' ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದರು. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸ್ಟೇಟ್ ಲೆಜಿಸ್ಲೇಟೀವ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಮರು ಚುನಾಯಿತರಾದ ಪ್ರಥಮ ವ್ಯಕ್ತಿ. ೧೯೯೩ ರಲ್ಲಿ ಮೆಂಬರ್ ಆಫ್ ಲೆಜಿಸ್ಲೇಟೀವ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಗೆ ಚುನಾಯಿತರಾದರು. ೧೯೯೯ ರಿಂದ ಸತತವಾಗಿ ನಾಗಪುರವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯದ ಲೆಜಿಸ್ಲೇಟೀವ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಚುನಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಕಾರ್ಯರಥರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ===ಜನನ,ಬಾಲ್ಯ,ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ವೃತ್ತಿಜೀವನ=== 'ದೇವೇಂದ್ರ', ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯದ 'ದೇಶಸ್ಥ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮನೆತನ'ದಲ್ಲಿ ೨೨, ಜುಲೈ,೧೯೭೦ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ 'ಗಂಗಾಧರ್ ಫಡ್ನವಿಸ್'. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ನಾಗಪುರ ಲೆಜಿಸ್ಲೇಟೀವ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಗೆ ೨ ಬಾರಿ ಆರಿಸಿಬಂದಿದ್ದರು. (ಮೊದಲು ಜನಸಂಘದಿಂದ, ನಂತರ ಜನತ ಪಕ್ಷ, ಹಾಗೂ ಮುಂದೆ, ಬಿಜೆಪಿ ಪಕ್ಷದಿಂದ) ತಾಯಿ, 'ಸರಿತ ಫಡ್ನವಿಸ್', ಗೃಹಸ್ತೆ. 'ವಿಧರ್ಭ ಹೌಸಿಂಗ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ನಿರ್ದೇಶಕಿ'. ಅಣ್ಣ, 'ಅಶಿಶ್ ಫಡ್ನವಿಸ್', ಅಖಿಲಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಪರಿಶದ್ (ABVP) ನಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಫಡ್ನವಿಸ್ ಬೆಳೆದರು. ದೇವೇಂದ್ರನ ಚಿಕ್ಕಮ್ಮ, 'ಶೋಭಾತಾಯಿ ಫಡ್ನವಿಸ್' ಈಗಿನ 'ಸ್ಟೇಟ್ ಲೆಜಿಸ್ಲೇಟೀವ್ ಸದಸ್ಯೆ' ; ಹಿಂದೆ ೧೯೯೫ ರಲ್ಲಿ ಶಿವಸೇನೆ-ಬಿಜೆಪಿ ಸಹಯೋಗದ ಸರಕಾರದಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ನಾಗಪುರದಿಂದ ೧೪೩ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದ ಚಂದ್ರಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ 'ಮೂಲ್ ಟೌನ್' ನಲ್ಲಿ ಫಡ್ನಿವಿಸ್ ಮನೆತನದ ಪೂರ್ವಜರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರೆಲ್ಲಾ ಮೂಲತಃ ಜಮೀನುದಾರರು ಮತ್ತು ಕೃಷಿಕರು. ಕಾಲಾನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿವಹಿಸಿದರು. ಬಹಳ ಹಿಂದೆ ಪೂರ್ವಜರು 'ಸತಾರ ಜಿಲ್ಲೆ'ಯ 'ವೈ'ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಪೇಷ್ವೆಗಳ ಆಡಳಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಚಂದ್ರಪುರದ 'ಸಾವಲಿ'ಯಲ್ಲಿ ಜಹಗೀರು ದೊರೆಯಿತು. ಹಾಗೆಯೇ ಮುಂದುವರೆದ ಅವರ ವಂಶಜರಿಗೆ 'ಮೂಲ್ ಗ್ರಾಮ'ದಲ್ಲಿ 'ವಾತಂದರಿ' ದೊರೆತಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಬಾಲಕ, ದೇವೇಂದ್ರ, ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ, ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಹೆಸರಿನ ’ಇಂದಿರಾ ಕಾನ್ವೆಂಟ್’ ಗೆ ಕಲಿಯಲು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಜನಸಂಘದ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಾಗಿದ್ದ ದೇವೇಂದ್ರನ ತಂದೆ, ಗಂಗಾಧರ ಫಡ್ನವಿಸ್ ರನ್ನು, ’ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರಕಾರ ಜೈಲಿಗೆ ಕಳಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web |url=http://www.telegraphindia.com/1141029/jsp/nation/story_18975975.jsp#.VFXQvjSUeSp |title=Kid who protested Emergency - Nagpur’s Mr Popular set to don CM mantle, Oct, 29,2014 |access-date=2014-11-02 |archive-date=2018-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225122851/https://www.telegraphindia.com/india/kid-who-protested-emergency-nagpurs-mr-popular-set-to-don-cm-mantle/cid/1575608#.VFXQvjSUeSp |url-status=dead }}</ref> ಇದರಿಂದಾಗಿ ದೇವೇಂದ್ರನನ್ನು 'ಸರಸ್ವತಿ ವಿದ್ಯಾಲಯ'ಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ, ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಿಕ, ಹಾಗೂ ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.೧೯೮೬-೮೭ ರಲ್ಲಿ 'ಧರಮ್ ಪೆಟ್ ಜೂನಿಯರ್ ಕಾಲೇಜ್', ಗೆ ಸೇರಿ, ಮುಂದೆ 'ಲಾ ಕಾಲೇಜ್ ನಾಗ್ಪುರ್' ನಿಂದ 'ಕಾನೂನು ಪದವಿ' ಗಳಿಸಿದರು. ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ (ABVP) ಯ, ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತನಾಗಿ ದುಡಿದಿದ್ದರು. ಪರಿಷತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ಕೆಲಸಗಳನ್ನೂ ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಗೋಡೆಗೆ ಬಣ್ಣ ಬಳಿಯುವುದು, ರಾಜಕೀಯಪಟುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮುದ್ರಿಸಲಾದ ಭಿತ್ತಿಪತ್ರಗಳನ್ನು ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅಂಟಿಸುವ ಕೆಲಸ, ಇತ್ಯಾದಿ. 'ಬರ್ಲಿನ್ ಜರ್ಮನ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಫಾರ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಡೆವೆಲೊಪ್ಮೆಂಟ್' (DSE) ನ ವತಿಯಿಂದ, 'ಬಿಜಿನೆಸ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್' ನಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ, ಹಾಗೂ 'ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಇನ್ ಮೆಥಡ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಟೆಕ್ನಿಕ್ಸ್ ಆಫ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್' ಗಳಿಸಿದರು. ದೇವೇಂದ್ರ ಫಡ್ನವಿಸ್ ತಮ್ಮ ಸರಕಾರದ ಕಾನ್ಫಿಡೆನ್ಸ್ ಮತಗಣನೆಯಲ್ಲಿ ೨೦೧೪ ರ, ನವೆಂಬರ್ ೧೨ ರಂದು 'ವಾಯ್ಸ್ ಓಟಿನ ಮೂಲಕ' ಗಳಿಸಿದರು. <ref>[http://www.dnaindia.com/mumbai/report-how-devendra-fadnavis-won-trust-vote-2034699 DNA, Maharashtra: How Devendra Fadnavis led BJP government won trust vote..13th Nov,2013]</ref> ==ಪರಿವಾರ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ== 'ದೇವೇಂದ್ರ,' ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ 'ಅಮೃತ ರಾನಡೆ'ಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರು. 'ಅಮೃತ', 'ನಾಗ್ಪುರ್ ಶಾಖೆಯ ಆಕ್ಸಿಸ್ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಉಪ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ'ಯಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅಮೃತ ಫಡ್ನವಿಸ್, ತಂದೆ ತಾಯಿಗಳಿಬ್ಬರೂ ವೈದ್ಯರು. ಅಮೃತಾರವರ ತವರು ಮನೆಯ ಯಾವ ಸದಸ್ಯರೂ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿಲ್ಲ. ದೇವೇಂದ್ರ, ಅಮೃತ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ 'ದಿವಿಜ' ಎಂಬ ೫ ವರ್ಷದ ಮಗಳಿದ್ದಾಳೆ. ದಿವಿಜ 'ಭವನ್ಸ್ ನ ಭಗವಾನ್ ದಾಸ್ ಪುರೋಹಿತ್ ವಿದ್ಯಾ ಮಂದಿರ್' ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. 'ದೇವೇಂದ್ರ ಫಡ್ನವಿಸ್', ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಿಯ, ಎನರ್ಜಿ, ಟ್ಯಾಕ್ಸ್, ಎಕೊನೊಮಿಕ್ಸ್ ಮುಂತಾದ ವಿಶಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿ.<ref>{{Cite web |url=http://www.mumbaimirror.com/mumbai/others/The-shy-boy-who-loved-books-more-than-people/articleshow/44978010.cms |title='Mumbai Mirror,' The shy boy who loved books more than people Oct, 30,2014 |access-date=2014-11-02 |archive-date=2014-11-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141102044140/http://www.mumbaimirror.com/mumbai/others/The-shy-boy-who-loved-books-more-than-people/articleshow/44978010.cms |url-status=dead }}</ref> 'ಐ ಫೋನ್' ಮತ್ತ್ 'ಐ ಪ್ಯಾಡ್' ಹೋದೆಡೆಯಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಒಯ್ಯುತ್ತಾರೆ. ಹಳೆಯ ಹಿಂದಿ ಸಿನೆಮಾದ ಹಾಡುಗಳು, ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರಗಳ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳು ಅವರಿಗೆ ಬಲು ಪ್ರಿಯ. ==ಮಾಡೆಲ್ ಆಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದ್ದಾರೆ== ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ 'ಫಡ್ನವಿಸ್' ನಾಗ್ಪುರದ 'ಅಂಬಿಕ ಪುರುಷರ ಉಡುಪಿನ ಜಾಹಿರಾತಿಗೆ ಮಾಡೆಲ್' ಆಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದ್ದರು. ಫೋಟೋಗ್ರಾಫರ್ ಗೆಳೆಯ, 'ವಿವೇಕ್ ರಾನಡೆ'ಗೆ ಉಚಿತವಾಗಿ, ಪಶ್ಚಿಮ ನಾಗ್ಪುರದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವಲಯದಲ್ಲಿ ೫ ಭಾರಿ ಹೋರ್ಡಿಂಗ್ ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸಹಾಯಮಾಡಿದರು. ===ದೇವೇಂದ್ರ ಫಡ್ನವಿಸ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಪದವಿಗಳು=== <ref>[http://en.wikipedia.org/wiki/Devendra_Fadnavis 'ದೇವೇಂದ್ರ ಫಡ್ನವಿಸ್', ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ]</ref> ==ಬಿ.ಜೆ.ಪಿ.ಪಕ್ಷದ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ== # Ward President, BJYM (1989) # Office Bearer, Nagpur (west) BJP (1990) # Nagpur President, BJYM (1992) # State Vice President, BJYM (1994) # National Vice President, BJYM (2001) # General Secretary, BJP, Maharashtra (2010) # President, BJP Maharashtra (2013) # Chief Minister of Maharashtra (2014) ===ಲಿಜಿಸ್ಲೇಟಿವ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನಲ್ಲಿ=== # Member, Nagpur Municipal Corporation - For 2 consecutive terms, during 1992 to 2001 # Mayor, City of Nagpur – (1997 to 2001) # Member, Maharashtra Legislative Assembly - 4 consecutive terms, since 1999 [16] # Fadnavis has 22 charges of rioting registered against him. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== <References /> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [https://www.youtube.com/watch?v=hGLs1pZCUj0 'ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳ ಜೊತೆ ದೂರದರ್ಶನದ ಸಂದರ್ಶನ'-ಯೂ-ಟ್ಯೂಬ್] {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು]] q79wg82wkqjskc2ndedfa4b1econ2ug 0 63742 1428353 1344873 2026-09-15T18:30:05Z R. Henrik Nilsson 92555 ಚಿತ್ರ : 1916 AB Lidkoepings Mekaniska Verkstad 8 inch thread cutting lathe serial 1546 change gears for SKF Sweden view 3.jpg | thumb | ಗಿಯರ್ 1428353 wikitext text/x-wiki {{Wikify}} [[ಚಿತ್ರ:1916 AB Lidkoepings Mekaniska Verkstad 8 inch thread cutting lathe serial 1546 change gears for SKF Sweden view 3.jpg|thumb|ಗಿಯರ್]] ಆವರ್ತಿಸುತ್ತಿರುವ ಎರಡು ತಾಳುಗಳ (ಷ್ಯಾಫ್ಟ್ಸ್) ಕೇಂದ್ರದೂರ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿಲ್ಲದಿರುವಾಗ ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಚಲನೆಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಬಳಸುವ ಒಂದು ಯಾಂತ್ರಿಕಾಂಶ. ಅಂದರೆ ತಾಳುಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಮೀಪವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಗಿಯರಿನ ಉಪಯೋಗ. ಗಿಯರ್ ಎಂದರೆ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಒಂದು ದಂತಚಕ್ರ. ಪಟ್ಟಿ ಚಾಲನೆ (ಬೆಲ್ಟ್ ಡ್ರೈವ್), ರಜ್ಜು ಚಾಲನೆ ಮತ್ತು ಘರ್ಷಣ ಚಕ್ರ-ಇವುಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಂತೆ ಗಿಯರ್ ಚಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ಜಾರುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಸರ್ಪಣಕ್ರಿಯೆಯಿಲ್ಲದೆ ಶಕ್ತಿ ಸಾಗಣೆ ಧನಾತ್ಮಕವೂ ವೇಗಾನುಪಾತ ಖಚಿತವೂ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ತಾಳುಗಳು ಕೊಂಚ ದೂರವಾಗಿರುವಾಗ ಇಂಥದೇ ಧನಾತ್ಮಕ ಚಾಲನೆ ಬೇಕಾದರೆ ಸರಪಣಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ತಾಳುಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಮಾಂತರವಾಗಿರುವುದು, ಛೇದಿಸುವಂತಿರುವುದು, ಅಥವಾ ಸಮಾಂತರವೂ ಅಲ್ಲದೆ ಛೇದಕವೂ ಅಲ್ಲದೆ ಇರುವುದು ಇಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಗಿಯರುಗಳ ರೂಪ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಸ್ಪರ್ ಗಿಯರ್, ಬೆವೆಲ್ ಗಿಯರ್ ಮತ್ತು ವರ್ಮ್ ಗಿಯರುಗಳಿಂದ ಉದಾಹರಿಸಬಹುದು. ಕೂಡಿಕೆಗೊಂಡ ಎರಡು ಗಿಯರುಗಳಿಂದ ವರ್ಗಾವಣೆಗೊಳ್ಳುವ ಚಲನೆ ಶುದ್ಧಗತೀಯವಾಗಿ (ಕೈನ್ಮೆಟಿಕಲಿ) ಗಿಯರ್ ಸೂತ್ರಾಂತರ ಮೈಗಳಿಗೆ (ಗಿಯರ್ ಪಿಚ್ ಸರ್ಫೇಸಸ್) ಸರ್ವಸಮವಾಗಿರುವ ಉರುಳುವ ಮೈಗಳ ಚಲನೆಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿದ್ದರೂ ಒಂದು ಗಿಯರ್ ಹಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಇನ್ನೊಂದು ಗಿಯರ್ ದಂತ ಕ್ರಿಯೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉರುಳು ಹಾಗೂ ಜಾರು ಚಲನೆಗಳ ಒಂದು ಸಂಯೋಜನೆ. [[ಎರಡು]] ಸಾದಾ ಚಕ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಅಂಚು ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಒತ್ತಿ ಹಿಡಿದಂತೆ ಇರುವಾಗ ಒಂದನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿದಾಗ ಮತ್ತೊಂದು ತಿರುಗುವುದಷ್ಟೆ. ಶಕ್ತಿಯ ಅಥವಾ ಚಾಲನೆಯ ಸಾಗಣೆಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮೈಗಳ ನಡುವಣ ಘರ್ಷಣೆ ಮಾತ್ರ ಕಾರಣ. ಚಕ್ರಗಳ ಅಂಚಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ದಂತಗಳನ್ನು ಎಂದರೆ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕೊರೆದರೆ ಅವು ಗಿಯರ್ ಚಕ್ರಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ದಂತಗಳು ಕೊಂಚ ಭಾಗ ಈ ಸಾದಾ ಚಕ್ರದ ಅಂಚಿನ ಮೇಲುಗಡೆಗೂ ಉಳಿದ ಭಾಗ ಕೆಳಗಡೆಗೂ ಇರುತ್ತವೆ. ದಂತದ ನಡುವಣ ಹಿಡಿತದಿಂದಾಗಿ ಶಕ್ತಿಯ ಸಾಗಣೆ ಹೆಚ್ಚು ಭದ್ರವಾಗುತ್ತದೆ. ಗಿಯರ್ ಚಕ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಈ ಕಲ್ಪಿತ ಸಾದಾ ಚಕ್ರವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ವೃತ್ತಕ್ಕೆ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತ (ಪಿಚ್ ಸರ್ಕಲ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಗಿಯರ್ ಚಕ್ರದ ಈ ಕಲ್ಪಿತ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತ ಅಡೆಂಡಂ ವೃತ್ತ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ದಂತಗಳ ಹೊರ ವೃತ್ತಕ್ಕೂ ಇರುವ ಅರೀಯ (ರೇಡಿಯಲ್) ಅಂತರಕ್ಕೆ ಅಡೆಂಡಂ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಸ್ಪರ್ ಗಿಯರುಗಳಲ್ಲಿ (ದುಂಡು ಚಕ್ರದ ಮೇಲೆ ದಂಶ ಕೊರೆದಿರುವಂಥವು) ಅಡೆಂಡಂ ಒಂದೇ ಅಳತೆಯದಾಗಿದ್ದರೆ, ಬೆವೆಲ್ ಗಿಯರುಗಳಲ್ಲಿ (ಶಂಕು ಭಾಗದ ಮೇಲೆ ದಂತ ಕೊರೆದಿರುವಂಥವು) ಚಕ್ರದ ಒಳ ಮುಖದಿಂದ ಹೊರಮುಖದ ವರೆಗೆ ಅಡೆಂಡಂ ಅಳತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಒಳಮುಖದ ಅಡೆಂಡಂ ವೃತ್ತದ ಮತ್ತು ಹೊರಮುಖದ ಅಡೆಂಡಂ ವೃತ್ತದ ವ್ಯಾಸಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಅರ್ಧದಷ್ಟಕ್ಕೆ ಅಡೆಂಡಂ ಏರಿಕೆ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಸೂತ್ರಾಂತರ ಮೈಯ ಶಂಕುವಿಗೂ ಹೊರ ಅಥವಾ ಅಡೆಂಡಂ ಮೈಯ ಶಂಕುವಿಗೂ ಇರುವ ಕೋನಾಂತರಕ್ಕೆ ಅಡೆಂಡಂ ಕೋನ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಬೆವೆಲ್ ಗಿಯರ್ ಚಕ್ರದ ಅಗಲ ಜಾಸ್ತಿಯಾದಂತೆ ಅಡೆಂಡಮಿನ ಅಳತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತ ಹೋದರೂ ಅಡೆಂಡಂ ಕೋನ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಡೆಂಡಂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಲ್ಲಿನ ಒಟ್ಟು ಎತ್ತರದ ಅರ್ಧದಷ್ಟೇ ಇರುವುದಾದರೂ ದಂತಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಲೋಸುಗ ಅದನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಎತ್ತರದ್ದನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿರುವುದೂ ಉಂಟು. ಇಂಥವಕ್ಕೆ ಕುಬ್ಜ ಅಡೆಂಡಂ ಮತ್ತು ನೀಳ ಅಡೆಂಡಂ ಎಂದೂ ಹೆಸರುಂಟು. ಗಿಯರಿನ ಭಾಗಗಳ ನಾಮಾಂಕಿತಗಳನ್ನು (ಸರಳತೆಗಾಗಿ ಸ್ಪರ್ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಉದಾಹರಿಸಿದೆ) ಚಿತ್ರಗಳು (1) ಮತ್ತು (2) ತಿಳಿಯಬಹುದು. ಕೂಡಿಕೆಗೊಂಡಿರುವ ಎರಡು ಗಿಯರುಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕವನ್ನು ಪಿನಿಯನ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಸೂತ್ರಾಂತರ ಮೈಯ ವೃತ್ತ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತವಾದರೆ ಇಲ್ಲಿಂದ ದಂತದ ತುದಿಯವರೆಗಿನ ಅರೀಯ ದೂರ ಅಡೆಂಡಂ. ಇಲ್ಲಿಂದಲೇ ಕೂಡಿಕೆಗೊಂಡ ಗಿಯರಿನ ದಂತಾಂತರ (ಟೂತ್ ಸ್ಪೇಸ್) ತಳದವರೆಗಿನ ಅರೀಯ ಆಳ ಅಡೆಂಡಂ. ದಂತದ ತುದಿಗೂ ದಂತಾಂತರದ ತಳಕ್ಕೂ ನಡುವಿನ ಅರೀಯ ದೂರ ದಂತಾಂತರಾಳ (ಕ್ಲಿಯೆರೆನ್ಸ್). ಎರಡೂ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತಗಳ ಸಂಸ್ಪರ್ಶ ಬಿಂದುವಿಗೆ ಸೂತ್ರಾಂತರ ಬಿಂದುವೆಂದೂ ಎರಡೂ ಸೂತ್ರಾಂತರ ಮೈಗಳ ಸಂಸ್ಪರ್ಶರೇಖೆಗೆ ಸೂತ್ರಾಂತರ ರೇಖೆಯೆಂದೂ ಹೆಸರು. ಈ ರೇಖೆಯಿಂದ ಮೈಯ ಮೇಲುಭಾಗಕ್ಕೆ ದಂತಫಲಕವೆಂದೂ ದಂತದ ತಳದವರೆಗಿನ ಮೈಗೆ ದಂತಪಾಶರ್್ವವೆಂದೂ ಹೆಸರು. ಫಲಕ ಪಾರ್ಶ್ವಗಳೆರಡೂ ಸೇರಿದಂತಮೈ ಆಗುತ್ತದೆ. ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತದ ಪರಿಧಿಯಲ್ಲಿರುವುದನ್ನೇ ದಂತದ ದಪ್ಪ ಎನ್ನುವುದು. ಅಡೆಂಡಂ ಡಿಡೆಂಡಂ ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು ಆಳವಾದರೆ ಇದರಲ್ಲಿ ದಂತಾಂತರಾಳವನ್ನು ಕಳೆದದ್ದು ಕಾರ್ಯಕಾರೀ ಆಳವಾಗುತ್ತದೆ. ದಂತದ ಮೇಲುಭಾಗದ ಮೈಗೆ ಪ್ರದೇಶವೆಂದೂ ದಂತಾಂತರದ ತಳ ಭಾಗದ ಮೈಗೆ ತಳಪ್ರದೇಶವೆಂದೂ ಹೆಸರು. ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತದ ಪರಿಧಿಯ ಮೇಲೆ ಅಳೆದಂತೆ ಯಾವುದೇ ದಂತದ ಒಂದು ಬಿಂದುವಿಗೂ ಅದರ ಮುಂದಿನ ದಂತದ ಅಂಥದೇ ಬಿಂದುವಿಗೂ ಇರುವ ದೂರ ವರ್ತುಳೀಯ ಸೂತ್ರಾಂತರ. ಮಿಲಿಮೀಟರುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವ್ಯಾಸವನ್ನು ದಂತಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ ಭಾಗಿಸಿದ ಲಬ್ಧ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಆದರೆ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ದಂತಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸೂತ್ರಾಂತರ ವ್ಯಾಸದಿಂದ (ಅಂಗುಲಗಳಲ್ಲಿ) ಭಾಗಿಸಿ ಬರುವುದನ್ನು ವ್ಯಾಸೀಯ ಸೂತ್ರಾಂತರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಎರಡೂ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತಗಳ ಸಂಸ್ಪರ್ಶ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಎಳೆದ ಉಭಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ಪರ್ಶರೇಖೆಯಿಂದ ಕೂಡಿಕೆಯಾಗಿರುವ ಎರಡೂ ದಂತಗಳ ಸಂಸ್ಪರ್ಶಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಎಳೆದ ಉಭಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಂಬಕ್ಕೆ ಇರುವ ಕೋನಕ್ಕೆ ಒತ್ತಡದ ಕೋನ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಶಿಷ್ಟಮಾನಕ ದಂತ ರೂಪವೆನ್ನಬಹುದಾದ ಅಂತರ್ವಲಿತ (ಇನ್ವೊಲ್ಯೂಟ್) ದಂತಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಒತ್ತಡ ಕೋನ ಒಂದೇ ಸಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗಿಯರ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಏಕರೂಪ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಒತ್ತಡ ಕೋನ 14 ಳಿ° ಮತ್ತು 20° ಗಳನ್ನು ಶಿಷ್ಟಮಾನಕವೆಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಿ ರುತ್ತದೆ. ದಂತರೂಪದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಚಕ್ರಜ (ಸೈಕ್ಲಾಯಿಡ್) ದಂತದಲ್ಲಿ ಈ ಒತ್ತಡ ಕೋನ ಸಂಸ್ಪರ್ಶಬಿಂದುವಿನೊಡನೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ==ದಂತರೂಪಗಳು== ಒಂದು ಆಧಾರವೃತ್ತದ ಮೇಲೆ ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಸುತ್ತಿರುವ ದಾರವನ್ನು ಅಳಕ ಬಿಡದೆ ಬಿಚ್ಚುತ್ತ ಹೋದಾಗ ದಾರದ ಮೇಲಿನ ಒಂದು ಬಿಂದು ರೇಖಿಸುವ ವಕ್ರವೇ ಅಂತರ್ವಲಿತ. ಆಧಾರವೃತ್ತದಿಂದಾಚೆಗೆ ದಂತದ ಪರಿಧಿ ರೇಖೆಗಳಿರುವುದು ಈ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ. ಆಧಾರವೃತ್ತದೊಳಗಡೆ ದಂತಪಾರ್ಶ್ವ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅರೀಯ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿದ್ದು ತಳ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಒಂದು ಬಾಗು ರೇಖೆಯಿಂದ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಆಧಾರವೃತ್ತದ ಪರಿಧಿಯ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಒಳಗೆ ಜಾರುವಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಉರುಳುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಸಣ್ಣ ವೃತ್ತದ ಪರಿಧಿಯ ಮೇಲಿನ ಬಿಂದುವೊಂದು ರೇಖಿಸುವ ವಕ್ರವೇ ಚಕ್ರಜ. ಈ ಎರಡೂ ದಂತ ಆಕಾರಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರದ(3)ರಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿದೆ. ಚಕ್ರಜ ದಂತಗಳು ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿರುವ ಗಡಿಯಾರಗಳು, ಮಾಪನಯಂತ್ರಗಳು ಮುಂತಾದ ಕೆಲವೆಡೆಗಳಲ್ಲುಳಿದು ಸರ್ವತ್ರ ಅಂತರ್ವಲಿತ ಗಿಯರುಗಳೇ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ ಎನ್ನಬಹುದು. ==ವೇಗಾನುಪಾತ== ಶಕ್ತಿಸಾಗಣೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಗಿಯರುಗಳ ಮುಖ್ಯಕಾರ್ಯ ಪರಿಕ್ರಮಣ ವೇಗದ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡುವುದು. ಈ ವೇಗಾನುಪಾತ ಗಿಯರುಗಳಲ್ಲಿನ ದಂತಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಜಾರುವಿಕೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಗಿಯರುಗಳ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತದ ಪರಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಿಸುವ ದೂರ ಒಂದೇ ಸಮ. ಹೀಗಾಗಿ <math>\pi^d </math> <math>1</math> <math>n_1</math> <math>=</math> <math>\pi^d</math> <math>2</math> <math>n_2</math> (ಇಲ್ಲಿ <math>d_1</math> ಮತ್ತು <math>d_2</math> ಎರಡೂ ಗಿಯರುಗಳ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ <math>n_1</math> ಮತ್ತು <math>n_2</math> ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಅವುಗಳ ಪ್ರತಿಮಿನಿಟ್ ಪರಿಕ್ರಮಣ-ಪ್ರ.ಮಿ.ಪ.) ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದರೆ ಎರಡೂ ಗಿಯರುಗಳ ವರ್ತುಳೀಯ ಸೂತ್ರಾಂತರ ಒಂದೇ ಇರಬೇಕಾದ್ದರಿಂದ ಗಿಯರುಗಳ ಸೂತ್ರಾಂತರ ಪರಿಧಿ ಅವುಗಳ ದಂತಸಂಖ್ಯೆ z ಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ '''<math>\tfrac{n_1}{n_2} </math> <math>=</math> <math>\tfrac{\pi d_2}{\pi d_1}</math> <math>=</math> <math>\tfrac{Z_2}{Z_1}</math>''' ==ಗಿಯರುಗಳ ಹಿಂದೊದೆತ ಹಾಗೂ ಅಂತಃಕ್ಷೇಪ== ಒಂದು ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ತಿರುಗುತ್ತಿರುವ ಗಿಯರುಗಳನ್ನು ವಿರುದ್ಧ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ತಿರುಗಿಸಿದಾಗ ಕೊಂಚ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ಅವಧಿಯಿದ್ದು ಅನಂತರ ಅವು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲವಾಗುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಹಿಂದೊದೆತ (ಬ್ಯಾಕ್ಲ್ಯಾಷ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಗಿಯರಿನ ದಂತದ ದಪ್ಪಕ್ಕಿಂತ ಕೂಡಿಕೆಯ ಗಿಯರಿನ ದಂತಾಂತರ ಅಗಲವಾಗಿರುವುದೇ ಇದರ ಕಾರಣ. ಕೂಡಿರುವ ಗಿಯರುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹಿಂದೊದೆತ ಪುರ್ಣವಾಗಿ ಇಲ್ಲದಿರಬೇಕಾದರೆ ಗಿಯರಿನ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳೂ ಅಳತೆ ಗಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಪುರ್ಣವಾಗಿದ್ದು ಗಿಯರುಗಳ ಉಷ್ಣ ವಿಸರಣ ಗುಣಾಂಕವೂ ಒಂದೇ ಇರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು ಕಷ್ಟವಾದ್ದರಿಂದಲೂ ಎಣ್ಣೆ ಹಚ್ಚಲು (ಲ್ಯೂಬ್ರಿಕೇಷನ್) ಅನುಕೂಲವಾಗಿರಲಿ ಎಂದೂ ಗಿಯರ್ ದಂತಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಂತರ ಉಳಿಸಿರುತ್ತದೆ. ನಿಯಂತ್ರಣ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮುಂತಾದ ಕರಾರುವಾಕ್ಕದ ಗಿಯರಣವಿರಬೇಕಾದಲ್ಲಿ (ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಗಿಯರಿಂಗ್) ಸ್ಪ್ರಿಂಗು ಗಳು ಮುಂತಾದವುಗಳ ಉಪಯೋಗದಿಂದ ಹಿಂದೊದೆತ ವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಿಯರ್ ದಂತಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತಃಕ್ಷೇಪವಿರುತ್ತದೆ (ಇಂಟರ್ಫಿಯರೆನ್ಸ್) ಎಂದರೆ ಒಂದು ದಂತದ ತುದಿ ಮತ್ತೊಂದು ಪಾಶರ್್ವದೊಳಕ್ಕೆ ಅಗೆಯುತ್ತದೆ. ಗಿಯರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಂತೆ ಪಿನಿಯನ್ನಿನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಸಂಖ್ಯೆಯ ದಂತಗಳಿರುವಾಗ ಹೀಗಾಗುವ ಸಂಭವವುಂಟು. ಗಿಯರಿನ ಅಡೆಂಡಮ್ಮನನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ, ಒತ್ತಡಕೋನ ವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರಿಂದ, ಗಿಯರು ಗಳ ನಡುವಿನ ಕೇಂದ್ರಾಂತರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ಹಿಂದೊದೆತವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಜಾಸ್ತಿಮಾಡುವುದ ರಿಂದ. ಪಿನಿಯನ್ನಿನ ಪಾಶರ್್ವವನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕತ್ತರಿಸುವುದರಿಂದ ಈ ಅಂತಃಕ್ಷೇಪ ಆಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ==ಸ್ಪರ್ ಗಿಯರುಗಳು== ಅಕ್ಷಗಳು ಸಮಾಂತರವಾಗಿದ್ದು ದಂತಗಳು ಕೂಡ ಗಿಯರಿನ ಕೇಂದ್ರರೇಖೆಗೆ ಸಮಾಂತರವಾಗಿರುವ ಗಿಯರುಗಳಿವು. ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಗಡಿಯಾರಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಭಾರಿ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು. ಮೋಟಾರುಕಾರು ಹಾಗೂ ವಾಯು ಎಂಜಿನ್ ಗಿಯರ್ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳ ವರೆಗೂ ಇವು ಬಹಳ ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿವೆ. (ಚಿತ್ರ.4 ನೋಡಿ) ==ರ್ಯಾಕ ಮತ್ತು ಪಿನಿಯನ್== ಒಂದು ಗಿಯರಿನ ಸೂತ್ರಾಂತರ ವೃತ್ತದ ವ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತ ಹೋಗಿ ಅದು ಅನಂತವಾಯಿತೆಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡರೆ ಆಗ ಅದರ ಪರಿಧಿ ಒಂದು ಸರಳರೇಖೆಯಾಗಿ ಸೂತ್ರಾಂತರ ಮೈ ಒಂದು ಸಮತಲ ಪಟ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಅದಕ್ಕೆ ರ್ಯಾಕ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇನ್ನೊಂದು ಗಿಯರ್ ಪಿನಿಯನ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ರ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ಪಿನಿಯನ್ನಿಂದ ವರ್ತುಳೀಯ ಚಲನೆಯನ್ನು ರೇಖೀಯ ಚಲನೆಯಾಗಿ ಅಥವಾ ವಿಪರ್ಯವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ ಉಂಟು. ==ಆಂತರಿಕ ಗಿಯರ್== ಹೊರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಎರಡು ಸ್ಪರ್ ಗಿಯರುಗಳು ವಿರುದ್ಧ ದಿಶೆಗಳಲ್ಲಿ ಓಡುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡದಾದ ಗಿಯರ್ ಚಕ್ರದ ಹೊರಬದಿಯಲ್ಲಲ್ಲದೆ ಒಳಬದಿಯಲ್ಲಿ ದಂತಗಳು ರೂಪಿತವಾಗಿದ್ದು ಪಿನಿಯನ್ ಅದರ ಒಳಗಡೆ ಯಿಂದಲೇ ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಆಂತರಿಕ ಗಿಯರಣವೆಂದು ಹೆಸರು. (ಚಿತ್ರ.5 ನೋಡಿ) ಇಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಒಂದೇ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ತಿರುಗುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಎರಡೂ ತಾಳುಗಳ ಅಂತರ ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದು ಘಟಕ ಅಡಕವಾಗಿಯೂ ದಂತಕ್ರಿಯೆ ದಕ್ಷವಾಗಿಯೂ ಇರುವುದರಿಂದ ವೇಗ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಇದು ಬಹಳ ಸೂಕ್ತವಾದದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ. (ಚಿತ್ರ.6 ನೋಡಿ) ==ಕುಂಡಲಿನೀ (ಹೆಲಿಕಲ್) ಗಿಯರ್== ಸಮಾಂತರ ಅಕ್ಷಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ಓಡುವ ಗಿಯರುಗಳ ದಂತಗಳು ಅಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸಮಾಂತರವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಅಕ್ಷಕ್ಕೆ ಓರೆಯಾಗಿ ತಿರುಚಿದಂತಿದ್ದರೆ (ಅಥವಾ ಗಿಯರಿನ ಸುತ್ತ ಕುಂಡಲಿನಿಯಂತೆ ಸುತ್ತುವಂತಿದ್ದರೆ) ಕುಂಡಲಿನೀ ಗಿಯರ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಈ ತಿರುಚಿನಿಂದಾಗಿ ದಂತಗಳ ನಡುವಣ ಸಂಪರ್ಕ ಒಮ್ಮೆಗೇ ಆಗದೆ ಒಂದು ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ದಂತಫಲಕದ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತ ಹೊಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅದರಲ್ಲೂ ಅಧಿಕ ವೇಗಗಳಲ್ಲಿ ಗಿಯರಣ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿನ ಆಘಾತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಶಬ್ದವೂ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ತಿರುಚು ಒಂದೇ ಕಡೆಗಿರದೆ ನಡುವಿನಿಂದ ಎರಡೂ ಕಡೆಗಿರುವಾಗ ಅದನ್ನು ದ್ವಿಕುಂಡಲಿನೀ ಗಿಯರ್ ಅಥವಾ ಹೆರ್ರಿಂಗ್ ಬೋನ್ ಗಿಯರ್ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. (ಚಿತ್ರ.7 ನೋಡಿ) ಇದರ ಕ್ರಿಯೆ ನಿಶ್ಯಬ್ದವಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಅಕ್ಷೀಯ ನೂಕುಬಲವೂ (ಥ್ರಸ್ಟ್) ಸಮತುಲಿತಗೊಂಡು ಬಹಳ ಸಲೀಸಾಗಿ ಓಡುತ್ತದೆ. ಸಮಾಂತರವಲ್ಲದ ಹಾಗೂ ಪರಸ್ಪರ ಛೇದಿಸದೆಯೂ ಇರುವ ತಾಳುಗಳಿಗಾಗಿ ಸಹ ಕುಂಡಲಿನೀ ಗಿಯರುಗಳನ್ನು ಅಭಿಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಇಲ್ಲಿನ ದಂತಕ್ರಿಯೆ ಸಮಾಂತರ ತಾಳುಗಳಲ್ಲಿನದಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗೂ ಇದು ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಲಘುವಾಗಿರುವ ಸೇವೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ==ಬೆವೆಲ್ ಗಿಯರ್== ತಾಳುಗಳು ಸಮಾಂತರವಾಗಿರದೆ ಪರಸ್ಪರ ಛೇದಿಸುವಂತಿರುವಾಗ ಇವುಗಳ ಉಪಯೋಗ ಶಕ್ತಿಸಾಗಣೆಯಲ್ಲಿ ದಿಕ್ಕಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ಇವು ಬೇಕಾದರೆ ಎರಡು ಗಿಯರು ಗಳೂ ಸಮ ಅಳತೆಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ದಿಕ್ಕಿನ ಬದಲಾವಣೆಯೊಡನೆ ವೇಗದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಪಡೆಯ ಬೇಕಾಗಿರುವಾಗ ಗಿಯರುಗಳು ಭಿನ್ನ ಅಳತೆಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ತಾಳು ಅಕ್ಷಗಳು ಪರಸ್ಪರ 900 ಯಲ್ಲಿ ಛೇಧಿಸುವಂತಿರುವ ಹಾಗೂ ಸಮ ಅಳತೆಯ ಬೆವೆಲ್ ಗಿಯರುಗಳ ಜೋಡಿಯನ್ನು ಮೈಟರ್ ಗಿಯರು ಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಬೆವೆಲ್ ಗಿಯರುಗಳ ದಂತಗಳು ನೇರವಾಗಿರಬಹುದು, ಕುಂಡಲಿನೀಯವಾಗಿರಬಹುದು.(ಚಿತ್ರ.8 ನೋಡಿ) ಒಳಬಾಗಿರಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ ಹೈಪಾಯಿಡ್ ಗಿಯರುಗಳೆಂಬ ಹೆಸರಿನ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ರೀತಿಯ ಬೆವೆಲ್ ಸಾಮಾನ್ಯ ನೋಟಕ್ಕೆ ಕುಂಡಲಿನೀ ಗಿಯರಿನಂತೆಯೇ ಇರುವುದಾದರೂ ಅಸಮಾಂತರ ಅಛೇಧಕ, ಪರಸ್ಪರ ಲಂಬ ಕೋನದಲ್ಲಿ ಅಡ್ಡವಾಗಿರುವ ಹಾಗೂ ಅಂತರ ಹೆಚ್ಚಿಲ್ಲದ ತಾಳುಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಸುವುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವೇಗ ಅತಿಯಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬೇಕಾದಾಗ (ಅನುಪಾತ 60:1 ಅಥವಾ ಇನ್ನೂ ಅಧಿಕ) ಇದನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತದೆ. ==ವರ್ಮ್ ಗಿಯರ್== ಅಸಮಾಂತರ ಅಛೇದಕ ಅಂದರೆ ಅಸಮತಲೀಯವಾದ ತಾಳುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಧಾನ ವರ್ಮ್ ಗಿಯರಣದಿಂದ. ತಾಳುಗಳು ಸುಮಾರು ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದು ವಾಸ್ತವ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಲಂಬ ಕೋನವೆಂಬಂತೆ ಅಡ್ಡಡ್ಡವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಾಲಕವಾಗಿರುವ ವರ್ಮ್ ಒಂದು ಸ್ಕ್ರೂ ಇದ್ದಂತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುವ ಚಕ್ರ ವರ್ಮ್ ಚಕ್ರವೆನ್ನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ವರ್ಮ್ ಸುತ್ತುತ್ತಿರುವಾಗ ಅದರ ಸೂತ್ರಗಳು (ತ್ರೆಡ್ಸ್) ಚಕ್ರದ ಪರಿಧಿಯ ಮೇಲಿರುವ ದಂತಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಿದಂತಾಗಿ ಅದು ತಿರುಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ವರ್ಮ್ ಗಿಯರಣವನ್ನು ಸಹ ಅಧಿಕವಾದ ವೇಗಾನುಪಾತಗಳಿಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ]] krbfacqniroueyi292x8gjvat83my25 0 63779 1428410 1378472 2026-09-16T10:08:03Z Santhosh Notagar99 82732 1428410 wikitext text/x-wiki [[File:Gigi Pada 1.webm|thumb|ಗೀಗೀ ಪದ]] [[File:Gigi Pada 2.webm|thumb|ಗೀಗೀ ಪದ]] [[File:Gigi Pada 10.webm|thumb| ಗಿಗಿ ಪದ - ಪಂಚಾಕ್ಷರ ಹಿರೇಮಠ, ಈರಯ್ಯ, ವಿಶ್ವನಾಥ್ & ಫಾತಿಮಾ]] ಉತ್ತರ [[ಕರ್ನಾಟಕ]]ದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿರುವ ಗೀಯ ಗೀಯ ಗೀಗೀ ಹರೇ ಗೀಯ ಗಾ ಎಂಬ ಪಲ್ಲವಿಯೊಂದಿಗೆ ಹಾಡುವ ಒಂದು ಜನಪದ ಗೀತಸಂಪ್ರದಾಯ. == ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ಆರಂಭ == ಈ ಗೀಗೀ ಪದದ ಜನನವಾದುದು 1875ರಲ್ಲಿ. ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ [[ಬೆಳಗಾವಿ]] ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಯಬಾಗ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಚಿಂಚಲಿ ಗ್ರಾಮದ ಮಾಯಾಮ್ಮನ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಲಾವಣಿಕಾರರೂ ಮರಾಠಿ ಲಾವಣಿಕಾರರೂ ಕೂಡಿ ವಾದದ ಲಾವಣಿಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1875ರ ಮಾಯಮ್ಮನ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮರಾಠಿ ಲಾವಣಿಕಾರರು ಡಪ್ಪು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಲಾವಣಿ ಹಾಡಿದರು. ಅದೇ ದಿನ ರಾತ್ರಿ ಕನ್ನಡಿಗರು ಡಪ್ಪು, ತುಂತುಣಿ, ತಾಳ ಬಾರಿಸಿ ಮೇಳ ಮಾಡಿದರು. ತುಂತುಣಿ, ತಾಳ ಬಾರಿಸುವವರು ಗೀಗೀ ದನಿ ಎಳೆದರು. ಈ ರಚನೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ತೇರದಾಳ ಅಣ್ಣು ಯಂಕಾರಾಮ ಮುಖ್ಯನಾದವ. ಇವನೇ ಗೀಗೀ ಶ್ರುತಿ ಹಾಕಿ, ಶ್ರುತಿದೇವ (ಗಣಪತಿ) ಶ್ರುತಿದೇವಿ (ಸರಸ್ವತಿ) ಎಂದು ಹಾಡಿ ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ಜನಕನೆಂದು ಕರೆಯಿಸಿಕೊಂಡ. ಅನಂತರ ಚಿಂಚಲಿ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕೇಳಲು ಜನ ಕೂಡುವ ಸ್ಥಳ (ನಾಕಾಕಟ್ಟೆ) ಗೀಗೀಕಟ್ಟೆ ಎಂದು ಹೆಸರಾಯಿತು. ಗೀಗೀ ಮೇಳದವರಿಗೆ ಚಿಂಚಲಿ ಮೂಲಸ್ಥಳವಾಯಿತು. ಕನ್ನಡ ಲಾವಣಿಯೇ ಗೀಗೀ ಪದವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಅನಂತರ ಕನ್ನಡ ಗೀಗೀ ಪದ ಮರಾಠಿ ಜೀಜೀ ಪದಗಳ ಹುಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. == ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ರೀತಿ == ಗೀಗೀ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಗೀಗೀ ಹಾಡುಗಾರ ‘ಡಪ್ಪಿಗೆ’ ಗತ್ತಿನ ಕಡಿತ (ಪೆಟ್ಟು) ಹಾಕಿ ಪದ ಹಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಹಿಂದೆ ತುಂತುಣಿ ಹಾಗೂ ತಾಳ ಹಿಡಿದ ಇಬ್ಬರು ತಾಳ ಮತ್ತು ಲಯಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಗೀಗೀ ದನಿ ಬೀರುತ್ತಾರೆ. ಜನಾಕರ್ಷಣೆಗಾಗಿ ರಮ್ಯವಾಗಿ ಡಪ್ಪು, ತುಂತುಣಿ ಮತ್ತು ತಾಳನುಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಡಪ್ಪು ವರ್ತುಳಾಕಾರದ 5-7.5ಸೆಂಮೀ. ದಪ್ಪವಾದ, 1.20-1.5ಮೀ ಪರಿಘವಿರುವ ಗಾಲಿಗೆ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಸಣ್ಣದಾದ ಕಬ್ಬಿಣದ ವರ್ತುಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಆಡಿನ ಚರ್ಮದಿಂದ ಹಲಗೆ ತಯಾರಿಸಿ ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಬಲಗೈಯಿಂದ ಹದರು ಹಚ್ಚಿ ಬೆರಳು ಆಡಿಸಿ ಬಡಿದು ನಾದ ಹೊರಡಿಸುವ ವಾದ್ಯ. ತುಂತುಣಿ ಮರದ ತುಂಡಿನ 2.5ಸೆಂ.ಮೀ ಸಿಲಿಂಡರಿನಾಕಾರದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಹಿಂಬದಿಗೆ ಮೇಕೆಯ ಆಡಿನ ಚರ್ಮವನ್ನು ಬಿಗಿದು ಒಂದು 90ಸೆಂಮೀ. ಬಿದರಿನ ತುಂಡನ್ನು ಸಿಲಿಂಡರಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ, ಅದರ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬೆಣೆಯನ್ನು ಕೂರಿಸಿ ತಂತಿಯನ್ನು ಬೆಣೆಗೂ ಹಿಂಬದಿಯ ಚರ್ಮದ ಮಧ್ಯಕ್ಕೂ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ, ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದ ಕಡ್ಡಿಯಿಂದ ತಂತಿಯನ್ನು ಮಿಡಿದು ನಾದ ಹೊಮ್ಮಿಸುವ ವಾದ್ಯ. ಗೀಗೀ ಮೇಳದವರಿಗೆ ಚಾಲು (ಆರಂಭ) ನುಡಿತ, ಏರು ನುಡಿತಗಳೂ ಮುಖ್ಯ. ಇಳುವಿನಲ್ಲಿ ಸೌಮ್ಯ ಸಂಗೀತವಿರುತ್ತದೆ. ಒಮ್ಮೇಳವಾಗಿ (ಸಂಗಡಿಗರು) ಹಾಡುವುದು, ಬಾರಿಸುವುದು ಸಾಗುತ್ತದೆ. == ಗಂಡು-ಹೆಣ್ಣಿನ ವಾದದ ಮೇಳಗಳು == ಗೀಗೀ ಮೇಳದಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ಹರದೇಶಿ (ತುರಾಯಿ) ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ನಾಗೇಶಿ (ಕಲ್ಕಿ) ಗೀಗೀ ಮೇಳ ಎಂದು ಗಂಡು-ಹೆಣ್ಣಿನ ವಾದದ ಮೇಳಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು. ಗಂಡಸರ ಪಂಗಡ ಪುರುಷನನ್ನು (ಶಿವ) ಹೆಚ್ಚುಮಾಡಿ ಹಾಡುವುದು, ಹೆಂಗಸರ ಪಂಗಡ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು (ಶಕ್ತಿ) ಹೆಚ್ಚುಮಾಡಿ ಹಾಡುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಯಿತು. 1925ರಿಂದ ಈಚೆಗೆ ಗೀಗೀ ಮೇಳದವರು ಲೌಕಿಕ ಹಾಡುಗಾರರಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟರು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೀಗೀಮೇಳಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವು. ಭಾರತದೇಶ, ದೇಶದ ಜನ, ದೇಶದ ಸ್ಥಿತಿ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ರೀತಿ, ನೀತಿ ಇತ್ಯಾದಿ ಕುರಿತು ಗೀಗೀ ಪದಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು. ಇಂಥ ಗೀಗೀಮೇಳಗಳಲ್ಲಿ ಹುಲಕುಂದ ಗೀಗೀ ಮೇಳ ಮುಖ್ಯವಾದ್ದು. ಹುಲಕುಂದದ ಭೀಮಸಿಂಗ ಕವಿ, ಶಿವಲಿಂಗ, ಪಾಂಡುರಂಗ, ಚನಬಸು, ಕಂದಭೀಮಸಿಂಗ ಇವರು ಗೀಗೀ ಗಂಗೋತ್ರಿಯನ್ನೇ ಹರಿಸಿದರು. ತಿಗಡೊಳ್ಳಿ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಹೊಸೂರು ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ಹೊಸಕೋಟೆ ತಮ್ಮಣ್ಣನ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಗೋಕಾಂವಿ ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ಬಿದರೆ ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ರಾಯಚೂರು ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ಬೆಳಗಾಂವಿ ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ಬಿಜಾಪುರ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಕಲಬುರ್ಗಿ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಬೆಂಗಳೂರು ಗೀಗೀಮೇಳ, ಇತ್ಯಾದಿ ಮೇಳಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಹೋರಾಟ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜನಜಾಗೃತಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದವು. ಜ್ಞಾನಪ್ರಸಾರಕಾರ್ಯ ಕೈಗೊಂಡವು. ಇಂದು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಎರಡು ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗೀಗೀ ಮೇಳಗಳಿವೆಯೆಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. == ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ವೈವಿಧ್ಯ == ಗೀಗೀ ಪದದ ಹಾಡುಗಾರರು ಸ್ತೋತ್ರ ಪದಗಳು, ಪೌರಾಣಿಕ ಪದಗಳು, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪದಗಳು, ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಪದಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಪದಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಪದಗಳು, ನೈತಿಕ ಪದಗಳು, ಹಾಸ್ಯದ ಪದಗಳು, ಒಗಟಿನ ಪದಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪದಗಳ ಮುಕ್ತಾಯದಲ್ಲಿ ಹಾಡು ರಚಿಸಿದ ಕವಿಯ ಊರು ಹೆಸರುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಗೀಗೀ ಪದಗಳು ಜನಮನವನ್ನು ತಿದ್ದುವ, ಜ್ಞಾನ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ, ನೀತಿ ತಿಳಿಸುವ, ವೈಚಾರಿಕ ಜನಪದ ಪರಂಪರೆಯ ಗೀತೆಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಜಾನಪದ ಶಬ್ದಸಂಪತ್ತು ಬಹುವಾಗಿವೆ. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಗೀಗೀ ಮೇಳ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಗೀಗೀ ಪದ ಹಾಡುವವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹರಿಜನ ಮಹಿಳೆಯರು. ಸ್ತ್ರೀಪಂಗಡದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಮುಮ್ಮೇಳ ಹಾಡುಗಾರ್ತಿಯೂ ಹಿಮ್ಮೇಳಕ್ಕೆ ಈರ್ವರು ಪುರುಷರೂ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕಲೆ ಅವರ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಪರಂಪರೆಯಾಗಿದೆ. ಹಾಡುಗಾರರು ತಮಗೆ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುವ ಇಷ್ಟವಾದ ಉಡುಗೆ ತೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗೀಗೀ ಪದಗಳನ್ನು ಚೌಡಿಕೆಯವರೂ ಗೊಂದಲಿಗರೂ ಸಿದ್ಧಕ ಸಿದ್ಧಿಗಳೂ (ಜಾತಿಗಾರರು) ಕರ್ಬಲ್ ಹಾಡುಗಾರರೂ ಹಾಡತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ. == ಪ್ರಕಟಿತ ಸಾಹಿತ್ಯ == ಹುಲಕುಂದ ಭೀಮಕವಿಯ ಸರ್ವೋದಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನಪದ ಗೀತೆಗಳು (1962), ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಕರಡಿ ಪ್ರಕಾಶಕರ 3-4 ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ಸಣ್ಣ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಈ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಕುರಿತು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿವೆ.{{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ ಗೀಗೀ ಪದ}} {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ]] [[ವರ್ಗ:ಜನಪದ ಕಲೆಗಳು]] h2bg6jdd840zeq45gb7gr2ce5glsxwi 1428411 1428410 2026-09-16T10:09:51Z Santhosh Notagar99 82732 1428411 wikitext text/x-wiki [[File:Gigi Pada 1.webm|thumb|ಗೀಗೀ ಪದ]] [[File:Gigi Pada 2.webm|thumb|ಗೀಗೀ ಪದ]] [[File:Gigi Pada 10.webm|thumb| ಗಿಗಿ ಪದ - ಪಂಚಾಕ್ಷರ ಹಿರೇಮಠ, ಈರಯ್ಯ, ವಿಶ್ವನಾಥ್ & ಫಾತಿಮಾ]] [[File:Gigi Pada 7.webm|thumb|ಗಿಗಿ ಪದ - ಪಂಚಾಕ್ಷರ ಹಿರೇಮಠ, ಈರಯ್ಯ, ವಿಶ್ವನಾಥ್ & ಫಾತಿಮಾ]] ಉತ್ತರ [[ಕರ್ನಾಟಕ]]ದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿರುವ ಗೀಯ ಗೀಯ ಗೀಗೀ ಹರೇ ಗೀಯ ಗಾ ಎಂಬ ಪಲ್ಲವಿಯೊಂದಿಗೆ ಹಾಡುವ ಒಂದು ಜನಪದ ಗೀತಸಂಪ್ರದಾಯ. == ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ಆರಂಭ == ಈ ಗೀಗೀ ಪದದ ಜನನವಾದುದು 1875ರಲ್ಲಿ. ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ [[ಬೆಳಗಾವಿ]] ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಯಬಾಗ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಚಿಂಚಲಿ ಗ್ರಾಮದ ಮಾಯಾಮ್ಮನ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಲಾವಣಿಕಾರರೂ ಮರಾಠಿ ಲಾವಣಿಕಾರರೂ ಕೂಡಿ ವಾದದ ಲಾವಣಿಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1875ರ ಮಾಯಮ್ಮನ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮರಾಠಿ ಲಾವಣಿಕಾರರು ಡಪ್ಪು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಲಾವಣಿ ಹಾಡಿದರು. ಅದೇ ದಿನ ರಾತ್ರಿ ಕನ್ನಡಿಗರು ಡಪ್ಪು, ತುಂತುಣಿ, ತಾಳ ಬಾರಿಸಿ ಮೇಳ ಮಾಡಿದರು. ತುಂತುಣಿ, ತಾಳ ಬಾರಿಸುವವರು ಗೀಗೀ ದನಿ ಎಳೆದರು. ಈ ರಚನೆ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ತೇರದಾಳ ಅಣ್ಣು ಯಂಕಾರಾಮ ಮುಖ್ಯನಾದವ. ಇವನೇ ಗೀಗೀ ಶ್ರುತಿ ಹಾಕಿ, ಶ್ರುತಿದೇವ (ಗಣಪತಿ) ಶ್ರುತಿದೇವಿ (ಸರಸ್ವತಿ) ಎಂದು ಹಾಡಿ ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ಜನಕನೆಂದು ಕರೆಯಿಸಿಕೊಂಡ. ಅನಂತರ ಚಿಂಚಲಿ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕೇಳಲು ಜನ ಕೂಡುವ ಸ್ಥಳ (ನಾಕಾಕಟ್ಟೆ) ಗೀಗೀಕಟ್ಟೆ ಎಂದು ಹೆಸರಾಯಿತು. ಗೀಗೀ ಮೇಳದವರಿಗೆ ಚಿಂಚಲಿ ಮೂಲಸ್ಥಳವಾಯಿತು. ಕನ್ನಡ ಲಾವಣಿಯೇ ಗೀಗೀ ಪದವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಅನಂತರ ಕನ್ನಡ ಗೀಗೀ ಪದ ಮರಾಠಿ ಜೀಜೀ ಪದಗಳ ಹುಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. == ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ರೀತಿ == ಗೀಗೀ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಗೀಗೀ ಹಾಡುಗಾರ ‘ಡಪ್ಪಿಗೆ’ ಗತ್ತಿನ ಕಡಿತ (ಪೆಟ್ಟು) ಹಾಕಿ ಪದ ಹಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಹಿಂದೆ ತುಂತುಣಿ ಹಾಗೂ ತಾಳ ಹಿಡಿದ ಇಬ್ಬರು ತಾಳ ಮತ್ತು ಲಯಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಗೀಗೀ ದನಿ ಬೀರುತ್ತಾರೆ. ಜನಾಕರ್ಷಣೆಗಾಗಿ ರಮ್ಯವಾಗಿ ಡಪ್ಪು, ತುಂತುಣಿ ಮತ್ತು ತಾಳನುಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಡಪ್ಪು ವರ್ತುಳಾಕಾರದ 5-7.5ಸೆಂಮೀ. ದಪ್ಪವಾದ, 1.20-1.5ಮೀ ಪರಿಘವಿರುವ ಗಾಲಿಗೆ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಸಣ್ಣದಾದ ಕಬ್ಬಿಣದ ವರ್ತುಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಆಡಿನ ಚರ್ಮದಿಂದ ಹಲಗೆ ತಯಾರಿಸಿ ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಬಲಗೈಯಿಂದ ಹದರು ಹಚ್ಚಿ ಬೆರಳು ಆಡಿಸಿ ಬಡಿದು ನಾದ ಹೊರಡಿಸುವ ವಾದ್ಯ. ತುಂತುಣಿ ಮರದ ತುಂಡಿನ 2.5ಸೆಂ.ಮೀ ಸಿಲಿಂಡರಿನಾಕಾರದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಹಿಂಬದಿಗೆ ಮೇಕೆಯ ಆಡಿನ ಚರ್ಮವನ್ನು ಬಿಗಿದು ಒಂದು 90ಸೆಂಮೀ. ಬಿದರಿನ ತುಂಡನ್ನು ಸಿಲಿಂಡರಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ, ಅದರ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬೆಣೆಯನ್ನು ಕೂರಿಸಿ ತಂತಿಯನ್ನು ಬೆಣೆಗೂ ಹಿಂಬದಿಯ ಚರ್ಮದ ಮಧ್ಯಕ್ಕೂ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ, ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದ ಕಡ್ಡಿಯಿಂದ ತಂತಿಯನ್ನು ಮಿಡಿದು ನಾದ ಹೊಮ್ಮಿಸುವ ವಾದ್ಯ. ಗೀಗೀ ಮೇಳದವರಿಗೆ ಚಾಲು (ಆರಂಭ) ನುಡಿತ, ಏರು ನುಡಿತಗಳೂ ಮುಖ್ಯ. ಇಳುವಿನಲ್ಲಿ ಸೌಮ್ಯ ಸಂಗೀತವಿರುತ್ತದೆ. ಒಮ್ಮೇಳವಾಗಿ (ಸಂಗಡಿಗರು) ಹಾಡುವುದು, ಬಾರಿಸುವುದು ಸಾಗುತ್ತದೆ. == ಗಂಡು-ಹೆಣ್ಣಿನ ವಾದದ ಮೇಳಗಳು == ಗೀಗೀ ಮೇಳದಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ಹರದೇಶಿ (ತುರಾಯಿ) ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ನಾಗೇಶಿ (ಕಲ್ಕಿ) ಗೀಗೀ ಮೇಳ ಎಂದು ಗಂಡು-ಹೆಣ್ಣಿನ ವಾದದ ಮೇಳಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು. ಗಂಡಸರ ಪಂಗಡ ಪುರುಷನನ್ನು (ಶಿವ) ಹೆಚ್ಚುಮಾಡಿ ಹಾಡುವುದು, ಹೆಂಗಸರ ಪಂಗಡ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು (ಶಕ್ತಿ) ಹೆಚ್ಚುಮಾಡಿ ಹಾಡುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಯಿತು. 1925ರಿಂದ ಈಚೆಗೆ ಗೀಗೀ ಮೇಳದವರು ಲೌಕಿಕ ಹಾಡುಗಾರರಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟರು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೀಗೀಮೇಳಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವು. ಭಾರತದೇಶ, ದೇಶದ ಜನ, ದೇಶದ ಸ್ಥಿತಿ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ರೀತಿ, ನೀತಿ ಇತ್ಯಾದಿ ಕುರಿತು ಗೀಗೀ ಪದಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು. ಇಂಥ ಗೀಗೀಮೇಳಗಳಲ್ಲಿ ಹುಲಕುಂದ ಗೀಗೀ ಮೇಳ ಮುಖ್ಯವಾದ್ದು. ಹುಲಕುಂದದ ಭೀಮಸಿಂಗ ಕವಿ, ಶಿವಲಿಂಗ, ಪಾಂಡುರಂಗ, ಚನಬಸು, ಕಂದಭೀಮಸಿಂಗ ಇವರು ಗೀಗೀ ಗಂಗೋತ್ರಿಯನ್ನೇ ಹರಿಸಿದರು. ತಿಗಡೊಳ್ಳಿ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಹೊಸೂರು ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ಹೊಸಕೋಟೆ ತಮ್ಮಣ್ಣನ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಗೋಕಾಂವಿ ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ಬಿದರೆ ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ರಾಯಚೂರು ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ಬೆಳಗಾಂವಿ ಗೀಗೀ ಮೇಳ, ಬಿಜಾಪುರ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಕಲಬುರ್ಗಿ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಗೀಗೀಮೇಳ, ಬೆಂಗಳೂರು ಗೀಗೀಮೇಳ, ಇತ್ಯಾದಿ ಮೇಳಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಹೋರಾಟ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜನಜಾಗೃತಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದವು. ಜ್ಞಾನಪ್ರಸಾರಕಾರ್ಯ ಕೈಗೊಂಡವು. ಇಂದು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಎರಡು ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗೀಗೀ ಮೇಳಗಳಿವೆಯೆಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. == ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ವೈವಿಧ್ಯ == ಗೀಗೀ ಪದದ ಹಾಡುಗಾರರು ಸ್ತೋತ್ರ ಪದಗಳು, ಪೌರಾಣಿಕ ಪದಗಳು, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪದಗಳು, ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಪದಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಪದಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಪದಗಳು, ನೈತಿಕ ಪದಗಳು, ಹಾಸ್ಯದ ಪದಗಳು, ಒಗಟಿನ ಪದಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪದಗಳ ಮುಕ್ತಾಯದಲ್ಲಿ ಹಾಡು ರಚಿಸಿದ ಕವಿಯ ಊರು ಹೆಸರುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಗೀಗೀ ಪದಗಳು ಜನಮನವನ್ನು ತಿದ್ದುವ, ಜ್ಞಾನ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ, ನೀತಿ ತಿಳಿಸುವ, ವೈಚಾರಿಕ ಜನಪದ ಪರಂಪರೆಯ ಗೀತೆಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಜಾನಪದ ಶಬ್ದಸಂಪತ್ತು ಬಹುವಾಗಿವೆ. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಗೀಗೀ ಮೇಳ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಗೀಗೀ ಪದ ಹಾಡುವವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹರಿಜನ ಮಹಿಳೆಯರು. ಸ್ತ್ರೀಪಂಗಡದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಮುಮ್ಮೇಳ ಹಾಡುಗಾರ್ತಿಯೂ ಹಿಮ್ಮೇಳಕ್ಕೆ ಈರ್ವರು ಪುರುಷರೂ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕಲೆ ಅವರ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಪರಂಪರೆಯಾಗಿದೆ. ಹಾಡುಗಾರರು ತಮಗೆ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುವ ಇಷ್ಟವಾದ ಉಡುಗೆ ತೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗೀಗೀ ಪದಗಳನ್ನು ಚೌಡಿಕೆಯವರೂ ಗೊಂದಲಿಗರೂ ಸಿದ್ಧಕ ಸಿದ್ಧಿಗಳೂ (ಜಾತಿಗಾರರು) ಕರ್ಬಲ್ ಹಾಡುಗಾರರೂ ಹಾಡತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ. == ಪ್ರಕಟಿತ ಸಾಹಿತ್ಯ == ಹುಲಕುಂದ ಭೀಮಕವಿಯ ಸರ್ವೋದಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನಪದ ಗೀತೆಗಳು (1962), ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಕರಡಿ ಪ್ರಕಾಶಕರ 3-4 ಗೀಗೀ ಪದಗಳ ಸಣ್ಣ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಈ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಕುರಿತು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿವೆ.{{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ ಗೀಗೀ ಪದ}} {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ]] [[ವರ್ಗ:ಜನಪದ ಕಲೆಗಳು]] ssc7apmqq03qevpa1pnsgm6eiobwi6j 0 80708 1428409 1353182 2026-09-16T09:59:52Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428409 wikitext text/x-wiki '''ಪಾರ್ಕ್ ಹ್ಯಾಟ್ ಹೈದರಾಬಾದ್''' ಏಪ್ರಿಲ್ 2012 29ರಂದು ತೆರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ 32,256 ಚದರ ಮೀಟರ್ ಪ್ರದೇಶ (347,200 ಚದರ ಅಡಿ)ಹೊಂದಿರುವ ಹೋಟೆಲ್ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಮೊದಲ ಮೊದಲ ನಗರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿಸ್ದ ಪಾರ್ಕ್ ಹ್ಯಾಟ್ ಹೋಟೆಲ್ ಮತ್ತು ಭಾರತದ 29ನೆ ಹೋಟೆಲ್ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ [[ಹೈದರಾಬಾದ್]] ನ ಬಂಜಾರ ಹಿಲ್ಸ್ ನೆರೆಹೊರೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಒಂದು ಐಶಾರಾಮಿ ಹೋಟೆಲ್ ಆಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.businesstraveller.com/news/park-hyatt-debuts-in-hyderabad |title=Business Traveller|publisher= businesstraveller.com|accessdate=July 7, 2016}}</ref> ==ಇತಿಹಾಸ== 32,256 ಚದರ ಮೀಟರ್ (347,200 ಚದರ ಅಡಿ) ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಹೋಟೆಲ್ ನಿರ್ಮಾಣ 2006ರಲ್ಲಿ ಗಾಯತ್ರಿ ಹೈಟೆಕ್ ಹೊಟೇಲ್ಸ್ ಮಾಲೀಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಹ್ಯಾಟ್ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ, ಹೋಟೆಲ್ ಏಪ್ರಿಲ್ 29 2012ರಂದು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟು ವೆಚ್ಚ ರೂ 7 ಶತಕೋಟಿ ಎಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ==ಹೋಟೆಲ್== ಹೋಟೆಲ್ 185 ಕೊಠಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಮೊದಲ ಆರು ಮಹಡಿಗಳಲ್ಲಿ 24 ಕೋಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಎರಡು ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿ 42 ಸರ್ವಿಸ್ ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಹೋಟೆಲ್ನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅತಿಥಿ ಕೋಣೆಗಳು ಕನಿಷ್ಠ 463 ಚದರ ಅಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಹೈದರಾಬಾದ್ನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಅತಿಥಿ ಕೋಣೆಗಳು ಎಂದು ಅನಿಸಿವೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.cleartrip.com/hotels/info/park-hyatt-hyderabad-389707|title=Park Hyatt Hyderabad Hotel Rooms|publisher= cleartrip.com|accessdate=July 7, 2016}}</ref> ಲಾಬಿ ಹೊಳೆಯುವ ನೀರು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತು 35 ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಬಿಳಿ ಅಮೂರ್ತ ಶಿಲ್ಪ ಸುತ್ತುವರೆದಿರುವ ಸಸ್ಯಗಳ ವಿನ್ಯಾಸ ಇದೆ. ಪಾರ್ಕ್ ಹ್ಯಾಟ್ [[ಹೈದರಾಬಾದ್]] ಮ್ಯಾನರ್ ಎಂಬ ಹ್ಯಾಟ್ ವಾಸವಿರುವ ಶೈಲಿಯ ಸಭೆ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಹೋಟೆಲ್. ಒಟ್ಟು ಸಭೆಗಳ ಮತ್ತು ಘಟನೆಗಳ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಹೆಚ್ಚು 1,600 ಚದರ ಮೀಟರ್ (17,000 ಚದರ ಅಡಿ) ಹೊಂದಿದೆ. ಹೋಟೆಲ್ ಊಟದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಲಾಬಿ ಲೌಂಜ್ ಸರಿಹೊಂದಿಸಿದೆ - ಲಿವಿಂಗ್ ರೂಂ, ಊಟದ ಕೊಠಡಿ - ಆಲ್ ಡೇ ಊಟದ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್, ಟ್ರೆ-ಫಾರ್ನಿ ಬಾರ್ & ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ - ಉತ್ತರ ಇಟಾಲಿಯನ್ ತಿನಿಸು, ಓರಿಯಂಟಲ್ ಬಾರ್ & ಕಿಚನ್ - ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ತಿನಿಸು. ಹೋಟೆಲ್ ಸ್ಪಾ & ಫಿಟ್ನೆಸ್ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಹೊಂದಿದೆ. ==ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು== ಹೋಟೆಲ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುವ ಮತ್ತು UNWTO, ಟಾಟಾ We- ಸಂಪರ್ಕ, ಮಲೇಷಿಯಾದ ಟ್ರೇಡ್ ಹೈ ಆಯೋಗದ ಎಚ್ಎಎಲ್ ಪರ್ಲಿಂ ಎಂಬ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ನಡೆದಿದ್ದವು<ref>{{cite web|url=https://www.hungryforever.com/chefs-on-tour-park-hyatt-chennai/|title=Park Hyatt Hotel Events|publisher=hungryforever.com|accessdate=July 7, 2016|archive-date=ಮಾರ್ಚ್ 12, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160312172124/https://www.hungryforever.com/chefs-on-tour-park-hyatt-chennai/|url-status=dead}}</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ]] fxztxku66njnga3266av7y5kw4nfby3 0 84605 1428389 1381017 2026-09-16T07:49:10Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428389 wikitext text/x-wiki {{Infobox exchange | name = ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್‍ | logo = NASDAQ Logo.svg | image = NASDAQ Composite Index.webp | image_size = 300px | type = [[ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್]] | city = [[ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರ|ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರ]] | country = ಯು. ಎಸ್‍ | coordinates = {{coord|40.7565|N|73.98576|W|region:US-NY_type:landmark|display=inline, title}} | foundation = {{Start date and age|1971|02|8}} | owner = [[:en:Nasdaq, Inc.|ನಾಸ್ಡಾಕ್, ಇಂಕ್‍]] | listings = {{Decrease}} ೪,೦೬೧ (ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೪)<ref name="companies">{{Cite web |title=Nasdaq Companies |url=https://www.nasdaq.com/screening/companies-by-industry.aspx?exchange=NASDAQ |access-date=March 18, 2024 |archive-date=February 1, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110201070640/http://www.nasdaq.com/screening/companies-by-industry.aspx?exchange=NASDAQ |url-status=live }}</ref> | currency = [[ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಡಾಲರ್]] | mcap = {{Increase}} {{USD}}೨೩.೪೧೪ ಟ್ರಿಲಿಯನ್ (ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೪)<ref>{{cite web |title=Market Statistics – Focus |url=https://focus.world-exchanges.org/issue/february-2024/market-statistics |website=focus.world-exchanges.org |publisher=[[World Federation of Exchanges]] |access-date=March 18, 2024 |language=en |date=March 2024 |archive-date=March 18, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240318174706/https://focus.world-exchanges.org/issue/february-2024/market-statistics |url-status=live }}</ref> | homepage = {{URL|https://www.nasdaq.com}} |indexes = {{unbulleted list|ನಾಸ್ಡಾಕ್-೧೦೦|ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್-೧೦೦|ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಕಾಂಪೊಸಿಟ್}} }} [[File:Nasdaq compared to corporate profits.webp|thumb|right|ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಲಾಭಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ನಾಸ್ಡಾಕ್ {{legend-line|#1CB101 solid 4px|ತೆರಿಗೆಯ ನಂತರ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಲಾಭಗಳು}} {{legend|#99CEE4|ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸೂಚ್ಯಂಕ|outline=#229ECD}} ]] '''ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್''' (ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಆಫ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್ ಡೀಲರ್ಸ್ ಆಟೋಮೇಟೆಡ್ ಕೊಟೇಷನ್ಸ್) [[ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರ|ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರ]] ಮೂಲದ ಅಮೇರಿಕನ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಯು.ಎಸ್.ನ ಅತ್ಯಂತ ಸಕ್ರಿಯ ಸ್ಟಾಕ್ ವ್ಯಾಪಾರ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web|title=U.S. Equities Market Volume Summary|url=https://www.cboe.com/us/equities/market_share/|access-date=December 10, 2022|archive-date=December 10, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221210125708/https://www.cboe.com/us/equities/market_share/|url-status=live}}</ref> ಇದು ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‍ಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್|ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್]] ನಂತರ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.<ref>{{Cite web |title=Monthly Reports |url=http://www.world-exchanges.org/statistics/monthly-reports |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140817220823/http://www.world-exchanges.org/statistics/monthly-reports |archive-date=August 17, 2014 |department=World-Exchanges.org |publisher=[[World Federation of Exchanges]]}}</ref> ಈ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‍ ಪ್ಲಾಟ್‍ಫಾರ್ಮ್ ನಾಸ್ಡಾಕ್, ಇಂಕ್ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ,<ref>{{Cite web |title=Nasdaq – Business Solutions & Services |url=http://www.business.nasdaq.com |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161020164343/http://business.nasdaq.com/ |archive-date=October 20, 2016 |access-date=June 16, 2016 |website=nasdaq.com }}</ref> ಇದು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ನಾರ್ಡಿಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಯುಎಸ್ ಮೂಲದ ಸ್ಟಾಕ್ ಮತ್ತು ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಆರೋಗ್ಯ, ಹಣಕಾಸು, ಮನರಂಜನೆ, ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಷೇರುಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಇದು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಷೇರುಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ವಿನಿಮಯವು ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, [[ಚೀನಾ]] ಮತ್ತು [[ಇಸ್ರೇಲ್]] ಅತಿದೊಡ್ಡ ವಿದೇಶಿ ಮೂಲಗಳಾಗಿವೆ.<ref>{{Cite web |title=Fact Sheet U.S. – Israel Economic Relationship |url=https://il.usembassy.gov/our-relationship/policy-history/fact-sheet-u-s-israel-economic-relationship/ |website=United States embassy in Israel |access-date=2024-07-30 |archive-date=2025-11-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251101044210/https://il.usembassy.gov/our-relationship/policy-history/fact-sheet-u-s-israel-economic-relationship/ |url-status=dead }}</ref> ==ಇತಿಹಾಸ== ===೧೯೭೧–೨೦೦೦=== ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಆಫ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್ ಡೀಲರ್ಸ್ ಆಟೋಮೇಟೆಡ್ ಕೊಟೇಷನ್ಸ್‌ನ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ರೂಪವಾಗಿತ್ತು.<ref>[http://www.nasdaq.com/help/helpfaq.stm Frequently Asked Questions. NASDAQ.com. NASDAQ, n.d. Web. December 23, 2001.] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20100429200618/http://www.nasdaq.com/help/helpfaq.stm | date=April 29, 2010}}</ref> ಇದನ್ನು ೧೯೭೧ ರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಆಫ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್ ಡೀಲರ್ಸ್ (ಎನ್ಎಎಸ್ಡಿ) ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು, ಇದನ್ನು ಈಗ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿ ರೆಗ್ಯುಲೇಟರಿ ಅಥಾರಿಟಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="history">{{Cite web |last=Terrell |first=Ellen |title=History of the American and Nasdaq Stock Exchanges |url=https://www.loc.gov/rr/business/amex/amex.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130414213410/http://www.loc.gov/rr/business/amex/amex.html |archive-date=April 14, 2013 |publisher=[[Library of Congress]] }}</ref> ಫೆಬ್ರವರಿ ೮, ೧೯೭೧ ರಂದು, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವಿಶ್ವದ ಮೊದಲ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.<ref name="history" /> ಮೊದಲಿಗೆ, ಇದು ಕೇವಲ ಕೊಟೇಷನ್ಸ್‌ ಸಿಸ್ಟಮ್‍ ಆಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಒದಗಿಸಿರಲಿಲ್ಲ.<ref>{{Cite web |last=Kennon |first=Joshua |date=March 26, 2019 |title=What Is the NASDAQ? |url=https://www.thebalance.com/what-is-the-nasdaq-356343 |website=[[Dotdash]] |access-date=September 16, 2019 |archive-date=March 17, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190317134734/https://www.thebalance.com/what-is-the-nasdaq-356343 |url-status=live }}</ref> ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಓವರ್-ದಿ-ಕೌಂಟರ್ (ಒಟಿಸಿ) ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮುಖ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು, ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿಗಳು ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ. ೧೯೮೭ ರ ಕೊನೆಯವರೆಗೂ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‍ ಅನ್ನು ಮಾಧ್ಯಮ ವರದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ & ಪೂವರ್ಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಹೊರಡಿಸಿದ ಮಾಸಿಕ ಸ್ಟಾಕ್ ಗೈಡ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ (ಸ್ಟಾಕ್ ಗೈಡ್‍ಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು) ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಒಟಿಸಿ" ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.<ref>{{Cite news |last=Gilpin |first=Kenneth N. |date=July 3, 1987 |title=Company News: An Erratic Quarter for Stock Markets |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/1987/07/03/business/company-news-an-erratic-quarter-for-stock-markets.html |url-status=live |url-access=subscription |archive-url=https://web.archive.org/web/20170801050610/http://www.nytimes.com/1987/07/03/business/company-news-an-erratic-quarter-for-stock-markets.html |archive-date=August 1, 2017 |issn=0362-4331 }}</ref><ref>{{Cite book |last=Salinger |first=Lawrence M. |url=https://books.google.com/books?id=0Vh2AwAAQBAJ&q=nasdaq+OTC+in+stock+guides+issued+by++standard+and+poor%27s+corporation&pg=PA638 |title=Encyclopedia of White-Collar and Corporate Crime |date=June 14, 2013 |publisher=SAGE Publications |isbn=978-1-4522-7616-8 |language=en}}</ref> ಕ್ರಮೇಣ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಪರಿಮಾಣ ವರದಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇದು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು. ೧೯೮೧ ರಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಯುಎಸ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಒಟ್ಟು ೨೧ ಬಿಲಿಯನ್ ಷೇರುಗಳಲ್ಲಿ ೩೭% ನಷ್ಟು ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸಿತು. ೧೯೯೧ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ನಾಸ್ಡಾಕ್‍ನ ಪಾಲು ೪೬% ಕ್ಕೆ ಏರಿತು.<ref>{{Cite news |last=Widder |first=Pat |date=May 24, 1992 |title=NASDAQ Has Eye On Next 100 Years |work=[[Chicago Tribune]] |url=https://www.mcall.com/news/mc-xpm-1992-05-24-2855271-story.html |access-date=September 16, 2019 |archive-date=April 29, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220429130718/https://www.mcall.com/news/mc-xpm-1992-05-24-2855271-story.html |url-status=live }}</ref> ೧೯೯೨ ರಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಲಂಡನ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‍ನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಬಂಡವಾಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಮೊದಲ ಖಂಡಾಂತರ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು.<ref>{{Cite book |last=Odekon |first=Mehmet |url=https://books.google.com/books?id=8O9nBwAAQBAJ&pg=PT1267 |title=Booms and Busts: ''An Encyclopedia of Economic History'' from the First Stock Market Crash of 1792 to the Current Global Economic Crisis: An Encyclopedia of Economic History from the First Stock Market Crash of 1792 to the Current Global Economic Crisis |date=March 17, 2015 |publisher=[[Routledge]] |isbn=9781317475750 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170803133123/https://books.google.com/books?id=8O9nBwAAQBAJ&pg=PT1267&lpg=PT1267&dq=Nasdaq+Stock+Market+the+london+Stock+exchange+1992#v=onepage&q=Nasdaq%20Stock%20Market%20the%20london%20Stock%20exchange%201992&f=false |archive-date=August 3, 2017 |url-status=live }}</ref> ೧೯೯೬ ರಲ್ಲಿ, ಎಸ್ಇಸಿ ಒಂದು ವರದಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ತಯಾರಕರು ಕೃತಕವಾಗಿ ಹರಡುವಿಕೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು "ಓಡ್‍-ಏಟ್‍" ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದರು (ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಷೇರು ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಡಾಲರ್‌ನ ಎಂಟನೇ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು). ವರದಿಯ ನಂತರ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಿತು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು.<ref>{{cite book |title = Dark Pools: High-Speed Traders, A.I. Bandits, and the Threat to the Global Financial System |url = https://archive.org/details/darkpoolsriseofm0000patt_s8i7 |last = Patterson |first = Scott |year = 2012 |publisher = Crown Publishing |isbn = 978-0307887177}}</ref> ೧೯೯೮ ರಲ್ಲಿ, ಇದು "ಮುಂದಿನ ನೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ" ಎಂಬ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಆನ್‍ಲೈನ್‍ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಿದ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನ ಮೊದಲ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಯಿತು.<ref>{{Cite web |title=Feb 8, 1971 CE: 'Stock Market for the Next 100 Years' Opens |url=https://www.nationalgeographic.org/thisday/feb8/stock-market-next-100-years-opens/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160719000823/http://nationalgeographic.org/thisday/feb8/stock-market-next-100-years-opens/ |archive-date=July 19, 2016 |access-date=September 16, 2019 |publisher=[[National Geographic]]}}</ref> ಡಾಟ್-ಕಾಮ್ ಬಬಲ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅನೇಕ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿತು. ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಸೂಚ್ಯಂಕವೆಂದರೆ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಕಾಂಪೊಸಿಟ್, ಇದು ಪ್ರಾರಂಭದಿಂದಲೂ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ. ಕ್ಯೂಕ್ಯೂಕ್ಯೂ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‍-ಟ್ರೇಡೆಡ್ ಫಂಡ್ ಲಾರ್ಜ್-ಕ್ಯಾಪ್ ನಾಸ್ಡಾಕ್ -೧೦೦ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ೧೯೮೫ ರಲ್ಲಿ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್ -೧೦೦ ಸೂಚ್ಯಂಕದೊಂದಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳೀಕರಣದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ೧೦೦ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ===೨೦೦೦-ಪ್ರಸ್ತುತ=== [[Image:Nasdaq Composite dot-com bubble.svg|thumb|400x400px|ಡಾಟ್-ಕಾಮ್ ಬಬಲ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಕಾಂಪೊಸಿಟ್ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ೧೯೯೦ ರ ದಶಕದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಏರಿತು. ನಂತರ ಬಬಲ್ ಸ್ಫೋಟಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅದು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕುಸಿಯಿತು.]] [[File:NASDAQ Market Site 201506.jpg|thumb|250px|ಸ್ಟುಡಿಯೋ]] ಮಾರ್ಚ್ ೧೦, ೨೦೦೦ ರಂದು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಕಾಂಪೊಸಿಟ್ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ೫,೧೩೨.೫೨ ಕ್ಕೆ ಏರಿತು, ಆದರೆ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೭ ರ ವೇಳೆಗೆ ೩,೨೨೭ ಕ್ಕೆ ಇಳಿಯಿತು,<ref>{{Cite web |title=NASDAQ Composite daily index |url=http://www.econstats.com/eqty/eq_d_mi_7.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20101122115756/http://www.econstats.com/eqty/eq_d_mi_7.htm |archive-date=November 22, 2010 }}</ref> ಮತ್ತು ನಂತರದ ೩೦ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ, ಅದರ ಉತ್ತುಂಗದಿಂದ ೭೮% ರಷ್ಟು ಕುಸಿಯಿತು.<ref>{{Cite news |last=Glassman |first=James K. |date=February 11, 2015 |title=3 Lessons for Investors From the Tech Bubble |work=[[Kiplinger's Personal Finance]] |url=http://www.nasdaq.com/article/3-lessons-for-investors-from-the-tech-bubble-cm443106 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170415200655/http://www.nasdaq.com/article/3-lessons-for-investors-from-the-tech-bubble-cm443106 |archive-date=April 15, 2017 }}</ref> ೨೦೦೦ ಮತ್ತು ೨೦೦೧ ರಲ್ಲಿ ಸರಣಿ ಮಾರಾಟಗಳಲ್ಲಿ, ಫಿನ್ರಾ ನಾಸ್ಡಾಕ್‍ನಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ಪಾಲನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿತು. ಜುಲೈ ೨, ೨೦೦೨ ರಂದು, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಇಂಕ್ ಆರಂಭಿಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೊಡುಗೆಯ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿಯಾಯಿತು.<ref>{{Cite web |title=INVESTOR FAQS |url=http://ir.nasdaq.com/resources/investor-faqs |publisher=Nasdaq |access-date=September 16, 2019 |archive-date=September 30, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190930234214/http://ir.nasdaq.com/resources/investor-faqs |url-status=live }}</ref> ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‍ಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite web |last=Walsh |first=Michelle |title=Nasdaq Stock Market Becomes A National Securities Exchange; Changes Market Designations |url=http://www.gfrlaw.com/pubs/GordonPubDetail.aspx?xpST=PubDetail&pub=109 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20131217225809/http://www.gfrlaw.com/pubs/GordonPubDetail.aspx?xpST=PubDetail&pub=109 |archive-date=December 17, 2013 }}</ref> ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ, ಇದು ನಾರ್ಡಿಕ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ವಿನಿಮಯ ಆಪರೇಟರ್ ಒಎಮ್ಎಕ್ಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಂಡಿತು, ತನ್ನ ಜಾಗತಿಕ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಹೆಸರನ್ನು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಒಎಂಎಕ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿತು.<ref>{{Cite news |last1=Lucchetti |first1=Aaron |last2=MacDonald |first2=Alistair |date=May 26, 2007 |title=Nasdaq Lands OMX for $5.7 Billion; Are More Merger Deals on the Way? |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/articles/SB118007353287814521 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170731070747/https://www.wsj.com/articles/SB118007353287814521 |archive-date=July 31, 2017 |issn=0099-9660 }}</ref> ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ನಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲು ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆಯಲು, ಕಂಪನಿಯು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್ ಮತ್ತು ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‍ ಕಮಿಷನ್ (ಎಸ್ಇಸಿ) ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರಬೇಕು, ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ತಯಾರಕರನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು (ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿಗಳಿಗೆ ದಲ್ಲಾಳಿಗಳು ಅಥವಾ ವಿತರಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು) ಮತ್ತು ಸ್ವತ್ತುಗಳು, ಬಂಡವಾಳ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಷೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಷೇರುದಾರರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಬೇಕು. ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ, ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇ ಯೂರೋನೆಕ್ಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಡಾಯ್ಚ ಬೋರ್ಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಒಎಂಎಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ಕಾಂಟಿನೆಂಟಲ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ (ಐಸಿಇ) ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಪ್ರತಿ-ಬಿಡ್ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಊಹಾಪೋಹಗಳು ಬೆಳೆದವು. ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಒಎಂಎಕ್ಸ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ನ ನಗದು ಈಕ್ವಿಟಿ ವ್ಯವಹಾರವಾದ ಐಸಿಇ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನೋಡುತ್ತಿದೆ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇ ಯುರೋನೆಕ್ಸ್ಟ್‌ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮೌಲ್ಯವು ೯.೭೫ ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆಗಿತ್ತು.<ref>De la Merced, Michael J., [https://dealbook.nytimes.com/2011/02/18/nasdaq-and-ice-hold-talks-over-potential-n-y-s-e-bid/?hp "Nasdaq and ICE Hold Talks Over Potential N.Y.S.E. Bid"] {{webarchive| url=https://web.archive.org/web/20120120003131/http://dealbook.nytimes.com/2011/02/18/nasdaq-and-ice-hold-talks-over-potential-n-y-s-e-bid/?hp |date=January 20, 2012 }}, ''The New York Times'' Dealbook, February 18, 2011.</ref> ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಮೌಲ್ಯ ೫.೭೮ ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆಗಿದ್ದರೆ, ಐಸಿಇ ಮೌಲ್ಯ ೯.೪೫ ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆಗಿದೆ. ತಿಂಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಐಸಿಇ ಅಥವಾ ಚಿಕಾಗೋ ಮರ್ಕಂಟೈಲ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ ಅನ್ನು ೧೧-೧೨ ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಪ್ರತಿಬಿಡ್‍ಗೆ ಸೇರಲು ಕೇಳಲು ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.<ref>Fraser, Michelle E., [https://www.bloomberg.com/news/2011-02-26/nasdaq-may-ask-cme-or-ice-for-help-in-nyse-counterbid-wsj-says.html "Nasdaq May Ask CME or ICE for Help in NYSE Counterbid, WSJ Says"] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140729220137/http://www.bloomberg.com/news/2011-02-26/nasdaq-may-ask-cme-or-ice-for-help-in-nyse-counterbid-wsj-says.html | date=July 29, 2014}}, [[Bloomberg News]], February 26, 2011.</ref> ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಇನ್ಸ್ಟಿನೆಟ್ ಅನ್ನು $ ೧.೯ ಬಿಲಿಯನ್‍ಗೆ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು, ಇನೆಟ್ ಇಸಿಎನ್ ಅನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ತರುವಾಯ ಏಜೆನ್ಸಿ ಬ್ರೋಕರೇಜ್ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಸಿಲ್ವರ್ ಲೇಕ್ ಪಾರ್ಟ್ನರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇನ್ಸ್ಟಿನೆಟ್ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿತು.<ref>{{Cite press release |title=NASDAQ Completes Acquisition of Inet |date=December 8, 2005 |publisher=Nasdaq |url=http://ir.nasdaq.com/news-releases/news-release-details/nasdaq-completes-acquisition-inet |access-date=September 16, 2019 |archive-date=December 4, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191204200708/http://ir.nasdaq.com/news-releases/news-release-details/nasdaq-completes-acquisition-inet |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |last=Authers |first=John |date=December 8, 2005 |title=Nasdaq completes purchase of Instinet exchange |work=[[Financial Times]] |url=https://www.ft.com/content/3c0c61da-6841-11da-bfce-0000779e2340 |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221210/https://www.ft.com/content/3c0c61da-6841-11da-bfce-0000779e2340 |archive-date=December 10, 2022 |url-access=subscription }}</ref><ref>{{Cite news |date=April 22, 2005 |title=Nasdaq to Acquire Instinet in $1.9 Billion Deal |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2005/04/22/business/nasdaq-to-acquire-instinet-in-19-billion-deal.html |url-access=subscription |issn=0362-4331 |access-date=April 3, 2019 |archive-date=April 3, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190403041828/https://www.nytimes.com/2005/04/22/business/nasdaq-to-acquire-instinet-in-19-billion-deal.html |url-status=live }}</ref> ಯುರೋಪಿಯನ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಆಫ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್ ಡೀಲರ್ಸ್ ಆಟೋಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಕೊಟೇಶನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (ಇಎಎಸ್ಡಿಎಕ್ಯೂ) ಅನ್ನು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್‍ಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ೨೦೦೧ ರಲ್ಲಿ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಖರೀದಿಸಿತು ಮತ್ತು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಯುರೋಪ್ ಆಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು. ೨೦೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಡಾಟ್-ಕಾಮ್ ಬಬಲ್ ಸ್ಫೋಟದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite news |date=August 11, 2003 |title=Nasdaq Might Shut Down German Exchange |work=[[Deutsche Welle]] |url=https://www.dw.com/en/nasdaq-might-shut-down-german-exchange/a-945442 |access-date=September 16, 2019 |archive-date=December 4, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191204200704/https://www.dw.com/en/nasdaq-might-shut-down-german-exchange/a-945442 |url-status=live }}</ref> ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಯುರೋಪ್ ಅನ್ನು ಮೊದಲು ಈಕ್ವಿಡಕ್ಟ್ ಆಗಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಬೋರ್ಸ್ ಬರ್ಲಿನ್ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು.<ref>{{Cite web |title=Easdaq Makes A Comeback As Equiduct |url=http://www.securitiestechnologymonitor.com/supplements/20061231/19226-1.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110106155659/http://www.securitiestechnologymonitor.com/supplements/20061231/19226-1.html |archive-date=January 6, 2011 |access-date=February 3, 2011 }}</ref> ಜೂನ್ ೧೮, ೨೦೧೨ ರಂದು, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಒಎಮ್ಎಕ್ಸ್ ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕುರಿತ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ (ರಿಯೋ + ೨೦) ಮುನ್ನಾದಿನದಂದು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸುಸ್ಥಿರ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ ಉಪಕ್ರಮದ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯವಾಯಿತು.<ref>{{Cite press release |title=Sustainable Stock Exchanges Initiative: Exchanges Listing Over 4,600 Companies Commit to Promoting Sustainability |date=June 18, 2012 |publisher=[[GlobeNewswire]] |url=http://inpublic.globenewswire.com/2012/06/18/Sustainable+Stock+Exchanges+Initiative+Exchanges+listing+over+4+600+companies+commit+to+promoting+sustainability+HUG1620418.html |access-date=September 16, 2019 |archive-date=December 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191206171519/http://inpublic.globenewswire.com/2012/06/18/Sustainable%2BStock%2BExchanges%2BInitiative%2BExchanges%2Blisting%2Bover%2B4%2B600%2Bcompanies%2Bcommit%2Bto%2Bpromoting%2Bsustainability%2BHUG1620418.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite news |last=Jungcurt |first=Stefan |date=June 29, 2012 |title=Five Stock Exchanges Commit to Promoting Sustainability |work=[[International Institute for Sustainable Development]] |url=http://sdg.iisd.org/news/five-stock-exchanges-commit-to-promoting-sustainability/ |access-date=September 16, 2019 |archive-date=December 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191206171519/http://sdg.iisd.org/news/five-stock-exchanges-commit-to-promoting-sustainability/ |url-status=live }}</ref> ನವೆಂಬರ್ ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ, ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾಧಿಕಾರಿ ಅಡೆನಾ ಫ್ರೀಡ್ಮನ್ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಡ್ತಿ ಪಡೆದರು. ಇವರು ಯುಎಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ನಡೆಸಿದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು.<ref>{{Cite web |date=November 15, 2016 |title=Nasdaq's New CEO Attributes Her Success to an 'Eclectic' Career Path |url=http://fortune.com/2016/11/15/nasdaq-new-ceo-adena-friedman/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20161117153717/http://fortune.com/2016/11/15/nasdaq-new-ceo-adena-friedman/ |archive-date=November 17, 2016 |website=[[Fortune (magazine)|Fortune]] }}</ref> ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಲಿಸ್ಟಿಂಗ್-ಸಂಬಂಧಿತ ಆದಾಯದಲ್ಲಿ $ ೨೭೨ ಮಿಲಿಯನ್ ಗಳಿಸಿದೆ.<ref name="wsj-new">{{Cite news |last=Osipovich |first=Alexander |date=October 26, 2017 |title=Startup Exchange Cleared to Take on NYSE, Nasdaq for Stock Listings |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/articles/startup-exchange-cleared-to-take-on-nyse-nasdaq-for-stock-listings-1509010200 |url-status=live |url-access=subscription |archive-url=https://web.archive.org/web/20171026100518/https://www.wsj.com/articles/startup-exchange-cleared-to-take-on-nyse-nasdaq-for-stock-listings-1509010200 |archive-date=October 26, 2017 }}</ref> ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಎಸ್ಇಸಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ ಮತ್ತು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಡೇಟಾವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವಾಗ ನಿರಂತರ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು.<ref>{{Cite news |last1=Osipovich |first1=Alexander |last2=Michaels |first2=Dave |last3=Morgenson |first3=Gretchen |date=October 16, 2018 |title=SEC Ruling Takes Aim at Stock-Exchange Profits |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/articles/sec-to-rule-nyse-nasdaq-didnt-justify-market-data-fee-increases-1539721232 |url-access=subscription |access-date=October 18, 2018 |archive-date=October 19, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181019001901/https://www.wsj.com/articles/sec-to-rule-nyse-nasdaq-didnt-justify-market-data-fee-increases-1539721232 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=October 16, 2018 |title=SEC rules NYSE and Nasdaq did not justify data fee increases |work=[[Financial Times]] |url=https://www.ft.com/content/d0bacfb8-d185-11e8-a9f2-7574db66bcd5 |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221210/https://www.ft.com/content/d0bacfb8-d185-11e8-a9f2-7574db66bcd5 |archive-date=December 10, 2022 |url-status=live |url-access=subscription}}</ref><ref>{{Cite news |last=Michaels |first=Dave |date=October 19, 2018 |title=NYSE, Nasdaq Take It on the Chin in Washington |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/articles/nyse-nasdaq-take-it-on-the-chin-in-washington-1539941404 |url-access=subscription |issn=0099-9660 |access-date=October 19, 2018 |archive-date=October 19, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181019204112/https://www.wsj.com/articles/nyse-nasdaq-take-it-on-the-chin-in-washington-1539941404 |url-status=live }}</ref> ''ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಆದೇಶ ೧೩೯೫೯'' ಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ೨೦೨೦ ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ತನ್ನ ನಾಲ್ಕು ಚೀನೀ ಕಂಪನಿಗಳ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು.<ref>{{Cite news |last1=Singh |first1=Kanishka |last2=Kerber |first2=Ross |date=December 12, 2020 |title=Nasdaq to remove four Chinese companies' shares from indexes after U.S. order |language=en |work=[[Reuters]] |url=https://www.reuters.com/article/us-usa-china-indexes-idUSKBN28L2XW |access-date=December 16, 2020 |archive-date=December 14, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201214132127/https://www.reuters.com/article/us-usa-china-indexes-idUSKBN28L2XW |url-status=live }}</ref> ==ಒಪ್ಪಂದದ ವಿಶೇಷಣಗಳು== ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ ಫ್ಯೂಚರ್ಸ್ ಅನ್ನು ಸಿಎಂಇ (ಚಿಕಾಗೋ ಮರ್ಕಂಟೈಲ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌) ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಾದ ಇ-ಮಿನಿ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ ಮತ್ತು ಮೈಕ್ರೋ ಇ-ಮಿನಿ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ ಫ್ಯೂಚರ್‌ಗಳನ್ನು ಇಮಿನಿಸಿಎಂಇಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ ಮತ್ತು ವ್ಯುತ್ಪನ್ನಗಳ ಒಪ್ಪಂದದ ವಿಶೇಷಣಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ. {| class="wikitable" |+ಒಪ್ಪಂದದ ವಿಶೇಷಣಗಳು ! !ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ (ಎನ್‍ಡಿಎ)<ref name=":0">{{Cite web |title=Historical Nasdaq 100 Intraday Futures Data (NDA) |url=https://portaracqg.com/historical-futures-data/nasdaq-100-intraday-data-nda/ |access-date=April 29, 2022 |website=PortaraCQG |language=en-US |archive-date=April 29, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220429145743/https://portaracqg.com/historical-futures-data/nasdaq-100-intraday-data-nda/ |url-status=live }}</ref> !ಇ-ಮಿನಿ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ (ಎನ್‍ಕ್ಯೂ/ಇಎನ್‍ಕ್ಯೂ)<ref name=":1">{{Cite web |title=Historical E Mini Nasdaq 100 Intraday NQ/ENQ Futures Data |url=https://portaracqg.com/historical-futures-data/historical-e-mini-nasdaq-100-intraday-futures-data-nq/ |access-date=April 29, 2022 |website=PortaraCQG |language=en-US |archive-date=May 26, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220526174219/https://portaracqg.com/historical-futures-data/historical-e-mini-nasdaq-100-intraday-futures-data-nq/ |url-status=live }}</ref> !ಮೈಕ್ರೋ ಇ-ಮಿನಿ ನಾಸ್ಡಾಕ್ (ಎಮ್‍ಎನ್‍ಕ್ಯೂ)<ref>{{Cite web |title=Historical Micro E-Mini Nasdaq 100 Intraday Data (MNQ) |url=https://portaracqg.com/historical-futures-data/historical-e-mini-nasdaq-100-intraday-futures-data-nq/ |access-date=September 15, 2022 |website=PortaraCQG |language=en-US |archive-date=October 4, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221004232708/https://portaracqg.com/historical-futures-data/historical-e-mini-nasdaq-100-intraday-futures-data-nq/ |url-status=live }}</ref> |- |ಒಪ್ಪಂದದ ಗಾತ್ರ: |$೧೦೦ X ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ ಸೂಚ್ಯಂಕ |$೨೦ X ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ ಸೂಚ್ಯಂಕ |$೨ X ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೦೦ ಸೂಚ್ಯಂಕ |- |ವಿನಿಮಯ: |ಸಿಎಮ್‍ಇ |ಇಮಿನಿಸಿಎಮ್‍ಇ |ಇಮಿನಿಸಿಎಮ್‍ಇ |- |ವಲಯ: |ಸೂಚ್ಯಂಕ |ಸೂಚ್ಯಂಕ |ಸೂಚ್ಯಂಕ |- |ಟಿಕ್ ಗಾತ್ರ: |೦.೨೫ |೦.೨೫ |೦.೨೫ |- |ಟಿಕ್ ಮೌಲ್ಯ: |೨೫ ಯುಎಸ್‍ಡಿ |೫ ಯುಎಸ್‍ಡಿ |೦.೫ ಯುಎಸ್‍ಡಿ |- |[[:en:Basis point value|ಬಿಪಿವಿ]]: |೧೦೦ |೨೦ |೨ |- |ಮೌಲ್ಯ: |ಯುಎಸ್‍ಡಿ |ಯುಎಸ್‍ಡಿ |ಯುಎಸ್‍ಡಿ |- |ದಶಮಾಂಶ ಸ್ಥಳ: |೨ |೨ |೨ |} ==ಉಲ್ಲೇಖ ಲಭ್ಯತೆ== ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಮೂರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ: *ಹಂತ ೧ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಿಡ್ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. *ಹಂತ ೨ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ತಯಾರಕರ ಎಲ್ಲಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ಸ್ಟಾಕ್ ಖರೀದಿಸಲು ಅಥವಾ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಬಯಸುವ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವಿತರಕರ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಿದ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. *ಹಂತ ೩ ಅನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ತಯಾರಕರು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ನಮೂದಿಸಲು ಮತ್ತು ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |title=Nasdaq Level III Quote |url=http://www.investinganswers.com/financial-dictionary/stock-market/level-iii-quote-3276 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20140413124056/http://www.investinganswers.com/financial-dictionary/stock-market/level-iii-quote-3276 |archive-date=April 13, 2014 }}</ref> ==ವ್ಯಾಪಾರ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ== ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಸೆಷನ್‍ಗಳು, ಪೂರ್ವ ಸಮಯ ವಲಯದಲ್ಲಿನ ಸಮಯಗಳೊಂದಿಗೆ: ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೭:೦೦ ರಿಂದ ೯:೩೦: ವಿಸ್ತೃತ-ಗಂಟೆಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಧಿವೇಶನ (ಪ್ರಿಮಾರ್ಕೆಟ್) ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೯:೩೦ ರಿಂದ ಸಂಜೆ ೪:೦೦ ರವರೆಗೆ: ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಧಿವೇಶನ ಸಂಜೆ ೪:೦೦ ರಿಂದ ರಾತ್ರಿ ೮: ವಿಸ್ತೃತ-ಗಂಟೆಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಧಿವೇಶನ (ಪೋಸ್ಟ್‌ಮಾರ್ಕೆಟ್)<ref>{{Cite web |title=Nasdaq Trading Schedule |url=http://www.nasdaq.com/about/trading-schedule.aspx |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20140417000841/http://www.nasdaq.com/about/trading-schedule.aspx |archive-date=April 17, 2014 |website=Nasdaq.com }}</ref> ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ ೨೫೩ ವಹಿವಾಟು ದಿನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ==ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಶ್ರೇಣಿಗಳು== ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ: *'''ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್''' (ನಾಸ್ಡಾಕ್-ಸಿಎಂ ಸ್ಮಾಲ್ ಕ್ಯಾಪ್) ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಮಟ್ಟದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳೀಕರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಈಕ್ವಿಟಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿದೆ. ಅಂತಹ "ಸ್ಮಾಲ್ ಕ್ಯಾಪ್" ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಪಟ್ಟಿ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು ಇತರ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಕಠಿಣವಾಗಿವೆ, ಅದು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳೀಕರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |title=Definition of 'Nasdaq SmallCap Market', now known as Nasdaq Capital Market |url=https://www.investopedia.com/terms/n/nasdaq-smallcap-market.asp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130804063221/http://www.investopedia.com/terms/n/nasdaq-smallcap-market.asp |archive-date=August 4, 2013 |publisher=[[Investopedia]] }}</ref> *'''ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ''' (ನಾಸ್ಡಾಕ್-ಜಿಎಂ ಮಿಡ್ ಕ್ಯಾಪ್) ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಷೇರುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ನಾಸ್ಡಾಕ್‍ನ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ದ್ರವ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯತೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಆಡಳಿತ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ೧,೪೫೦ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಗ್ಲೋಬಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸೆಲೆಕ್ಟ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್‍ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಎಕ್ಸ್‌ಕ್ಲೂಸಿವ್ ಆಗಿದೆ.<ref>{{Cite web |title=Definition of 'Nasdaq Global Market Composite' |url=https://www.investopedia.com/terms/n/nqgm.asp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20130917082250/http://www.investopedia.com/terms/n/nqgm.asp |archive-date=September 17, 2013 |publisher=[[Investopedia]] }}</ref> *'''ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸೆಲೆಕ್ಟ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್''' (ನಾಸ್ಡಾಕ್-ಜಿಎಸ್ ಲಾರ್ಜ್ ಕ್ಯಾಪ್) ಎಂಬುದು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸೆಲೆಕ್ಟ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಕಾಂಪೊಸಿಟ್ (ಎನ್‍ಕ್ಯೂಜಿಎಸ್) ಅನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಯುಎಸ್ ಮೂಲದ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಷೇರುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳೀಕರಣ-ತೂಕದ ಸೂಚ್ಯಂಕವಾಗಿದೆ. ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸೆಲೆಕ್ಟ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ನಾಸ್ಡಾಕ್‍ನ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ದ್ರವ್ಯತೆ ಅಗತ್ಯತೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಆಡಳಿತ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ೧,೨೦೦ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸೆಲೆಕ್ಟ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್‍ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಎಕ್ಸ್‌ಕ್ಲೂಸಿವ್ ಆಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಲಿಸ್ಟಿಂಗ್ ಕ್ವಾಲಿಫಿಕೇಷನ್ಸ್ ಡಿಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಕಾಂಪೋಸಿಟ್ ಅನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ, ಅದರ ಯಾವುದೇ ಸ್ಟಾಕ್‍ಗಳು ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸೆಲೆಕ್ಟ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್‍ನಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲು ಅರ್ಹವಾಗಿವೆಯೇ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |title=Definition of 'Nasdaq Global Select Market Composite' |url=https://www.investopedia.com/terms/n/nqgs.asp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20131004025826/http://www.investopedia.com/terms/n/nqgs.asp |archive-date=October 4, 2013 |publisher=[[Investopedia]] }}</ref><ref>{{Cite book |last1=Pinto |first1=Jerald E. |url=https://books.google.com/books?id=XCL9bkrOrpcC |title=Equity Asset Valuation |last2=Henry |first2=Elaine |last3=Robinson |first3=Thomas R. |last4=Stowe |first4=John D. |publisher=[[John Wiley & Sons]] |year=2010 |isbn=9780470579657 |edition=2 |series=CFA Institute Investment Series |volume=27 |page=6 |quote=[...] NASDAQ-GS stands for 'Nasdaq Global Select Market,' [...] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130510182228/http://books.google.com/books?id=XCL9bkrOrpcC |archive-date=May 10, 2013 |url-status=live }}</ref> ==ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇ ಮತ್ತು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ== ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇ ನಂತರ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೯ ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳೀಕರಣದೊಂದಿಗೆ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಷೇರು ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ, ಇದು ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇಗಿಂತ ಸುಮಾರು ೫.೫ ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web|title=The New York Stock Exchange (NYSE)|url=https://www.forbes.com/advisor/investing/nyse-new-york-stock-exchange/|access-date=2023-12-07|work=www.forbes.com|archive-date=April 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210409150456/https://www.forbes.com/advisor/investing/nyse-new-york-stock-exchange/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|title=10 Largest Stock Exchanges in the World|url=https://www.analyticssteps.com/blogs/10-largest-stock-exchanges-world|access-date=2023-12-07|work=www.analyticssteps.com|archive-date=March 4, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240304222510/https://www.analyticssteps.com/blogs/10-largest-stock-exchanges-world|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|title=Getting to Know the Stock Exchanges|url=https://www.investopedia.com/articles/basics/04/092404.asp|access-date=2023-12-07|work=www.investopedia.com|archive-date=February 21, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240221233923/https://www.investopedia.com/articles/basics/04/092404.asp|url-status=live}}</ref> ನಾಸ್ಡಾಕ್ ೧೯೭೧ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇಗಿಂತ ಬಹಳ ಕಿರಿಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web|title=The NYSE and Nasdaq: How They Work|url=https://www.investopedia.com/articles/basics/03/103103.asp|access-date=2023-12-07|work=www.investopedia.com|archive-date=February 19, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240219175901/https://www.investopedia.com/articles/basics/03/103103.asp|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|title=The history of Nasdaq from creation in 1971 to the present|url=https://capital.com/the-history-of-nasdaq-from-creation-in-1971-to-the-present|access-date=2023-12-07|work=capital.com}}</ref> ವಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳೀಕರಣದ ಜೊತೆಗೆ, ಎರಡು ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ: *ವಿನಿಮಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು: ಕೋವಿಡ್ -೧೯ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗದ ಮೊದಲು, ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಹರಾಜು ನಡೆಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಲೈವ್ ವೃತ್ತಿಪರರಿಂದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಟ್ರೇಡಿಂಗ್ ಫ್ಲೋರ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಎರಡನ್ನೂ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿತ್ತು.<ref>{{Cite web|title=The History of NYSE|url=https://www.nyse.com/history-of-nyse|access-date=2023-12-07|work=www.nyse.com|archive-date=January 29, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240129135305/https://www.nyse.com/history-of-nyse|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|title=What Is The NYSE?|url=https://www.wallstrank.com/learn/what-is-the-nyse|access-date=2023-12-07|work=www.wallstrank.com|archive-date=December 7, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207204029/https://www.wallstrank.com/learn/what-is-the-nyse|url-status=live}}</ref> ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಪ್ರಾರಂಭದಿಂದಲೂ ಎಲ್ಲಾ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ವಿನಿಮಯಗಳ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. *ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರಕಾರಗಳು: ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲು ಹರಾಜು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಬಳಸಿದರೆ, ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಡೀಲರ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web|title=NYSE: What Is The New York Stock Exchange?|url=https://www.nasdaq.com/articles/nyse%3A-what-is-the-new-york-stock-exchange-2021-04-09|access-date=2023-12-07|work=www.nasdaq.com|archive-date=January 17, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240117043249/https://www.nasdaq.com/articles/nyse%3A-what-is-the-new-york-stock-exchange-2021-04-09|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|title=New York Stock Exchange (NYSE): Definition, How It Works, History|url=https://www.investopedia.com/terms/n/nyse.asp|access-date=2023-12-07|work=www.investopedia.com|archive-date=February 12, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240212014126/https://www.investopedia.com/terms/n/nyse.asp|url-status=live}}</ref> ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇ ಹರಾಜು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ, ಖರೀದಿದಾರರು ಮತ್ತು ಮಾರಾಟಗಾರರು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಬಿಡ್‍ಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಖರೀದಿದಾರನ ಬಿಡ್ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟಗಾರರ ವಿನಂತಿ ಹೊಂದಿಕೆಯಾದಾಗ, ವಹಿವಾಟು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಡೀಲರ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲಾ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ವಿತರಕರು ನಿಗದಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಡೀಲರ್‌ಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬಿಡ್ (ಮಾರಾಟ) ನವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ದಿನವಿಡೀ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ (ಖರೀದಿಸುತ್ತಾರೆ). *ಲಿಸ್ಟಿಂಗ್ ಶುಲ್ಕ: ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಸ್ಟಿಂಗ್ ಶುಲ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ನಾಸ್ಡಾಕ್‍ನಲ್ಲಿ ಲಿಸ್ಟಿಂಗ್ ಶುಲ್ಕವು ಬಂಡವಾಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಶ್ರೇಣಿಗೆ $೫೫,೦೦೦ ರಿಂದ $೮೦,೦೦೦ ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web|title=What is NASDAQ?|url=https://www.businessnewsdaily.com/3403-nasdaq.html|access-date=2023-12-07|work=www.businessnewsdaily.com|archive-date=March 11, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180311081215/https://www.businessnewsdaily.com/3403-nasdaq.html|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|title=How to buy American shares (2023)? - Investing on USA stock exchange|url=https://trading.info/american-shares/|access-date=2023-12-07|work=trading.info|archive-date=March 4, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240304205719/https://trading.info/american-shares/|url-status=live}}</ref> ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ದುಬಾರಿಯಾಗಿದೆ, ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಲಿಸ್ಟಿಂಗ್ ಶುಲ್ಕವು $೧೫೦,೦೦೦ ಆಗಿದೆ. *ವಲಯಗಳು: ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎನ್‍ವೈಎಸ್ಇಯನ್ನು ಹಳೆಯ, ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಾಪಿತ ಕಂಪನಿಗಳ ವಿನಿಮಯವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾರೆ.<ref>{{Cite web|title=Nyse Vs Nasdaq: Whats The Difference|url=https://www.newyorkdaily.net/how-to-invest-in-new-york-stock-exchange/|access-date=2023-12-07|work=www.newyorkdaily.net|archive-date=February 21, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240221044553/https://www.newyorkdaily.net/how-to-invest-in-new-york-stock-exchange/|url-status=live}}</ref> ನಾಸ್ಡಾಕ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ನಾವೀನ್ಯತೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ಹೊಸ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಕೆಲವು ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{Cite web|title=Nasdaq 100 forecast: The US100 rebounds ahead of Fed meeting in December|url=https://capital.com/nasdaq-100-forecast|access-date=2023-12-07|work=capital.com}}</ref> ==ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರ== ಜೂನ್ ೨೦೧೫ ರ ಪ್ರಕಾರ ನಾಸ್ಡಾಕ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ೯.೨೪% ದರ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಇದೆ. ೨೦೦೭ ನ ರಿಸೆಶನ್ ನ ಕೊನೆಯಿಂದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ೧೮.೨೯೫% ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ]] 1oxu22gx5x0fb1pf5doo15yerq6m3wh 0 85318 1428376 1372537 2026-09-16T05:14:23Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428376 wikitext text/x-wiki {{Infobox film|name=ದಂಗಲ್|editing=ಬಲ್ಲು ಸಲೂಜಾ|budget={{INR|link=yes}}70{{nbsp}}ಕೋಟಿ<ref name="budget">{{cite web|title=Dangal: 5 reasons Aamir's film is ruling the box office despite demonetisation woes|url=http://indiatoday.intoday.in/story/aamir-khan-dangal-box-office-collection-demonetisation/1/843117.html|work=India Today|accessdate=21 May 2017|date=26 December 2016}}</ref>|language=ಹಿಂದಿ|country=ಭಾರತ|runtime=161 ನಿಮಿಷಗಳು<ref>{{cite web|title=Dangal (2016)|url=https://www.bbfc.co.uk/releases/dangal-2016|work=[[British Board of Film Classification]]|publisher=bbfc.co.uk|accessdate=21 May 2017|archive-date=3 ಜುಲೈ 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170703111917/http://www.bbfc.co.uk/releases/dangal-2016|url-status=dead}}</ref>|released={{Film date|df=yes|2016|12|21|ಅಮೇರಿಕ|2016|12|23|ಭಾರತ|2017|5|5|ಚೈನಾ}}|distributor=ಯುಟಿವಿ ಮೋಷನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್|studio=ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್<br />ವಾಲ್ಟ್ ಡಿಸ್ನಿ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ|cinematography=ಸೇತು (ಸತ್ಯಜೀತ್ ಪಾಂಡೆ)<ref>{{cite AV media |people=Setu (Director of Photography)|date=19 October 2016 |title= Dangal official trailer |trans-title= On screen credits|medium= |language= |url=https://www.youtube.com/watch?v=x_7YlGv9u1g |time= 3:11 |publisher=[[UTV Motion Pictures]]}}</ref><!--Please do not change (See User_talk:Cyphoidbomb/Archive_17#Dangal_film)-->|image=Dangal Poster.jpg|music=ಪ್ರೀತಮ್|narrator=ಅಪಾರ್‌ಶಕ್ತಿ ಖುರಾನಾ|starring=ಆಮಿರ್ ಖಾನ್<br />ಸಾಕ್ಷಿ ತನ್ವರ್<br />ಫ಼ಾತಿಮಾ ಸನಾ ಶೇಖ್<br />ಜ಼ಾಯರಾ ವಸೀಮ್<br />ಸಾನ್ಯಾ ಮಲ್ಹೋತ್ರಾ<br />ಸುಹಾನಿ ಭಟ್ನಾಗರ್<br />ಅಪಾರ್‌ಶಕ್ತಿ ಖುರಾನಾ<br />ಗಿರೀಶ್ ಕುಲ್ಕರ್ಣಿ|writer=ನಿತೇಶ್ ತಿವಾರಿ<br />ಪೀಯುಷ್ ಗುಪ್ತಾ<br />ಶ್ರೇಯಸ್ ಜೈನ್<br />ನಿಖಿಲ್ ಮೆಹರೋತ್ರಾ|producer=ಆಮಿರ್ ಖಾನ್<br />ಕಿರಣ್ ರಾವ್<br />ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ರಾಯ್ ಕಪೂರ್|director=ನಿತೇಶ್ ತಿವಾರಿ|caption=ಚಿತ್ರಮಂದಿರ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಭಿತ್ತಿಪತ್ರ|gross=ಅಂದಾಜು 2,024–2,100 ಕೋಟಿ<ref name="boi-worldwide"/><ref name="ibtimes">{{cite news|last=Narayanan|first=Nirmal|title=Rajinikanth's 2.0 set to rock 10000 screens in Japan, Singapore, Malaysia, UAE, US and more|url=http://www.ibtimes.sg/rajinikanths-2-0-set-rock-10000-screens-japan-singapore-malaysia-uae-us-more-24505|work=[[International Business Times]]|date=15 February 2018}}</ref><ref name="hindustantimes-gross">{{cite news|title=Aamir Khan’s Secret Superstar earns seven times more money in China in 1 week than what it did in India|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/aamir-khan-s-secret-superstar-earns-seven-times-more-money-in-china-in-1-week-than-what-it-did-in-india/story-vxL1FtqQNNdHBty9BSVRQM.html|work=[[Hindustan Times]]|date=26 January 2018}}</ref><ref name="thestatesman">{{cite news|title='Baahubali 2' to open on more than 7,000 screens in China|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/southern-cinema/baahubali-2-open-7000-screens-china-1502630878.html|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=3 May 2018|access-date=16 ಜುಲೈ 2020|archive-date=29 ಜೂನ್ 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180629104108/https://www.thestatesman.com/entertainment/southern-cinema/baahubali-2-open-7000-screens-china-1502630878.html|url-status=dead}}</ref> <br> ({{US$|311–340 million|long=no}})<ref name="statista">{{cite web|title=All time box office revenue of the highest grossing Bollywood movies worldwide|url=https://www.statista.com/statistics/282411/bollywood-highest-grossing-movies-worldwide/|website=[[Statista]]|date=December 2017}}</ref>}}'''''ದಂಗಲ್''''' (ಅನುವಾದ: ''ಕುಸ್ತಿ ಸ್ಪರ್ಧೆ'') ನಿತೇಶ್ ತಿವಾರಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ ೨೦೧೬ರ ಒಂದು [[ಹಿಂದಿ]] ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯ ಕ್ರೀಡಾ ನಾಟಕೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ. ಇದನ್ನು [[ಆಮಿರ್ ಖಾನ್‌]] ಯುಟಿವಿ ಮೊಷನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಹಾಗೂ ವಾಲ್ಟ್ ಡಿಸ್ನಿ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾದೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿರ್ಮಣಶಾಲೆ ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್‌ನಡಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಫೋಗಾಟ್ ಕುಟುಂಬದ ಮೇಲೆ ಸಡಿಲವಾಗಿ ಆಧಾರಿತವಾದ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ [[ಭಾರತ]]ದ ಮೊದಲ ವಿಶ್ವ ದರ್ಜೆಯ ಮಹಿಳಾ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳಾಗಲು ತನ್ನ ಪುತ್ರಿಯರಾದ ಗೀತಾ ಫ಼ೋಗಾಟ್ ಮತ್ತು ಬಬೀತಾ ಕುಮಾರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದ ಮಹಾವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಫ಼ೋಗಾಟ್ಆಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref name="BB2 Dangal">{{cite web|url=http://m.indiatoday.in/story/baahubali-2-dangal-box-office-collection-china-aamir-rajamouli/1/961505.html|title=Baahubali 2 vs Dangal box office collection: Aamir's film trailing Rajamouli's by a few crores|date=24 May 2017|work=[[India Today]]|accessdate=24 May 2017}}</ref> ಫ಼ಾತಿಮಾ ಸನಾ ಶೇಖ್ ಹಾಗೂ ಸಾನ್ಯಾ ಮಲ್ಹೋತ್ರಾ ಇಬ್ಬರು ಫೋಗಾಟ್ ಸೋದರಿಯರ ಪ್ರೌಢ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜ಼ಾಯರಾ ವಸೀಮ್ ಮತ್ತು ಸುಹಾನಿ ಭಟ್ನಾಗರ್ ಅವರ ಯುವ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಕ್ಷಿ ತನ್ವರ್ ಅವರ ಅಮ್ಮನಾಗಿ, ಮತ್ತು ಅಪಾರ್‌ಶಕ್ತಿ ಖುರಾನಾ ಅವರ ಸೋದರಸಂಬಂಧಿಯಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೧೩ರ ಆರಂಭಿಕ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತಿವಾರಿ ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಬರೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ ಚಿತ್ರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಆರಂಭವಾಯಿತು. ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮ ಟಾಕ್ ಶೋ [[ಸತ್ಯಮೇವ ಜಯತೇ (ಧಾರಾವಾಹಿ)|ಸತ್ಯಮೇವ ಜಯತೇ]]ಯಲ್ಲಿ ಖಾನ್ ಫೋಗಾಟ್ ಸೋದರಿಯರ ಸಂದರ್ಶನ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಇದಾದ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ನಂತರ ತಿವಾರಿ ಕಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಿದರು. ನಂತರ ಖಾನ್ ಮುಖ್ಯ ನಟ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಪಕರಾದರು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದ [[ಹರಿಯಾಣ]] ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಇದರ ಪ್ರಧಾನ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ ನೆರೆರಾಜ್ಯ [[ಪಂಜಾಬ್]]‍ನಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು.<ref name="tw1">{{cite magazine|last1=Bhadani|first1=Priyanka|title=Dangal wasn’t an easy screenplay|url=http://www.theweek.in/theweek/leisure/dangal-wasnt-an-easy-screenplay.html|magazine=The Week|accessdate=22 May 2017|date=25 December 2016}}</ref> ಸತ್ಯಜೀತ್ ಪಾಂಡೆ ಛಾಯಾಗ್ರಹಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ಬಲ್ಲು ಸಲೂಜಾ ಸಂಕಲನಕಾರರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ''ದಂಗಲ್''‍ನ ಸಂಗೀತ ಹಾಗೂ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಪ್ರೀತಮ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಗೀತೆಗಳನ್ನು ಅಮಿತಾಭ್ ಭಟ್ಟಾಚಾರ್ಯ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳಾ ಕುಸ್ತಿ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ತರಬೇತುದಾರರಾಗಿದ್ದ ಕೃಪಾ ಶಂಕರ್ ಬಿಶ್ಣೋಯಿ ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಪಾತ್ರವರ್ಗಕ್ಕೆ ಕುಸ್ತಿ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳಿಗಾಗಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದರು. ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರವನ್ನು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ೨೩ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೬ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು; ಪ್ರಶಂಸೆಯು ಒಂದು ನಿಜಜೀವನದ ಕಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಚಿತ್ರದ "ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ" ಚಿತ್ರಣ ಮತ್ತು ಖಾನ್‍ರ ಅಭಿನಯದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿತ್ತು. ೬೨ನೇ ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಚಿತ್ರವು ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು: [[ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ|ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ]], ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ (ಖಾನ್) ಮತ್ತು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಹಸ (ಶ್ಯಾಮ್).<ref>{{cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/62nd-filmfare-awards-2017-winners-list/articleshow/56541241.cms|title=62nd Filmfare Awards 2017: Winners' list|date=15 January 2017|work=The Times of India|accessdate=15 January 2017}}</ref> ೬೪ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಗೀತಾಳ ಯುವ ಪಾತ್ರದ ನಟನೆಗಾಗಿ ವಸೀಮ್ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪೋಷಕ ನಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದರು. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ಚೈನಾ, ಬರ್ಲಿನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿದೇಶದಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು ಮತ್ತು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರವು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಮುರಿದು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕ ಯಶಸ್ಸೆನಿಸಿಕೊಂಡಿತು, ಮತು ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣಗಳಿಸಿದ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಇದು ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣಗಳಿಸಿದ ಕ್ರೀಡಾಧಾರಿತ ಚಲನಚಿತ್ರವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿತು.<ref>{{cite news|url=https://www.forbes.com/sites/robcain/2017/06/19/how-an-indian-drama-became-the-worlds-highest-grossing-sports-movie-of-2017/|title=How An Indian Drama Became The World's Highest-Grossing Sports Movie Of 2017|last=Cain|first=Rob|date=19 June 2017|work=[[Forbes]]}}</ref> ೭೦ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಬಂಡವಾಳದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡ ಈ ಚಿತ್ರವು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ೨,೧೦೦ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಗಳಿಸಿತು<ref>{{cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/dangal-box-office-collection-aamir-khan-film-rs-2000-crore-club-4714883/|title=Dangal box office: Aamir Khan film is fourth biggest worldwide hit for Disney, to enter Rs 2000-cr club this weekend|date=27 June 2017|website=indianexpress.com}}</ref> ಚೈನಾದ ಸ್ಟ್ರೀಮಿಂಗ್ ಪ್ಲ್ಯಾಟ್‌ಫ಼ಾರ್ಮ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಕೂಡ ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ೪೦೦ ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ವೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="tencent" /><ref name="iqiyi" /><ref name="youku" /> == ಕಥಾವಸ್ತು == ಭಾರತದ ಪೆಹಲ್‍ವಾನಿ ಶೈಲಿಯ ಕುಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಮಾಜಿ ಹವ್ಯಾಸಿ ಕುಸ್ತಿಪಟುವಾದ ಮಹಾವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಫೋಗಾಟ್ ಬಲಾಲಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕುಸ್ತಿ ಚ್ಯಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಲಾಭದಾಯಕ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಸಲುವಾಗಿ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವಂತೆ ಅವನ ತಂದೆ ಅವನನ್ನು ಒತ್ತಾಯಪಡಿಸಿರುತ್ತಾನೆ. ತಾನು ತನ್ನ ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಪದಕವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲಾಗಲಿಲ್ಲವೆಂದು ವಿಷಣ್ಣನಾಗಿ, ತನ್ನ ಹುಟ್ಟಿರದ ಮಗನು ಪದಕ ಗೆಲ್ಲುವನು ಎಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ನಾಲ್ಕು ಪುತ್ರಿಯರು ಹುಟ್ಟಿದ ಮೇಲೆ ನಿರಾಶನಾಗಿ ಅವನ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಅವಹೇಳನಕಾರಿ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಅವನ ಹಿರಿಯ ಪುತ್ರಿಯರಾದ [[ಗೀತಾ ಫೋಗಟ್|ಗೀತಾ]] ಮತ್ತು [[ಬಬೀತ ಕುಮಾರಿ|ಬಬೀತಾ]] ಇಬ್ಬರು ಹುಡುಗರಿಗೆ ಹೊಡೆದು ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ, ಅವನಿಗೆ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳಾಗುವ ಅವರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಅರಿವಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ. ಶಕ್ತಿಹ್ರಾಸಕ ಮುಂಜಾನೆಯ ತಾಲೀಮುಗಳು ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣದಾದ ಕೇಶಕೃಂತನ ಸೇರಿದಂತೆ, ಅವನ ವಿಧಾನಗಳು ಕಠೋರವೆಂದು ತೋರುತ್ತವೆ. ಗ್ರಾಮಸ್ಥರಿಂದ ಹಿಂದೇಟನ್ನು ಎದುರಿಸಿಯೂ ಅವನು ಅವುಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿ ಅವರಿಗೆ ತನ್ನ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಮಣ್ಣಿನ ಹಳ್ಳದಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಹುಡುಗಿಯರು ಅವರ ತಂದೆಯ ಮೇಲೆ ಅವನ ನಡವಳಿಕೆಗಾಗಿ ಸಿಟ್ಟಾಗುತ್ತಾರೆ ಆದರೆ ಅವನು ಅವರ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಳಜಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಬೇಗನೇ ಅವರಿಗೆ ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ, ಅವರು ಸ್ವಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಕುಸ್ತಿ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಹುಡುಗರನ್ನು ಸೋಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕುಸ್ತಿ ಚಾಪೆಗಳನ್ನು ಕೊಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ, ಅವನು ಗಾದಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಅವರನ್ನು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪಂದ್ಯಗಳಿಗೆ ತಯಾರು ಮಾಡಲು ಅವರಿಗೆ ಫ಼್ರೀಸ್ಟೈಲ್ ಕುಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಗೀತಾ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದ ಕಿರಿಯ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯ ಚ್ಯಾಂಪಿಯನ್‍ಶಿಪ್‍ಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾಳೆ. ನಂತರ ಮುಂಬರುವ [[ಕಾಮನ್‍ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ]]ಕ್ಕೆ ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯಲು [[ಪಟಿಯಾಲ]]ದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಅಕಾಡೆಮಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾಳೆ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದ ಮೇಲೆ, ಗೀತಾ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅವಳಿಗೆ ಮಹಾವೀರ್ ಕಲಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಶಿಸ್ತನ್ನು ಉಪೇಕ್ಷಿಸಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ತರಬೇತುದಾರ ಪ್ರಮೋದ್ ಕದಮ್‍ನ (ಗಿರೀಶ್ ಕುಲ್ಕರ್ಣಿ) ತರಬೇತಿಯ ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಕುಸ್ತಿ ತಂತ್ರಗಳು ಅವಳ ಅಪ್ಪನದಕ್ಕಿಂತ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಅವಳು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಸೋಲುತ್ತಾಳೆ. ಒಮ್ಮೆ ಮನೆಗೆ ಭೇಟಿನೀಡಿದ ವೇಳೆ, ಅವಳು ಮಹಾವೀರ್‌ನನ್ನು ಅಣಕಿಸಿ ಒಂದು ಭೀಕರ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ದಣಿದಂತೆ ಕಂಡ ಅವನನ್ನು ಸೋಲಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಮಹಾವೀರ್‌ನನ್ನು ಗೌರವಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಅವಳ ತಪ್ಪನ್ನು ಬಬೀತಾ ಗೀತಾಗೆ ನೆನಪಿಸಿಕೊಡುತ್ತಾಳೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಬಬೀತಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚ್ಯಾಂಪಿಯನ್‍ಷಿಪ್‍ನ್ನು ಗೆದ್ದು ಗೀತಾಳನ್ನು ಅಕಾಡೆಮಿಗೆ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇಬ್ಬರೂ ಸೋದರಿಯರು ಒಂದು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ಬಬೀತಾ ಅವಳಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಿದ ಮೇಲೆ, ಗೀತಾ ದುಃಖದಿಂದ ಅಳುತ್ತ ಮಹಾವೀರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಜಗಳವನ್ನು ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಕಾಮನ್‍ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡೆಗೆ ಮುನ್ನ, ಗೀತಾ ತನ್ನ ಮಾಮೂಲಾದ ೫೫ ಕೆ.ಜಿ. ವಿಭಾಗದ ಬದಲು ೫೧ ಕೆ.ಜಿ. ತೂಕದ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುವಂತೆ ಪ್ರಮೋದ್ ಒತ್ತಾಯಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ಕಿರಿಕಿರಿಗೊಂಡು, ಮಹಾವೀರ್ ತನ್ನ ಸೋದರಳಿಯ ಓಂಕಾರ್‌ನೊಂದಿಗೆ (ಅಪಾರ್‌ಶಕ್ತಿ ಖುರಾನಾ) ಪಟಿಯಾಲಾಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ತನ್ನ ಹುಡುಗಿಯರಿಗೆ ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಗೊತ್ತಾಗಿ, ಮತ್ತು ಮಹಾವೀರ್‌ನ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದಿಂದ ಆಕ್ರೋಶಗೊಂಡು, ಪ್ರಮೋದ್ ಹುಡುಗಿಯರನ್ನು ಹೊರಹಾಕಬೇಕೆಂದು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ; ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಅವರು ಮುಂದುವರಿಯಲು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಮಹಾವೀರ್‌ಗೆ ಅಕಾಡೆಮಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸದಂತೆ ತಡೆಹಿಡಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹುಡುಗಿಯರು ಹೊರಹೋಗದಂತೆ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಪುತ್ರಿಯರಿಗೆ ನೆರವಾಗುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವ ದೃಢಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿ, ಮಹಾವೀರ್ ಗೀತಾಳ ಹಿಂದಿನ ಯಶಸ್ವಿಯಲ್ಲದ ಪಂದ್ಯಗಳ ಟೇಪ್‍ಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಫೋನ್‍ನಲ್ಲಿ ಅವಳ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವಳಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಕ್ರೀಡಾಕೀಟದಲ್ಲಿ, ಗೀತಾ ೫೫ ಕೆ.ಜಿ. ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ಫೈನಲ್‍ಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡೇ ಮಹಾವೀರ್ ಸತತವಾಗಿ ಪ್ರಮೋದ್‍ನ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಅವಳು ಅವನ ಬದಲು ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಚಿನ್ನದ ಪದಕದ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮೊದಲು, ಅಸೂಯೆಗೊಂಡ ಪ್ರಮೋದ್ ಪಿತೂರಿ ಮಾಡಿ ಮಹಾವೀರ್‌ನನ್ನು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೂಡಿ ಹಾಕಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, ಗೀತಾ ಮೊದಲ ಅವಧಿಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಎರಡನೆಯದರಲ್ಲಿ ಸೋಲುತ್ತಾಳೆ. ಕೊನೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 1–5 ರಿಂದ ಹಿಂದುಳಿದು ಮತ್ತು ಕೇವಲ ಒಂಭತ್ತು ಸೆಕೆಂಡುಗಳು ಉಳಿದಿರುವಾಗ, ಅವಳು ತನ್ನ ತಂದೆ ಕಲಿಸಿಕೊಟ್ಟ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು, ಕೊನೆಯ ಮೂರು ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ೫ ಅಂಕದ ಪಟ್ಟನ್ನು ತನ್ನ ಎದುರಾಳಿಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸಿ, ಅಂಕವನ್ನು ತನ್ನ ಪರವಾಗಿ 6–5 ಕ್ಕೆ ಒಯ್ದು ಆ ಅವಧಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದು ಪಂದ್ಯವನ್ನು 2–1 ರಿಂದ ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾಳೆ. ಈ ಮೂಲಕ, ಅವಳು ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಗೆದ್ದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳಾ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಆಗುತ್ತಾಳೆ. ಮಹಾವೀರ್ ಸರಿಯಾದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ತನ್ನ ಪುತ್ರಿಯರನ್ನು ಆಲಂಗಿಸುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಸುದ್ದಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಎದುರು ಮನ್ನಣೆ ಪಡೆಯುವ ಪ್ರಮೋದ್‍ನ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಿರಾಶಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ. == ಪಾತ್ರವರ್ಗ == {{Div col|colwidth=}} * ಮಹಾವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಫ಼ೋಗಾಟ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ * ದಯಾ ಶೋಭಾ ಕೌರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಿ ತನ್ವರ್ * ಗೀತಾ ಫೋಗಾಟ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಫ಼ಾತಿಮಾ ಸನಾ ಶೇಖ್ ** ಯುವ ಗೀತಾ ಫೋಗಾಟ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಜ಼ಾಯರಾ ವಸೀಮ್ * ಬಬೀತಾ ಕುಮಾರಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾನ್ಯಾ ಮಲ್ಹೋತ್ರಾ ** ಯುವ ಬಬೀತಾ ಕುಮಾರಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಹಾನಿ ಭಟ್ನಾಗರ್ * ಒಂಕಾರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ್‌ಶಕ್ತಿ ಖುರಾನಾ ** ಯುವ ಓಂಕಾರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ರಿತ್ವಿಕ್ ಸಾಹೋರ್ * ಪ್ರಮೋದ್ ಕದಮ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಗಿರೀಶ್ ಕುಲಕರ್ಣಿ * ಹರ್ಕಿಂದರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿವಾನ್ ಭಟೇನಾ * ಪುರುಷ ಹೋರಾಟಗಾರ ಸಂ. ೨ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೌಸ್ತುಭ್ ಪೀಲೆ * ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ವಿಭಾಗ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಿಶಿರ್ ಶರ್ಮಾ * ಜಸ್ಮೀತ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಮೀನು ಪ್ರಜಾಪತಿ * ಶಮೀಮ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಬದ್ರುಲ್ ಇಸ್ಲಾಮ್<ref>{{cite web|title=Dangal's BEST actor? VOTE!|url=http://www.rediff.com/movies/report/dangals-best-actor-vote/20161230.htm|website=Rediff.com|accessdate=24 May 2017|date=30 December 2016}}</ref> * ಮಹಾವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಫೋಗಾಟ್‍ನ ಅಪ್ಪನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮ್‌ವೀರ್ ಚೌಧರಿ {{Div col end}} == ತಯಾರಿಕೆ == === ಬೆಳವಣಿಗೆ === ೨೦೧೨ರಲ್ಲಿ, ಡಿಸ್ನಿಯ ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ತಂಡದ ಒಬ್ಬ ಸದಸ್ಯೆಯಾದ ದಿವ್ಯಾ ರಾವ್ ವಿಶ್ವ ಚ್ಯಾಂಪಿಯನ್‍ಗಳಾಗಲು ತಮ್ಮ ಪುತ್ರಿಯರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದ ಮಹಾವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಫೋಗಾಟ್ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಸುದ್ದಿಪತ್ರಿಕೆ ಲೇಖನವನ್ನು ಓದಿದರು. ಇದು ಒಂದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ತಯಾರಿಸುವುದು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ರಾಯ್ ಕಪೂರ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಡಿಸ್ನಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದರು. ಕಥೆಯನ್ನು ಬರೆದು ನಿರ್ದೇಶಿಸಲು ಡಿಸ್ನಿ ನಿತೇಶ್ ತಿವಾರಿ ಬಳಿ ಹೋಯಿತು. ತಿವಾರಿ ಫೋಗಾಟ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರಿಯರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು, ಅವರು ತತ್‍ಕ್ಷಣ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.<ref>{{cite news|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-here-s-what-was-the-inspiration-behind-aamir-khan-s-dangal-2266818|title=Here's what was the inspiration behind Aamir Khan's 'Dangal'|date=23 October 2016|newspaper=DNA India|accessdate=2 November 2016}}</ref><ref>{{cite news|url=http://timesofindia.com/articleshow/55013292.cms|title=Making of 'Dangal' inspired by a small newspaper article|date=23 October 2016|newspaper=[[ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್‌ ಇಂಡಿಯಾ]]|accessdate=2 November 2016}}{{Dead link|date=July 2019|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> ತಿವಾರಿ ಚಿತ್ರಕಥೆಯ ಮೇಲೆ ಸುಮಾರು ಒಂದು ವರ್ಷ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ ಯುಟಿವಿ ಮೋಷನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್‌ನ ಸಿಇಒ ರಾನಿ ಸ್ಕ್ರ್ಯೂವಾಲಾ ಮತ್ತು ಕಪೂರ್ ಬಳಿ ಅಂತಿಮ ಕಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೋದರು. ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಫೋಗಾಟ್‍ನ ಪಾತ್ರವಹಿಸಬೇಕೆಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದರು.<ref name="tw1" /> ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಕಥೆ ಬರುವ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳ ಮುಂಚೆ, ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಫೋಗಾಟ್ ಸೋದರಿಯರನ್ನು ತಮ್ಮ ದೂರದರ್ಶನ ಟಾಕ್ ಶೋ ಸತ್ಯಮೇವ ಜಯತೆಯಲ್ಲಿ ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ಅವರ ಸಂದರ್ಶನ ನಡೆಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news|url=https://www.indiatimes.com/entertainment/celebs/the-real-phogat-sisters-aamir-s-dangal-connection-began-on-the-sets-of-satyamev-jayate-268347.html|title=The Real Phogat Sisters & Aamir's 'Dangal' Connection Began On The Sets Of Satyamev Jayate!|date=28 December 2016|work=[[India Times]]}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಆಮೇಲೆ ಖಾನ್ ಬಳಿ ತಿವಾರಿ ಮತ್ತು ಕಪೂರ್ ಹೋದರು.<ref>{{cite news|url=http://www.news18.com/news/movies/when-geeta-and-babita-phogat-appeared-on-aamir-khans-tv-show-1328288.html|title=When Geeta and Babita Phogat Appeared on Aamir Khan's TV Show|date=27 December 2016|work=[[CNN-News18]]}}</ref> ಖಾನ್ ಅದರ ಮೊದಲ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟರು. ಖಾನ್ ಆಗ ಇನ್ನೊಂದು ಚಿತ್ರದ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ೫೫ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ನಟ ಬೇಕಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಮತ್ತು ಅವರು ಆಗಲೂ ಯುವ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು 5–10 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಮಾಡಲು ಬಯಸಿದ್ದರು. ಕೆಲವು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಆಮಿರ್ ತಿವಾರಿಯವರಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ಕಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನಿರೂಪಿಸಬೇಕೆಂದು ಕೇಳಿಕೊಂಡರು.<ref>{{cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com//entertainment/hindi/bollywood/news/Aamir-Khan-wanted-to-do-Dangal-when-60/articleshow/53046449.cms|title=Aamir Khan wanted to do 'Dangal' when 60|date=4 July 2016|newspaper=[[ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯ]]|accessdate=14 November 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20170202045453/http://timesofindia.indiatimes.com//entertainment/hindi/bollywood/news/Aamir-Khan-wanted-to-do-Dangal-when-60/articleshow/53046449.cms|archive-date=2 February 2017|url-status=dead}}</ref> 2014ರಲ್ಲಿ, ತಾವು ನಿತೇಶ್ ತಿವಾರಿ ನಿರ್ದೇಶನದ ತಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಚಿತ್ರ ''ದಂಗಲ್''‍ನಲ್ಲಿ ಕುಸ್ತಿಪಟುವಿನ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಆಮಿರ್ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಇದು ಮಾಜಿ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಮಹಾವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಫೋಗಾಟ್‍ರ ಸಿನಿಮಾತ್ಮಕ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.bizasialive.com/aamir-khan-to-play-wrestler-in-dangal/|title=Aamir Khan to play wrestler in 'Dangal'|last=Baddhan|first=Raj|date=2014-12-12|website=BizAsia {{!}} Media, Entertainment, Showbiz, Events and Music|language=en-GB|access-date=2019-06-14}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ, ಖಾನ್ ಮತ್ತು ''ದಂಗಲ್''‍ನ ಇಡೀ ತಂಡಕ್ಕೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವಂತೆ ಕೇಳಲು ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್ ಕಿರಿಯ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆಯರ ಕುಸ್ತಿ ತಂಡದ ತರಬೇತುದಾರರಾದ ಕ್ರಿಪಾ ಶಂಕರ್ ಪಟೇಲ್ ಬಿಷ್ಣೋಯಿ ಬಳಿ ಹೋಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಖಾನ್ ಸ್ವಲ್ಪ ತೂಕ ಇಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣವಿ ಪಾಠಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಂತ ಭಾಷೆಯ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು.<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Aamir-Khan-to-lose-weight-for-Dangal/articleshow/47947726.cms|title=Aamir Khan to lose weight for 'Dangal'|work=The Times of India|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://timesofindia.com/articleshow/47699900.cms|title=Four new girls in Aamir Khan's life|work=The Times of India|accessdate=7 November 2015}}</ref> ಅವರು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಶಿಷ್ಟ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿದರು: ೬೦ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಮಹಾವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಫೋಗಾಟ್, ಮತ್ತು ಫೋಗಾಟ್‍ರ ೨೦ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಪಾತ್ರ. ಹಿರಿಯ ವಯಸ್ಸಿನ ಫೋಗಾಟ್ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಲು ಖಾನ್ ೩೦ ಕೆ.ಜಿ. ತೂಕ ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ೯೮ ಕೆ.ಜಿ. ತೂಕ ತಲುಪಿದ್ದರು ಎಂದು ವರದಿಯಾಯಿತು. ನಂತರ ''ದಂಗಲ್''‍ನಲ್ಲಿ ಕಿರಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಲು ಆ ತೂಕವನ್ನು ಇಳಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/lifestyle/fitness/aamir-khan-weight-loss-story-secret-for-dangal-2857618/|title=How Aamir Khan followed the calorie-count method to lose around 25&nbsp;kg for Dangal|date=29 November 2016|publisher=Divya Goyal|newspaper=The Indian Express}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/lifestyle/fitness/aamir-khans-strict-diet-and-workout-plan-for-his-fat-to-fit-for-dangal-video-4401261/|title=Video: Aamir Khan's strict diet and workout plan for his fat to fit journey for Dangal|date=29 November 2016|newspaper=The Indian Express}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ರೂ. ೭೦ ಕೋಟಿ ಬಂಡವಾಳದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು.<ref name="budget" /> === ಪಾತ್ರ ಹಂಚಿಕೆ === ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ, ಖಾನ್‍ರ ಪರದೆ ಮೇಲಿನ ಪುತ್ರಿಯರ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಅನೇಕ ನಟಿಯರನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.<ref>{{cite news|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-revealed-who-are-playing-aamir-khan-s-daughters-in-dangal-2067855|title=Revealed: Who are playing Aamir Khan's daughters in 'Dangal'?|last1=Rakshit|first1=Nayandeep|date=11 March 2015|work=Daily News and Analysis|accessdate=31 May 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170531050126/http://www.dnaindia.com/entertainment/report-revealed-who-are-playing-aamir-khan-s-daughters-in-dangal-2067855|archivedate=31 May 2017}}</ref> ಎಪ್ರಿಲ್‍ನಲ್ಲಿ, ಫ಼ಾತಿಮಾ ಸನಾ ಶೇಖ್ ಮತ್ತು ಸಾನ್ಯಾ ಮಲ್ಹೋತ್ರಾರಿಗೆ ಹರಿಯಾಣದ ಭಿವಾನಿಯ ಬಲಾಲಿ ಗ್ರಾಮದ ಜಾಟ್ ಸಮುದಾಯದವರಾದ ಪುತ್ರಿಯರ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಹಂಚಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.mumbaimirror.com/entertainment/bollywood/Meet-Aamir-Khans-wrestler-daughters/articleshow/47007245.cms|title=Meet Aamir Khan's wrestler daughters|work=Mumbai Mirror|accessdate=7 November 2015|archive-date=25 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150925085936/http://www.mumbaimirror.com/entertainment/bollywood/Meet-Aamir-Khans-wrestler-daughters/articleshow/47007245.cms|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.deccanchronicle.com/150423/entertainment-bollywood/article/aamir-khans-daughters-dangal-finally-revealed|title=Aamir Khan's daughters in 'Dangal' finally revealed!|work=Deccan Chronicle|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood-confidential/aamir-khan-has-found-his-onscreen-daughters-for-dangal|title=Aamir Khan has found his onscreen daughters for 'Dangal'?|date=22 April 2015|work=The Indian Express|accessdate=7 November 2015}}</ref> ಗೀತಾ ಫೋಗಾಟ್ ೨೦೧೨ ರ [[೨೦೧೨ರ ಒಲಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ|ಲಂಡನ್ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್]]‌ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/news/haryana/community/aamir-picks-phogat-sisters-story-for-his-next/35216.html|title=Aamir picks Phogat sisters' story for his next|author=Tribune News Service|work=The Tribune Chandigarh, India|accessdate=7 November 2015|archive-date=11 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151011185402/http://www.tribuneindia.com/news/haryana/community/aamir-picks-phogat-sisters-story-for-his-next/35216.html|url-status=dead}}</ref> ಬಬೀತಾ ಗ್ಲ್ಯಾಸ್ಗೊದಲ್ಲಿನ ೨೦೧೪ರ ಕಾಮನ್‍ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಗೆದ್ದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/lifestyle/report-meet-the-medal-winning-phogat-sisters-2009485|title=Meet the medal winning Phogat sisters|date=10 August 2014|work=Daily News and Analysis|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.mid-day.com/articles/wrestling-coach-mahavir-phogat-overlooked-for-dronacharya-award/15523177|title=Wrestling coach Mahavir Phogat overlooked for Dronacharya Award|date=12 August 2014|work=Mid Day|accessdate=7 November 2015|archive-date=23 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161223024316/http://www.mid-day.com/articles/wrestling-coach-mahavir-phogat-overlooked-for-dronacharya-award/15523177|url-status=dead}}</ref> ಜೂನ್ ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ, ಬಾಲನಟಿಯರಾದ (ಕಾಶ್ಮೀರದ) ಜ಼ಾಯರಾ ವಸೀಮ್ ಮತ್ತು (ದೆಹಲಿಯ) ಸುಹಾನಿ ಭಟ್ನಾಗರ್‌ರನ್ನು ''ದಂಗಲ್''‍ನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodhungama.com/news/14967030/Kids-Zarina-Wasim-and-Suhani-Bhatnagar-roped-in-for-Aamir-Khan-starrer-Dangal|title=Kids Zarina Wasim and Suhani Bhatnagar roped in for Aamir Khan starrer Dangal|author=Bollywood Hungama|work=Bollywood Hungama|accessdate=7 November 2015}}</ref> ಆಯುಷ್ಮಾನ್ ಖುರಾನಾರ ಸೋದರ ಅಪಾರ್‌ಶಕ್ತಿ ಖುರಾನಾರಿಗೂ ಒಂದು ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹಂಚಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodhungama.com/news/15017705/Ayushmann-Khurranas-brother-to-make-debut-in-Dangal|title=Ayushmann Khurrana's brother to make debut in Dangal|author=Bollywood Hungama|work=Bollywood Hungama|accessdate=7 November 2015}}</ref> ಮುಕೇಶ್ ಛಾಬ್ರಾ ''ದಂಗಲ್''‍ನ ಪಾತ್ರಹಂಚಿಕಾ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು. ಖಳನಾಯಕನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಲು ವಿಕ್ರಮ್ ಸಿಂಗ್‍ರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.mid-day.com/articles/makers-of-aamir-khans-dangal-found-their-villain/16358179|title=Makers of Aamir Khan's 'Dangal' found their villain?|date=10 July 2015|work=Mid Day|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://movies.ndtv.com/bollywood/makers-of-aamir-khans-dangal-found-their-villain-780107|title=Makers of Aamir Khans Dangal Found Their Villain?|work=NDTV|accessdate=7 November 2015}}</ref> ಆಮಿರ್ ಖಾನ್‍ರ ಸೋದರಳಿಯ ಪಾಬ್ಲೊ ಚಿತ್ರದ ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.deccanchronicle.com/150722/entertainment-bollywood/article/aamir-khan%E2%80%99s-nephew-pablo-roped-ad-dangal|title=Aamir Khan's nephew Pablo roped in as AD for 'Dangal'|work=Deccan Chronicle|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.indiatvnews.com/entertainment/bollywood/aamir-khan-to-launch-his-nephew-pablo-with-dangal-22827.html|title=Aamir Khan to launch his nephew Pablo with 'Dangal'|work=India TV News|accessdate=7 November 2015}}</ref> ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ೭೦ ನಟಿಯರ ಅಭಿನಯ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿದ ಮೇಲೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮಹಾವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಫೋಗಾಟ್‍ರ ಹೆಂಡತಿ ದಯಾ ಕೌರ್‌ರಾಗಿ ಸಾಕ್ಷಿ ತನ್ವರ್‌ರನ್ನು ತರಲಾಯಿತು.<ref>{{cite news|url=http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/9027|title=Check out: Aamir Khan and Sakshi Tanwar pose with Phogat girls|author=Bollywood Hungama|work=Bollywood Hungama|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://movies.ndtv.com/bollywood/aamir-khans-wife-in-dangal-has-finally-been-cast-its-not-mallika-sherawat-1206639|title=Aamir Khan's Wife in Dangal Has Finally Been Cast. It's Not Mallika Sherawat|work=NDTV|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.hindustantimes.com/bollywood/sakshi-tanwar-to-play-aamir-khan-s-wife-in-dangal/article1-1379399.aspx|title=Sakshi Tanwar to play Aamir Khan's wife in Dangal?|work=Hindustan Times|accessdate=7 November 2015|archive-date=25 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181225151435/https://www.hindustantimes.com/bollywood/sakshi-tanwar-to-play-aamir-khan-s-wife-in-dangal/story-mk4SUtN5HQCXI9LP31XUXP.html|url-status=dead}}</ref> ಮಹಾವೀರ್ ಫೋಗಾಟ್‍ನ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಮಗಳು ಸಂಗೀತಾ ಪಾತ್ರವಹಿಸಲು ಅನನ್ಯಾಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.hindustantimes.com/punjab/little-star-from-amritsar-floors-aamir-khan-s-dangal/story-TH8rYNEso4UPFZMSBOBJtM.html|title=Little star from Amritsar floors Aamir Khan's 'Dangal'|work=Hindustan Times|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/news/amritsar/child-actor-from-city-to-play-aamir-s-daughter-in-dangal/151407.html|title=Child actor from city to play Aamir's daughter in 'Dangal'|author=Tribune News Service|work=The Tribune Chandigarh, India|accessdate=7 November 2015|archive-date=18 ನವೆಂಬರ್ 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151118192344/http://www.tribuneindia.com/news/amritsar/child-actor-from-city-to-play-aamir-s-daughter-in-dangal/151407.html|url-status=dead}}</ref> ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ, ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಲು ವಿವೇಕ್ ಭಟೇನಾರನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/vivan-bhatena-playing-negative-role-in-aamir-khans-dangal/|title=Vivan Bhatena playing negative role in Aamir Khan's 'Dangal'|date=31 October 2015|work=The Indian Express|accessdate=7 November 2015}}</ref> === ಚಿತ್ರೀಕರಣ === ''ದಂಗಲ್''‍ನ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ೧ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ರಂದು ಆರಂಭವಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Aamir-Khan-to-start-shooting-for-Dangal-on-September-1/articleshow/48554501.cms|title=Aamir Khan to start shooting for 'Dangal' on September 1|work=The Times of India|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/aamir-khans-dangal-update-two-more-actresses-roped-in-to-play-the-younger-daughters|title=Aamir Khan's 'Dangal' update: Two more actresses finalised to play the younger daughters|date=17 June 2015|work=The Indian Express|accessdate=7 November 2015}}</ref> [[ಲುಧಿಯಾನ]]ದ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಹರಿಯಾಣವಿ ರೂಪಾಂತರವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/ludhiana-gets-ready-for-aamir-khans-dangal/|title=For Aamir Khan's film 'Dangal', Punjab villages turn 'Haryanvi'|date=1 September 2015|work=The Indian Express|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.hindustantimes.com/chandigarh/stage-is-set-villages-near-ludhiana-converted-aamir-khan-s-dangal/article1-1385798.aspx|title=Stage is set: Villages near Ludhiana converted for Aamir Khan's Dangal|work=Hindustan Times|accessdate=7 November 2015|archive-date=14 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150914210642/http://www.hindustantimes.com/chandigarh/stage-is-set-villages-near-ludhiana-converted-aamir-khan-s-dangal/article1-1385798.aspx|url-status=dead}}</ref> ಚಿತ್ರೀಕರಣವು ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣಾದ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.<ref>{{cite news|url=http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/9191|title=Aamir Khan shoots Dangal in one of oldest schools of Punjab|author=Bollywood Hungama|work=Bollywood Hungama|accessdate=7 November 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/aaj-se-dangal-shuru-aamir-khan-shares-the-first-look-from-the-movie|title='Dangal' shuru: Aamir Khan shares first look poster of the movie|work=The Indian Express|accessdate=20 October 2015}}</ref> ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ರಿಂದ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ರ ವರೆಗೆ ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ೯% ಕೊಬ್ಬನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡು ''ದಂಗಲ್''ಗಾಗಿ ಸುಮಾರು ೯೮ ಕೆ.ಜಿ. ತೂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಜನೆವರಿ ೨೦೧೬ರಿಂದ ಎಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೬ರ ವರೆಗೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಎಂದಿನ ಆಕಾರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆದರು ಮತ್ತು ''ದಂಗಲ್''‍ನ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಚಿತ್ರಗಳಿಗಾಗಿ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-i-have-four-months-to-get-to-9-body-fat-aamir-khan-2111095|title=I have four months to get to 9% body fat: Aamir Khan|date=5 August 2015|work=Daily News and Analysis|accessdate=7 November 2015}}</ref> ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ವೇಳೆ ಆಮಿರ್ ಎರಡು ಬಾರಿ ಗಾಯಗೊಂಡರು. ಒಮ್ಮೆ ಖಾನ್‍ಗೆ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಗಾಯಗಳಾಗಿ ಅವರ ಬೆನ್ನಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನಾಯು ಸೆಳೆತಗಳಾದವು. ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ, ರಂಗಸಜ್ಜಿನಲ್ಲಿ ಭುಜದ ಗಾಯಕ್ಕೀಡಾಗಿ ಖಾನ್ ಕುಸಿದು ಬಿದ್ದರು. ಗಾಯದಿಂದ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡು ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಚಿತ್ರತಂಡವು ಪುಣೆಯಲ್ಲಿನ ಶ್ರೀ ಶಿವ್ ಛತ್ರಪತಿ ಕ್ರೀಡಾ ಸಂಕೀರ್ಣದಲ್ಲಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಲಿನ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ನಡೆಸಿತು. ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿದೇಶಿ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳ ಪಾತ್ರವಹಿಸಲು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಕುಸ್ತಿ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳನ್ನು ದೆಹಲಿಯ ತಾಲ್‍ಕಟೋರಾ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಕಾಮನ್‍ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡೆಗಳ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳನ್ನು ದೆಹಲಿಯ ಬೇರೊಂದು ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.com/articleshow/50651327.cms|title=Aamir Khan shoots in Delhi for 'Dangal'|date=20 January 2016|work=[[ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್‌ ಇಂಡಿಯಾ]]|accessdate=7 August 2016}}</ref> ಚಿತ್ರವು ಅನೇಕ ದಶಕಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಸತ್ಯಜೀತ್ ಪಾಂಡೆ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣಗಾರ ಆಶೀರ್ವಾದ್ ಹಾಡ್ಕರ್ ತಯಾರಿಕಾಪೂರ್ವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಚರ್ಮದ ಬಣ್ಣಗಳು ಮತ್ತು ವಸ್ತ್ರಗಳಿಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡಿದರು. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬೆಳಕನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. == ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿ == ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಪ್ರೀತಮ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ಅಮಿತಾಭ್ ಭಟ್ಟಾಚಾರ್ಯ, ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ರಾಜೇಶ್ ಮಲಾರ್‌ವಣ್ಣನ್ ಮತ್ತು ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ ವನಮಾಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite news|url=http://www.deccanchronicle.com/150630/entertainment-bollywood/article/aamir-khan-and-pritam-collaborate-‘dangal’|title=Aamir Khan and Pritam to collaborate for 'Dangal'|date=30 June 2015|newspaper=Deccan Chronicle|accessdate=5 March 2016}}</ref> ದಲೇರ್ ಮೆಹಂದಿ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹಾಡನ್ನು ಹಾಡಿದರು.<ref>{{cite news|url=http://www.radioandmusic.com/entertainment/editorial/news/151014-daler-mehndi-sing-aamir-khans-dangal#|title=Daler Mehndi to sing for Aamir Khan's 'Dangal'|date=14 October 2015|accessdate=5 March 2016|publisher=RadioandMusic.com}}</ref> "ಧಾಕಡ್" ಹಾಡನ್ನು ರ್‍ಯಾಪರ್ ಆದ ರಫ಼್ತಾರ್ ಹಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಇದು ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/raftaars-lends-his-voice-for-dangals-new-song-dhaakad-1315004.html|title=Raftaar Lends His Voice for Dangal's New Song Dhaakad|website=News18|access-date=2019-10-25}}</ref> ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಈ ಹಾಡಿನ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ರ್‍ಯಾಪ್ ಮಾಡಿ ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.newsnation.in/entertainment/bollywood/dhaakad-song-from-dangal-achieves-12-million-views-in-3-days-152263.html|title=‘Dhaakad’ song from Aamir Khan’s Dangal achieves 12 million views in 3 days - News Nation|last=|first=|date=|website=News Nation|language=en|access-date=2019-10-25}}</ref> ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ೨೩ ನವಂಬರ್ ೨೦೧೬ರಂದು ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ೨೬ ನವಂಬರ್ ೨೦೧೬ರಂದು ತಮಿಳು ಮತ್ತು ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodlife.com/news-gossip/dangal-music-review-pritam-works-wonders-with-a-rustic-soundtrack-for-aamir-khans-wrestling-biopic-855937/|title=Dangal music review: Pritam works wonders with a rustic soundtrack for Aamir Khan's wrestling biopic|date=2016-12-19|website=Bollywood Life|language=en-EN|access-date=2019-10-25}}</ref> == ಬಿಡುಗಡೆ == ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರವನ್ನು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ೨೩ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೬ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref name="USre">{{cite web|url=http://hindustantimes.com/bollywood/dangal-aamir-khan-s-film-has-an-impressive-opening-in-us-canada/story-p9dEG4ZF8Uxv2Xmz8JNoqK.html|title=Dangal: Aamir Khan's film has an impressive opening in US, Canada|accessdate=27 December 2016|archive-date=6 ಜುಲೈ 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220706014117/https://www.hindustantimes.com/bollywood/dangal-aamir-khan-s-film-has-an-impressive-opening-in-us-canada/story-p9dEG4ZF8Uxv2Xmz8JNoqK.html|url-status=dead}}</ref> ಇದನ್ನು ಡಬ್ ಮಾಡಿದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ತಮಿಳು ಮತ್ತು ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ ''ಯುದ್ಧಮ್'' ಎಂದೂ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.thehindu.com/entertainment/movies/Mind-your-language/article17074029.ece|title=Mind your language|publisher=}}</ref><ref>{{cite web|url=http://businessworld.in/article/-110-Million-Prize-Fight/03-02-2017-112432/|title=$110 Million Prize Fight|last=Sinha|first=Ashish|publisher=}}</ref> ''ದಂಗಲ್'' ಅನ್ನು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಆಯ್ದ ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡುವ, ಹುಡುಗಿಯರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ, ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದ [[ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ]]ದ ಬೇಟಿ ಬಚಾವೊ ಬೇಟಿ ಪಢಾವೊ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಪ್ರಚಾರಮಾಡಲು ಆರು ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯಗಳು - [[ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ]], [[ಉತ್ತರಾಖಂಡ]], [[ಹರ್ಯಾಣಾ]], ಛತ್ತೀಸ್‍ಗಢ್, ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು [[ದೆಹಲಿ]]ಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಮುಕ್ತವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.firstpost.com/entertainment/aamir-khans-dangal-gets-u-certificate-from-cbfc-will-it-get-tax-exemption-from-government-3145862.html|title=Aamir Khan's Dangal gets 'U' certificate from CBFC|date=8 December 2016|work=Firstpost|accessdate=22 December 2016}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/dangal-tax-free-uttar-pradesh|title=Dangal Tax Free in Uttar Pradesh|date=15 December 2016|work=Indicine|accessdate=16 December 2016}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/video/aamir-khan-dangal-taax-free-fatima-sanya-mahavir-signh-phogat/1/843030.html|title=Dangal made tax-free in Haryana: Aamir Khan's film gets a thumbs up from India|website=intoday.in|publisher=India Today|accessdate=27 December 2016}}</ref><ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/raipur/dangal-gets-tax-free-status-in-cg/articleshow/56220357.cms|title=Dangal gets tax-free status in CG|date=28 December 2016|website=timesofindia.indiatimes.com/|publisher=The Times of India}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/sports/sport-others/dangal-made-tax-free-in-haryana-4445335/|title=Aamir Khan starrer Dangal made tax-free in Haryana|website=indianexpress.com/|publisher=Indian Express|accessdate=27 December 2016}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.jantakareporter.com/india/mps-bjp-dangal-tax-free/96081/|title=MP's BJP govt gets inspired by Aamir Khan's Dangal, declares it tax-free|date=|work=|accessdate=22 January 2017}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಜನಪ್ರಿಯ ಪ್ರಸಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ [[ನೆಟ್‍ಫ್ಲಿಕ್ಸ್]]‌ನಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೆ ಮೇರೆಗೆ ವೀಡಿಯೊ ಸೇವೆಯಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ.<ref>{{cite web|url=https://www.netflix.com/title/80166185?s=a&trkid=13747225&t=cp|title=Dangal|website=Netflix|access-date=2020-07-21|archive-date=2020-07-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20200722010058/https://www.netflix.com/title/80166185?s=a&trkid=13747225&t=cp|url-status=dead}}</ref> ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರವನ್ನು [[ತೈವಾನ್]]‌ನಲ್ಲಿ ೨೪ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೭ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite news|url=http://uk.blastingnews.com/entertainment/2017/05/dangal-china-box-office-collection-movie-entered-rs-800-crore-club-001725183.html|title=Dangal China box office collection: movie entered Rs 800-crore club|date=25 May 2017|work=Blasting News|access-date=21 ಜುಲೈ 2020|archive-date=7 ನವೆಂಬರ್ 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107114315/http://uk.blastingnews.com/entertainment/2017/05/dangal-china-box-office-collection-movie-entered-rs-800-crore-club-001725183.html|url-status=dead}}</ref> ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರವನ್ನು ೭ನೇ ಬೀಜಿಂಗ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು''.'' ಇದು ಆ ಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಜಯಘೋಷವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಚೈನಾದ ಅನೇಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು.<ref>{{cite news|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/aamir-khan-dangal-receives-standing-ovation-in-china-4622832/|title=Aamir Khan’s Dangal receives standing ovation in China|date=21 April 2017|work=The Indian Express|accessdate=29 April 2017}}</ref> ಇದು ಚೈನಾದ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ೫ ಮೇ ೨೦೧೭ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು, ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಕರು ಹಾಗೂ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಂದ ಸಮಾನವಾಗಿ ಅಗಾಧ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಪಡೆಯಿತು.<ref name="bbc1">{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-39958041|title=Dangal: India's wrestling blockbuster delights China|date=18 May 2017|work=[[BBC]]|accessdate=18 May 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.globaltimes.cn/content/1046486.shtml|title=Chinese fans crazy about ‘Dangal’ actor Aamir Khan|last1=Jingjing|first1=Li|work=[[Global Times]]|accessdate=14 May 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170514190702/http://www.globaltimes.cn/content/1046486.shtml|archivedate=14 May 2017}}</ref> ಚಿತ್ರವು [[ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್]]‌ನಲ್ಲಿ ೨೪ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೭ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು.<ref>{{cite news|url=http://www.hindustantimes.com/bollywood/aamir-khan-s-dangal-wins-hong-kong-bout-continues-box-office-domination/story-v99Yk3mSC2MbIVCFrsBjZK.html|title=Aamir Khan’s Dangal wins Hong Kong bout, continues box office domination|date=28 August 2017|work=[[Hindustan Times]]}}</ref> ''ದಂಗಲ್'' ಜಪಾನ್‍ನಲ್ಲಿ ೬ ಎಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೮ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು''.''<ref>{{cite web|url=http://gaga.ne.jp/dangal/|title=映画『ダンガル きっと、つよくなる』公式サイト|publisher=Gaga Corporation|accessdate=21 March 2018}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.cinematoday.jp/news/N0096709|title=インド映画史上最大のヒット！アーミル・カーン主演『DANGAL』4月日本公開 - シネマトゥデイ|date=6 December 2017|work=[[:ja:シネマトゥデイ|Cinema Today]]|language=ja-JP}}</ref> ダンガル きっと、つよくなる (''ಡಂಗಾರು ಕಿಟ್ಟೊ, ಟ್ಸುಯೊಕು ನಾರು'') ಎಂಬುದು ಈ ಚಿತ್ರದ [[ಜಪಾನಿ ಭಾಷೆ]]ಯ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ''ದಂಗಲ್'' [[ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ]]ದಲ್ಲಿ ೨೫ ಎಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೮ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು.<ref>{{cite web|url=http://movie.daum.net/moviedb/main?movieId=108733|title=당갈 (2016)|website=[[Daum (web portal)|Daum]]|language=ko|accessdate=9 April 2018}}</ref> == ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ == {{Multiple image|align=|direction=|total_width=|image1=Zaira Wasim graces closing ceremony of IFFI 2017 in Goa (08) (cropped).jpg|alt1=|caption1=|image2=Fatima Sana Shaikh in 2018.jpg|caption2=|width1=150|width2=163|footer=ಅನೇಕ ಚಲನಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶಕರು ಜ಼ಾಯರಾ ವಸೀಮ್ ಮತ್ತು ಫ಼ಾತಿಮಾ ಸನಾ ಶೇಖ್‍ರನ್ನು ಗೀತಾ ಫೋಗಾಟ್‌ಳ ಅವರ ಯುವ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದರು.}}ವಿಮರ್ಶಕರು ಹಲವುವೇಳೆ ''ದಂಗಲ್''ನಲ್ಲಿನ ವಿಷಯವಸ್ತುವಿನ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದರು. ಎಲ್ಲ ಮುಖ್ಯ ನಟರ ಅಭಿನಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾ ಬಹುತೇಕ ವಿಮರ್ಶಕರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಶಂಸೆಯನ್ನು ಖಾನ್‍ರ ಅಭಿನಯದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದರು. ಚಿತ್ರವು ಲಾಘವಕಾರಿಗಳ ತನ್ನ ಪಾಲನ್ನೂ ಹೊಂದಿತ್ತು. ಅವರು ನಿರೂಪಣೆ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದರಾದರೂ, ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿತವಾದ ಸ್ತ್ರೀ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಾದದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ದೋಷಪೂರಿತವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅನಿಸಿಕೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. ಕುಸ್ತಿಪಟು ತಂದೆಯು ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಪದಕ ಗೆಲ್ಲುವ ತನ್ನ ಗುರಿಯ ಅನ್ವೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪುತ್ರಿಯರಿಗೆ ಅವರ ಇಚ್ಛೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದನು ಎಂದು ಅವರು ಸೂಚಿಸಿದರು. ಟೀಕೆಯು ಚಿತ್ರದ ಇತರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳತ್ತ ಕೂಡ ನಿರ್ದೇಶಿತವಾಗಿತ್ತು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಅಕಾಡೆಮಿಯಲ್ಲಿನ ತರಬೇತುದಾರನ ಚಿತ್ರಣ. == ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫ಼ಿಸ್ == ''ದಂಗಲ್'' ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ $300 ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟು ಹಣಗಳಿಸಿದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ''.''<ref name="5thForbes" /> ''ದಂಗಲ್'' ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಣಗಳಿಸಿದ ಕ್ರೀಢಾಧಾರಿತ ಚಲನಚಿತ್ರವೂ ಆಗಿದೆ. === ಭಾರತ === ''ದಂಗಲ್'' ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಎಲ್ಲ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಒಟ್ಟು {{INR|538.03 crore}} ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಹಣಗಳಿಸಿತು.<ref name="hungama" /> ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾರತೀಯ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫ಼ಿಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರದ ಒಟ್ಟು ಜನಪ್ರವೇಶದ ಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು ೩೭ ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟಿತ್ತು.<ref name="footfalls">{{cite web|url=http://www.boxofficeindia.com/india-footfalls.php|title=Top India Footfalls All Time|website=[[Box Office India]]|accessdate=2 December 2017}}</ref> === ವಿದೇಶ === ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ''ದಂಗಲ್'' {{USD}}12.4 ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು. ''ದಂಗಲ್'' ಕೊಲ್ಲಿ ದೇಶಗಳ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ {{INR}}59.04 ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು. ಈ ಚಿತ್ರ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ {{INR}}12.65 ಕೋಟಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಣಗಳಿಸಿತು. ಈ ಚಿತ್ರವು ನ್ಯೂ ಜ಼ೀಲಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ {{INR}}2.98 ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು.<ref>{{cite web|url=https://www.the-numbers.com/box-office-chart/weekend/2017/01/20/New-Zealand|title=Weekend New Zealand Chart for January 20th, 2017 (USD)|publisher=the-numbers.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170521172138/http://www.the-numbers.com/box-office-chart/weekend/2017/01/20/New-Zealand|archivedate=21 May 2017|accessdate=21 May 2017}}</ref> ಯುಕೆಯಲ್ಲಿ {{INR}}25.78 ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು.<ref>{{cite news|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/dangal-box-office-collection-day-30-aamir-khan-4485467/|title=Dangal box office collection day 30: Aamir Khan film earns Rs 378.24 cr|date=22 January 2017|work=The Indian Express|accessdate=21 May 2017}}</ref> ==== ತೈವಾನ್ ==== ತೈವಾನ್‍ನಲ್ಲಿ ಈ ಚಿತ್ರವು {{INR}}೪೧ ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು.<ref name="firstpost-taiwan">{{cite web|url=http://www.firstpost.com/entertainment/dangals-china-box-office-collection-at-rs-1200-crore-aamir-khan-film-to-enter-2000-crore-club-3731523.html|title=Dangal's China box office collection at Rs 1,200 crore; Aamir Khan film to enter 2000-crore club|date=21 June 2017|website=[[Firstpost]]}}</ref> ಅಲ್ಲಿ ಈ ಚಿತ್ರವು ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು ಕಾಲ ಓಡಿತು. ==== ಚೈನಾ ==== ಚೈನಾದಲ್ಲಿ ಇದು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣಗಳಿಸಿದ ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಓಟ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡ ವೇಳೆಗೆ, ಇದರ ಅಂತಿಮ ಹಣಗಳಿಕೆ ¥1,299.12 ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟಿತ್ತು.<ref name="cbo">{{cite web|url=http://www.cbooo.cn/Alltimedomestic|work=中国票房 (China Box Office)|publisher=Entgroup|language=zh|script-title=zh:内地总票房排名 ("All-Time Domestic Box Office Rankings")|access-date=2020-07-22|archive-date=2016-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20160603230313/http://www.cbooo.cn/Alltimedomestic|url-status=dead}}</ref> ==== ಟರ್ಕಿ ಮತ್ತು ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್ ==== ಟರ್ಕಿಯಲ್ಲಿ ''ದಂಗಲ್'' $428,201 ನಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು.<ref name="turkey">{{cite web|url=https://www.boxofficemojo.com/intl/turkey/?yr=2017&wk=41|title=Turkey Box Office, October 13–15, 2017|website=[[Box Office Mojo]]|accessdate=8 February 2018}}</ref> ''ದಂಗಲ್'' ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ HK$27,139,998 ನಷ್ಟು ಹಣಗಳಿಸಿತು.<ref name="hungama-dangal">{{cite news|url=http://www.bollywoodhungama.com/movie/dangal/box-office/|title=Dangal Box Office|work=Bollywood Hungama|accessdate=19 January 2018}}</ref> ==== ಜಪಾನ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ ==== ಜಪಾನ್‍ನಲ್ಲಿ ''ದಂಗಲ್'' ೩ ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು.<ref name="japan">{{cite news|url=https://www.firstpost.com/entertainment/dangal-vs-baahubali-2-the-conclusion-in-japan-aamir-khans-film-adds-rs-3-cr-to-unrivaled-global-total-4444855.html|title=Dangal vs Baahubali 2: The Conclusion in Japan — Aamir Khan's film adds Rs 3 cr to unrivaled global total|date=25 April 2018|work=[[Firstpost]]}}</ref> ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾದಲ್ಲಿ, ಈ ಚಿತ್ರವು $850,000 ನಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು.<ref name="krw">{{cite web|url=https://www.ofx.com/en-gb/forex-news/historical-exchange-rates/|title=Historical Exchange Rates Tool & Forex History Data (1069 KRW per USD)|date=30 April 2018|website=[[OFX (company)|OFX]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20180619140101/https://www.ofx.com/en-gb/forex-news/historical-exchange-rates/|archive-date=19 June 2018|access-date=16 December 2017|url-status=dead}}</ref> === ವಾಣಿಜ್ಯಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ === ==== ಭಾರತ ==== ಈ ಚಿತ್ರದ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಮೊದಲು ಈ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ಪ್ರಚಾರದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಇದು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಓಡುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಅಸಹಿಷ್ಣುತೆ ಚರ್ಚೆಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಆಮಿರ್ ಖಾನ್‍ರ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ರ ಹೇಳಿಕೆಯು ಕೆಲವು ವರ್ಗಗಳ ಜನರ ಅಸಮಾಧಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿತ್ತು. ಅವರ ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಟೀಕೆಯು ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಚಿತ್ರದ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಮೊದಲು ಚಿತ್ರದ ಬಹಿಷ್ಕಾರ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ವಿನಂತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಚಾರಗಳು ಆರಂಭವಾದವು.<ref>{{cite web|url=http://www.hindustantimes.com/bollywood/being-tolerant-twitterati-slams-aamir-khan-wants-to-boycottdangal/story-ZOMAIvHjpg4aPaQp8oroiO.html|title=Being tolerant? Twitterati slams Aamir Khan, wants to boycott Dangal|date=26 January 2016|work=Hindustan Times|accessdate=23 May 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.financialexpress.com/entertainment/aamir-khan-facing-dangal-trouble-boycottdangal-trends-on-twitter/484178/|title=Aamir Khan facing Dangal trouble? #BoycottDangal trends on Twitter|date=23 December 2016|work=The Financial Express|accessdate=23 May 2017}}</ref> ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ನವೆಂಬರ್ ೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಅಮಾನ್ಯ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ, ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ವ್ಯವಹಾರವು ಕುಸಿಯಿತು ಏಕೆಂದರೆ ಟಿಕೇಟುಗಳಿಗೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನಗದಿನ ಸಂದಾಯವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಚಿತ್ರಗಳ ಸಂಪಾದನೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಿತವಾದವು. ಆದರೆ ಇವ್ಯಾವುದೂ ''ದಂಗಲ್''ನ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲಿಲ್ಲ. ==== ಚೈನಾ ==== ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರವು ಚೈನಾದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಓಡಿತು''.'' ಚೈನಾದಲ್ಲಿ ಖಾನ್‍ರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯು ಇದಕ್ಕೆ ಭಾಗಶಃ ಕಾರಣವೆಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಚೈನಾದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ''ದಂಗಲ್''‍ನ ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಬಲ್ಲರಾಗಿದ್ದರು ಎಂದೂ ವರದಿಯಾಯಿತು ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಚೈನಾದಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಂತೆ, ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನ ಸಮಾಜದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಹೋದರಿಯರ ಯಶಸ್ಸಿನ ಕಥೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿತ್ತು.<ref>{{cite web|url=http://www.globaltimes.cn/content/1046708.shtml|title=Bollywood films bridge cultural gaps|last1=Shah|first1=Khyati|date=13 May 2017|website=Global Times|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523153212/http://www.globaltimes.cn/content/1046708.shtml|archivedate=23 May 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.forbes.com/sites/leezamangaldas/2017/05/19/aamir-khans-dangal-is-breaking-box-office-records-in-china/|title=Why Aamir Khan's Bollywood Blockbuster 'Dangal' Is Box-Office Gold In China|last1=Mangaldas|first1=Leeza|date=19 May 2017|work=Forbes|accessdate=23 May 2017}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ದೇಶೀಯ ಚಿತ್ರಗಳ ಕಳಪೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕಾರಣ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಆಸಕ್ತಿಯ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ನಿರ್ವಾತವನ್ನು ತುಂಬಿಸಿದ್ದು ಮತ್ತೊಂದು ಅಂಶವಾಗಿತ್ತು. == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳು == [[ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು]] * [[ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ|ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ]] - ''ದಂಗಲ್'' - ಗೆಲುವು * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿರ್ದೇಶಕ - ನಿತೇಶ್ ತಿವಾರಿ - ಗೆಲುವು * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ - ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ - ಗೆಲುವು * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಹಸ - ಶ್ಯಾಮ್ ಕೌಶಲ್ - ಗೆಲುವು [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು]] * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪೋಷಕ ನಟಿ - ಜ಼ಾಯರಾ ವಸೀಮ್ - ಗೆಲುವು == ಗೃಹ ಮಾಧ್ಯಮ == ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರದ ಉಪಗ್ರಹ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ {{INR|110 crore}} ಕೋಟಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ''ದಂಗಲ್'' ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ ಜ಼ೀ ಟಿವಿ ವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿತು. ಇದನ್ನು ೧೬.೨೬೩ ದಶಲಕ್ಷ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ವೀಕ್ಷಿಸಿದರು. ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರವು ಜ಼ೀ ತಮಿಳ್ ವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿತು. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹಲವಾರು ಚೈನೀಸ್ ಆನ್‍ಲೈನ್ ಪ್ರಸಾರ ಪ್ಲ್ಯಾಟ್‌ಫ಼ಾರ್ಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. == ಪ್ರಭಾವ == ಮತ್ತೊಂದು ಜಪಾನಿ ಚಿತ್ರದೊಂದಿಗೆ ''ದಂಗಲ್'' ಚೈನಾದ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫ಼ಿ‍ಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಚೈನಾದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹಾಲಿವುಡ್ ಬ್ಲಾಕ್‍ಬಸ್ಟರ್‌ಗಳಿಂದ ದೂರ ಚಲಿಸಿ ಇತರ ದೇಶಗಳ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳತೊಡಗಿದರು. ''ದಂಗಲ್'' ಮತ್ತು ''ಸೀಕ್ರೆಟ್ ಸೂಪರ್‌ಸ್ಟಾರ್'' ಚಿತ್ರಗಳ ಯಶಸ್ಸು ಅನೇಕ ಇತರ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಚೈನಾದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿತು.<ref name="globaltimes-thugs">{{cite news|url=http://www.globaltimes.cn/content/1134215.shtml|title=Aamir Khan’s ‘Thugs of Hindostan’ loses a battle, but Indian film as a whole still winning in China|date=1 January 2019|work=[[Global Times]]|access-date=23 ಜುಲೈ 2020|archive-date=1 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201001021123/https://www.globaltimes.cn/content/1134215.shtml|url-status=dead}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಚೈನಾದ ಸಿನಿಮಾಗಳ ಮೇಲೆ ಕೂಡ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು. ಈ ಚಿತ್ರದ ಯಶಸ್ಸಿನಿಂದ ಚೈನಾದ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಿಗಳು ಚೈನಾದ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಾಸ್ತವವಾದಿ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/robcain/2017/05/31/5-key-reasons-for-dangals-massive-success-in-china/|title=5 Key Reasons For 'Dangal's' Massive Success In China|last=Cain|first=Rob|website=Forbes|language=en|access-date=2019-06-14}}</ref> ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರವು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಸಾರಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ಇದನ್ನು [[ಭಾರತದ ಸಂಸತ್ತು|ಭಾರತದ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ]] ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite news|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/aamir-khan-s-dangal-to-be-screened-in-parliament-for-mps-on-thursday/story-9qyoeJVW8ZEXBPWZrjkfFN.html|title=Aamir Khan’s Dangal to be screened in Parliament for MPs on Thursday|date=22 March 2017|work=[[Hindustan Times]]}}</ref> ಇದು [[ಭಾರತ ಚೀನಾ ಸಂಬಂಧಗಳು|ಭಾರತ ಚೀನಾ ಸಂಬಂಧಗಳ]] ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ.<ref>{{cite news|url=http://www.timesnownews.com/entertainment/box-office/article/aamir-khan-creates-history-again-after-dangal-secret-superstar-crosses-the-rs-500-crore-mark-in-china/195007|title=Aamir Khan creates history again. After Dangal, Secret Superstar crosses the Rs 500 crore mark in China|date=2 February 2018|work=[[Times Now]]}}</ref> == ವಿವಾದಗಳು == === ರಾಜಕೀಯ ವಿವಾದಗಳು === ಭಾರತದಲ್ಲಿ ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರದ ಬಿಡುಗಡೆಯ ನಂತರ ರಾಜಕೀಯ ವಿವಾದವಾಯಿತು. ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ, ತಮಗೆ ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಅಸಹಿಷ್ಣುತೆ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ತಮ್ಮ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.<ref>{{cite web|url=https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2015/11/24/the-intolerant-response-to-aamir-khans-intolerance-comments/|title=The Intolerant Response to Aamir Khan's Intolerance Comments|last=Sugden|first=Joanna|website=WSJ Blogs|accessdate=2015-11-25}}</ref><ref name=":0">{{cite news|url=http://time.com/4126743/aamir-khan-intolerance-backlash-snapdeal-india/|title=Bollywood Star Aamir Khan Faces Religious Backlash|last=Iyengar|first=Rishi|accessdate=2015-11-25|website=time.com}}</ref> ಈ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅವರು ತೀವ್ರ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು.<ref name=":0" /><ref>{{cite web|url=http://qz.com/558447/bollywood-actor-aamir-khan-took-on-religious-intolerance-and-snapdeal-got-caught-in-the-crossfire/|title=Aamir Khan took on religious intolerance, and Snapdeal got caught in the crossfire|website=Quartz|language=en-US|accessdate=2015-11-25|archive-date=2015-11-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20151125165013/http://qz.com/558447/bollywood-actor-aamir-khan-took-on-religious-intolerance-and-snapdeal-got-caught-in-the-crossfire/|url-status=dead}}</ref> ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿ ಅವರ ಚಿತ್ರ ''ದಂಗಲ್''‍ನ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಹಿಷ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕರೆನೀಡಲಾಯಿತು. ಇದರ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲೂ ವಿವಾದವಾಯಿತು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳ ಮಾಲೀಕರು ಮತ್ತು ವಿತರಕರು ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ತಡೆ ಹಾಕಿದ್ದರು. ಆದರೆ ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಕೆಲವು ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯಬೇಕೆಂದು ಅಲ್ಲಿಯ ಸೆನ್ಸಾರ್ ಮಂಡಳಿ ಹೇಳಿತು. ಖಾನ್ ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಚಿತ್ರವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ. === ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ವಿವಾದಗಳು === ೬೪ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ ರಾಷ್ಟ್ರಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬಗ್ಗೆ ವಿವಾದವಾಯಿತು. ಸಮಿತಿಯು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಆಮಿರ್ ಖಾನ್‍ರ ಬದಲು ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್‌ಗೆ ನೀಡಿತು. ಅದೇ ರೀತಿ ಐಫ಼ಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲೂ ''ದಂಗಲ್'' ಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆಲ್ಲಲಿಲ್ಲ, ಕುಮಾರ್ ಕೂಡ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆಲ್ಲಲಿಲ್ಲ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} == ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb title|5074352}} * {{mojo title|dangal}} * {{Bollywoodhungama|2529052}} * {{rotten-tomatoes|dangal|Dangal}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಹಿಂದಿ-ಭಾಷೆಯ ಚಿತ್ರಗಳು]] 3ezv6r4kjqxtm4kaqvp568srj97smqo 0 92503 1428335 1380659 2026-09-15T12:43:51Z Depot, KG 98105 /* ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು */ 1428335 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Cornelia Sorabji | image =ಚಿತ್ರ:Cornelia Sorabji (1866–1954).jpg | alt = | caption = | birth_name = | birth_date = {{Birth date |df=yes|1866|11|15}} | birth_place = ನಾಶಿಕ್, ಬಾಂಬೆ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಇಂಡಿಯಾ | death_date = {{Death date and age|df=yes|1954|07|06|1866|11|15}} | death_place = London, United Kingdom | other_names = | alma_mater = ಬಾಂಬೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ<br />ಸೊಮರ್ವಿಲ್ಲೆ ಕಾಲೇಜ್,<br /> ಆಕ್ಸ್ಫರ್ಡ್ | known_for = | occupation = ವಕೀಲೆ, ಸಾಮಾಜ ಸುಧಾರಕಿ, ಲೇಖಕಿ }} '''ಕಾರ್ನೇಲಿಯಾ ಸೊರಾಬ್ಜಿ''' (15 ನವೆಂಬರ್ 1866 - 6 ಜುಲೈ 1954) ಭಾರತೀಯ ವಕೀಲೆ, ಸಾಮಾಜ ಸುಧಾರಕಿ,ಮತ್ತು ಲೇಖಕಿಯಾಗಿದ್ದರು, ಅವರು ಹಲವಾರು ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಪ್ರಥಮಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬಾಂಬೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಪದವಿ,[[ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಮುದ್ರಣಾಲಯ(ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಪ್ರೆಸ್)|ಆಕ್ಸ್ಫರ್ಡ್]] ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಓದಿದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ<ref>{{Cite web |url=http://www.moneylife.in/article/first-lady/15264.html |title=First lady – Moneylife<!-- Bot generated title --> |access-date=2017-11-15 |archive-date=2014-02-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140222142242/http://www.moneylife.in/article/first-lady/15264.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |title=University strengthens ties with India |url=http://www.cherwell.org/news/academic/2012/12/13/university-strengthens-ties-with-india |work=[[Cherwell (newspaper)|Cherwell]]|date= 13 December 2012 }}</ref>) (ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯರು ),ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ವಕೀಲರು, ಮತ್ತು ಭಾರತ ಮತ್ತು [[ಬ್ರಿಟನ್|ಬ್ರಿಟನ್ನಲ್ಲಿ]] ಕಾನೂನನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ.<ref name="EoIE&D">{{cite book |title=Encyclopaedia of Indian Events & Dates|author=S. B. Bhattacherje|publisher=Sterling Publishers|year=2009 |isbn=9788120740747 |page=A-118 |url=https://books.google.com/books?id=oGVSvXuCsyUC&lpg=SL1-PA63&pg=SL1-PA188 }}</ref> ==ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == 15 ನವೆಂಬರ್ 1866 ನಾಸಿಕ್ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು, ಅವರು ಪಾರ್ಸಿ ರೆವರೆಂಡ್ ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಕರ್ಸೆದ್ಜಿಯವರ ಒಂಬತ್ತು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಆಕೆಯ ತಂದೆ ಬಾಂಬೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪದವಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.<ref>{{Cite book|title=India Calling: The Memories of Cornelia Sorabji|url=https://archive.org/details/dli.ministry.03046|last=Sorabji|first=Cornelia|publisher=Nisbet & Co|year=1934|isbn=|location=London|pages=[https://archive.org/details/dli.ministry.03046/page/2 2]}}</ref><ref>Rappaport, p. 659</ref> ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಹುಡುಗಿಯರ ಶಾಲೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಅವರ ತಾಯಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.ಸೊರಾಬ್ಜಿಯ ನಂತರದ ಅನೇಕ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯವನ್ನು ಬೆಳಗಾವಿನಲ್ಲಿ ಕಳೆದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಪುಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು.ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಿಷನ್ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು.<ref>{{Cite book|title=India Calling: The Memories of Cornelia Sorabji|url=https://archive.org/details/dli.ministry.03046|last=Sorabji|first=Cornelia|publisher=Nisbet & Co. Ltd.|year=1934|isbn=|location=London|pages=[https://archive.org/details/dli.ministry.03046/page/6 6]}}</ref> ಅವರು ಡೆಕ್ಕನ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡರು, ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಅಂತಿಮ ಪದವಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಗೆ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು, ಇದು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ನಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಸರ್ಕಾರದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆದಿತ್ತು.ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು, ಗುಜರಾತ್ ನ ಪುರುಷರ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ವೃತ್ತಿ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಬಾಂಬೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಪದವೀಧರರಾದ ನಂತರ ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಅವರು 1888 ರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಂದುವರೆಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವಂತೆ ಪತ್ರ ಬರೆದರು. 1889 ರಲ್ಲಿ ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ಗೆ ಹೊದರು ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಹೊಬ್ಹೌಸ್ ಜೊತೆ ನೆಲೆಸಿದರು. 1892 ರಲ್ಲಿ, ಕಾಂಗ್ರೆಗೇಷನಲ್ ಡಿಕ್ರೀ ಅವರಿಂದ ವಿಶೇಷ ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite book|title=India Calling: The Memories of Cornelia Sorabji|year=1934|url=https://archive.org/details/dli.ministry.03046|last=Sorabji|first=Cornelia|publisher=Nisbet & Co.|isbn=|location=London|pages=[https://archive.org/details/dli.ministry.03046/page/20 20]}}</ref><ref>[http://www.open.ac.uk/researchprojects/makingbritain/taxonomy/term/343 Mary Hobhouse] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924074459/http://www.open.ac.uk/researchprojects/makingbritain/taxonomy/term/343 |date=2015-09-24 }}, Open University, Retrieved 26 July 2015</ref><ref name=ht>{{cite news |title=UK honours Cornelia Sorabji |url=http://www.hindustantimes.com/world-news/Europe/UK-honours-Cornelia-Sorabji/Article1-860876.aspx |work=Hindustan Times |date=25 May 2012 |access-date=15 ನವೆಂಬರ್ 2017 |archive-date=28 ಮೇ 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120528190012/http://www.hindustantimes.com/world-news/Europe/UK-honours-Cornelia-Sorabji/Article1-860876.aspx |url-status=dead }}</ref> ==ಕಾನೂನು ವೃತ್ತಿ== 1894 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ನಂತರ, ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಪರ್ದಾಹ್ನಾಶಿನರ ಪರವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಲಹಾ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು.ಹಿಂದೂ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪರ್ದಾಹ್ನಾಶಿನರಿಗೆ ಹೊರಗಿನ ಪುರುಷ ಜಗತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಲು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಈ ಮಹಿಳೆಯರು ಗಣನೀಯ ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಕಾನೂನು ಪರಿಣತಿಗೆ ಪ್ರವೇಶವಿರಲಿಲ್ಲ.ಕರಿಯಾವರ್ ಮತ್ತು ಇಂದೋರ್ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಏಜೆಂಟರಿಗೆ ಮೊದಲು ಪರ್ದಾಹ್ನಶಿನ್ಸ್ ಪರವಾಗಿ ಮನವಿಗಳನ್ನು ನಿಡಲು ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಅವರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು,ಆದರೆ ಅವರು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಪರ ನಿಲುವನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ.ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಸೊರೊಬ್ಜಿ ಅವರು 1897 ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಎಲ್ಎಲ್ಬಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು 1899 ರಲ್ಲಿ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕನ ಪರೀಕ್ಷೆ ಪಾಸಾದರು.ಆದರೂ, ಅವರ ಯಶಸ್ಸುಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, 1923 ರ ವರೆಗೂ<ref name="EoIE&D"/> ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಕಾನೂನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವ ಕಾನೂನು ಕಾರಣ ಸೊರಾಬ್ಜಿ ವಕೀಲರಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರಾಂತೀಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಅಪ್ರಾಪ್ತ ವಯಸ್ಕರನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲು ಮಹಿಳಾ ಕಾನೂನು ಸಲಹೆಗಾರನನ್ನು ಒದಗಿಸಲು 1902 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಇಂಡಿಯಾ ಆಫೀಸ್ಗೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.1904 ರಲ್ಲಿ, ಬಂಗಾಳದ ವಾರ್ಡ್ಗಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಮಹಿಳಾ ಸಹಾಯಕರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು ಮತ್ತು 1907 ರ ವೇಳೆಗೆ ಅಂತಹ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ಅಗತ್ಯದಿಂದ ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಅವರು ಬಂಗಾಳ, ಬಿಹಾರ, ಒರಿಸ್ಸಾ ಮತ್ತು ಅಸ್ಸಾಂನ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.ಮುಂದಿನ 20 ವರ್ಷಗಳ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಸೊರಾಬ್ಜಿ 600 ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಅನಾಥರ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹೋರಾಟಗಳಿಗೆ ಹೋರಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಯಾವುದೇ ಶುಲ್ಕ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಬಿಟ್ವೀನ್ ದ ಟ್ವಿಲೈಟ್ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಎರಡು ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಗಳ ಪೈಕಿ ಈ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ನಂತರ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.1924 ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಕಾನೂನು ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅನುಮತಿ ನಿಡಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಕೊಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.ಹೀಗಾದರೂ, ಪುರುಷ ಪಕ್ಷಪಾತ ಮತ್ತು ತಾರತಮ್ಯದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವ ಬದಲು, ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಿಂದ 1929 ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತರಾದರು ಮತ್ತು ಲಂಡನ್ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು, ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀದುತಿದ್ದರು. 1954 ರ ಜುಲೈ 6 ರಂದು ಲಂಡನ್ನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.<ref>[http://www.open.ac.uk/researchprojects/makingbritain/content/cornelia-sorabji "Cornelia Sorabji"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131219031824/http://www.open.ac.uk/researchprojects/makingbritain/content/cornelia-sorabji |date=2013-12-19 }} ''Making Britain Database'' The Open University. Accessed 2015-04-11</ref> ==ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣಾ ಕೆಲಸ== *ಶತಮಾನದ ತಿರುವಿನಲ್ಲಿ, ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ಕೌನ್ಸಿಲ್, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಮಹಿಳಾ ಒಕ್ಕೂಟದ ಬಂಗಾಳ ಶಾಖೆ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವೆಯ ಬಂಗಾಳದ ಲೀಗ್ನೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. *ಭಾರತ ದೆಶಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಸೇವೆಗಳಿಗಾಗಿ, ಅವರು 1909 ರಲ್ಲಿ ಕೈಸರ್-ಇ-ಹಿಂದ್ ಚಿನ್ನದ ಪದಕವನ್ನು ಪಡೆದರು. *ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕಸಿಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೇರುವಿಕೆಯನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸಿರಲಿಲ್ಲ."<ref>Rappaport, pp. 660–1</ref> *ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಸ್ವರಾಜ್ಯದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಮಹಿಳಾ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಚಾರವನ್ನು ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು. *ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಾರತೀಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಅವರು ಮಹತ್ತರವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸಿದರೂ, ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಬಾಲ್ಯ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು ವಿಧವೆಯರ ಸ್ಥಾನಮಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಹಿಂದೂ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರು. *ಸಹ ಸುಧಾರಕ ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹಿತ ಪಂಡಿತ ರಾಮಬಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು., ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯ ಹಿಂದಿರುವ ನಿಜವಾದ ಪ್ರಚೋದನೆಯು ಶಿಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅನಕ್ಷರಸ್ಥ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಅದನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವವರೆಗೂ ಮತದಾರರ ಚಳುವಳಿ ವಿಫಲವಾಗುವುದು ಎಂದು ಅವರು ನಂಬಿದ್ದರು. *1920 ರ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ, ಸೊರಾಬ್ಜಿ ಅವರು ತೀವ್ರವಾದ ವಿರೋಧಿ, ವಿರೋಧಿ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು; ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯು ದೇಶದ ಹಿಂದೂ 'ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ' ನ ನಂಬಿಕೆಗಳು, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದರು. 1927 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಅವರು ದೇಶದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.<ref>Matthew, p. 644</ref> *ಕ್ಯಾಥರೀನ್ ಮಾಯೊ ಅವರ ಮದರ್ ಇಂಡಿಯಾ (1927) ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಯಂ-ನಿಯಮದ ಮೇಲಿನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು ಅವರು ಧನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ವೀಕ್ಷಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿ ಅವರ ಅಸಹಕಾರ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಖಂಡಿಸಿದರು. *ನಂತರದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಬೇಕಾದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಖರ್ಚು ಮಾಡುವ ರಾಜಕೀಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಲು ಅವರು ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿದರು. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} ==ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ == * Blain, Virginia, et al.,''The Feminist Companion to Writers in English: Women Writers from the Middle Ages to the Present'' (New Haven : Yale University Press, 1990) * Burton, Antoinette, ''At The Heart of the Empire: Indians and the Colonial Encounter in Late-Victorian Britain'' (Berkeley: University of California Press, 1998) * Matthew, H.C.G and Brian Harrison, ed., ''Oxford Dictionary of National Biography'' (Oxford : Oxford University Press, 2004) * Mossman, Mary Jane, ''The First Women Lawyers: A Comparative Study of Gender, Law and the Legal Professions'' (Toronto: Hart Publishing, 2007) * [[Helen Rappaport|Rappaport, Helen]], ''Encyclopedia of Women Social Reformers'' (Santa Barbara : ABC CLIO, 2001) * [[Richard Sorabji|Sorabji, Richard]], ''Opening Doors: The Untold Story of Cornelia Sorabji'' (2010) * Soranji, Cornelia, ''India Calling: Memories of Cornelia Sorabji'' (London: Nisbet & Co., 1934) * Zilboorg, Caroline, ed. ''Women's Firsts'' (New York : Gale, 1997) * Innes, C.L. 'A History of Black and Asian Writers in Britain' (Cambridge: Cambridge University Press, 2008). Contains a Chapter on Cornelia and Alice Pennell Sorabji. ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{commonscat|Cornelia Sorabji}} * [http://www.npg.org.uk/live/search/person.asp?LinkID=mp61443 Cornelia Sorabji images] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071121061655/http://www.npg.org.uk/live/search/person.asp?LinkID=mp61443 |date=2007-11-21 }} Link to images of Sorabji at the National Portrait Gallery website * [http://gutenberg.net.au/ebooks03/0300811h.html Mother India] Link to a copy of Katherine Mayo's, Mother India, available through Australia's Project Gutenberg * [http://www.ox.ac.uk/media/news_stories/2010/100301.html 'Celebrating Indian legacy in Oxford'] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130427070523/http://www.ox.ac.uk/media/news_stories/2010/100301.html |date=2013-04-27 }} University of Oxford Press Release, March 2010 * [http://www.gresham.ac.uk/lectures-and-events/opening-doors-the-untold-story-of-cornelia-sorabji-reformer-lawyer-and-champion 'Opening Doors: The Untold Story of Cornelia Sorabji – Reformer, Lawyer and Champion of Women's Rights in India'] Public lecture by Professor Richard Sorabji {{Interwikineeded}} {{Authority control}} [[ವರ್ಗ:ಲೇಖಕಿಯರು]] [[ವರ್ಗ:ಸಾಮಾಜ ಸುಧಾರಕಿಯರು]] [[ವರ್ಗ:ಮಹಿಳಾ ವಕೀಲರು]] fumuwmiqranrznbnns932k886dhg5q0 0 95590 1428374 1349660 2026-09-16T04:20:11Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428374 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | show_name = ತಾರಕ್ ಮೆಹ್ತಾ ಕಾ ಉಲ್ಟಾ ಚಶ್ಮಾ | image = | caption = Promotional Poster | genre = * [[Sitcom|ಹಾಸ್ಯ]] | creator = * [[ಆಶಿತ್ ಕುಮಾರ್ ಮೋದಿ]] | writer = * * ರಾಜು ಒಡೆದ್ರಾ * ನಿರೆನ್ ಭಟ್ * ಜಿತೇಂದ್ರ ಪರ್ಮಾರ್ * ಅಬ್ಬಾಸ್ ಹಿರಾಪುರ್ವಾಲಾ | director = * * ಹರ್ಷದ್ ಜೋಷಿ * ಮಾಲಾವ್ ಸುರೇಶ್ ರಾಜ್ಡಾ | starring = | opentheme = ''ತಾರಕ್ ಮೆಹ್ತಾ ಕಾ ಉಲ್ತಾ ಚಶ್ಮಾ'' | country = ಭಾರತ | language = [[ಹಿಂದಿ]] | num_seasons = 1 | num_episodes = 3981+ | producer = * ನೀಲಾ ಅಸಿತ್ ಮೋದಿ | camera = | runtime = 20-22 ನಿಮಿಷಗಳು | company = [[ನೀಲಾ ಟೆಲಿ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್]] | distributor = ನೀಲಾ ಟೆಲಿ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್ | network = [[ಸೋನಿ ಸಬ್]] | picture_format = | first_aired = 28 ಜುಲೈ 2008<span style="display:none">&nbsp;(<span class="bday dtstart published updated">2008-07-28</span>)</span> | last_aired = ಪ್ರಸ್ತುತ | website = http://www.tmkoc.com/ }} '''ತಾರಕ್ ಮೆಹ್ತಾ ಕಾ ಉಲ್ಟಾ ಚಶ್ಮಾ,''' ಹಿಂದೀ ಭಾಷೆಯ ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ಹಾಸ್ಯ ಧಾರಾವಾಹಿ.<ref>{{Cite web|url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/tv/munmun-dutta-opens-up-about-the-controversy-surrounding-taarak-mehta-ka-ooltah-chashmah-comes-out-in-support-of-gurcharan-singh-sodhi/articleshow/60731844.cms|title=MUNMUN DUTTA OPENS UP ABOUT THE CONTROVERSY SURROUNDING TAARAK MEHTA KA OOLTAH CHASHMAH; COMES OUT IN SUPPORT OF GURCHARAN SINGH (SODHI)|access-date=2018-01-11|archive-date=2017-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20170923002059/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/tv/munmun-dutta-opens-up-about-the-controversy-surrounding-taarak-mehta-ka-ooltah-chashmah-comes-out-in-support-of-gurcharan-singh-sodhi/articleshow/60731844.cms|url-status=dead}}</ref> ಮೊದಲ ಸಂಚಿಕೆ  ಜುಲೈ 28, 2008 ರಂದು ಪ್ರಸಾರವಾಯಿತು. ಇದು ಸಬ್ ಟಿವಿ ವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಸೋಮವಾರದಿಂದ ಶುಕ್ರವಾರದವರೆಗೆ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಧಾರಾವಾಹಿಯು ಚಿತ್ರಲೇಖ ಸಾಪ್ತಾಹಿಕದಲ್ಲಿನ [[ಗುಜರಾತಿ ಭಾಷೆ|ಗುಜರಾತಿ]] ಪತ್ರಕರ್ತ ತಾರಕ್ ಮೆಹ್ತಾ ರವರ ''ದುನಿಯಾ ನೆ ಊಂಧಾ ಚಶ್ಮಾ'' ಎಂಬ ಅಂಕಣದ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ.  ==ಕಥಾ ವಸ್ತು== '''ತಾರಕ್ ಮೆಹ್ತಾ ಕಾ ಉಲ್ಟಾ ಚಶ್ಮಾ''', ಹಿಂದಿ ಧಾರಾವಾಹಿ ಸೀರಿಯಲ್, ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ಗೋರೆಗಾವ್ ಉಪನಗರದ 'ಪೌಡರ್ ಗಲ್ಲಿ'ಯಲ್ಲಿರುವ '''ಗೋಕುಲ್ ಧಾಮ್ ಹೌಸಿಂಗ್ ಕೋ. ಆಪ್. ಸೊಸೈಟಿ''',ಯ ನಿವಾಸಿಗಳ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಆಧರಿಸಿ ರಚಿಸಲಾದ ಕಥೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಸೊಸೈಟಿಯಲ್ಲಿ ೪ ವಿಂಗ್ ಗಳಿವೆ.  ೧. ಎ. ವಿಂಗ್, ೨. ಬಿ. ವಿಂಗ್, ೩. ಸಿ. ವಿಂಗ್, ೪. ಡಿ. ವಿಂಗ್. ಹೌಸಿಂಗ್ ಸೊಸೈಟಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ೫೦ ಫ್ಲ್ಯಾಟ್ ಗಳಿದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಧಾರಾವಾಹಿಯಲ್ಲಿ <ref>{{Cite web |url=http://worldnow.in/tarak-mehta-ka-ulta-chashma-artist-real-name-and-life-545461011/ |title=तारक मेहता…. के किरदारों की रियल लाइफ जानकर झटका लगेगा, ಮಾರ್ಚ್ ೨೯, ೨೦೧೭, ವರ್ಲ್ಡ್ ನವ್ |access-date=2018-05-27 |archive-date=2017-05-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170514143129/http://worldnow.in/tarak-mehta-ka-ulta-chashma-artist-real-name-and-life-545461011/ |url-status=dead }}</ref> ಕಥೆಯ ಪಾತ್ರಗಳು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಸೊಸೈಟಿಯ ಕೇವಲ ೮ ಪರಿವಾರಗಳ ಜೀವನದ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ==ನಿವಾಸಿಗಳು== ===ಎ ವಿಂಗ್ ನಿವಾಸಿಗಳು=== # ಆತ್ಮಾರಾಮ್ ತುಕಾರಾಂ ಭಿಡೆ, ಸೊಸೈಟಿಯ ಸೆಕ್ರೆಟರಿ, ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪಾಠಹೇಳಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ರತ್ನಗಿರಿಯಿಂದ ಬಂದವರು. ಮಾಧವಿ ಪತ್ನಿ, ಚಿಕ್ಕಪುಟ್ಟ ಲೇವಾದೇವಿ ಮಾಡಬಲ್ಲಳು. ಮಗಳು,ಸೋನು (ಸೋನಾಲಿಕ)  # ಡಾ ಹಂಸ್ರಾಜ್ ಹಾಥಿ, ಒಬ್ಬ ರೆಸಿಡೆಂಟ್ ಡಾಕ್ಟರ್. ಯು.ಪಿ.ಯವರು, ಕೋಮಲ್ ಪತ್ನಿ, ಮಗ ಗೋಲಿ, (ಗುಲಾಬ್ ಕುಮಾರ್), # ರೋಷನ್ ಸಿಂಗ್ ಸೋಧಿ, ಕಾರ್ ಮೆಕಾನಿಕ್, ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯದ ಅಮೃತ್ ಸರ್ ನಗರದವರು. ಪಾರ್ಸಿ ಪತ್ನಿ, ರೋಷನ್. ಮಗ ಗೋಗಿ (ಗುರುಚರಣ್) ===ಬಿ ವಿಂಗ್ ನಿವಾಸಿಗಳು=== # ಜೇಠ ಲಾಲ್ ಚಂಪಕ್ ಗಡ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಶಾಪ್ ಮಾಲೀಕರು. ಗುಜರಾತಿನ ಕಚ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ನವರು ಪತ್ನಿ, ದಯಾ, ತಂದೆ, ಚಂಪಕ್ ಲಾಲ್ ಜಯಂತಿಲಾಲ್ ಗಡ  ಮಗ, ತಿಪೇಂದ್ರ ಟಪ್ಪು, # ತಾರಕ್ ಮೆಹ್ತಾ ಕಾ ಉಲ್ಟಾ ಚಶ್ಮ ಕಥೆಯ ಪಾತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳ ನಿರೂಪಕ, ಹಾಗೂ ಪತ್ರಿಕಾ ಅಂಕಣಕಾರ. ಪತ್ನಿ ಅಂಜಲಿ, ಉತ್ತರ ಭಾರತದವರು. ===ಸಿ.ವಿಂಗ್ ನಿವಾಸಿಗಳು=== # ಕೃಷ್ಣನ್ ಸುಬ್ರಮಣಿಯಂ ಅಯ್ಯರ್, ಚೆನ್ನೈ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಒಬ್ಬ ವಿಜ್ಞಾನಿ. ವೆಸ್ಟ್ ಬೆಂಗಾಲ್ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದ ಬೆಂಗಾಲಿ ಪತ್ನಿ ಬಬಿತಾ. # ಪೋಪಟ್ ಲಾಲ್ ಪಾಂಡೆ, ಪತ್ರಿಕಾಕಾರ್ 'ತೂಫಾನ್ ಎಕ್ಸ್ ಪ್ರೆಸ್'  # ಭೂಪೆನ್ ಎಂ.ಪಿ; ===ಗುಲ್ಮೊಹರ್ ಅಪಾರ್ಟ್ ಮೆಂಟ್ ವಾಸಿ=== # ಪಂಕಜ್ ದಿವಾನ್ ಸಹಾಯ್, (ಪಿಂಕು) ಟಪ್ಪು ಸೇನೆಯ ಒಬ್ಬ ಸದಸ್ಯ. ಬೇರೆ ಸೊಸೈಟಿ, # ಸುಂದರ್ ಲಾಲ್ ದಯಾಜಿಯವರ ಸೋದರ, ಅಹ್ಮದಾಬಾದ್ ನ ಗುಜರಾತ್ ನವರು. ಗೆಳೆಯರು : # ಅಬ್ದುಲ್, ಕಿರಾಣಿ ಅಂಗಡಿ ಮಾಲೀಕ ಸೊಸೈಟಿ ಯ ಹೊರಗಡೆ ಹೋಗುವ ಗೇಟ್ ನ ಬಳಿ ತನ್ನ ಶಾಪ್ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. # ರೀಟಾ ಶ್ರೀವಾತ್ಸವ್, ರಿಪೋರ್ಟರ್, 'ಕಲ್ ತಕ್ ನ್ಯೂಸ್ ಚಾನೆಲ್' # ಇನ್ಸ್ಪೆಕ್ಟರ್ ಚಾಲು ಪಾಂಡೆ, ಅಸಿತ್ ಕುಮಾರ್ ಮೋದಿ ಜೇತಾ # ಶಾಪ್ ಅಸಿಸ್ಟಂಟ್ಸ್-ನಟ್ವರ್ ಲಾಲ್ ಪ್ರಭಾಶಂಕರ್ ಉಧೈವಾಲಾ, ನಟ್ಟು ಕಾಕ # ಬಾಗೇಶ್ವರ್ ದಾದು ಉಧೈವಾಲಾ ಬಾಘಾ # ಬಾಘಾ ನ ಫಿಯಾನ್ಸಿ, ಬಾವಿರಿ ಧೋಂಡು ಲಾಲ್ ಕಾನ್ಪುರಿಯ, ಸೊಸೈಟಿಯ ಸದಸ್ಯರೆಲ್ಲ ಅನ್ಯೋನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದೇ ಪರಿವಾರದ ಸದಸ್ಯರಂತೆ ಪ್ರೀತಿವಿಶ್ವಾಸಗಳಿಂದ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿ ಹಬ್ಬ-ಹರಿದಿನಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅಚ್ಚ ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ  ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಜೇಠಲಾಲ್ ಗಡ ಕೆಲವುವೇಳೆ ತನ್ನ ಅವಿವೇಕಯುತ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯಿಂದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗುತ್ತಾನೆ. ಧಾರಾವಾಹಿಯ ಹಾಸ್ಯ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನಟರೆಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಟಪ್ಪು ಸೇನಾ== '''ಗೋಕುಲ್ ಧಾಮ್ ಹೌಸಿಂಗ್ ಸೊಸೈಟಿಯ''', ಒಟ್ಟು ೫ ಜನ ಮಕ್ಕಳು ಗೋಕುಲ್ ಧಾಮ್ ಸೊಸೈಟಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಲಿ, ಗೋಗಿ, ಪಿಂಕು, ಸೋನು, ಸೀರಿಯಲ್ ನ ಹಾಸ್ಯ ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ಇವರ ಪಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಈ ಮಕ್ಕಳ ತುಂಟತನ, ಸೊಸೈಟಿಯ ಇತರ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸರಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇವರ ಕೆಲಸ ಶ್ಲಾಘನೆಗೆ ಒಳಪಡುತ್ತದೆ. ಭಿಡೆಯವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ, ಇವರ ಬಗ್ಗೆ ಬೇಸರ. ಸೊಸೈಟಿಯ ಕಾಂಪೌಂಡ್ ಒಳಗೆ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಡುವುದು, ಕಿಟಕಿಯ ಗಾಜು ಒಡೆಯುವುದು, ಕೂಗಾಟ, ಮೊದಲಾದ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಶುರುವಿನಿಂದಲೂ ಈ ಮಕ್ಕಳು ಮಾಡುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಆಗಾಗ, ಏನಾದರೊಂದು ಗೊಂದಲ, ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗುವುದು ಇವರ ಸ್ವಭಾವ. ಅವರು ದೊಡ್ಡವರಾದಂತೆ ಅವರ ತುಂಟತನ ಬೇರೆ ತರಹ ಬದಲಾಗುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ===ಧಾರಾವಾಹಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳ ನಿರ್ವಾಹಕರು:=== #'ದಿಲೀಪ್ ಜೋಶಿ, ಜೆಠಾಲಾಲ್ ಚಂಪಕ್ಲಾಲ್ ಗಡ ಆಗಿ, #ದಿಶಾ ವಕಾನಿ, ದಯಾ ಜೆಠಾಲಾಲ್ ಚಂಪಕ್ಲಾಲ್ ಗಡ ಆಗಿ, #ಭವ್ಯಾ ಗಾಂಧಿ, ಟಿಪೇಂದ್ರ ಜೆಥಾಲಾಲ್ ಗಡ ಟಪು (೨೦೧೭ ರಿಂದ ಇದುವರೆವಿಗೆ) #ರಾಜ್ ಆನಂದ್ ಕತ್ ತಿಪೇಂದ್ರ ಜಥಾಲಾಲ್ ಗಡ (ಟಪ್ಪು) ೨೦೧೭ #ಅಮಿತ್ ಭಟ್, ಚಂಪಕ್ಲಾಲ್ ಜಯಂತಿಲಾಲ್ ಗಡ ಆಗಿ, #ಶೈಲೇಶ್ ಲೋಧ ತಾರಕ್ ಮೆಹ್ತಾ ಆಗಿ, #ನೇಹಾ ಮೆಹ್ತಾ ಅಂಜಲಿ ತಾರಕ್ ಮೆಹ್ತಾ ಆಗಿ, #ತನುಜ್  ಮಹಾಶಬ್ದೆ ಕೃಷ್ಣನ್ ಸುಬ್ರಮಣಿಯನ್ ಅಯ್ಯರ್ ಆಗಿ, #ಮೂನ್ ಮೂನ್ ದತ್ತ ಬಬಿತಾ ಕೃಷ್ಣಅಯ್ಯರ್ ಆಗಿ, #ಮಂದಾರ್ ಚಂದಾವಡ್ಕರ್ ಆತ್ಮಾರಾಮ್ ತುಕಾರಾಂ ಭಿಡೆ ಆಗಿ, #ಸೋನಾಲಿಕ ಜೋಶಿ ಮಾಧ್ವಿ ಆತ್ಮಾರಾಮ್ ಭಿಡೆ ಆಗಿ, #ಜೀಲ್ ಮೆಹ್ತಾ ಸೋನಾಲಿಕ ಆತ್ಮಾರಾಮ್ ಭಿಡೆ (೨೦೦೮-೨೦೧೨) #ನಿಧಿ ಭಾನುಶಾಲಿ ಸೋನಾಲಿಕ ಆತ್ಮಾರಾಮ್ ಭಿಡೆ ಸೋನು (೨೦೧೨- ಇದುವರೆಗೂ) #ಗುರುಚರಣ ಸಿಂಗ್ ರೋಶನ್ ಸಿಂಗ್ ಹರ್ಜಿತ್ ಸೋಧಿ (೨೦೦೮-೨೦೧೩, ೨೦೧೪ ಇದುವರೆಗೂ #ಲಾಡ್ ಸಿಂಗ್ ಮಾನ್ ರೋಷನ್ ಸಿಂಗ್ ಹರ್ಮಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಸೋಧಿ (೨೦೧೩-೨೦೧೪) #ಜೆನಿಫರ್ ಮಿಸ್ತ್ರಿ ಬಂಸಿವಾಲ್ ರೋಷನ್ ಕೌರ್ ರೋಶನ್ ಸೋಧಿ (೨೦೦೮-೨೦೧೩, ೨೦೧೬-ಇದುವರೆಗೂ ) #ದಿಲ್ ಖುಷ್ ರಿಪೋರ್ಟರ್ ರೋಶನ್ ಕೌರ್ ರೋಶನ್  ಸಿಂಗ್ ಸೋಧಿ (೨೦೧೩-೨೦೧೬) #ಸಮಯ್ ಶಾ ಗುರುಚರಣ್ ಸಿಂಗ್ ರೋಶನ್ ಸಿಂಗ್ ಸೋಧಿ (ಗೋಗಿ ) #ನಿರ್ಮಲ್ ಸೋನಿ ಡಾ. ಹಂಸ್ ರಾಜ್ ಹಾಥಿ (೨೦೦೮-೨೦೦೯) #ಆಝಾದ್ ಕವಿ ಡಾ. ಹಂಸ್ರಾಜ್ ಹಾಥಿ (2009–೨೦೧೮) #ಅಂಬಿಕಾ ರಂಜನ್ ಕರ್ ಕೋಮಲ್ ಹಂಸ್ ರಾಜ್ ಹಾಥಿ ಆಗಿ, #ಕುಶ್ ಶಾ ಗುಲಾಬ್ ಕುಮಾರ್ ಹಂಸ್ ರಾಜ್ ಹಾಥಿ (ಗೋಲಿ) ಆಗಿ, #ಶ್ಯಾಮ್ ಪಾಠಕ್ ಪೋಪಟ್ ಲಾಲ್ ಪಾಂಡೆಯಾಗಿ, #ಶರದ್ ಸಂಕಿಯ ಅಬ್ದುಲ್ ಆಗಿ, ==ಕೆಲವು ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ== # ತರುಣ್ ಉಪ್ಪಲ್ ಪಿಂಕು (ಪಂಕಜ್ ದಿವಾನ್ ಸಹಾಯ್) ಆಗಿ, # ಘನಶ್ಯಾಮ್ ನಾಯಕ್ ನಟವರ್ ಲಾಲ್ ಪ್ರಭಾಶಂಕರ್ ಉಧೈವಾಲಾ ನಟ್ಟು ಕಾಕಾ (ನಟ್ಟುಕಾಕ) ಆಗಿ, # ತನ್ಮಯ್ ವೆಕಾರಿಯ ಬಾಘೆಶ್ವರ್ ದಡುಖ್ ಉಧೈವಾಲಾ (ಬಾಘಾ) ಆಗಿ, # ಮೋನಿಕಾ ಭಾದೊರಿಯ ಬಾವ್ರಿ ಧೋಂಡುಲಾಲ್ ಕಾನ್ಪುರಿಯ ಆಗಿ, # ಮಯೂರ್ ವಕಾನಿ ಸುಂದರ್ ಲಾಲ್ ಆಗಿ, # ಪ್ರಿಯ ಅಹುಜಾ ರಾಜ್ದ ರಿಪೋರ್ಟರ್ ರೀಟಾ ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ್,ದಯಾ ಶಂಕರ್ ಪಾಂಡೆ ಆಗಿ, # ಇನ್ಸ್ಪೆಕ್ಟರ್ ಚಾಲು ಪಾಂಡೆ ಆಗಿ, ===ನಟ ಕವಿಕುಮಾರ್ ಆಝಾದ್ ನಿಧನ=== ಈ ಧಾರಾವಾಹಿಯಲ್ಲಿ ಡಾ.ಹಂಸ್ರಾಜ್ ಹಾಥಿ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ನಟ, ಕವಿಕುಮಾರ್ ಆಝಾದ್ ೯, ಜುಲೈ, ೨೦೧೮ ರಂದು ಮೀರಾರೋಡಿನ ವೊಕಾರ್ಡ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ನಿಧನರಾದರು.<ref>[https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kavi-kumar-azad-dead-5252104/ TV Actor Kavi kumar Azad passe away, Indian express, 10th, July, 2018]</ref><ref>[http://www.newsnation.in/entertainment/television-news/kavi-kumar-azad-aka-dr-hansraj-hathi-of-tarah-mehta-ka-ulta-chasma-dies-of-heart-attack-article-198296.html,Dr. Hathi of Tarak mehta ka oolta chashma,dies of heart attack, India Times,7th, July, 2018,]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== <References/> {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಧಾರವಾಹಿ]] 6i1f4s8kv0fb1jrc6e3yjmwhj8k4dlz 4 112271 1428336 1427415 2026-09-15T12:58:52Z MediaWiki message delivery 17558 /* ಸರ್ವರ್ ಬದಲಾಯಿಸುವಿಕೆ - ನಿಮ್ಮ ವಿಕಿ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಓದಲು-ಮಾತ್ರ ಲಭ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ */ ಹೊಸ ವಿಭಾಗ 1428336 wikitext text/x-wiki [[ವರ್ಗ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಅರಳಿಕಟ್ಟೆ]] {{ಅರಳಿಕಟ್ಟೆ-nav}} {{ಸೂಚನಾಫಲಕ-ಅರಳಿಕಟ್ಟೆ}} __NEWSECTIONLINK__ * '''en:''' Requests for the [[m:bot|bot]] flag should be made on [[WP:Newbotrequest|this page]]. This wiki uses the [[m:bot policy|standard bot policy]], and allows [[m:bot policy#Global_bots|global bots]] and [[m:bot policy#Automatic_approval|automatic approval of certain types of bots]]. Other bots should apply below. * Admin/other rights can be requested at [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ನಿರ್ವಾಹಕ_ಮನವಿ_ಪುಟ]] {{ಆರ್ಕೈವ್-ಅರಳಿಕಟ್ಟೆ}} {{clear}} == ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ತುಷ್ಟೀಕರಣ == [[ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ತುಷ್ಟೀಕರಣ]] ಪುಟ Simple English ನ [[:en:Shah Bano case]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿದೆ, ದಯವಿಟ್ಟು ಯಾರಾದರು ಆ ಪುಟವನ್ನು [[:en:Minority appeasement in India]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಲಿಂಕ್ ಮಾಡಿ. Thanks!-[[ಸದಸ್ಯ:Baangla|Baangla]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Baangla|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೪೭, ೧೭ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) :@[[ಸದಸ್ಯ:Baangla|Baangla]] , {{done}} --<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೦:೩೭, ೧೭ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) ::Thanks!-[[ಸದಸ್ಯ:Baangla|Baangla]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Baangla|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೩:೧೩, ೧೭ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) == {{t|databox}} == ವಿಕಿಡೇಟಾದಿಂದ ಡೇಟಾವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಇನ್ಫೋಬಾಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲೈವ್ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಇನ್ಫೋಬಾಕ್ಸ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಬದಲು ನೀವು {{t|Databox}} ಅನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು, ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ [[ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Databox/doc]] ಪುಟದಲ್ಲಿ ಇದೆ.--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೨:೫೨, ೨೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) ಇದು ಬಹಳ ಅನುಕೂಲ. ಇದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು ಅಂದ್ರೆ, # ಬರೆವ ಪುಟಕ್ಕೆ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ವಿಕಿಯಲ್ಲಿ ಲೇಖನ ಮತ್ತು ವಿಕಿಡೇಟಾ ವಸ್ತು ಮುಂಚೆಯೇ ಇರಬೇಕು # ಕನ್ನಡ ಲೇಖನವನ್ನು ವಿಕಿಡೇಟಾದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಬೇಕು [[User:Mallikarjunasj|Mallikarjunasj]] ([[User talk:Mallikarjunasj|talk]]) ೦೯:೫೩, ೨೫ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) :@[[ಸದಸ್ಯ:Mallikarjunasj|Mallikarjunasj]] , ಹೌದು, ಡೇಟಾಬಾಕ್ಸ್ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ವಿಕಿಡೇಟಾ ಐಟಂ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. --<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೫:೩೩, ೨೫ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) == Help panel question on [[:ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:~2025-41292-57|ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:~2025-41292-57]] (೧೫:೫೬, ೧೬ ಜನವರಿ ೨೦೨೬) == ಧನ್ಯವಾದಗಳು ಸರ್ 🙏. ನ. ನಾಗಲಿಂಗ ಸ್ವಾಮಿ ( ಕನ್ನಡ ಯೋಧ. ಕನ್ನಡ ಕ್ರಾಂತಿದಳ) ಇವರ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಕುರಿತು. --[[ಸದಸ್ಯ:Punyavathi nagalingaswmy|Punyavathi nagalingaswmy]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Punyavathi nagalingaswmy|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೫೬, ೧೬ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) == Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 == Dear Wikimedia communities, We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year. ''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.'' In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects. We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community. 📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]] If you have questions about the project, please refer to the FAQs: * [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]] * [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]] ''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]''''' ''Stay connected and receive updates:'' * [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel] * [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list] We look forward to collaborating with you and your community. '''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' ೦೧:೧೫, ೧೭ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29879549 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wiki Community, We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;How to Sign Up as an Organizer Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia. Thank you and best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Hello everyone, We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe. ;About Wiki Loves Folklore '''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight: * Folk traditions and rituals * Cultural festivals and celebrations * Traditional attire and crafts * Performing arts, music, and dance * Everyday practices rooted in folk heritage Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world. [[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] ; Host a Local Edition As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to: * Increase visibility of your region’s folk culture * Engage new contributors in your community * Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content '''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:''' If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know. If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region. ;Get in Touch If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via: * The project Talk pages * Email: '''support@wikilovesfolklore.org''' We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail. Warm regards, '''The Wiki Loves Folklore International Team''' </div> [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೮:೫೧, ೧೮ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=29228188 --> == <span lang="en" dir="ltr">Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]]. Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" /> </div> ೦೨:೩೧, ೨೦ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29905753 --> == ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್ ಮಂತ್ ಎಡಿಟ್-ಅಥಾನ್ - ೨೦೨೬ == ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ 31, 2026ರವರೆಗೆ ನಡೆಯುವ “ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ಫೋಕ್‌ಲೋರ್” ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಚಂದ್ರ ನವ ವರ್ಷದ ಅಂಗವಾಗಿ ಮುಖ್ಯಭೂಮಿ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ WMGMC ಹಾಗೂ ವಿಕಿಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಚೈನಾ ಕಲ್ಚರಲ್ ಹೆರಿಟೇಜ್ ಸಹ-ಆಯೋಜಿಸುತ್ತಿವೆ; ಇದರೊಂದಿಗೆ ಫೆಬ್ರವರಿ 10ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ 18ರವರೆಗೆ ಆರನೇ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್ ಮಂತ್ ಎಡಿಟ್-ಅಥಾನ್ ಕೂಡ ನಡೆಯಲಿದ್ದು, ಚೀನಾದ ಶ್ರೀಮಂತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದ ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯಗಳ ನವ ವರ್ಷದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಬರವಣಿಗೆ ಹಾಗೂ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ದಾಖಲಿಸಲು ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಈ ಎಡಿಟ್-ಅಥಾನ್ ವುಡ್ ಸ್ನೇಕ್ ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯ ಚಂದ್ರ ತಿಂಗಳ ಅವಧಿ (ಫೆಬ್ರವರಿ 10–16) ಮತ್ತು ಫೈರ್ ಹಾರ್ಸ್ ವರ್ಷದ ಮೊದಲ ಚಂದ್ರ ತಿಂಗಳ ಅವಧಿ (ಫೆಬ್ರವರಿ 17–ಮಾರ್ಚ್ 18) ಎಂಬ ಎರಡು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದವರಿಗೆ ವರ್ಚುವಲ್ ಹಾಗೂ ಭೌತಿಕ ಬಹುಮಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. Page Link: https://kn.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AA%E0%B3%8D%E0%B2%B0%E0%B2%BF%E0%B2%82%E0%B2%97%E0%B3%8D_%E0%B2%AE%E0%B2%82%E0%B2%A4%E0%B3%8D_%E0%B2%8E%E0%B2%A1%E0%B2%BF%E0%B2%9F%E0%B3%8D-%E0%B2%85%E0%B2%A5%E0%B2%BE%E0%B2%A8%E0%B3%8D ಈ ಸಂಪಾದನೆಗಾಗಿ ಸೈಟ್ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ವಿನಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. [[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೭:೦೮, ೩೦ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) :{{done}} --<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೨:೩೯, ೧೧ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) ==ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೬- ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ== ನಾನು ಈ ಸ್ಪರ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನನಗೆ ಎರಡು ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ ಬೇಕಾಗಿದೆ. # ಬ್ಯಾನರ್ ನ ಲಿಂಕ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಲೇಖನಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಲೇಖನಗಳು ಅನರ್ಹ ಹೇಗಾಗುತ್ತದೆ? ಆ ಪಟ್ಟಿ ಸರಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರೆ ನಮ್ಮ ಲೇಖನಗಳು ಅನರ್ಹವಾಗುವುದು ತಪ್ಪುತ್ತದೆ. # ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವವರೇ ಜ್ಯೂರಿಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಎಷ್ಟು ಸರಿ? Conflict of interest ಆಗುವುದಿಲ್ಲವೇ? ದಯವಿಟ್ಟು ನಿರ್ವಾಹಕರು ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ ಕೊಡಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. ದನ್ಯವಾದಗಳು [[ಸದಸ್ಯ:VASANTH S.N.|VASANTH S.N.]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:VASANTH S.N.|ಚರ್ಚೆ]]) ::#ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ವಿಕಿಪೀಡಿಯ, ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ನೀವು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗೆ ನಾನು ಕೃತಜ್ಞನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಮೇಲಿನ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಯಾವುದೇ ಪುಟವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬಳಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯು ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವುದರಿಂದ ಆ ಪುಟಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದೆ. ಆ ಪುಟಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪುಗಾರರ ನಿರ್ಧಾರವೇ ಅಂತಿಮ. ದಯವಿಟ್ಟು ಸೂಕ್ತವಾದ ಲೇಖನ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ. ::#ಮತ್ತು ನಾನು ಈಗ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದಂತೆ ಯಾವುದೇ ಲೇಖನವನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವವರು ಸ್ವತಃ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಸಂಘರ್ಷ(conflict of interest) ಇಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಸಮುದಾಯ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ, ಅನೇಕ ಭಾಷೆಗಳ ಹಾಗೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪುಗಾರರು ಮತ್ತು ಸಂಘಟಕರು ಸಹ ಭಾಗವಹಿಸಬಹುದು.--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೨೨:೨೧, ೭ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) :@[[ಸದಸ್ಯ:VASANTH S.N.|VASANTH S.N.]] , ಪಟ್ಟಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ, ನೀವು ವಿಕಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬಹುದು. --<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೨೨:೨೫, ೭ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) == <span lang="en" dir="ltr">Migration to Parsoid</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> <em>[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]</em> Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier. If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation. There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki. To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]]. <section end="announcement-content" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]</bdi> ೦೬:೧೨, ೧೮ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:ABreault (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2026-02-16_Wikipedias&oldid=30094589 --> == Request for Comment: VisualEditor automatic reference names == <div lang="en" dir="ltr"> Hi, I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}! We are considering to work on [[:m:Community Wishlist/W17|Community Wishlist/W17: Improve VE references' automatic names and reuse]]. This has been a long-term issue for wikitext editors (see e.g. [[:en:WP:VisualEditor/Named references]]) which has been among the top-voted wishes in several [[:m:Community Wishlist Survey|Community Wishlist Surveys]], e.g. [[:m:Community Wishlist Survey 2017/Editing/VisualEditor: Allow editing of auto-generated references before adding them|2017]], [[:m:Community Wishlist Survey 2019/Citations/VisualEditor: Allow references to be named|2019]], [[:m:Community Wishlist Survey 2022/Editing/VisualEditor should use human-like names for references|2022]] or [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Editing/VisualEditor should use proper names for references|2023]]. We would like your input on the [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|solutions]] proposed on our project page: '''[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names]]'''. We are considering several options, which can be combined if desired by the community. * Changing the default pattern for automatically generated reference names (currently <code>":n"</code>, e.g. <code>":0"</code>, <code>":1"</code>...) to use the [[:mw:Help:Reference Previews#Exposed reference types|reference type]] instead (e.g. <code>"book_reference-1"</code>). * Providing a simple mechanism for communities to configure a different default name. * Generating automatic reference names based on the [[:en:domain name|domain name]] (if it’s a web citation). * Generating automatic reference names based on template parameters (e.g. "title" or "last"+"first") – defined by the community. === Feedback === [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|Visit our project page]] to read about our proposal in detail and share your thoughts [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|on metawiki]]. '''Please note''': We will only implement a solution if there’s clear consensus among the global community. Our intention is not to build the perfect solution, but to find a simple and lean one that alleviates the pain caused by auto generated names. We are aware that some experienced VisualEditor users might prefer an option to manually change reference names in VisualEditor, but such a UX intervention is difficult to achieve across reference types and thus out of scope for our team, we can only improve the auto-naming mechanism. We are happy about suggestions for improving certain details of the proposed solutions. Any other feedback and alternative proposals are also welcome – even though it’s out of scope for us, it might still be relevant for future work on this topic. Please support us interpreting consensus by clearly indicating your opinion (e.g. by using support/neutral/oppose templates). We are aware of [[:en:WP:NOTVOTE]], but given that we are facilitating this discussion with users from different wikis, potentially commenting in their native language, clearly indicating your position helps us avoid misunderstandings. Thank you for participating!</div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|ಚರ್ಚೆ]])</bdi> ೧೬:೪೫, ೧೯ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Johannes Richter (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/MassMessageRecipients&oldid=30281362 --> == ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026: ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ (ಸ್ಕಾಲರ್‌ಶಿಪ್) ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಆರಂಭ == ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ, ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026 ಸಮ್ಮೇಳನಕ್ಕಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ (ಸ್ಕಾಲರ್‌ಶಿಪ್) ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಈಗ ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಮ್ಮೇಳನವು ಭಾರತದ ಕೊಚ್ಚಿಯಲ್ಲಿ 2026 ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 4 ರಿಂದ 6 ರವರೆಗೆ ನಡೆಯಲಿದೆ. ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾವು ಭಾರತ, ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರು, ಸಮುದಾಯದ ಸಂಘಟಕರು ಮತ್ತು ಕೊಡುಗೆದಾರರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಕ್ತ ಜ್ಞಾನ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರನೊಬ್ಬರು ಅರಿಯಲು, ಹೊಸ ವಿಚಾರ ಕಲಿಯಲು, ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಇದೊಂದು ಉತ್ತಮ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ನೀವು ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಸಮುದಾಯದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೆ, ಈ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿವರವಾದ ಪ್ರಕಟಣೆ ಇಲ್ಲಿದೆ. 🙂 ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕ: [15 ಏಪ್ರಿಲ್ 2026, ರಾತ್ರಿ 11:59 ಕ್ಕೆ (IST)] ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಕೊಂಡಿ: https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdA3rR9xX_k31dzJrjM5MTDNYNUIRcAB45S4TflsYCbGJNrzg/viewform ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ: [[metawiki:WikiConference_India_2026/Scholarship|WCI 2026 Scholarship]] ದಯವಿಟ್ಟು ಈ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದ ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ. ಧನ್ಯವಾದಗಳು. ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026 ಆಯೋಜನಾ ಸಮಿತಿ -[[ಸದಸ್ಯ:Gnoeee|Gnoeee]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gnoeee|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೨:೩೨, ೨೯ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೬ (IST) == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೨:೪೨, ೩ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> == Invitation to join South Asian Community and the Annual Planning Discussions with WMF == "Kindly feel free to translate this text into your own language." Dear Community member, We would like to invite you all to the April edition of the South Asia Open Community Call that will focus on a discussion with the leadership of the Wikimedia Foundation on their [[:m:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|Annual Plan (2026-2027)]]. The [[:m:Wikimedia Foundation Annual Plan|Foundation’s Annual Plan]] is a high-level roadmap for what the organisation aims to achieve in the coming year. It includes not only the foundation’s Goals, Progress, and plan but also a summary of Global Trends that impact the present and future of our movement. This is the right time for the South Asia community to participate and share their thoughts on the Wikimedia Foundation’s annual plan, helping shape it together. Share your hopes, concerns, bold ideas, and specific requests to contribute to the Foundation’s planning. Hence, the next [[:m:South Asia Open Community Call|South Asia Open Community Call]] will be hosted on the following dates/times. Please mark the same in your calendar and sign up [[:m:Event:South Asia Open Community Call, April 2026|here]]. * Platform: Google Meet * Date: 17th April, 2026 * Time: 1930-2045 IST (1400-1515 UTC) * Registration Link: [[:m:Event:South Asia Open Community Call, April 2026|here]] Note: Only those who have registered will receive the joining link. Look forward to seeing you on the call, Best, [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೦:೧೧, ೬ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&oldid=29127818 --> == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೬:೨೭, ೨೬ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೬ (IST) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> == Call for Applications: TTT 2026 (Deadline Extended to 20 May) == ''<small>Apologies for writing in English. Please feel free to translate this into your language.</small>'' Hello everyone, We hope you are doing well. We would like to share that applications for the [[:m:IIITH-OKI/Train the Trainer Program/2026|Train the Trainer (TTT) 2026]] program are currently open. TTT is a capacity-building initiative aimed at supporting Wikimedians in developing training, facilitation, and leadership skills. We are happy to inform you that the scholarship application deadline has been [[:m:IIITH-OKI/Train the Trainer Program/2026/Scholarship|extended until 20 May 2026]]. We are still receiving applications and encourage interested community members, especially emerging leaders, to [https://docs.google.com/forms/d/17eq6lJNCTVBoKRqz5IdSCiYWv-eHBrYRnx1wXfncwLI/viewform?edit_requested=true&pli=1 apply]. We also request your support in sharing this opportunity within your communities and networks, so that it can reach a wider and more diverse group of participants. Thank you for your continued support. '''OKI (IIIT-H)''' [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೮:೩೨, ೧೭ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Nitesh (OKI)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&oldid=30361720 --> == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) ೨೨:೪೪, ೨೭ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|ಚರ್ಚೆ]])</bdi> ೨೨:೪೧, ೨೩ ಜೂನ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) ೧೮:೫೯, ೨೫ ಜೂನ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> == ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ನೋಂದಣಿ (Self-funded Registration) ಹಾಗೂ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳ ಆಹ್ವಾನ (Call for Submissions) ಈಗ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. == ಆತ್ಮೀಯ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರೇ, ವಿಕಿ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026ಗಾಗಿ ಸ್ವಂತ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ನೋಂದಣಿ (Self-funded Registration) ಹಾಗೂ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳ ಆಹ್ವಾನ (Call for Submissions) ಈಗ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ವಿಕಿ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 4ರಿಂದ 6ರವರೆಗೆ ಕೇರಳದ ಕೊಚ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಈ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಂದ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರು, ಸಮುದಾಯದ ನಾಯಕರು, ಡೆವಲಪರ್‌ಗಳು, ಸಂಶೋಧಕರು ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ ಜ್ಞಾನದ ಆಸಕ್ತರು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿ ಪರಸ್ಪರ ಪರಿಚಯ ಬೆಳೆಸಿ, ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿ, ತಮ್ಮ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಿದ್ದಾರೆ ವಿಕಿ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026ರ ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯ (Theme) '''“ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನ ಹಂಚಿಕೆಯ ಹೊಸ ಕಲ್ಪನೆ: ಸಮುದಾಯದ ನಾಯಕತ್ವ”''' ಆಗಿದೆ. ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಹಾಗೂ ಜ್ಞಾನ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಹೊಸ ಮಾದರಿಗಳಂತಹ ವೇಗವಾದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ನಡುವೆ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಚಳವಳಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವ ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಸಮುದಾಯದ ನಾಯಕತ್ವ, ಜ್ಞಾನ ಸಮಾನತೆ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆಗಳು, ಮುಕ್ತ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಭಾರತ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾದ ಭವಿಷ್ಯದ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಲು ಈ ಸಮ್ಮೇಳನವು ಒಂದು ಉತ್ತಮ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. '''ಸ್ವಂತ ವೆಚ್ಚದ ನೋಂದಣಿ (Self-Funded Registration)''' ಸ್ವಂತ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಈಗ '''Pretix''' ನಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. * '''ನೋಂದಣಿ ಫಾರ್ಮ್:''' [https://pretix.eu/wikimedia-events/WCI2026/<nowiki>] </nowiki> * '''ವಿವರಗಳು ಹಾಗೂ ಅರ್ಹತಾ ಮಾನದಂಡಗಳು:''' '''ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳ ಆಹ್ವಾನ (Call for Submissions)''' ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಈಗ '''Eventyay''' ನಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಕಾರ್ಯಾಗಾರಗಳು (Workshops), ಚರ್ಚೆಗಳು (Discussions), ಪ್ಯಾನಲ್ ಚರ್ಚೆಗಳು (Panels), ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ಅಧಿವೇಶನಗಳು (Interactive Sessions), ಲೈಟ್ನಿಂಗ್ ಟಾಕ್ಸ್ (Lightning Talks) ಹಾಗೂ ಪೋಸ್ಟರ್ ಪ್ರಸ್ತುತಿಗಳು (Poster Presentations)ಗಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ನೀವು ಅನುಭವಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ ಆಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಹೊಸದಾಗಿ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರಲಿ, ನಿಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳು, ಅನುಭವಗಳು ಮತ್ತು ಕಲಿಕೆಗಳು ಈ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ರೂಪಿಸಲು ಹಾಗೂ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಚಳವಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಬಹುದು. * '''ವಿವರಗಳು ಹಾಗೂ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು:''' [https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConference_India_2026/Programme<nowiki>] </nowiki> * '''ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕ:''' '''ಜುಲೈ 8, 2026''' '''ವಿಕಿ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026 ಕುರಿತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ''', ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ, ಪ್ರಮುಖ ದಿನಾಂಕಗಳು, ಸಮ್ಮೇಳನದ ನವೀಕರಣಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ನೋಡಿ. * '''ವಿಸ್ತೃತ ಪ್ರಕಟಣೆ:''' [https://diff.wikimedia.org/2026/06/26/shape-the-future-call-for-submissions-open-for-wikiconference-india-2026/<nowiki>] </nowiki> ನಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರು ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ, ತಮ್ಮ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಹಾಗೂ ಈ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಚಯದವರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ವಿನಂತಿಸುತ್ತೇವೆ. '''ಧನ್ಯವಾದಗಳು,''' '''ವಿಕಿ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026 ಆಯೋಜನಾ ತಂಡ''' [[ಸದಸ್ಯ:Amrit Sufi|Amrit Sufi]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Amrit Sufi|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೪೮, ೩೦ ಜೂನ್ ೨೦೨೬ (IST) == ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯದಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪೆಗಳ ವಿಷಯ, ವಿಚಾರ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಒಂದು ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ನಿಮ್ಮ ಬೆಂಬಲ ಕೋರಿಕೆ == ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಆನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರ ಸಾಕಷ್ಟಿದೆ. ಯುಟ್ಯೂಬ್ ಮುಂತಾದ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಫ್ಯಾನ್‌ಗಳೇ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಿಲ್ಲ. ಕಪ್ಪೆಗಳು ಮಲೆನಾಡಿಗರ, ಕರಾವಳಿ ಹಾಗೂ ಒಳನಾಡಿನ ಜನರ, ರೈತರ ಜೀವನಾಡಿಗಳು. ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕೀಟನಾಶಕಗಳು ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಲ್ಲ. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಠದ ಹಾಗೂ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಶೇಷ ಕಪ್ಪೆಗಳಾದ ಕುಂಬಾರ, ಡ್ಯಾನ್ಸಿಂಗ್ ಕಪ್ಪೆಗಳು ಮುಂಗಾರಿನ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತ. ಮುಂಗಾರು ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಜೀವ ಸಂತತಿಯೇ ನಾಶದಂಚಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವುಗಳು ಜೀವ ಸಂಕುಲದ ಮುಖ್ಯ ಅಂಗಗಳಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಜನ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಆದ್ಯಯನವನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳು ಇರುವ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಶನಗಳ ಮೂಲಕ (ಪಾಡ್‍ಕಾಸ್ಟ್‌) ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಅಲ್ಲದೇ ಇತರ ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅದನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಒಂದು ಹೊಸ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಒಂದು [https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Resources_and_Partnerships/India_Rapid_Project/Frogs_of_the_Western_Ghats_-_A_pilot_project ಯೋಜನೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಹಾಕಿದ್ದೇನೆ]. ಇದಕ್ಕೆ [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Community_Resources_and_Partnerships/India_Rapid_Project/Frogs_of_the_Western_Ghats_-_A_pilot_project#Please_share_your_feedback_and_endorsements ಬೆಂಬಲ ಸೂಚಿಸಬೇಕಾಗಿ] ವಿನಂತಿ. ನಿಮಗೇನೇ ಸಲಹೆ, ಸಂದೇಹಗಳಿದ್ದರೂ ಯೋಜನೆಯ ಚರ್ಚಾಪುಟದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ನನಗೆ ನೇರವಾಗಿಯೂ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು. -- [[ಸದಸ್ಯ:Gopala Krishna A|ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gopala Krishna A|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೪೮, ೬ ಜುಲೈ ೨೦೨೬ (IST) :ಓಳ್ಳೆಯ ಯೋಜನೆ. ಜೀವ ಸಂಕುಲಗಳ ಉಳಿವಿನ ಕಾಳಜಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು. ಕಪ್ಪೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಸಂತತಿಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದರೆ ವಿವಿಧ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಕೆಲಸ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಲಿದೆ. [[ಸದಸ್ಯ:Kavitha G. Kana|Kavitha G. Kana]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Kavitha G. Kana|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೩:೩೮, ೫ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST) :ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯದಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಬೇಕಾದ ಲೇಖನಗಳ ಪಟ್ಟಿ [https://docs.google.com/spreadsheets/d/1ajIpMnxDNIdZt5_F9jEM0YFX3BJhCE9wkBFOb_vo4Xc/edit?gid=1955526827#gid=1955526827 ಇಲ್ಲಿದೆ]. ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಯೋಜನೆ ಪುಟ ತಯಾರು ಮಾಡಿ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ವಿಕೀಕರಣ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. [[ಸದಸ್ಯ:Gopala Krishna A|ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gopala Krishna A|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೨೧, ೬ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST) == Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) ೧೭:೫೪, ೨೪ ಜುಲೈ ೨೦೨೬ (IST) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> == Invitation to Participate in Kerala Culture Month 2026 == Dear Wikimedia Contributors, We are excited to announce '''[[m:Kerala_Culture_Month_2026|Kerala Culture Month 2026]]''', a collaborative campaign launched in conjunction with '''[[m:WikiConference_India_2026|WikiConference India 2026]]'''. This initiative aims to expand and enhance content about Kerala across all Wikimedia projects, creating a comprehensive, open-access knowledge base. '''Campaign Focus:''' * Expand Wikipedia articles about Kerala in multiple languages * Improve content quality with citations, images, and comprehensive information * Populate Wikimedia Commons with freely licensed Kerala media * Enrich Wikidata with structured information about Kerala-related topics We invite you to contribute by writing new articles, enhancing existing ones, uploading media, or organizing data on Wikidata. Whether you're an experienced editor or new to Wikimedia, your participation matters. For more information and to get involved, visit the campaign page: https://meta.wikimedia.org/wiki/Kerala_Culture_Month_2026 on your preferred Wikimedia project. Best regards, ''Communications Team, WCI 2026'' -- [[ಸದಸ್ಯ:Kuldeepburjbhalaike|Kuldeepburjbhalaike]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Kuldeepburjbhalaike|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೭:೧೪, ೨೬ ಜುಲೈ ೨೦೨೬ (IST) *[[Project:ಕೇರಳ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ತಿಂಗಳು 2026]]--[[ಸದಸ್ಯ:Vinoda mamatharai|Vinoda mamatharai]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Vinoda mamatharai|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೩೩, ೨೭ ಜುಲೈ ೨೦೨೬ (IST) == Wiki Intership Program in Kannada- Tulu Languages == <div style="width: 95%; padding: 0.5em; border: 5px solid transparent; border-image: repeating-linear-gradient(-45deg, #ccc, #ccc 1px, transparent 1px, transparent 3px) 1; margin-bottom: 1em; font-size: 95%; text-align: center;"> <hr style="border: none; height: 5px; background-image: repeating-linear-gradient(-45deg, #ccc, #ccc 1px, transparent 1px, transparent 3px);" /> [[File:KLW-wiki-kn.svg|40px|link=https://klw-2024-25.toolforge.org/]] '''ಕನ್ನಡ–ತುಳು ವಿಕಿಲರ್ನ್ ಇಂಟರ್ನ್ಶಿಪ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ''' <hr style="border: none; height: 5px; background-image: repeating-linear-gradient(-45deg, #ccc, #ccc 1px, transparent 1px, transparent 3px);" /> English:'''[[meta:Kannada-Tulu Wikilearn/Internship_program|Kannada–Tulu WikiLearn Internship Program]]''' is a structured capacity-building initiative based on the 7-week WikiLearn course, where selected interns participate in creating new articles, improving existing articles, proofreading Wikisource pages, creating and enhancing Wikidata items, uploading media files to Commons on Kannada, Tulu Wikipedia, and Wikisource through project-based learning over a 45-day to 3-month period with weekly mentoring and progress check-ins, and successful participants are awarded certificates and community recognition. For more information check this [[meta:Kannada-Tulu Wikilearn/Internship_program]] page. Kannada:'''[[meta:Kannada-Tulu Wikilearn/Internship_program|ಕನ್ನಡ–ತುಳು ವಿಕಿಲರ್ನ್ ಇಂಟರ್ನ್ಶಿಪ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ]]'''ವು ೭-ವಾರಗಳ ವಿಕಿಲರ್ನ್ ಕೋರ್ಸ್ ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ರಚನಾತ್ಮಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ-ನಿರ್ಮಾಣ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದ್ದು, ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಇಂಟರ್ನ್ಗಳು ಕನ್ನಡ, ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಮತ್ತು ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವುದು, ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದು, ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್ ಪುಟಗಳನ್ನು ಪ್ರೂಫ್‌ರೀಡ್ ಮಾಡುವುದು, ವಿಕಿಡೇಟಾ ಐಟಂಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ವರ್ಧಿಸುವುದು, ಕಾಮನ್ಸ್ಗೆ ಮಾಧ್ಯಮ ಫೈಲ್ಗಳನ್ನು ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಾಡುವುದು, ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಪ್ರಗತಿ ಪರಿಶೀಲನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ೪೫-ದಿನಗಳಿಂದ ೨-ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಯೋಜನಾ-ಆಧಾರಿತ ಕಲಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಯಶಸ್ವಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದವರಿಗೆ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗೆ [[meta:Kannada-Tulu Wikilearn/Internship_program]] ಪುಟವನ್ನು ನೋಡಿ. Tulu= '''[[meta:Kannada-Tulu Wikilearn/Internship_program|ಕನ್ನಡ–ತುಳು ವಿಕಿಲರ್ನ್ ಇಂಟರ್ನ್ಶಿಪ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ]]''' ೭-ವಾರೊದ ವಿಕಿಲರ್ನ್ ಕೋರ್ಸ್ನ್ ಆಧಾರಿಸಾದ್ ರೂಪಿಸಾಯಿನ ರಚನಾತ್ಮಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ-ನಿರ್ಮಾಣ ಉಪಕ್ರಮೊ ಆದಿಪ್ಪುಂಡು, ಆಯ್ಕೆಯಾಯಿನ ಇಂಟರ್ನ್ಗಳು ಕನ್ನಡ, ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಬೊಕ್ಕ ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್ಗಳೆಡ್ ಪೊಸ ಲೇಖನೊಲೆನ್ ರಚಿಸುನಿ, ಅಸ್ತಿತ್ವಡಿಪ್ಪುನ ಲೇಖನೊಲೆನ್ ಸುಧಾರಿಸುನಿ, ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್ ಪುಟೊಲೆನ್ ಪ್ರೂಫ್‌ರೀಡ್ ಮಲ್ಪುನಿ, ವಿಕಿಡೇಟಾ ಐಟಂಲೆನ್ ರಚಿಸುನಿ ಬೊಕ್ಕ ವರ್ಧಿಸುನಿ, ಕಾಮನ್ಸ್ಗ್ ಮಾಧ್ಯಮ ಫೈಲ್ಗಳೆನ್ ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಲ್ಪುನಿ, ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಗತಿ ಪರಿಶೀಲನೆಲೆನೊಟ್ಟಿಗೆ 45-ದಿನೊಡ್ದು 2-ತಿಂಗೊಲು ಅವಧಿಡ್ ಯೋಜನಾ-ಆಧಾರಿತ ಕಲಿಕೆದ ಮೂಲಕ ಭಾಗವಹಿಸುವೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ್ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸವುನಕ್ಲೆಗ್ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರೊಲು ಕೊರ್ಪುವೆರ್. ಜಾಸ್ತಿ ಮಾಹಿತಿಗ್ ಈ [[meta:Kannada-Tulu Wikilearn/Internship_program]] ಪುಟೊನು ತೂಲೆ. Thank you,ಧನ್ಯವಾದಗಳು,ಸೊಲ್ಮೆಲು ---<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೦:೩೨, ೧ ಆಗೋಸ್ಟು ೨೦೨೬ (IST) </div> <!-- Message sent by User:A826@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:A826/Kannada-Tulu_Project_talk_pages&oldid=30876200 --> == Documenting the Folk Arts of North Karnataka – Phase 2 (ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳ ದಾಖಲಾತಿ – ಹಂತ 2) == ನಮಸ್ಕಾರ ಎಲ್ಲರಿಗೂ, ನಾನು ಕಳೆದ ವರ್ಷ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ನ ಅನುದಾನದ ಸಹಾಯದಿಂದ "ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳ ದಾಖಲಾತಿ" (Documenting the Folk Arts of North Karnataka) ಎಂಬ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಅಪರೂಪದ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಾನಪದ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿ, ಅವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮುಕ್ತ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಲುಪಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು. ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ, ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ, ಚೌಡ್ಕಿ ಪದ, ಗಿಗಿ ಪದ, ಧುರುಂ ಮುರುಗೇರು ಮತ್ತು ಸುಡುಗಾಡು ಸಿದ್ಧರು ಸೇರಿದಂತೆ ಐದು ಜಾನಪದ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಕ್ಷೇತ್ರ ಅಧ್ಯಯನದ ಮೂಲಕ ದಾಖಲಿಸಲಾಯಿತು. ಕಲಾವಿದರ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು, ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು, ವಿಡಿಯೊಗಳು ಹಾಗೂ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಕಾಮನ್ಸ್‌ಗೆ ಅಪ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲದೆ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ಕೆಲವು ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಡಿಯೊಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಓದುಗರಿಗೆ ಈ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. 2025ರ ಯೋಜನೆಯ ಲಿಂಕ್: https://meta.wikimedia.org/wiki/Documenting_the_Folk_Arts_of_North_Karnataka#Documenting_the_Folk_Arts_of_North_Karnataka ಈ ಯೋಜೆಯ ಎರಡನೇ ಹಂತಕ್ಕಾಗಿ (Phase 2) ನಾನು ಮತ್ತೆ ಅನುದಾನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಬಾರಿ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ದಾಖಲಾಗದ ಹಂತಿ ಪದ, ಪುರವಂತರು, ಗೊಂಡಳಗೇರಿ ಪದ, ವೇಷಗಾರರು, ಕೃಷ್ಣ ಪಾರಿಜಾತ, ಹೇಳುವವರು ಹಾಗೂ ಜೋಗಮ್ಮ ಪದಗಳು ಎಂಬ ಜಾನಪದ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿರುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ, ಇವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಕಲಾವಿದರ ಸಂಖ್ಯೆ ಇಂದು ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನ ಆಸಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಈ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ದಾಖಲೆಗಳ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ನಾನು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದವನಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಕಲಾ ಪರಂಪರೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಅರಿತಿದ್ದೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಇವುಗಳು ನಶಿಸುವ ಮೊದಲು ಅವುಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಉಳಿಸುವುದು ನನ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.<br> ಈ ಯೋಜೆಯಲ್ಲಿ ಸಮುದಾಯದ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಜಾನಪದ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮಾಹಿತಿಗಳು, ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಸಂಶೋಧನಾ ಲೇಖನಗಳು, ಕಲಾವಿದರ ಸಂಪರ್ಕ ವಿವರಗಳು ಯಾರಿಗಾದರೂ ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ ದಯವಿಟ್ಟು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ವಿನಂತಿಸುತ್ತೇನೆ. ನಿಮ್ಮ ಸಲಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಹಕಾರವು ಈ ಯೋಜೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಸಮಗ್ರವಾಗಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. <br> ಧನ್ಯವಾದಗಳು. Hello everyone, Last year, with the support of a Wikimedia Foundation grant, I successfully completed the "Documenting the Folk Arts of North Karnataka" project. The primary objective of the project was to preserve and promote the rich folk traditions of North Karnataka by documenting them and making the knowledge freely available through Wikimedia projects. During Phase 1, we documented five folk art forms—Dollu Kunitha, Chowdki Pada, Gigi pada, Dhuurum murugeru, Sudugadu Siddharu, We conducted field visits, photographed and recorded live performances, and uploaded the media to Wikimedia Commons. We also improved the related Wikipedia articles and embedded videos into relevant pages to help readers better understand these traditional art forms. <br> 2025 Project Link: https://meta.wikimedia.org/wiki/Documenting_the_Folk_Arts_of_North_Karnataka#Documenting_the_Folk_Arts_of_North_Karnataka <br> I have now applied for Phase 2 of the project. This phase aims to document six endangered folk art forms: Puravantharu, Gondhalageri Pada, Veshagararu, Hanthi Pada, Krishna Parijatha, Heluvavaru and Jogamma Padagalu. I chose these six folk arts because only a small number of artists continue to practice them today, and there is a real risk that they may disappear if they are not documented now. Since I belong to North Karnataka, I understand the cultural importance of these traditions and feel a personal responsibility to preserve them for future generations. At present, these folk-art forms do not have dedicated documentation on Wikimedia projects, making this initiative even more important. <br> I would greatly appreciate the support of the Wikimedia community. If anyone has reliable sources, books, photographs, historical information, or contacts with artists related to these folk art forms, please feel free to share them. Your suggestions and contributions will help make this project more comprehensive and ensure that this valuable cultural heritage is preserved as free knowledge for everyone. Thank you for your continued support. [[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೧೦, ೬ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST) == ಸಮುದಾಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಪಡೆ: ಭಾರತೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ == ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ, ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಕ್ಷೇಮವಾಗಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ! ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ಭಾಷಾ ಸಮುದಾಯಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಸಹಕಾರವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು [[m:Indic_MediaWiki_Developers_User_Group|Indic MediaWiki Developers User Group]] (IMDUG) ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತಿದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ, ಎರಡು ಭಾಷಾ ಸಮುದಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಅವರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಸಹಕಾರದ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ನಾವು [[m:Indic_Community_Task_Force_2025|Indic Community Task Force 2025]] ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದೆವು. ನಮಗೆ ದೊರೆತ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತ ಸಲಹೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಎಲ್ಲಾ ಭಾರತೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ತಲುಪಲು ಈ ವರ್ಷ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ತಲುಪುವುದು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಂಬಲದ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಮ್ಮ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ. === ನಾವು ಏನನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ? === ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ಒಬ್ಬರು ಅಥವಾ ಇಬ್ಬರು ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ: *ನಿಮ್ಮ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಸಮುದಾಯದ ಹೆಸರು. *ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪರ್ಯಾಯ ಸಮುದಾಯ ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯಕ್ತಿ. *ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ ಸಂಪರ್ಕಿತರ ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಬಳಕೆದಾರ ಹೆಸರುಗಳು. *ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲುಗಳು, ಅಗತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ಆದ್ಯತೆಗಳ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವಿವರಣೆ. ಇದು ಕೆಳಗಿನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು: *ತಿದ್ದುಪಡಿ (editing) ಅಥವಾ ಪೇಟ್ರೋಲಿಂಗ್ (patrolling) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶಗಳು. *ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಗ್ಯಾಜೆಟ್‌ಗಳು, ಪರಿಕರಗಳು (tools) ಅಥವಾ ಬಾಟ್‌ಗಳು. *ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಅಥವಾ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸವಾಲುಗಳು. ೮ಕೊಡುಗೆದಾರರು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಡೆತಡೆಗಳು. ೮ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದ ಇತರ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಪಕ ತಾಂತ್ರಿಕ ಆದ್ಯತೆಗಳು. === ಭಾಗವಹಿಸುವುದು ಹೇಗೆ === ದಯವಿಟ್ಟು ಸಮುದಾಯದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdhpPdn0qgHkEiYZCXEumpV-WNWm6n8bZdfR6TIkGTcbuBOew/viewform?usp=dialog form] ಅನ್ನು '''೧೮ನೇ ಆಗಸ್ಟ್''' ರೊಳಗೆ ಭರ್ತಿ ಮಾಡಿ. ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯವು ಬಯಸಿದಲ್ಲಿ, ಈ ಸಂದೇಶಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರ ನೀಡುವ ಮೂಲಕವೂ ಭಾಗವಹಿಸಬಹುದು. === ಮುಂದೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? === ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯು ನಮಗೆ ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ: *ಭವಿಷ್ಯದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಹಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಸಮುದಾಯ ಸಂಪರ್ಕಿತರ ಜಾಲವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು. *ಭಾರತೀಯ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಸಮುದಾಯಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲು. *ಗಮನಹರಿಸಿದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಯೋಜಿಸಲು. *ಸೂಕ್ತವಾದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಡೆವಲಪರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಪಕ್ರಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲು. ನೀವು ಸಲ್ಲಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿನಂತಿಯನ್ನು ನಾವು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ನಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ವಿನಂತಿಯ ಜಟಿಲತೆ, ಯೂಸರ್ ಗ್ರೂಪ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪರಿಣತಿ, ಸ್ವಯಂಸೇವಕರ ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ದಯವಿಟ್ಟು ಗಮನಿಸಿ. ಎಲ್ಲಾ ವಿನಂತಿಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಬಗೆಹರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಗರಿಷ್ಠ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಮುದಾಯದ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧಿತ ಡೆವಲಪರ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾರ್ಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ನಾವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ. ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ನಾವು ಎದುರುನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ! '''Best wishes,''' ''On behalf of the Indic MediaWiki Developers User Group (IMDUG)'' == ಗಡಿಯಾಚೆಯ ಪರಂಪರೆ - ಭಾರತದ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಂಪಾದನಾ ಅಭಿಯಾನ 2026 == '''ಗಡಿಯಾಚೆಯ ಪರಂಪರೆ – ಭಾರತದ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಂಪಾದನಾ ಅಭಿಯಾನ''' ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಂಪಾದಕರಿಗೆ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶ. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ UNESCO ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಕುರಿತು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು ಹಾಗೂ ಈಗಿರುವ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ವಿಶೇಷ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಪಾದನಾ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಭಿಯಾನದ ಅವಧಿ 15 ಆಗಸ್ಟ್ 2026 ರಿಂದ 24 ಆಗಸ್ಟ್ 2026 ರವರೆಗೆ. ಈ ಅಭಿಯಾನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಕುರಿತು ಕನ್ನಡ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಭಾಷೆಗಳ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಗಳಲ್ಲಿ ಗುಣಮಟ್ಟದ ವಿಷಯವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ. '''ಕನ್ನಡ ಸಮುದಾಯದ ಅಗ್ರ ಮೂರು ವಿಜೇತರಿಗೆ ಆಕರ್ಷಕ ನಗದು ಬಹುಮಾನಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ.''' 🥇 1ನೇ ಬಹುಮಾನ – ₹10,000 <br> 🥈 2ನೇ ಬಹುಮಾನ – ₹5,000 <br> 🥉 3ನೇ ಬಹುಮಾನ – ₹3,000 <br> ಅರ್ಹತೆ ಹೊಂದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಭಾಗವಹಿಸುವವರಿಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ದೊಡ್ಡ ಬಹುಮಾನ ಗೆಲ್ಲಲು ಸಿದ್ಧರಾಗಿ. ನಿಮ್ಮ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸಂಪಾದನಾ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಹಾಗೂ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಈ ವಿಶೇಷ ಅಭಿಯಾನದ ಭಾಗವಾಗಿ. ಅಭಿಯಾನದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ, ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಗಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಲಿಂಕ್ ನೋಡಿ:https://w.wiki/TP4p <br> ಬನ್ನಿ, ಸಂಪಾದಿಸೋಣ… ಸ್ಪರ್ಧಿಸೋಣ… ಗೆಲ್ಲೋಣ! 🏆🌏 [[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೩೫, ೧೧ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST) == Help panel question on [[:ಸದಸ್ಯ:2530738 M Medha Reddy/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ|ಸದಸ್ಯ:2530738 M Medha Reddy/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ]] (೧೫:೦೫, ೪ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬) == i wanted new page of trial page --[[ಸದಸ್ಯ:2530738 M Medha Reddy|2530738 M Medha Reddy]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:2530738 M Medha Reddy|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೦೫, ೪ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) :@[[ಸದಸ್ಯ:2530738 M Medha Reddy|2530738 M Medha Reddy]] , you can use any instances where you can just change pagename in URL like example given below. :* [[ಸದಸ್ಯ:2530738 M Medha Reddy/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ]] :* [[ಸದಸ್ಯ:2530738 M Medha Reddy/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ/2]] :* * [[ಸದಸ್ಯ:2530738 M Medha Reddy/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ/3]] :--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೫:೨೭, ೪ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) == ಸರ್ವರ್ ಬದಲಾಯಿಸುವಿಕೆ - ನಿಮ್ಮ ವಿಕಿ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಓದಲು-ಮಾತ್ರ ಲಭ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ == <section begin="server-switch"/><div class="plainlinks"> [[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಓದಲು ಈ ಕೊಂಡಿ ನೋಡಿ]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}] [[foundation:|ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಫೌಂಡೇಶನ್]] ತನ್ನ ಡೇಟಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಇತರೆ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ವಿಕಿಗಳು ವಿಕೋಪಗಳ ನಂತರವೂ ಆನ್ಲೈನ್ ನಲ್ಲಿ ಇರುವವೆಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ಣ ಸಂಚಾರವು '''{{#time:j xg|2026-09-23|kn}}''' ಕ್ಕೆ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಪರೀಕ್ಷೆಯು '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-09-23T14:00|en}} {{#time:H:i e|2026-09-23T14:00}}]''' ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|ಮೀಡಿಯಾ ವಿಕಿ]]ಯಲ್ಲಿನ ಕೆಲ ಮಿತಿಗಳಿಂದಾಗಿ, ಈ ವರ್ಗಾವಣೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪಾದನೆಗಳು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಈ ಅಡ್ಡಿಗಾಗಿ ನಾವು ಕ್ಷಮೆ ಕೋರುತ್ತೇವೆ, ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಲು ನಾವು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಯುವ 30 ನಿಮಿಷಗಳ ಮೊದಲು ಎಲ್ಲಾ ವಿಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾನರ್ ಅನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಈ ಬ್ಯಾನರ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. ನೀವು ಈ ಬ್ಯಾನರ್ ಪಠ್ಯದ [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&task=view&language=&filter=&action=translate ಅನುವಾದ ಅಥವಾ ಪ್ರೂಫ್ ರೀಡಿಂಗ್] ಮಾಡಬಹುದು. '''ನೀವು ಈ ಸಣ್ಣ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ವಿಕಿಗಳನ್ನು ಓದಬಹುದು, ಆದರೆ ಸಂಪಾದಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.''' * ನೀವು {{#time:l j xg Y|2026-09-23|kn}} ಒಂದು ಗಂಟೆಯವರೆಗೆ ಸಂಪಾದಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. * ನೀವು ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡಲು ಅಥವಾ ಉಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಲ್ಲಿ, ನಿಮಗೆ ಒಂದು ದೋಷ ಸಂದೇಶ ಗೋಚರವಾಗುವುದು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಪಾದನೆಯೂ ಅಳಿಸಿ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಆಶಿಸುತ್ತೇವೆ, ಆದರೆ ನಾವು ಇದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಒಂದೊಮ್ಮೆ ನೀವು ದೋಷ ಸಂದೇಶ ಕಂಡರೆ, ದಯವಿಟ್ಟು ಎಲ್ಲಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗುವವರೆಗೆ ಕಾಯಿರಿ. ನಂತರ ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಸಂಪಾದನೆ ಉಳಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ, ನಾವು ನಿಮ್ಮ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಒಂದು ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ ಎಂದು ಸಲಹೆಕೊಡುತ್ತೇವೆ. ''ಇತರೆ ಪರಿಣಾಮಗಳು:'' * ಹಿಂಬದಿಯ ಕಾರ್ಯಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿರುವವು ಮತ್ತು ಕೆಲವನ್ನು ಕೈ ಬಿಡಲಾಗುವುದು. ಕೆಂಪು ಕೊಂಡಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯದಂತೆ ತಕ್ಷಣ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಆಗದೆ ಇರಬಹುದು. ನೀವು ಯಾವುದೇ ಬೇರೆಡೆ ಕೊಂಡಿ ಹೊಂದಿದ ಲೇಖನ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರೆ, ಆ ಕೊಂಡಿ ಸಹಜಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಕೆಂಪು ಉಳಿಯುವುದು. ಕೆಲ ಉದ್ದ-ಓಡುವ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್ ಗಳು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕಾಗುವುದು. * ಇತರ ಯಾವುದೇ ವಾರದಂತೆ ಕೋಡ್ ನಿಯೋಜನೆಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ನಾವು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಂತರ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕೇಸ್-ಬೈ-ಕೇಸ್ ಕೋಡ್ ಫ್ರೀಜ್‌ಗಳು ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು. * [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|ಗಿಟ್‌ಲ್ಯಾಬ್]] ಸುಮಾರು 90 ನಿಮಿಷಗಳವರೆಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮುಂದೂಡಬಹುದು. ನೀವು [[wikitech:Switch_Datacenter|wikitech.wikimedia.org ನಲ್ಲಿ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಓದಬಹುದು]]. ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗುವುದು '''ದಯವಿಟ್ಟು ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ.'''</div><section end="server-switch"/> [[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] ೧೮:೨೮, ೧೫ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=30513874 --> sj1zbpzb8ng6wpqfly1vwf0cnpd0zw5 0 127178 1428381 1372544 2026-09-16T06:10:01Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428381 wikitext text/x-wiki ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೦ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯ ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್ ಮಾರ್ಕಾಜ್ ಮಸೀದಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾಅತ್ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಭೆಯು [[ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಕಾಯಿಲೆ ೨೦೧೯|ಕರೋನವೈರಸ್]] ಸೂಪರ್-ಸ್ಪ್ರೆಡರ್ ಘಟನೆಯಾಗಿದ್ದು, ೧೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೃಢಪಡಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣಗಳು <ref>{{Cite news|url=https://www.ndtv.com/india-news/coronavirus-tablighi-jamaat-30-per-cent-of-coronavirus-cases-linked-to-delhi-mosque-event-government-2206163|title=30 Per Cent Of Coronavirus Cases Linked To Delhi Mosque Event: Government|date=4 April 2020|work=NDTV|access-date=4 April 2020}}</ref> ಮತ್ತು ಈ ಘಟನೆಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ೧೦ ಸಾವುಗಳು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ವರದಿಯಾಗಿವೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/world/asia_pacific/india-coronavirus-tablighi-jamaat-delhi/2020/04/02/abdc5af0-7386-11ea-ad9b-254ec99993bc_story.html|title=India confronts its first coronavirus 'super-spreader' — a Muslim missionary group with more than 400 members infected|work=Washington Post|access-date=3 April 2020}}</ref> ೯೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಿಷನರಿಗಳು ಸಭೆಗೆ ಹಾಜರಾಗಿರಬಹುದು, ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಬಂದವರಾಗಿದ್ದರು.<ref name="TOI 2 April"> {{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/coronavirus-about-9000-tablighi-jamaat-members-primary-contacts-quarantined-in-country-mha-says/articleshow/74948832.cms|title=Coronavirus: About 9,000 Tablighi Jamaat members, primary contacts quarantined in country, MHA says|date=2 April 2020|work=The Times of India|agency=PTI}} </ref><ref name="HT 2 April"> {{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/how-nizamuddin-markaz-became-a-hotspot-for-covid-19-8-000-people-identified/story-zedKlaDNTPpbDLdMsgExAM.html|title=How Nizamuddin markaz became Covid-19 hotspot; more than 8,000 attendees identified|date=2 April 2020|work=Hindustan Times}} </ref> ಮತ್ತು ೪೦ ಜನ ವಿದೇಶಗಳಿಂದ ೯೬೦ ಮಂದಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/379-indonesians-among-foreigners-from-40-countries-attended-tablighi-jamaat-gathering-sources20200403152720/|title=379 Indonesians among foreigners from 40 countries attended Tablighi Jamaat gathering: Sources|work=ANI|access-date=3 April 2020|archive-date=5 ಏಪ್ರಿಲ್ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200405153322/https://www.aninews.in/news/national/general-news/379-indonesians-among-foreigners-from-40-countries-attended-tablighi-jamaat-gathering-sources20200403152720/|url-status=dead}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ ೬ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ೧೭ ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ದೃಢಪಡಿಸಿದ ೪೦೬೭ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ೧೪೪೫ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಅಂದರೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಈ ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/1-445-out-of-4-067-covid-19-cases-linked-to-tablighi-jamaat-health-ministry/story-eK8oimpTN6qCZcnUAYlrDN.html|title=1445 out of 4067 Covid-19 cases linked to Tablighi Jamaat: Health Ministry|work=Hindustan Times}}</ref> ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಅವರ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು ೨೨೦೦೦ ಜನರನ್ನು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="quarantined 4 April">PTI, [https://www.indiatoday.in/india/story/nearly-22000-tablighi-jamaat-members-contacts-quarantined-across-country-mha-1663301-2020-04-04 Nearly 22,000 Tablighi Jamaat members, contacts quarantined across country: MHA], India Today, 4 April 2020. </ref> ಎಮ್ ಹೆಚ್ ಎ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತವು ೨೦೨೦ರಲ್ಲಿ ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಭೇಟಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವ ೨೧೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿದೇಶಿಯರನ್ನು ಕಂಡಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics-and-nation/2100-foreigners-visited-india-for-tablighi-activities-this-year-mha/articleshow/74915572.cms?from=mdr|title=2100 foreigners visited India for Tablighi activities this year: MHA|date=31 March 2020}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ ೧೩ ರಂದು ದೆಹಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಸಭೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ವ್ಯಾಪಕ ಟೀಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindubusinessline.com/news/national/academics-among-muslims-condemn-the-act-of-tablighi-jamaat-in-nizamuddin/article31218658.ece|title=Tablighi Jamaat draws widespread condemnation from Muslim society|work=The Hindu Business Line|access-date=3 April 2020}}</ref> == ಘಟನೆ == ಈ ಸಭೆಯು ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್ ಮಾರ್ಕಾಜ್ ಮಸೀದಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಂದ ೯೦೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವವರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಮಿಷನರಿ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ್ದಾರೆಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ <ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics-and-nation/1400-nizamuddin-event-attendees-from-maha-traced-tope/articleshow/74965665.cms|title=1,400 Nizamuddin event attendees from Maha traced: Tope|date=2020-04-03|work=The Economic Times|access-date=2020-04-03}}</ref> ಮತ್ತು ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಲ್ಲಾ ಎಂಬ ಉಪದೇಶದ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಮಾರ್ಚ್ ೧೩ ರಂದು ದೆಹಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಎಲ್ಲಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೂಟಗಳಿಗೆ ನಿಷೇಧ ಹೊರಡಿಸಿದರೂ, ಆ ದಿನಾಂಕದಂದು ಮಸೀದಿಯಲ್ಲಿ ೨೦೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಮಾರ್ಚ್ ೨೧ ರಂದು ಮಾರ್ಕಾಜ್ನಲ್ಲಿ ೧೭೪೬ ಜನರಿದ್ದರು.<ref name="insight">{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/web-exclusive/story/the-new-threat-from-tablighi-jamaat-1661938-2020-04-01|title=Tablighi Jamaat's defiance spreads concern {{!}} India Today Insight|work=India Today|access-date=3 April 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.theweek.in/news/india/2020/03/31/nizamuddin-gathering-a-criminal-act-says-kejriwal-govt.html|title=Nizamuddin gathering a criminal act, says Kejriwal govt|website=The Week}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ ೨೪ ರಂದು, ಆರು ಜನ ಭಾಗವಹಿಸಿದವರಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿದಾಗ ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಇರುವುದು ದೃಢಪಟ್ಟಿತು. ನಂತರ ಜಮಾಅತ್ ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿತು.<ref name="insight"/> ಆ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವವರು ಈಗಾಗಲೇ ಐದು ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/5-trains-thousands-of-passengers-under-scanner-over-travelling-with-tablighi-jamaat-participants/articleshow/74929663.cms|title=5 trains, thousands of passengers under scanner over travelling with Tablighi Jamaat participants|work=Times of India|access-date=3 April 2020}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ ೨೬ ರಂದು, [[ಶ್ರೀನಗರ]], ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಈ ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮೊದಲ ಸಾವು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಮಾರ್ಚ್ ೨೪ ರಂದು ೬೫ ವರ್ಷದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಇರುವುದು ದೃಢಪಟ್ಟಿತು.<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/kashmirs-first-coronavirus-death-reveals-saga-of-negligence-and-confusion-probe-ordered-2553873.html|title=Kashmir's First Coronavirus Death Reveals Saga of Negligence and Confusion; Probe Underway|work=News18|access-date=3 April 2020}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ ೨೫ ರಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಕ್‌ಡೌನ್ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ನಂತರ ೧೦೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗವಹಿಸುವವರು ಮಸೀದಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡರು. ಅವರಲ್ಲಿ ೩೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರಲ್ಲಿ ವೈರಸ್‌ನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಆವರಣವನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು ಮತ್ತು ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದರು.<ref name=":7">{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-52104753|title=Coronavirus: Search for hundreds of people after Delhi prayer meeting|work=BBC|access-date=3 April 2020}}</ref> === ಹರಡುವಿಕೆ === ಹಲವಾರು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಘಟನೆಯ ಪ್ರಕರಣಗಳು ವರದಿಯಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಹರಡುವಿಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿದೆ. [[ತೆಲಂಗಾಣ|ತೆಲಂಗಾಣದಲ್ಲಿ]] ಮಾರ್ಚ್ ೩೦ ರಂದು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಐದು ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು. [[ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ|ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ]], [[ತಮಿಳುನಾಡು]], [[ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ]] ಮತ್ತು [[ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೊಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳಂತಹ]] ಇತರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಜನರನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದಾಗ ಪಲಿತಾಂಶ ಧನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಬಂದಿದೆ. ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವವರು ಇರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಪರದಾಡುತ್ತಿದ್ದವು.<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/cities/delhi/parts-of-delhis-nizamuddin-west-cordoned-off-after-covid-19-cases-traced-to-area-6338798/|title=Delhi area under watch: Officials link 5 Telangana deaths to Nizamuddin mosque, trace 1,600 people|work=The Indian Express|access-date=3 April 2020}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ ೩ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ದೇಶದ ೧೪ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ೯೫೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨ ಮತ್ತು ೩ ರಂದು ದೇಶದಲ್ಲಿ ದೃಢಪಟ್ಟ ಒಟ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖಡ ೯೭ರಷ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳು ತಬ್ಲಘಿ ಜಮಾತ್ ಗೆ ಸೇರಿದೆ (೬೬೪ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ೬೪೭ ಪ್ರಕರಣಗಳು).<ref name="ndtv">{{Cite news|url=https://www.ndtv.com/india-news/647-coronavirus-cases-found-in-last-two-days-linked-to-islamic-sect-gathering-in-delhi-says-governme-2205635|title=647 COVID-19 Cases In Last 2 Days Linked To Islamic Sect Meet In Delhi|work=NDTV|access-date=3 April 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics-and-nation/647-coronavirus-positive-cases-in-two-days-linked-to-tablighi-jamaat/articleshow/74967407.cms|title=647 coronavirus positive cases in two days linked to Tablighi Jamaat|work=Economic Times|access-date=4 April 2020}}</ref> ತಮಿಳುನಾಡುನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ. ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿದ ೪೧೧ ಜನರಲ್ಲಿ ೩೬೪ ಮಂದಿ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರಿಂದ ತಮಿಳುನಾಡು ಹೆಚ್ಚು ಬಾಧಿತ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.livemint.com/news/india/102-new-covid-19-cases-in-tamil-nadu-state-s-tally-reaches-411-11585922977996.html|title=102 new Covid-19 cases in Tamil Nadu; state's tally reaches 411|work=Livemint|access-date=3 April 2020}}</ref> ದೆಹಲಿಯ 386 ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ 259 <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/2-more-covid-deaths-in-delhi-one-a-tablighi-jamaat-man-93-new-cases-reported/articleshow/74975751.cms|title=2 more deaths in Delhi, one a Tablighi Jamaat man; 93 new Coronavirus cases reported|work=Times of India|access-date=3 April 2020}}</ref> ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ 161 ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ 140 ಪ್ರಕರಣಗಳು ಈ ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.livemint.com/news/india/covid-19-ap-reports-first-death-140-of-161-cases-linked-to-markaz-nizamuddin-11585899097389.html|title=Covid-19: AP reports first death; 140 of 161 cases linked to Markaz Nizamuddin|work=Livemint|access-date=3 April 2020}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ 2 ರವರೆಗೆ ತೆಲಂಗಾಣದಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ಒಂಬತ್ತು ಸಾವುಗಳು ಸಭೆಯಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಜನರು.<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/three-more-covid-19-deaths-in-telangana-all-linked-to-markaz-event/story-X0xlWmGltcOvrQClVdEzAI.html|title=Three more Covid-19 deaths in Telangana, all linked to Markaz event|work=Hindustan Times|access-date=3 April 2020}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ ೨೬ ರಂದು ನಿಧನರಾದ ಶ್ರೀನಗರದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ರಸ್ತೆ, ರೈಲು ಮತ್ತು ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯಿಂದ ಶ್ರೀನಗರಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲಕ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಸೂಪರ್ ಸ್ಪ್ರೆಡರ್ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅದನ್ನು ದಾರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಹಲವಾರು ಜನರಿಗೆ ಹರಡಿರಬಹುದು ಎಂದು ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.<ref>{{Cite news|url=https://www.firstpost.com/health/coronavirus-outbreak-delhi-police-books-tablighi-jamaat-head-as-nizamuddin-centre-emerges-as-hotspot-1339-workers-quarantined-says-mha-8211721.html|title=Coronavirus Outbreak: Delhi Police books Tablighi Jamaat head as Nizamuddin centre emerges as hotspot; 1,339 workers quarantined, says MHA|work=Firstpost|access-date=4 April 2020}}</ref> === ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವವರ ಜಾಡು === ಏಪ್ರಿಲ್ ೨ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ತೆಲಂಗಾಣ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಕ್ರಮವಾಗಿ ೧,೩೨೫, ೧,೦೬೪ ಮತ್ತು ೮೦೦ ಮಂದಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/other-states/coronavirus-two-from-pune-district-who-went-to-nizamuddin-conclave-test-positive/article31234627.ece|title=Tablighi Jamaat: 1,325 of 1,400 attendees traced in State|work=The Hindu|access-date=5 April 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://punemirror.indiatimes.com/news/india/nine-delhi-returnees-die-in-telangana-21-new-covid-19-cases-reported-in-andhra-pradesh/articleshow/74946154.cms|title=Nine Delhi returnees die in Telangana, 21 new COVID-19 cases|work=Pune Mirror|access-date=5 April 2020|archive-date=4 ಏಪ್ರಿಲ್ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200404112831/https://punemirror.indiatimes.com/news/india/nine-delhi-returnees-die-in-telangana-21-new-covid-19-cases-reported-in-andhra-pradesh/articleshow/74946154.cms|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.newindianexpress.com/states/karnataka/2020/apr/02/15k-from-ktaka-attended-jamaat-2124607.html|title=1,500 from Karnataka attended Tablighi Jamaat|work=The New Indian Express|access-date=5 April 2020}}</ref> ಭಾಗವಹಿಸಿದ ೧೫೦೦ ಜನರಲ್ಲಿ ೧,೧೦೩ ಜನರನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡು ಗುರುತಿಸಿ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.deccanherald.com/national/south/coronavirus-how-difficult-was-tracking-the-jamaat-event-attendees-from-tamil-nadu-820525.html|title=Coronavirus: How difficult was tracking the Jamaat event attendees from Tamil Nadu?|work=Deccan Herald|access-date=5 April 2020}}</ref> ಸಭೆಗೆ ಹಾಜರಾದ ರಾಜ್ಯದ ೧,೦೮೫ ಜನರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೮೦೦ ಜನರನ್ನು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.sundayguardianlive.com/news/tablighi-attendees-motive-police-scanner|title=Tablighi attendees' motive under police scanner|work=The Sunday Guardian|access-date=5 April 2020|archive-date=10 ಏಪ್ರಿಲ್ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200410213337/https://www.sundayguardianlive.com/news/tablighi-attendees-motive-police-scanner|url-status=dead}}</ref> ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ರಾಜ್ಯದ ೭೨ ಜನ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವವರನ್ನು ಗುಜರಾತ್ ಪೊಲೀಸರು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/other-states/72-tabligh-attendees-traced-in-gujarat-one-dead-of-covid-19/article31228520.ece|title=Coronavirus {{!}} 72 Tabligh attendees traced in Gujarat; one dead of COVID-19|date=2020-04-01|work=The Hindu|access-date=2020-04-05|others=Special Correspondent|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ ೫ ರೊಳಗೆ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ೧೨೦೫ ಜನರನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಮತ್ತು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/india/story/1205-tablighi-jamaat-attendees-quarantined-uttar-pradesh-1663604-2020-04-05|title=1,205 Tablighi Jamaat attendees quarantined so far in UP: Govt official|work=India Today|access-date=5 April 2020}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ ೪ ರಂದು, [[ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸ್‌|ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸರು]] ೫೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿದೇಶಿ ಬೋಧಕರನ್ನು ನಗರದಲ್ಲಿ "16-17 ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿಸಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ" ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/over-500-foreigners-who-attended-tablighi-jamaat-found-hiding-in-delhi-mosques-2563791.html|title=Over 500 Foreigners Who Attended Tablighi Jamaat Found Hiding in Delhi Mosques|work=News18|access-date=5 April 2020}}</ref> == ಪರಿಣಾಮ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯೆ == ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡ ೮೨೪ ವಿದೇಶಿಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯವು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿತು. ಅಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು, ಸಂಪರ್ಕ ತಡೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಗಡೀಪಾರು ಮಾಡುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತು.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/home-ministry-to-blacklist-800-tablighi-preachers-from-indonesia-for-violation-of-visa-rules/article31214048.ece|title=Home Ministry asked States to identify 824 foreign Tablighi members|work=The Hindu|access-date=4 April 2020}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ ೨ ರಂದು, ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯವು ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ೯೬೦ ವಿದೇಶಿಯರನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ವಿದೇಶಿಯರ ಕಾಯ್ದೆ, ೧೯೪೬ ಮತ್ತು ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾಯ್ದೆ, ೨೦೦೫ ರ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ವೀಸಾಗಳನ್ನು ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆಯಾ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಡಿಜಿಪಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿತು.<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/india/story/foreigners-linked-to-tablighi-jamaat-blacklisted-visas-cancelled-by-mha-1662648-2020-04-02|title=960 foreigners linked to Tablighi Jamaat blacklisted, visas cancelled by MHA|work=India Today|access-date=4 April 2020}}</ref> ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್‌ನ ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್ ಬಣದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಸಾದ್ ಕಂಧ್ಲಾವಿ ವಿರುದ್ಧ ದೆಹಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಎಫ್‌ಐಆರ್ ದಾಖಲಿಸಿದೆ.<ref name="standard">{{Cite web|url=https://www.business-standard.com/article/current-affairs/nizamuddin-congregation-arvind-kejriwal-orders-fir-against-maulana-120033100007_1.html|title=Nizamuddin congregation: Arvind Kejriwal orders FIR against maulana|date=30 March 2020|website=business-standard|publisher=[[Business Standard]]|access-date=30 March 2020}}</ref><ref name="indiatoday">{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/story/nizamuddin-congregation-arvind-kejriwal-orders-fir-against-maulana-1661514-2020-03-30|title=Nizamuddin congregation: Arvind Kejriwal orders FIR against maulana|website=India Today|access-date=30 March 2020}}</ref> ಕಂಧ್ಲಾವಿ ಮತ್ತು ಎಫ್‌ಐಆರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಲಾದ ಐದು ಸಹಚರರು ನಾಪತ್ತೆಯಾದ ನಂತರ ದೆಹಲಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಂಭವನೀಯ ಅಡಗುತಾಣಗಳ ಮೇಲೆ ಅಪರಾಧ ಶಾಖೆಯು ದಾಳಿ ನಡೆಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.<ref>{{Cite news|url=https://www.newindianexpress.com/nation/2020/apr/02/cops-carry-out-raids-to-nab-tablighi-head-2124565.html|title=Cops carry out raids to nab Tablighi head|work=The New Indian Express|access-date=4 April 2020}}</ref> ಸೋರಿಕೆಯಾದ ಆಡಿಯೊ ಕ್ಲಿಪ್ ಬಗ್ಗೆ ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸರು ತನಿಖೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಕೊರೋನವೈರಸ್ ಏಕಾಏಕಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸರ್ಕಾರ ಅಥವಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಡಿ ಎಂದು ಕಂಧ್ಲಾವಿ ತನ್ನ ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ವೈದ್ಯರು ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಬಿಡುವ ಅಥವಾ ಜನರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗದೆ ಇರುವ ಸಮಯ ಇದಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. [[ಅಲ್ಲಾಹ|ಅಲ್ಲಾಹನು]] ಈ ರೋಗವನ್ನು ನೀಡಿದಾಗ, ಯಾವುದೇ ವೈದ್ಯರು ಅಥವಾ ಔಷಧಿಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/india/story/it-s-time-to-stay-in-mosques-allah-will-save-us-tablighi-jamaat-chief-told-followers-in-leaked-audio-1662297-2020-04-01|title=It's time to stay in mosques, Allah will save us: Tablighi Jamaat chief told followers in leaked audio|work=India Today|access-date=4 April 2020}}</ref> ಒಂದು ದಿನದ ನಂತರ, ಕಂಧ್ಲಾವಿ ಅವರು ತಲೆಮರೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ [[ಯೂಟ್ಯೂಬ್‌|ಯೂಟ್ಯೂಬ್‌ನಲ್ಲಿ]] ಆಡಿಯೋ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. "ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ನಾನು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂ-ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಎಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೂ ಎಲ್ಲ ಜಮಾಅತ್‌ಗಳಿಗೆ ಕಾನೂನಿನ ನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. " <ref>{{Cite news|url=https://scroll.in/latest/958015/coronavirus-hiding-tablighi-jamaat-chief-releases-audio-message-says-he-is-in-self-quarantine|title=Coronavirus: Hiding Tablighi Jamaat chief releases audio message, says he is in self quarantine|work=Scroll.in|access-date=4 April 2020}}</ref> ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ದೆಹಲಿಯ ರೈಲ್ವೆ ಸೌಲಭ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಬಂಧನಕ್ಕೊಳಗಾದ ಸುಮಾರು ೧೬೦ ಮಂದಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವವರು ತಪ್ಪಾಗಿ ವರ್ತಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಹಾಜರಾಗುತ್ತಿದ್ದ ವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಮೇಲೆ ಉಗುಳಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಾರ್ಡ್‌ನ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ಅವರು ಒದಗಿಸಿದ ಆಹಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಆಕ್ಷೇಪಣೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/india/story/coronavirus-india-tablighi-jamaat-attendees-misbehave-staffers-spit-doctors-delhi-quarantine-units-1662322-2020-04-01|title=Tablighi Jamaat attendees misbehave with staffers, spit at doctors at Delhi quarantine units|work=India Today|access-date=4 April 2020}}</ref> ಘಜಿಯಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಗ್ರಹಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸೌಲಭ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡವರು ಈ ಸೌಲಭ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆತ್ತಲೆಯಾಗಿ ಸುತ್ತಾಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅಸಭ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ದಾದಿಯರ ಮೇಲೆ ಅಶ್ಲೀಲ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics-and-nation/tabligh-members-undergoing-treatment-not-cooperating-doctors-to-delhi-govt/articleshow/74969727.cms?from=mdr|title=Tabligh members undergoing treatment not cooperating: Doctors to Delhi govt|date=2020-04-03|work=The Economic Times|access-date=2020-04-04}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/india/story/tablighi-jamaat-patients-making-vulgar-signs-roaming-nude-inside-hospital-ghaziabad-cmo-tells-police-1662659-2020-04-02|title=Tablighi Jamaat patients making vulgar signs, roaming nude inside hospital: Ghaziabad CMO tells police|work=India Today|access-date=4 April 2020}}</ref> ಉತ್ತರಪ್ರದೇಶದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ [[ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್‌|ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್]] ಅವರು ಈ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಖಂಡಿಸಿದರು, ರೋಗಿಗಳನ್ನು "ಮಾನವೀಯತೆಯ ಶತ್ರುಗಳು" ಎಂದು ಕರೆದರು ಮತ್ತು ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದರು.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/ghaziabad/ghaziabad-tabligh-jamaat-members-misbehave-with-nurses-up-govt-to-invoke-nsa/articleshow/74967055.cms|title=Ghaziabad: Tablighi Jamaat members misbehave with nurses; UP govt to invoke NSA {{!}} Ghaziabad News - Times of India|last=Apr 3|first=PTI {{!}} Updated|last2=2020|website=The Times of India|language=en|access-date=2020-04-04|last3=Ist|first3=19:47}}</ref> [[ಬಿಹಾರ|ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ]], ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಪಾಲ್ಗೊಂಡವರನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಹೋಗಿದ್ದ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕಲ್ಲು ಎಸೆಯಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite news|url=https://www.newindianexpress.com/nation/2020/apr/01/3-held-in-bihars-madhubani-for-pelting-stones-at-cops-tracking-tabligi-jamaat-attendees-2124401.html|title=3 held in Bihar's Madhubani for pelting stones at cops tracking Tabligi Jamaat attendees|work=The New Indian Express|access-date=4 April 2020}}</ref> ನೂರಾರು ಮಿಷನರಿಗಳನ್ನು ಆಯಾ ರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ರವಾನಿಸಲು ಅವರು ಸಿದ್ಧರಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಟಿಜೆ ಆಡಳಿತ ಹೇಳಿದೆ ಆದರೆ ಲಾಕ್‌ಡೌನ್ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಅವರು ಅಸಹಾಯಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/news/national/nizamuddin-markaz-had-sought-help-from-authorities-for-vacating-premises/article31214305.ece|title=Nizamuddin markaz had sought help from authorities for vacating premises|last=Reporter|first=Staff|date=March 31, 2020}}</ref><ref>Press Release and relevant letters released by the Markaz</ref><ref>{{Cite web|url=https://khabar.ndtv.com/news/india/coronavirus-total-case-in-india-nizamuddin-markaz-organiser-says-continuously-asking-curfew-pass-and-2203440|title=कौन है 'घोर अपराधी': अगर तबलीगी जमात ने मांगा था 17 गाड़ियों का कर्फ्यू पास, तो किसने नहीं सुनी बात|website=NDTVIndia}}{{Dead link|date=ಮೇ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ ೬ ರಂದು, ಕೆಲವು ದೂರದರ್ಶನ ನಿರೂಪಕರು ಮತ್ತು ಪತ್ರಕರ್ತರು "ಕೊರೋನವೈರಸ್ ಹರಡುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಬ್ಲೀಘಿ ಜಮಾತ್ ಪಾತ್ರವನ್ನು" ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಸದಸ್ಯರಿಂದ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೬ ರಂದು ಕಂಧ್ಲಾವಿ ಅವರ ಮೇಲೆ ನರಹತ್ಯೆಯ ಆರೋಪ ಹೊರಿಸಲಾಯಿತು.<ref>https://www.bbc.com/news/world-asia-india-52306879</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ 2೨೩ ರಂದು, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಥಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದ್ದ ೨೪ ತಬ್ಲೀಘಿ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಅಪರಾಧ ವಿಭಾಗವು ಬಂಧಿಸಿತ್ತು. ೨೪ ರಲ್ಲಿ ೨೧ ಮಂದಿ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ಮತ್ತು ಮಲೇಷ್ಯಾದ ವಿದೇಶಿಯರು.<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/city/thane/thane-21-foreigners-who-had-attended-tablighi-meet-arrested/articleshow/75325950.cms</ref> ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸರ ಅಪರಾಧ ಶಾಖೆ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೩ ರಂದು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಶಾಮ್ಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮೌಲಾನಾ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಸಾದ್ ಕಂಧ್ಲಾವಿಯವರ ತೋಟದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ==ವೀಸಾ ಉಲ್ಲಂಘನೆ== ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಪ್ರವಾಸಿ ವೀಸಾ ಬಳಸಿದ್ದಾರೆಂದು ಕಂಡುಬಂದ ೧೭ ಧಾರ್ಮಿಕ ಬೋಧಕರನ್ನು ಪಾಟ್ನಾ ಪೊಲೀಸರು ಬಂಧಿಸಿದರು. ಅಂದರೆ ಅವರು ಧಾರ್ಮಿಕ ಉಪದೇಶದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು.<ref>https://www.indiatoday.in/india/story/bihar-17-foreign-preachers-sent-to-jail-for-violating-visa-norms-during-covid-19-pandemic-1666840-2020-04-14</ref> ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಿಷನರಿ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವರು ಪ್ರವಾಸಿ ವೀಸಾದೊಂದಿಗೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ವೀಸಾ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಸುಮಾರು ೯೬೦ ವಿದೇಶಿ ತಬ್ಲೀಘಿ ಜಮಾತ್ ಸದಸ್ಯರ ಪ್ರವಾಸಿ ವೀಸಾಗಳನ್ನು ಗೃಹ ವ್ಯವಹಾರ ಸಚಿವಾಲಯ ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು.<ref>https://www.thestatesman.com/india/11-malaysians-among-28-foreign-nationals-jailed-violating-visa-norms-1502877451.html</ref> == ತಬ್ಲಿಘಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಲಿಂಕ್ ಆದ ಪ್ರಕರಣಗಳು == ಆರೋಗ್ಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಏಪ್ರಿಲ್೨ ರವರೆಗೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೨೦೦೦ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೪೦೦ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗೆ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬಹುದು.<ref>{{Cite web|url=https://theprint.in/india/one-in-indias-five-covid-19-patients-is-linked-to-tablighi-jamaat-and-its-delhi-event/393993/|title=One in India's five Covid-19 patients is linked to Tablighi Jamaat and its Delhi event|last=Yadavar|first=Swagata|date=2020-04-02|website=ThePrint|language=en-US|access-date=2020-04-03}}</ref><ref name=":1">{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/400-covid-19-cases-with-linkage-to-tablighi-jamaat-found-health-ministry/articleshow/74951562.cms|title=400 COVID-19 cases with linkage to Tablighi Jamaat found: Health Ministry {{!}} India News - Times of India|last=Apr 2|first=ANI {{!}}|last2=2020|website=The Times of India|language=en|access-date=2020-04-03|last3=Ist|first3=18:55}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ ೩ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಈ ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ೬೪೭ ಪ್ರಕರಣಗಳು ವರದಿಯಾಗಿವೆ.<ref name=":4">{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics-and-nation/647-positive-cases-from-14-states-in-last-two-days-are-linked-to-tablighi-jamaat-health-ministry/articleshow/74967407.cms|title=647 coronavirus positive cases from 14 states in last two days are linked to Tablighi Jamaat: Health Ministry|date=2020-04-03|work=The Economic Times|access-date=2020-04-03}}</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ ೪ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಈ ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿರುವ ೧೦೨೩ ಪ್ರಕರಣಗಳು ವರದಿಯಾಗಿವೆ, ಇದು ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೩೦% ಆಗಿದೆ.<ref name="PTI 4 April">{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/story/covid-19-positive-cases-links-tablighi-jamaat-reported-17-states-health-ministry-1663313-2020-04-04|title=1,023 Covid-19 positive cases with links to Tablighi Jamaat reported from 17 states: Health ministry|date=4 April 2020|website=India Today}}</ref> ==== ಮಾರ್ಚ್ ==== *ಮಾರ್ಚ್ ೧೮ ರಂದು ತೆಲಂಗಾಣದ ಕರೀಂ ನಗರದಲ್ಲಿ ತಬ್ಲೀಘಿ ಜಮಾತ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದ ಎಂಟು ಜನ ಇಂಡೋನೇಷಿಯಾದವರನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದಾಗ ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಇರುವುದು ದೃಢಪಟ್ಟಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/story/coronavirus-in-india-high-alert-in-telangana-after-8-indonesians-test-positive-for-covid-19-1657355-2020-03-19|title=Coronavirus in India: High alert in Telangana after 8 Indonesians test positive for Covid-19|last=HyderabadMarch 19|first=Indo-Asian News Service|last2=March 19|first2=2020UPDATED|website=India Today|language=en|access-date=2020-04-04|last3=Ist|first3=2020 12:45}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.deccanherald.com/national/south/covid-19-telanganas-karimnagar-reports-eight-covid-19-positive-cases-city-under-lockdown-815287.html|title=COVID-19: Telangana's Karimnagar reports eight COVID-19 positive cases; city under lockdown|date=2020-03-19|website=Deccan Herald|language=en|access-date=2020-04-04}}</ref> ಅವರು ಮಾರ್ಚ್ ೧೪ ರಂದು ದೆಹಲಿಯ ಹಜರತ್ ನಿಜಮ್ಮುದ್ದೀನ್‌ನಿಂದ ಆಗಮಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{Cite web|url=https://telanganatoday.com/karimnagar-six-secondary-contacts-of-indonesian-preacher-shifted-to-isolation-ward|title=Karimnagar: Six secondary contacts of Indonesian preacher shifted to isolation ward|last=AuthorTelanganaToday|website=Telangana Today|language=en-US|access-date=2020-04-04|archive-date=2020-04-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20200410213334/https://telanganatoday.com/karimnagar-six-secondary-contacts-of-indonesian-preacher-shifted-to-isolation-ward|url-status=dead}}</ref> ಈ ಪ್ರಕರಣಗಳು ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್ ಮಾರ್ಕಾಜ್‌ಗೆ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು ಎಂದು ಭದ್ರತಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದ್ದವು.<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/markaz-leadership-resisted-then-nsa-ajit-doval-dropped-by-at-2-am/story-RhL243HMbRgTGBbriNIVzL.html|title=Markaz leadership resisted, then NSA Ajit Doval dropped by at 2 am|date=2020-04-01|website=Hindustan Times|language=en|access-date=2020-04-04}}</ref> *ಮಾರ್ಚ್ ೨೧ ರಂದು ಈರೋಡ್ನಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಥಾಯ್ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ೫ ಮತ್ತು ೬ ಜನರಲ್ಲಿ ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಇರುವುದು ಖಚಿತವಾಯಿತು. ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಮಾರ್ಚ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯ ಈ ಸಭೆಗೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/tamil-nadu/25-of-67-patients-directly-or-indirectly-linked-to-thai-nationals/article31212197.ece|title=25 of 67 patients directly or indirectly linked to Thai nationals|last=M|first=Serena Josephine|date=2020-03-30|work=The Hindu|access-date=2020-04-04|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.deccanherald.com/national/south/tamil-nadu-reports-17-fresh-coronavirus-cases-tally-now-67-819262.html|title=Tamil Nadu reports 17 fresh coronavirus cases; tally now 67|date=2020-03-30|website=Deccan Herald|language=en|access-date=2020-04-04}}</ref> *ಮಾರ್ಚ್ ೨೬ ರಂದು, ಈ ಸಭೆಗೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ೬೫ ವರ್ಷದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು.<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/politics-and-nation/tracking-covid-19-super-spreader-from-j-k-to-tablighi-event-in-delhi-and-back-via-up/articleshow/74911674.cms?from=mdr|title=Tracking COVID-19 'super spreader': From J-K to Tablighi event in Delhi and back via UP|date=2020-03-31|work=The Economic Times|access-date=2020-04-05}}</ref> ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ೪೮ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ೪೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಈ ರೋಗಿಯ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿವರದ್ದಾಗಿತು.<ref name=":7"/> *ಮಾರ್ಚ್ ೩೧ ರಂದು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ೫೭ ಹೊಸ ಪ್ರಕರಣಗಳು ವರದಿಯಾಗಿವೆ. ರಾಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ೧೨೪ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ೮೦ ಪ್ರಕರಣಗಳು ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/story/tamil-nadu-reports-57-new-covid-19-cases-in-one-day-79-attended-tablighi-jamaat-state-tally-at-124-1661904-2020-03-31|title=Tamil Nadu reports 57 new Covid-19 cases in one day, 79% attended Tablighi Jamaat. State tally at 124|last=ChennaiMarch 31|first=Shalini Lobo|last2=March 31|first2=2020UPDATED|website=India Today|language=en|access-date=2020-04-04|last3=Ist|first3=2020 21:56}}</ref> ==== ಏಪ್ರಿಲ್ ==== *ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧ ರಂದು [[ಮುಂಬೈ|ಮುಂಬೈನ]] ಧಾರವಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸಾವಿನ ಪ್ರಕರಣವು ದೃಢಪಟ್ಟತು. ಇವರು ಮಾರ್ಚ್ ೨೨ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್ ೨೫ ರ ನಡುವೆ ೧೦ ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/coronavirus-in-mumbai-dharavi-man-covid-19-patient-hosted-10-tablighi-jamaat-members-nizamuddin-604366|title=Coronavirus in Mumbai: Dharavi man who died due to COVID-19 hosted 10 Tablighi Jamaat members|last=Jaiswal|first=Priya|date=2020-04-04|website=www.indiatvnews.com|language=en|access-date=2020-04-04}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/coronavirus/news/dharavi-man-who-died-hosted-10-tablighi-jamaat-members/articleshow/74976875.cms|title=Dharavi man who died hosted 10 Tablighi Jamaat members|last=Marpakwar|first=Chaitanya|last2=Dalvi|first2=Vinay|website=Mumbai Mirror|language=en|access-date=2020-04-04|last3=Marpakwar|first3=Lata MishraChaitanya|last4=Dalvi|first4=Vinay|last5=Mishra|first5=Lata|last6=Apr 4|first6=Mumbai Mirror {{!}} Updated|last7=2020|last8=Ist|first8=08:31|archive-date=2020-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20200404140047/https://mumbaimirror.indiatimes.com/coronavirus/news/dharavi-man-who-died-hosted-10-tablighi-jamaat-members/articleshow/74976875.cms|url-status=dead}}</ref> *ಏಪ್ರಿಲ್ ೧ ಮತ್ತು ೨ ರಂದು ತಮಿಳುನಾಡು ಕ್ರಮವಾಗಿ ೧೧೦ ಮತ್ತು ೭೪ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಈ ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/india/story/tamil-nadu-new-coronavirus-cases-linked-nizamuddin-event-tabligh-1662243-2020-04-01|title=Tamil Nadu reports 110 new coronavirus cases, all linked to Nizamuddin event|last=ChennaiApril 1|first=Shalini Lobo|last2=April 1|first2=2020UPDATED|website=India Today|language=en|access-date=2020-04-04|last3=Ist|first3=2020 19:40}}</ref> *ಏಪ್ರಿಲ್ ೩ ರಂದು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ೧೦೦ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ೪೨ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಈ ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.<ref name=":5">{{Cite news|url=https://www.thenewsminute.com/article/tamil-nadu-reports-102-new-covid-19-cases-total-rises-411-121781|title=Tamil Nadu reports 102 new COVID-19 cases, total rises to 411|last=|first=|date=2020-04-03|work=The News Minute|access-date=2020-04-03}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://telanganatoday.com/44-new-positive-covid-19-cases-in-up-42-attended-nizamuddin-event|title=44 new positive COVID-19 cases in UP, 42 attended Nizamuddin event|last=AuthorANI|website=Telangana Today|language=en-US|access-date=2020-04-04}}</ref> *ಏಪ್ರಿಲ್ ೪ ರಂದು, ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ೭೩ ಜನರನ್ನು ಪರಿಕ್ಷಿಸಿದಾಗ ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಇರುವುದು ಖಚಿತವಾಯಿತು.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/tamil-nadu/coronavirus-tn-reports-74-new-cases-total-goes-up-to-485/article31258036.ece|title=Coronavirus {{!}} TN reports 74 new cases; total goes up to 485|date=2020-04-04|work=The Hindu|access-date=2020-04-04|others=PTI|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ಅಸ್ಸಾಂನಲ್ಲಿ, ಈ ದಿನಾಂಕದವರೆಗೆ ವರದಿಯಾದ ೨೬ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ೨೫ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಈ ಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/india-news/assam-coronavirus-infected-man-met-111-search-for-silent-carrier-on-2206264|title=Assam Coronavirus-Infected Man Met 111, Search For "Silent Carrier" On|website=NDTV.com|access-date=2020-04-05}}</ref> *ಏಪ್ರಿಲ್ ೫ ರಂದು, ತಮಿಳುನಾಡುನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣಗಳು ೫೭೧ಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ೫೨೨ ಈ ಹಾಟ್‌ಸ್ಪಾಟ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.<ref name=":6">{{Cite web|url=https://stopcorona.tn.gov.in/wp-content/uploads/2020/03/Media-Bulletin-05-04-20-COVID-19-6-PM.pdf|title=TamilNadu Media Bulletin 05.04.2020 6PM|last=|first=|date=|website=tn.gov.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20200405215542/https://stopcorona.tn.gov.in/wp-content/uploads/2020/03/Media-Bulletin-05-04-20-COVID-19-6-PM.pdf|archive-date=2020-04-05|access-date=2020-04-05}}</ref> ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಈ ದಿನಾಂಕದವರೆಗೆ ವರದಿಯಾದ ೨೮೩ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ೧೩೯ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಈ ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗೆ ಸಂಪರ್ಕವಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಒಟ್ಟು ೫೦೩ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ೩೨೦ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಈ ಹಾಟ್‌ಸ್ಪಾಟ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.<ref name=":8">{{Cite web|url=https://www.jagran.com/uttar-pradesh/lucknow-city-coronavirus-death-in-up-old-aged-man-from-varanasi-coronavirus-positive-died-third-from-up-20166377.html|title=CoronaVirus death in UP : उत्तर प्रदेश में कोरोना वायरस से तीसरी मौत, अब तक 284 पॉजिटिव|website=Dainik Jagran|language=hi|access-date=2020-04-05}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indiatvnews.com/news/india/delhi-new-covid19-cases-coronavirus-lockdown-604836|title=58 new COVID-19 cases reported in Delhi, tally rises to 503|last=Pathak|first=Analiza|date=2020-04-05|website=www.indiatvnews.com|language=en|access-date=2020-04-06}}</ref> *ಏಪ್ರಿಲ್ ೯ ರಂದು, ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ೯೭ ಹೊಸ ಪ್ರಕರಣಗಳು ತಬ್ಲಿಘಿ ಜಮಾತ್ ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ. ಈ ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ಗೆ ಲಿಂಕ್ ಮಾಡಲಾದ ಒಟ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆಯು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ೬೬೯ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ೪೩೦ಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ.<ref>{{Cite news|url=https://www.ndtv.com/india-news/coronavirus-tablighi-jamaat-delhi-93-new-covid-19-cases-in-delhi-linked-to-mosque-event-426-of-669-o-2208733|title=93 New COVID-19 Cases In Delhi Linked To Mosque Event, 426 Of 669 Overall|date=9 April 2020|work=NDTV}}</ref> == ಸಂಬಂಧಿತ ಸಾವುನೋವುಗಳು == #[[ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ|ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ]] [[ಪ್ರಯಾಗ್ ರಾಜ್|ಪ್ರಯಾಗರಾಜ್ನಲ್ಲಿ]], ತಬ್ಲೀಘಿ ಜಮಾತ್ ವಿರುದ್ಧ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಗುಂಡಿಕ್ಕಿ ಕೊಲ್ಲಲಾಯಿತು.<ref> [https://www.indiatoday.in/india/story/up-man-shot-dead-at-tea-shop-for-blaming-tablighi-jamaat-for-coronavirus-spread-1663552-2020-04-05 UP man shot dead at tea shop for blaming Tablighi Jamaat for coronavirus spread], India Today, 5 April 2020. </ref> #[[ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ|ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ]] ಉನಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ, ತಬ್ಲೀಘಿ ಜಮಾತ್ ಮಿಷನರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿದಕ್ಕಾಗಿ ಸಹ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರ ನಿಂದನೆಯಿಂದಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬ ನೇಣು ಬಿಗಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.<ref>[https://www.tribuneindia.com/news/himachal/himachal-man-commits-suicide-after-insults-over-coronavirus-spread-post-tablighi-congregation-65978 Taunted over coronavirus spread after Tablighi meet, Himachal man commits suicide] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407151656/https://www.tribuneindia.com/news/himachal/himachal-man-commits-suicide-after-insults-over-coronavirus-spread-post-tablighi-congregation-65978 |date=2020-04-07 }}, The Tribune (Chandigarh), 5 April 2020.</ref> #[[ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ|ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ]] ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಹಲವಾರು ಲಾರಿಗಳನ್ನು ಥಳಿಸಲಾದ ಕಾರಣ ೫ನೇ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೦ ರಂದು ತಮ್ಮ ವಾಹನಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋದರು. ನಂತರ ಅವರು ನೆರೆಯ [[ಅಸ್ಸಾಂ|ಅಸ್ಸಾಂಗೆ]] ಓಡಿಹೋದರು. ೫ನೇ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೦ ರಂದು ತಮ್ಮ ವಾಹನಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/india/muslim-truckers-beaten-up-in-arunachal-concern-over-supplies-of-essential-items-2565619.html|title=Latest Movies Lifestyle LifeGoal Advisor Awards Swasth India #IndiaGives Win 1 Lakh – MC PRO Contest Mission Pani News18 » India 1-min read Muslim Truckers 'Beaten Up' in Arunachal, Concern Over Supplies of Essential Items|publisher=PTI|access-date=8 April 2020}}</ref> == ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ == * [[ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೨೦೨೦ ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ|ಭಾರತದಲ್ಲಿ 2020 ಕರೋನವೈರಸ್ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ]] == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಲೇಖನಗಳು]] tdr74rf11l3re564kntud3buakiq768 0 128042 1428354 1379574 2026-09-15T21:54:02Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428354 wikitext text/x-wiki '''ಜಂಟಿ ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆ''' ('''ಜೆಇಇ''') [[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] ವಿವಿಧ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜುಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆಸಲಾಗುವ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ - ಜೆಇಇ ಮೇನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಜೆಇಇ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2020)">ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ</span>]]'' &#x5D;</sup> ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯದ (ಎಂಎಚ್‌ಆರ್‌ಡಿ) ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜುಗಳಿಗೆ [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅರ್ಹತಾ ಮತ್ತು ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆ|ನೀಟ್‌ನ]] ರೇಖೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ದೇಶ್ಯಾದ್ಯಂತ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲು ಸರ್ಕಾರ [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅರ್ಹತಾ ಮತ್ತು ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆ|ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದೆ]].<ref>{{Cite web|url=http://www.jagranjosh.com/articles/mhrd-plans-single-entrance-exam-for-all-engineering-colleges-from-2018-1482482657-1|title=MHRD plans single entrance exam for all engineering colleges from 2018|date=10 February 2017}}{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ಜೆಇಇ ಮೇನ್ಸ್ == ಜೆಇಇ ಮೇನ್ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ -1 ಮತ್ತು ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ -2 ಎಂಬ ಎರಡು ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡನ್ನೂ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಎರಡೂ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಪೇಪರ್ 1 ಬಿಇ / ಬಿಟೆಕ್ ಕೋರ್ಸ್‌ಗಳ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪೇಪರ್ -2 ಬಿ.ಆರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಬಿ.ಪ್ಲಾನಿಂಗ್ ಕೋರ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಫ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜನವರಿ 2020 ರಿಂದ ಬಿ. ಪ್ಲ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕೋರ್ಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪೇಪರ್ - 3 ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.<ref>{{Cite web|url=https://jeemain.nta.nic.in/WebInfo/Handler/FileHandler.ashx?i=File&ii=7&iii=Y|title=Public Notice for JEE Mains 2020|website=NTA JEE Mains|publisher=National Testing Agency|access-date=11 January 2020}}</ref> ಜೆಇಇ ಮುಖ್ಯ (ಮೇನ್ಸ್), ಜೆಇಇ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಸ್ಥಿರ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಪೇಪರ್ -1 ಮೂರು ಗಂಟೆಗಳ ಅವಧಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಮೂರು ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ (ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ, ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಗಣಿತ) ಮೂವತ್ತು ಬಹು-ಆಯ್ಕೆ (ಒಂದು ಉತ್ತರ ಸರಿಯಾದ) ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರಗಳಿಗಾಗಿ 4 ಅಂಕಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತಪ್ಪಾದ ಉತ್ತರಗಳಿಗಾಗಿ 1 ಅಂಕವನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ವಿಷಯಕ್ಕೆ 20 + 5 ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಹೊಸ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಜನವರಿ 2020 ರಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ 20 ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು + 5 ಸಂಖ್ಯಾ ಪ್ರಕಾರದ (ಲೆಕ್ಕಗಳ ರೀತಿಯ) ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರಗಳಿಗಾಗಿ 4 ಅಂಕಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯಾ ಪ್ರಕಾರದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಂದ ಯಾವುದೇ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.<ref>{{Cite web|url=https://jeemain.nta.nic.in/WebInfo/Handler/FileHandler.ashx?i=File&ii=7&iii=Y|title=JEE Main Public Notice 2020|website=NTA JEE Main 2020|publisher=National Testing Agency|access-date=11 January 2020}}</ref> 2013 ರಿಂದ 2016 ರವರೆಗೆ, ಜೆಇಇ ಮುಖ್ಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ర్యాంಕನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡನೇ ತರಗತಿ ಶಾಲಾ ಮಂಡಳಿ (ಬೋರ್ಡ್) ನಡೆಸುವ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಅಂಕಗಳಿಗೆ 40% ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/home/education/entrance-exams/40-weightage-to-class-XII-marks-in-JEE/articleshow/16677482.cms|title=40% weightage to class XII marks in JEE|date=Oct 5, 2012|publisher=[[ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯ]]}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.hindustantimes.com/education/class-12-marks-will-not-impact-jee-main-rank/story-0TFgk24R6Gt1pougm34peM.html|title=Class 12 marks will not impact JEE Main rank: HRD ministry|date=April 8, 2016|publisher=[[Hindustan Times]]}}</ref> === ಪ್ರತಿ ವರ್ಷದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ === ಜೆಇಇ ಮುಖ್ಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿರುವಂತೆ 2016 ರಲ್ಲಿ, ಹಿಂದಿನ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕಡಿಮೆ ಆಕಾಂಕ್ಷಿಗಳು ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. 2014 ರಲ್ಲಿ ಜೆಇಇ ಮೇನ್‌ಗಾಗಿ ಅತಿಹೆಚ್ಚು 13.56 ಲಕ್ಷ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು.<ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in|title=JEE (Mains) 2014: 14 lakh candidates appeared for the exam : News|last=|first=|date=|publisher=}}</ref> {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ |- | 2020 (ಏಪ್ರಿಲ್) | ಮುಂದೂಡಲಾಗಿದೆ ( COVID-19 ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ) |- | 2020 (ಜನವರಿ) |     921,261 <ref>{{Cite web|url=https://jeemain.nta.nic.in/WebInfo/Handler/FileHandler.ashx?i=File&ii=205&iii=Y}}</ref> {{decrease}} |- | 2019 |     929,198 <ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/education/nta-jee-main-april-2019-rise-in-number-of-engineering-exam-takers-total-registration-lesser-5666233|title=JEE Main 2019: In April, 9.35 lakh candidates registered; January was 9.29 lakh -The Indian Express|website=The Indian Express|access-date=2019-04-29}}</ref> {{decrease}} |- |- | 2018 | 1,043,739 <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/home/education/news/iit-jee-main-2018-10-5-lakh-students-appeared-for-the-examination/articleshow/63677318.cms|title=IIT JEE Main 2018: 10.5 lakh students appeared for the examination - Times of India|website=The Times of India|access-date=2019-08-15}}</ref> {{decrease}} |- | 2017 | 1,186,454 <ref>{{Cite web|url=http://cbse.nic.in/newsite/prunit/Press%20Release%20-%20JEE%20(Main)%202017%20Result.pdf|title=RESULT OF JEE (MAIN) 2017|date=27 April 2017|website=cbse.nic.in|publisher=National Informatics Centre|access-date=7 November 2017}}</ref> {{decrease}} |- | 2016 | 1,194,938 <ref name="2016IndiaToday">{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/education/story/cbse-jee-main-results-2016/1/652760.html|title=CBSE JEE Main 2016: Check out the result analysis here!|website=27 April 2016|publisher=India Today|access-date=7 November 2017|archive-date=16 ನವೆಂಬರ್ 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171116010622/http://indiatoday.intoday.in/education/story/cbse-jee-main-results-2016/1/652760.html|url-status=dead}}</ref> {{decrease}} |- | 2015 | 1,304,495 <ref name="2015applicant">{{Cite web|url=https://engineering.careers360.com/articles/jee-main-registrations-stats-2014-vs-2015|title=JEE Main Registrations Stats: 2014 vs 2015|website=2 March 2014|publisher=Careers360|access-date=7 November 2017|archive-date=7 ನವೆಂಬರ್ 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107171323/https://engineering.careers360.com/articles/jee-main-registrations-stats-2014-vs-2015|url-status=dead}}</ref> {{decrease}} |- | 2014 | 1,356,805 <ref name="2014applicant">{{Cite web|url=https://www.shiksha.com/b-tech/articles/jee-main-2014-result-analysis-blogId-8084|title=JEE Main 2014 Result Analysis|website=7 May 2014|publisher=Shiksha|access-date=7 November 2017|archive-date=8 ಮಾರ್ಚ್ 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210308133323/https://www.shiksha.com/b-tech/articles/jee-main-2014-result-analysis-blogId-8084|url-status=dead}}</ref> {{increase}} |- | 2013 | 1,282,000 <ref name="applicant">{{Cite web|url=http://www.jagranjosh.com/articles/number-of-applicants-for-jee-main-decreased-in-2015-1420713121-1|title=Number of applicants for JEE Main decreased in 2015|date=1 April 2017|website=8 January 2016|publisher=Jagran Josh|access-date=29 April 2017|archive-date=29 ಏಪ್ರಿಲ್ 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170429000805/http://www.jagranjosh.com/articles/number-of-applicants-for-jee-main-decreased-in-2015-1420713121-1|url-status=dead}}</ref> {{increase}} |- | 2012 |     479,651 <ref>{{Cite web|url=http://iitk.ac.in/new/data/jee-report/JEE-2012%20Report.pdf|title=JEE 2012 Report|last=|first=|date=|website=|access-date=}}{{Dead link|date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |} == ಜೆಇಇ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ == ಜೆಇಇ-ಮೇನ್ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಅಂಕಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಜೆಇಇ-ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. 2018 ರಲ್ಲಿ, 224,000 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಜೆಇಇ-ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು,<ref>{{Cite web|url=https://www.jeeadv.ac.in/Eligibility-Criteria.html|title=Eligibility Criteria For Indian Nationals (including PIO/OCI For Appearing In Jee (Advanced) 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180907125209/https://www.jeeadv.ac.in/Eligibility-Criteria.html|archive-date=2018-09-07}}</ref> ಇದು 2017 ರಲ್ಲಿ 220,000 ಮತ್ತು 2016 ರಲ್ಲಿ 200,000 ದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web|url=http://m.indiatoday.in/education/story/cbse-jee-main-results-2016/1/652760.html|title=CBSE JEE Main 2016: Check out the result analysis here!|date=27 April 2016|publisher=India Today|access-date=23 ಮೇ 2020|archive-date=25 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171025190016/http://m.indiatoday.in/education/story/cbse-jee-main-results-2016/1/652760.html|url-status=dead}}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist}} {{Interwikineeded}} kjsql4ge3fukyv8kglh7u525kmb7b4p 0 131952 1428417 1354221 2026-09-16T11:53:37Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428417 wikitext text/x-wiki {{Infobox Musical artist|Name=ಡಾ. ಪ್ರಿಯದರ್ಶಿನಿ|Background=solo_singer|image=Dr. Priyadarshini.jpg|birth_place=ಚನೈ, [[ತಮಿಳುನಾಡು]], [[ಭಾರತ]]|Genre=ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ, [[ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ]], [[ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ]], ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಗೀತ|Occupation=ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿ, ಸಂಗೀತ ಸಂಶೋಧಕಿ|website=https://www.priyadarshini.sg|Label=|caption=|Birth_name=ಪ್ರಿಯದರ್ಶಿನಿ|yearsactive=2000}} '''ಡಾ. ಪ್ರಿಯದರ್ಶಿನಿ''' ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದ [[ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯನ|ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿ]], ಸಂಗೀತ ಸಂಶೋಧಕಿ,<ref>Research Article Presentaion<nowiki/>http://admin.crrps.in/uploads/roots/previous/pdf/May2019.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201008111743/http://admin.crrps.in/uploads/roots/previous/pdf/May2019.pdf |date=2020-10-08 }}</ref> <ref name=":0">https://starofmysore.com/priyadarshini-becomes-the-first-playback-singer-to-receive-ph-d/</ref> <ref>https://www.thehindu.com/entertainment/music/playback-singer-priyadarshini-documents-100-years-of-film-music/article36647462.ece</ref>ಪ್ರಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಭಾರದ್ವಾಜ್ ಸಂಯೋಜನೆಯ 'ಕಾದಲ್ ಡಾಟ್ ಕಾಮ್' ಎಂಬ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಹಿರಿಯಗಾಯಕ [[ಹರಿಹರನ್]] ಅವರೊಂದಿಗೆ ಯುಗಳ ಗೀತೆ ಹಾಡುವ ಮೂಲಕ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಿನಿ ಗಾಯನ ವೃತ್ತಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಹಲವಾರು ಹಿಟ್ ಹಾಡುಗಳು ನೀಡುವುದರೊಂದಿಗೆ ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು, ಕನ್ನಡ, ಮಲಯಾಲಂ ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ <ref>{{Cite web |url=https://www.mysoorunews.com/101st-convocation-of-university-of-mysore-priyadarshini-first-indian-playback-singer-to-receive-phd/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2021-09-18 |archive-date=2021-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210918004934/https://www.mysoorunews.com/101st-convocation-of-university-of-mysore-priyadarshini-first-indian-playback-singer-to-receive-phd/ |url-status=dead }}</ref> ಗಾಯಕಿಯಾಗಿ ತಮ್ಮದೇಯಾದ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite web |url=http://mio.to/artist/Priyadarshini |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2020-10-05 |archive-date=2020-10-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201002023021/https://mio.to/artist/Priyadarshini |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.deccanherald.com/content/70077/all-ears-melodious-nostalgic-numbers.html</ref>ಇವರು [[ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದಲ್ಲಿ ೧೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಸಿನಿಮಾ ಸಂಗೀತ ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನ ಎಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿ ೧೦೮೦ ಪುಟಗಳ <ref name=":0" />ಮಹಾಪ್ರಬಂಧದೊಂದಿಗೆ ‌ಪಿಎಚ್‌.ಡಿ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪಡೆದ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ<ref name=":1">https://archive.org/details/saamagana-indian-classical-music-magazine-july-2018/page/12/mode/2up?q=Priyadarshini</ref><ref name=":2">https://www.imdb.com/name/nm11862946/</ref><ref name=":3">https://itunes.apple.com/by/artist/priyadarshini/107059786</ref><ref name=":0" /><ref>https://cinilahari.in/category/ಸಿನಿ-ಸುದ್ದಿ/page/2/</ref> == ಜನನ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ == ಪ್ರಿಯದರ್ಶಿನಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಚನೈನಲ್ಲಿ ರಾಮ್ ಹಾಗೂ ಸುಮತಿ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಜನಿಸಿದರು. ೫ ನೇ ತರಗತಿವರೆಗೆ ದೋಹದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿ ನಂತರ ಸಿಂಗಪೂರ್ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥವಿಕ, ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣ ನಾರ್ತಲ್ಯಾಂಡ್ ಸ್ಕೂಲ್ ನಲ್ಲಿ ಓದಿ, ನನ್ಯಾಂಗ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಕಲ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಅಂಡ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಮುಗಿಸಿದರು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿದೆಸೆಯಿಂದಲ‍ಲೇ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಪುರಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಆಸಕ್ತಿಯಿದ್ದ ಇವರು ಮೊದಲಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತಾಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref>Music is her world – Deccan Herald – Internet Edition. Archive.deccanherald.com (2006-01-29). Retrieved on 2017-10-24.</ref> ಸಿನಿಮಾ ಗಾಯನಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ವಾಯ್ಸ್ ಕಲ್ಚರ್ಗಾಗಿ ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ, ಆಲಾಪ್, ಠುಮರಿಗಳನ್ನು ಕಲೆತರು ಹಾಗೂ ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ ಬೋರ್ಡ್ ಆಫ್ ರಾಯಲ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್, ಲಂಡನ್ ನಿಂದ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಗೀತ ಕಲಿತರು. == ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ == ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಭಾರದ್ವಾಜ್ ಸಂಯೋಜನೆಯ ತಮಿಳಿನ 'ಕಾದಲ್ ಡಾಟ್ ಕಾಮ್' ಎಂಬ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಹಿರಿಯಗಾಯಕ [[ಹರಿಹರನ್]] ಅವರೊಂದಿಗೆ ಯುಗಳ ಗೀತೆ ಹಾಡುವ ದೊಡ್ಡ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿತು ನಂತರ ಶಿವಾಜಿ ಗಣೇಸನ್ ಪುತ್ರ ಪ್ರಭು ಅಭಿಸನಯ ‘ಕುಸ್ತಿ’ ಚಿತ್ರ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಯಶಸ್ಸು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ನೇರ್ಮುಗಂ, ವಿನ್, ನಂದಿ, ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನ್ ಸರ್ಜಾ ಅಭಿನಯದ ಗಿರಿ, ಸಿಂಹಬಲುಡು, ಮಾಣಿಕ್ಯಂ 420 ಚಿತ್ರಗಳು ಪ್ರಮುಕವು.<ref>{{Cite web |url=http://archive.deccanherald.com/Deccanherald/Jan292006/enter1030202006128.asp |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2020-10-05 |archive-date=2015-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150630204743/http://archive.deccanherald.com/Deccanherald/Jan292006/enter1030202006128.asp |url-status=dead }}</ref> "ಅಜ್ಜು" ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ರಾಜೇಶ್ ರಾಮನಾಥ್ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನದ ಹಾಡಿಗೆ ಹಾಡುವ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟರು. ಕನ್ನಡದ ಖ್ಯಾತ ನಟ [[ಯಶ್(ನಟ)|ಯಶ್]] ಆಭಿನಯದ 'ರಾಕಿ' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ  [[ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ]]ರೊಂದಿಗೆ ಯುಗಳಗೀತೆ ಹಾಡಿರುವುದು ವಿಶೇಷ. ಚಲುವಿನ ಚಿತ್ತಾರ, ಜ್ಯೂಲಿ, ನನ್ನೆದೆಯ ಹಾಡು, ಸೀನ, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ರಮೇಶ್ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳು ಸೇರಿ ಸುಮಾರು110 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಭಾರದ್ವಾಜ್ [[ಹಂಸಲೇಖ]] [[ಮನೋ ಮೂರ್ತಿ]], [[ಗುರುಕಿರಣ್]], ಡಿ.ಇಮಾನ್, ಆರ್. ಪಿ. ಪಟ್ನಾಯಕ್, [[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]], ರಾಜೇಶ್ ರಾಮನಾಥ್, [[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]], ಎಸ್.ಎ. ರಾಜಕುಮಾರ್, ವೆಂಕಟ್, ಗಣೇಶ ನಾರಾಯಣ್, [[ಎಂ.ಎನ್.ಕೃಪಾಕರ್|ಎಂ.ಎನ್. ಕೃಪಾಕರ್]], , ಸಿ. ಆರ್. ಬಾಬಿ, ಎ.ಟಿ.ರವೀಶ್ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಇತ್ತೀಚಿನ ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಾನ್ ದಾನ್ ಬಾಲಾ ಚಿತ್ರದ ಧ್ವನಿಸುರುಳಿಯನ್ನು ಆಸ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ [[ಎ. ಆರ್. ರಹಮಾನ್‌|ಎ.ಆರ್.ರಹಮಾನ್]] ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು.<ref>http://www.thehindu.com/features/cinema/cinema-reviews/audio-beat-naan-thaan-bala-story-and-songs-that-impress/article5590134.ece</ref> ಇವರು [[ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದಲ್ಲಿ ೧೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಸಿನಿಮಾ ಸಂಗೀತ ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನ ಎಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿ ೧೦೮೦ ಪುಟಗಳ <ref name=":0" />ಮಹಾಪ್ರಬಂಧದೊಂದಿಗೆ ‌ಪಿಎಚ್‌.ಡಿ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪಡೆದ ಭಾರತೀಯ ಮೊದಲ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿ ಯಾಗಿದ್ದಾರೆ<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /><ref name=":0" /> == ಡಿಸ್ಕೋಗ್ರಫಿ == === ಹಾಡಿರುವ ಕೆಲ ಚಲನಚಿತ್ರ ಗೀತೆಗಳು === {| class="wikitable sortable" |+ !ವರ್ಷ !ಚಲನಚಿತ್ರ !ಭಾಷೆ !ಹಾಡು !ಸಹ-ಗಾಯಕ (ರು) !ಸಾಹಿತ್ಯ !ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- |೨೦೦೩ |''ಕಾದಲ್ ಡಾಟ್ ಕಾಮ್'' |[[ತಮಿಳು]] |"ಕಾದಲ್ ಕಾದಲ್" |[[ಹರಿಹರನ್]] |ಪಳನಿ ಭಾರತಿ |ಭಾರದ್ವಾಜ್ |<ref>https://open.spotify.com/track/3rdtt94IzlAIRv1vTBlXZT</ref><ref>https://www.allmusic.com/album/kadhal-dot-com-mw0002242202</ref> |- |೨೦೦೪ |''ಅಜ್ಜು'' |[[ಕನ್ನಡ]] |"ಇ ಪ್ರೇಮದರಂಬ" |[[ರಾಜೇಶ್ ಕೃಷ್ಣನ್]] |ಪಳನಿ ಭಾರತಿ |ರಾಜೇಶ್ ರಾಮನಾಥ್ |<ref>https://chiloka.com/movie/ajju-2004#movie_crew_list</ref> |- |೨೦೦೪ |''ಗಿರಿ'' |[[ತೆಲುಗು]] |"ಬೊಮ್ಮನಾ ವಾರಿ" |ಕಾರ್ತಿಕ್ |ಮುತ್ತು |ಡಿ. ಇಮಾನ್ |<ref>https://open.spotify.com/album/2qr0GDShDSu5X2L2fuMAee</ref> |- |೨೦೦೫ |''ನ್ಯೂಸ್'' |[[ಕನ್ನಡ]] |"ಗೀರ ಗೀರ" |ಕೆಕೆ |ಕವಿರಾಜ್ |[[ಗುರುಕಿರಣ್]] | |- |೨೦೦೬ |''ಕುಸ್ತಿ'' |[[ತಮಿಳು]] |"ಮಸಾಲ ಮಹಾರಾಣಿ" |ರಂಜಿತ್ |ಪಾ. ವಿಜಯ್ |ಡಿ. ಇಮಾನ್ | |- |೨೦೦೬ |''ಜೂಲಿ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |"ನವನಿತಾ ಚೋರಾ" | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ರಾಜೇಶ್ ರಾಮನಾಥ್ | |- |೨೦೦೬ |''ಜೂಲಿ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |"ನವನಿತಾ ಚೋರಾ" | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ರಾಜೇಶ್ ರಾಮನಾಥ್ | |- |೨೦೦೭ |''ಮಾಣಿಕ್ಯಂ 420'' |[[ತೆಲುಗು]] |"ಚಿನ್ನ ಪಗುಲುನ್ನಾ ಪಡವ" | |ಭುವನ ಚಂದ್ರ |ಭಾರದ್ವಾಜ್ | |- |೨೦೦೭ |''ಹೆತ್ತರೆ ಹೆಣ್ಣನ್ನೇ ಹೆರಬೇಕು'' |[[ಕನ್ನಡ]] |"ನನ್ನಿಂದ ನೀನೆಂಡು" |ಚೇತನ್ ಸೊಸ್ಕಾ |ಜಯಂತ್ ಕಾಯಿಕೀಣಿ |[[ಮನೋ ಮೂರ್ತಿ]] | |- |೨೦೦೭ |''ಚೆಲುವಿನಾ ಚಿತ್ತಾರ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಕೆಂಡೋಲೆ ಕಣೆ | |[[ಎಸ್.ನಾರಾಯಣ್|ಎಸ್. ನಾರಾಯಣ್]] |[[ಮನೋ ಮೂರ್ತಿ]] | |- |೨೦೦೭ |''ಚೆಲುವಿನಾ ಚಿತ್ತಾರ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಬೈಟು ಕಾಫಿ |ಚೇತನ್ ಸೊಸ್ಕಾ |[[ಎಸ್.ನಾರಾಯಣ್|ಎಸ್. ನಾರಾಯಣ್]] |[[ಮನೋ ಮೂರ್ತಿ]] | |- |೨೦೦೮ |''ಬಿಡ್ಡಾ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಮುಂಜಾನೆ ನೀ |[[ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್]] |ಪಂಚಜನ್ಯ |ವೆಂಕಟ್-ನಾರಾಯಣ್ | |- |೨೦೦೮ |''ಮುರಾನೆ ಕ್ಲಾಸ್ ಮಂಜಾ'' ''ಬಿ.ಕಾಂ ಭಾಗ್ಯ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಉಸಿರೇ ನೀ ಮಥನಾಡೆ |ಕೇಶವ್ ಪ್ರಸಾದ್ |ಪಂಚಜನ್ಯ |ವೆಂಕಟ್-ನಾರಾಯಣ್ | |- |೨೦೦೮ |''ರಮ್ಯಾ ರಕ್ಷಿತಾ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಅಂಬರಾವಿಲ್ಲಡೆ | |ವೇಣು |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೮ |''ರಮ್ಯಾ ರಕ್ಷಿತಾ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಸುವಲಿ ಸುವವಾಲಿ |ಶ್ರೀಹರಿ |ವೇಣು |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೮ |''ರಮ್ಯಾ ರಕ್ಷಿತಾ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಪ್ರಾಣಾಯದ ಮಾಥು |ಅಜಯ್ ವಾರಿಯರ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೮ |''ಹ್ಯಾಪಿ ನ್ಯೂ ಇಯರ್'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ನೀನೇನಾ ನೀನೇನಾ |[[ರಾಜೇಶ್ ಕೃಷ್ಣನ್]] |ಶ್ರೀಧರ್ ಶಂಕರ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೮ |''ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಚಿಕ್ಕಮಲ್ಲಿಗೆ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಓ ವಸುಂದರ |ಚಿನ್ಮಯಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] | |- |೨೦೦೮ |''ಚೆಲ್ಲಾಟದ ಹುಡುಗರು'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಮನಸೇ ಮನಸೇ |ಚೇತನ್ ಸೊಸ್ಕಾ |ರಾಮನಾರಾಯ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೮ |''ರಾಕಿ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಸ್ನೇಹದ ಚಿಗುರು |[[ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ]] |ಪಂಚಜನ್ಯ |ವೆಂಕಟ್-ನಾರಾಯಣ್ | |- |೨೦೦೯ |''ನಿರುದ್ಯೋಗಿ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಥಾನೆ ಥಾನೆ |[[ರಾಜೇಶ್ ಕೃಷ್ಣನ್]] |ಶ್ರೀಧರ್ ಶಂಕರ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೯ |''ನಿರುದ್ಯೋಗಿ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ರಂಗೀನಾ ರಂಗೋಲಿ |[[ರಾಜೇಶ್ ಕೃಷ್ಣನ್]] |ಶ್ರೀಧರ್ ಶಂಕರ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೯ |''ನನ್ನೆದೆಯ ಹಾಡು'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಹೇಗೇಕೊ ಕಣೆ |[[ರಾಜೇಶ್ ಕೃಷ್ಣನ್]] |ವೇಣು |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೯ |''ಸೀನ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಹೇಗೇಕೊ ಕಣೆ | |ವೇಣು |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೦೯ |''ಅದೃಷ್ಟ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ನಿಲವೇ ನಿಲವೆ |ಅನೂಪ್ ಚಂದ್ರ |ಎಂ ಎನ್ ಕೃಪಕರ್ |[[ಎಂ.ಎನ್.ಕೃಪಾಕರ್]] | |- |೨೦೧೦ |''ತಿಪ್ಪಾರಳ್ಳಿಯ ತರ್ಲೆಗಳು'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಚಮ್ ಚಮ್ |[[ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್]] |ಎಂ ಎನ್ ಕೃಪಕರ್ |[[ಎಂ.ಎನ್.ಕೃಪಾಕರ್]] | |- |೨೦೧೦ |''ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ರಮೇಶ್'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಸಂಥಿಂಗ್ ಸಂಥಿಂಗ್ |[[ರಾಜೇಶ್ ಕೃಷ್ಣನ್]] |ವೇಣು |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೧೦ |''ಯಕ್ಕಾ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಥೆಲಿ ಮನಸು | |ಎಂ ಎನ್ ಕೃಪಕರ್ |[[ಎಂ.ಎನ್.ಕೃಪಾಕರ್]] | |- |೨೦೧೦ |''ಯಕ್ಕಾ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಹರುಶಕ್ಕೆ | |ಎಂ ಎನ್ ಕೃಪಕರ್ |[[ಎಂ.ಎನ್.ಕೃಪಾಕರ್]] | |- |೨೦೧೦ |''ಜಯಹೇ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಚೆಲುವೆ |[[ಎಂ.ಎನ್.ಕೃಪಾಕರ್]] |ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಮಂಜು |[[ಎಂ.ಎನ್.ಕೃಪಾಕರ್]] | |- |೨೦೧೧ |''ನಂದಿ'' |[[ತಮಿಳು]] |ಮಯಂಗಿನೆನ್ ಮಯಂಗಿನೆನ್ |ಮುಕೇಶ್ |ಮುತ್ತು ವಿಜಯನ್ |ಭಾರದ್ವಾಜ್ | |- |೨೦೧೧ |''ಶ್ರೀ ನಾಗಶಕ್ತಿ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಬಾರಮ್ಮ ಒಲಿದು |ಬದರಿ ಪ್ರಸಾದ್ |ಗೊತುರಿ |ಆರ್ ಎಸ್ ಗಣೇಶ ನಾರಾಯಣ್ | |- |೨೦೧೧ |''ಶಂಕರಂಕೋವಿಲ್'' |[[ತಮಿಳು]] |ಪುಲಿ ವರುತು |ಮುಕೇಶ್ |ಸ್ನೇಹನ್ |ರಜಿನಿ | |- |೨೦೧೨ |''ಸಿಂಹ ಬಲುಡು'' |[[ತೆಲುಗು]] |ನೀ ಕಣ್ಣುಲಾ |ಮುರಳೀಧರ್ |ಆದಿ ಶ್ಯಾಮ್ |ಮಣಿ ಶರ್ಮಾ | |- |೨೦೧೨ |''ಸಿಂಹ ಬಲುಡು'' |[[ತೆಲುಗು]] |ಚಲನ್ಗ |ರಾಮು |ಆದಿ ಶ್ಯಾಮ್ |ಮಣಿ ಶರ್ಮಾ | |- |೨೦೧೨ |''ಹಾಯ್ ಕೃಷ್ಣ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ರೋಮಾಂಚನ | |ವೇಣು |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೧೨ |''ಹಾಯ್ ಕೃಷ್ಣ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಮಿಂಚಾಗಿ ಬಾನಿಂದ |ನವೀನ್ |ಶ್ರೀಧರ್ ಶಂಕರ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೧೩ |''ನೀನಂದ್ರೆ ಇಷ್ಟ ಕಣೋ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಇಷ್ಟಕಣೋ |[[ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್]] |ಶ್ರೀಧರ್ ಶಂಕರ್ |ರಾಜೇಶ್ ರಾಮನಾಥ್ | |- |೨೦೧೪ |''24 ಕ್ಯಾರೆಟ್'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಹೀಗೆತಕೆ | |ಶ್ರೀಧರ್ ಶಂಕರ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೧೪ |''ನಾನ್ ದಾನ್ ಬಾಲ'' |[[ತಮಿಳು]] |ತಿರು ವಾಯ್ | |ವಾಲಿ |ವೆಂಕಟ್ ಕೃಷಿ | |- |೨೦೧೪ |''ನಾನ್ ದಾನ್ ಬಾಲ'' |[[ತಮಿಳು]] |ಉಯಿರೆ ಉಣಕ್ಕಾಗ |ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ |ನಾ. ಮುತ್ತುಕುಮಾರ್ |ವೆಂಕಟ್ ಕೃಷಿ | |- |೨೦೧೪ |''ವಿನ್'' |[[ತಮಿಳು]] |ಎನ್ ಕಾಧಲ್ |ವಿ.ವಿ.ಪ್ರಸನ್ನ |ಗುರು ಪ್ರಕಾಶ್ |ಯು.ಕೆ.ಮುರಳಿ | |- |೨೦೧೫ |''ಮುತ್ತಿನ ಮಳೆಯಲಿ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ನೀ ಒಲವಿನಾ |ಸಂತೋಷ್ ವೆಂಕಿ |ಉಮಾ ಶಂಕರ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೧೫ |''ಮುತ್ತಿನ ಮಳೆಯಲಿ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಏನು ಹೇಳು ಮೆಲ್ಲನೆ |ಅವಿನಾಶ್ ಚೆಬ್ಬಿ |ಮಂಜು ಸಾಗರ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ | |- |೨೦೧೬ |ನೇರ್ಮುಗಂ |[[ತಮಿಳು]] |ಕಣ್ಣುಕ್ಕು ಮೈ | |ಮುರಳಿ ಕೃಷ್ಣ |ಮುರಳಿ ಕೃಷ್ಣ | |- |೨೦೧೯ |[[ಝಾನ್ಸಿ ಐ. ಪಿ. ಎಸ್|''ಝಾನ್ಸಿ ಐ.ಪಿ.ಎಸ್'']] |[[ಕನ್ನಡ]] |ಅನುರಾಗದ ಅಲೆಯಲಿ | |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಎಂ.ಎನ್.ಕೃಪಾಕರ್]] | |} === ಹಾಡಿರುವ ಕೆಲ ಚಲನಚಿತ್ರೇತರ ಗೀತೆಗಳು=== {| class="wikitable sortable" !ವರ್ಷ !ಧ್ವನಿಸು . !ಭಾಷೆ !ಹಾಡು !ಸಹ-ಗಾಯಕ (ರು) !ಸಾಹಿತ್ಯ !ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ !ಆಡಿಯೋ ಲೇಬಲ್ |- |೨೦೦೫ |ಶಕ್ತಿ ಮುರುಗನ್ |[[ತಮಿಳು]] |ವಾ ಮುರುಗಾ ವಾ | |ಎಸ್.ಬಾಲನ್ |ಸುಂದರಂ |ಸಿಂಗ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ |- |೨೦೦೫ |ಶಕ್ತಿ ಮುರುಗನ್ |[[ತಮಿಳು]] |ಶಿವ ಬಾಲನೆ ನೀ | |ಎಸ್.ಬಾಲನ್ |ಸುಂದರಂ |ಸಿಂಗ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ |- |೨೦೦೬ |ಗಾನಾ ಮಸ್ತಿ |[[ಹಿಂದಿ]] |ದಿಲ್ ದೇ ದಿಲ್ ದೇ | |ಬಿಪಿನ್ ಕುಮಾರ್ |ಚರಣ್ ಸಾರಥಿ | |- |೨೦೦೭ |ಕೃಷ್ಣ ಗಾನಂ |[[ತಮಿಳು]] |ಹರಿ ಗೋವಿಂದ | |ಅನಂತ್ |ಶೇಖರ್ ಎಸ್ |ಸಿಂಗ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತಂ |[[ತಮಿಳು]] |ನಾಧಂದನಾದ | |ಕಾದಲ್ ಮತಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತಂ |[[ತಮಿಳು]] |ಸಾಯಿಬಾಬಾ ಭಗವಾನ್ | |ಕಾದಲ್ ಮತಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತಂ |[[ತಮಿಳು]] |ಸಾಯಿ ಸುಪ್ರಭಾತಮ್ | |ಕಾದಲ್ ಮತಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತಂ |[[ತಮಿಳು]] |ಪುತ್ತಮ್ ಪುಧು ಒಲಿ | |ಕಾದಲ್ ಮತಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತಂ |[[ತಮಿಳು]] |ನಂದ ಲಾಲ | |ಕಾದಲ್ ಮತಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತಂ |[[ತಮಿಳು]] |ವಿಲ್ಲೈ ಎಂದುಮ್ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಕಾದಲ್ ಮತಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತಂ |[[ತಮಿಳು]] |ಮಾಯಾಕಣ್ಣನೋ | |ಕಾದಲ್ ಮತಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ಪಾದವ | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ಕನ್ನಡ]] |ನಂದಲಾಲಾ | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಸತ್ಯ ಸಾಯಿ | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಜೈ ಜೈ ಸಾಯಿ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಮೂಡಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಚುಕ್ಕಿ | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಬಂಗಾರ ಬೇಡಾ | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಕಳ್ಳ ಕೃಷ್ಣನ ತುಂಟಾಟ | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ಕನ್ನಡ]] |ರಾಮನಾಗಿ ಬಂದೆ | |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ತೆಲುಗು]] |ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಮಂತ | |ಭುವನಚಂದ್ರ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ತೆಲುಗು]] |ನೀ ತೊಡುಂಟೆ | |ಭುವನಚಂದ್ರ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ತೆಲುಗು]] |ದ್ವಾರಕವಾಸ | |ಭುವನಚಂದ್ರ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ತೆಲುಗು]] |ಶರಣನ್ನೇ ವಾರಿನಿ | |ಭುವನಚಂದ್ರ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ತೆಲುಗು]] |ನಂದ ಲಾಲಾ | |ಭುವನಚಂದ್ರ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೭ |ಸಾಯಿ ಸಂಗೀತ್ |[[ತೆಲುಗು]] |ರಾಮುಡೈ ವಚ್ಚಾವು |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಭುವನಚಂದ್ರ |[[ಕೆ. ಕಲ್ಯಾಣ್]] |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಪರಿಚಯಾತ್ಮಕ ನುಡಿ | |ತಿರು ದಾಸರು |ತಿರು ದಾಸರು |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಮಥುರಾಪುರ ಪಾವನಗೊಳಿಸಿ | |ನವೀನ್ ರಾಯ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಪಾಹಿ ಪಾಹಿ ಜಗನ್ ಮೋಹನ | |ನಾರಾಯಣ ತೀರ್ಥರು |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ದೇವಕಿ ನಂದಾ ನಂದ ಮುಕುಂದ | |ನವೀನ್ ರಾಯ್, ಸುಮಿ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ತ್ವಾಮೇವ ಶರಣಂ | |[[ಅನ್ನಮಾಚಾರ್ಯ|ಶ್ರೀ ಅನ್ನಮಾಚಾರ್ಯರು]] |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಸಮುದಿತ ಮಧನೆ | |[[ಜಯದೇವ|ಜಯದೇವ ಅಷ್ಟಪದಿ]] |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಯಾದವ ನೀ ಬಾ | |[[ಶ್ರೀ ಪುರಂದರದಾಸರು|ಶ್ರೀ ಪುರಾಂದರ ದಾಸರು]] |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ತಿಲ್ಲಾನ | |ಮಧುರೈ ಎನ್ ಕೃಷ್ಣನ್ |ಲತಾ ರಾಮಚಂದ್ |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೮ |ಮಥುರಾ ಮಧುರಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಲಾಲಿ | |ನವೀನ್ ರಾಯ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಲಹರಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ ಪ್ರಿಯಾ |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಓಂ ರಾಮಬದ್ರಾಯ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ ಪ್ರಿಯಾ |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಅಧಾರಂ ಮಧುರಾಮ್ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ ಪ್ರಿಯಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಚೈತ್ರ ಶುಕ್ಲಾ | |ನವೀನ್ ರಾಯ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ ಪ್ರಿಯಾ |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶುದ್ಧ ಬ್ರಹ್ಮ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ ಪ್ರಿಯಾ |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಪ್ರಸನ್ನಂಗ ರಾಗಂ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ ಪ್ರಿಯಾ |[[ಕನ್ನಡ]] |ಆರತಿ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ ಪ್ರಿಯಾ |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ವಂದೆ ಸಂತಮ್ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ್ ಪ್ಯಾರಿ |[[ಹಿಂದಿ]] |ಚೈತ್ರಾ ಶುಕ್ಲಾ | |ನವೀನ್ ರಾಯ್ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ್ ಪ್ಯಾರಿ |[[ಹಿಂದಿ]] |ಆರತಿ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ್ ಪ್ಯಾರಿ |[[ಹಿಂದಿ]] |ಪ್ರೇಮಾ ಮುದಿತಾ ಮಾನ್ಸೆ ಕಹೋ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೦೯ |ರಾಮ್ ಪ್ಯಾರಿ |[[ಹಿಂದಿ]] |ರಾಮ್ ಕಹೋ | |ಸುಮತಿ |ಎ ಟಿ ರವೀಶ್ |ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ |- |೨೦೧೬ |''ಮೋದಕಪ್ರಿಯ ಗಣರಾಜ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಮೂಷಿಕ ವಾಹನಾ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮೋದಕಪ್ರಿಯ ಗಣರಾಜ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಮುದಾಕರಾತ್ತ ಮೋದಕಂ | |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮೋದಕಪ್ರಿಯ ಗಣರಾಜ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಮಹಾಗಣಪತಿಂ | |[[ಮುತ್ತುಸ್ವಾಮಿ ದೀಕ್ಷಿತ|ಮುತ್ತುಸ್ವಾಮಿ ದೀಕ್ಷಿತರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮೋದಕಪ್ರಿಯ ಗಣರಾಜ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಪ್ರಣಮ್ಯ ಶಿರಸಾದೇವಂ | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮೋದಕಪ್ರಿಯ ಗಣರಾಜ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಕೈಲಾಸ ಶಿಖರವರೆ (ಲಾಲಿ) | |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮಹಾರುದ್ರಂ ಮಹದೇಶ್ವರಂ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶ್ರೀ ಮಹದೇಶ್ವರ ಸುಪ್ರಭಾತಂ | |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮಹಾರುದ್ರಂ ಮಹದೇಶ್ವರಂ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಓಂಕಾರ ಪ್ರಣವಮಂತ್ರ ಸ್ವರೂಪಂ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]], ಸುನಿಲ್, ವೇಣು |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮಹಾರುದ್ರಂ ಮಹದೇಶ್ವರಂ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶ್ರೀ ಮಹದೇಶ್ವರ ಪಂಚರತ್ನಂ | |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮಹಾರುದ್ರಂ ಮಹದೇಶ್ವರಂ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶ್ರೀ ಮಹದೇಶ್ವರ ಅಷ್ಟಾದಶನಾಮಾವಳಿ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಮಹಾರುದ್ರಂ ಮಹದೇಶ್ವರಂ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶ್ರೀ ಮಹದೇಶ್ವರ ಲಾಲಿ | |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಸ್ತೋತ್ರ ರತ್ನ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಗಣೇಶ ಪಂಚರತ್ನಂ | |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಸ್ತೋತ್ರ ರತ್ನ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶ್ರೀ ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಪಂಚರತ್ನಂ |ಅಜಯ್ ವಾರಿಯರ್ |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಸ್ತೋತ್ರ ರತ್ನ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶ್ರೀ ಶಿವಪಂಚಾಕ್ಷರ ಸ್ತೋತ್ರ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಸ್ತೋತ್ರ ರತ್ನ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಭುಜಂಗಂ | |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಸ್ತೋತ್ರ ರತ್ನ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಶ್ರೀ ಹನುಮಾನ್ ಪಂಚರತ್ನಂ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]], ಸುನಿಲ್ ಮಹದೇವ್ |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಸ್ತೋತ್ರ ರತ್ನ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ನಾರಾಯಣ ಸ್ತೋತ್ರಂ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಸ್ತೋತ್ರ ರತ್ನ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಕಾಲಭೈರವಾಷ್ಟಕಂ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೬ |''ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಸ್ತೋತ್ರ ರತ್ನ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ಅಚ್ಯುತಾಷ್ಟಕಂ | |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೭ |''ದೇವೀ ರಾಗತಾಳಲಯ ಮಾಲಿಕ'' |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ದೇವಿ ದಯಾಲಿನಿ ಭವಮೋಚನಿ | |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೭ |''ದಾಸಾಮೃತ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಬೇಗಬಾರೋ ನೀಲಮೇಘ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ವಾದಿರಾಜರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೭ |''ಸಕಲಬಲಂಬುಲು ನೂವೆ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ಸಕಲಬಲಂಬುಲು ನೂವೆ ಸರ್ವೇಶ್ವರ | |[[ಅನ್ನಮಾಚಾರ್ಯ|ಶ್ರೀ ಅನ್ನಮಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೭ |''ಹರಿಹರಸುತ'' |[[ತಮಿಳು]] |ಹರಿಹರಸುತನೇ ಶರಣಂ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಅಗಸ್ತ್ಯ|ಅಗಸ್ತ್ಯಮಹರ್ಶಿ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೮ |''ಅಯ್ಯಪ್ಪ ಶರಣ ಘೋಶ'' |[[ತಮಿಳು]] |ಕಡಲಲೆಯಾಯೈ ಭಕ್ತಕೂಟ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]], ಸತೀಶ್ ಆರ್ಯನ್, ಸುನಿಲ್ |ಸುಮತಿ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೮ |''ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ಬಾರಮ್ಮ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ಬಾರಮ್ಮ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |ಮ್ಯೂಗಸ್ ರೆಕಾಡ್ಸ್ |- |೨೦೧೮ |''ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ತಾಯೇ ವಾ'' |[[ತಮಿಳು]] |ಪೊನ್ಮಳೈ ತನಿಲೇ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |ಜಿ ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |ಮ್ಯೂಗಸ್ ರೆಕಾಡ್ಸ್ |- |೨೦೧೯ |''ಸಾವನ್ ಕೇ ಬಾದಲ್'' |[[ಹಿಂದಿ]] |ನೀಲೇ ಗಗನ್ ಮೇ | |ಅಭಿಷೇಕ್ ಚೊಖಾನಿ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ಗಜಲ್'' |[[ಉರ್ದು ಸಾಹಿತ್ಯ|ಉರ್ದು]] |ಜಿಂದಗಿಭರ್ ಧರ್ದಕೀ ಖಂಜರ್ ಚಲೆ | |ಮಹ್ಜಬೀನ್ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ನಾರೇಯಣ ನಾಮಾಮೃತಂ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ಶ್ರೀ ನಾರೇಯಣ ನಾಮಾಮೃತರಸ | |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ನಾರೇಯಣ ನಾಮಾಮೃತಂ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ಧಿಮಿ ಧಿಮಿ ಧಣ ಧಣ |[[ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ|ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ,]] [[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] ರಘುರಾಂ |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ನಾರೇಯಣ ನಾಮಾಮೃತಂ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ನಾನೇನು ಬಲ್ಲೆನೋ | |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ನಾರೇಯಣ ನಾಮಾಮೃತಂ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ರಾಮ ರಾಮ ಮುಕುಂದ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ನಾರೇಯಣ ನಾಮಾಮೃತಂ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಈ ದೇಹದೋಳಗಿದ್ದು | |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ನಾರೇಯಣ ನಾಮಾಮೃತಂ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಮಂಗಳಂ ಅಮರನಾರೇಯಣಗೆ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ಕಂಡೇನು ಶ್ರೀ ರಂಗನಾಥ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ನರುಡು ಗುರುಡನಿ ನಮ್ಮೇವಾರಮು |[[ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ|ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ]] |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ಕಂಡೇನು ಶ್ರೀ ರಂಗನಾಥ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಆತ್ಮಧ್ಯಾನಿಸೋ ಮನುಜ | |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ಕಂಡೇನು ಶ್ರೀ ರಂಗನಾಥ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ಅಂಡಜವಾಹನ ಕುಂಡಲಿಶಯನ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ಕಂಡೇನು ಶ್ರೀ ರಂಗನಾಥ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಇಲ್ಲಿ ನೀ ನಿವಾಸ ಮಾಡಿರುವುದೇನೋ | |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ಕಂಡೇನು ಶ್ರೀ ರಂಗನಾಥ'' |[[ಕನ್ನಡ]] |ಕಂಡೇನು ಶ್ರೀ ರಂಗನ |[[ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ|ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ]] |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ಕಂಡೇನು ಶ್ರೀ ರಂಗನಾಥ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ಏಕಾಕ್ಷರಮೇ ಬ್ರಹ್ಮಾಕ್ಷರಮೈ | |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ಕಂಡೇನು ಶ್ರೀ ರಂಗನಾಥ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ಮಂಗಳಂ ಶತಕೋಟಿ ಮನ್ಮಥಾಕಾರ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೧೯ |''ವನ್ಪುಲಿವಾಹನ ಶಬರೀಶ'' |[[ತಮಿಳು]] |ವರುವಾಯ್ ವಿರೈವಾಯ್ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |ಸಂಪ್ರದಾಯಕ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೨೦ |''ಕೈವಾರ ಯೋಗಿ (ಸಿಂಗಲ್)'' |[[ತೆಲುಗು]] |ಧಿಮಿಧಿಮಿ ಭೇರಿನೌಬತ್ತು |[[ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ|ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ]] [[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]], ರಘುರಾಂ |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೨೦ |''ನಮೋ ವೆಂಕಟೇಶಾಯ'' |[[ತೆಲುಗು]] |ನರುಡು ಗುರುಡನಿ |[[ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ|ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ]] |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೨೦ |ಶಿವ ಸ್ತೋತ್ರಂ |[[ಸಂಸ್ಕೃತ]] |ನಾಗೇಂದ್ರಹಾರಾಯ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಆದಿ ಶಂಕರ|ಶ್ರೀ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |- |೨೦೨೦ |ಡಿವೈನ್ ಕಲೆಕ್ಷನ್ಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೀರಾಮ |[[ತೆಲುಗು]] |ರಾಮ ರಾಮ ಮುಕುಂದ ಮಾಧವ |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ ಯೋಗಿನಾರೇಯಣರು|ಕೈವಾರ ತಾತಯ್ಯ]] |[[ಮಹೇಶ್ ಮಹದೇವ್]] |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |} {| class="wikitable sortable" |- |[[ಪಿ.ಎಂ.ಆಡಿಯೋಸ್]] |} == ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು == * {{Official website|http://www.priyadarshini.sg}} == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == <references /> {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯರು]] [[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ]] [[ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಕಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಸಂಗೀತಕಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಸುಗಮ ಸಂಗೀತ ಗಾಯಕಿಯರು]] [[ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ]] m5fb4v1rw73jkudn7lc978edkrinbsp 0 134437 1428416 1382815 2026-09-16T11:43:12Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428416 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | name = ಪ್ರಮೋದ್ ಸಾವಂತ್ | image = The Chief Minister of Goa, Shri Pramod Sawant.jpg | caption = ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ಸಾವಂತ್ | birth_date = {{birth date and age|1973|4|24|df=y}} | birth_place = [[ಗೋವ]], [[ಭಾರತ]] | office = ಗೋವಾದ ೧೩ನೇ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ | term_start = ೧೯ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೯ | predecessor = [[ಮನೋಹರ್ ಪರಿಕ್ಕರ್]] | governor = ಮೃದುಲಾ ಸಿನ್ಹ<br/> ಸತ್ಯಪಾಲ್ ಮಲಿಕ್<br/>ಭಗತ್ ಸಿಂಗ್ ಕೋಶ್ಯಾರಿ | deputy = ಮನೋಹರ್ ಅಜ್ಗಾಂವ್ಕರ್ {{small|(೨೮ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೯ರಿಂದ)}}<br/> ಚಂದ್ರಕಾಂತ್ ಕವ್ಳೇಕರ್ {{small|(೧೪ ಜುಲೈ ೨೦೧೯ರಿಂದ)}} | office1 = ಗೋವಾ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಸ್ಪೀಕರ್ | termstart1 = ೨೨ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೭ | term_end1 = ೧೮ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೯ | predecessor1 = ಅನಂತ್ ಶೇಠ್ | successor1 = ರಾಜೇಶ್ ಪಾಟ್ನೇಕರ್ | office2 = [[ಗೋವಾ ವಿಧಾನಸಭೆ|ಗೋವಾ ವಿಧಾನಸಭೆಯ]] ಶಾಸಕ | termstart2 = ೨೦೧೨ | term_end2 = | predecessor2 = | successor2 = | constituency2 = ಸಾಂಖಳಿಂ | party = [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ]] | spouse = ಸುಲಕ್ಷಣಾ ಸಾವಂತ್ | children = | nationality = ಭಾರತೀಯ }} '''ಪ್ರಮೋದ್ ಪಾಂಡುರಂಗ ಸಾವಂತ್''' (ಹುಟ್ಟು- ೨೪ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೯೭೩) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕಾರಣಿಯಾದ್ದು, [[ಗೋವಾ|ಗೋವಾದ]] ೧೩ನೇ ಹಾಗೂ ಹಾಲಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>Murari Shetye. "[https://timesofindia.indiatimes.com/india/goa-speaker-pramod-sawant-succeeds-parrikar-as-cm/articleshow/68473049.cms Goa speaker Pramod Sawant succeeds Parrikar as CM]" ''The Times of India''. 19 March 2019.</ref><ref>{{cite news |last1=Gupta |first1=Saurabh |editor-last1=Jacob |editor-first1=Jimmy |title=Pramod Sawant, Goa's New Chief Minister, Is An Ayurveda Practitioner. H|url=https://www.ndtv.com/india-news/pramod-sawant-goas-next-chief-minister-is-an-ayurveda-practitioner-2009473 |work=NDTV |date=19 March 2019}}</ref> ಸಾವಂತ್ [[ಗೋವಾ ವಿಧಾನಸಭೆ|ಗೋವಾ ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ]] ಸಾಂಖಳಿಂ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇವರು [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ]]ದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite web |url=http://goaassembly.gov.in/member-of-assembly.php |title=Archived copy |access-date=2017-07-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170724183143/http://goaassembly.gov.in/member-of-assembly.php |archive-date=2017-07-24 |url-status=dead }}</ref> ಇವರು ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ವೈದ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref name="myneta.info">{{cite web|url=http://myneta.info/goa2017/candidate.php?candidate_id=35|title=Pramod Pandurang Sawant(Bharatiya Janata Party(BJP)):Constituency- SANQUELIM(NORTH GOA) - Affidavit Information of Candidate:|website=myneta.info}}</ref> ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಆಗುವ ಮುಂಚೆ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಸ್ಪೀಕರ್ ಆಗಿದ್ದರು. [[ಮನೋಹರ್ ಪರಿಕ್ಕರ್]] ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಪದಗ್ರಹಣ ಮಾಡಿದರು. == ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ಪ್ರಮೋದ್ ಸಾವಂತ್ ಅವರು ೨೪ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೯೭೩ರಲ್ಲಿ ಪಾಂಡುರಂಗ ಮತ್ತು ಪದ್ಮಿನಿ ಸಾವಂತ್ ದಂಪತಿಗೆ ಹುಟ್ಟಿದರು.<ref>{{cite news|url=http://www.navhindtimes.in/cm-to-lay-corner-stone-for-sankhali-bus-stand-today/|title=CM to lay corner stone for Sankhali bus stand today|work=The Navhind Times}}</ref><ref>[http://www.goavidhansabha.gov.in/uploads/members/148_profile_PSawant-12.pdf ]{{dead link|date=March 2019}}</ref> ಗಂಗಾ ಎಜುಕೇಶನ್ ಸೊಸೈಟಿಯ [[ಕೊಲ್ಲಾಪುರ]]ದ ಆಯುರ್ವೇದ ಮೆಡಿಕಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಆಯುರ್ವೇದ ವೈದ್ಯ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಸಮಾಜ ಸೇವೆಯ ಸ್ನಾತಕ್ಕೋತ್ತರ ಪದವಿಯನ್ನು [[ಪುಣೆ]]ಯಲ್ಲಿರುವ ತಿಲಕ್ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲದಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು.<ref name="myneta.info"/> == ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ == ಸಾವಂತ್ ಅವರು ೨೦೧೨ರ ಗೋವಾ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ಸಾಂಖಳಿಂ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಕಣಕ್ಕಿಳಿಯುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. [[ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್]]‍ನ ಪ್ರತಾಪ್ ಗೌನ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ೧೪,೨೫೫ (೬೬.೦೨%) ಮತಗಳಿಂದ ಸೋಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಗೆದ್ದರು. ಕೆಲಕಾಲ ಗೋವಾ ಬಿಜೆಪಿಯ ವಕ್ತಾರರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.<ref>{{cite news|url =http://m.goanews.com/news_details.php?id=6904|title =Wives of 2 MLAs get prominent positions in BJP’s new Executive|date =20 February 2016|website =goanews.com|access-date =5 September 2020}}{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ೨೦೧೭ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸಿನ ಧರ್ಮೇಶ್ ಸಗ್ಲಾನಿ ಅವರನ್ನು ೧೦,೦೫೮ (೪೩.೦೪%) ಮತಗಳಿಂದ ಸೋಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಮರು ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ೨೨ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ ಗೋವಾ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಸ್ಪೀಕರ್ ಆಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.<ref>{{cite news |url =https://www.thehindu.com/news/national/other-states/pramod-sawant-elected-as-speaker-of-goa-assembly/article17574792.ece|title =Pramod Sawant elected as Speaker of Goa Assembly|date =22 March 2017|website =thehindu.com|author =Prakash Kamat|access-date =5 September 2020}}</ref> == ಗೋವಾದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ == [[ಮನೋಹರ್ ಪರಿಕ್ಕರ್]] ಅವರ ನಿಧನದ ಮೆರೆಗೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬರನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಬೇಕಿತ್ತು. ವಿಧಾನಸಭೆಯು ಸಾವಂತ್ ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಗೋವಾದ ೧೩ನೇ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ೧೯ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.<ref name ="ITabout" >{{cite news |url =https://www.indiatoday.in/india/story/all-you-need-to-know-about-goa-cm-pramod-sawant-1481382-2019-03-19|title =From Ayurveda practioner to Goa CM: All you need to know about Pramod Sawant|publisher =India Today|date=March 19, 2019|access-date =September 5, 2020}}</ref>. == ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ == ಸಾವಂತ್ ಮರಾಠ ಜಾತಿಯವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref name ="ITabout" /> ಸಾವಂತ್ ಅವರ ಹೆಂಡತಿ ಸುಲಕ್ಷಣಾ<ref>[http://www.goanews.com/news_disp.php?newsid=6904&catid=197 Wives of 2 MLAs get prominent positions in BJP’s new Executive]</ref> ಅವರು ಬಿಚೋಲಿಂನ ಶ್ರೀ ಶಾಂತಾದುರ್ಗ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ [[ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ]]ದ ಶಿಕ್ಷಕಿ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/pramod-sawant-1552908121-1|title=Pramod Sawant: 10 Interesting facts about CM of Goa|date=March 19, 2019|website=Jagranjosh.com|access-date=ಜನವರಿ 12, 2021|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 27, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230227055605/https://www.jagranjosh.com/general-knowledge/pramod-sawant-1552908121-1|url-status=dead}}</ref> ಇವರು ಕೂಡ ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದು, ಗೋವಾ ಬಿಜೆಪಿ ಮಹಿಳಾ ಮೋರ್ಚಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=https://www.heraldgoa.in/Goa/Goa/BJP-women%E2%80%99s-wing-demands-33-seats/100089.html|title=BJP women’s wing demands 33% seats|website=oHeraldo|access-date=2021-01-12|archive-date=2021-02-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20210204204211/https://www.heraldgoa.in/Goa/Goa/BJP-women%E2%80%99s-wing-demands-33-seats/100089.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/bjp-mahila-morcha-chief-no-woman-eligible-to-be-candidate/articleshow/56545769.cms|title=BJP Mahila Morcha chief: No woman eligible to be candidate - Times of India|website=The Times of India}}</ref><ref>{{cite web|url=http://englishnews.thegoan.net/story.php?id=14038|title=BJP Mahila eyes Porvorim seat in 2017 Assembly polls|website=The Goan}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{reflist}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಗೋವ]] 4mqpqu47ag3ianxa6k5gs12zuhey52j 2 140347 1428414 1084777 2026-09-16T10:49:49Z EmausBot 5480 Fixing double redirect from [[ಸ್ವಾಮಿ ವಿಷ್ಣು ತೀರ್ಥ]] to [[ಸ್ವಾಮಿ ವಿಷ್ಣು ತೀರ್ಥರು]] 1428414 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ಸ್ವಾಮಿ ವಿಷ್ಣು ತೀರ್ಥರು]] p021cjgldbsoo7naiotm08uweqb8qgo 0 141571 1428373 1349618 2026-09-16T04:15:21Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428373 wikitext text/x-wiki   {{Interwikineeded}} [[Category:Pages with non-numeric formatnum arguments]] {{DISPLAYTITLE:Tanhaji}} {{Infobox film|name=ತಾನ್ಹಾಜಿ|cinematography=ಕೀಕೊ ನಾಕಾಹಾರಾ|budget={{INR|1.25 ಶತಕೋಟಿ}}<ref>{{cite web|url=https://boxofficeindia.com/movie.php?movieid=5745|title=Tanhaji – Movie – Box Office India|website=boxofficeindia.com}}</ref>|language=ಹಿಂದಿ|country=ಭಾರತ|runtime=135 ನಿಮಿಷಗಳು<ref>{{cite web | url=https://bbfc.co.uk/releases/tanhaji-2020 | title=Tanhaji (2020) | website=[[British Board of Film Classification]] | access-date=4 January 2020}}</ref>|released={{Film date|df=yes|2020|01|10|India}}|distributor=ಎಎ ಫ಼ಿಲ್ಮ್ಸ್|studio={{Unbulleted_list|ಟಿ-ಸೀರೀಸ್ ಫ಼ಿಲ್ಮ್ಸ್|ಅಜಯ್ ದೇವ್‍ಗನ್ ಫ಼ಿಲ್ಮ್ಸ್}}|editing=ಧರ್ಮೇಂದ್ರ ಶರ್ಮಾ|music={{Unbulleted_list|'''ಹಾಡುಗಳು:'''<br>ಅಜಯ್-ಅತುಲ್<br>ಸಚೇತ್-ಪರಂಪರಾ<br>ಮೇಹುಲ್ ವ್ಯಾಸ್|'''ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತ:'''<br>ಸಂದೀಪ್ ಶಿರೋಡ್ಕರ್}}|image=Tanaji film poster.jpg|starring={{Unbulleted_list|ಅಜಯ್ ದೇವ್‍ಗನ್|ಸೈಫ಼್ ಅಲಿ ಖಾನ್|ಕಾಜೋಲ್|ನೇಹಾ ಶರ್ಮಾ|ಶರದ್ ಕೇಳ್ಕರ್}}|narrator=[[ಸಂಜಯ್ ಮಿಶ್ರಾ]]|writer={{Unbulleted_list|ಪ್ರಕಾಶ್ ಕಪಾಡಿಯಾ|ಓಂ ರೌತ್}}|producer={{Unbulleted_list|ಅಜಯ್ ದೇವ್‍ಗನ್|ಭೂಷಣ್ ಕುಮಾರ್|ಕ್ರಿಶನ್ ಕುಮಾರ್}}|director=ಓಂ ರೌತ್|native_name=<!-- {{Infobox name module|language|title}} or {{Infobox name module|title}} -->|caption=ಚಿತ್ರಮಂದಿರ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಭಿತ್ತಿಪತ್ರ|alt=|gross={{INR|3.68 ಶತಕೋಟಿ}}<ref name="bo">{{cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/movie/taanaji-the-unsung-warrior/box-office/#bh-movie-box-office|title=Tanhaji Box Office|website=Bollywood Hungama|access-date=14 March 2020}}</ref>}} '''''ತಾನ್ಹಾಜಿ: ದಿ ಅನ್ಸಂಗ್ ವಾರಿಯರ್''''' 2020ರ ಒಂದು [[ಹಿಂದಿ]] ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಾಹಸಪ್ರಧಾನ ಚಲನಚಿತ್ರ. ಓಂ ರೌತ್ ಇದರ ಸಹ-ಬರಹಗಾರರು ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಟಿ-ಸೀರೀಸ್ ಹಾಗೂ ಅಜಯ್ ದೇವ್‍ಗನ್ ಎಫ್‍ಫ಼ಿಲ್ಮ್ಸ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭೂಷಣ್ ಕುಮಾರ್, ಕ್ರಿಶನ್ ಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು [[ಅಜಯ್ ದೇವ್ ಗನ್|ಅಜಯ್ ದೇವಗನ್]] ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಜನಪ್ರಿಯ ಬೇಡಿಕೆಯ ನಂತರ ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಡಬ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.<ref name=":6">{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/tanhaji-the-unsung-warrior-ajay-devgn-film-to-get-a-marathi-release-1625749-2019-12-06|title=Tanhaji The Unsung Warrior: Ajay Devgn film to get a Marathi release|date=6 December 2019|website=India Today|language=en|access-date=10 June 2020}}</ref> ಮರಾಠಾ ಯೋಧ ತಾನಾಜಿ ಮಾಲುಸಾರೆ ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ [[ಅಜಯ್ ದೇವ್ ಗನ್|ಅಜಯ್ ದೇವಗನ್]], [[ಸೈಫ್ ಅಲಿ ಖಾನ್]] ಮತ್ತು [[ಕಾಜೊಲ್|ಕಾಜೋಲ್]] ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಶರದ್ ಕೇಳ್ಕರ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯೂಕ್ ಕೆನ್ನಿ ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Citation|title=Tanhaji: The Unsung Warrior (2020) – IMDb|url=http://www.imdb.com/title/tt8108274/fullcredits|access-date=10 May 2021}}</ref> 17 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಚಿತ್ರವು [[ಮೊಘಲ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ಮೊಘಲ್]] ಚಕ್ರವರ್ತಿ [[ಔರಂಗಜೇಬ್|ಔರಂಗಜೇಬನಿಗೆ]] ಕೋಂಢಾಣಾ ಕೋಟೆಯು ವರ್ಗಾವಣೆಯಾದ ಮತ್ತು ಅದರ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ತನ್ನ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ [[ರಜಪೂತ]] ಕಾವಲುಗಾರ ಉದಯಭಾನ್ ಸಿಂಗ್ ರಾಥೋಡ್‌ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಪುನಃ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ತಾನಾಜಿಯ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು 20 ಜುಲೈ 2017 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರ ಮೂಲಕ ರೌತ್ ಬಾಲಿವುಡ್‌ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಪ್ರಧಾನ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವು 25 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2018 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.<ref>{{Citation|url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/bollywood/260918/ajay-devgns-much-anticipated-war-film-taanaji-finally-goes-on-floor.html|title=Ajay Devgn's much-anticipated war film Taanaji finally goes on floors|date=26 September 2018}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://moviealles.com/movies/taanaji-the-unsung-warrior-movie-wiki-news-cast-crew-release-date/|title=Taanaji The Unsung Warrior movie Wiki, News, Cast and Crew and Release Date|last=Singh|first=Mukeshwar|date=22 June 2018|work=Movie Alles|access-date=22 October 2018|language=en-US|archive-date=5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180905214721/https://moviealles.com/movies/taanaji-the-unsung-warrior-movie-wiki-news-cast-crew-release-date/|url-status=dead}}</ref> ಮತ್ತು ಮೇ 2019 ರೊಳಗೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಚಿತ್ರೀಕರಣವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ [[ಮುಂಬಯಿ.|ಮುಂಬೈನ]] ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿಯಾದ್ಯಂತ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು [[ಪುಣೆ|ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ]] ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಮತ್ತು ಸಂಕಲನವನ್ನು ಕೀಕೋ ನಕಹಾರಾ ಮತ್ತು ಧರ್ಮೇಂದ್ರ ಶರ್ಮಾ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಂದೀಪ್ ಶಿರೋಡ್ಕರ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಧ್ವನಿವಾಹನ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಅಜಯ್-ಅತುಲ್, ಸಚೇತ್-ಪರಂಪರಾ ಮತ್ತು ಮೆಹುಲ್ ವ್ಯಾಸ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಟಿ-ಸೀರೀಸ್ ಲೇಬಲ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ''ತಾನ್ಹಾಜಿ'' ಚಿತ್ರವನ್ನು 10 ಜನವರಿ 2020 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref name="rd">{{Cite web|url=https://m.timesofindia.com/entertainment/hindi/bollywood/news/tanhaji-ajay-devgn-looks-intensely-fierce-as-the-unsung-maratha-warrior-on-the-first-poster-of-the-film/articleshow/71686025.cms|title='Tanhaji': Ajay Devgn looks intensely fierce as the 'unsung Maratha warrior' on the first poster of the film|date=21 October 2019|website=The Times of India|access-date=21 December 2019}}</ref> ಚಿತ್ರವು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಕರು ದೇವಗನ್ ಹಾಗೂ ಸೈಫ್ ಅಲಿ ಖಾನ್‍ರ ಅಭಿನಯ, ದೃಶ್ಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು, ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ, ಸಾಹಸ ದೃಶ್ಯಗಳು, ಕಲಾ ನಿರ್ದೇಶನ, ಸಂಗೀತ, ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಂಕಲನವನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿದರು. ಚಿತ್ರವು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ₹ 3.67 ಬಿಲಿಯನ್‍ನಷ್ಟು ಗಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ''ಬ್ಲಾಕ್‌ಬಸ್ಟರ್'' ಎಂದು ಘೋಷಿತವಾಯಿತು. == ಕಥಾವಸ್ತು == 1647 ರಲ್ಲಿ, ತಾನ್ಹಾಜಿಯ ತಂದೆ ಕಾಳೋಜಿ ಮಾಲುಸರೆ ಅವನಿಗೆ ಕತ್ತಿವರಸೆಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಉಮ್ರತ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊಘಲ್ ಲೂಟಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. 17 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ 1664 ರಲ್ಲಿ, ಈಗ ವಯಸ್ಕನಾಗಿರುವ ತಾನ್ಹಾಜಿ ([[ಅಜಯ್ ದೇವ್ ಗನ್|ಅಜಯ್ ದೇವಗನ್]]) ತನ್ನ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಸೂರ್ಯಾಜಿಯೊಂದಿಗೆ, ಒಳನುಗ್ಗುವ ಮೊಘಲ್ ಅಶ್ವಸೈನ್ಯದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು [[ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ|ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರ]] (ಶರದ್ ಕೇಳ್ಕರ್) ಮರಾಠಾ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಆದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. 1665 ರಲ್ಲಿ, ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ [[ಔರಂಗಜೇಬ್]]‍ನು (ಲ್ಯೂಕ್ ಕೆನಿ) ಡೆಕ್ಕನ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಿವಾಜಿಯ ಕ್ಷಿಪ್ರ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ತಡೆಯುವ ಸಲುವಾಗಿ ಶಿವಾಜಿಯನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲು ತನ್ನ ದಂಡಾಧಿಪತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಅಂಬರ್‌ನ ರಾಜ ಜೈ ಸಿಂಗ್‍ನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗೆ ಅವನು ಶಿವಾಜಿಯನ್ನು, ಅವನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿರುವ ಅವನ 23 ಕೋಟೆಗಳನ್ನು (ಪುರಂದರ ಕದನ) ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ, ಮೊಘಲ್ ದಂಡಾಧಿಪತಿ ಬೇಷಕ್ ಖಾನ್ ಯುದ್ಧಾನುಕೂಲದ ಕೋಂಢಾಣಾ ಕೋಟೆಯನ್ನು (ಈಗ ಸಿಂಹಗಢ್ ಕೋಟೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಶಿವಾಜಿಯ ತಾಯಿ ಜೀಜಾಬಾಯಿಯನ್ನು (ಪದ್ಮಾವತಿ ರಾವ್) ಅವಮಾನಿಸುತ್ತಾನೆ. [[ಮರಾಠಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ಮರಾಠರು]] ಆ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪುನಃ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ತಾನು ಬರಿಗಾಲಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವುದಾಗಿ ಅವಳು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿಗೂ ಒಪ್ಪಂದದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಐದು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಶಿವಾಜಿ ರಾಜನ ಗೂಢಚಾರರು ಅವನಿಗೆ ಕೋಂಢಾಣಾ ಕೋಟೆಯನ್ನು ತನ್ನ [[ರಜಪೂತ]] ಸೇನಾಪತಿ ಉದಯಭಾನ್ ರಾಥೋಡ್‌ಗೆ ([[ಸೈಫ್ ಅಲಿ ಖಾನ್]]) ಹಂಚುವ ಔರಂಗಜೇಬ‍ನ ಯೋಜನೆ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಔರಂಗ್‍ಜ಼ೇಬ್‍ನ ದಕ್ಷಿಣದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ರಾಜೇ ಕೋಂಢಾಣಾವನ್ನು ಮರಳಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿ ಸಮರ್ಥ ಸೇನಾಪತಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವನ ಮಗ ರಾಯಾಬಾನ ಮುಂಬರುವ ವಿವಾಹದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವನನ್ನು ನೇಮಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದು ಮನಗಂಡು ತಾನೇ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಬೇಕೆಂದು ರಾಜೇ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ತಾನ್ಹಾಜಿ ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಹೋಳಿ ಆಚರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮರಾಠರು ತಮ್ಮ ಯುದ್ಧದ ಸಿದ್ಧತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಶಿವಾಜಿಯು ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಾನ್ಹಾಜಿಗೆ ತಿಳಿಯಬಾರದೆಂದು ತನ್ನ ಸೇನಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ರಾಯಬಾನ ಮದುವೆಗೆ ಶಿವಾಜಿಯನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಲು ತಾನ್ಹಾಜಿ ರಾಜ್‍ಗಢ್‍ಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ. ಶಿವಾಜಿ ರಾಜೆಯ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವ ಮರಾಠಾ ಸೇನಾಪತಿ ಚಂದ್ರಾಜಿ ಪಿಸಳ್ ತನ್ನ ಸೋದರಳಿಯ ಚುಲ್ಟ್ಯಾನ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ತಾನ್ಹಾಜಿಗೆ ಆ ರಹಸ್ಯ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿಯು ಶಿವಾಜಿ ಮತ್ತು ಜೀಜಾಬಾಯಿಯವರಿಗೆ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುವಂತೆ ಮನವೊಲಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ರಾಯಾಬಾನ ವಿವಾಹವನ್ನು ಮುಂದೂಡುತ್ತಾನೆ. ಬೇರೆಡೆ, ಉದಯಭಾನ್ ಬುರ್ಹಾನ್‌ಪುರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾನೆ. ಮರಾಠರು ಅವನ ಮಾರ್ಗದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿ ದಾಳಿಯ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಾನೆ ಆದರೆ ಈ ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಉದಯಭಾನ್‌ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲು ಪಿಸಳ್ ಚುಲ್ಟ್ಯಾನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿಯ ಉದ್ದಿಷ್ಟಕಾರ್ಯವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಅವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಪಿಸಳ್ ಯೋಜಿಸಿ ಇದರಿಂದ ಶಿವಾಜಿ ರಾಜೆ ತನ್ನನ್ನು ಈ ಕಾರ್ಯದ ಉಸ್ತುವಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಬಹುದೆಂದು ಆಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಶಿವಾಜಿ ರಾಜೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿಳಿಸಿ ಉದಯಭಾನ್ ಜೊತೆ ಕೈ ಜೋಡಿಸುವಷ್ಟು ಪ್ರಭಾವಿಯಾಗಲು ಪಿಸಳ್ ಉದ್ದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಉದಯಭಾನ್ ತನ್ನ ರಜಪೂತ ಸೇನಾಪತಿ ಜಗತ್ ಸಿಂಗ್‍ನ (ವಿಪುಲ್ ಗುಪ್ತಾ) ಸಹೋದರಿ ಕಮಲಾ ದೇವಿಯನ್ನೂ (ನೇಹಾ ಶರ್ಮಾ) ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕರೆತರುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ. ಚುಲ್ಟ್ಯಾ ತಾನ್ಹಾಜಿಯ ದಾಳಿಯ ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಉದಯಭಾನ್‌ಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಮೊಘಲ್ ಉಡುಗೆಯಲ್ಲಿರುವ ಮರಾಠಾ ಸೈನಿಕರ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡುವಂತೆ ತಾನ್ಹಾಜಿಯನ್ನು ಮೋಸಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಬೇರೆಡೆ, ಉದಯಭಾನ್ ಕೋಂಢಾಣಾವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್‌ಗಢ್‍ಗೆ ಬೃಹತ್ ಫಿರಂಗಿಯನ್ನು ಗುರಿಯಿಟ್ಟು ಶಿವಾಜಿಯ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕುತ್ತಾನೆ. ಹತಾಶಗೊಂಡ ತಾನ್ಹಾಜಿ ಒಬ್ಬನೇ ಕೊಂಡಾಣಾವನ್ನು ತಲುಪಿ ರಹಸ್ಯ ಕಳ್ಳ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಭದ್ರತಾ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಉದಯಭಾನ್ ಒಬ್ಬ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿಯು ಅವನ ಮೃತ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಉದಯಭಾನ್‌ಗೆ ದ್ರೋಹ ಮಾಡುವಂತೆ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕೋಂಡಾಣಾದಲ್ಲಿ ಶಿವರಾತ್ರಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅವನಿಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ದ್ರೋಹಕ್ಕಾಗಿ ಚುಲ್ಟ್ಯಾನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿಯನ್ನು ಉದಯಭಾನ್‌ ಸೆರೆಮನೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟು ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಜಗತ್ ಸಿಂಗ್ ತಾನ್ಹಾಜಿಯನ್ನು ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಉದಯಭಾನ್ ತನ್ನ ಸಹೋದರಿಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವರನ್ನು ಉದಯಭಾನ್‌ನ ಹಿಡಿತದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ತಾನ್ಹಾಜಿ ಭರವಸೆ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿ ಕಳ್ಳದ್ವಾರದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಉಮ್ರತ್‌ಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮುಂಬರುವ ಯುದ್ಧದ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿಯ ಪತ್ನಿ ಸಾವಿತ್ರಿ ಬಾಯಿ ([[ಕಾಜೊಲ್|ಕಾಜೋಲ್]]) ತನ್ನ ಗಂಡನ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಮಗನ ಮದುವೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾಳೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿ ಸಾವಿತ್ರಿ ಬಾಯಿಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ಸರಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಹಿಂತಿರುಗಿದಾಗ ತನ್ನಿಂದ ಏನು ಬಯಸುತ್ತಾನೆಂದು ಕೇಳುವ ಮೂಲಕ ಅವಳು ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿ ಸಾವಿತ್ರಿ ಬಾಯಿಗೆ ತನಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿರುವಾಗ ವಧುವಿನ ಉಡುಪನ್ನು ಧರಿಸಬೇಕೆಂದು ಭಾಷೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿಯ ಪಲಾಯನಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದ ಕಾವಲುಗಾರರನ್ನು ಉದಯಭಾನ್ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಜಗತ್ ಸಿಂಗ್ ತನ್ನ ಸಹೋದರಿಯನ್ನು [[ಅಷ್ಟಮಿ|ಅಷ್ಟಮಿಯ]] ಮುನ್ನಾದಿನದಂದು ಉದಯಭಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮದುವೆ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗೆ ತಾನ್ಹಾಜಿ ಬರುವವರೆಗೂ ಮದುವೆಯ ತಯಾರಿಯನ್ನು ನಟಿಸುವಂತೆ ಅವಳ ಮನವೊಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಾನ್ಹಾಜಿ ಈಗ 4 ಫೆಬ್ರವರಿ 1670 ರಂದು ಅಷ್ಟಮಿ ರಾತ್ರಿಯಂದು ಕೋಂಢಾಣಾ ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ವಿವಿಧ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಮೊಘಲ್ ಸೈನ್ಯದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ ಮತ್ತು ಕಮಲಾ ದೇವಿ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಉದಯಭಾನ್‌ನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಮೊದಲು ಕೋಂಢಾಣಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರೂ, ಉದಯಭಾನ್‌ಗೆ ಸೂಚನೆ ಸಿಕ್ಕು ತಾನ್ಹಾಜಿಯು ನಂತರದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಾಯುತ್ತಾನೆ. ಶಿವಾಜಿಯ ಸೈನ್ಯವು ಕೋಂಢಾಣಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಅವನು ತಾನ್ಹಾಜಿಯ ಸಾವಿನಿಂದ ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸುತ್ತಾನೆ; "ಗಡ್ ಆಲಾ ಪನ್ ಸಿನ್ಹ್ ಗೇಲಾ" (ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಆದರೆ ನಾವು ಸಿಂಹವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ) ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ, ಅವನು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ರಾಯಾಬಾನ ಮದುವೆಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಸಾವಿತ್ರಿ ಬಾಯಿ ತಾನ್ಹಾಜಿಗೆ ನೀಡಿದ ತನ್ನ ವಾಗ್ದಾನವನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಅವನು ಹಿಂದಿರುಗಲು ಕಾಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಮುಚ್ಚಿದ ಬಾಗಿಲುಗಳ ಹಿಂದೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ವಧುವಿನಂತೆ ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಔರಂಗಜೇಬನ [[ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ|ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತವನ್ನು]] ಮರಾಠರಿಂದ ಗೆಲ್ಲುವ ಕನಸು 18 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅವನು ತಾನೇ ಬಂದು ಅದನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವವರೆಗೂ ಈಡೇರುವುದಿಲ್ಲ. == ಪಾತ್ರವರ್ಗ == * ಸುಬೇದಾರ್ ತಾನಾಜಿ ಮಾಲುಸರೆ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಜಯ್ ದೇವ್‍ಗನ್ * ಉದಯ್‍ಭಾನ್ ಸಿಂಗ್ ರಾಥೋರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸೈಫ಼್ ಅಲಿ ಖಾನ್ * ಸಾವಿತ್ರಿ ಬಾಯಿ ಮಾಲುಸರೆ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಜೋಲ್ * ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಶರದ್ ಕೇಳ್ಕರ್ * ಕಮ್ಲಾ ದೇವಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನೇಹಾ ಶರ್ಮಾ * ಔರ್ಂಗ್‍ಜ಼ೇಬ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಲ್ಯೂಕ್ ಕೆನಿ * ಜಗತ್ ಸಿಂಗ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಪುಲ್ ಗುಪ್ತಾ * ರಾಜ್‍ಮಾತಾ ಜೀಜಾಬಾಯಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಾವತಿ ರಾವ್ * ಸೋಯರಾಬಾಯಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಏಲಾಕ್ಷಿ ಗುಪ್ತಾ * ನಿರೂಪಕನಾಗಿ ಸಂಜಯ್ ಮಿಶ್ರಾ * ಶೇಲಾರ್ ಮಾಮಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಶಾಂಕ್ ಶೇಂಡೆ * ಸೂರ್ಯಾಜಿ ಮಾಲುಸರೆ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ದೇವ್‍ದತ್ತ ನಾಗೆ * ಚಂದ್ರಾಜಿ ಪಿಸಳ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಜಿಂಕ್ಯ ದೇವ್ * ಮಿರ್ಜ಼ಾ ರಾಜೆ ಜೈ ಸಿಂಗ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಯೂರಿ ಸೂರಿ * ಕಾಳೋಜಿ ಮಾಲುಸರೆಯಾಗಿ ಜಗನ್ನಾಥ್ ನಿವನ್‍ಗುಣೆ * ಪಾರ್ವತಿ ಬಾಯಿ ಮಾಲುಸರೆ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ತ್ರಿಷಾ ಪಾಟಿಲ್ * ಗೋಂಡ್ಯಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಾರ್ದಿಕ್ ಸಂಗಾನಿ * ಬೇಷಕ್ ಖಾನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಸ್ಸಾರ್ ಖಾನ್ * ಘೇರ್‌ಸರ್‌ನಾಯಕ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸನ್ನ ಕೇತ್ಕರ್ * ಚುಳ್ಟಿಯಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೈಲಾಶ್ ವಾಘ್‍ಮರೆ * ಬಾಲ ತಾನಾಜಿಯಾಗಿ ಹರ್ಷ್ ಶರ್ಮಾ * ಬಾಲ ಸೂರ್ಯಾಜಿಯಾಗಿ ರಣವ್ ಶರ್ಮ * ರಾಯಾಬಾ ಮಾಲುಸರೆ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಆರುಷ್ ನಂದ್ * ಶ್ರೂಭಾವು ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಧೈರ್ಯಶೀಲ್ ಘೋಲಾಪ್ * ತಾತ್ಯಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀಲೇಶ್ ಲಾಲ್ವಾನಿ * ಗೋಂಡಿಯಾ ನಾಯಕನಾಗಿ ಪ್ರಮೋದ್ ಮೋರೆ * ಸೂರ್ಯಾಜಿಯ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಭಾಗ್ಯಶ್ರಿ ನ್ಹಾಲ್ವೆ * ರಾಯಾಬಾನ ಮಾವನಾಗಿ ದೇವೇಂದ್ರ ಗಾಯಿಕ್‍ವಾಡ್ * ರಾಜಾ ಸಂಗ್ರಾಮ್ ಸಿಂಗ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ರಾಜೇಶ್ ಆಹಿರ್ * ಪಂತ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಂಗದ್ ಮ್ಹಾಸ್ಕರ್ * ಉದಯ್‍ಭಾನ್‍ನ ತಾಯಿಯಾಗಿ ನಿಖತ್ ಖಾನ್ * ನಫ಼ೀಸಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮಾ ಶರ್ಮಾ * ತ್ರಿಂಬಕ್ ರಾವ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿರಂಜನ್ ಜಾಧವ್ * ಪ್ರತಾಪ್ ರಾವ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಿವ್‍ರಾಜ್ ವಾಲ್ವೇಕರ್ * ಖೈಬರ್ ಖಾನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ರಾಜ್‍ವೀರ್ ಅಂಕುರ್ ಸಿಂಗ್ * ರಾಜಾ ಕಾಕಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ರಾಮ್‍ಚಂದ್ರನ್ ಸಿಂಗ್ * ರಾಯಾಬಾನ ಹೆಂಡತಿಯಾಗಿ ಮೈರಾ ದಾಂಡೇಕರ್ * ಮುನಾವರ್ ಖಾನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ತೂಫ಼ಾಲಿ ಖಾನ್ * ನೂರ್ ಖಾನ್ ಬೇಗ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಮೃದುಲ್ ಕುಮಾರ್ * ಗುಜರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಂದೀಪ್ ಜೂವಟ್‍ಕರ್ * ರಾಜ್‍ಪುತ್ ವಕೀಲ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಜಯ್ ಕುಮಾರ್ ನೇಯ್ನ್ * ದಿವ್ಯಾ ಮಾಲುಸರೆ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿತೇಶ್ ಕಲ್ಬಂದೆ * ಮುಘಲ್ ಸೈನಿಕನಾಗಿ ತಾರೀಕ್ ಅಹ್ಮದ್ ಖಾನ್ == ತಯಾರಿಕೆ == === ಬೆಳವಣಿಗೆ === ಅಜಯ್ ದೇವ್‍ಗನ್, ಮರಾಠ ಯೋಧ ತಾನಾಜಿ ಮಾಲುಸರೆ<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/taanaji-the-unsung-warrior-ajay-devgn-to-play-the-great-maratha-warrior-1466793.html|title=Taanaji First Look Poster: Ajay Devgn to Play the Great Maratha Warrior|date=20 July 2017|website=News18|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಓಂ ರಾವುತ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಯುಗ ಪ್ರಚೋದಕ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಇದನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ''ತಾನಾಜಿ: ದಿ ಅನ್‌ಸಂಗ್ ವಾರಿಯರ್'' ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/ajay-devgn-reveals-first-look-of-taanaji-the-unsung-warrior/story-JLG1bg6gPEWhTGhRZ0PIuJ.html|title=Ajay Devgn reveals first look of Taanaji: The Unsung Warrior|date=20 July 2017|website=Hindustan Times|language=en|access-date=13 January 2020}}</ref> ''ತಾನಾಜಿಯ'' ಮೊದಲ ನೋಟವನ್ನು 20 ಜುಲೈ 2017 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/wow-ajay-devgn-rocks-first-look-taanaji-unsung-warrior/|title=WOW! Ajay Devgn rocks in the first look of Taanaji – The Unsung Warrior : Bollywood News – Bollywood Hungama|last=Hungama|first=Bollywood|date=20 July 2017|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> ಪೂರ್ವ-ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವು ಮರುದಿನ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಚಲನಚಿತ್ರ ತಯಾರಕರು ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು 3ಡಿ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಯೋಜಿಸಿದರು, ಹೀಗಾಗಿ ಚಿತ್ರದ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ ೨೦೧೮ಕ್ಕೆ ಮುಂದೂಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://twitter.com/Rahulrautwrites/status/1005774884050358272?s=20|title=Ajay Devgn's #Taanaji will be made on the whopping budget of 150 crore. The shooting begins in mid-September for which the pre-production is going in full swing. Devgn's own VFX company, NY VFXWaala will be working on the visual effects of the movie.|last=@RahulRautwrites|date=10 June 2018|website=Twitter|access-date=25 December 2020}}</ref> 2 ಆಗಸ್ಟ್ 2018 ರಂದು, ಟೀ-ಸೀರೀಸ್‍ನ ಭೂಷಣ್ ಕುಮಾರ್,<ref>{{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/bollywood/020818/ajay-devgn-taanaji-movie-bhushan-kumar.html|title=Taanaji: Ajay Devgn and Bhushan Kumar team up for the magnum opus|date=2 August 2018|website=Deccan Chronicle|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> ಅಜಯ್ ದೇವಗನ್ ಅವರ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಂಪನಿಯ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಯೋಜಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/entertainment/an-update-on-ajay-devgns-taanaji-1894000|title=An Update On Ajay Devgn's Taanaji|website=NDTV.com|access-date=25 December 2020}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ 2019 ರಲ್ಲಿ, ಚಿತ್ರದ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ''ತಾನಾಜಿ: ದಿ ಅನ್‌ಸಂಗ್ ವಾರಿಯರ್'' ಅನ್ನು ''ತಾನ್ಹಾಜಿ'' ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು,<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/the-title-of-ajay-devgns-film-taanaji-has-been-changed-to-tanhaji-the-unsung-warrior/articleshow/68584609.cms|title=The title of Ajay Devgn's film 'Taanaji' has been changed to 'Tanhaji: The Unsung Warrior' – Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> ಸಂಖ್ಯಾಭವಿಷ್ಯದ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/taanaji-the-unsung-warrior-will-now-be-called-tanhaji-due-to-numerological-reasons-1487495-2019-03-27|title=Ajay Devgn's Taanaji: The Unsung Warrior will now be called Tanhaji due to numerological reasons|website=India Today|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/here-s-why-ajay-devgn-s-taahaji-the-unsung-warrior-will-now-be-called-tanhaji/story-nRUVuQZvHfRGWxcQIEDs8M.html|title=Here's why Ajay Devgn's Taanaji: The Unsung Warrior will now be called Tanhaji|website=Hindustan Times|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> === ಪಾತ್ರಹಂಚಿಕೆ === ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2018 ರಲ್ಲಿ, ಕಾಜೋಲ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ತಾನಾಜಿಯ ಹೆಂಡತಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://zeenews.india.com/bollywood/taanaji-the-unsung-warrior-kajol-to-play-an-important-role-in-husband-ajay-devgns-film-2150213.html|title=Taanaji -The Unsung Warrior: Kajol to play an important role in husband Ajay Devgn's film|date=23 October 2018|website=Zee News|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/tanaji-the-unsung-warrior-is-kajol-part-of-ajay-devgns-most-awaited-project/articleshow/66051137.cms|title='Taanaji-The Unsung Warrior': Is Kajol part of Ajay Devgn's most awaited project? – Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> ಜನವರಿ 2019 ರಲ್ಲಿ, [[ಸೈಫ್ ಅಲಿ ಖಾನ್]] ಅವರು ಚಿತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರತಿನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ಉದಯಭಾನ್ ಸಿಂಗ್ ರಾಥೋಡ್ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/saif-ali-khan-plays-villain-ajay-devgn-starrer-taanaji/|title=Saif Ali Khan plays the villain in Ajay Devgn starrer Taanaji : Bollywood News – Bollywood Hungama|last=Hungama|first=Bollywood|date=4 January 2019|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> ತಮ್ಮ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ, ಖಾನ್ ಪಾತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿ ಕತ್ತಿವರಸೆ ಮತ್ತು ಕುದುರೆ ಸವಾರಿಗೆ ತಯಾರಾಗಬೇಕಾಗಿತ್ತು. === ಚಿತ್ರೀಕರಣ === ಪ್ರಧಾನ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವು 25 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2018 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/ajay-devgn-begins-shooting-for-taanaji-the-unsung-warrior/story-hvN5ivTvXIUcTzbtKNe78I.html|title=Ajay Devgn begins shooting for Taanaji The Unsung Warrior|website=hindustantimes.com|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref>ಚಿತ್ರದ ಮೊದಲ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2018 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಕಾಜೋಲ್ ತಮ್ಮ ಭಾಗಗಳನ್ನು [[ಮುಂಬಯಿ.|ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ]] ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-kajol-starts-taanaji-shoot-in-mumbai-2677987/amp|title=Kajol starts Taanaji shoot in Mumbai|website=www.dnaindia.com|access-date=25 December 2020}}</ref> ''ತಾನ್ಹಾಜಿ''ಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮುಂಬೈನ ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ದೃಶ್ಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿವೆ. ಸಂಧನ್ ಕಣಿವೆಯ ಸೆಟ್ಟನ್ನು ಮಾಡುವುದು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿತ್ತು. ಸಂಧನ್ ಕಣಿವೆಯಂತೆ ಕಾಣಲು ತಯಾರಕರು 300 ಅಡಿ ಉದ್ದದ ದೊಡ್ಡ ಸೆಟ್ಟನ್ನು ರಚಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು.  ನಿರ್ಮಾಣ ವಿನ್ಯಾಸಕರು ಹೋಗಿ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬಂಡೆಗಳ ಅಚ್ಚುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಗೋಡೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಚಿತ್ರದ ತಂಡವು ಅಂಧೇರಿಯ ಚಿತ್ರಕೂಟ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿದೆ. ಚಿತ್ರದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು [[ಪುಣೆ|ಪುಣೆಯಲ್ಲೂ]] ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಜನವರಿ 2019 ರಲ್ಲಿ, ತಂಡವು ಹಾಡಿನ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಅದ್ದೂರಿ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಹಾಡು ಎಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ ಇದರ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯು ಒಂದು ವಾರದವರೆಗೆ ಇತ್ತು ಮತ್ತು ಆ ಯುಗವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಕೆಲವು ಅದ್ಭುತವಾದ ದಿಯಾ ಮತ್ತು [[ರಂಗವಲ್ಲಿ|ರಂಗೋಲಿ]] ಸೆಟಪ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಚಿತ್ರದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿರುವ ಅವಧಿಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಕಾಜೋಲ್ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಉಡುಪನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.<ref name=":3">{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/taanaji-unsung-warrior-kajol-shoots-lavishly-mounted-song-film/|title=Taanaji – The Unsung Warrior: Kajol shoots for a lavishly mounted song in the film : Bollywood News|website=Bollywood Hungama|access-date=25 December 2020}}</ref> ಪ್ರಧಾನ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವು ಮೇ 2019 ರಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು.<ref name=":4">{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/saif-ali-khan-and-ajay-devgn-begin-tanhaji-climax-shoot-1496804-2019-04-08|title=Saif Ali Khan and Ajay Devgn begin Tanhaji climax shoot|last=DelhiApril 8|first=India Today Web Desk New|last2=April 8|first2=2019UPDATED|website=India Today|language=en|access-date=25 December 2020|last3=Ist|first3=2019 16:59}}</ref> == ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿ == ಚಿತ್ರದ ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಅಜಯ್-ಅತುಲ್, ಸಚೇತ್-ಪರಂಪರಾ ಮತ್ತು ಮೇಹುಲ್ ವ್ಯಾಸ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದರು. ಸ್ವಾನಂದ್ ಕಿರ್ಕಿರೆ ಮತ್ತು ಅನಿಲ್ ವರ್ಮಾ ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಂದೀಪ್ ಶಿರೋಡ್ಕರ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಧ್ವನಿಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹಾಡುಗಳಿವೆ. ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಮೇಹುಲ್ ವ್ಯಾಸ್, ಆದರ್ಶ್ ಶಿಂಧೆ, ಸುಖ್ವಿಂದರ್ ಸಿಂಗ್, [[ಶ್ರೇಯಾ ಘೋಷಾಲ್]], ಸಚೇತ್ ಟಂಡನ್, ಪರಂಪರಾ ಠಾಕೂರ್, ಗಣೇಶ್ ಚಂದನ್‍ಶಿವೆ ಮತ್ತು ಹರ್ಷ್‌ದೀಪ್ ಕೌರ್ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು 20 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2019 ರಂದು ಟಿ-ಸೀರೀಸ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.<ref>{{Citation|title=Tanhaji – The Unsung Warrior (Hindi) – All Songs – Download or Listen Free – JioSaavn|date=20 December 2019|url=https://www.jiosaavn.com/album/tanhaji---the-unsung-warrior/4VLd5839cJ8_|language=en-US|access-date=26 December 2020}}</ref> {{Tracklist|headline=ಹಾಡುಗಳ ಪಟ್ಟಿ|length2=4:18|lyrics4=ಅನಿಲ್ ವರ್ಮಾ|music4=ಸಚೇತ್-ಪರಂಪರಾ|extra4=ಹರ್ಷ್‌ದೀಪ್ ಕೌರ್|title4=ತಿನಕ್ ತಿನಕ್|length3=4:42|lyrics3=ಅನಿಲ್ ವರ್ಮಾ|music3=ಸಚೇತ್-ಪರಂಪರಾ|extra3=ಸಚೇತ್ ಟಂಡನ್, ಪರಂಪರಾ ಠಾಕುರ್|title3=ಘಮಂಡ್ ಕರ್|lyrics2=ಸ್ವಾನಂದ್ ಕಿರ್ಕಿರೆ|total_length=16:25|music2=ಅಜಯ್-ಅತುಲ್|extra2=ಸುಖ್‍ವಿಂದರ್ ಸಿಂಗ್, ಶ್ರೇಯಾ ಘೋಶಾಲ್|title2=ಮಾಯ್ ಭವಾನಿ|length1=3:31|lyrics1=ಅನಿಲ್ ವರ್ಮಾ|music1=ಮೇಹುಲ್ ವ್ಯಾಸ್|extra1=ಮೇಹುಲ್ ವ್ಯಾಸ್|title1=ಶಂಕರಾ ರೇ ಶಂಕರಾ|extra_column=ಗಾಯಕ(ರು)|length4=3:54}} == ಮಾರಾಟಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಬಿಡುಗಡೆ == ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು [[ದೀಪಾವಳಿ]]ಯ ನಂತರ 29 ನವೆಂಬರ್ 2019 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/here-s-why-ajay-devgn-s-taahaji-the-unsung-warrior-will-now-be-called-tanhaji/story-nRUVuQZvHfRGWxcQIEDs8M.html|title=Here's why Ajay Devgn's Taanaji: The Unsung Warrior will now be called Tanhaji|website=hindustantimes.com|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> ಆದರೆ ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವಿಎಫ್ಎಕ್ಸ್ ಕೆಲಸಗಳ ಅಗತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಮುಂದೂಡಲಾಯಿತು. 28 ಮಾರ್ಚ್ 2019 ರಂದು, ತಯಾರಕರು ಬಿಡುಗಡೆ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ೧೦ ಜನವರಿ 2020 ಎಂದು ಪುನಃ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/heres-why-ajay-devgn-decided-to-release-tanhaji-the-unsung-warrior-in-january/articleshow/73058197.cms|title=Here's why Ajay Devgn decided to release Tanhaji: The Unsung Warrior in January – Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=25 December 2020}}</ref> ಚಿತ್ರದ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಮೊದಲು, ನವೆಂಬರ್ 2019 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಟ್ರೇಲರ್‌ನ ಕೆಲವು ದೃಶ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಭಾಜಿ ಬ್ರಿಗೇಡ್ ಆಕ್ಷೇಪಿಸಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/tanhaji-the-unsung-warrior-faces-objection-from-sambhaji-brigade/articleshow/72140411.cms|title=Tanhaji: The Unsung Warrior faces objection from Sambhaji Brigade|last=Nov 20|first=Mirror Online / Updated|last2=2019|website=Mumbai Mirror|language=en|access-date=26 December 2020|last3=Ist|first3=17:36|archive-date=19 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200919030416/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/tanhaji-the-unsung-warrior-faces-objection-from-sambhaji-brigade/articleshow/72140411.cms|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/tanhaji-the-unsung-warrior-trailer-pits-mighty-battle-between-ajay-devgn-and-saif-ali-khan/article30017600.ece|title='Tanhaji: The Unsung Warrior' trailer pits mighty battle between Ajay Devgn and Saif Ali Khan|last=The Hindu Net Desk|date=19 November 2019|work=The Hindu|access-date=25 December 2020|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ಚಿತ್ರವು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ [[ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ|ಶಿವಾಜಿ]] ಮಹಾರಾಜರ ಜಾತ್ಯತೀತ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸಂಸ್ಥೆ ಆರೋಪಿಸಿತು. ಸಾವಿತ್ರಿಬಾಯಿ ಮಾಲುಸರೆ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿರುವ ಕಾಜೋಲ್ ಅವರ ಸಂಭಾಷಣೆಗೂ ಅವರು ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/cities/mumbai/now-sambhaji-brigade-objects-to-scenes-in-tanhaji/article30055813.ece|title=Now, Sambhaji Brigade objects to scenes in Tanhaji|last=Banerjee|first=Shoumojit|date=23 November 2019|work=The Hindu|access-date=26 December 2020|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ನಂತರ, ಎನ್‍ಸಿಪಿ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ಜಿತೇಂದ್ರ ಅಹ್ವಾದ್, ಚಿತ್ರದ ಟ್ರೇಲರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಪಕರಿಗೆ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/tanhaji-trailer-controversy-ncp-leader-jitendra-awhad-threatens-makers-of-tanhaji-asks-director-om-raut-to-stop-wrong-depiction-of-history/articleshow/72146326.cms|title=Tanhaji trailer controversy: NCP leader Jitendra Awhad threatens makers of Tanhaji; asks director Om Raut to stop wrong depiction of history|website=mumbaimirror.indiatimes.com|access-date=26 December 2020|archive-date=19 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200919101127/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/tanhaji-trailer-controversy-ncp-leader-jitendra-awhad-threatens-makers-of-tanhaji-asks-director-om-raut-to-stop-wrong-depiction-of-history/articleshow/72146326.cms|url-status=dead}}</ref> ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ ಓಂ ರಾವುತ್ ಅವರು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ಮತ್ತು ಅನೈತಿಕವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಮರಾಠ ಯೋಧ ತಾನಾಜಿ ಮಾಲುಸರೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದರು.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/india/article/ncp-mla-jitendra-awhad-threatens-makers-of-tanhaji-says-stop-wrong-depiction-of-history/517547|title=Tanhaji: NCP MLA Jitendra Awhad threatens makers of Tanhaji, says 'stop wrong depiction of history' {{!}} India News|website=www.timesnownews.com|access-date=26 December 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/other-states/ncp-mla-warns-makers-of-tanhaji/article30031341.ece|title=NCP MLA warns makers of 'Tanhaji-The Unsung Warrior'|last=Deshpande|first=Alok|date=21 November 2019|work=The Hindu|access-date=26 December 2020|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ''ಅಖಿಲ ಭಾರತೀಯ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಕೋಲಿ ರಜಪೂತ ಸಂಘವು'' ನಿರ್ದೇಶಕ ರಾವುತ್ ಅವರು ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಹಾನ್ ಯೋಧ ತಾನಾಜಿ ಮಾಲುಸರೆ ಅವರ ನಿಜವಾದ ವಂಶಾವಳಿಯನ್ನು ಮರೆಮಾಚಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಸಾಧಿಸಿ 13 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2019 ರಂದು ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/petition-in-delhi-high-court-against-tanhaji-the-unsung-warrior-hearing-on-dec-19-1628130-2019-12-13|title=Petition in Delhi High Court against Tanhaji: The Unsung Warrior, hearing on Dec 19|date=13 December 2019|website=India Today|language=en-US|access-date=2 February 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/ajay-devgn-speaks-petition-filed-tanhaji-unsung-warrior-unrest-due-citizenship-amendment-act/|title=Ajay Devgn speaks on petition filed against Tanhaji: The Unsung Warrior and unrest due to Citizenship Amendment Act : Bollywood News|website=Bollywood Hungama|access-date=26 December 2020}}</ref> ಜನವರಿ 2020 ರಲ್ಲಿ, ಸೆನ್ಸಾರ್ ಮಂಡಳಿಯು ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ಅಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ವಿವಾದಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹಕ್ಕು ನಿರಾಕರಣೆಗಳನ್ನು ಹಾಕುವಂತೆ ಖಚಿತಪಡಿಸಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/cbfc-deletes-controversial-references-tanhaji-unsung-warrior-also-gets-multiple-disclaimers-added/|title=CBFC deletes 'controversial' references in Tanhaji: The Unsung Warrior; also gets multiple disclaimers added : Bollywood News|website=Bollywood Hungama|access-date=26 December 2020}}</ref> [[ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ]],<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/yogi-adityanath-makes-tanhaji-tax-free-in-up-samajvadi-party-claims-government-is-engaging-in-politics-in-movies/story-JfvWyRvl2tPtAZjnBhFjsL.html|title=Yogi Adityanath makes Tanhaji tax-free in UP, Samajwadi Party claims government is engaging in politics in movies|website=hindustantimes.com|language=en|access-date=26 December 2020}}</ref> [[ಹರಿಯಾಣ]]<ref>{{Cite web|url=https://m.economictimes.com/magazines/panache/after-up-tanhaji-to-be-made-tax-free-in-maharashtra-movie-also-enters-rs-100-cr-club/articleshow/73287483.cms|title=After UP, 'Tanhaji' declared tax-free in Haryana; movie also enters Rs 100 cr-club – The Economic Times|website=m.economictimes.com|access-date=26 December 2020}}</ref> ಮತ್ತು [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ|ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ]] ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ತೆರಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/news/national/other-states/tanhaji-declared-tax-free-in-maharashtra/article30628776.ece|title='Tanhaji' declared tax-free in Maharashtra|last=Deshpande|first=Alok|date=23 January 2020|work=The Hindu|access-date=26 December 2020|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ''ತಾನ್ಹಾಜಿಯ'' ವಿಶ್ವ ದೂರದರ್ಶನದ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ 26 ಜುಲೈ 2020 ರಂದು ಸ್ಟಾರ್ ಪ್ಲಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು<ref>{{Cite web|url=https://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/gecs/this-sunday-catch-the-world-television-premiere-of-tanhaji-the-unsung-warrior-only-on-star-plus-200725|title=This Sunday, catch the World Television Premiere of 'Tanhaji: The Unsung Warrior' only on Star Plus|date=25 July 2020|website=Indian Television|language=en|access-date=26 December 2020}}</ref> ಮತ್ತು ಅದರ ಮೊದಲ ಪ್ರಸಾರದಲ್ಲಿ 1.2 ಕೋಟಿ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/entertainment/ajay-devgns-tanhaji-the-unsung-warrior-records-over-1-2-crore-impressions-on-tv-2280214|title=Ajay Devgn's Tanhaji: The Unsung Warrior Records Over 1.2 Crore Impressions On TV|website=NDTV.com|access-date=26 December 2020}}</ref> ಚಿತ್ರವು ಡಿಸ್ನಿ+ ಹಾಟ್‌ಸ್ಟಾರ್‌ನಲ್ಲಿ 6 ಮಾರ್ಚ್ 2020 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/tanhaji-ajay-devgn-chhapaak-deepika-padukone-watch-online-on-hotstar-6301833/|title=Tanhaji and Chhapaak are streaming on this OTT platform|date=6 March 2020|website=The Indian Express|language=en|access-date=26 December 2020}}</ref> == ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ == === ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ === ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ₹329.81 ಕೋಟಿಯಷ್ಟು,<ref>{{Cite web|url=https://www.koimoi.com/box-office/tanhaji-box-office-worldwide-heres-how-much-ajay-devgns-period-drama-has-earned-till-now/|title=Tanhaji Box Office (Worldwide): Here's How Much Ajay Devgn's Period Drama Has Earned Till Now!|date=19 March 2020|website=Koimoi|language=en-US|access-date=26 December 2020}}</ref> ಮತ್ತು ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ₹34.85 ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಗಳಿಸಿ<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/box-office/tanhaji-the-unsung-warrior-ajay-devgns-period-drama-tops-the-overseas-grossers-of-2020/articleshow/74861778.cms|title='Tanhaji: The Unsung Warrior': Ajay Devgn's period drama tops the overseas grossers of 2020 – Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=26 December 2020}}</ref> ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ₹367.65 ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಗಳಿಸಿ 2020 ರ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆಯ ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿತು.<ref name="tgww:bo2">{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/box-office-collections/worldwide/2020/|title=Bollywood Top Grosser Worldwide|website=[[Bollywood Hungama]]|access-date=14 March 2020}}</ref> === ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ === ವಿಮರ್ಶಾ ಸಂಗ್ರಾಹಕ ಜಾಲತಾಣ ರಾಟನ್ ಟೊಮೇಟೋಸ್‍ನಲ್ಲಿ, 11 ವಿಮರ್ಶೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸರಾಸರಿ 6/10 ಸ್ಕೋರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ''ತಾನ್ಹಾಜಿ'' 73% ಅನುಮೋದನಾ ಅಂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref name="RT">{{Citation|url=https://www.rottentomatoes.com/m/tanhaji_the_unsung_warrior|title=Tanhaji: The Unsung Warrior (2020)|journal=[[Rotten Tomatoes]]|publisher=[[Fandango Media|Fandango]]|access-date={{RT data|access date|df=dmy}}}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು == '''ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು - ೨೭ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೧''' * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿರ್ದೇಶಕ - ಓಂ ರೌತ್ - ಗೆಲುವು * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪೋಷಕ ನಟ - ಸೈಫ಼್ ಅಲಿ ಖಾನ್ - ಗೆಲುವು * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಹಸ - ರಮಜ಼ಾನ್ ಬುಲುತ್, ಆರ್ ಪಿ ಯಾದವ್ - ಗೆಲುವು * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿಶೇಷ ಪರಿಣಾಮಗಳು - ಪ್ರಸಾದ್ ಸುತರ್ - ಗೆಲುವು * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ - ಅಜಯ್ ದೇವ್‍ಗನ್ ಎಫ್‍ಫ಼ಿಲ್ಮ್ಸ್, ಟಿ-ಸೀರೀಸ್ - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ - ಅಜಯ್ ದೇವ್‍ಗನ್ - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಿತ್ರಕಥೆ - ಪ್ರಕಾಶ್ ಕಪಾಡಿಯಾ, ಓಂ ರೌತ್ - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂಭಾಷಣೆ - ಪ್ರಕಾಶ್ ಕಪಾಡಿಯಾ - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ - ಕೀಕೊ ನಾಕಹಾರಾ - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿರ್ಮಾಣ ವಿನ್ಯಾಸ - ಶ್ರೀರಾಂ ಕಣ್ಣನ್ ಐಯ್ಯಂಗಾರ್, ಸುಜೀತ್ ಸಾವಂತ್ - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಸ್ತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸ - ನಚಿಕೇತ್ ಬರ್ವೆ, ಮಹೇಶ್ ಶೇರಿಯಾ - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನೃತ್ಯ ನಿರ್ದೇಶನ - ಗಣೇಶ್ ಆಚಾರ್ಯ ("ಶಂಕರಾ ರೇ ಶಂಕರಾ") - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ * ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತ - ಸಂದೀಪ್ ಶಿರೋಡ್ಕರ್ - ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ === ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಭಾವ === ತಾನ್ಹಾಜಿ ವರ್ಷದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ರೇಟಿಂಗ್ ಪಡೆದ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://in.bookmyshow.com/best-of-the-year/2020/trending-movies|title=Highest Grossing & Top Rated Movies to Watch from 2020|last=BookMyShow|website=BookMyShow|language=en|access-date=26 December 2020}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು 78 ನೇ ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿದೇಶಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/soorarai-pottru-asuran-jallikattu-be-screened-golden-globes-2021-139981|title='Soorarai Pottru', 'Asuran', 'Jallikattu' to be screened at the Golden Globes 2021|date=20 December 2020|website=The News Minute|language=en|access-date=26 December 2020}}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} == ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb title|8108274}} * {{Rotten Tomatoes|tanhaji_the_unsung_warrior}} * ಬಾಲಿವುಡ್ ಹಂಗಾಮಾದಲ್ಲಿ [http://www.bollywoodhungama.com/movie/taanaji-the-unsung-warrior/ ತಾನ್ಹಾಜಿ] [[ವರ್ಗ:ಹಿಂದಿ-ಭಾಷೆಯ ಚಿತ್ರಗಳು]] 9dsr6vbhr7l1elj4v6375w2nqbxcvhh 0 145445 1428388 1351810 2026-09-16T07:48:18Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428388 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" |ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವುದು |- class="mw-file-description" href="./File:Tongue_ring.jpg" | colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Tongue_ring.jpg|300x300px]]</img> |- class="infobox-label" scope="row" ! class="infobox-label" scope="row" | ಸ್ಥಳ | class="infobox-data" | ನಾಲಿಗೆ |- ! class="infobox-label" scope="row" | ಹೀಲಿಂಗ್ | class="infobox-data" | ೨ ರಿಂದ ೪ ವಾರಗಳು, ಒಟ್ಟು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಸುಮಾರು ೨ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. |} '''ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯು''' ದೇಹವನ್ನು ಚುಚ್ಚುವುದರ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾಲಿಗೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ೨೦೧೧ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಅದರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಕುಸಿತದಿಂದ, ಇದು ಇತ್ತೀಚಿನ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಕಂಡಿದೆ. ಇದೀಗ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ ೧೮-೨೫ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಯುವತಿಯರಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗದೆ ಉಳಿದಿದೆ. ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳು ಅಥವಾ ನಾಲಿಗೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಂಧ್ರವು ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಚುಚ್ಚಲು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ.{{Fact|date=May 2016}} == ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ == [[ಚಿತ್ರ:Piercing.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3a/Piercing.jpg/220px-Piercing.jpg|thumb]] ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗೆ ಜನಪ್ರಿಯ ಹೆಸರುಗಳು ''ನಾಲಿಗೆ ಉಂಗುರವನ್ನು'' ಒಳಗೊಂಡಿವೆ, ಇದು ತಪ್ಪು ನಾಮಕರಣವಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ವಿರಳವಾಗಿ ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪುರೋಹಿತರು ತಮ್ಮ ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಚುಚ್ಚುವ ಮತ್ತು ನಂತರ ಅದರಿಂದ ರಕ್ತವನ್ನು ಎಳೆಯುವ ಅಥವಾ ನೋವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಒರಟಾದ ಹಗ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ಚಿತ್ರಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ಅಜ್ಟೆಕ್ ಮತ್ತು ಮಾಯಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ.. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅಜ್ಟೆಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಅಥವಾ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ. ಅನೇಕ ಇತರ ಶಾಶ್ವತ [[ದೇಹದ ಮಾರ್ಪಾಡು|ದೇಹದ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳ]] ಅಭ್ಯಾಸದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಇದನ್ನು ದೇವರುಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಮಾಡಲಾಯಿತು. ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಚುಚ್ಚುವುದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶನ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅಜ್ಟೆಕ್‌ಗಳಂತಹ ಮೆಸೊಅಮೆರಿಕನ್ನರು ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವ ಭಾಗವಾಗಿ ಇತರ ರಂದ್ರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು. ಫಾರ್ ಈಸ್ಟ್‌ನ ಏಷ್ಯನ್ ಸ್ಪಿರಿಟ್ ಮೀಡಿಯಮ್‌ಗಳು ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಸ್ಟೇಟ್‌ನ ಅರ್ಪಣೆ ಮತ್ತು ಪುರಾವೆಯಾಗಿ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು.<ref>Elkin, A., "Aboriginal Men of High Degree: Initiation and Sorcery in the World's Oldest Tradition"</ref> ೨೦ ನೇ ಶತಮಾನದ ತಿರುವಿನಿಂದ, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಕಾರ್ನಿಗಳು ತಮ್ಮ ಅನೇಕ ಸೈಡ್‌ಶೋ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು [[ಫಕೀರ|ಫಕೀರ್‌ಗಳಿಂದ]] ಎರವಲು ಪಡೆದರು. ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಮೊದಲ ನೋಟವನ್ನು ತಂದರು. ನಾಲಿಗೆಯ ಶಾಶ್ವತ ಅಥವಾ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯು ಸಮಕಾಲೀನ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ದೇಹ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ, ಸರ್ಜಿಕಲ್ ಸ್ಟೀಲ್ ಬಾರ್ಬೆಲ್ ಶೈಲಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಿದ್ಧ ಲಭ್ಯತೆಯು ೧೯೮೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಅನೇಕ ಚುಚ್ಚುವ ನಾವೀನ್ಯತೆಗಳಂತೆ, ಈ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಮೂಲವು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನ ಮೊದಲ ವೃತ್ತಿಪರ ದೇಹ ಚುಚ್ಚುವ ಸ್ಟುಡಿಯೊವಾದ ಗೌಂಟ್ಲೆಟ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ, ಇದು ಹಿಂದೆ [[ಲಾಸ್ ಎಂಜಲೀಸ್|ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ಲಾಸ್ ಏಂಜಲೀಸ್‌ನಲ್ಲಿದೆ]]. ಟ್ಯಾಟೂ ಸ್ಯಾಮಿ ಪಿಫ್‍ಐಕ್ಯೂ ನಲ್ಲಿ (ದೇಹ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮೊದಲ ಪ್ರಕಟಣೆ) #೧೮ (೧೯೮೩) ಮತ್ತು #೧೯ ಸಂಚಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್‌ನ ಮೊದಲ ದಾಖಲಿತ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯಂತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಬಾಡಿ ಪಿಯರ್ಸಿಂಗ್ ಪ್ರವರ್ತಕ ಮತ್ತು ಗೌಂಟ್ಲೆಟ್ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಜಿಮ್ ವಾರ್ಡ್ ಅವರಿಂದ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪಿಯರ್ಸರ್ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಪಡೆದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಲೇನ್ ಏಂಜೆಲ್ ಈ ರೀತಿಯ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. == ಆಭರಣ == ನೇರವಾದ ಬಾರ್ಬೆಲ್ ಶೈಲಿಯ ಆಭರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ನಾಲಿಗೆಗಳನ್ನು ಚುಚ್ಚಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಲಿಗೆಯ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಚಲನೆಯಿಂದಾಗಿ, ಆಭರಣದ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಸೌಕರ್ಯವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ತುಂಬಾ ತೆಳುವಾಗಿರುವ ಬಾರ್ಬೆಲ್ಗಳು ಸ್ಥಳಾಂತರಿಕೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತವೆ. ಇದು ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ ಮತ್ತು ಕಿರಿಕಿರಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ದೊಡ್ಡ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲು ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು. ಆರಂಭಿಕ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ೧೪ &nbsp;ಗ್ರಾಂ (೧.೬&nbsp;ಮಿಮೀ)ನಲ್ಲಿ ಇತುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಸ್ಟ್ರೆಚಿಂಗ್ ಹಂತಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ೧೨ಗ್ರಾಂ (೨.೦&nbsp;ಮಿಮೀ) ನಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಚುಚ್ಚಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ&nbsp; ಅಥವಾ ೧೦ಗ್ರಾಂ (೨.೪&nbsp;ಮಿಮೀ)ನಲ್ಲೂ ಚುಚ್ಚಬಹುದು. ಸಂಭವನೀಯ ವಲಸೆಯ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಿಸಲು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಿರವಾದ 'ಸ್ನಗ್' ಫಿಟ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಲು ಕೆಲವು ಜನರು ನಂತರ ತಮ್ಮ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ೧೨&nbsp;ಗ್ರಾಂ (೨&nbsp;ಮಿಮೀ), ೧೦ ಗ್ರಾಂ (೨.೪&nbsp;ಮಿಮೀ), ೮&nbsp;ಗ್ರಾಂ (೩.೨&nbsp;ಮಿಮೀ) ಅಥವಾ ೬&nbsp;ಗ್ರಾಂ (೪.೦&nbsp;ಮಿಮಿ) ನಷ್ಟು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ೧೦ಮಿಮೀ ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವ್ಯಾಸದವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ&nbsp; ಬಾರ್ಬೆಲ್ನ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮಣಿಗಳನ್ನು ಅನೇಕ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ. "ನೋ-ಸೀ-ಉಮ್ ಮಣಿಗಳು", ನಾಲಿಗೆಯ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವ ಫ್ಲಾಟ್ ಮಣಿಗಳನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಉದ್ಯೋಗದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲು ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೂಕ್ತವಾದ ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ಶೈಲಿಯ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಾತನಾಡುವಾಗ / ನಗುವಾಗ ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸಿದರೆ, ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಮರೆಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. == ವಿಧಾನ == [[ಚಿತ್ರ:Tongue_piercing.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2e/Tongue_piercing.jpg/170px-Tongue_piercing.jpg|right|thumb| ಚುಚ್ಚಿದ ನಂತರ ನಾಲಿಗೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಊದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.]] === ಚುಚ್ಚುವುದು === ಚುಚ್ಚುವವರು ನಾಲಿಗೆಯ ಕೆಳಭಾಗವನ್ನು ದೊಡ್ಡ ರಕ್ತನಾಳಗಳಿಗಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಬೆಳಕಿನೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಫೋರ್ಸ್ಪ್ಸ್‌ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಸೂಜಿಯಿಂದ ಚುಚ್ಚಲಾಗುತ್ತದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೇಲಿನಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಚುಚ್ಚುವ ಸೂಜಿಯಿಂದ ಅಥವಾ ಕೆಳಗಿನಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆ ತೂರುನಳಿಗೆ ಸೂಜಿಯಿಂದ ಚುಚ್ಚಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ನಂತರ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ಊತವನ್ನು ಅನುಮತಿಸಲು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಉದ್ದವಾಗಿರಬೇಕು. ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ಎರಡು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲಿಗೆಯು ಅದರ ಮೂಲ ಗಾತ್ರವನ್ನು ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಇದು ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಮತ್ತು ತಿನ್ನುವಾಗ ನೋವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು, ಆದರೆ ಇದು ಶಾಶ್ವತವಲ್ಲ. ಚುಚ್ಚುವವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಂಪು ಪಾನೀಯಗಳನ್ನು ಕುಡಿಯಲು ಮತ್ತು ಊತವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಪುಡಿಮಾಡಿದ ಐಸ್ ಅನ್ನು ಹೀರುವಂತೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಜನರು ಐಬುಪ್ರೊಫೇನ್ ಅಥವಾ ಅಂತಹುದೇ ಉರಿಯೂತದ ಔಷಧಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಊತವನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯು ಕನಿಷ್ಠ ಭಾಗಶಃ ವಾಸಿಯಾಗುವವರೆಗೆ (ಸುಮಾರು ಎರಡು ವಾರಗಳವರೆಗೆ) ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಕುಡಿಯುವುದು, ಧೂಮಪಾನ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಮಸಾಲೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತಿಂದ ಅಥವಾ ಧೂಮಪಾನದ ನಂತರ ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್-ಮುಕ್ತ ಮೌತ್ವಾಶ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು. ಊತವು ಶಾಂತವಾದ ನಂತರ, ಸೌಮ್ಯವಾದ ನಾಲಿಗೆ ಮತ್ತು ಮೌಖಿಕ ಲೋಳೆಪೊರೆಯ ಕಿರಿಕಿರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಚುಚ್ಚಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನಿರುತ್ಸಾಹಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಸೂಕ್ತವಾದ ಬಾಯಿ ತೊಳೆಯುವುದು, ಊಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾಳಜಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ತಾಳ್ಮೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವಾಸಿಯಾದ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬರಲು ಸಾಕಾಗುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ಣ ವಾಸಿಯಾದ ನಂತರ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಆರಂಭಿಕ ಉದ್ದವಾದ ಬಾರ್ಬೆಲ್ ಅನ್ನು (ಆರಂಭಿಕ ಊತವನ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸಲು) ಚಿಕ್ಕದಾದ ಬಾರ್ಬೆಲ್ನೊಂದಿಗೆ ಬದಲಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡನೇ ಬಾರ್ಬೆಲ್ ಅನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಆರಂಭಿಕ ಚುಚ್ಚುವ ವಿಧಾನದ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನನುಭವಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಚುಚ್ಚಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬಾರ್ಬೆಲ್ ಅನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಆವೃತ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬದಲಿಸಲು ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು, ಆದ್ದರಿಂದ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪಿಯರ್ಸರ್ನ ಸಹಾಯವನ್ನು ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡನೇ ಬಾರ್ಬೆಲ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ೨ &nbsp;ಮಿಮೀ - ೪&nbsp;ಮಿಮೀ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಆರಂಭಿಕ ಬಾರ್ಬೆಲ್ಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಂಗರಚನಾಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಈ ಬದಲಿ ನಂತರ ಎರಡನೇ (ಸಣ್ಣ) ಗುಣಪಡಿಸುವ ಅವಧಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಿರಿಕಿರಿಯ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬಹುದು. ನಾಲಿಗೆಯ ಅಸಾಧಾರಣ ಗುಣಪಡಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಿಂದಾಗಿ, ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳು ಬಹಳ ವೇಗವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಬಹುದು. ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಾಸಿಯಾದ ರಂಧ್ರಗಳು ಸಹ ಕೆಲವೇ ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಬಹುದು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡದಾದ-ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ರಂಧ್ರಗಳು ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಬಹುದು. ರಂಧ್ರವು ಗುಣವಾಗಲು ಸಮಯವು ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬಹಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ - ಕೆಲವು ಜನರು ದೊಡ್ಡ-ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ರಂಧ್ರಗಳನ್ನು (೪ಗ್ರಾಂ ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು&nbsp; (೫ ಮಿಮಿ)) ಇನ್ನೂ ತಿಂಗಳುಗಳು ಅಥವಾ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಆಭರಣಗಳನ್ನು (ಸಣ್ಣ ಆದರೂ) ಹೊಂದಿಸಬಹುದು. ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿರುವ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಇತ್ತೀಚಿನ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಜನರಲ್ಲಿ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. === ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ನಿಯೋಜನೆ === [[ಚಿತ್ರ:Venom_piercings_cropped.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e0/Venom_piercings_cropped.jpg/220px-Venom_piercings_cropped.jpg|thumb| "ವಿಷ" ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳು: ಎರಡು ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ]] ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಿಯೋಜನೆಯು ನಾಲಿಗೆಯ ಮಧ್ಯದ ರೇಖೆಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ, ಬಾಯಿಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸರಿಸುಮಾರು ೭೬ ಇಂಚು(೧.೯ ಸೆಂ.ಮೀ) ಅಥವಾ ನಾಲಿಗೆಯ ತುದಿಯಿಂದ ಹಿಂದಕ್ಕೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಭಾಗಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಹಿಂದೆ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಆಭರಣದ ಮೇಲ್ಭಾಗವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ವಾಲುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ಅಂಗುಳಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಕಡೆಗೆ ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಳಾವಕಾಶವಿದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾಷಾ ಫ್ರೆನ್ಯುಲಮ್ನ ಬಾಂಧವ್ಯದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.<ref>Association of Professional Piercers (APP)</ref> ನಾಲಿಗೆಯ ಫ್ರೆನುಲಮ್ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯು ನಾಲಿಗೆಯ ಕೆಳಗಿರುವ ಫ್ರೆನ್ಯುಲಮ್ ಮೂಲಕ ಚುಚ್ಚುವುದು, ಇದನ್ನು ಫ್ರೆನುಲಮ್ ಲಿಂಗುವೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾಲಿಗೆಯ ವೆಬ್ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. "ವಿಷ ಬೈಟ್ಸ್" ಎಂಬುದು ನಾಲಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿರುವ ಎರಡು ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾದ ಪದವಾಗಿದೆ. ಇದು ನಾಲಿಗೆಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಮೂಲಕ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನೋವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. "ಏಂಜೆಲ್ ಬೈಟ್" ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನಾಲಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದನ್ನು ಇನ್ನೊಂದರ ಮುಂದೆ ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಈ ಪದವು ಮುಖದ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮನ್ರೋ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. "ಹಾವು-ಕಣ್ಣುಗಳು" ಸಹ ಇದೆ, ಇದು ಒಂದು ಬಾಗಿದ ಪಟ್ಟಿಯು ನಾಲಿಗೆಯ ತುದಿಯ ಮೂಲಕ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸೌಮ್ಯವಾದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನೋವುರಹಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ನಾಲಿಗೆ ವಿಭಜನೆಗೆ ಮೊದಲ ಹಂತವಾಗಿ (ವಿಸ್ತರಿಸಿದ) ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. === ಅಪಾಯಗಳು === ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ದಾಖಲಿತ ತೊಡಕುಗಳು ಮೆದುಳು ಮತ್ತು ಹೃದಯದ ಹುಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ರಕ್ತದಿಂದ ಹರಡುವ ಸೋಂಕುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ (ಕೆಲವು ಸಾವುಗಳೊಂದಿಗೆ); ಹೆಪಟೈಟಿಸ್ ಬಿ ಮತ್ತು ಸಿ, ಎಚ್ಐವಿ, ಕ್ಷಯ ಮತ್ತು ಟೆಟನಸ್ ಸೋಂಕುಗಳು; ನಾಲಿಗೆಯ ಊತವು ವಾಯುಮಾರ್ಗದ ಅಡಚಣೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ, ಸಡಿಲವಾದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ನುಂಗುವುದು ಅಥವಾ ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿಸುವುದು, ಒಸಡುಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮತ್ತು ಮುರಿದ ಹಲ್ಲುಗಳು. ಸಾಮಾನ್ಯ ದೂರುಗಳೆಂದರೆ ನೋವು, ಚರ್ಮವು, ಅತಿಯಾದ [[ಲಾಲಾರಸ|ಜೊಲ್ಲು ಸುರಿಸುವುದು]] ಮತ್ತು ಹಲ್ಲಿನ ದಂತಕವಚಕ್ಕೆ ಹಾನಿ.<ref>Go Ask Alice!, Health Q&A Internet Resource, "[http://goaskalice.columbia.edu/answered-questions/pondering-pros-and-cons-tongue-piercing Pondering the pros and cons of tongue piercing]". Accessed March 19, 2016.</ref> ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯು ಸ್ವತಂತ್ರ ನಾಲಿಗೆ ಚಲನಶೀಲತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ಎರಡು ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯಂತಹ ಮಾತಿನ ಅಡಚಣೆಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಸಂವೇದನೆ ನಷ್ಟದ ಅಪಾಯವೂ ಇದೆ.<ref>{{Cite web|url=https://rightpiercing.com/tongue-piercings/|title=Tongue Piercings|website=RightPiercing - The Piercing Information Hub|language=en-US|access-date=2019-12-13}}</ref> === ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಣಾಮಗಳು === * ಬಾಯಿಯ ಆಘಾತ, ಅಂದರೆ, ಹಲ್ಲಿನ ಮುರಿತ ಮತ್ತು ಉಡುಗೆಗಳು ೧೧% ರಿಂದ ೪೧% ರಷ್ಟು ಜನರು ನಾಲಿಗೆಯ ಆಭರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ.<ref name="AMLevin">{{Cite journal|last=Levin Liran|last2=Zadik Yehuda|title=Oral Piercing: Complications and Side Effects|journal=Am J Dent|volume=20|issue=5|pages=340–344|date=October 2007|pmid=17993034}}</ref> * [[ಒಸಡು|ಜಿಂಗೈವಲ್]] ಅಂಗಾಂಶದ ಹಿಂಜರಿತವು ೧೯% ರಿಂದ ೬೮% ರಷ್ಟು ಜನರು ನಾಲಿಗೆಯ ಆಭರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.<ref name="AMLevin" /> ಅಲ್ವಿಯೋಲಾರ್ ಹಲ್ಲಿನ-ಹೊಂದಿರುವ ಮೂಳೆಯು ಸಹ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ [[ಹಲ್ಲು|ಹಲ್ಲುಗಳ]] ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಬಾಳಿಕೆಗೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪರಿದಂತದ ಪುನರುತ್ಪಾದನೆಯ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.<ref name="Periodontal">{{Cite journal|last=Zadik Yehuda|last2=Sandler Vadim|title=Periodontal Attachment Loss Due to Applying Force by Tongue Piercing|journal=J Calif Dent Assoc|volume=35|issue=8|pages=550–553|date=August 2007|pmid=17941300|url=http://www.cda.org/page/Library/cda_member/pubs/journal/jour0807/zadik.pdf|format=PDF|accessdate=16 July 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080910170125/http://www.cda.org/page/Library/cda_member/pubs/journal/jour0807/zadik.pdf|archivedate=10 September 2008}}</ref> * ನಾಲಿಗೆ-ಚುಚ್ಚದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಯುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಂಡಿಡಾ ಅಲ್ಬಿಕಾನ್ಸ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹರಡುವಿಕೆ ವರದಿಯಾಗಿದೆ.<ref name="Candida">{{Cite journal|last=Zadik Yehuda|last2=Burnstein Saar|last3=Derazne Estella|last4=Sandler Vadim|last5=Ianculovici Clariel|last6=Halperin Tamar|title=Colonization of Candida: prevalence among tongue-pierced and non-pierced immunocompetent adults|journal=Oral Dis|volume=16|issue=2|pages=172–5|date=March 2010|pmid=19732353|doi=10.1111/j.1601-0825.2009.01618.x}}</ref> * == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist|2}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == ಎಡ * [https://cda-adc.ca/jcda/vol-64/issue-11/botchway-e.pdf ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಹಲ್ಲು ಮುರಿತ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220924102328/https://cda-adc.ca/jcda/vol-64/issue-11/botchway-e.pdf |date=2022-09-24 }} * [https://www.cdc.gov/ncidod/EiD/vol8no8/01-0458.htm ನಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ನಂತರ ಹಿಮೋಫಿಲಸ್ ಅಫ್ರೋಫಿಲಸ್ ಎಂಡೋಕಾರ್ಡಿಟಿಸ್] {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ]] qavaxhe7lr0pv8mau0tiof8i03t0pwe 0 147543 1428338 1428266 2026-09-15T14:43:19Z Swathivishwakarma 48232 Swathivishwakarma [[ಸದಸ್ಯ:Swathivishwakarma/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ]] ಪುಟವನ್ನು [[ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್]] ಕ್ಕೆ ಸರಿಸಿದ್ದಾರೆ: ಲೇಖನ ತಯಾರಾಗಿದೆ 1428266 wikitext text/x-wiki {{Short description|Genus of orchids}} {{Automatic taxobox | image = Rhynchostylis retusa (Foxtail orchid).jpg | image_caption = ''[[Rhynchostylis retusa]]'' | display_parents = 3 }} '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ([[ತೋಟಗಾರಿಕೆ|ತೋಟಗಾರಿಕಾ]] [[ವ್ಯಾಪಾರ]]ದಲ್ಲಿ ರಿ ಎಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== ek2c13cqivdanocrordpoym6qvh9jzn 1428340 1428338 2026-09-15T14:44:00Z Swathivishwakarma 48232 1428340 wikitext text/x-wiki {{Short description|Genus of orchids}} {{Automatic taxobox | image = Rhynchostylis retusa (Foxtail orchid).jpg | image_caption = ''[[Rhynchostylis retusa]]'' | display_parents = 3 }} '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ([[ತೋಟಗಾರಿಕೆ|ತೋಟಗಾರಿಕಾ]] [[ವ್ಯಾಪಾರ]]ದಲ್ಲಿ ರಿ ಎಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== c7e0uorl68qlt6agilcf0mqwabx2scr 1428341 1428340 2026-09-15T14:44:26Z Swathivishwakarma 48232 1428341 wikitext text/x-wiki {{Short description|Genus of orchids}} {{Automatic taxobox | image = Rhynchostylis retusa (Foxtail orchid).jpg | image_caption = ''[[Rhynchostylis retusa]]'' | display_parents = 3 }} '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== lncfdh3jwojx0a7lt6lmss9qhw80b6u 1428343 1428341 2026-09-15T14:45:42Z Swathivishwakarma 48232 1428343 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | image = Rhynchostylis retusa (Foxtail orchid).jpg | image_caption = ''[[Rhynchostylis retusa]]'' | display_parents = 3 }} '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== 7l6cl9efcvicnhy0715vewy4v1ldasg 1428344 1428343 2026-09-15T14:46:21Z Swathivishwakarma 48232 1428344 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | image = Rhynchostylis retusa (Foxtail orchid).jpg }} '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== 4v317hgxk9o7oj069ce6u1q6cls6x3y 1428345 1428344 2026-09-15T14:47:26Z Swathivishwakarma 48232 1428345 wikitext text/x-wiki {{ | image = Rhynchostylis retusa (Foxtail orchid).jpg }} '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== mwiugkkm7g29ft8lcmwjzk37vpc2h3w 1428346 1428345 2026-09-15T14:47:47Z Swathivishwakarma 48232 1428346 wikitext text/x-wiki '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== cmd4kwz7y8nyp5bandeuqg1x2u7uai6 1428347 1428346 2026-09-15T14:49:31Z Swathivishwakarma 48232 1428347 wikitext text/x-wiki {{Short description|Genus of orchids}} {{Automatic taxobox | image = Rhynchostylis retusa (Foxtail orchid).jpg | image_caption = ''[[Rhynchostylis retusa]]'' | display_parents = 3 | taxon = Rhynchostylis | authority = [[Carl Ludwig Blume|Blume]] | type_species = ''[[Rhynchostylis retusa]]'' | type_species_authority = (Sw.) Blume. | synonyms_ref = <ref name="WCSP"/> | synonyms = ''Anota'' <small>Schltr.</small> }} '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== 18ml7ioqogrhfgv04x1b8ny1enwu949 1428348 1428347 2026-09-15T14:50:47Z Swathivishwakarma 48232 1428348 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | image = Rhynchostylis retusa (Foxtail orchid).jpg }} '''ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್''' ಆರ್ಕಿಡ್ [[ಕುಟುಂಬ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಂಡಾ ಸಸ್ಯವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, [[ಚೀನಾ]], ಇಂಡೋಚೈನಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. <ref name="WCSP">[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=178377 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref><ref>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=128505 Flora of China v 25 p 474, 钻喙兰属 zuan hui lan shu, ''Rhynchostylis'' Blume]</ref> ==ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು [[ಎರಡು]] ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ರಿಂಕೋಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಕೊಕ್ಕು’ ಮತ್ತು ಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಎಂದರೆ ‘ಸ್ತಂಭ’. ಈ ಹೆಸರು ಹೂವಿನ ಅಗಲವಾದ, ಮಾಂಸಲವಾದ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://kannada.news18.com/news/chikkamagaluru/rare-western-ghats-foxtail-orchid-brings-new-glow-to-home-gardens-chikkamagaluru-mnc-abn-local18-ws-bl-2435259.html</ref> ==ವಿವರಣೆ== ಹೂಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಮಸಾಲೆಯಂತಹ ಸುವಾಸನೆ ಇರುತ್ತದೆ. [[ಸಸ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪಟಕಾಂಡಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. [[ಎಲೆ]]ಗಳು ಚರ್ಮದಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಆರ್ಕಿಡ್‌ಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಉಷ್ಣವಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಸುವಾಗ ಸ್ಥಿರವಾದ ಉಷ್ಣತೆ, ಸಮರ್ಪಕ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ನೇರವಲ್ಲದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬೆಳಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ [[ಗಾಳಿ|ಗಾಳಿಯ]] ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೇರುಗಳು ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೂಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ಚಳಿಗಾಲ|ಚಳಿಗಾಲದ]] ಸ್ವಲ್ಪ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತವೆ.<ref>''The Illustrated Encyclopedia of Orchids'' ed. Pridgeon, Alec, pub. Lansdowne Publishing Pty Ltd. Australia 1992 and David and Charles UK 2003.{{ISBN|0 7153 1782 2}}</ref> ==ಬೆಳೆಸುವ ವಿಧಾನ== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ವಾಂಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ವಾಂಡಾಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು [[ಬೇರು|ಬೇರುಗಳು]] ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೇರ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಬೆಳಕು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂಡದ ಮಣ್ಣಿನ ಮಿಶ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ [[ಮರ|ಮರದ]] ಪಟ್ಟಿಗಳ ಬುಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಂಡಾಗಳಂತೆ ಆಧಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="AOSRG">{{cite web|url=http://www.aos.org/Default.aspx?id=175|title=AOS Sheet on Rhynchostylis Gigantea}}</ref> <ref name="JAYSOS">{{cite web|url=http://www.orchidspecies.com/rhynchostylis.htm|title=Jay's IOSPE on Rhynchostylis }}</ref> ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು|ಔಷಧೀಯ]] ಗುಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೆಳೆತ ನಿವಾರಕ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.<ref>''Genera Orchidacearum: Epidendroideae '' edited by Alec M. Pridgeon, Phillip J. Cribb, Finn N. Rasmussen, Mark W. Chase</ref> ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ===ಏರಿಡಿನೇ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ=== ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಪಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರ್ಕಾಂಥಿನೇ ಯಿಂದ ಏರಿಡಿನೇ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ===ಪ್ರಭೇದಗಳು=== [[ಡಿಸೆಂಬರ್]] ೨೦೨೩ ರ ವೇಳೆಗೆ, ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿ [[ನಾಲ್ಕು]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ರೈಡಲ್ — ಹೈನಾನ್, [[ಅಂಡಮಾನ್ ದ್ವೀಪಗಳು|ಅಂಡಮಾನ್]] ದ್ವೀಪಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್]], ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಲಾವೋಸ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ, [[ಮಲೇಷ್ಯಾ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮತ್ತು [[ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈ ಪ್ರಭೇದದ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. **ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಗಿಗಾಂಟಿಯಾ ಉಪಪ್ರಭೇದ ವಯೋಲೇಸಿಯಾ (ಲಿಂಡ್ಲಿ) ಕ್ರಿಸ್ಟೆನ್ಸನ್ — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೆಟುಸಾ (ಲಿನ್ನಿಯಸ್) ಬ್ಲೂಮ್ — ಯುನ್ನಾನ್, ಗ್ವಿಝೌ, [[ಭಾರತ]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]], [[ನೇಪಾಳ]], [[ಭೂತಾನ್]], [[ಅಸ್ಸಾಂ]], [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]], ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಇಂಡೋಚೈನಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಸುಮಾತ್ರಾ, ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ರೈಫೆರಿ (ಹಿಗ್ಗಿನ್ಸ್) — ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. *ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸಿಮಿಫೆರಾ ಯೋಹಾನ್ನನ್, ಜೆ. ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ — ಭಾರತದ [[ದಕ್ಷಿಣ]] [[ಪಶ್ಚಿಮ]] ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.<ref>Jordan J. Biol. Sci. 11(3): 257, figs. 1-2 (2018).</ref></small> - South Western Ghats, India ===ಹಿಂದೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಭೇದ=== ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಎ. ಎಚ್. ಕೆಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಈಗ ವಾಂಡಾ ಸೀಲಿಸ್ಟಿಸ್ (ರೇಖೆನ್‌ಬಾಕ್‌) ಮೊಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== 4v317hgxk9o7oj069ce6u1q6cls6x3y 2 158247 1428363 1383627 2026-09-16T03:23:39Z Hariprasad Shetty10 87270 1428363 wikitext text/x-wiki ಮೇನಕಾ ಗಾಂಧಿ [[File:Maneka-Gandhi.jpg|thumbnail|ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮೂಲಕ ಬರುವ ಹಣ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಹೋಗುತ್ತದೆ, ನಾವು ಇದನ್ನು ಏಕೆ ಅನುಮತಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ?]] '''[[w:Maneka Gandhi|ಮೇನಕಾ ಗಾಂಧಿ]]''' (ಜನನ 26 ಆಗಸ್ಟ್ 1956) [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ]] ಗೆ ಸೇರಿದ ರಾಜಕಾರಣಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ. ಅವರು 26 ಮೇ 2014 ರಂದು [[w:ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ (ಭಾರತ)|ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ]] ಆಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. == ನುಡಿಗಳು== === 1980ರದ್ದು === * ನಾನು ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಯಾವುದೇ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಏಕೆ ದಾಳಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಹೊಣೆಗಾರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ನಾನು ನನ್ನ ತಾಯಿಗಿಂತ ನನ್ನ ಅತ್ತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ನಿಷ್ಠಳಾಗಿದ್ದೇನೆ. **ಅವಳ ಅತ್ತೆ [[ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ]] ಅವರನ್ನು ಓಡಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://www.nytimes.com/1982/03/31/world/son-s-widow-quits-gandhi-household.html "Son's Widow Quits Gandhi Household"], ''The New York Times'' (31 March 1982)</ref> * ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ವಧುವಾಗಿ ಬಂದೆ. ಇಂದು, ನಾನು ಚಿಕ್ಕ ಮಗುವಿನೊಂದಿಗೆ ಅತ್ತೆಯ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಧವೆಯಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. **[[w:ಅಮೇಥಿ|ಅಮೇಥಿ]] ನಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರ ಭಾಷಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://www.csmonitor.com/1983/0406/040644.html Mrs. "Gandhi's feisty daughter-in-law: more than a political nuisance?"], ''The Christian Science Monitor'' (6 April 1983)</ref> * ನನ್ನ ಪ್ರಕಾರ, [[ಚುನಾವಣೆ|ಚುನಾವಣೆ]] ಗೆಲ್ಲುವುದು ದೊಡ್ಡ ವಿಷಯವಲ್ಲ. ನಂತರ ನೀವು ಅಧಿಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಏನು ಮಾಡುತ್ತೀರಿ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ. ಮತ್ತು, ನನಗೆ ಹೇಗಾದರೂ, ನೀವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಿಮಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ ಬದ್ಧತೆಗಾಗಿ ಏನನ್ನಾದರೂ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ** 1989 ರಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ನಂತರ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://articles.latimes.com/1989-12-01/news/vw-315_1_maneka-gandhi Gandhi Family Rebel Charts a New Role in India's Politics], ''Los Angeles Times'' (1 December 1989)</ref> === 1990ರದ್ದು === * ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರವು ಅದರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಶೇಕಡಾ 58 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಹಾನಿಕಾರಕವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಥಾವರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಬದಲು, ನೀವು ಮೊದಲು ಮಾಡಬೇಕಾದದ್ದು ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಹೋಗುವುದು - ಅಂದರೆ ನಿಮ್ಮ ಶೇಕಡಾ 58 ರಷ್ಟು 90 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು. ನಿಮ್ಮ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಮಸ್ಯೆ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಬಗೆಹರಿಯುತ್ತದೆ. ** ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://indiatoday.intoday.in/story/everybody-treated-environment-ministry-as-an-angutha-chhaap-ministry-maneka-gandhi/1/316460.html "'We have to stop this Amethi-ising of the entire country, says Maneka Gandhi"], ''India Today'' (15 May 1990)</ref> * ವೇಶ್ಯಾವಾಟಿಕೆ ವಿರುದ್ಧ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಅದು ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆಯೇ? ** ಧೂಮಪಾನ ವಿರೋಧಿ ಜಾಹೀರಾತುಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಕುರಿತು, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://indiatoday.intoday.in/story/maneka-gandhi-mows-down-resistance-to-her-green-crusade/1/316230.html "One-woman army"], ''India Today'' (15 May 1990)</ref> * ಹಸಿವನ್ನು ದೂರವಿಡಲು, ಹಸಿರು ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಈ ಕೀಟನಾಶಕಗಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ದೇಶವು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಂಬಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಕಾಳಜಿ ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ರೋಗ ನಿಯಂತ್ರಣವಾಗಿತ್ತು - ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸುರಕ್ಷತೆಯಲ್ಲ. ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಇದು ಬದಲಾಗಬೇಕು ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಇದು ... ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ** ಕೀಟನಾಶಕ-ವಿಷಪೂರಿತ ಘಟನೆಯ ಕುರಿತು ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡುತ್ತಾ, <ref>[http://articles.philly.com/1990-09-23/news/25879516_1_hazardous-pesticides-pesticide-action-network-indian-village "Where Toxic Pesticides Seep Into Everyday Life"], ''The Philadelphia Inquirer'' (23 September 1990)</ref> * ಜಂಕ್ ಫುಡ್ ಪ್ರವೇಶದ ವಿರುದ್ಧ ನಾನು ಆರಂಭಿಸಿರುವ ಆಂದೋಲನದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ [[ಬೆಂಗಳೂರು]]ನಲ್ಲಿ [[w:ಕೆಂಟಕಿ_ಫ್ರೈಡ್_ಚಿಕನ್|ಕೆಎಫ್‌ಸಿ]] ಮಾರಾಟವು ದಾಖಲೆಯ ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ** [[w:ಜಂಕ್ ಫುಡ್|ಜಂಕ್ ಫುಡ್]] ವಿರುದ್ಧದ ಅವರ ಅಭಿಯಾನದ ಕುರಿತು <ref>[http://articles.chicagotribune.com/1995-10-30/business/9510300036_1_maneka-gandhi-kentucky-fried-chicken-pizza-hut "Kfc Branded "Poison" In India"], ''Chicago Tribune'' (30 October 1995)</ref> * ಅವರು ಕುರಿಮರಿ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿ ಬರ್ಗರ್‌ಗಳನ್ನು ಬಡಿಸುತ್ತಾರೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದು ಅಪ್ರಸ್ತುತ. ಮೆಕ್‌ಡೊನಾಲ್ಡ್ಸ್ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕೊಲೆಗಾರ. **ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೆಕ್‌ಡೊನಾಲ್ಡ್ಸ್ ಕುರಿಮರಿ ಬರ್ಗರ್ ಕುರಿತು ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.<ref>[http://www.csmonitor.com/1996/1017/101796.intl.intl.4.html "To Curry Favor in India Debut, McDonald's Sells Maharaja Macs"], ''The Christian Science Monitor'' (17 October 1996)</ref> * ಈ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವರ್ಗದವರಲ್ಲಿ, ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಕೇನ್ ಇಲ್ಲದ ಪಾರ್ಟಿಯೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. **ದೆಹಲಿಯ ಮಾದಕವಸ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಯ ಕುರಿತು <ref>[http://archives.digitaltoday.in/indiatoday/05041999/cover.html "New Kicks on The Block"], ''India Today'' (5 April 1999)</ref> === 2000ರದ್ದು === *ಇದರಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ [[ಕೊಬ್ಬು]] ಎಷ್ಟು ಅಧಿಕವಾಗಿದೆಯೆಂದರೆ, ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಆಧುನಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ [[ಬೊಜ್ಜು]]ಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ವಾಸ್ತವವಾಗಿ [[ಹಾಲು]] ಅನ್ನು ಐದು ಬಿಳಿ [[ವಿಷ|ವಿಷ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ** [[w:milk|ಹಾಲು]] ಕುಡಿಯುವ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.rediff.com/news/2000/apr/11inter.htm "Ayurveda actually lists milk as one of the five white poisons"], ''Rediff'' (12 April 2000)</ref> * ಒಂದು ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ ಪರಿಸರ ನಾಶ, ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದು ತರಬೇತಿಗಾಗಿ, [[ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ]] ಅಥವಾ ಮರ ಕಡಿಯಲು ಆನೆಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಿಡಿಯುವುದು. ಮತ್ತು ನಾವು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಈ ತರಬೇತಿಯು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರೂರ, ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಮೂರ್ಖತನದ್ದಾಗಿದೆ. ** [[w:captive elephant|ಬಂಧಿತ ಆನೆ]] ಗಳ ಬಗ್ಗೆ, <ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/780015.stm "Indian minister's elephant alert"], ''BBC'' (6 June 2000)</ref> * ಪುರುಷರು ಗಾಯಗೊಂಡರೆ, ಅದು ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು ನಿಷೇಧಿಸಲು ಮತ್ತೊಂದು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಹೇಗಾದರೂ, ಇದು ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲ, ಆದರೆ ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಅಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಹಿಂಸೆ. ಇದನ್ನು ಕುಡುಕ ಯುವಕರ ಗುಂಪೊಂದು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ** [[w:ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು|ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು]] ಅನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ, <ref>[http://www.dnaindia.com/india/report-a-solitary-maneka-fights-jallikattu-9828 "A solitary Maneka fights ‘jallikattu’"], ''DNA India'' (14 November 2005)</ref> * ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬೇರೆ ಯಾವುದರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದ ಲಾಲೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಲು ನಾವು ಬಿಡಬಹುದೇ? ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವಾಲಯವು, ಈಗ ತಮ್ಮ ಯಾವುದೇ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಯಾವುದೇ ಅಸಂಬದ್ಧ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ, ಕುಲ್ಹಾರ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 250 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳನ್ನು ಬಜೆಟ್ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದೆ. ಆ ಎಲ್ಲಾ ಹಣವು ನಿಮ್ಮ ಜೇಬಿನಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ? ** ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಚಹಾ ಬಡಿಸಲು ಬಿಸಾಡಬಹುದಾದ ಮಣ್ಣಿನ ಕಪ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ''ಕುಲ್ಹಾರ್‌ಗಳನ್ನು'' ಪರಿಚಯಿಸುವ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವ [[w:ಲಾಲು ಪ್ರಸಾದ್|ಲಾಲು ಪ್ರಸಾದ್]] ಅವರ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಟೀಕಿಸುವುದು. <ref>[http://www.outlookindia.com/article/claypot-dictator/224296 "Clay-Pot Dictator!"], ''Outlook India'' (28 June 2004)</ref> * ಭಾರತದಲ್ಲಿ 500 ಹುಲಿಗಳು ಉಳಿದಿದ್ದರೆ, ನನಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಮೃಗಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳ ಚರ್ಮ ಸುಲಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ** ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳ ಬೇಟೆಯಾಡುವಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.independent.co.uk/environment/hunting-down-the-hunter-a-dying-breed-473821.html "Hunting down the hunter: A dying breed"], ''The Independent'' (12 April 2006)</ref> * ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲಾದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ನೀಲ್‌ಗಾಯ್ ಮತ್ತು ಕಾಡುಹಂದಿ ಹತ್ಯೆಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡುವುದು ವಿಐಪಿಗಳು, ಹೋಟೆಲ್ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಜನರು ಅಥವಾ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಸ್ನೇಹಿತರು ಕೋರಿದಾಗ ಮಾತ್ರ. ** ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ [[w:VIP|VIP]] ಗಳಿಗೆ ಬೇಟೆಯಾಡುವ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಟೀಕಿಸುವುದು. <ref>[http://archive.tehelka.com/story_main17.asp?filename=ts042206VIP_hunters.asp "VIP Hunters Get Licence To Kill In Punjab"], ''Tehelka'' (22 April 2006)</ref> * ನಾವು ಈಗಾಗಲೇ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ. ಮುಂದಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ವೇಗಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ 10 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ [[ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷ|ಪಕ್ಷ]] ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುವ ಸಮಯ ಬರುತ್ತದೆ. ಜನರು ಉಳಿದಿರುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಧಾವಿಸಿದಾಗ [[ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ]] ಎಂಬ ಪದವು ಅಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುತ್ತದೆ. ** [[ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆ]] ಕುರಿತು <ref>[http://www.rediff.com/money/2007/may/14guest1.htm "Maneka Gandhi on India and global warming"], ''Rediff'' (14 May 2007)</ref> * ನಾನು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತೇನೆ, ಆದರೆ ಈ ಗೂಳಿಹತ್ಯೆ ಆಚರಣೆಯು ಮುಗ್ಧ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರ ನೋವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸ್ಥಾನವಿಲ್ಲ. [[ಸಂಪ್ರದಾಯ]] [[ಕ್ರೌರ್ಯ]]ಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕ್ಷಮಿಸಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಸಮಾಜಗಳು [[ಗುಲಾಮಗಿರಿ]], ನರಭಕ್ಷಕತೆ, ಶಿಶುಹತ್ಯೆ, ಸ್ತ್ರೀ ಜನನಾಂಗ ಛೇದನ, [[w:ಕಾಲುಬಂಧ|ಕಾಲುಬಂಧ]], [[w:ಬುಲ್‌ಫೈಟಿಂಗ್|ಗೂಳಿಹಕ್ಕಿ]], ಮತ್ತು ನರಿ ಬೇಟೆ ಮುಂತಾದ 'ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ' ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿವೆ ಅಥವಾ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ - ಇವು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಅಥವಾ [[ಮಾನವ|ಮಾನವರು]] ಬಳಲುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ** [[w:ಪೀಪಲ್ ಫಾರ್ ದಿ ಎಥಿಕಲ್ ಟ್ರೀಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಅನಿಮಲ್ಸ್#PETA ಏಷ್ಯಾ-ಪೆಸಿಫಿಕ್|PETA ಏಷ್ಯಾ]] ಪರವಾಗಿ ಜಾಕೋಬ್ ಜುಮಾ ಗೆ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ <ref>[https://www.peta.org/blog/tradition-excuse-cruelty/ "‘Tradition Is Not an Excuse for Cruelty’"], ''PETA'' (6 November 2009)</ref> * [[ಮಾಂಸ]] ಅನ್ನು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಮಾಂಸವು ನನ್ನ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಿಸರವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡಿದರೆ, ನೀವು ಅದಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ತೆರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ** ಮಾಂಸ ತಿನ್ನುವವರ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.thescavenger.net/social-justice-2/people/59-social-justice/people/81-interview-maneka-gandhi.html "Interview: Maneka Gandhi"], ''The Scavenger'' (21 November 2009)</ref> === 2010ರದ್ದು === * ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಪರಮಾಣು ಯುದ್ಧ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಏನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕೆಂದು ನಮಗೆ ಈಗ ತಿಳಿದಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಚಲನಚಿತ್ರ ತಾರೆಯರು ವಯಸ್ಸಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ತಮ್ಮ ಮುಖಗಳಿಗೆ ದ್ರವೀಕೃತ ಮೆಕ್‌ಡಿಯನ್ನು ಚುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ** ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕೊಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.<ref>[http://www.bihartimes.in/Maneka/Real_foods_spoil_very_quicklY,_fast_foods_not.html "Real foods spoil very quickly, fast foods not"], ''The Bihar Times'' (27 October 2010)</ref> * ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವುದೇನೆಂದರೆ, ಕಾಡುಹಂದಿಗಳು ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಬುಲ್‌ಗಳನ್ನು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೇಟೆಯಾಡಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುವ ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ರೈತರ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇಶಗಳಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಖಾಸಗಿ ಅರಣ್ಯ ವಸತಿಗೃಹ ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ** ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಬೇಟೆಯಾಡುವ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. <ref>[http://www.firstpost.com/india/maneka-miffed-with-mp-govts-move-to-simplify-hunting-rules-188695.html "Maneka miffed with MP govt's move to simplify hunting rules"], ''First Post'' (20 January 2012)</ref> * ನಾನು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ತಾಪಮಾನವು ಸುಮಾರು 21 ಡಿಗ್ರಿ ಇತ್ತು, ಈಗ ಅದು 31 ಡಿಗ್ರಿ ಆಗಿದೆ. ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿನ ತೀವ್ರ ಏರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ. ** ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯ ಕುರಿತು. <ref>[http://www.deccanherald.com/content/245606/nature-abuse-leading-global-warming.html "Nature abuse leading to global warming: Maneka Gandhi"], ''Deccan Herald'' (28 April 2012)</ref> * [[ಜೈನ ಧರ್ಮ|ಜೈನರು]] ಮತ್ತು [[w:ಮಾರ್ವಾರಿಗಳು|ಮಾರ್ವಾರಿಗಳು]] ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡಿ. ಅವರು ಇಷ್ಟೊಂದು ಸುಶಿಕ್ಷಿತರು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತರು ಎಂಬುದು ಕಾಕತಾಳೀಯವಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ಜೀವನ ವಿಧಾನವು ಯಾವುದೇ ಜೀವಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ** [[w:ಜೈನರು|ಜೈನರು]] ಮತ್ತು [[w:ಮಾರ್ವಾರಿ|ಮಾರ್ವಾರಿ]] ಗಳಂತಹ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಕುರಿತು. <ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/home/environment/developmental-issues/Being-vegetarian-is-the-only-way-to-save-the-planet-Maneka-Gandhi/articleshow/19650129.cms "Being vegetarian is the only way to save the planet: Maneka Gandhi"], ''The Times of India'' (20 April 2013)</ref> * ನಾವು ಕಾನೂನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು 16 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಈ ಅಪರಾಧದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ನಾನು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಪೊಲೀಸರ ಪ್ರಕಾರ, ಶೇಕಡಾ 50 ರಷ್ಟು ಅಪರಾಧಗಳು ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವ 16 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನವರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಪೂರ್ವಯೋಜಿತ ಕೊಲೆ, ಅತ್ಯಾಚಾರಕ್ಕಾಗಿ, ನಾವು ಅವರನ್ನು ವಯಸ್ಕ ಜಗತ್ತಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತಂದರೆ, ಅದು ಅವರನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತದೆ. ** [[w: ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ (ಮಕ್ಕಳ ಆರೈಕೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 2014| ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ ಕಾಯ್ದೆ]] ಕುರಿತು <ref>[http://ibnlive.in.com/news/juveniles-who-commit-rape-should-be-tried-as-adults-maneka-gandhi/485770-37-64.html "Juveniles who commit rape should be tried as adults: Maneka Gandhi"], ''IBNLive'' (14 July 2014)</ref> * Money through trade of slaughtered animals goes into terrorism, therefore goes into killing us, why are we allowing this? ** On India's beef exports, as quoted in [http://timesofindia.indiatimes.com/india/Funds-from-cow-slaughter-racket-being-pumped-into-terror-Maneka-Gandhi/articleshow/42477955.cms "Funds from cow slaughter racket being pumped into terror: Maneka Gandhi"], ''The Times of India'' (15 September 2014) * It is a win-win situation for us — no harm to janitors by way of daily exposure to chemicals, and cows will be valued more. ** On the use of [[w:gomutra|gomutra]] as a floor cleaner, as quoted in [http://articles.economictimes.indiatimes.com/2015-01-09/news/57883715_1_cow-urine-product-floors "Holy cow! Government offices may soon be cleaned using liquid made from bovine urine"], ''The Economic Times'' (9 January 2015) * You have 2,000 girls who are killed in the womb every day. Some are born and have pillows on their faces choking them. ** On [[w:female foeticide|female foeticide]] and [[w:female infanticide|female infanticide]], as quoted in [http://www.reuters.com/article/2015/04/21/us-india-girls-abortions-idUSKBN0NC12320150421 "Indian minister says 2,000 girls 'killed' every day"], ''Reuters'' (21 April 2015) ==External links== {{wikipedia}} {{DEFAULTSORT:Gandhi, Maneka}} [[Category:Animal rights activists]] [[Category:Environmentalists from India]] [[Category:Bharatiya Janata Party politicians]] [[Category:Women’s and minorities ministers]] [[Category:Women politicians in India]] [[Category:Non-fiction authors from India]] [[Category:Sikhs]] [[Category:1956 births]] [[Category:Living people]] [[Category:Vegetarians]] [[Category:People from New Delhi]] [[Category:Punjabi people]] [[Category:Nehru–Gandhi family|Maneka Gandhi]] 44o02jjkxflyb6xzm6w7vv6gksewcps 1428377 1428363 2026-09-16T05:38:37Z Hariprasad Shetty10 87270 /* 2010ರದ್ದು */ 1428377 wikitext text/x-wiki ಮೇನಕಾ ಗಾಂಧಿ [[File:Maneka-Gandhi.jpg|thumbnail|ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮೂಲಕ ಬರುವ ಹಣ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಹೋಗುತ್ತದೆ, ನಾವು ಇದನ್ನು ಏಕೆ ಅನುಮತಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ?]] '''[[w:Maneka Gandhi|ಮೇನಕಾ ಗಾಂಧಿ]]''' (ಜನನ 26 ಆಗಸ್ಟ್ 1956) [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ]] ಗೆ ಸೇರಿದ ರಾಜಕಾರಣಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ. ಅವರು 26 ಮೇ 2014 ರಂದು [[w:ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ (ಭಾರತ)|ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ]] ಆಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. == ನುಡಿಗಳು== === 1980ರದ್ದು === * ನಾನು ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಯಾವುದೇ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಏಕೆ ದಾಳಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಹೊಣೆಗಾರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ನಾನು ನನ್ನ ತಾಯಿಗಿಂತ ನನ್ನ ಅತ್ತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ನಿಷ್ಠಳಾಗಿದ್ದೇನೆ. **ಅವಳ ಅತ್ತೆ [[ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ]] ಅವರನ್ನು ಓಡಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://www.nytimes.com/1982/03/31/world/son-s-widow-quits-gandhi-household.html "Son's Widow Quits Gandhi Household"], ''The New York Times'' (31 March 1982)</ref> * ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ವಧುವಾಗಿ ಬಂದೆ. ಇಂದು, ನಾನು ಚಿಕ್ಕ ಮಗುವಿನೊಂದಿಗೆ ಅತ್ತೆಯ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಧವೆಯಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. **[[w:ಅಮೇಥಿ|ಅಮೇಥಿ]] ನಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರ ಭಾಷಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://www.csmonitor.com/1983/0406/040644.html Mrs. "Gandhi's feisty daughter-in-law: more than a political nuisance?"], ''The Christian Science Monitor'' (6 April 1983)</ref> * ನನ್ನ ಪ್ರಕಾರ, [[ಚುನಾವಣೆ|ಚುನಾವಣೆ]] ಗೆಲ್ಲುವುದು ದೊಡ್ಡ ವಿಷಯವಲ್ಲ. ನಂತರ ನೀವು ಅಧಿಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಏನು ಮಾಡುತ್ತೀರಿ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ. ಮತ್ತು, ನನಗೆ ಹೇಗಾದರೂ, ನೀವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಿಮಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ ಬದ್ಧತೆಗಾಗಿ ಏನನ್ನಾದರೂ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ** 1989 ರಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ನಂತರ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://articles.latimes.com/1989-12-01/news/vw-315_1_maneka-gandhi Gandhi Family Rebel Charts a New Role in India's Politics], ''Los Angeles Times'' (1 December 1989)</ref> === 1990ರದ್ದು === * ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರವು ಅದರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಶೇಕಡಾ 58 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಹಾನಿಕಾರಕವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಥಾವರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಬದಲು, ನೀವು ಮೊದಲು ಮಾಡಬೇಕಾದದ್ದು ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಹೋಗುವುದು - ಅಂದರೆ ನಿಮ್ಮ ಶೇಕಡಾ 58 ರಷ್ಟು 90 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು. ನಿಮ್ಮ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಮಸ್ಯೆ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಬಗೆಹರಿಯುತ್ತದೆ. ** ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://indiatoday.intoday.in/story/everybody-treated-environment-ministry-as-an-angutha-chhaap-ministry-maneka-gandhi/1/316460.html "'We have to stop this Amethi-ising of the entire country, says Maneka Gandhi"], ''India Today'' (15 May 1990)</ref> * ವೇಶ್ಯಾವಾಟಿಕೆ ವಿರುದ್ಧ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಅದು ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆಯೇ? ** ಧೂಮಪಾನ ವಿರೋಧಿ ಜಾಹೀರಾತುಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಕುರಿತು, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://indiatoday.intoday.in/story/maneka-gandhi-mows-down-resistance-to-her-green-crusade/1/316230.html "One-woman army"], ''India Today'' (15 May 1990)</ref> * ಹಸಿವನ್ನು ದೂರವಿಡಲು, ಹಸಿರು ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಈ ಕೀಟನಾಶಕಗಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ದೇಶವು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಂಬಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಕಾಳಜಿ ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ರೋಗ ನಿಯಂತ್ರಣವಾಗಿತ್ತು - ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸುರಕ್ಷತೆಯಲ್ಲ. ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಇದು ಬದಲಾಗಬೇಕು ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಇದು ... ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ** ಕೀಟನಾಶಕ-ವಿಷಪೂರಿತ ಘಟನೆಯ ಕುರಿತು ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡುತ್ತಾ, <ref>[http://articles.philly.com/1990-09-23/news/25879516_1_hazardous-pesticides-pesticide-action-network-indian-village "Where Toxic Pesticides Seep Into Everyday Life"], ''The Philadelphia Inquirer'' (23 September 1990)</ref> * ಜಂಕ್ ಫುಡ್ ಪ್ರವೇಶದ ವಿರುದ್ಧ ನಾನು ಆರಂಭಿಸಿರುವ ಆಂದೋಲನದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ [[ಬೆಂಗಳೂರು]]ನಲ್ಲಿ [[w:ಕೆಂಟಕಿ_ಫ್ರೈಡ್_ಚಿಕನ್|ಕೆಎಫ್‌ಸಿ]] ಮಾರಾಟವು ದಾಖಲೆಯ ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ** [[w:ಜಂಕ್ ಫುಡ್|ಜಂಕ್ ಫುಡ್]] ವಿರುದ್ಧದ ಅವರ ಅಭಿಯಾನದ ಕುರಿತು <ref>[http://articles.chicagotribune.com/1995-10-30/business/9510300036_1_maneka-gandhi-kentucky-fried-chicken-pizza-hut "Kfc Branded "Poison" In India"], ''Chicago Tribune'' (30 October 1995)</ref> * ಅವರು ಕುರಿಮರಿ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿ ಬರ್ಗರ್‌ಗಳನ್ನು ಬಡಿಸುತ್ತಾರೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದು ಅಪ್ರಸ್ತುತ. ಮೆಕ್‌ಡೊನಾಲ್ಡ್ಸ್ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕೊಲೆಗಾರ. **ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೆಕ್‌ಡೊನಾಲ್ಡ್ಸ್ ಕುರಿಮರಿ ಬರ್ಗರ್ ಕುರಿತು ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.<ref>[http://www.csmonitor.com/1996/1017/101796.intl.intl.4.html "To Curry Favor in India Debut, McDonald's Sells Maharaja Macs"], ''The Christian Science Monitor'' (17 October 1996)</ref> * ಈ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವರ್ಗದವರಲ್ಲಿ, ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಕೇನ್ ಇಲ್ಲದ ಪಾರ್ಟಿಯೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. **ದೆಹಲಿಯ ಮಾದಕವಸ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಯ ಕುರಿತು <ref>[http://archives.digitaltoday.in/indiatoday/05041999/cover.html "New Kicks on The Block"], ''India Today'' (5 April 1999)</ref> === 2000ರದ್ದು === *ಇದರಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ [[ಕೊಬ್ಬು]] ಎಷ್ಟು ಅಧಿಕವಾಗಿದೆಯೆಂದರೆ, ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಆಧುನಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ [[ಬೊಜ್ಜು]]ಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ವಾಸ್ತವವಾಗಿ [[ಹಾಲು]] ಅನ್ನು ಐದು ಬಿಳಿ [[ವಿಷ|ವಿಷ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ** [[w:milk|ಹಾಲು]] ಕುಡಿಯುವ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.rediff.com/news/2000/apr/11inter.htm "Ayurveda actually lists milk as one of the five white poisons"], ''Rediff'' (12 April 2000)</ref> * ಒಂದು ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ ಪರಿಸರ ನಾಶ, ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದು ತರಬೇತಿಗಾಗಿ, [[ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ]] ಅಥವಾ ಮರ ಕಡಿಯಲು ಆನೆಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಿಡಿಯುವುದು. ಮತ್ತು ನಾವು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಈ ತರಬೇತಿಯು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರೂರ, ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಮೂರ್ಖತನದ್ದಾಗಿದೆ. ** [[w:captive elephant|ಬಂಧಿತ ಆನೆ]] ಗಳ ಬಗ್ಗೆ, <ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/780015.stm "Indian minister's elephant alert"], ''BBC'' (6 June 2000)</ref> * ಪುರುಷರು ಗಾಯಗೊಂಡರೆ, ಅದು ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು ನಿಷೇಧಿಸಲು ಮತ್ತೊಂದು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಹೇಗಾದರೂ, ಇದು ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲ, ಆದರೆ ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಅಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಹಿಂಸೆ. ಇದನ್ನು ಕುಡುಕ ಯುವಕರ ಗುಂಪೊಂದು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ** [[w:ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು|ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು]] ಅನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ, <ref>[http://www.dnaindia.com/india/report-a-solitary-maneka-fights-jallikattu-9828 "A solitary Maneka fights ‘jallikattu’"], ''DNA India'' (14 November 2005)</ref> * ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬೇರೆ ಯಾವುದರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದ ಲಾಲೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಲು ನಾವು ಬಿಡಬಹುದೇ? ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವಾಲಯವು, ಈಗ ತಮ್ಮ ಯಾವುದೇ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಯಾವುದೇ ಅಸಂಬದ್ಧ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ, ಕುಲ್ಹಾರ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 250 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳನ್ನು ಬಜೆಟ್ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದೆ. ಆ ಎಲ್ಲಾ ಹಣವು ನಿಮ್ಮ ಜೇಬಿನಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ? ** ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಚಹಾ ಬಡಿಸಲು ಬಿಸಾಡಬಹುದಾದ ಮಣ್ಣಿನ ಕಪ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ''ಕುಲ್ಹಾರ್‌ಗಳನ್ನು'' ಪರಿಚಯಿಸುವ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವ [[w:ಲಾಲು ಪ್ರಸಾದ್|ಲಾಲು ಪ್ರಸಾದ್]] ಅವರ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಟೀಕಿಸುವುದು. <ref>[http://www.outlookindia.com/article/claypot-dictator/224296 "Clay-Pot Dictator!"], ''Outlook India'' (28 June 2004)</ref> * ಭಾರತದಲ್ಲಿ 500 ಹುಲಿಗಳು ಉಳಿದಿದ್ದರೆ, ನನಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಮೃಗಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳ ಚರ್ಮ ಸುಲಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ** ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳ ಬೇಟೆಯಾಡುವಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.independent.co.uk/environment/hunting-down-the-hunter-a-dying-breed-473821.html "Hunting down the hunter: A dying breed"], ''The Independent'' (12 April 2006)</ref> * ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲಾದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ನೀಲ್‌ಗಾಯ್ ಮತ್ತು ಕಾಡುಹಂದಿ ಹತ್ಯೆಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡುವುದು ವಿಐಪಿಗಳು, ಹೋಟೆಲ್ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಜನರು ಅಥವಾ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಸ್ನೇಹಿತರು ಕೋರಿದಾಗ ಮಾತ್ರ. ** ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ [[w:VIP|VIP]] ಗಳಿಗೆ ಬೇಟೆಯಾಡುವ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಟೀಕಿಸುವುದು. <ref>[http://archive.tehelka.com/story_main17.asp?filename=ts042206VIP_hunters.asp "VIP Hunters Get Licence To Kill In Punjab"], ''Tehelka'' (22 April 2006)</ref> * ನಾವು ಈಗಾಗಲೇ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ. ಮುಂದಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ವೇಗಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ 10 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ [[ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷ|ಪಕ್ಷ]] ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುವ ಸಮಯ ಬರುತ್ತದೆ. ಜನರು ಉಳಿದಿರುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಧಾವಿಸಿದಾಗ [[ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ]] ಎಂಬ ಪದವು ಅಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುತ್ತದೆ. ** [[ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆ]] ಕುರಿತು <ref>[http://www.rediff.com/money/2007/may/14guest1.htm "Maneka Gandhi on India and global warming"], ''Rediff'' (14 May 2007)</ref> * ನಾನು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತೇನೆ, ಆದರೆ ಈ ಗೂಳಿಹತ್ಯೆ ಆಚರಣೆಯು ಮುಗ್ಧ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರ ನೋವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸ್ಥಾನವಿಲ್ಲ. [[ಸಂಪ್ರದಾಯ]] [[ಕ್ರೌರ್ಯ]]ಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕ್ಷಮಿಸಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಸಮಾಜಗಳು [[ಗುಲಾಮಗಿರಿ]], ನರಭಕ್ಷಕತೆ, ಶಿಶುಹತ್ಯೆ, ಸ್ತ್ರೀ ಜನನಾಂಗ ಛೇದನ, [[w:ಕಾಲುಬಂಧ|ಕಾಲುಬಂಧ]], [[w:ಬುಲ್‌ಫೈಟಿಂಗ್|ಗೂಳಿಹಕ್ಕಿ]], ಮತ್ತು ನರಿ ಬೇಟೆ ಮುಂತಾದ 'ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ' ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿವೆ ಅಥವಾ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ - ಇವು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಅಥವಾ [[ಮಾನವ|ಮಾನವರು]] ಬಳಲುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ** [[w:ಪೀಪಲ್ ಫಾರ್ ದಿ ಎಥಿಕಲ್ ಟ್ರೀಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಅನಿಮಲ್ಸ್#PETA ಏಷ್ಯಾ-ಪೆಸಿಫಿಕ್|PETA ಏಷ್ಯಾ]] ಪರವಾಗಿ ಜಾಕೋಬ್ ಜುಮಾ ಗೆ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ <ref>[https://www.peta.org/blog/tradition-excuse-cruelty/ "‘Tradition Is Not an Excuse for Cruelty’"], ''PETA'' (6 November 2009)</ref> * [[ಮಾಂಸ]] ಅನ್ನು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಮಾಂಸವು ನನ್ನ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಿಸರವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡಿದರೆ, ನೀವು ಅದಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ತೆರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ** ಮಾಂಸ ತಿನ್ನುವವರ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.thescavenger.net/social-justice-2/people/59-social-justice/people/81-interview-maneka-gandhi.html "Interview: Maneka Gandhi"], ''The Scavenger'' (21 November 2009)</ref> === 2010ರದ್ದು === * ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಪರಮಾಣು ಯುದ್ಧ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಏನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕೆಂದು ನಮಗೆ ಈಗ ತಿಳಿದಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಚಲನಚಿತ್ರ ತಾರೆಯರು ವಯಸ್ಸಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ತಮ್ಮ ಮುಖಗಳಿಗೆ ದ್ರವೀಕೃತ ಮೆಕ್‌ಡಿಯನ್ನು ಚುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ** ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕೊಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.<ref>[http://www.bihartimes.in/Maneka/Real_foods_spoil_very_quicklY,_fast_foods_not.html "Real foods spoil very quickly, fast foods not"], ''The Bihar Times'' (27 October 2010)</ref> * ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವುದೇನೆಂದರೆ, ಕಾಡುಹಂದಿಗಳು ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಬುಲ್‌ಗಳನ್ನು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೇಟೆಯಾಡಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುವ ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ರೈತರ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇಶಗಳಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಖಾಸಗಿ ಅರಣ್ಯ ವಸತಿಗೃಹ ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ** ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಬೇಟೆಯಾಡುವ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. <ref>[http://www.firstpost.com/india/maneka-miffed-with-mp-govts-move-to-simplify-hunting-rules-188695.html "Maneka miffed with MP govt's move to simplify hunting rules"], ''First Post'' (20 January 2012)</ref> * ನಾನು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ತಾಪಮಾನವು ಸುಮಾರು 21 ಡಿಗ್ರಿ ಇತ್ತು, ಈಗ ಅದು 31 ಡಿಗ್ರಿ ಆಗಿದೆ. ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿನ ತೀವ್ರ ಏರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ. ** ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯ ಕುರಿತು. <ref>[http://www.deccanherald.com/content/245606/nature-abuse-leading-global-warming.html "Nature abuse leading to global warming: Maneka Gandhi"], ''Deccan Herald'' (28 April 2012)</ref> * [[ಜೈನ ಧರ್ಮ|ಜೈನರು]] ಮತ್ತು [[w:ಮಾರ್ವಾರಿಗಳು|ಮಾರ್ವಾರಿಗಳು]] ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡಿ. ಅವರು ಇಷ್ಟೊಂದು ಸುಶಿಕ್ಷಿತರು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತರು ಎಂಬುದು ಕಾಕತಾಳೀಯವಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ಜೀವನ ವಿಧಾನವು ಯಾವುದೇ ಜೀವಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ** [[w:ಜೈನರು|ಜೈನರು]] ಮತ್ತು [[w:ಮಾರ್ವಾರಿ|ಮಾರ್ವಾರಿ]] ಗಳಂತಹ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಕುರಿತು. <ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/home/environment/developmental-issues/Being-vegetarian-is-the-only-way-to-save-the-planet-Maneka-Gandhi/articleshow/19650129.cms "Being vegetarian is the only way to save the planet: Maneka Gandhi"], ''The Times of India'' (20 April 2013)</ref> * ನಾವು ಕಾನೂನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು 16 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಈ ಅಪರಾಧದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ನಾನು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಪೊಲೀಸರ ಪ್ರಕಾರ, ಶೇಕಡಾ 50 ರಷ್ಟು ಅಪರಾಧಗಳು ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವ 16 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನವರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಪೂರ್ವಯೋಜಿತ ಕೊಲೆ, ಅತ್ಯಾಚಾರಕ್ಕಾಗಿ, ನಾವು ಅವರನ್ನು ವಯಸ್ಕ ಜಗತ್ತಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತಂದರೆ, ಅದು ಅವರನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತದೆ. ** [[w: ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ (ಮಕ್ಕಳ ಆರೈಕೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 2014| ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ ಕಾಯ್ದೆ]] ಕುರಿತು <ref>[http://ibnlive.in.com/news/juveniles-who-commit-rape-should-be-tried-as-adults-maneka-gandhi/485770-37-64.html "Juveniles who commit rape should be tried as adults: Maneka Gandhi"], ''IBNLive'' (14 July 2014)</ref> * ಕೊಂದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ಬರುವ ಹಣ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಗೆ, ಅಂದರೆ ನಮ್ಮನ್ನೇ ಕೊಲ್ಲಲು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ; ಹೀಗಿರುವಾಗ ನಾವೇಕೆ ಇದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ? ** ಭಾರತದ ಗೋಮಾಂಸ ರಫ್ತಿನ ಕುರಿತು <ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/india/Funds-from-cow-slaughter-racket-being-pumped-into-terror-Maneka-Gandhi/articleshow/42477955.cms "Funds from cow slaughter racket being pumped into terror: Maneka Gandhi"], ''The Times of India'' (15 September 2014)</ref> * ಇದು ನಮಗೆ ಉಭಯ ಲಾಭದಾಯಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ — ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದಾಗುವ ಹಾನಿ ತಪ್ಪುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹಸುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ** ನೆಲ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿ ಗೋಮೂತ್ರದ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತು <ref>[http://articles.economictimes.indiatimes.com/2015-01-09/news/57883715_1_cow-urine-product-floors "Holy cow! Government offices may soon be cleaned using liquid made from bovine urine"], ''The Economic Times'' (9 January 2015)</ref> *ಪ್ರತಿದಿನ 2,000 ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿಯೇ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಜನಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವರ ಮುಖದ ಮೇಲೆ ದಿಂಬನ್ನು ಒತ್ತಿ ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿಸಿ ಕೊಲ್ಲಲಾಗುತ್ತದೆ. ** ಹೆಣ್ಣು ಭ್ರೂಣ ಹತ್ಯೆ ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಶಿಶು ಹತ್ಯೆಯ ಕುರಿತು <ref>[http://www.reuters.com/article/2015/04/21/us-india-girls-abortions-idUSKBN0NC12320150421 "Indian minister says 2,000 girls 'killed' every day"], ''Reuters'' (21 April 2015)</ref> ==External links== {{wikipedia}} {{DEFAULTSORT:Gandhi, Maneka}} [[Category:Animal rights activists]] [[Category:Environmentalists from India]] [[Category:Bharatiya Janata Party politicians]] [[Category:Women’s and minorities ministers]] [[Category:Women politicians in India]] [[Category:Non-fiction authors from India]] [[Category:Sikhs]] [[Category:1956 births]] [[Category:Living people]] [[Category:Vegetarians]] [[Category:People from New Delhi]] [[Category:Punjabi people]] [[Category:Nehru–Gandhi family|Maneka Gandhi]] 2lolqwhpq7n87ajid8cwtwg9n2lt35v 1428378 1428377 2026-09-16T05:39:10Z Hariprasad Shetty10 87270 /* External links */ 1428378 wikitext text/x-wiki ಮೇನಕಾ ಗಾಂಧಿ [[File:Maneka-Gandhi.jpg|thumbnail|ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮೂಲಕ ಬರುವ ಹಣ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಹೋಗುತ್ತದೆ, ನಾವು ಇದನ್ನು ಏಕೆ ಅನುಮತಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ?]] '''[[w:Maneka Gandhi|ಮೇನಕಾ ಗಾಂಧಿ]]''' (ಜನನ 26 ಆಗಸ್ಟ್ 1956) [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ]] ಗೆ ಸೇರಿದ ರಾಜಕಾರಣಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ. ಅವರು 26 ಮೇ 2014 ರಂದು [[w:ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ (ಭಾರತ)|ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ]] ಆಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. == ನುಡಿಗಳು== === 1980ರದ್ದು === * ನಾನು ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಯಾವುದೇ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಏಕೆ ದಾಳಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಹೊಣೆಗಾರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ನಾನು ನನ್ನ ತಾಯಿಗಿಂತ ನನ್ನ ಅತ್ತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ನಿಷ್ಠಳಾಗಿದ್ದೇನೆ. **ಅವಳ ಅತ್ತೆ [[ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ]] ಅವರನ್ನು ಓಡಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://www.nytimes.com/1982/03/31/world/son-s-widow-quits-gandhi-household.html "Son's Widow Quits Gandhi Household"], ''The New York Times'' (31 March 1982)</ref> * ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ವಧುವಾಗಿ ಬಂದೆ. ಇಂದು, ನಾನು ಚಿಕ್ಕ ಮಗುವಿನೊಂದಿಗೆ ಅತ್ತೆಯ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಧವೆಯಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. **[[w:ಅಮೇಥಿ|ಅಮೇಥಿ]] ನಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರ ಭಾಷಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://www.csmonitor.com/1983/0406/040644.html Mrs. "Gandhi's feisty daughter-in-law: more than a political nuisance?"], ''The Christian Science Monitor'' (6 April 1983)</ref> * ನನ್ನ ಪ್ರಕಾರ, [[ಚುನಾವಣೆ|ಚುನಾವಣೆ]] ಗೆಲ್ಲುವುದು ದೊಡ್ಡ ವಿಷಯವಲ್ಲ. ನಂತರ ನೀವು ಅಧಿಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಏನು ಮಾಡುತ್ತೀರಿ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ. ಮತ್ತು, ನನಗೆ ಹೇಗಾದರೂ, ನೀವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಿಮಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ ಬದ್ಧತೆಗಾಗಿ ಏನನ್ನಾದರೂ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ** 1989 ರಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ನಂತರ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://articles.latimes.com/1989-12-01/news/vw-315_1_maneka-gandhi Gandhi Family Rebel Charts a New Role in India's Politics], ''Los Angeles Times'' (1 December 1989)</ref> === 1990ರದ್ದು === * ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರವು ಅದರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಶೇಕಡಾ 58 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಹಾನಿಕಾರಕವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಥಾವರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಬದಲು, ನೀವು ಮೊದಲು ಮಾಡಬೇಕಾದದ್ದು ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಹೋಗುವುದು - ಅಂದರೆ ನಿಮ್ಮ ಶೇಕಡಾ 58 ರಷ್ಟು 90 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು. ನಿಮ್ಮ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಮಸ್ಯೆ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಬಗೆಹರಿಯುತ್ತದೆ. ** ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://indiatoday.intoday.in/story/everybody-treated-environment-ministry-as-an-angutha-chhaap-ministry-maneka-gandhi/1/316460.html "'We have to stop this Amethi-ising of the entire country, says Maneka Gandhi"], ''India Today'' (15 May 1990)</ref> * ವೇಶ್ಯಾವಾಟಿಕೆ ವಿರುದ್ಧ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಅದು ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆಯೇ? ** ಧೂಮಪಾನ ವಿರೋಧಿ ಜಾಹೀರಾತುಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಕುರಿತು, ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ <ref>[http://indiatoday.intoday.in/story/maneka-gandhi-mows-down-resistance-to-her-green-crusade/1/316230.html "One-woman army"], ''India Today'' (15 May 1990)</ref> * ಹಸಿವನ್ನು ದೂರವಿಡಲು, ಹಸಿರು ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಈ ಕೀಟನಾಶಕಗಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ದೇಶವು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಂಬಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಕಾಳಜಿ ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ರೋಗ ನಿಯಂತ್ರಣವಾಗಿತ್ತು - ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸುರಕ್ಷತೆಯಲ್ಲ. ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಇದು ಬದಲಾಗಬೇಕು ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಇದು ... ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ** ಕೀಟನಾಶಕ-ವಿಷಪೂರಿತ ಘಟನೆಯ ಕುರಿತು ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡುತ್ತಾ, <ref>[http://articles.philly.com/1990-09-23/news/25879516_1_hazardous-pesticides-pesticide-action-network-indian-village "Where Toxic Pesticides Seep Into Everyday Life"], ''The Philadelphia Inquirer'' (23 September 1990)</ref> * ಜಂಕ್ ಫುಡ್ ಪ್ರವೇಶದ ವಿರುದ್ಧ ನಾನು ಆರಂಭಿಸಿರುವ ಆಂದೋಲನದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ [[ಬೆಂಗಳೂರು]]ನಲ್ಲಿ [[w:ಕೆಂಟಕಿ_ಫ್ರೈಡ್_ಚಿಕನ್|ಕೆಎಫ್‌ಸಿ]] ಮಾರಾಟವು ದಾಖಲೆಯ ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ** [[w:ಜಂಕ್ ಫುಡ್|ಜಂಕ್ ಫುಡ್]] ವಿರುದ್ಧದ ಅವರ ಅಭಿಯಾನದ ಕುರಿತು <ref>[http://articles.chicagotribune.com/1995-10-30/business/9510300036_1_maneka-gandhi-kentucky-fried-chicken-pizza-hut "Kfc Branded "Poison" In India"], ''Chicago Tribune'' (30 October 1995)</ref> * ಅವರು ಕುರಿಮರಿ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿ ಬರ್ಗರ್‌ಗಳನ್ನು ಬಡಿಸುತ್ತಾರೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದು ಅಪ್ರಸ್ತುತ. ಮೆಕ್‌ಡೊನಾಲ್ಡ್ಸ್ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕೊಲೆಗಾರ. **ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೆಕ್‌ಡೊನಾಲ್ಡ್ಸ್ ಕುರಿಮರಿ ಬರ್ಗರ್ ಕುರಿತು ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.<ref>[http://www.csmonitor.com/1996/1017/101796.intl.intl.4.html "To Curry Favor in India Debut, McDonald's Sells Maharaja Macs"], ''The Christian Science Monitor'' (17 October 1996)</ref> * ಈ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವರ್ಗದವರಲ್ಲಿ, ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಕೇನ್ ಇಲ್ಲದ ಪಾರ್ಟಿಯೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. **ದೆಹಲಿಯ ಮಾದಕವಸ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಯ ಕುರಿತು <ref>[http://archives.digitaltoday.in/indiatoday/05041999/cover.html "New Kicks on The Block"], ''India Today'' (5 April 1999)</ref> === 2000ರದ್ದು === *ಇದರಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ [[ಕೊಬ್ಬು]] ಎಷ್ಟು ಅಧಿಕವಾಗಿದೆಯೆಂದರೆ, ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಆಧುನಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ [[ಬೊಜ್ಜು]]ಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ವಾಸ್ತವವಾಗಿ [[ಹಾಲು]] ಅನ್ನು ಐದು ಬಿಳಿ [[ವಿಷ|ವಿಷ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ** [[w:milk|ಹಾಲು]] ಕುಡಿಯುವ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.rediff.com/news/2000/apr/11inter.htm "Ayurveda actually lists milk as one of the five white poisons"], ''Rediff'' (12 April 2000)</ref> * ಒಂದು ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ ಪರಿಸರ ನಾಶ, ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದು ತರಬೇತಿಗಾಗಿ, [[ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ]] ಅಥವಾ ಮರ ಕಡಿಯಲು ಆನೆಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಿಡಿಯುವುದು. ಮತ್ತು ನಾವು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಈ ತರಬೇತಿಯು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರೂರ, ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಮೂರ್ಖತನದ್ದಾಗಿದೆ. ** [[w:captive elephant|ಬಂಧಿತ ಆನೆ]] ಗಳ ಬಗ್ಗೆ, <ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/780015.stm "Indian minister's elephant alert"], ''BBC'' (6 June 2000)</ref> * ಪುರುಷರು ಗಾಯಗೊಂಡರೆ, ಅದು ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು ನಿಷೇಧಿಸಲು ಮತ್ತೊಂದು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಹೇಗಾದರೂ, ಇದು ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲ, ಆದರೆ ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಅಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಹಿಂಸೆ. ಇದನ್ನು ಕುಡುಕ ಯುವಕರ ಗುಂಪೊಂದು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ** [[w:ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು|ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು]] ಅನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ, <ref>[http://www.dnaindia.com/india/report-a-solitary-maneka-fights-jallikattu-9828 "A solitary Maneka fights ‘jallikattu’"], ''DNA India'' (14 November 2005)</ref> * ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬೇರೆ ಯಾವುದರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದ ಲಾಲೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಲು ನಾವು ಬಿಡಬಹುದೇ? ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವಾಲಯವು, ಈಗ ತಮ್ಮ ಯಾವುದೇ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಯಾವುದೇ ಅಸಂಬದ್ಧ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ, ಕುಲ್ಹಾರ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 250 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳನ್ನು ಬಜೆಟ್ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದೆ. ಆ ಎಲ್ಲಾ ಹಣವು ನಿಮ್ಮ ಜೇಬಿನಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ? ** ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಚಹಾ ಬಡಿಸಲು ಬಿಸಾಡಬಹುದಾದ ಮಣ್ಣಿನ ಕಪ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ''ಕುಲ್ಹಾರ್‌ಗಳನ್ನು'' ಪರಿಚಯಿಸುವ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವ [[w:ಲಾಲು ಪ್ರಸಾದ್|ಲಾಲು ಪ್ರಸಾದ್]] ಅವರ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಟೀಕಿಸುವುದು. <ref>[http://www.outlookindia.com/article/claypot-dictator/224296 "Clay-Pot Dictator!"], ''Outlook India'' (28 June 2004)</ref> * ಭಾರತದಲ್ಲಿ 500 ಹುಲಿಗಳು ಉಳಿದಿದ್ದರೆ, ನನಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಮೃಗಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳ ಚರ್ಮ ಸುಲಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ** ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳ ಬೇಟೆಯಾಡುವಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.independent.co.uk/environment/hunting-down-the-hunter-a-dying-breed-473821.html "Hunting down the hunter: A dying breed"], ''The Independent'' (12 April 2006)</ref> * ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲಾದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ನೀಲ್‌ಗಾಯ್ ಮತ್ತು ಕಾಡುಹಂದಿ ಹತ್ಯೆಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡುವುದು ವಿಐಪಿಗಳು, ಹೋಟೆಲ್ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಜನರು ಅಥವಾ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಸ್ನೇಹಿತರು ಕೋರಿದಾಗ ಮಾತ್ರ. ** ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ [[w:VIP|VIP]] ಗಳಿಗೆ ಬೇಟೆಯಾಡುವ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಟೀಕಿಸುವುದು. <ref>[http://archive.tehelka.com/story_main17.asp?filename=ts042206VIP_hunters.asp "VIP Hunters Get Licence To Kill In Punjab"], ''Tehelka'' (22 April 2006)</ref> * ನಾವು ಈಗಾಗಲೇ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ. ಮುಂದಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ವೇಗಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ 10 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ [[ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷ|ಪಕ್ಷ]] ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುವ ಸಮಯ ಬರುತ್ತದೆ. ಜನರು ಉಳಿದಿರುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಧಾವಿಸಿದಾಗ [[ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ]] ಎಂಬ ಪದವು ಅಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುತ್ತದೆ. ** [[ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆ]] ಕುರಿತು <ref>[http://www.rediff.com/money/2007/may/14guest1.htm "Maneka Gandhi on India and global warming"], ''Rediff'' (14 May 2007)</ref> * ನಾನು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತೇನೆ, ಆದರೆ ಈ ಗೂಳಿಹತ್ಯೆ ಆಚರಣೆಯು ಮುಗ್ಧ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರ ನೋವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸ್ಥಾನವಿಲ್ಲ. [[ಸಂಪ್ರದಾಯ]] [[ಕ್ರೌರ್ಯ]]ಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕ್ಷಮಿಸಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಸಮಾಜಗಳು [[ಗುಲಾಮಗಿರಿ]], ನರಭಕ್ಷಕತೆ, ಶಿಶುಹತ್ಯೆ, ಸ್ತ್ರೀ ಜನನಾಂಗ ಛೇದನ, [[w:ಕಾಲುಬಂಧ|ಕಾಲುಬಂಧ]], [[w:ಬುಲ್‌ಫೈಟಿಂಗ್|ಗೂಳಿಹಕ್ಕಿ]], ಮತ್ತು ನರಿ ಬೇಟೆ ಮುಂತಾದ 'ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ' ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿವೆ ಅಥವಾ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ - ಇವು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಅಥವಾ [[ಮಾನವ|ಮಾನವರು]] ಬಳಲುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ** [[w:ಪೀಪಲ್ ಫಾರ್ ದಿ ಎಥಿಕಲ್ ಟ್ರೀಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಅನಿಮಲ್ಸ್#PETA ಏಷ್ಯಾ-ಪೆಸಿಫಿಕ್|PETA ಏಷ್ಯಾ]] ಪರವಾಗಿ ಜಾಕೋಬ್ ಜುಮಾ ಗೆ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ <ref>[https://www.peta.org/blog/tradition-excuse-cruelty/ "‘Tradition Is Not an Excuse for Cruelty’"], ''PETA'' (6 November 2009)</ref> * [[ಮಾಂಸ]] ಅನ್ನು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಮಾಂಸವು ನನ್ನ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಿಸರವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡಿದರೆ, ನೀವು ಅದಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ತೆರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ** ಮಾಂಸ ತಿನ್ನುವವರ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ <ref>[http://www.thescavenger.net/social-justice-2/people/59-social-justice/people/81-interview-maneka-gandhi.html "Interview: Maneka Gandhi"], ''The Scavenger'' (21 November 2009)</ref> === 2010ರದ್ದು === * ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಪರಮಾಣು ಯುದ್ಧ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಏನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕೆಂದು ನಮಗೆ ಈಗ ತಿಳಿದಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಚಲನಚಿತ್ರ ತಾರೆಯರು ವಯಸ್ಸಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ತಮ್ಮ ಮುಖಗಳಿಗೆ ದ್ರವೀಕೃತ ಮೆಕ್‌ಡಿಯನ್ನು ಚುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ** ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕೊಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.<ref>[http://www.bihartimes.in/Maneka/Real_foods_spoil_very_quicklY,_fast_foods_not.html "Real foods spoil very quickly, fast foods not"], ''The Bihar Times'' (27 October 2010)</ref> * ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವುದೇನೆಂದರೆ, ಕಾಡುಹಂದಿಗಳು ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಬುಲ್‌ಗಳನ್ನು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೇಟೆಯಾಡಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುವ ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ರೈತರ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇಶಗಳಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಖಾಸಗಿ ಅರಣ್ಯ ವಸತಿಗೃಹ ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ** ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಬೇಟೆಯಾಡುವ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. <ref>[http://www.firstpost.com/india/maneka-miffed-with-mp-govts-move-to-simplify-hunting-rules-188695.html "Maneka miffed with MP govt's move to simplify hunting rules"], ''First Post'' (20 January 2012)</ref> * ನಾನು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ತಾಪಮಾನವು ಸುಮಾರು 21 ಡಿಗ್ರಿ ಇತ್ತು, ಈಗ ಅದು 31 ಡಿಗ್ರಿ ಆಗಿದೆ. ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿನ ತೀವ್ರ ಏರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ. ** ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯ ಕುರಿತು. <ref>[http://www.deccanherald.com/content/245606/nature-abuse-leading-global-warming.html "Nature abuse leading to global warming: Maneka Gandhi"], ''Deccan Herald'' (28 April 2012)</ref> * [[ಜೈನ ಧರ್ಮ|ಜೈನರು]] ಮತ್ತು [[w:ಮಾರ್ವಾರಿಗಳು|ಮಾರ್ವಾರಿಗಳು]] ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡಿ. ಅವರು ಇಷ್ಟೊಂದು ಸುಶಿಕ್ಷಿತರು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತರು ಎಂಬುದು ಕಾಕತಾಳೀಯವಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ಜೀವನ ವಿಧಾನವು ಯಾವುದೇ ಜೀವಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ** [[w:ಜೈನರು|ಜೈನರು]] ಮತ್ತು [[w:ಮಾರ್ವಾರಿ|ಮಾರ್ವಾರಿ]] ಗಳಂತಹ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಕುರಿತು. <ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/home/environment/developmental-issues/Being-vegetarian-is-the-only-way-to-save-the-planet-Maneka-Gandhi/articleshow/19650129.cms "Being vegetarian is the only way to save the planet: Maneka Gandhi"], ''The Times of India'' (20 April 2013)</ref> * ನಾವು ಕಾನೂನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು 16 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಈ ಅಪರಾಧದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ನಾನು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಪೊಲೀಸರ ಪ್ರಕಾರ, ಶೇಕಡಾ 50 ರಷ್ಟು ಅಪರಾಧಗಳು ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವ 16 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನವರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಪೂರ್ವಯೋಜಿತ ಕೊಲೆ, ಅತ್ಯಾಚಾರಕ್ಕಾಗಿ, ನಾವು ಅವರನ್ನು ವಯಸ್ಕ ಜಗತ್ತಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತಂದರೆ, ಅದು ಅವರನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತದೆ. ** [[w: ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ (ಮಕ್ಕಳ ಆರೈಕೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 2014| ಬಾಲ ನ್ಯಾಯ ಕಾಯ್ದೆ]] ಕುರಿತು <ref>[http://ibnlive.in.com/news/juveniles-who-commit-rape-should-be-tried-as-adults-maneka-gandhi/485770-37-64.html "Juveniles who commit rape should be tried as adults: Maneka Gandhi"], ''IBNLive'' (14 July 2014)</ref> * ಕೊಂದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ಬರುವ ಹಣ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಗೆ, ಅಂದರೆ ನಮ್ಮನ್ನೇ ಕೊಲ್ಲಲು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ; ಹೀಗಿರುವಾಗ ನಾವೇಕೆ ಇದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ? ** ಭಾರತದ ಗೋಮಾಂಸ ರಫ್ತಿನ ಕುರಿತು <ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/india/Funds-from-cow-slaughter-racket-being-pumped-into-terror-Maneka-Gandhi/articleshow/42477955.cms "Funds from cow slaughter racket being pumped into terror: Maneka Gandhi"], ''The Times of India'' (15 September 2014)</ref> * ಇದು ನಮಗೆ ಉಭಯ ಲಾಭದಾಯಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ — ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದಾಗುವ ಹಾನಿ ತಪ್ಪುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹಸುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ** ನೆಲ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿ ಗೋಮೂತ್ರದ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತು <ref>[http://articles.economictimes.indiatimes.com/2015-01-09/news/57883715_1_cow-urine-product-floors "Holy cow! Government offices may soon be cleaned using liquid made from bovine urine"], ''The Economic Times'' (9 January 2015)</ref> *ಪ್ರತಿದಿನ 2,000 ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿಯೇ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಜನಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವರ ಮುಖದ ಮೇಲೆ ದಿಂಬನ್ನು ಒತ್ತಿ ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿಸಿ ಕೊಲ್ಲಲಾಗುತ್ತದೆ. ** ಹೆಣ್ಣು ಭ್ರೂಣ ಹತ್ಯೆ ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಶಿಶು ಹತ್ಯೆಯ ಕುರಿತು <ref>[http://www.reuters.com/article/2015/04/21/us-india-girls-abortions-idUSKBN0NC12320150421 "Indian minister says 2,000 girls 'killed' every day"], ''Reuters'' (21 April 2015)</ref> ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== {{wikipedia}} {{DEFAULTSORT:Gandhi, Maneka}} [[Category:Animal rights activists]] [[Category:Environmentalists from India]] [[Category:Bharatiya Janata Party politicians]] [[Category:Women’s and minorities ministers]] [[Category:Women politicians in India]] [[Category:Non-fiction authors from India]] [[Category:Sikhs]] [[Category:1956 births]] [[Category:Living people]] [[Category:Vegetarians]] [[Category:People from New Delhi]] [[Category:Punjabi people]] [[Category:Nehru–Gandhi family|Maneka Gandhi]] kygqhl5jz41tqx9im6x1ds4t0twt28s 1428380 1428378 2026-09-16T05:56:02Z Hariprasad Shetty10 87270 ಪುಟದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೂ ತಗೆಯುತ್ತಿರುವೆ 1428380 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 0 172666 1428383 1381332 2026-09-16T06:31:34Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428383 wikitext text/x-wiki '''ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು''' ಎಂಬುದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುವವರಿಗೆ ಸ್ವಯಂ ಗೌರವ ಚಳವಳಿಯ ಸ್ಥಾಪಕ ಇ. ವಿ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಪೆರಿಯಾರ್ ನೇತೃತ್ವದ ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸಿ. ಎನ್. ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ನೇತೃತ್ವದ ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ (ಡಿಎಂಕೆ) ಬೇಡಿಕೆ ಇಟ್ಟಿರುವ ಸಾರ್ವಭೌಮ ರಾಜ್ಯದ ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ===== ಹಿನ್ನಡವಳಿ ===== [[ಚಿತ್ರ:Madras_Prov_South_1909.jpg|right|thumb|1909 ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗ]] ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪ್ರತಿಪಾದಕರ ಬೇಡಿಕೆಯು ತಮಿಳು-ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ನಂತರ ಇದನ್ನು ಬಹುಪಾಲು ದ್ರಾವಿಡ-ಮಾತನಾಡುವ ಇತರ ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು (ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ತೆಲಂಗಾಣ, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ) ಸೇರಿಸಲು ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಕೆಲವು ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ಸಿಲೋನ್ (ಶ್ರೀಲಂಕಾ) ಒರಿಸ್ಸಾ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಸಾರ್ವಭೌಮ ರಾಜ್ಯದ ಇತರ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ "ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ", "ಡೆಕ್ಕನ್ ಫೆಡರೇಶನ್" ಮತ್ತು "ದಕ್ಷಿಣಪಥ್" ಸೇರಿವೆ.<ref>{{Cite book |last=Tirtha |first=Ranjit |url=https://archive.org/details/societydevelopme00tirt/page/161 |title=Society and Development in Contemporary India: Geographical Perspectives |publisher=Harlo |year=1980 |isbn=0-8187-0040-8 |page=[https://archive.org/details/societydevelopme00tirt/page/161 161] |oclc=6930110}}</ref> ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿನ ಚಳುವಳಿಯು 1940ರಿಂದ 1960ರ ದಶಕದವರೆಗೆ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ತಮಿಳು ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಭಯದಿಂದಾಗಿ, ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಹೊರಗೆ ಯಾವುದೇ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅದು ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಭಾಷಾ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ [[States Reorganisation Act|ರಾಜ್ಯಗಳ ಮರುಸಂಘಟನೆ ಕಾಯಿದೆ]] 1956, ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿತು. 1960ರಲ್ಲಿ, ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಅವರ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಎಂಕೆ ನಾಯಕರು ಪಕ್ಷದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಿಂದ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. 1963ರಲ್ಲಿ [[ಜವಾಹರ‌ಲಾಲ್ ನೆಹರು|ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರೂ]] ನೇತೃತ್ವದ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು [[Secession|ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದ]] ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಕೃತ್ಯವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಈಗ ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಆಧುನಿಕ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಣ್ಣಾದೊರೈ 1963ರಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಕ್ಕು ಚಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರು. ತಮಿಳು ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ತಮಿಳುನಾಡಿನ [[Anti-Brahminism|ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವಿರೋಧಿ]] ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ತನ್ನ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಈ ಚಳವಳಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಾನತೆ, ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ, ಇದು ತಮಿಳು ಜನರಿಗೆ ಸಾರ್ವಭೌಮ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಬೇಡಿಕೆಯಿರುವ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಈ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವೆಂದರೆ [[ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ (ಭಾರತ)|ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ]], ಅದು 1921ರಲ್ಲಿ [[ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ]] ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. 19ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದಿಂದ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವಿರೋಧಿ ತಮಿಳು ನಾಯಕರು, ತಮಿಳರು ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲ ನಿವಾಸಿಗಳು ಬ್ರಾಹ್ಮನೇತರ ತಮಿಳರು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಗಾರರು ಎಂದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಡಳಿತಗಾರರಿಗೆ ಸಮನಾಗಿ ವಿದೇಶಿ ಶಕ್ತಿಯೆಂದು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref name="Sten_Widmalm_Kashmir2">{{Cite book |last=Widmalm |first=Sten |title=Kashmir in Comparative Perspective: Democracy and Violent Separatism in India |url=https://archive.org/details/kashmirincompara0000widm |publisher=Routledge |year=2002 |isbn=978-0-7007-1578-7 |pages=[https://archive.org/details/kashmirincompara0000widm/page/101 101]–107}}</ref> ಪ್ರಮುಖ ತಮಿಳು ನಾಯಕ [[ಪೆರಿಯಾರ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ|ಇ. ವಿ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ]] (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪೆರಿಯಾರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ) ಅವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಆಗಮನದ ಮೊದಲು ತಮಿಳು ಸಮಾಜವು ಯಾವುದೇ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಭಜನೆಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, ಅವರನ್ನು ಅವರು "ಆರ್ಯ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರು" ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಒಬ್ಬ [[Atheist|ನಾಸ್ತಿಕ]] ಮತ್ತು [[Indian nationalism|ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ]] "[[ಹಿಂದೂ]] ಭೂತಕಾಲವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವ ಮತ್ತು ಸಮಕಾಲೀನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೀಡುವ ಒಂದು ಹಠವಾದಿ ಬಯಕೆ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದನು. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮತ್ತು ಹಾವನ್ನು ನೋಡಿದ ನಂತರ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಜನರನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದರು.<ref>{{Cite book |last=Pandian |first=Jacob |url=https://www.worldcat.org/oclc/17899446 |title=Caste, nationalism, and ethnicity : an interpretation of Tamil cultural history and social order |date=1987 |publisher=Popular Prakashan |isbn=0-86132-136-7 |location=Bombay |oclc=17899446}}</ref> ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರತಿಪಾದಕರು, ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆರ್ಯರ ವಿಜಯ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ [[Hegemony|ಪ್ರಾಬಲ್ಯ]] ನಾಶವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇತರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕತೆಯನ್ನು ದ್ರಾವಿಡ-ಭಾಷಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಹೊಂದಿದ್ದವು ಎಂಬ ತಮ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ವಿಸ್ತೃತವಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ [[ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರ]] ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ಇದು "ಆರ್ಯ ಜನಾಂಗ" ದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮೊದಲು ಪ್ರಾಚೀನ ತಮಿಳು ಸಮಾಜದ ಆದರ್ಶೀಕರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು ಮತ್ತು [[Tamil nationalism|ತಮಿಳು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ]] ಉಲ್ಬಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಹಿಂದೂ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ''[[ರಾಮಾಯಣ]]'' [[ರಾವಣ]] ಆಳಿದ ತಮಿಳರನ್ನು ಆರ್ಯರು ಹೇಗೆ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಎಂಬುದರ ಒಂದು ವೇಷಧಾರಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿವರಣೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದರು. ಕೆಲವು ದ್ರಾವಿಡರು ಶೈವ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ, ಹಿಂದೂಯೇತರ ಧರ್ಮವೆಂದು ಬಿಂಬಿಸಿದರು. [[ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್]], ಅದರ ಬಹುಪಾಲು ನಾಯಕರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಾಗಿದ್ದರು, ಇದನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪಕ್ಷವೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು. 1919ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಗೆ ಸೇರಿದ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ, ಪಕ್ಷದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ನಾಯಕತ್ವವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಭ್ರಮನಿರಸನಗೊಂಡರು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ತಮಿಳು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಗುರಿಯಾಯಿತು. 1925ರಲ್ಲಿ, ಇ. ವಿ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಆತ್ಮಗೌರವ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಮತ್ತು 1930ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಅವರು ಅತ್ಯಂತ ಆಮೂಲಾಗ್ರವಾದ "ಆರ್ಯ ವಿರೋಧಿ" ವಾದವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. [[ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ (ಭಾರತ)|ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ]] ಮತ್ತು ಇ. ವಿ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ (1935ರಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು) ಅವರ ಆತ್ಮ ಗೌರವ ಚಳವಳಿಯ ನಡುವಿನ ಬಾಂಧವ್ಯವು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವಿರೋಧಿ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸಿನ [[ಸಿ. ರಾಜಗೋಪಾಲಚಾರಿ|ಸಿ. ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ]] ಅವರು ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾದಾಗ, 1937-38, ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ [[ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆ|ಹಿಂದಿ]] ಮತ್ತು [[Hindustani language|ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ]] ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಹೊಸ ವಿಷಯಗಳಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಬಲವಾದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾಷಾ ಗುರುತನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ತಮಿಳು ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಹೇರಿದ ಹಿಂದಿಯು ಆರ್ಯರ ಪಿತೂರಿಯ ಮತ್ತಷ್ಟು ಪುರಾವೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಕಂಡರು..<ref name="Nicholas_Dirks_Castes_Mind2">{{Cite book |last=Dirks |first=Nicholas B. |author-link=Nicholas Dirks |title=Castes of Mind: Colonialism and the Making of Modern India |url=https://archive.org/details/castesofmindcolo0000dirk |publisher=Princeton University Press |year=2001 |isbn=978-0-691-08895-2 |page=[https://archive.org/details/castesofmindcolo0000dirk/page/263 263]}}</ref> === ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಗಾಮಿಗಳು === 1938ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ''ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ'' 14ನೇ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ, ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿನ ಪೂರ್ವಗಾಮಿಗಳ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆಃ ''[[ಪೂರ್ಣ ಸ್ವರಾಜ್]]'' ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು, ಆರ್ಯನ್ ವಿದೇಶಿಯರ [[Exploitation of labour|ಶೋಷಣೆ]] ಮತ್ತು ಪ್ರಾಬಲ್ಯದಿಂದ ''ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು'' ಮತ್ತು ದ್ರಾವಿಡರನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದು, ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಅಸಮಾನತೆಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ತಾರತಮ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ''ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು'' ನಾಗರಿಕರಿಗೆ [[Equality under the law|ಸಮಾನ ಹಕ್ಕುಗಳು]] ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು, ದ್ರಾವಿಡ ಜನರಿಂದ ಧರ್ಮ, ಪದ್ಧತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಮತ್ತು ಮೂಢನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು ಮತ್ತು ಅವರನ್ನು ಉದಾರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೊಂದಿಗೆ ಜನರ ಸಮಾಜವಾಗಿ ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಈ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಜಾತಿ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ವರ್ಗ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜನರು ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಸದ್ಭಾವನೆಯೊಂದಿಗೆ ಪಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸುವವರೆಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣಾನುಗುಣವಾದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು. ಹೀಗಾಗಿ, "ಸ್ವ-ಆಡಳಿತಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಆತ್ಮ ಗೌರವ ಬರಬೇಕು" ಎಂದೂ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Diehl-14">Diehl, ''E.V. Ramasamy Naiker-Periyar'', p. 27.</ref> ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿನ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಇ. ವಿ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆಃ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಪ್ರದೇಶವು ಇತರ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಿಂದ ಸರಕುಗಳ ಮೇಲೆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು [[ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್‌‌‌‌|ಪಾಸ್ಪೋರ್ಟ್]] ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ''ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು'' ಅಗತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ [[ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ]] ನೀಡುವವರೆಗೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದು. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಮುಸ್ಲಿಮರು, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರು, [[ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ|ಬೌದ್ಧರು]] ಮತ್ತು ಇತರರಿಗೆ [[Religious freedom|ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ]] ಆತ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದನು. ಅದೇ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ, [[Separation of church and state|ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯದ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ]] ವೈಯಕ್ತಿಕ ನಂಬಿಕೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ರಾಜಕೀಯ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಬಾರದು ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲಾಯಿತು.<ref name="Saraswathi-3.8">Saraswathi. ''Towards Self-Respect'', p. 98.</ref> === ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ === [[ಚಿತ್ರ:Periyar_with_Jinnah_and_Ambedkar.JPG|right|thumb|ಜಿನ್ನಾ ಮತ್ತು ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇ.ವಿ.ರಾಮಸ್ವಾಮಿ. ಮುಂಬೈ, 6 ಜನವರಿ 1940]] 1938ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ, ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ ಸಮಾವೇಶವು ಲಂಡನ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯ ನೇರ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಾರ್ವಭೌಮ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ತಮಿಳು ಜನರ ಹಕ್ಕನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.<ref>{{Cite book |last=More |first=J B P |title=The Political Evolution of Muslims in Tamilnadu and Madras, 1930–1947 |publisher=Orient Longman |year=1997 |isbn=978-81-250-1011-1 |page=163 |oclc=37770527}}</ref> 1939ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರತ್ಯೇಕ, ಸಾರ್ವಭೌಮ ಮತ್ತು ಸಂಯುಕ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯವಾದ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪರವಾಗಿ ವಾದಿಸಲು ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಸಮ್ಮೇಳನವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. 1939ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 17ರಂದು ಮಾಡಿದ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ, ಅವರು "ದ್ರಾವಿಡರಿಗೆ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು" ಎಂಬ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ, ಅದು "ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ತಮಿಳರು" ಎಂಬ ಹಿಂದಿನ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಬದಲಿಸಿತು. 1940ರಲ್ಲಿ, [[ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ (ಭಾರತ)|ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೀಯ ಲಿಬರಲ್ ಒಕ್ಕೂಟ]] (ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿ) ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಸಾರ್ವಭೌಮ ರಾಜ್ಯವಾಗಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.<ref>{{Cite book |last=Patwardhan |first=Achyut |author-link=Achyut Patwardhan |title=The Communal Triangle in India |last2=Asoka Mehta |publisher=Kitabistan |year=1942 |location=Allahabad |page=172 |oclc=4449727}}</ref> [[ತಮಿಳುನಾಡು|ತಮಿಳು]], [[ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ|ತೆಲುಗು]], [[ಕೇರಳ|ಮಲಯಾಳಂ]] ಮತ್ತು [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕನ್ನಡ]] ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಬಹುಭಾಷಾ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಐಡಿ1 ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು, ಅದು ಸರಿಸುಮಾರು ಅಂದಿನ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿದ್ದು, ನೆರೆಹೊರೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ, ಭಾಷಾ ಮತ್ತು ಜನರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ [[Safety|ರಕ್ಷಣೆ]] ಖಾತರಿಪಡಿಸುವ [[ಫೆಡರಲ್ ರಾಜ್ಯ|ಒಕ್ಕೂಟ]] ಮಾರ್ಪಡಿಸಿತು. ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಭಾಷೆ, ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಬೆದರಿಕೆಗೆ ಒಳಗಾದ ದ್ರಾವಿಡರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆತ್ಮಗೌರವವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. 1940ರ ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ ಕಾಂಚೀಪುರಂನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಉದ್ದೇಶಿತ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿನ ನಕ್ಷೆಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ]] ನಂತರ ಪೂರ್ಣ [[Self-governance|ಸ್ವ-ಆಡಳಿತ]] ಭರವಸೆಯೊಂದಿಗೆ, ಮತ್ತು [[ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳುವಳಿ|ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿ]] ಮತ್ತೊಂದು ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನು ಒಡ್ಡಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅದು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಅನುಮೋದನೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿಗೆ ಅವರ ವಿರೋಧಕ್ಕಾಗಿ [[ಬಿ. ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್|ಭೀಮರಾವ್ ರಾಮ್ಜಿ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್]] ಮತ್ತು [[ಮುಹಮ್ಮದ್ ಅಲಿ ಜಿನ್ನಾ]] ಅವರಂತಹ ಜನರಿಂದ ಸಹಾನುಭೂತಿ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಲು ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಕರೆಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. 1940ರ ದಶಕದ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಪ್ರತ್ಯೇಕ [[ಪಾಕಿಸ್ತಾನ]] [[ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಮುಸ್ಲಿಂ ಲೀಗ್|ಮುಸ್ಲಿಂ ಲೀಗ್]] ಹಕ್ಕನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ ಐ. ಡಿ. 1, ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಅದರ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿತು.<ref name="Ram_Mohan_Hindi">{{Cite book |last=Ram |first=Mohan |title=Hindi Against India: The Meaning of DMK |publisher=Rachna Prakashan |year=1968 |pages=79–80 |oclc=35586}}</ref> ಮದ್ರಾಸ್ ಗವರ್ನರ್ಗೆ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಲೀಗ್ನ ಮುಖ್ಯ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದ ಜಿನ್ನಾ ಅವರು ಭಾರತವನ್ನು ದ್ರಾವಿಡ, ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್, [[Bengal Presidency|ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]] ಮತ್ತು [[ಪಾಕಿಸ್ತಾನ]] ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಜಿನ್ನಾ "ನನಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಸಹಾನುಭೂತಿ ಇದೆ ಮತ್ತು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಮತ್ತು ನೀವು ದ್ರಾವಿಡವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 7 ರಷ್ಟು ಮುಸ್ಲಿಂ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಸ್ನೇಹದ ಕೈಗಳನ್ನು ಚಾಚುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆ, ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿ ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref>{{Cite book |last=Jinnah |first=Muhammad Ali |author-link=Muhammad Ali Jinnah |title=Voices of Indian Freedom Movement |publisher=Anmol Publications |year=1993 |isbn=81-7158-225-7 |editor-last=J. C. Johari |page=198 |chapter=A Time-Bound Plan for Muslim India}}</ref> 1940ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ, [[ಕಾಂಚೀಪುರಂ]] ನಡೆದ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. 1940ರ ಆಗಸ್ಟ್ 24ರಂದು [[ತಿರುವರೂರು]] ಪ್ರಾಂತೀಯ ಸಮ್ಮೇಳನವು ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜ್ಯವಾಗಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿನ ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ತಮಿಳು ಇಸ್ಲಾಂ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾಚೀನ ದ್ರಾವಿಡ ಧರ್ಮದೊಳಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು, ಇದು ತಮಿಳು ಮುಸ್ಲಿಮರ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಗುರುತನ್ನು ಬೆದರಿಸಿತು, ಅವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಈ ಹಿಂದೆ ಸಾರ್ವಭೌಮ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಚಳವಳಿಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{Cite book |last=More |first=J B P |title=Muslim Identity, Print Culture, and the Dravidian Factor in Tamil Nadu |publisher=Orient Longman |year=2004 |pages=166–170 |oclc=59991703}}</ref> ಆಗಸ್ಟ್ 1941ರಲ್ಲಿ, ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗಾಗಿ ಆಂದೋಲನವನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಇ. ವಿ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಯುದ್ಧದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು. ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಆಂದೋಲನವನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ''ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು'' ಆಂದೋಲನವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ಬೇಡಿಕೆ ಬಹಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹಾಗೇ ಇತ್ತು. [[ಕ್ರಿಪ್ಸ್' ಆಯೋಗ|ಕ್ರಿಪ್ಸ್ ಮಿಷನ್]] ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ, ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿಯ [[ಪ್ರತಿನಿಯೋಜನೆ|ನಿಯೋಗ]] [[W. P. A. Soundarapandian Nadar|ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಪಿ. ಎ. ಸುಂದರಪಾಂಡಿಯನ್ ನಾಡಾರ್]], ಸಮಿಯಪ್ಪ ಮುದಲಿಯಾರ್ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಯ್ಯ ಚೆಟ್ಟಿಯಾರ್ ಅವರು 1942ರ ಮಾರ್ಚ್ 30ರಂದು ''ಕ್ರಿಪ್ಸ್ ಮಿಷನ್'' ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದ್ರಾವಿಡ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಅವರ ಮುಂದೆ ಮಂಡಿಸಿದರು. ಈ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಕ್ರಿಪ್ಸ್ ನಿರಾಕರಿಸಿದರು, ಅವರು ಅಂತಹ ಬೇಡಿಕೆಯು ಮದ್ರಾಸ್ ಶಾಸಕಾಂಗದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಯದ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯದ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು.<ref>{{Cite book |last=Chatterjee |first=Debi |url=https://books.google.com/books?id=1mpuAAAAMAAJ |title=Up against caste: comparative study of Ambedkar and Periyar |publisher=Rawat Publications |year=2004 |isbn=978-81-7033-860-4 |pages=43}}</ref> 1944ರ ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಇ. ವಿ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಸೇಲಂ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಜಸ್ಟೀಸ್ ಪಾರ್ಟಿಯಿಂದ [[Dravidar Kazhagam|ದ್ರಾವಿಡ ಕಳಗಂ]] ಎಂಬ ಹೊಸ ಪಕ್ಷವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲದ ದ್ರಾವಿಡ ರಾಷ್ಟ್ರದ ರಚನೆಯು ಪಕ್ಷದ ಕೇಂದ್ರ ಗುರಿಯಾಗಿತ್ತು. 1944ರಲ್ಲಿ, ದಲಿತ ನಾಯಕ [[ಬಿ. ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್]] ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ, ಸೇರ್ಪಡೆ ಉಪಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಿದಾಗ, ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು "ಬ್ರಾಹ್ಮಣವಾದ" ವು "ಇಡೀ ಉಪಖಂಡಕ್ಕೆ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ" ದ್ರಾವಿಡವಾದದ ಕಲ್ಪನೆಯು ಇಡೀ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref name="Nicholas_Dirks_Castes_Mind2"/> 1940ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ [[ತಿರುಚ್ಚಿರಾಪಳ್ಳಿ|ತಿರುಚಿ]] ನಡೆದ ದ್ರಾವಿಡ ಕಳಗಂ ರಾಜ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಮುಖ ತಮಿಳು ನಾಯಕ [[ಸಿ. ಎನ್. ಅಣ್ಣಾದೊರೈ]], ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ "ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಕ್ರಾಂತಿಗಳನ್ನು" ತಡೆಯಲು ಭಾರತವನ್ನು [[Racial groups of India|ಜನಾಂಗೀಯವಾಗಿ]] ವಿಭಜಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿತ್ತು, ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಕ್ರಮಣದಿಂದಾಗಿ ಇದನ್ನು ತಡೆಯಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref>{{Cite web |date=28 August 2007 |title=C.N.Annadurai |url=http://www.tamilnation.org/hundredtamils/annadurai.htm |access-date=5 September 2007 }}{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{ಮಡಿದ ಕೊಂಡಿ|date=October 2010|bot=H3llBot}}</ref> 1947ರ ಜುಲೈ 1ರಂದು, ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ತಮಿಳು ನಾಯಕರು "ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾ ದಿನ" ವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರು. 1947ರ ಜುಲೈ 13ರಂದು ಅವರು [[ತಿರುಚ್ಚಿರಾಪಳ್ಳಿ|ತಿರುಚಿರಾಪಳ್ಳಿ]] ಸ್ವತಂತ್ರ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರು. ಜುಲೈ 16ರಂದು, [[ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ]] ಈ ಬೇಡಿಕೆಗೆ ತಮ್ಮ ವಿರೋಧವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. 1947ರಲ್ಲಿ, ದ್ರಾವಿಡಸ್ಥಾನವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಜಿನ್ನಾ ಅವರು ಐಡಿ1ಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು.<ref name="Wijeyawickrema_Lanka">{{Cite web |last=C. Wijeyawickrema |title=War and Peace in Sri Lanka: the other battle&nbsp;– Part I: South Indian backyard |url=http://www.lankaweb.com/news/items07/190307-3.html |access-date=5 September 2007}}</ref> ಆಗಸ್ಟ್ 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದಾಗ, ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಇದನ್ನು "ಆರ್ಯರಿಗೆ" ಅಧಿಕಾರದ ವರ್ಗಾವಣೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ದುಃಖದ ಘಟನೆಯಾಗಿ ನೋಡಿದರು, ಆದರೆ ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಸ್ವತಂತ್ರ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಅದನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರು. ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ, ಇಬ್ಬರು ನಾಯಕರ ನಡುವೆ ವಿವಾದಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವು. ಪಕ್ಷದ ಹಿರಿಯ ನಾಯಕರನ್ನು ಮೀರಿಸಿ, ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ತಮ್ಮ ಯುವ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಪಕ್ಷದ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದ ನಂತರ ಅವರು ಹೊರಬಂದರು. === ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ === 1949ರಲ್ಲಿ ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಮತ್ತು ಇತರ ನಾಯಕರು ಬೇರ್ಪಟ್ಟು [[Dravida Munnetra Kazhagam|ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ]] ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಅವರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರಗಾಮಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿನ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವಾಗ, ಹಿಂದಿ ಮಾತನಾಡುವ ಆರ್ಯ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಉತ್ತರದ [[Exploitation of labour|ಶೋಷಣೆ]] ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ''ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು'' ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೆ ವಾಸ್ತವ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಲಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ, ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಬೇಕು ಎಂದು [[ಸಿ. ಎನ್. ಅಣ್ಣಾದೊರೈ|ಅಣ್ಣಾದೊರೈ]] ವಿವರಿಸಿದರು. 1940ರ ದಶಕದುದ್ದಕ್ಕೂ, ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ''ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು'', ''ಮುಸ್ಲಿಂ ಭಾರತ'' (ಪಾಕಿಸ್ತಾನ) ಮತ್ತು ಆರ್ಯನ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ([[Hindustan|ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್]]) ಎಂದು ವಿಭಜಿಸುವ ಭಾರತದ ಮೂರು ಭಾಗಗಳ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ [ID1] ಮಾತನಾಡಿದರು. 1940ರ ಮಾರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಜೂನ್ ನಡುವೆ ಅವರು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ, ದೇಶದ [[ರಾಜನೀತಿ|ರಾಜಕೀಯ]] ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಬಲ್ಲ ಏಕೈಕ ಪರಿಹಾರವೆಂದರೆ ಮೂರು-ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ [[ಸಿಧ್ಧಾಂತ|ಸಿದ್ಧಾಂತ]] ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು.<ref name="Chatterjee">Chatterjee, Debi, [January 1981](2004) ''Up Against Caste: Comparative study of Ambedkar and Periyar''. Rawat Publications: Chennai, p. 42.</ref> ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ, ಅದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಪರ ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ ರಾಜ್ಯವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು 1950ರಲ್ಲಿ, ಅದು ಹೇಳಿತು. 1950ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರವು ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇತರ [[ಕೆ.ಕಾಮರಾಜ್|ಕೆ. ಕಾಮರಾಜ್]] ಅವರಿಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾದಾಗ, ಇ. ವಿ. ಆರ್. ನ ಡಿ. ಕೆ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು. 1950ರ ದಶಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು 1960ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ತಮಿಳು ದ್ರಾವಿಡವಲ್ಲದ-ಮಾತನಾಡುವ ರಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಯಾವುದೇ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯದ ಕಾರಣ ಸ್ವತಂತ್ರ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ತಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಿದರು. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ತಮ್ಮ ''ವಿದುಥಲೈ'' ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಯ ಬ್ಯಾನರ್ ಅನ್ನು "ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಫಾರ್ ದ್ರಾವಿಡಿಯನ್ಸ್" ನಿಂದ "ತಮಿಳುನಾಡು ಫಾರ್ ತಮಿಳಸ್" ಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಿದರು. 1956ರ [[States Reorganisation Act|ರಾಜ್ಯಗಳ ಮರುಸಂಘಟನೆ ಕಾಯಿದೆ]] ಮೂಲಕ ಭಾಷಾ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮರುಸಂಘಟನೆಯು ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿತು. 1956ರ ಜೂನ್-ಜುಲೈ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಕಳಗಂನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಇ. ವಿ. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ದ್ರಾವಿಡ ಗುರಿ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು.<ref name="MN_Srinivas_Caste">{{Cite book |last=Srinivas |first=Mysore Narasimhachar |author-link=M. N. Srinivas |title=Caste in Modern India, and other essays |publisher=Asia Publishing House |year=1962 |page=31 |oclc=5206379}}</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ವಿಷಯದ ಮುಖ್ಯ ಧಾರಕರಾಗಿ ಡಿಎಂಕೆ ಡಿ. ಕೆ. ಯಿಂದ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. [[Khalistan|ಖಲಿಸ್ತಾನ್]] ಮತ್ತು ಭಾರತ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಇತರ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಚಳುವಳಿಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಡಿಎಂಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಹಿಂಸಾಚಾರವನ್ನು ಗಂಭೀರ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಿಲ್ಲ.<ref name="Sten_Widmalm_Kashmir2"/> ಪೆರಿಯಾರ್ ಅವರ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಕಲ್ಪನೆಯು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರೂ, [[ಸಿ. ಎನ್. ಅಣ್ಣಾದೊರೈ]] ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಸ್ವಾಯತ್ತ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತದ ಭಾಷಾ ರಾಜ್ಯಗಳ ಒಕ್ಕೂಟವೆಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದ್ದಾರೆ (ತಮಿಳು, ಕನ್ನಡ, ತೆಲುಗು, ಮಲಯಾಳಂ), ಒಕ್ಕೂಟವು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸದಿದ್ದರೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕಗೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಸಹ ಅವರು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. [[ದ್ರಾವಿಡ|ದ್ರಾವಿಡರು]] ಭಾಷಾ ಜನಾಂಗಗಳಿಂದ ವಿಭಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದರು (ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತವಾಗಿ, ಆದರೆ ಜನಾಂಗದಿಂದ ಒಗ್ಗೂಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಂದೇ ಪಂಗಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite web |title=Tamil source article, translate to read |url=https://madrasreview.com/politics/dravida-nadu-or-tamilnadu-what-was-anndurais-demand/}}</ref> ಡಿಎಂಕೆಯ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಘೋಷಣೆಗೆ ತಮಿಳುನಾಡನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಭಾರತದ ಯಾವುದೇ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ತಮಿಳು ದ್ರಾವಿಡವಲ್ಲದ ಭಾಷಿಕರು ತಮಿಳು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾಬಲ್ಯವೆಂದು ಗ್ರಹಿಸಿದರು, ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ವೈಫಲ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. [[Madras State|ಮದ್ರಾಸ್ ರಾಜ್ಯ]] ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಾದ [[ಸಿ. ರಾಜಗೋಪಾಲಚಾರಿ|ಸಿ. ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ]], ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡುಗಾಗಿ ಡಿಎಂಕೆ ಮನವಿಯನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref>{{Cite book |last=Erdman |first=Howard Loyd |title=The Swatantra Party and Indian Conservatism |url=https://archive.org/details/swatantrapartyin0000erdm |publisher=Cambridge University Press |year=1967 |page=[https://archive.org/details/swatantrapartyin0000erdm/page/216 216] |oclc=301813}}</ref> === ಇಳಿಕೆ === [[Dravida Munnetra Kazhagam|ಡಿಎಂಕೆ]] ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಬೆಂಬಲದ ಕುಸಿತವನ್ನು 1956 ರಲ್ಲಿ ತಿರುಚಿ ಪಕ್ಷದ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬಹುದು, ಪಕ್ಷವು 1957 ರ ತಮಿಳುನಾಡು ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಡಿಎಂಕೆಯೊಳಗೆ ಒಂದು ಬಣವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಇ. ವಿ. ಕೆ. ಸಂಪತ್, ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು "ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವಲ್ಲ" ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಪಕ್ಷವು ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಅನ್ನು ಚುನಾವಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ "ದೀರ್ಘ-ಶ್ರೇಣಿಯ ಗುರಿ" ಯಾಗಿ ಮಾಡಿತು. ರಾಜಕೀಯ ವೀಕ್ಷಕರು ಸಾರ್ವಭೌಮ ರಾಜ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಯ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ಅನುಮಾನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಅಡ್ಡ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಸೆಳೆಯುವ ಘೋಷಣೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. 1957ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ, ಡಿಎಂಕೆ ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭೆಯ 205 ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 15 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು.<ref name="James_Manor_relations">{{Cite book |last=Manor |first=James |title=The Success of India's Democracy |url=https://archive.org/details/successofindiasd0000unse |publisher=Cambridge University Press |year=2001 |isbn=978-0-521-80530-8 |editor-last=Atul Kohli |editor-link=Atul Kohli |page=[https://archive.org/details/successofindiasd0000unse/page/89 89] |chapter=Center-state relations}}</ref> 1958ರಲ್ಲಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದ [[V. P. Raman|ವಿ. ಪಿ. ರಾಮನ್]] ಅವರು ಪಕ್ಷವನ್ನು ಸೇರಿದರು ಮತ್ತು ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಪ್ರಬಲ ವಿರೋಧಿಯಾದರು. 1960ರ ನವೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ, ರಾಮನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಡಿಎಂಕೆ ನಾಯಕರು, ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಿಂದ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ರಾಜಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಸ್ಟೆನ್ ವಿಡ್ಮಾಲ್ಮ್ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ, "ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಪಕ್ಷವು ಹೆಚ್ಚು ದೂರವಿದ್ದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ, ಹೆಚ್ಚು ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು". 1962ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ, ಡಿಎಂಕೆ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, 50 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭೆಗೆ ತಲುಪಿತು, ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅನ್ನು ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. 1960ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 17ರಂದು, "ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾ ದಿನ" ವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಹಚರರ ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಸಾರ್ವಭೌಮ ತಮಿಳು ರಾಜ್ಯದ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಭಾರತಕ್ಕೆ [[Balkanization|ಬಾಲ್ಕನೈಸೇಶನ್]] ಬೆದರಿಕೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಸಿಂಹಳೀಯ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ನಡುವೆ ಕಳವಳವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. 1962ರಲ್ಲಿ, ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಳೀಯ ಎಂ. ಪಿ. ಯೊಬ್ಬರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರುಃ "ದ್ರಾವಿಡದಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಳೀಯರು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ದ್ರಾವಿಡ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರ ವಿರುದ್ಧ ನಾವು ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಟವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ".<ref>Sri Lanka, House of Representatives, Parliamentary Debates (Hansard), vol. 48, col. 1313, 3 September 1962. Quoted in {{Cite book |last=Bookman |first=Milica Zarkovic |title=The Demographic Struggle for Power |url=https://archive.org/details/demographicstrug0000book |publisher=Routledge |year=1997 |isbn=978-0-7146-4732-6 |page=[https://archive.org/details/demographicstrug0000book/page/15 15]}}</ref> 1962ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸತ್ತಿನ ಮೇಲ್ಮನೆಯ (ರಾಜ್ಯ ಸಭಾ) ಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಅಣ್ಣಾದೊರೈ, 1962ರ ಮೇ 1ರಂದು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಡಿಎಂಕೆಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 1962ರ [[ಭಾರತ-ಚೀನ ಯುದ್ಧ|ಚೀನಾ-ಭಾರತ ಯುದ್ಧ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮ ಪಕ್ಷವು ಭಾರತದ ಸಮಗ್ರತೆ ಮತ್ತು ಏಕತೆಗಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಡಿಎಂಕೆಯ ಒಂದು ಬಣವು ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಪಕ್ಷವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೈಬಿಡಬೇಕು ಎಂದು ವಾದಿಸಿತು.<ref>{{Cite book |last=Barnett |first=Marguerite Ross |author-link=Marguerite Ross Barnett |title=Electoral Politics in the Indian States: Party Systems and Cleavages |publisher=Manohar Book Service |year=1975 |page=85 |oclc=2197571}}</ref> 1963ರಲ್ಲಿ, [[National Integration Council|ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕೀಕರಣ ಮಂಡಳಿ]] ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕೀಕರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕತೆಯ ಸಮಿತಿಯ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ, ಭಾರತೀಯ ಸಂಸತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ಹದಿನಾರನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿಯನ್ನು ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು, ಇದು "ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ಭಾಷಾ ನಿಷ್ಠೆಗಳಿಂದ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ವಿಭಜಕ, ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಏಕತೆ, ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಮಗ್ರತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು" ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಇದು ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಸಾರ್ವಭೌಮ ದ್ರಾವಿಡ ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನು ಬೇಡಿಕೆಯಿರುವ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಚಳವಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Cite book |last=Connor |first=Walker |url=https://archive.org/details/ethnonationalism00conn/page/27 |title=Ethnonationalism: The Quest for Understanding |publisher=Princeton University Press |year=1993 |isbn=978-0-691-02563-6 |page=[https://archive.org/details/ethnonationalism00conn/page/27 27]}}</ref> 1963ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪಕ್ಷದ ಸಮಾವೇಶವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಡಿಎಂಕೆ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು, ಆದರೆ ಅದು ತನ್ನ ವಿಭಜನೆಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮೊದಲೇ ರೂಪಿಸಲು ಕಾರಣವಾದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿತು. ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡುವಲ್ಲಿ ಚೀನಾ-ಭಾರತ ಯುದ್ಧವು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಅಂಶವೆಂದು ತೋರುತ್ತಿಲ್ಲ; ಪ್ರಮುಖ ಡಿಎಂಕೆ ನಾಯಕರಾದ ಎರಾ ಸೆಝಿಯಾನ್ ಮತ್ತು [[Murasoli Maran|ಮುರಸೋಲಿ ಮಾರನ್]] ಅವರು ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿನ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು 1962ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೈಬಿಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಬೆಂಬಲವಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ ಮಾರನ್, ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯೋಜನವಿಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಯಿತು. "ನಾನು ಮೊದಲು ತಮಿಳು ಆದರೆ ನಾನು ಭಾರತೀಯನೂ ಆಗಿದ್ದೇನೆ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗೆ ಅವಕಾಶವಿದ್ದರೆ ಎರಡೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರಬಹುದು" ಎಂದು ಅವರು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಕನ್ನಡ, ತೆಲುಗು ಮತ್ತು ಮಲಯಾಳಂ ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ತಮಿಳು ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಸಹ ಈ ನೀತಿಗೆ ಬೆಂಬಲವಿಲ್ಲದ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದು ಅಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಎರಾ ಸೆಝಿಯಾನ್ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಸೆಝಿಯಾನ್ ಅವರು ಹೊಸ ಪಕ್ಷದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಬರೆದ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು, ಅದು ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿನ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು. ಬದಲಿಗೆ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದ [[Autonomous area|ಸ್ವಾಯತ್ತತೆ]] ಒತ್ತಾಯಿಸುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೆಝಿಯಾನ್ ಹೇಳಿದರು. ಡಿಎಂಕೆ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ತನ್ನ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ ನಂತರ, ಅದು ಭಾಷೆಯ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿತು (ಹಿಂದಿ ವಿರೋಧಿ ಆಂದೋಲನಗಳು) ಮತ್ತು 1962 ರ ಚುನಾವಣಾ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ನಂತರದ 1967 ರ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ನಿಖರವಾಗಿ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿದ್ದವು. 1962ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಬಹುಮತ ಪಡೆದಿದ್ದರೆ, ಡಿಎಂಕೆ ಕೇವಲ 50 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿತ್ತು. 1967ರಲ್ಲಿ ಡಿಎಂಕೆ 138 ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಬಹುಮತವನ್ನು ಗಳಿಸಿದರೆ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಕೇವಲ 50 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು. ಅಣ್ಣಾದೊರೈ [[ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ]] ಡಿಎಂಕೆ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. === ಪುನರುತ್ಥಾನ === 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, [[Tamil Nadu Liberation Army|ತಮಿಳುನಾಡು ಲಿಬರೇಶನ್ ಆರ್ಮಿ]] ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಉಗ್ರಗಾಮಿ ಸಂಘಟನೆಯು ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಮೂಡಿಸಿದಾಗ, ಭಾರತೀಯ ಶಾಂತಿಪಾಲನಾ ಪಡೆಯನ್ನು (ಐಪಿಕೆಎಫ್) ಶ್ರೀಲಂಕಾಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. 2017ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತದ [[ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವಾಲಯ]] ವಧೆಗಾಗಿ ಜಾನುವಾರುಗಳ ಮಾರಾಟವನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವ ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದಾಗ, [[ಕೇರಳ]] ರಾಜ್ಯದ (ಗೋಮಾಂಸದ ಭಕ್ಷ್ಯಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ) [[ಟ್ವಿಟ್ಟರ್|ಟ್ವಿಟರ್]] ಬಳಕೆದಾರರು ಹ್ಯಾಶ್ಟ್ಯಾಗ್ #DravidaNadu ಅನ್ನು ಟ್ರೆಂಡ್ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದರು. ಈ ಹ್ಯಾಶ್ಟ್ಯಾಗ್ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಟ್ವಿಟರ್ ಬಳಕೆದಾರರಿಂದಲೂ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಪ್ರಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದವು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಹಲವಾರು ರಾಜ್ಯಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಮತ್ತು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ತೆರಿಗೆ ಆದಾಯ ಹಂಚಿಕೆಯ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. [[Dravida Munnetra Kazhagam|ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ]] ನಾಯಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ [[M. K. Stalin|ಎಂ. ಕೆ. ಸ್ಟಾಲಿನ್]] ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳು ಇದೇ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡರೆ ಸಾರ್ವಭೌಮ ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.<ref>{{Cite news |last=Mathi |date=16 March 2018 |title=தென்மாநிலங்கள் முன்வைக்கும் திராவிட நாடு கோரிக்கைக்கு ஆதரவு: ஸ்டாலின் |trans-title=DMK Working President MK Stalin said that his party will support "Dravida Nadu" |url=https://tamil.oneindia.com/news/tamilnadu/dmk-support-dravida-nadu-says-mk-stalin-314485.html |work=OneIndia Tamil |language=ta}}</ref> 2024ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ, ಅಂದಿನ ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯ [[D. K. Suresh|ಡಿ. ಕೆ. ಸುರೇಶ್]], ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಹಣಕಾಸಿನ ಅನ್ಯಾಯದಿಂದಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತವು "ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದೇಶ" ವನ್ನು ಹುಡುಕಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ವಿವಾದವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದರು. ಅವರು "ದ್ರಾವಿಡ ನಾಡು" ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬಳಸದಿದ್ದರೂ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತೆರಿಗೆಗಳಿಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸಿದರು. ಹಣವನ್ನು ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಕಡೆಗೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಇದು ದಕ್ಷಿಣದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನನುಕೂಲವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಸುರೇಶ್ ಅವರು ದೇಶವನ್ನು ವಿಭಜಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ ತೇಜಸ್ವಿ ಸೂರ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕರು ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದರು. ಎನ್ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿದ ತೆರಿಗೆ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಸೂರ್ಯ ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸಿನ "ವಿಭಜಿಸಿ ಆಳುವ" ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕ ಆರ್. ಅಶೋಕ ಅವರು ಸುರೇಶ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಖಂಡಿಸಿ, ಇದನ್ನು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ವಿಭಜನೆಯ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ, ಏಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿಯವರ "ಭಾರತ್ ಜೋಡೋ ಯಾತ್ರೆ" ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಸುರೇಶ್ ಅವರ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ [[ಡಿ.ಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್|ಡಿ. ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ]], ಸುರೇಶ್ ಅವರು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಜನರ ಹತಾಶೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಏಕೀಕೃತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದರು.<ref>{{Cite news |last= |first= |date=2024-02-01 |title=South may seek nationhood if funds are not distributed equally: Karnataka Congress MP D.K. Suresh |url=https://www.thehindu.com/news/national/karnataka/dk-suresh-stokes-row-saying-southern-states-could-demand-separate-country-if-funds-are-not-properly-distributed/article67801282.ece |access-date=2024-11-07 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> {{Interwikineeded}} n884vkym1xs24wupmtbyqwg32gva1xg 0 172916 1428372 1372927 2026-09-16T04:09:03Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428372 wikitext text/x-wiki {{Infobox chess player | name = ತಾನಿಯ ಸಚ್ದೇವ್ | image = SachdevTania23a.jpg | caption = ೨೦೨೩ರಲ್ಲಿ ತೆಗೆದ ತಾನಿಯರ ಚಿತ್ರ | country = [[India]] | birth_date = {{Birth date and age|1986|8|20|df=y}} | birth_place = [[Delhi]], India | death_date = | death_place = | title = {{Ubl | [[International Master]] (2008) | [[Woman Grandmaster]] (2005) }} | rating = | peakrating = 2443 (September 2013) | module = {{Infobox YouTube personality | subbox = yes | name = | channel_direct_url = TaniaSachdevChess | channel_display_name = Tania Sachdev | years_active = 2020–present | subscribers = 96 thousand | views = 57 lakh (5.7 million) | stats_update = 3 December 2024 }}}} '''ತಾನಿಯಾ ಸಚ್ದೇವ್''' (ಜನನ 20 ಆಗಸ್ಟ್ 1986)<ref name="redbull3">{{Cite web |title=Tania Sachdev |url=https://www.redbull.com/in-en/athlete/tania-sachdev |access-date=30 January 2018 |website=[[Red Bull]] |language=en}}</ref> ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ [[ಚದುರಂಗ (ಆಟ)|ಚೆಸ್]] ಆಟಗಾರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರು ಫಿಡೆ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಮಾಸ್ಟರ್ (ಐಎಂಎಂ) ಮತ್ತು ವುಮನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ಮಾಸ್ಟರ್ (ಡಬ್ಲ್ಯುಜಿಎಂ) ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು/ಶೇಣಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು 2006 ಮತ್ತು 2007 <ref name="chess.com2">{{Cite web |title=Tania Sachdev &#124; Chess Celebrities |url=https://www.chess.com/players/tania-sachdev |website=Chess.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 March 2021 |title=The evolution of women's chess in India |url=https://www.chessbase.in/news/Evolution-of-womens-chess-in-India |website=ChessBase India}}</ref> ರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳಾ ಚೆಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. 2007<ref name="chess.com2"/><ref>{{Cite web |title=Tania sachdev wins Asian chess title |url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/sport/others/tania-sachdev-wins-asian-chess-title/articleshow/15740961.cms |website=Mumbai Mirror |access-date=2025-02-24 |archive-date=2024-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127095232/https://mumbaimirror.indiatimes.com/sport/others/tania-sachdev-wins-asian-chess-title/articleshow/15740961.cms |url-status=dead }}</ref> ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಾರಿ ಏಷ್ಯನ್ ಮಹಿಳಾ ಚೆಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೧೬,<ref>{{Cite web |date=9 August 2016 |title=Tania wins maiden Commonwealth gold, sets eyes on 2016 Chess Olympiad |url=https://www.hindustantimes.com/other-sports/tania-wins-maiden-commonwealth-gold-sets-eyes-on-2016-chess-olympiad/story-ymmYyb7z6TpfciMVV1SjNK.html |website=Hindustan Times}}</ref>,೨೦೧೮<ref>{{Cite web |last=Kulkarni |first=Rakesh |title=P. Karthikeyan, Tania Sachdev Win Commonwealth Titles |url=https://www.chess.com/news/view/p-karthikeyan-and-tania-sachdev-win-commonwealth-titles-6506 |website=Chess.com}}</ref> ಮತ್ತು ೨೦೧೯<ref>{{Cite news |last=Rao |first=Rakesh |date=7 July 2019 |title=Commonwealth chess championship: Fantastic fifth for Abhijeet Gupta |url=https://www.thehindu.com/sport/other-sports/commonwealth-chess-championship-fantastic-fifth-for-abhijeet-gupta/article28313734.ece |newspaper=The Hindu |via=www.thehindu.com}}</ref> ರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಾರಿ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಮಹಿಳಾ ಚೆಸ್ ಚ್ಯಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಆಕೆ ಚೆಸ್ ನಿರೂಪಕಿಯೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. == ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳು == [[ದೆಹಲಿ|ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ]] ಜನಿಸಿದ ಸಚ್ದೇವ್ ಅವರಿಗೆ 6ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಕೆಯ ತಾಯಿ ಅಂಜು ಈ ಆಟವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು.<ref name="redbull3"/>. ಆಕೆಯ ಪೋಷಕರು ಆಕೆಗೆ ವೃತ್ತಿಪರ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಆಕೆ ತನ್ನ ಎಂಟನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಆಕೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕೆ. ಸಿ. ಜೋಶಿ ಅವರಿಂದ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಳು. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅನೇಕ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೯೮ರಲ್ಲಿ ಅವರು 12 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಭಾರತೀಯ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿದ್ದರು<ref name="chessdom1">{{cite web |date=6 November 2013 |title=Tania Sachdev joins the Chessdom commentators team |url=http://www.chessdom.com/tania-sachdev-joins-the-chessdom-commentators-team/ |access-date=20 November 2013 |website=Chessdom}}</ref>. 2000 ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಏಷ್ಯನ್ U14 ಬಾಲಕಿಯರ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಮತ್ತು 1998 ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಯುವ ಚೆಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಬಾಲಕಿಯರ U12 ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕದ ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ . 2002ರಲ್ಲಿ ಮರವಿಲಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಏಷ್ಯನ್ ಜೂನಿಯರ್ ಗರ್ಲ್ಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಅನ್ನು ಗೆದ್ದರು.<ref>{{Cite web |title=Deepan and Tania Champs, India sweeps all the titles |url=http://asianjuniors02.tripod.com/main/id3.html |access-date=7 November 2015 |website=25th Asian Juniors 2002, Sri Lanka |language=en |via=[[Tripod (web hosting)|Tripod]] |location=Colombo |archive-date=25 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225062400/http://asianjuniors02.tripod.com/main/id3.html |url-status=dead }}</ref> [[ಚಿತ್ರ:Tania_Sachdev.jpg|thumb|ತಾನಿಯಾ ಸಚ್ದೇವ್, 2008]] == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == 2005ರಲ್ಲಿ ಸಚ್ದೇವ್ ಮಹಿಳಾ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದ ಎಂಟನೇ ಭಾರತೀಯ ಆಟಗಾರರಾದರು. ಅವರು 2006 ಮತ್ತು 2007ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಚೆಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಗೆದ್ದರು. 2007ರಲ್ಲಿ ಆಕೆ [[ತೆಹ್ರಾನ್|ಟೆಹ್ರಾನ್ನಲ್ಲಿ]] ನಡೆದ ಒಂಬತ್ತು ಸುತ್ತುಗಳ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಲ್ಲಿ 61⁄2 ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಹಿಳಾ ಏಷ್ಯನ್ ಚೆಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಷಿಪ್ ಅನ್ನು ಗೆದ್ದರು <ref>{{Cite web |title=12th Asian Women Indevidual [sic] Chess Championship |url=http://chess-results.com/tnr7855.aspx?lan=1&art=1&flag=30&wi=821 |access-date=14 June 2021 |website=Chess-Results.com |language=en}}</ref>. ಆಕೆಗೆ 2009ರಲ್ಲಿ [[ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] ನೀಡಲಾಯಿತು. 2016ರಲ್ಲಿ, ಸಚ್ದೇವ್ ಅವರು ರೇಕ್ಜಾವಿಕ್ ಓಪನ್ ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಹಿಳಾ ಸ್ಪರ್ಧಿ ಎಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು <ref>{{Cite web |last=Ramirez |first=Alejandro |author-link=Alejandro Ramírez (chess player) |date=20 March 2016 |title=Indian success in Iceland |url=https://en.chessbase.com/post/indian-success-in-iceland |publisher=[[ChessBase]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2016 |title=Abhijeet wins Reykjavik Open; Tania makes Grandmaster norm |url=http://timesofindia.indiatimes.com/sports/chess/Abhijeet-wins-Reykjavik-Open-Tania-makes-Grandmaster-norm/articleshow/51441690.cms |access-date=2016-08-31 |newspaper=[[The Times of India]] |language=en}}</ref> . ಕಲುತಾರಾದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದರು.<ref>{{Cite news |last=Jayaratnam |first=Narayanaswamy |date=19 August 2016 |title=Gupta and Sachdev overall champions of Commonwealth Open Chess |url=http://www.dailynews.lk/?q=2016/08/19/sports/90797 |access-date=31 August 2016 |work=[[Daily News (Sri Lanka)|Daily News]] |language=en}}</ref> ಅವರು 2008 ರಿಂದ ಮಹಿಳಾ ಚೆಸ್ ಒಲಿಂಪಿಯಾಡ್ಸ್ ನ ಭಾರತೀಯ ತಂಡದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು 2009 ಮತ್ತು 2011 ರಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ವಿಶ್ವ ತಂಡ ಚೆಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ನಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತಂಡದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದರು.2003 ರಿಂದ ಮಹಿಳಾ ಏಷ್ಯನ್ ತಂಡ ಚೆಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಸಿಪ್, 2006 ರ ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಮತ್ತು 2009 ರ ಏಷ್ಯನ್ ಒಳಾಂಗಣ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡಕ್ಕಾಗಿ ಆಡಿದ್ದಾರೆ.  ಸಚ್ದೇವ್ ಅವರು [[ಇಸ್ತಾಂಬುಲ್|ಇಸ್ತಾಂಬುಲ್ನಲ್ಲಿ]] ನಡೆದ 2012ರ ಮಹಿಳಾ ಚೆಸ್ ಒಲಿಂಪಿಯಾಡ್ನಲ್ಲಿ ಬೋರ್ಡ್ 3ರ ಆಟಕ್ಕಾಗಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದರು. ಇವರು ನಾಲ್ಕು ತಂಡದ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕಗಳನ್ನು (2008,2009,2012, ಮತ್ತು 2014ರಲ್ಲಿ) ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪದಕಗಳನ್ನು (ಮೂರು ಬೆಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ಕಂಚಿನ ಪದಕ) ಮಹಿಳಾ ಏಷ್ಯನ್ ತಂಡ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ನಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ .<ref>{{Cite web |title=OlimpBase :: Women's Chess Olympiads :: Sachdev Tania |url=http://www.olimpbase.org/playersw/bltbfbze.html |access-date=14 June 2021 |website=OlimpBase |language=en}}</ref> 2015ರಲ್ಲಿ ಸಚ್ದೇವ್ ಏಷ್ಯನ್ ಕಾಂಟಿನೆಂಟಲ್ ಮಹಿಳಾ ರಾಪಿಡ್ ಚೆಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ನಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದರು.<ref>{{Cite web |date=Aug 12, 2015 |title=Tania Sachdev wins silver in rapid chess &#124; Chess News - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/chess/tania-sachdev-wins-silver-in-rapid-chess/articleshow/48456709.cms |access-date=2021-07-03 |website=The Times of India |language=en |agency=PTI}}</ref> ಸಚ್ದೇವ್ ಅವರು ಚೆಸ್ ಬೇಸ್ ಫ್ರಿಟ್ಜ್ಟ್ರೈನರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಜಿ ಡಿವಿಡಿ ಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು 2013ರಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನೈನಲ್ಲಿ ನಡೆದ [[ಮ್ಯಾಗ್ನಸ್ ಕಾರ್ಲ್ಸನ್]] ಮತ್ತು [[ವಿಶ್ವನಾಥನ್ ಆನಂದ್]] ನಡುವಿನ ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್ಷಿಪ್ ಪಂದ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ವೀಕ್ಷಣಾ ವಿವರಣೆಗಾರ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು <ref>{{cite web |last=Shah |first=Sagar |date=4 July 2014 |title=Improve Your Chess With Tania Sachdev |url=https://en.chessbase.com/post/improve-your-chess-with-tania-sachdev |access-date=5 September 2016 |website=Chess News |publisher=[[ChessBase]] |language=en}}</ref>. ಜುಲೈ 2019 ರಲ್ಲಿ, ಸಚ್ದೇವ್ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಮಹಿಳಾ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಗೆದ್ದರು ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ವರ್ಷವೂ ತಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref name="chessbase.in">{{Cite web |date=8 July 2019 |title=Abhijeet Gupta wins the Commonwealth title for a record fifth time! |url=https://www.chessbase.in/news/Abhijeet-Gupta-wins-Commonwealth-Championships-2019 |access-date=2021-10-13 |website=ChessBase India}}</ref><ref name="chessbase.in"/> ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024 ರಲ್ಲಿ ಹಂಗೇರಿಯ [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್]]ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ 45 ನೇ ಚೆಸ್ ಒಲಿಂಪಿಯಾಡ್ನಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಗೆದ್ದ ಭಾರತೀಯ ತಂಡದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದರು. ಆ ವರ್ಷ ದೇಶವು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಒಲಿಂಪಿಯಾಟ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು..<ref>{{cite web |title=68 years in the making: Olympiad golds mark milestones in Indian chess history |url=https://www.espn.com/chess/story/_/id/41379777/milestones-indian-chess-history-2024-olympiad-gold-gukesh-viswanathan-anand-manuel-aaron-subbaraman-vijayalakshmi |accessdate=3 October 2024 |publisher=ESPN}}</ref><ref>{{Cite web |date=2024-09-22 |title=Chess Olympiad: Double delight for India as they clinch gold medals in Open and Women’s events; Gukesh, Arjun and Divya star once more |url=https://indianexpress.com/article/sports/chess/chess-olympiad-double-delight-for-india-as-they-clinch-gold-medals-in-open-and-womens-events-gukesh-arjun-and-divya-star-once-more-9582621/ |access-date=2024-10-03 |website=The Indian Express |language=en}}</ref><ref name="final-women">{{cite web |title=45th Olympiad Chennai 2024 Women – Final Ranking after 11 Rounds |url=https://chess-results.com/tnr967172.aspx?lan=1&art=0&rd=11&flag=30 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240922225259/https://chess-results.com/tnr967172.aspx?lan=1&art=0&rd=11&flag=30 |archive-date=22 September 2024 |access-date=22 September 2024 |publisher=Chess-results.com}}</ref> ಫೆಬ್ರವರಿ 2025ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಿಬಿಸಿ ಚೇಂಜ್ಮೇಕರ್ ಆಫ್ ದಿ ಇಯರ್ 2024 ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.<ref>{{Cite web |date=2025-02-20 |title=Tania Sachdev receives BBC Changemaker of the Year 2024 award - ChessBase India |url=https://www.chessbase.in/news/Tania-Sachdev-receives-BBC-Changemaker-of-the-Year-2024-award |access-date=2025-02-22 |website=www.chessbase.in}}</ref> == ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ == ಸಚ್ದೇವ್ ದೆಹಲಿಯ ವಸಂತ್ ವಿಹಾರದ ಮಾಡರ್ನ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.  {{Fact|date=June 2021}}<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2021)">citation needed</span>]]''&#x5D;</sup> ಆಕೆಯನ್ನು ರೆಡ್ ಬುಲ್ ಸಂಸ್ಥೆ ಪ್ರಾಯೋಜಿಸಿದೆ. ಅವರು ನವೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿ ಮೂಲದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ವಿರಾಜ್ ಕಟಾರಿಯಾರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು.<ref name="redbull3"/><ref>{{Cite web |last=Bhalla |first=Ankita |date=4 November 2014 |title=Chess champ Tania Sachdev ties knot with Viraj Kataria in Delhi |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/events/delhi/Chess-champ-Tania-Sachdev-ties-knot-with-Viraj-Kataria-in-Delhi/articleshow/45023792.cms |website=[[The Times of India]] |language=en}}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} == ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು == * {{FIDE}} {{S-start}} {{S-ach}} {{Succession box|title=[[Asian Chess Championship#Women's winners|Women's Asian Chess Champion]]|years=2007|before=[[Wang Yu (chess player)|Wang Yu]]|after=[[Zhang Xiaowen (chess player)|Zhang Xiaowen]]}} {{S-end}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಪಾದನೋತ್ಸವ ೨೦೨೫ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಲೇಖನ]] [[ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:೧೯೮೬ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:ಸಂಪಾದನೋತ್ಸವಗಳು]] kr77k6x8nm1httzf42d6bif9vdaxkw8 0 173509 1428356 1347188 2026-09-15T22:25:52Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428356 wikitext text/x-wiki {{Infobox government agency | agency_name = ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ರಾಜ್ಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗ | nativename = | nativename_r = | type = Commission | logo = | logo_width = | logo_caption = | seal = | seal_width = | seal_caption = | image = | image_size = | image_caption = | formed = ೧೯೯೩ | preceding1 = | preceding2 = | dissolved = | superseding = | jurisdiction = [[:en:Government of Jammu and Kashmir|ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಸರ್ಕಾರ]] | headquarters = ಮರದ ಕಟ್ಟಡ, ಹಳೆಯ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಸಂಕೀರ್ಣ, ಶ್ರೀನಗರ ಜೆ & ಕೆ - ೧೯೦೦೦೧ (ಮೇ-ಅಕ್ಟೋಬರ್) ಬಿ) ಪ್ರಗತಿ ಭವನ, ಜೆಡಿಎ ಸಂಕೀರ್ಣ, ಮೊದಲ ಮಹಡಿ, ರೈಲ್ ಹೆಡ್, ಜಮ್ಮು ತಾವಿ, ಜೆ & ಕೆ - ೧೮೦೦೧೨.<ref>{{cite web |title=Jammu and Kashmir State Commission For Women |url=http://ncw.nic.in/important-links/list-state-women-commissions#Jammu_and_Kashmir |website=Jammu and Kashmir State Commission For Women |access-date=12 January 2022}}</ref> | employees = | budget = | minister1_name = | minister1_pfo = | deputyminister1_name = | deputyminister1_pfo = | deputyminister2_name = | deputyminister2_pfo = | chief1_name = | chief1_position = | chief2_name = | chief2_position = | chief3_name = | chief3_position = | chief4_name = | chief4_position = | chief5_name = | chief5_position = | chief6_name = | chief6_position = | parent_agency = | child1_agency = | child2_agency = | website = {{Official website|http://ncw.nic.in/important-links/list-state-women-commissions#Jammu_and_Kashmir}} | footnotes = | chief7_name = | chief7_position = | chief8_name = | chief8_position = | chief9_name = | chief9_position = | parent_department = | native_name_a = | region_code = | coordinates = | keydocument1 = | keydocument2 = | keydocument3 = }} '''ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ರಾಜ್ಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗವು''' [[ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ]] ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ [[:en: crime against women|ಮಹಿಳೆಯರ ವಿರುದ್ಧದ ಅಪರಾಧಗಳಿಗೆ]] ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ೧೯೯೩ ರಲ್ಲಿ, ರಚಿಸಲಾದ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಆಯೋಗವನ್ನು [[:en: Jammu and Kashmir Government|ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಸರ್ಕಾರವು]] [[:en:quasi-judicial|ಅರೆ-ನ್ಯಾಯಾಂಗ]] ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ==ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಗಳು== ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ತನಿಖೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದರ ಹೊರತಾಗಿ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ರಾಜ್ಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite news |last1=Rajagopalan |first1=Swarna |title=Why National and State Women’s Commissions are important and should be held accountable |url=https://www.dnaindia.com/india/report-why-national-and-state-women-s-commissions-are-important-and-should-be-held-accountable-2217939 |access-date=9 January 2022 |publisher=dnaindia.com |date=30 May 2016}}</ref> ಈ ಆಯೋಗವು ಮಹಿಳೆಯರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು, [[ಕುಟುಂಬ]] ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಕಿರುಕುಳ ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಅವರ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆಯೋಗವನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಉದ್ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ರಚಿಸಲಾಯಿತು: * ಮಹಿಳೆಯರ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣವನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸುವುದು.<ref>{{cite news |title=J&K Shuts Women’s Commission, Violence Against Women Rises |url=https://www.article-14.com/post/j-k-shuts-women-s-commission-violence-against-women-rises |access-date=12 January 2022 |publisher=article-14.com |date=26 December 2020}}</ref><ref>{{cite news |title=10 months on, J&K state commission for women remains headless |url=https://www.greaterkashmir.com/editorial/10-months-on-jk-state-commission-for-women-remains-headless |access-date=12 January 2022 |publisher=greaterkashmir.com |date=7 March 2019}}</ref> * ಸಂಬಂಧಿತ ಕಾನೂನುಗಳ ಯಾವುದೇ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಅಥವಾ ಅವಕಾಶ ನಿರಾಕರಣೆ ಅಥವಾ ಮಹಿಳೆಯರ ಯಾವುದೇ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಕಾಲಿಕ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶದ ಮೂಲಕ [[ಲಿಂಗ]] ಆಧಾರಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು. * ಮಹಿಳಾ ಆಧಾರಿತ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುವುದು. * ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಆಧಾರಿತ [[ಶಾಸನಗಳು|ಶಾಸನದ]] ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ಆಯೋಗವು ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾಗಿ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ==ಸಂಯೋಜನೆ== ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ರಾಜ್ಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗ (ಎನ್‌ಸಿಡಬ್ಲ್ಯೂ) ರಚಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=NCW creates separate cells for J&K, Ladakh to solve women's issues |url=https://www.indiatoday.in/india/story/ncw-creates-separate-cells-for-j-k-ladakh-to-solve-women-issues-in-the-region-1787492-2021-04-05 |access-date=12 January 2022 |publisher=indiatoday.in |date=5 April 2021}}</ref> ರಾಜ್ಯದ ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆಯು ರಾಜ್ಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ನೇಮಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ.<ref>{{cite news |title=Bill on women’s commission adopted |url=https://www.tribuneindia.com/1999/99mar24/j&k.htm |access-date=12 January 2022 |publisher=tribuneindia.com |date=24 March 1999}}</ref> ನಯೀಮಾ ಅಹ್ಮದ್ ಮಹಜೂರ್ ಅವರು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ರಾಜ್ಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದು, ಇತರ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ೩ ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite news |title=State Women Commission Chairperson Nayeema Mahjoor Resigns |url=https://kashmirage.net/2018/06/20/state-women-commission-chairperson-nayeema-mahjoor-resigns/ |access-date=12 January 2022 |publisher=kashmirage.net |date=20 June 2018 }}{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು== ಈ ಕೆಳಗಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ರಾಜ್ಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು: * ಆಯೋಗವು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಮಹಿಳಾ ಸಂಬಂಧಿತ ಶಾಸನಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ನಿಬಂಧನೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಬದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.<ref>{{cite web |title=Jammu and Kashmir State Commission For Women |url=http://www.bareactslive.com/JK/jk335.htm |website=Jammu and Kashmir State Commission For Women |access-date=12 January 2022 |archive-date=12 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220112035306/http://www.bareactslive.com/JK/jk335.htm |url-status=dead }}</ref> * ರಾಜ್ಯದ ಯಾವುದೇ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಮಹಿಳೆಯರ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ವಿಫಲವಾದರೆ, ಅದನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಗಮನಕ್ಕೆ ತರುವುದು. * ರಾಜ್ಯದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ನ್ಯಾಯ ಒದಗಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾದರೆ, ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳಿಗೆ ಶಿಫಾರಸುಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದು. * ಮಹಿಳೆಯರ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಯಾವುದೇ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಅನುಸರಣಾ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುವುದು. * ಮಹಿಳಾ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಮತ್ತು [[ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ|ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ]] ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ತಮ್ಮ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರದಿರುವ ದೂರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರು ಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ನೇರವಾಗಿ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು. * ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ದೌರ್ಜನ್ಯ ಮತ್ತು [[ತಾರತಮ್ಯ|ತಾರತಮ್ಯಕ್ಕೆ]] ಒಳಗಾದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಲಹೆ ಮತ್ತು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು. * ಮಹಿಳೆಯರ ಸಾಮೂಹಿಕ ಗುಂಪನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಯಾವುದೇ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ದಾವೆ ವೆಚ್ಚಗಳಿಗೆ ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾಗಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ವರದಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದು. * ಮಹಿಳಾ ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಇರಿಸಲಾಗಿರುವ ಯಾವುದೇ ಆವರಣ, [[ಜೈಲು]] ಅಥವಾ ಇತರ ರಿಮಾಂಡ್ ಹೋಮ್ ಅಥವಾ ಇತರ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ತರುವುದು. * ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಹಿಳಾ ಆಧಾರಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿ, ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ ಮತ್ತು ತನಿಖೆ ಮಾಡುವುದು. * ಶೈಕ್ಷಣಿಕ [[ಸಂಶೋಧನೆ|ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು]] ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಚಾರ ವಿಧಾನವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು. * ಮಹಿಳೆಯರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಥವಾ ಮಹಿಳಾ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರದಿರುವ ಅಥವಾ ಅವರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸದಿರುವ ಅಥವಾ ಮಹಿಳಾ ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಗುವ ಯಾವುದೇ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ದೂರುಗಳನ್ನು ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡುವುದು. ==ಸಂಬಂಧಿತ ಲೇಖನಗಳು== * [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ಆಯೋಗ]] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== * [http://ncw.nic.in/important-links/list-state-women-commissions#Jammu_and_Kashmir Official Website] {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಪಾದನೋತ್ಸವ ೨೦೨೫ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಲೇಖನ]] [[ವರ್ಗ:ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕಾನೂನು]] [[ವರ್ಗ:Articles with short description]] nmjrasxff7bohuxjxot8e064q4fdka6 0 173554 1428355 1346961 2026-09-15T21:55:42Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428355 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | name = ಜಗಜಿತ್ ಕೌರ್ | image = Jagjit Kaur.jpg | caption = ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ, ಕೌರ್‌ರವರು. | birth_date = ಮೇ ೧೯೩೦<ref>{{cite web|title=Legendary Music Composer Khayyam speaks about his illustrious career in last interview|via=YouTube|date=21 August 2019 |url=https://www.youtube.com/watch?v=gecuBSJrDEY|time=22:52|accessdate=24 August 2019}}</ref> | birth_place = [[:en:British Raj|ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜ್]] | death_date = {{death date and age|2021|8|15|1930|5|df=y}} | origin = [[:en:Punjab, India|ಪಂಜಾಬ್, ಭಾರತ]] | genre = [[:en:Folk music|ಜಾನಪದ]], [[:en:ghazals|ಗಜಲ್‌ಗಳು]], [[:en:Playback singer|ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿ]] | occupation = ಗಾಯಕಿ | instrument = ಗಾಯನ | label = | years_active = ೧೯೫೦–೧೯೯೦ }} '''ಜಗಜಿತ್ ಕೌರ್''' (ಮೇ ೧೯೩೦ - ೧೫ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೧) ಇವರು ಭಾರತೀಯ [[ಹಿಂದಿ]]/[[ಉರ್ದೂ|ಉರ್ದು]] ಗಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ [[:en: Mohammed Zahur Khayyam|ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಜಹೂರ್ ಖಯ್ಯಾಮ್]] ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.songsofyore.com/some-timeless-songs-of-jagjit-kaur/|title=Some timeless songs of Jagjit Kaur|work=songsofyore.com|date=24 April 2011|accessdate=28 October 2016}}</ref> ==ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಾವು== ಕೌರ್‌ರವರು [[ಪಂಜಾಬಿ ಭಾಷೆ|ಪಂಜಾಬಿನ]] ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು.<ref>{{cite news |title=1954: A love story, featuring Khayyam and Jagjit Kaur |url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/1954-a-love-story-featuring-khayyam-and-jagjit-kaur/articleshow/70663867.cms |accessdate=20 August 2019 |work=Mumbai Mirror |date=14 August 2019 |archive-date=16 ಮಾರ್ಚ್ 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230316145201/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/1954-a-love-story-featuring-khayyam-and-jagjit-kaur/articleshow/70663867.cms |url-status=dead }}</ref> ಅವರು ೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ, ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕ ಹಾಗೂ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ [[:en: Mohammed Zahur Khayyam|ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಜಹೂರ್ ಖಯ್ಯಾಮ್]] ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದ ಮೊದಲ ಅಂತರ್-ಕೋಮು ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/lifestyle/interview-we-were-inspired-by-the-divine-to-do-what-we-did-khayyam-2215087|title=We were inspired by the divine to do what we did: Khayyam & Updates at Daily News & Analysis|date=22 May 2016|work=[[DNA India]]|accessdate=20 August 2019}}</ref> ಅವರಿಗೆ ಪ್ರದೀಪ್ ಎಂಬ ಮಗನಿದ್ದನು. ಅವನು ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ, ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ನಿಧನನಾದನು.<ref>{{cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/khayyam-dead-5890887/ |title=Music composer Khayyam passes away |website=The Indian Express |date=19 August 2019 |accessdate=20 August 2019}}</ref> ತಮ್ಮ ಮಗನ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ, ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಲಾವಿದರು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಅವರು "ಖಯ್ಯಾಮ್ ಜಗಜಿತ್ ಕೌರ್ ಕೆಪಿಜಿ ಚಾರಿಟಬಲ್ ಟ್ರಸ್ಟ್" ಎಂಬ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಖಯ್ಯಾಮ್‌ರವರು ೧೯ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೯ ರಂದು, ತಮ್ಮ ೯೨ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನದ ಕಾರಣದಿಂದ ನಿಧನರಾದರು. ಕೌರ್‌ರವರು ೧೫ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೧ ರಂದು ತಮ್ಮ ೯೧ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.<ref>{{Cite web|last=Service|first=Tribune News|title=Jagjit Kaur, veteran singer and wife of composer Khayyam, dies at 93|url=https://www.tribuneindia.com/news/nation/jagjit-kaur-veteran-singer-and-wife-of-composer-khayyam-dies-at-93-297910|access-date=2021-08-15|website=Tribuneindia News Service|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|title=Jagjit Kaur, veteran singer and wife of composer Khayyam, dies at 93 - Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/jagjit-kaur-veteran-singer-and-wife-of-composer-khayyam-dies-at-93/articleshow/85345094.cms|access-date=2021-08-15|website=The Times of India|date=15 August 2021 |language=en}}</ref> ==ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿದ ಹಾಡುಗಳು== ಅವರ ಕೆಲವು ಹಾಡುಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:<ref>{{cite web|url=http://www.hindigeetmala.net/singer/jagjit_kaur.php|title=Singer : Jagjit Kaur : Lyrics and video of Hindi Film Songs – Page 1 of 2|work=hindigeetmala.net|accessdate=28 October 2016}}</ref><ref>{{cite web|url=http://music.raag.fm/singer/jagjit-kaur|title=Jagjit Kaur albums|work=raag.fm|accessdate=28 October 2016|archive-date=28 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161028083941/http://music.raag.fm/singer/jagjit-kaur|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.allmusic.com/album/shagoon-mw0001571997|title=Shagoon – Suman Kalyanpur, Jagjit Kaur – Songs, Reviews, Credits |publisher=AllMusic|accessdate=28 October 2016}}</ref> * [[:en:Shagoon|''ಶಾಗೂನ್'']](೧೯೬೪) ಚಿತ್ರದ "ದೇಖೋ ದೇಖೋ ಜಿ ಗೋರಿ ಸಸುರಾಲ್ ಚಾಲಿ", ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಾಹಿರ್ ಲುಧಿಯಾನ್ವಿ, ಸಂಗೀತ ಖಯ್ಯಾಮ್. * "ತುಮ್ ಅಪ್ನಾ ರಾಂಜ್-ಒ-ಘಮ್ ಅಪ್ನಿ ಪರೇಶನಿ ಮುಜೆ ದೇ ದೋ" [[:en: Shagoon|''ಶಾಗೂನ್‌ನಿಂದ'']] * ''ದಿಲ್-ಎ-ನದಾನ್'' (೧೯೫೩) ಚಿತ್ರದ "ಖಮೋಶ್ ಜಿಂದಗಿ ಕೋ ಅಫ್ಸಾನಾ ಮಿಲ್ ಗಯಾ", ಸಾಹಿತ್ಯ ಶಕೀಲ್ ಬದಾಯುನಿ, ಸಂಗೀತ ಗುಲಾಮ್ ಮೊಹಮ್ಮದ್ * ''ಬಜಾರ್'' (೧೯೮೨) ಚಿತ್ರದ "ಚಲೇ ಆವೋ ಸೈಯಾನ್ ರಂಗೀಲೆ ಮೈ ವಾರಿ ರೇ" (ಪಮೇಲಾ ಚೋಪ್ರಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ), ಜಗಜಿತ್ ಕೌರ್, ಸಂಗೀತ ಖಯ್ಯಾಮ್ ಸಾಹಿತ್ಯ * ''ಬಜಾರ್‌ನಿಂದ'' "ದೇಖ್ ಲೋ ಆಜ್ ಹಮ್ಕೊ ಜೀ ಭರ್ ಕೆ" * ''ಉಮ್ರಾವ್ ಜಾನ್'' (೧೯೮೧) ಚಿತ್ರದ "ಕಾಹೆ ಕೋ ಬ್ಯಾಹಿ ಬೈಡೆಸ್", ಸಂಗೀತ ಖಯ್ಯಾಮ್ * ''ಕಭಿ ಕಭಿ'' (೧೯೭೬) ಚಿತ್ರದ ಜಗಜಿತ್ ಕೌರ್ ಮತ್ತು ಪಮೇಲಾ ಚೋಪ್ರಾ ಅವರ "ಸಾದಾ ಚಿಡಿಯಾ ಡಾ ಚಂಬಾ ವೆ", ಸಂಗೀತ ಖಯ್ಯಾಮ್ * ''ದಿಲ್-ಎ-ನಾದನ್'' ಚಿತ್ರದ "ಚಂದಾ ಗಾಯೆ ರಾಗಿಣಿ" * ''ಶೋಲಾ ಔರ್ ಶಬ್ನಮ್'' (೧೯೬೧) ಚಿತ್ರದ "ಪೆಹ್ಲೆ ತೋ ಅಂಖ್ ಮಿಲನ" ([[:en: Mohammed Rafi|ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರಫಿ]] ಅವರೊಂದಿಗೆ), ಕೈಫಿ ಅಜ್ಮಿ, ಸಂಗೀತ ಖಯ್ಯಾಮ್ * ''ಶೋಲಾ ಔರ್ ಶಬ್ನಮ್'' (೧೯೬೧) ಚಿತ್ರದ "ಲಾಡಿ ರೆ ಲಾಡಿ ತುಜ್ಸೆ ಆಂಖ್ ಜೋ ಲಾಡಿ", ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೈಫಿ ಅಜ್ಮಿ, ಸಂಗೀತ ಖಯ್ಯಾಮ್ * ''ಮೇರಾ ಭಾಯ್ ಮೇರಾ ದುಶ್ಮನ್'' (೧೯೬೭) ಚಿತ್ರದ "ನೈನ್ ಮಿಲಾಕೆ ಪ್ಯಾರ್ ಜಟಾ ಕೆ ಆಗ್ ಲಗಾ ಡೀ" (ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರಫಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ), ಸಂಗೀತ [[:en:Khayyam|ಖಯ್ಯಾಮ್]] ಜಗಜಿತ್ ಕೌರ್ ಪಂಜಾಬಿ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿದರು - (ಸದ್ಗುರು ತೇರಿ ಓಟ್) ೧೯೭೪ [[:en: Dara Singh|ದಾರಾ ಸಿಂಗ್]], ಸೋಮ್ ದತ್ ಅವರಂತಹ ತಾರಾಗಣ ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== *{{IMDb name|1114374}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಪಾದನೋತ್ಸವ ೨೦೨೫ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಲೇಖನ]] [[ವರ್ಗ:ಮಹಿಳೆ]] [[ವರ್ಗ:ಗಾಯಕಿಯರು]] [[ವರ್ಗ:Articles with short description]] q2rlnfis7ya426oahi5c4cw43x0j8ws 0 174370 1428387 1351796 2026-09-16T07:43:03Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428387 wikitext text/x-wiki <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] --> {{Politics of Norway}} "ನಾರ್ವೆಯ ವಿದೇಶಿ ಸಂಬಂಧಗಳು" (NATO) ಇದರಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ (UN) ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿವೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ (EU) ನ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯತ್ವದ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆ EU ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಏಕೀಕರಣ ದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತದೆ. [[ನಾರ್ವೆ]] ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯವು ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ==ಇತಿಹಾಸ== ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯ/ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ನಾರ್ವೆ 1905 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡನ್ ನಡುವಿನ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿಸರ್ಜನೆ/ಸ್ವೀಡನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿಸರ್ಜನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಅದೇ ದಿನ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು: ಜೂನ್ 7, 1905. ಸ್ವೀಡಿಷ್ ರಾಜನು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಸಿಂಹಾಸನದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ತ್ಯಜಿಸುವವರೆಗೆ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರು ವಿದೇಶಿ ಸರ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ರುಜುವಾತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೂ, ನವೆಂಬರ್ 6, 1905 ರಂದು ಮೊದಲ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರಿ ಹ್ಜಾಲ್ಮರ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಹೌಜ್ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಸೆಕ್ರೆಟರಿ ಆಫ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಎಲಿಹು ರೂಟ್ ಅವರಿಂದ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯುವವರೆಗೆ ಹಲವಾರು ಅನಧಿಕೃತ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸರ್ಕಾರದ ಪರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಹೊಸದಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯದ ಆರಂಭಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವುದು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು. 1906 ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಟೋರ್ಟಿಂಗ್ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಆರು ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿವೆ: ಒಂದು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಒಂದು [[ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ]]ದಲ್ಲಿ. 20 ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಸಹ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. ಮೊದಲ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯವು ನಾರ್ವೆಯ ತಟಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿತು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅದರ ವ್ಯಾಪಾರಿ ನೌಕಾಪಡೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ. 1922 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಶಾಖೆಗಳ ನಡುವೆ ಪೂರ್ಣ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ಕ್ರೋಢೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮರುಸಂಘಟಿಸಲಾಯಿತು. ಮರುಸಂಘಟನೆಯು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರಿಗೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ವೃತ್ತಿಪರ ಅನುಭವವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ವೃತ್ತಿ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ರಚಿಸುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಆ ಕಾಲದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟವು ಮುಂದಿನ ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಚಿವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿತು. 1940 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಆಪರೇಷನ್ ವೆಸೆರುಬಂಗ್/ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯಿಂದ ಆಕ್ರಮಣ ಆದಾಗ, ಗಡೀಪಾರುಗೊಂಡ ಸರ್ಕಾರ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಓಡಿಹೋಯಿತು ಮತ್ತು ಲಂಡನ್‌ನ ಹೊರಗೆ ಬ್ರಾಕ್‌ನೆಲ್ ನಲ್ಲಿ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟವಾಗಿ ಪುನರ್ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಕಿಂಗ್‌ಸ್ಟನ್ ಹೌಸ್ ಎಸ್ಟೇಟ್, ಲಂಡನ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಬಳಸಲಾಯಿತು. 1945 ರಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯ ನಂತರ ಸರ್ಕಾರ ನಾರ್ವೆಗೆ ಮರಳಿತು. [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ]] ಮುಗಿದ ನಂತರ, ನಾರ್ವೆ ಉತ್ತರ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಒಪ್ಪಂದ ಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿತ್ತು, ಎರಡನೆಯದು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಟ್ರೈಗ್ವೆ ಲೈ ಅವರನ್ನು ಉದ್ಘಾಟನಾ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ/ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಆಗಿ ಹೊಂದಿತ್ತು. ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಭದ್ರತಾ ಮಂಡಳಿಗೆ ಶಾಶ್ವತವಲ್ಲದ ಸದಸ್ಯರ ಮೊದಲ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಕೂಡ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Citation|last=Hanhimäki|first=Jussi M.|title=1. The best hope of mankind? A brief history of the UN|date=2015-06-11|url=http://www.veryshortintroductions.com/view/10.1093/actrade/9780190222703.001.0001/actrade-9780190222703-chapter-2|work=The United Nations: A Very Short Introduction|pages=8–25|publisher=Oxford University Press|language=en|doi=10.1093/actrade/9780190222703.003.0002|isbn=978-0-19-022270-3|access-date=2022-01-29}}</ref> ==ನೀತಿಯ ಅಂಶಗಳು== ಶೀತಲ ಸಮರದ ಅಂತ್ಯದ ನಂತರ, ನಾರ್ವೆ "ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮಾದರಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ, ಇದರ ಗುರಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರೇತರ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ಸಂಘಟಿತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವುದು; ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ದಲ್ಲಾಳಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದು; ಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವೆ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಜಾಲ; ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಇಚ್ಛೆ. ನಾರ್ವೆಯ ಯುದ್ಧಾನಂತರದ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಆಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಬಹುದು: ===ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮೈತ್ರಿಗಳು=== ಉತ್ತರ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ ನಡೆಸಲು ನಾರ್ವೆಯ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯು [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ವಿಫಲ ತಟಸ್ಥ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಯಿತು. ತನ್ನ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೈತ್ರಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಲುವಾಗಿ ನಾರ್ವೆ ಸ್ಥಾಪಕ NATO ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು/NATO ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಆಯಿತು. ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ಸಹಕಾರದ ಮೂಲಕ, ನಾರ್ವೆ NATO ರಚನೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಗೋಚರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದೆ. ಇದು ಸೀಮಿತ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಯಾಮಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು, ಇದು NATO [[ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟ]] ದೊಂದಿಗೆ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ತಯಾರಿಯಾಗಿ [[ಉತ್ತರ ನಾರ್ವೆ]] ನಲ್ಲಿ [[ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಬೇಸ್|ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬೇಸ್]] ಅನ್ನು ಇರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದಾಗ ಕೆಲವು ವಿವಾದಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.{{ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ|ದಿನಾಂಕ=ಮಾರ್ಚ್ 2023}} ===ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ=== [[ನಾರ್ವೆ]] ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ವಿವಾದಗಳ ಶಾಂತಿಯುತ ಇತ್ಯರ್ಥವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ, ಸಾಮೂಹಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮೂಲಕ ಬಲವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತೆಯೇ, ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನೀತಿಯ ಮೂಲಾಧಾರಗಳು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ನಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವಿಶೇಷ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ. ನಾರ್ಡಿಕ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮೂಲಕ ನಾರ್ಡಿಕ್ ದೇಶಗಳಾದ [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]], [[ಸ್ವೀಡನ್]], [[ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್]] ಮತ್ತು [[ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್]] ಗಳೊಂದಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಹಕಾರದ ನೀತಿಯನ್ನು ನಾರ್ವೆ ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. [[ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್]] ಜೊತೆಗಿನ ಅದರ ಸಂಬಂಧಗಳು ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬಂಧದಿಂದಾಗಿ ಬಹಳ ನಿಕಟವಾಗಿವೆ. ಜನವರಿ 2003 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಯುಎನ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನಲ್ಲಿ 2 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇರಾಕ್ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿತು. ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಫಾರೋ ದ್ವೀಪಗಳು ಜೊತೆಗೆ [[ನಾರ್ವೆ]], [ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲ<ref>{{Cite book|last=Bergmann|first=Eirikur|title=Iceland and the International Financial Crisis|publisher=Palgrave Macmillan|year=2014|location=London}}</ref> ನಾರ್ವೆಯೊಳಗೆ EU ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು 1972 ಮತ್ತು 1994 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಸದಸ್ಯತ್ವದ ಕುರಿತು ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಗಳು ನಡೆದವು.<ref>{{cite web |title=Historical overview - Norway and the EU |date=July 12, 2022 |url=https://www.norway.no/en/missions/eu/areas-of-cooperation/historical-overview/ |access-date=31 March 2023}}</ref> ಜನಪ್ರಿಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ''[[ನಾರ್ವೆ]] ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ ನೋಡಿ.'' ಪ್ರಸ್ತುತ ಸರ್ಕಾರವು ಭವಿಷ್ಯದ ಸದಸ್ಯತ್ವದ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗ/ವೈಕಿಂಗ್ ಕಾಲದಿಂದ ಹಂಚಿಕೊಂಡ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯಿಂದಾಗಿ ನಾರ್ವೆ [[ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್]] ಮತ್ತು [[ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್]] ಜೊತೆ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ವೈಕಿಂಗ್ಸ್ ಹಲವಾರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹೆಬ್ರೈಡ್ಸ್, ಆರ್ಕ್ನಿ ಮತ್ತು ಶೆಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ನಾರ್ವೆ ಶೆಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಉತ್ತರದ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ದ್ವೀಪವಾದ ಅನ್‌ಸ್ಟ್ ನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಕೇವಲ 300 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (159 ನಾಟಿಕಲ್ ಮೈಲುಗಳು) ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ನಾರ್ವೆಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, [[ಲಂಡನ್]]/ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ಗೆ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ ಎಡಿನ್‌ಬರ್ಗ್ ನಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್ ಅನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಪಿಸಿಯಾ ಅಬೀಸ್/ನಾರ್ವೆ ಸ್ಪ್ರೂಸ್ ಅನ್ನು ಓಸ್ಲೋ ನಗರವು ಲಂಡನ್‌ಗೆ ಟ್ರಾಫಲ್ಗರ್ ಚೌಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಮರವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ]]ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯುಕೆ ನೀಡಿದ ಬೆಂಬಲಕ್ಕೆ ಕೃತಜ್ಞತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಾರ್ವೆಯ ರಾಜ ಹಾಕಾನ್ VII, ಅವನ ಮಗ ನಾರ್ವೆಯ ಒಲಾವ್ V/ಕ್ರೌನ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಒಲಾವ್ ಮತ್ತು ದೇಶದ ನೈಗಾರ್ಡ್ಸ್‌ವಾಲ್ಡ್‌ನ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್/ಸರ್ಕಾರ ಯುದ್ಧದುದ್ದಕ್ಕೂ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟರಾಗಿದ್ದರು. ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ, ವೆಸ್ಟ್‌ಮಿನಿಸ್ಟರ್‌ನ ಲಾರ್ಡ್ ಮೇಯರ್ ಶರತ್ಕಾಲದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮರವನ್ನು ಕಡಿಯುವಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಓಸ್ಲೋಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಓಸ್ಲೋ ಮೇಯರ್ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಮರವನ್ನು ಬೆಳಗಿಸಲು ಲಂಡನ್‌ಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ವ್ಯಾಪಾರ, [[ಹೂಡಿಕೆ]] ಮತ್ತು ಕಡಲ ವಲಯದ ಸಹಕಾರದ ಮೂಲಕ ಆರ್ಥಿಕ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ, ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರು ತಮ್ಮ ಎರಡು ದಿನಗಳ ಪ್ರವಾಸದ ಭಾಗವಾಗಿ ಏಪ್ರಿಲ್ 25, 2022 ರಂದು [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]]ಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.<ref>{{cite web |last=Report |first=Star Digital |date=2022-04-25 |title=Norway seeks to expand cooperation in offshore renewable energy, investment in Bangladesh |url=https://www.thedailystar.net/news/bangladesh/diplomacy/news/norway-seeks-expand-cooperation-offshore-renewable-energy-investment-bangladesh-3011986 |access-date=2022-04-25 |website=The Daily Star |language=en}}</ref> ===ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ=== ಹಲವಾರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದೆ. ದಿವಂಗತ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೋಹಾನ್ ಜೋರ್ಗೆನ್ ಹೋಲ್ಸ್ಟ್ [[ಇಸ್ರೇಲ್]] ಮತ್ತು PLO ನಡುವೆ ಓಸ್ಲೋ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಥಾರ್ವಾಲ್ಡ್ ಸ್ಟೋಲ್ಟೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ಬೋಸ್ನಿಯಾ ಮತ್ತು ಹರ್ಜೆಗೋವಿನಾದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ವಿಫಲವಾದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ತಂಡದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದರು. [[ಗ್ವಾಟೆಮಾಲಾ]]ದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ಎರಡನ್ನೂ ನೀಡಿದೆ. 2005 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರು ಸೂಡಾನ್, ಬೋಸ್ನಿಯಾ ಮತ್ತು ಹರ್ಜೆಗೋವಿನಾ, [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]] ಮತ್ತು [[ಕೊಲಂಬಿಯಾ]]ದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನಾರ್ವೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸುತ್ತದೆ. [[ಇಸ್ರೇಲ್]] ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಕಟು ಟೀಕೆಗಳಿಂದ ಕಹಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವ ಕ್ರಿಸ್ಟಿನ್ ಹಾಲ್ವರ್ಸನ್ [[ಇಸ್ರೇಲ್]] ಬಹಿಷ್ಕಾರ/ಇಸ್ರೇಲಿ ಸರಕುಗಳ ಬಹಿಷ್ಕಾರವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದಾಗ ಜಗಳ ಉತ್ತುಂಗಕ್ಕೇರಿತು.<ref>{{cite web |url= http://www.aftenposten.no/english/local/article1196096.ece |title= USA threats after boycott support |work= Aftenposten |date= December 12, 2006 |access-date= 2008-01-14 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20080103202837/http://www.aftenposten.no/english/local/article1196096.ece |archive-date= January 3, 2008 |df= mdy-all }}</ref> 2006 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ. ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯದ ವಕ್ತಾರ ರುನಾರ್ ಮಾಲ್ಕೆನೆಸ್, ಬಿಬಿಸಿ ನ್ಯೂಸ್ ಗೆ "ಸರ್ಕಾರಿ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲಿ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಕ್ರಮಗಳಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref>{{cite news |url= http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/4584738.stm |work= BBC News |title= Norway split over Israel boycott |date= January 5, 2006 |access-date= 2008-01-14}}</ref> [[ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ]]ದಿಂದ ವಿಮೋಚನೆಗೊಂಡಾಗ [[ಎರಿಟ್ರಿಯಾ]] ಅನ್ನು [[ನಾರ್ವೆ]] ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸಿದೆ.<ref>{{cite web |url= http://www.norway.gov.er/Development/Development.htm |title= Norwegian Assistance to Eritrea |work= Norway – the official site in Eritrea |date= January 28, 2005 |access-date= 2008-01-14 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20080316211833/http://www.norway.gov.er/Development/Development.htm |archive-date= March 16, 2008 |df= mdy-all }}</ref> ಇತ್ತೀಚಿನವರೆಗೂ, 'ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಗುಂಪು ಮತ್ತು ಎರಿಟ್ರಿಯಾ'ಗೆ ನಾರ್ವೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ ಆರು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿತು.<ref>{{cite web |url= http://www.aftenposten.no/english/local/article1990861.ece |title= Ethiopia: Norway supports 'terrorists' in Africa |work= Aftenposten |date= September 12, 2007 |access-date= 2008-01-14 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20080112151631/http://www.aftenposten.no/english/local/article1990861.ece |archive-date= January 12, 2008 |df= mdy-all }}</ref> [[ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ]] ಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಸಹಾಯವನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆ ಪ್ರತೀಕಾರ ತೀರಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 11, 2001 ರಂದು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಅಲ್-ಖೈದಾ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 11 ದಾಳಿಯ ನಂತರ, NATO ಅಲ್-ಖೈದಾ ಮತ್ತು ಅದರ [[ತಾಲಿಬಾನ್]] ಪ್ರಾಯೋಜಕರನ್ನು ಉರುಳಿಸಲು ಮಿಲಿಟರಿ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ದೇಶವನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲು ನೆರವು ಮತ್ತು ಸಹಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ 51 ದಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆಯೂ ಒಂದು. ನಾರ್ವೆ ಫರಿಯಾಬ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ವಹಿಸಿತ್ತು. ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣ ತಂಡವು 2005–2012ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಭದ್ರತೆ, ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಸಂಶಯಾಸ್ಪದವಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ದೇಶಗಳು ಅಂತಿಮವಾಗಿ 2021 ರ ವೇಳೆಗೆ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸುವವರೆಗೂ ಹತಾಶೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. <ref>Mats Berdal, and Astri Suhrke, "A Good Ally: Norway and International Statebuilding in Afghanistan, 2001-2014." ''Journal of Strategic Studies'' 41.1-2 (2018): 61-88. [https://kclpure.kcl.ac.uk/portal/files/79854586/_A_Good_Ally_Norway_BERDAL_Accepted6October2017_GREEN_AAM.pdf online]</ref> ===ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿವಾದಗಳು=== ಅಂಟಾರ್ಕ್ಟಿಕಾ (ಕ್ವೀನ್ ಮೌಡ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಪೀಟರ್ I ದ್ವೀಪ) ದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]], [[ಫ್ರಾನ್ಸ್]], [[ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್]] ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಮಾತ್ರ ಗುರುತಿಸುತ್ತವೆ. === ಸ್ಥಾನಮಾನ-ಅಪೇಕ್ಷೆ === ನಾರ್ವೆ ತನ್ನ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯ ಮೂಲಕ ಸ್ಥಾನಮಾನ-ಅಪೇಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಹಲವಾರು ವಿದ್ವಾಂಸರು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref name=":0">{{cite web|url=https://www.routledge.com/Small-State-Status-Seeking-Norways-Quest-for-International-Standing/de-Carvalho-Neumann/p/book/9781315758817|title=Small State Status Seeking: Norway's Quest for International Standing (e-Book) - Routledge|website=Routledge.com|language=en|access-date=2018-02-17}}</ref><ref name=":1">{{Cite journal|last1=Wohlforth|first1=William C.|last2=Carvalho|first2=Benjamin de|last3=Leira|first3=Halvard|last4=Neumann|first4=Iver B.|date=2017|title=Moral authority and status in International Relations: Good states and the social dimension of status seeking|journal=Review of International Studies|language=en|volume=44|issue=3|pages=526–546|doi=10.1017/S0260210517000560|issn=0260-2105|doi-access=free|hdl=11250/2477311|hdl-access=free}}</ref> ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯ ಮೂಲಕ, [[ನಾರ್ವೆ]] ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಣ್ಣ ಶಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಶಕ್ತಿಗಳ ನಡುವೆ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಮಹಾನ್ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಮನ್ನಣೆ ಗಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> == ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು == [[ನಾರ್ವೆ]] ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ: {| class="wikitable sortable" ! colspan="3" |[[File:Diplomatic relations of Norway.svg|frameless|425x425px]] |- !# !ದೇಶ !ತಾರೀಕು<ref>{{cite web|author=Government.no|date=27 April 1999 |title=Norges opprettelse af diplomatiske forbindelser med fremmede stater |url=https://www.regjeringen.no/globalassets/departementene/ud/vedlegg/protokoll/diplomatiske_forbindelser.pdf |access-date=14 December 2024|website=[[Government.no|regjeringen.no]] |language=no|archive-url=https://web.archive.org/web/20241207025525/https://www.regjeringen.no/globalassets/departementene/ud/vedlegg/protokoll/diplomatiske_forbindelser.pdf|archive-date=7 December 2024|url-status=live}}</ref> |- |1 |{{Flag|United States}} |{{Dts|30 October 1905}} |- |2 |{{Flag|Russia}} |{{Dts|31 October 1905}} |- |3 |{{Flag|France}} |{{Dts|5 November 1905}} |- |4 |{{Flag|United Kingdom}} |{{Dts|6 November 1905}} |- |5 |{{Flag|Denmark}} |{{Dts|7 November 1905}} |- |6 |{{Flag|Japan}} |{{Dts|7 November 1905}} |- |7 |{{Flag|Belgium}} |{{Dts|14 November 1905}} |- |8 |{{Flag|Sweden}} |{{Dts|18 November 1905}} |- |9 |{{Flag|Spain}} |{{Dts|26 November 1905}} |- |10 |{{Flag|Thailand}} |{{Dts|30 November 1905}} |- |11 |{{Flag|Netherlands}} |{{Dts|4 December 1905}} |- |12 |{{Flag|Switzerland}} |{{Dts|22 January 1906}} |- |13 |{{Flag|Portugal}} |{{Dts|17 March 1906}} |- |14 |{{Flag|Italy}} |{{Dts|22 March 1906}} |- |15 |{{Flag|Argentina}} |{{Dts|28 March 1906}} |- |16 |{{Flag|Paraguay}} |{{Dts|2 April 1906}} |- |17 |{{Flag|Uruguay}} |{{Dts|3 April 1906}} |- |18 |{{Flag|Mexico}} |{{Dts|9 April 1906}} |- |19 |{{Flag|Cuba}} |{{Dts|20 June 1906}} |- |20 |{{Flag|Bulgaria}} |{{Dts|20 August 1906}} |- |21 |{{Flag|Brazil}} |{{Dts|11 May 1908}} |- |22 |{{Flag|Iran}} |{{Dts|14 October 1908}} |- |23 |{{Flag|Serbia}} |{{Dts|9 March 1917}} |- |24 |{{Flag|Romania}} |{{Dts|14 May 1917}} |- |25 |{{Flag|Finland}} |{{Dts|2 March 1918}} |- |26 |{{Flag|Greece}} |{{Dts|25 May 1918}} |- |27 |{{Flag|Chile}} |{{Dts|9 June 1919}} |- |28 |{{Flag|Poland}} |{{Dts|4 July 1919}} |- |29 |{{Flag|Hungary}} |{{Dts|12 February 1920}} |- |30 |{{Flag|Austria}} |{{dts|8 October 1920}}<ref>{{Cite web |title=Oversikt over norske ambassader, konsulater, interessekontorer mm i årene 1906- 2001 |url=https://www.regjeringen.no/globalassets/departementene/ud/vedlegg/utestasjoner/stasjoner_wxyz.pdf |access-date=9 January 2025 |language=no}}</ref> |- |31 |{{Flag|Czech Republic}} |{{dts|12 January 1921}} |- |32 |{{Flag|Peru}} |{{Dts|3 August 1923}} |- |33 |{{Flag|Venezuela}} |{{Dts|4 October 1929}} |- |34 |{{Flag|Turkey}} |{{dts|8 October 1930}}<ref name=":17">{{Cite book |url=https://diad.mfa.gov.tr/diad/yillik/yillik-1959.pdf |title=Hariciye Vekâleti Yıllığı 1959 |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Türkiye |page=188 |language=tr }}{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- |35 |{{Flag|Luxembourg}} |{{Dts|15 April 1931}} |- |36 |{{Flag|Colombia}} |{{Dts|6 September 1935}} |- |37 |{{Flag|Egypt}} |{{Dts|25 April 1936}} |- |38 |{{Flag|Ecuador}} |{{Dts|22 October 1936}} |- |39 |{{Flag|Bolivia}} |{{Dts|25 February 1937}} |- |40 |{{Flag|El Salvador}} |{{Dts|27 April 1939}} |- |41 |{{Flag|Guatemala}} |{{Dts|28 April 1939}} |- |42 |{{Flag|Costa Rica}} |{{Dts|2 May 1939}} |- |43 |{{Flag|Iceland}} |{{Dts|29 August 1940}} |- |44 |{{Flag|Canada}} |{{Dts|24 January 1942}} |- |45 |{{Flag|Dominican Republic}} |{{Dts|16 October 1943}} |- |46 |{{Flag|Haiti}} |{{Dts|28 October 1943}} |- |47 |{{Flag|Ethiopia}} |{{Dts|28 April 1945}} |- |48 |{{Flag|South Africa}} |{{Dts|16 June 1946}} |- |49 |{{Flag|Iraq}} |{{Dts|28 September 1946}} |- |50 |{{Flag|Australia}} |{{Dts|23 June 1947}} |- |51 |{{Flag|Honduras}} |{{Dts|3 July 1947}} |- |52 |{{Flag|Nicaragua}} |{{Dts|5 July 1947}} |- |53 |{{Flag|India}} |{{Dts|15 August 1947}} |- |54 |{{Flag|Philippines}} |{{Dts|2 March 1948}} |- |55 |{{Flag|Panama}} |{{Dts|21 July 1948}} |- |56 |{{Flag|Lebanon}} |{{Dts|10 August 1948}} |- |57 |{{Flag|Syria}} |{{Dts|11 August 1948}} |- |58 |{{Flag|Pakistan}} |{{Dts|18 December 1948}} |- |59 |{{Flag|Indonesia}} |{{Dts|25 January 1950}} |- |60 |{{Flag|Ireland}} |{{Dts|17 February 1950}} |- |61 |{{Flag|Israel}} |{{Dts|19 July 1950}} |- |62 |{{Flag|Sri Lanka}} |{{Dts|13 October 1950}} |- |63 |{{Flag|Germany}} |{{dts|10 May 1951}}<ref>{{Cite web |title=Länder |url=https://www.auswaertiges-amt.de/de/service/laender |access-date=23 July 2023 |language=de}}</ref> |- |64 |{{Flag|China}} |{{dts|5 October 1954}}<ref name="norway2">{{cite web |date=30 October 2009 |title=Norway – China 55-year friendship |url=http://www.norway.cn/Embassy/Norway-and-China/Anniversaries/Norway---China-55-year-friendship/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20111002183953/http://www.norway.cn/Embassy/Norway-and-China/Anniversaries/Norway---China-55-year-friendship/ |archive-date=2 October 2011 |access-date=29 September 2011 |publisher=Norway.cn}}</ref> |- |65 |{{Flag|Myanmar}} |{{Dts|18 May 1956}} |- |66 |{{Flag|Sudan}} |{{Dts|31 May 1956}} |- |67 |{{Flag|Tunisia}} |{{Dts|29 August 1958}} |- |68 |{{Flag|Morocco}} |{{Dts|30 August 1958}} |- |69 |{{Flag|South Korea}} |{{Dts|22 March 1959}} |- |70 |{{Flag|Nigeria}} |{{Dts|1 October 1960}} |- |71 |{{Flag|Madagascar}} |{{Dts|27 October 1960}} |- |72 |{{Flag|Senegal}} |{{Dts|2 December 1960}} |- |73 |{{Flag|Yemen}} |{{Dts|23 March 1961}} |- |74 |{{Flag|Saudi Arabia}} |{{Dts|8 May 1961}} |- |75 |{{Flag|Guinea}} |{{Dts|21 July 1961}} |- |76 |{{Flag|Ivory Coast}} |{{Dts|27 September 1962}} |- |77 |{{Flag|Algeria}} |{{Dts|27 October 1962}} |- |78 |{{Flag|Cyprus}} |{{Dts|22 March 1963}} |- |79 |{{flag|Afghanistan|2013}} |{{Dts|3 January 1964}} |- |80 |{{Flag|Niger}} |{{Dts|24 January 1964}} |- |81 |{{Flag|Kenya}} |{{Dts|22 February 1964}} |- |82 |{{Flag|Uganda}} |{{Dts|21 July 1964}} |- |83 |{{Flag|Benin}} |{{Dts|25 September 1964}} |- |84 |{{Flag|Tanzania}} |{{Dts|28 September 1964}} |- |85 |{{Flag|Zambia}} |{{Dts|2 February 1965}} |- |86 |{{Flag|Liberia}} |{{Dts|17 February 1965}} |- |87 |{{Flag|Malawi}} |{{Dts|9 March 1965}} |- |88 |{{Flag|Ghana}} |{{Dts|19 May 1965}} |- |89 |{{Flag|Cameroon}} |{{Dts|15 June 1965}} |- |90 |{{Flag|Gabon}} |{{Dts|28 September 1965}} |- |91 |{{Flag|Kuwait}} |{{Dts|30 June 1965}} |- |92 |{{Flag|Libya}} |{{Dts|20 July 1966}} |- |93 |{{Flag|Burundi}} |{{Dts|1966}} |- |94 |{{Flag|Republic of the Congo}} |{{Dts|23 May 1967}} |- |95 |{{Flag|Botswana}} |{{Dts|30 November 1967}} |- |96 |{{Flag|Malaysia}} |{{Dts|8 March 1968}} |- |97 |{{Flag|Mongolia}} |{{Dts|11 May 1968}} |- |98 |{{Flag|Jordan}} |{{Dts|7 January 1969}} |- |99 |{{Flag|Malta}} |{{Dts|11 February 1969}} |- |100 |{{Flag|Singapore}} |{{Dts|7 March 1969}} |- |101 |{{Flag|Democratic Republic of the Congo}} |{{Dts|27 September 1969}} |- |102 |{{Flag|New Zealand}} |{{Dts|10 October 1969}} |- |103 |{{Flag|Central African Republic}} |{{Dts|16 May 1970}} |- |104 |{{Flag|Sierra Leone}} |{{Dts|20 July 1970}} |- |105 |{{Flag|Rwanda}} |{{Dts|30 January 1971}} |- |106 |{{Flag|Somalia}} |{{Dts|30 March 1971}} |- |107 |{{Flag|Albania}} |{{Dts|29 May 1971}} |- |108 |{{Flag|Trinidad and Tobago}} |{{Dts|19 November 1971}} |- |109 |{{Flag|Vietnam}} |{{Dts|25 November 1971}} |- |110 |{{Flag|Togo}} |{{Dts|10 January 1972}} |- |111 |{{Flag|Bangladesh}} |{{Dts|14 April 1972}} |- |112 |{{Flag|Nepal}} |{{Dts|26 January 1973}} |- |113 |{{Flag|Mauritius}} |{{Dts|30 January 1973}} |- |114 |{{Flag|Qatar}} |{{Dts|9 June 1973}} |- |115 |{{Flag|North Korea}} |{{Dts|22 June 1973}} |- |116 |{{Flag|United Arab Emirates}} |{{Dts|4 July 1973}} |- |117 |{{Flag|Bahrain}} |{{Dts|15 July 1973}} |- |118 |{{Flag|Barbados}} |{{Dts|24 January 1975}} |- |119 |{{Flag|Guinea-Bissau}} |{{Dts|7 April 1975}} |- |120 |{{Flag|Mozambique}} |{{Dts|25 June 1975}} |- |121 |{{Flag|Lesotho}} |{{Dts|8 May 1976}} |- |122 |{{Flag|Papua New Guinea}} |{{Dts|19 August 1976}} |- |123 |{{Flag|Cambodia}} |{{Dts|18 November 1976}} |- |124 |{{Flag|Fiji}} |{{Dts|18 January 1977}}<ref>{{cite web|title=Formal diplomatic relations list|url=http://www.foreignaffairs.gov.fj/images/FDR_LIST_version_of_6_June_2016.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190827171052/http://www.foreignaffairs.gov.fj/images/FDR_LIST_version_of_6_June_2016.pdf|archive-date=27 August 2019|access-date=31 March 2018}}</ref> |- |125 |{{Flag|Suriname}} |{{Dts|8 February 1977}} |- |126 |{{Flag|Cape Verde}} |{{Dts|9 May 1977}} |- |127 |{{Flag|Mali}} |{{Dts|17 June 1977}} |- |128 |{{Flag|Jamaica}} |{{Dts|7 October 1977}} |- |129 |{{Flag|Angola}} |{{Dts|31 October 1977}} |- |130 |{{Flag|Guyana}} |{{Dts|2 August 1979}} |- |131 |{{Flag|Burkina Faso}} |{{Dts|21 September 1979}} |- |132 |{{Flag|Oman}} |{{Dts|15 April 1980}} |- |133 |{{Flag|Zimbabwe}} |{{Dts|18 April 1980}} |- |134 |{{Flag|Solomon Islands}} |{{Dts|18 September 1980}} |- |— |{{Flag|Holy See}} |{{Dts|2 August 1982}} |- |135 |{{Flag|Gambia}} |{{Dts|8 February 1983}} |- |136 |{{Flag|Mauritania}} |{{Dts|6 December 1983}} |- |137 |{{Flag|Maldives}} |{{Dts|26 March 1984}} |- |138 |{{Flag|Belize}} |{{Dts|12 July 1984}}<ref>{{cite web|title=Diplomatic relations - Belize|url=http://www.mfa.gov.bz/images/documents/DIPLOMATIC%20RELATIONS.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230194831/http://www.mfa.gov.bz/images/documents/DIPLOMATIC%20RELATIONS.pdf|archive-date=30 December 2017|access-date=30 December 2016}}</ref> |- |139 |{{Flag|Brunei}} |{{Dts|12 October 1984}} |- |140 |{{Flag|Eswatini}} |{{Dts|11 December 1984}} |- |141 |{{Flag|Seychelles}} |{{Dts|1 February 1985}}<ref>{{Cite news |date=11 October 2022 |title=New Norwegian Ambassador to Seychelles accredited |url=https://www.statehouse.gov.sc/news/5690/new-norwegian-ambassador-to-seychelles-accredited |access-date=22 July 2023}}</ref> |- |142 |{{Flag|Antigua and Barbuda}} |{{Dts|14 October 1985}}<ref>{{cite web|author=Government of Antigua and Barbuda|title=Chronology of Antigua and Barbudas Bilateral relations|url=http://www.un.int/antigua/bilachro.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120117180614/http://www.un.int/antigua/bilachro.htm|archive-date=17 January 2012|access-date=24 February 2011}}</ref> |- |143 |{{Flag|Bhutan}} |{{Dts|5 November 1985}}<ref name="list">{{cite web|title=Bilateral relations|url=https://www.mfa.gov.bt/?page_id=8824|access-date=4 May 2021|website=Ministry of Foreign Affairs of Bhutan}}</ref> |- |144 |{{Flag|Tonga}} |{{Dts|30 August 1988}} |- |145 |{{Flag|Saint Lucia}} |{{Dts|1990}}<ref>{{cite web|title=List of countries with which Saint Lucia has established Diplomatic Relations|url=http://saintluciamissionun.org/wp-content/uploads/2018/09/Bi-Lateral-Engagements.pdf|access-date=18 October 2021|archive-date=November 1, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181101021009/http://saintluciamissionun.org/wp-content/uploads/2018/09/Bi-Lateral-Engagements.pdf|url-status=dead}}</ref> |- |146 |{{Flag|Namibia}} |{{Dts|21 March 1990}} |- |— |{{Flag|Cook Islands}} |{{Dts|18 July 1991}} |- |147 |{{Flag|Estonia}} |{{Dts|27 August 1991}} |- |148 |{{Flag|Latvia}} |{{Dts|27 August 1991}} |- |149 |{{Flag|Lithuania}} |{{Dts|27 August 1991}} |- |150 |{{Flag|Bahamas}} |{{Dts|11 November 1991}} |- |151 |{{Flag|Laos}} |{{Dts|12 November 1991}} |- |152 |{{Flag|Liechtenstein}} |{{dts|9 January 1992}}<ref>{{Cite news |date=10 January 1992 |title=Akkreditierung von Botschaftern |url=https://www.eliechtensteinensia.li/viewer/!image/000476564_1992/74/-/ |access-date=10 December 2024 |work=[[Liechtensteiner Volksblatt]] |language=de}}</ref> |- |153 |{{Flag|Belarus}} |{{Dts|4 February 1992}} |- |154 |{{Flag|Ukraine}} |{{Dts|5 February 1992}} |- |155 |{{Flag|Slovenia}} |{{Dts|18 February 1992}} |- |156 |{{Flag|Croatia}} |{{Dts|20 February 1992}} |- |157 |{{Flag|Moldova}} |{{Dts|3 June 1992}} |- |158 |{{Flag|Armenia}} |{{Dts|5 June 1992}} |- |159 |{{Flag|Azerbaijan}} |{{Dts|5 June 1992}} |- |160 |{{Flag|Georgia}} |{{Dts|5 June 1992}} |- |161 |{{Flag|Kazakhstan}} |{{Dts|5 June 1992}} |- |162 |{{Flag|Turkmenistan}} |{{Dts|8 June 1992}} |- |163 |{{Flag|Tajikistan}} |{{Dts|10 June 1992}} |- |164 |{{Flag|Uzbekistan}} |{{Dts|10 June 1992}} |- |165 |{{Flag|Kyrgyzstan}} |{{Dts|26 June 1992}} |- |166 |{{Flag|Saint Kitts and Nevis}} |{{Dts|15 October 1992}} |- |167 |{{Flag|Marshall Islands}} |{{Dts|16 October 1992}}<ref name=":02">{{cite web|title=Diplomatic relations between Norway and ...|url=https://digitallibrary.un.org/search?ln=en&as=1&m1=p&p1=Diplomatic+relations+between+Norway+and+...&f1=series&op1=a&m2=a&p2=&f2=&op2=a&m3=a&p3=&f3=&dt=&d1d=&d1m=&d1y=&d2d=&d2m=&d2y=&rm=&ln=en&action_search=Search&sf=title&so=a&rg=50&c=United+Nations+Digital+Library+System&of=hb&fti=0&fti=0|access-date=18 October 2021|website=United Nations Digital Library}}</ref> |- |168 |{{Flag|Slovakia}} |{{Dts|1 January 1993}} |- |169 |{{Flag|Saint Vincent and the Grenadines}} |{{Dts|19 February 1993}}<ref>{{cite web |date=2014 |title=Diplomatic Relations Register (3) |url=http://www.foreign.gov.vc/foreign/index.php?option=com_content&view=category&id=33&Itemid=441&limitstart=18 |access-date=18 October 2021 |archive-date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230914170634/https://foreign.gov.vc/foreign/index.php?option=com_content&view=category&id=33&Itemid=441&limitstart=18 |url-status=dead }}</ref> |- |170 |{{Flag|Bosnia and Herzegovina}} |{{Dts|12 December 1993}}<ref>{{cite web|date=2010|title=Dates of Recognition and Establishment of Diplomatic Relations|url=http://mvp.gov.ba/vanjska_politika_bih/bilateralni_odnosi/datumi_priznanja_i_uspostave_diplomatskih_odnosa/?id=6|access-date=18 October 2021|archive-date=ಏಪ್ರಿಲ್ 30, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250430141339/https://www.mvp.gov.ba/vanjska_politika_bih/bilateralni_odnosi/datumi_priznanja_i_uspostave_diplomatskih_odnosa/?id=6|url-status=dead}}</ref> |- |171 |ಉತ್ತರ ಮ್ಯಾಸಿಡೋನಿಯಾ |{{Dts|20 December 1993}} |- |172 |{{Flag|Eritrea}} |{{Dts|14 March 1994}}<ref>{{Cite news|date=9 July 2013|title=Norway Embassy in Eritrea Closed|work=Tesfa News|url=https://www.tesfanews.net/norway-embassy-in-eritrea-closed/|access-date=19 October 2021|archive-date=ಜೂನ್ 27, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230627085921/https://tesfanews.net/norway-embassy-in-eritrea-closed/|url-status=dead}}</ref> |- |173 |{{Flag|Djibouti}} |{{dts|20 January 1995}}<ref>{{Cite web |title=Oversikt over norske ambassader, konsulater, interessekontorer mm i årene 1906- 2001 |url=https://www.regjeringen.no/globalassets/departementene/ud/vedlegg/utestasjoner/stasjoner_d.pdf |access-date=9 January 2025 |page=37 |language=no}}</ref> |- |174 |{{Flag|Chad}} |{{Dts|13 November 1995}} |- |175 |{{Flag|Andorra}} |{{Dts|15 November 1995}}<ref>{{cite web|title=Diplomatic relations|url=https://www.exteriors.ad/en/101-continguts-angles/diplomatic-representations/diplomatic-relations|access-date=3 July 2021|publisher=Ministry of Foreign Affairs of Andorra}}</ref> |- |176 |{{Flag|San Marino}} |{{Dts|11 December 1996}}<ref>{{cite web |title=Rapporti bilaterali della Repubblica di San Marino |url=https://www.esteri.sm/pub2/EsteriSM/Relazioni-Internazionali/Rapporti-Bilaterali.html |access-date=15 December 2021 |language=it}}</ref> |- |177 |{{Flag|Samoa}} |{{Dts|1999}}<ref>{{cite web |title=Countries with Established Diplomatic Relations with Samoa |url=http://www.mfat.gov.ws/embassies/countries-with-established-diplomatic-relations-with-samoa/ |access-date=19 August 2018 |website=Ministry of Foreign Affairs and Trade – Samoa}}</ref> |- |178 |{{Flag|Grenada}} |{{Dts|26 April 2000}}<ref name=":02" /> |- |179 |{{Flag|Nauru}} |{{Dts|9 August 2000}}<ref>{{Cite news |date=19 May 2023 |title=President Kun receives Ambassador Riise of Norway |url=https://www.nauru.gov.nr/media/193264/media_release_credentials_norway_amb_anne_grete_riise_19may2023.pdf |access-date=29 March 2025}}</ref> |- |180 |{{Flag|Dominica}} |{{Dts|26 March 2001}}<ref>{{Cite news |title=Dominica Welcomes New Ambassador From Kingdom of Norway |url=http://news.gov.dm/news/1077-dominica-welcomes-new-ambassador-from-kingdom-of-norway |access-date=20 August 2021 |archive-date=ಆಗಸ್ಟ್ 20, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210820221917/http://news.gov.dm/news/1077-dominica-welcomes-new-ambassador-from-kingdom-of-norway |url-status=dead }}</ref> |- |181 |{{Flag|Timor-Leste}} |{{Dts|20 May 2002}}<ref>{{cite web |date=22 May 2017 |title=Minister of Foreign Affairs paid an official visit to Timor-Leste |url=https://www.mfa.go.th/en/content/5d5bd0c415e39c3060021290?cate=5d5bcb4e15e39c306000683c |access-date=19 October 2021}}</ref> |- |182 |{{Flag|São Tomé and Príncipe}} |{{dts|6 August 2004}}<ref>{{Cite web |title=Embetsutnemningar m.m. 1. juli 2004 – 30. juni 2005 |url=https://www.regjeringen.no/contentassets/b98f84cc56f845b596c32bc7f2487eef/nn-no/pdfs/stm200520060005000dddpdfs.pdf |access-date=19 January 2025 |website=regjeringen.no |page=55 |language=no}}</ref> |- |183 |{{Flag|Montenegro}} |{{Dts|21 June 2006}}<ref name="mfa">{{cite web |title=Tabela priznanja i uspostavljanja diplomatskih odnosa |url=https://mvp.gov.me/rubrike/bilateralni-odnosi/Tabela-priznanja-i-uspostavljanja-diplomatskih-odn |access-date=16 April 2021 |publisher=Montenegro Ministry of Foreign Affairs and European Integration |archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 13, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200213235103/https://mvp.gov.me/rubrike/bilateralni-odnosi/Tabela-priznanja-i-uspostavljanja-diplomatskih-odn |url-status=dead }}</ref> |- |184 |{{Flag|Equatorial Guinea}} |{{Dts|30 March 2007}}<ref>{{Cite web |date=30 March 2007 |title=Offisielt frå statsrådet 30. mars 2007 |url=https://www.regjeringen.no/no/aktuelt/offisielt-fra-statsradet-30-mars-2007/id461890/ |access-date=25 July 2022 |language=no}}</ref> |- |— |{{Flag|Kosovo}} |{{Dts|25 October 2008}}<ref name="Visoka">{{cite book |author1=Gëzim Visoka |title=Acting Like a State: Kosovo and the Everyday Making of Statehood |date=2018 |publisher=Routledge |isbn=9781138285330 |location=Abingdon |pages=219–221}}</ref> |- |185 |{{Flag|Tuvalu}} |{{Dts|8 May 2010}}<ref>{{Cite news |date=6 May 2010 |title=Norway and Tuvalu establish diplomatic relations |url=https://www.norwegianamerican.com/norway-and-tuvalu-establish-diplomatic-relations/ |access-date=19 October 2021 |archive-date=ಜೂನ್ 24, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624061736/https://www.norwegianamerican.com/norway-and-tuvalu-establish-diplomatic-relations/ |url-status=dead }}</ref> |- |186 |{{Flag|Monaco}} |{{Dts|16 November 2010}}<ref>{{cite news |date=8 February 2011 |title=Remise des lettres de créance de S.E. M. Tarald O. Brautaset |language=fr |url=https://www.palais.mc/en/news/h-s-h-prince-albert-ii/meeting/2011/february/remise-des-lettres-de-creance-de-s-e-m-tarald-o-brautaset-1957.html |access-date=13 October 2020}}</ref> |- |187 |ದಕ್ಷಿಣ ಸುಡಾನ್ |{{Dts|9 July 2011}}<ref>{{cite web |title=Embassy of the Republic of South Sudan in Norway |url=http://www.embrss-norway.org/embassy/ |access-date=18 October 2021}}</ref> |- |188 |{{Flag|Palau}} | <ref>{{Cite web |title=Statsnavn og hovedsteder - P |date=April 28, 2023 |url=https://www.regjeringen.no/no/dokument/dep/ud/veiledninger/2001/statsnavn_hovedsteder_p/id87854/#plw |access-date=24 May 2023 |language=no}}</ref> |- |189 |{{Flag|Federated States of Micronesia}} |{{Dts|12 April 2018}}<ref>{{cite web |title=Countries With Which the Federated States of Micronesia Has Established Diplomatic Relations |url=https://www.fsmgov.org/diprel.html}}</ref> |- |190 |{{Flag|Vanuatu}} |{{Dts|28 May 2018}}<ref>{{cite web |date=2 June 2018 |title=Diplomatic relations between Vanuatu and Norway |url=https://www.dailypost.vu/news/diplomatic-relations-between-vanuatu-and-norway/article_27aa4b96-5241-5fdd-a859-5eff3774ba97.html |access-date=21 March 2022}}</ref> |- |191 |{{Flag|Comoros}} |{{Dts|28 June 2019}}<ref>{{Cite web |date=29 June 2019 |title=Son Excellence Madame Elisabeth JACOBSEN, nouvelle Ambassadrice du Royaume de Norvège en Union des Comores |website=[[Facebook]] |url=https://www.facebook.com/beitsalam/posts/son-excellence-madame-elisabeth-jacobsen-nouvelle-ambassadrice-du-royaume-de-nor/2333885646886612/ |access-date=29 January 2024 |language=fr}}</ref> |- |192 |{{Flag|Kiribati}} |{{Dts|17 August 2019}}<ref>{{cite web |date=20 August 2019 |title=KIRIBATI ESTABLISHES DIPLOMATIC RELATIONS WITH THE KINGDOM OF NORWAY |url=https://www.mfa.gov.ki/2019/08/20/kiribati-establishes-diplomatic-relations-with-the-kingdom-of-norway/ |access-date=9 January 2022}}</ref> |- |— |{{Flag|State of Palestine}} |{{dts|24 April 2025}}<ref>{{Cite web |date=25 April 2025 |title=Norway formally opens diplomatic ties with the State of Palestine |url=https://trt.global/world/article/4c46bad56df9 |access-date=26 April 2025 |website=TRT Global}}</ref> |} ==ಬಹುಪಕ್ಷೀಯ== {| class="wikitable sortable" border="1" style="width:100%; margin:auto;" !width="15%"| ಸಂಸ್ಥೆ !width="12%"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |--valign="top" |{{Flag|European Union}}||<!--Start date--> |ನಾರ್ವೆ–ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ನೋಡಿ |--valign="top" |NATO||<!--Start date--> |ನಾರ್ವೆ-ನ್ಯಾಟೋ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ನೋಡಿ |} ==ಆಫ್ರೀಕಾ== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- valign="top" |{{flag|Kenya}}||<!--Date started-->||See ಕೀನ್ಯಾ-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧಗಳು * ನಾರ್ವೆಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ನೈರೋಬಿಯಲ್ಲಿದೆ. * ಕೀನ್ಯಾದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Sudan}}||<!--Date started-->||ನಾರ್ವೆ-ಸುಡಾನ್ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ನೋಡಿ * ಖಾರ್ಟೌಮ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಇದೆ. * ಸುಡಾನ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಇದೆ. |} ==ಅಮೆರಿಕಾ== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು !Notes |- valign="top" |{{flag|Belize}}||<!--Date started-->|| 2011 ರಿಂದ, ಬೆಲೀಜ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ 2010 ರಲ್ಲಿ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ ತೆರಿಗೆ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.<ref>{{cite web|url=https://www.regjeringen.no/en/topics/the-economy/taxes-and-duties/skatteavtaler/agreement-norway---belize/id632266/|title=Agreement Norway - Belize|date=February 2011}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Brazil}}||<!--Date started-->||ಬ್ರೆಜಿಲ್-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆಯು [[ಬ್ರೆಸಿಲಿಯಾ]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು [[ರಿಯೊ ಡಿ ಜನೈರೊ]] ನಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್-ಜನರಲ್ ಹೊಂದಿದೆ. * ಬ್ರೆಜಿಲ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Canada}}||<!--Date started-->||[[ಕೆನಡಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆಯು ಒಟ್ಟಾವಾದಲ್ಲಿ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು [[ಕ್ಯಾಲ್ಗರಿ]], ಮಾಂಟ್ರಿಯಲ್, ಟೊರೊಂಟೊ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಂಕೋವರ್ ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.emb-norway.ca/|title=Norway – the official site in Canada|access-date=February 20, 2015}}</ref> [[ಕೆನಡಾ]]ದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿದೆ. ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.canadainternational.gc.ca/norway-norvege/index.aspx?lang=eng|title=Embassy of Canada to Norway|date=September 9, 2013|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್]], ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆ, [[ನ್ಯಾಟೋ]] ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. * [https://web.archive.org/web/20090125192048/http://geo.international.gc.ca/cip-pic/geo/norway-en.aspx Canadian Ministry of Foreign Affairs and International Trade about relations with Norway] *''ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ'': ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಕೆನಡಿಯನ್ನರು |- valign="top" |{{flag|Chile}}||<!--Date started-->||[[ಚಿಲಿ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ [[ಸ್ಯಾಂಟಿಯಾಗೊ]]ದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಚಿಲಿಯು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Mexico}}||<!--Date started-->1906||[[ಮೆಕ್ಸಿಕೋ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * [[ಮೆಕ್ಸಿಕೋ]] ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆ [[ಮೆಕ್ಸಿಕೋ]] ನಗರದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|United States}}||<!--Date started-->1905||[[ನಾರ್ವೆ]]-ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆಯು [[ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು [[ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.]] ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರ]], [[ಫಿಲಡೆಲ್ಫಿಯಾ]] ಮತ್ತು ಸ್ಯಾನ್ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕೋ ಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.org/|title=Norway – the official site in the United States|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನವು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://norway.usembassy.gov/|title=Home – Embassy of the United States Oslo, Norway|access-date=February 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150216150649/http://norway.usembassy.gov/|archive-date=February 16, 2015|url-status=dead}}</ref> *''See also'': [[Norwegian Americans]] |} ==ಏಷ್ಯಾ== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- valign="top" |{{flag|Afghanistan}}||<!--Date started-->||[[ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ |- valign="top" |{{flag|Armenia}}||<!--Date started-->|| * ಸ್ವೀಡನ್‌ನ ಸ್ಟಾಕ್‌ಹೋಮ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ಅರ್ಮೇನಿಯಾ ನಾರ್ವೆಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ. * ಜಾರ್ಜಿಯಾದ ಟಿಬಿಲಿಸಿಯಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ನಾರ್ವೆ ಅರ್ಮೇನಿಯಾಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ ಮತ್ತು ಯೆರೆವಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಗೌರವ ದೂತಾವಾಸವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು [[ಯುರೋಪ್]] ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|China}}||<!--Date started-->October 5, 1954||[[ಚೀನಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆಯು [[ಬೀಜಿಂಗ್]] ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಗುವಾಂಗ್‌ಝೌ, [[ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್]] ಮತ್ತು [[ಶಾಂಘೈ]] ನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.cn/|title=Norway – the official site in China|access-date=February 20, 2015|archive-date=February 27, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170227155942/http://www.norway.cn/|url-status=dead}}</ref> * ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಚೀನಾ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.chinese-embassy.no/eng/|title=Embassy of the People's Republic of China in the Kingdom of Norway|access-date=February 20, 2015}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Georgia}}||<!--Date started-->|| * ಜಾರ್ಜಿಯಾ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆ [[ಟಿಬಿಲಿಸಿ]]ಯಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|India}}||<!--Date started-->1947||[[ಭಾರತ]]-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://www.norwayemb.org.in/Embassy/ |title=Embassy of Norway in India |access-date=ಏಪ್ರಿಲ್ 30, 2025 |archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 21, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221104126/http://www.norwayemb.org.in/Embassy/ |url-status=dead }}</ref> ಮತ್ತು ಮುಂಬೈ, [[ಚೆನ್ನೈ]] ಮತ್ತು [[ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ]] ಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್‌ಗಳು.<ref>{{Cite web |url=http://www.norwayemb.org.in/Embassy/Contact-information/consul/#.VVQ-j_C4LUc |title=Consulate Generals of Norway in India |access-date=ಏಪ್ರಿಲ್ 30, 2025 |archive-date=ಜನವರಿ 2, 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120102021411/http://www.norwayemb.org.in/Embassy/Contact-information/consul/#.VVQ-j_C4LUc |url-status=dead }}</ref> * ಭಾರತವು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://www.indemb.no/ |title=Indian Embassy in Oslo |access-date=May 14, 2015 |archive-date=December 27, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081227105430/http://www.indemb.no/ |url-status=dead }}</ref> |- valign="top" |{{flag|Indonesia}}||<!--Date started-->||[[ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ [[ಜಕಾರ್ತಾ]]ದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Iran}}||<!--Date started-->|| * ಇರಾನ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆ [[ಟೆಹ್ರಾನ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Israel}}||<!--Date started-->||[[ಇಸ್ರೇಲ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ಫೆಬ್ರವರಿ 4, 1949 ರಂದು ಇಸ್ರೇಲ್ ಅನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ ಮೊದಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಕೂಡ ಒಂದು. ಆ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು. * ನಾರ್ವೆ ಟೆಲ್ ಅವಿವ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.org.il/|title=Norway – the official site in Israel|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://embassies.gov.il/oslo/Pages/default.aspx|title=Israels ambassade i Norge|access-date=February 20, 2015|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 14, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163830/https://embassies.gov.il/oslo/Pages/default.aspx|url-status=dead}}</ref> *''ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ'': ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿನ ಯಹೂದಿಗಳ ಇತಿಹಾಸ |- valign="top" |{{flag|Malaysia}}||<!--Date started-->1957||[[ಮಲೇಷ್ಯಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ [[ಕೌಲಾಲಂಪುರ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಮಲೇಷ್ಯಾ ಸ್ಟಾಕ್ಹೋಮ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಪ್ರದೇಶವು ನಾರ್ವೆಯನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Mongolia}}||<!--Date started-->ಜನವರಿ 11, 1968||ನೋಡಿ [[ಮಂಗೋಲಿಯಾ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು * ಮಂಗೋಲಿಯಾ ಸ್ವೀಡನ್‌ನ ಸ್ಟಾಕ್‌ಹೋಮ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ನಾರ್ವೆಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆ ಚೀನಾದ ಬೀಜಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ಮಂಗೋಲಿಯಾಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Nepal}}||<!--Date started-->January 26, 1973||[[ನೇಪಾಳ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಜನವರಿ 26, 1973 ರಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ನಾರ್ವೆ 2000 ರಲ್ಲಿ ಕಠ್ಮಂಡುವಿನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು.<ref>{{cite web | url=http://www.norway.org.np/Devcoop/In+Nepal/DevCoop.htm | title=The Norway Portal - Norwegian Ministry of Foreign Affairs | access-date=July 17, 2009 | archive-date=September 6, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090906090055/http://www.norway.org.np/Devcoop/In+Nepal/DevCoop.htm | url-status=dead }}</ref> 2008 ರಲ್ಲಿ, ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಜೆನ್ಸ್ ಸ್ಟೋಲ್ಟೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ ಎರಿಕ್ ಸೋಲ್ಹೀಮ್ ನೇಪಾಳಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.<ref>[http://www.norwaypost.no/content/view/21837/26/ Nepal’s Prime Minister visits Norway] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090905054216/http://www.norwaypost.no/content/view/21837/26/ |date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5, 2009 }} April 10, 2009</ref> 2009 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಧಾನಿ ಪ್ರಚಂಡ ನಾರ್ವೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.<ref>{{cite web|url=http://news.xinhuanet.com/english/2009-03/28/content_11088688.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20090406061856/http://news.xinhuanet.com/english/2009-03/28/content_11088688.htm|url-status=dead|archive-date=April 6, 2009|title=Nepali PM to leave for Europe _English_Xinhua|access-date=February 20, 2015}}</ref> ಮೇ 2008 ರಲ್ಲಿ, ಕಠ್ಮಂಡುವಿನಲ್ಲಿರುವ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯ ಹೊರಗೆ ಸಣ್ಣ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟಗೊಂಡಿತು. ಯಾರಿಗೂ ಗಾಯಗಳಾಗಿಲ್ಲ.<ref>{{cite news| url=http://economictimes.indiatimes.com/PoliticsNation/No-one_hurt_as_bomb_rocks_Norway_embassy_in_Nepal/articleshow/3047726.cms | work=The Times of India | title=Politics/Nation | date=May 17, 2008}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/asia-oceana/nepal/fco_trv_ca_nepal?ta=safetySecurity&pg=2 |title=Nepal travel advice |access-date=2009-07-04 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090904212749/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/asia-oceana/nepal/fco_trv_ca_nepal?ta=safetySecurity&pg=2 |archive-date=September 4, 2009 |df=mdy-all }}</ref> * ನಾರ್ವೆ [[ಕಠ್ಮಂಡು]]ವಿನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನೇಪಾಳವು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Pakistan}}||<!--Date started-->1947||See [[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಪಾಕಿಸ್ತಾನ]] ಸಂಬಂಧಗಳು |- valign="top" |{{flag|Palestine}}||<!--Date started-->|| ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನಿಯನ್ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವು "ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯೋಗ"ದ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್ 2010 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನಿಯನ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಸಲಾಮ್ ಫಯಾದ್ ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಇದು 2011 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದೆ. ರಾಯಭಾರಿ ಹುದ್ದೆಯೊಂದಿಗೆ ಅದರ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು "ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನಿಯನ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ" ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಸ್ಪೇನ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪೋರ್ಚುಗಲ್ ನಂತರ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಾಲ್ಕನೇ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರ ನಾರ್ವೆಯಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ನವೀಕರಣವು ನಾರ್ವೆಯಿಂದ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದಿಲ್ಲ.<ref>{{Cite news |author= Medzini, Ronen |title= Norway upgrades Palestinian mission |url= http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4000445,00.html |work= [[Ynetnews]] |agency= [[Associated Press|AP]] |date= December 17, 2010 |access-date= December 17, 2010}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Philippines}}||<!--Date started-->March 2, 1948||ನಾರ್ವೆ-ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಗಳು ಮಾರ್ಚ್ 2, 1948 ರಂದು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದವು, ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ನಾರ್ವೆ ಮನಿಲಾದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮೊರೊ ಸಂಘರ್ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಕೂಡ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು GPH-MILF ಶಾಂತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಾಗಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದೆ. GPH-CPP–NPA–NDF ಶಾಂತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ನಾರ್ವೆ ಮೂರನೇ ದೇಶ ಸಹಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ ನಡುವಿನ ವ್ಯಾಪಾರವು $73 ಮಿಲಿಯನ್ ವರೆಗೆ ಇತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.sunstar.com.ph/breaking-news/2012/11/06/norway-pledges-continued-support-peace-process-251900 |title=Breaking News &#124; Sun.Star |website=[[SunStar]] |access-date=October 27, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924121413/http://www.sunstar.com.ph/breaking-news/2012/11/06/norway-pledges-continued-support-peace-process-251900 |archive-date=September 24, 2015 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.norway.ph/news/Bilateral-relations/#.VJ64FsCD4|title=Norway.ph}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://oslope.dfa.gov.ph/index.php/diplomatic-relations/philippines-norway-relations |title=Philippines - Norway Relations |access-date=October 27, 2015 |archive-date=December 29, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141229061946/http://oslope.dfa.gov.ph/index.php/diplomatic-relations/philippines-norway-relations |url-status=dead }}</ref> * ನಾರ್ವೆ [[ಮನಿಲಾ]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Saudi Arabia}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ [[ರಿಯಾದ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು [[ಜೆಡ್ಡಾ]] ನಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|South Korea}}||<!--Date started--> March 2, 1959<ref name="mofa.go.kr">{{cite web |url=http://www.mofa.go.kr/ENG/countries/europe/countries/20070824/1_24598.jsp?menu=m_30_40 |title=Ministry of Foreign Affairs, Republic of Korea |access-date=July 7, 2015 |archive-date=December 24, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131224080419/http://www.mofa.go.kr/ENG/countries/europe/countries/20070824/1_24598.jsp?menu=m_30_40 |url-status=dead }}</ref>||ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ [http://www.mofa.go.kr/eng/nation/m_4902/view.do?seq=112 Norway-South Korea relations] ಕೊಂಗೇರಿಕೆಟ್ ನೊರೆಗ್ ಮತ್ತು ಕೊರಿಯಾ ಗಣರಾಜ್ಯದ ನಡುವಿನ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯು ಮಾರ್ಚ್ 2, 1959 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. *1959 ರಿಂದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಹಕಾರದಲ್ಲೂ ಸಂಬಂಧಗಳು ಉತ್ತಮಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದು ತುಂಬಾ ಒಳ್ಳೆಯದು. **[[ಸಿಯೋಲ್]] ನಲ್ಲಿರುವ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ.<ref>{{cite web | url=https://www.norway.no/en/south-korea | title=South Korea}}</ref> ಮತ್ತು ಬುಸಾನ್ ನಲ್ಲಿ ಗೌರವ ದೂತಾವಾಸ ಇದೆ.<ref>{{cite web | url=https://www.norway.no/en/south-korea/norway-south-korea/honorary-consulate-in-busan2/ |title = Honorary Consulate in Busan}}</ref> **ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ.<ref>{{cite web | url=http://nor.mofa.go.kr/worldlanguage/europe/nor/main/index.jsp | title=주 노르웨이 대한민국 대사관 | access-date=ಏಪ್ರಿಲ್ 30, 2025 | archive-date=ಮಾರ್ಚ್ 19, 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140319032959/http://nor.mofa.go.kr/worldlanguage/europe/nor/main/index.jsp | url-status=dead }}</ref> *[https://www.norway.no/en/south-korea/norway-south-korea/bilateral-relations/ Norwegian Ministry of Foreign Affairs about bilateral relations with South Korea] *[http://overseas.mofa.go.kr/no-ko/brd/m_7112/list.do South Korean Ministry of Foreign Affairs about bilateral relations with the Kingdom of Norway (in Korean)] |- valign="top" |{{flag|Syria}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಸಿರಿಯಾ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ಮಾರ್ಚ್ 2012 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯವು [[ಡಮಾಸ್ಕಸ್]] ನಲ್ಲಿರುವ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಹದಗೆಡುತ್ತಿರುವ ಭದ್ರತಾ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಾಗಿ, ಆದಾಗ್ಯೂ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೋನಾಸ್ ಗಹರ್ ಸ್ಟೋರೆ ಸಹ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯು ರಾಜಕೀಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು. ಡ್ಯಾನಿಶ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ.<ref>{{Cite news |author= Zondag, Martin Herman Wiedswang |title= – Indirekte er ambassadestenging et politisk signal |trans-title= – In an indirect manner, closing embassy is a political signal |url= http://www.nrk.no/nyheter/norge/1.8051130 |publisher= [[Norwegian Broadcasting Corporation|NRK]] |language= no |date= March 26, 2012 |access-date= March 27, 2012}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Turkey}}||<!--Date started-->|||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಟರ್ಕಿ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ [[ಅಂಕಾರಾ]]ದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಇಸ್ತಾನ್‌ಬುಲ್ ನಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಟರ್ಕಿ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]]ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |} ==ಯುರೋಪ್== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- valign="top" |{{flag|Austria}}||<!--Date started-->|| * ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾವು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆಯು [[ವಿಯೆನ್ನಾ]]ದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Croatia}}||<!--Date started-->1992||ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾ-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆ ಜಾಗ್ರೆಬ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Cyprus}}||<!--Date started-->||[[ಸೈಪ್ರಸ್]]-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ಮಾರ್ಚ್ 22, 1963 ರಂದು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf?OpenElement |title=Kingdom of Norway |access-date=2010-05-15 |publisher=[[Cyprus]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20110716054632/http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf?OpenElement |archive-date=July 16, 2011 |url-status=dead }}</ref> ಸೈಪ್ರಸ್ ಸರ್ಕಾರವು "ಸೈಪ್ರಸ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿವೆ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ..<ref name="Cyprus Embassy"/> ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ನಿವಾಸಿ ರಾಯಭಾರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಸೈಪ್ರಸ್ ಅನ್ನು ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾಕ್‌ಹೋಮ್, ಸ್ವೀಡನ್ ನಲ್ಲಿರುವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಮತ್ತು 2 ಗೌರವ ದೂತಾವಾಸಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಒಂದು ಓಸ್ಲೋ ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದು ಕ್ರಿಸ್ಟಿಯನ್‌ಸಂಡ್ ನಲ್ಲಿ. ಅಥೆನ್ಸ್, ಗ್ರೀಸ್ ನಲ್ಲಿರುವ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಮತ್ತು ನಿಕೋಸಿಯಾ ದಲ್ಲಿರುವ ಗೌರವ ದೂತಾವಾಸದ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆಯನ್ನು ಸೈಪ್ರಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.gr/Embassy/Consulates/ |title=Consulates in Greece and Cyprus |access-date=2010-05-15 |quote=There are several Norwegian Honorary Consulates in Greece, and one in Nicosia, Cyprus. |publisher=[[Norway]] |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20100301201453/http://www.norway.gr/Embassy/Consulates/ |archive-date=March 1, 2010 }}</ref> ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Cyprus Embassy">{{cite web |url=http://www.cyprusemb.se/dbase/cypemb/3_political_section_norway.asp |title=Cyprus – Norway Bilateral Relations |publisher=[[Cyprus|Embassy of Cyprus in Sweden]] |access-date=May 3, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080508012526/http://www.cyprusemb.se/dbase/cypemb/3_political_section_norway.asp |archive-date=May 8, 2008 |url-status=dead }}</ref> ಆಗಸ್ಟ್ 21, 1951 ರಂದು, ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಕಾನ್ಸುಲರ್ ಸಮಾವೇಶ ಮತ್ತು ಪತ್ರಗಳ ವಿನಿಮಯ ನಡೆಯಿತು. ಮೇ 2, 1951 ರಂದು, ಆದಾಯದ ಮೇಲಿನ ತೆರಿಗೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ದ್ವಿ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವ ಸಮಾವೇಶ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸಿನ ವಂಚನೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಸಮಾವೇಶ ನಡೆಯಿತು. ಮೇ 17, 1962 ರಂದು, ನಿಕೋಸಿಯಾ ನಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಸೈಪ್ರಿಯೋಟ್ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ವೀಸಾ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು/ವೀಸಾ ಅವಶ್ಯಕತೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಪತ್ರಗಳ ವಿನಿಮಯ ನಡೆಯಿತು. ಮಾರ್ಚ್ 5, 1963 ರಂದು, ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ನಿಗದಿತ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆಯ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf%3FOpenElement |title=Kingdom of Norway |access-date=2010-05-21 |publisher=[[Cyprus]] |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110716054632/http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf?OpenElement |archive-date=July 16, 2011 }}</ref> ನಾರ್ವೆ ಸೈಪ್ರಿಯೋಟ್ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಎನ್‌ಜಿಒಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಇಇಎ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ ಅನುದಾನಗಳು ಮೂಲಕ ನೇರ ಹಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ..<ref>{{cite news|title=Norwegian partners get valuable insight in Cyprus |url=http://www.norway.gr/News_and_events/business_and_eea/eea/Norwegian-partners-get-valuable-insight-in-Cyprus/ |archive-url=https://archive.today/20110721083254/http://www.norway.gr/News_and_events/business_and_eea/eea/Norwegian-partners-get-valuable-insight-in-Cyprus/ |url-status=dead |archive-date=2011-07-21 |work=[[Norway|Royal Norwegian Embassy in Athens]] |year=2008 |access-date=2010-05-15 }}</ref> ಸೈಪ್ರಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ NGO ನಿಧಿಗೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶ (EEA) ಹಣಕಾಸು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಹಣಕಾಸು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವು ಸಹ-ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು 2004 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.<ref name=ngo/> ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ, ನಾರ್ವೆ ಒಟ್ಟು ೪.೬೬ ಮಿಲಿಯನ್ [[ಯೂರೋ]] ಗಳ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡುವ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು.<ref name=ngo>{{cite web |url = http://www.eeangofund.org.cy/page_1229620162754.html |title = NGO Fund Launch Event |work = The Fund for Non Governmental Organisations in Cyprus |access-date = May 1, 2009 |url-status = dead |archive-url = https://web.archive.org/web/20110718163558/http://www.eeangofund.org.cy/page_1229620162754.html |archive-date = July 18, 2011 |df = mdy-all }}</ref> 2007 ರಲ್ಲಿ EEA ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ ಅನುದಾನಗಳ ನಿಯೋಗವೊಂದು ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ "ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಗಿ ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ ನೀಡಲಾದ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನಿಧಿಗಳ ಖರ್ಚನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲು" ಹೋಗಿತ್ತು."<ref>{{cite news |title=Norway allocates 4.7&nbsp;million euro to Cyprus |url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=NewsLibrary&p_multi=BBAB&d_place=BBAB&p_theme=newslibrary2&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=11CEB9D290E2C8D0&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM |quote=ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಾಗಿ ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ ನೀಡಲಾದ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನಿಧಿಗಳ ಖರ್ಚನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ EEA ಹಣಕಾಸು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ನಿಯೋಗವು ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನಿಯೋಗ ಮತ್ತು ಸೈಪ್ರಿಯೋಟ್ ನಡುವೆ ಯೋಜನಾ ಬ್ಯೂರೋದಲ್ಲಿ ಸಭೆ ನಡೆಯಿತು.... |work=[[Cyprus News Agency]] |date= November 13, 2007 |access-date=2010-05-16 }}</ref>2008 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೋನಾಸ್ ಗಹರ್ ಸ್ಟೋರೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೆಮೆಟ್ರಿಸ್ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫಿಯಾಸ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಲು ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿದರು. ಪಾಫೋಸ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಸಲಾಮಿಯೊ ಎಂಬ ಸೈಪ್ರಿಯೋಟ್ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ನಾರ್ವೆಯ ಸಹಾಯದ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಲು ಅವರು ಭೇಟಿಯಾದರು. ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ನರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲು ಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಂತರ ಇದು €735,000 ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಲಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Norway's FM visits to inaugurate environmental project |url=http://www.cyprus-mail.com/cyprus/norway-s-fm-visits-inaugurate-environmental-project |work=[[Cyprus Mail]] |date=June 29, 2008 |access-date=2010-05-21 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20101105210452/http://www.cyprus-mail.com/cyprus/norway-s-fm-visits-inaugurate-environmental-project |archive-date=November 5, 2010 |df=mdy-all }}</ref> ಸೈಪ್ರಸ್‌ನಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಮಟ್ಟಗಳು ನಾರ್ವೆಗಿಂತ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸೈಪ್ರಸ್ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ನರನ್ನು ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಿದೆ.<ref>{{cite news|url=http://www.dagsavisen.no/innenriks/article266870.ece |title=Kypros jakter på rike nordmenn |date=May 11, 2006 |quote=ನಾರ್ವೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದ ಹಡಗು ಮಾಲೀಕ ಜಾನ್ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ಸೆನ್ ತಮ್ಮ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಅನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸೈಪ್ರಿಯೋಟ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನಿನ್ನೆ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ಸನ್ ಸೈಪ್ರಿಯೋಟ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಮುಂದಿದ್ದರು. |language=no |work=[[Dagsavisen]] |access-date=2009-05-06 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110921224308/http://www.dagsavisen.no/innenriks/article266870.ece |archive-date=September 21, 2011 |df=mdy }}</ref> ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ನರಲ್ಲಿ ಹಡಗು ಬಿಲಿಯನೇರ್ ಜಾನ್ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ಸೆನ್ ಕೂಡ ಇದ್ದಾರೆ, ಅವರು ನಾರ್ವೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.<ref>{{cite news|title=Norway's richest man no longer |url=http://www.aftenposten.no/english/business/article1314163.ece |work=[[Aftenposten]] |date=May 11, 2006 |access-date=2010-05-15 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070808041748/http://www.aftenposten.no/english/business/article1314163.ece |archive-date=August 8, 2007 |df=mdy }}</ref><ref>{{cite news|title=Skatteflyktet til Kypros |url=http://www.ukeavisenledelse.no/arkiv/skatteflyktet_til_kypros?utskrift=1 |quote=ಕನಿಷ್ಠ 33 ಬಿಲಿಯನ್ ಕ್ರೋನರ್ ಮೌಲ್ಯದ, ನಾರ್ವೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿ ಜಾನ್ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ಸೆನ್ (61), ತಮ್ಮ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಪೌರತ್ವವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಈಗಾಗಲೇ ತೆರಿಗೆ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಸೈಪ್ರಿಯೋಟ್ ಪೌರತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.|work=Ukeavisenledelse |language=no |date=August 23, 2006 |access-date=2010-05-15 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110724190140/http://www.ukeavisenledelse.no/arkiv/skatteflyktet_til_kypros?utskrift=1 |archive-date=July 24, 2011 |df=mdy }}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.aftenposten.no/nyheter/iriks/article1311458.ece |title=Fredriksen blir kypriot |language=no |date=May 10, 2006 |work=[[Aftenposten]] |access-date=2009-05-06 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100828215509/http://www.aftenposten.no/nyheter/iriks/article1311458.ece |archive-date=August 28, 2010 |df=mdy }}</ref> 1996 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹಡಗು ಕಂಪನಿಗಳು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಧ್ವಜದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. 2008 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಟನ್ನೇಜ್ ತೆರಿಗೆ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ [[ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ]] ದೊಂದಿಗೆ ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಲು ಕೆಲವು ಕಂಪನಿಗಳು ಸೈಪ್ರಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite news |title=Norway's Whilhelmsen moving shipping unit to Malta |url=http://uk.reuters.com/article/idUKL1860840120080618 |archive-url=https://archive.today/20120723211655/http://uk.reuters.com/article/idUKL1860840120080618 |url-status=dead |archive-date=July 23, 2012 |quote=ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಶಿಪ್ಪಿಂಗ್ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಈ ಕ್ರಮವು ಬರ್ಮುಡಾ ಅಥವಾ ಸೈಪ್ರಸ್‌ನಂತಹ ತೆರಿಗೆ ಸ್ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲು ಕೆಲವರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಗುಂಪುಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. |work=[[Reuters]] |date=June 18, 2008 |access-date=2010-05-15 }}</ref> ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಸರ್ವಿಸ್ ರಿಗ್ ಕಂಪನಿ ಪ್ರೊಸೇಫ್ ತಮ್ಮ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿಯನ್ನು ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿತು.<ref>{{cite news|language=no|url=http://e24.no/boers-og-finans/article1635271.ece|title=Rømmer norsk utbytteskatt|date=February 9, 2007|work=[[E24 Næringsliv]]|access-date=2009-05-06}}</ref> ಹಲವಾರು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನಿವೃತ್ತರು ಸಹ ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದರು; ಇದು ಕೂಡ ಸೈಪ್ರಸ್‌ನ ಕಡಿಮೆ ತೆರಿಗೆ ದರ ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ಅಪರಾಧದಿಂದ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.<ref name=colony/> ಸೈಪ್ರಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವಸಾಹತು [[ಪ್ಯಾಫೋಸ್]] ನಲ್ಲಿದೆ..<ref name=colony>{{cite news |url=http://www.vg.no/dinepenger/artikkel.php?artid=544780 |quote=ಕಡಿಮೆ ತೆರಿಗೆ, ಕಡಿಮೆ ಜೀವನ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಬೇಸಿಗೆಯ ಚಳಿಗಾಲದ ಉಷ್ಣತೆಯು ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ನರು ನೆಲೆಸುವುದನ್ನು ಮಿತಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಈಗ ನಾವು ಸ್ಪೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವಂತೆ ಸೈಪ್ರಸ್‌ನ ಪಾಫೋಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ "ವಸಾಹತು"ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದೇವೆ. |title=Norske pensjonister: Flytter til 8% skatt på Kypros |date=December 4, 2008 |work=[[Verdens Gang|VG Nett]] |access-date=2009-05-06 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20091217083716/http://www.vg.no/dinepenger/artikkel.php?artid=544780 |archive-date=December 17, 2009 |df=mdy }}</ref> * [https://web.archive.org/web/20110716054632/http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/All/4FC761EE2A113ECBC22571E1002F4D22/$file/Norway.pdf?OpenElement Cyprus Ministry of Foreign Affairs: list of bilateral treaties with Norway] * ಸೈಪ್ರಸ್ ಸ್ವೀಡನ್‌ನ ಸ್ಟಾಕ್‌ಹೋಮ್ ನಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ನಾರ್ವೆಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.cyprusemb.se/dbase/cypemb/default.asp |title=Embassy of Cyprus in Stockholm |access-date=May 31, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090708035356/http://www.cyprusemb.se/dbase/cypemb/default.asp |archive-date=July 8, 2009 |url-status=dead }}</ref> * ಗ್ರೀಸ್‌ನ [[ಅಥೆನ್ಸ್]] ನಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ನಾರ್ವೆ ಸೈಪ್ರಸ್‌ಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ.<ref name="norway.gr">{{cite web|url=http://www.norway.gr/|title=Norway – the official site in Greece|access-date=February 20, 2015|archive-date=ಏಪ್ರಿಲ್ 8, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100408094131/http://www.norway.gr/|url-status=dead}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Denmark}}||<!--Date started-->||[[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಹಳ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು 1397 ಮತ್ತು 1523 ರ ನಡುವೆ ಕಲ್ಮಾರ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 1537 ಮತ್ತು 1814 ರ ನಡುವೆ ನಾರ್ವೆ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್-ನಾರ್ವೆ/ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ಜೊತೆಗಿನ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿತ್ತು.1905 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡನ್ ನಡುವಿನ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿಸರ್ಜನೆ/ನಾರ್ವೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ನಂತರ, 1905 ರಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು. ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಬಾಲ್ಟಿಕ್ ಸಮುದ್ರ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮಂಡಳಿ, [[ನ್ಯಾಟೋ]] ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 15,000 [[ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ನರು|ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಜನರು]] ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 20,000 ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಜನರು ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.ssb.no/emner/02/01/10/utlstat/index.html|title=Utenlandske statsborgere – SSB|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://norge.um.dk/|title=Danmark i Norge|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ನಾರ್ವೆಯು ಕೋಪನ್ಹೇಗನ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norsk.dk/|title=Norge – det offisielle norske nettsted i Danmark|access-date=February 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20111005234844/http://www.norsk.dk/|archive-date=October 5, 2011|url-status=dead}}</ref> * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]]ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Estonia}}||<!--Date started-->|| * ಎಸ್ಟೋನಿಯಾ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.estemb.no/|title=Estemb in Oslo|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ನಾರ್ವೆಯು ಟ್ಯಾಲಿನ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norra.ee/|title=Norra – ametlik kodulehekülg Eestis|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ಮತ್ತು ಯೂರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|European Union}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]–ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ನಾರ್ವೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಷೆಂಗೆನ್ ಪ್ರದೇಶ ಮೂಲಕ EU ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Finland}}||<!--Date started-->||[[ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ [[ಹೆಲ್ಸಿಂಕಿ]]ಯಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norja.fi/|title=Norja – virallinen sivusto Suomessa|access-date=February 20, 2015|archive-date=September 27, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130927185221/http://www.norja.fi/|url-status=dead}}</ref> * ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.finland.no/Public/Default.aspx|title=Suomen suurlähetystö, Oslo|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]]ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|France}}||<!--Date started-->1905||[[ಫ್ರಾನ್ಸ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * [[ನಾರ್ವೆ]] [[ಪ್ಯಾರಿಸ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Germany}}||<!--Date started-->||[[ಜರ್ಮನಿ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ಜರ್ಮನಿಯು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆಯು [[ಬರ್ಲಿನ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು, [[ಹ್ಯಾಂಬರ್ಗ್]] ನಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್ ಅನ್ನು ಮತ್ತು ಡಸೆಲ್ಡಾರ್ಫ್ ನಲ್ಲಿ ದೂತಾವಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Greece}}||<!--Date started-->||[[ಗ್ರೀಸ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ಗ್ರೀಸ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.mfa.gr/missionsabroad/en/norway-en|title=Greece in Norway – Hellenic Republic – Greece in the World|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ನಾರ್ವೆಯು [[ಅಥೆನ್ಸ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref name="norway.gr"/> * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]]ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Hungary}}||<!--Date started-->1920|| * [[ಹಂಗೇರಿ]]ಯು ಓಸ್ಲೋ ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಸ್ಟಾವಂಜರ್ ಮತ್ತು ಸಾರ್ಪ್ಸ್‌ಬೋರ್ಗ್ ನಲ್ಲಿ 2 ಗೌರವ ದೂತಾವಾಸಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.mfa.gov.hu/kulkepviselet/NO/en/mainpage.htm|title=Hungarian embassy in Oslo|website=Mfa.gov.hu|access-date=8 October 2017|archive-date=May 18, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160518035448/http://www.mfa.gov.hu/kulkepviselet/NO/en/mainpage.htm|url-status=dead}}</ref> * ನಾರ್ವೆಯು [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norvegia.hu/|title=Norvégia – hivatalos honlapja Magyarországon|website=Norvegia.hu|access-date=20 February 2015|archive-date=March 6, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150306214857/http://www.norvegia.hu/|url-status=dead}}</ref> * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]]ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Iceland}}||<!--Date started-->||[[ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ 2007 ರಲ್ಲಿ, ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡಿಕ್ ವಾಯುಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯದ ಕಣ್ಗಾವಲು ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ರಕ್ಷಣಾ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದವು. ಇದರರ್ಥ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಜೆಟ್ ಫೈಟರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಕಣ್ಗಾವಲು ವಿಮಾನಗಳು ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡಿಕ್ ವಾಯುಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಗಸ್ತು ತಿರುಗುತ್ತವೆ. ನಾರ್ವೆಯೊಂದಿಗಿನ ಒಪ್ಪಂದವು ಶಾಂತಿಕಾಲವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂದು ಒತ್ತಿಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘರ್ಷದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ರಕ್ಷಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಇನ್ನೂ [[ನ್ಯಾಟೋ]] ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಸರ್ಕಾರ ಹೊತ್ತಿರುತ್ತವೆ.<ref>{{cite news|title=Norway, Iceland to sign defense agreement|url=http://english.people.com.cn/200704/25/eng20070425_369466.html|agency=[[Xinhua]]|work=People's Daily Online|date=April 25, 2007|access-date=June 15, 2009}}</ref> ಕೆಫ್ಲಾವಿಕ್ ನೌಕಾ ವಾಯುನೆಲೆಯಿಂದ ಯುಎಸ್ ಮಿಲಿಟರಿಯನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರದ ನಂತರ ಈ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲಾಯಿತು.<ref>{{cite news|title=Norway, Iceland to boost defence cooperation|url=http://bdnews24.com/details.php?id=68515&cid=2|quote=Norway and Iceland will sign an agreement on Thursday to step up defence cooperation to improve the Atlantic island nation's security following the U.S. withdrawal from the Keflavik naval air base, officials said on Tuesday.|agency=[[Reuters]]|date=April 24, 2007|access-date=June 15, 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110722134201/http://bdnews24.com/details.php?id=68515&cid=2|archive-date=July 22, 2011|df=mdy-all}}</ref> * ರೇಕ್ಜಾವಿಕ್ ನಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಇದೆ..<ref>{{cite web|url=http://www.noregur.is|title=Norge – det offisielle nettstedet på Island|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.iceland.is/iceland-abroad/no/|title=Norway > The Icelandic Foreign Services|access-date=February 20, 2015|archive-date=February 8, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150208092746/http://www.iceland.is/iceland-abroad/no/|url-status=dead}}</ref> * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]]ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Ireland}}||<!--Date started-->|| *ನಾರ್ವೆಯು ಡಬ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.ie/|title=Norway – the official site in Ireland|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಐರ್ಲೆಂಡ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://web.dfa.ie/home/index.aspx?id=35320|title=Department of Foreign Affairs|access-date=February 20, 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20141219220744/http://web.dfa.ie/home/index.aspx?id=35320|archive-date=December 19, 2014|df=mdy-all}}</ref> * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Italy}}||<!--Date started-->|| * ಇಟಲಿಯು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆಯು [[ರೋಮ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Kosovo}}||<!--Date started-->||[[ಕೊಸೊವೊ]]-[[ನಾರ್ವೆ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ನಾರ್ವೆ 2008 ರ ಕೊಸೊವೊ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಗೆ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.regjeringen.no/en/dep/ud/press/News/2008/norway_kosovo.html?id=505130|title=Norway recognises Kosovo as an independent state|date=March 28, 2008|access-date=2008-03-28}}</ref> ನಾರ್ವೆಯು ಪ್ರಿಸ್ಟಿನಾದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಆದರೆ ಕೊಸೊವೊ ಎರಡನೇ ಹಂತದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ತೆರೆಯುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದಾಗಿ ಸುಳಿವು ನೀಡಿದೆ. |- |{{flag|Monaco}} | | *ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ನಾರ್ವೆ ಮೊನಾಕೊಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ ಮತ್ತು ಮೊನಾಕೊದಲ್ಲಿ ಗೌರವ ದೂತಾವಾಸವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|last=Utenriksdepartementet|date=2020-02-14|title=Utestasjoner med sideakkreditering|url=https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/sideakkreditering/id515245/|access-date=2020-08-11|website=Regjeringen.no|language=no}}</ref><ref>{{cite web|title=Ambassaden og konsulatene|url=https://www.norway.no/no/france/for-nordmenn/om-ambassaden/|access-date=2020-08-11|website=Norgesportalen|language=no}}</ref> *ಮೊನಾಕೊ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಗೌರವ ದೂತಾವಾಸವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|title=Norvège / Tous les Pays / Relations bilatérales / La Diplomatie et la Présence Internationale / Monaco à l'International / Action Gouvernementale / Portail du Gouvernement - Monaco|url=https://www.gouv.mc/Action-Gouvernementale/Monaco-a-l-International/La-Diplomatie-et-la-Presence-Internationale/Relations-bilaterales/Tous-les-Pays/Norvege|access-date=2020-08-11|website=www.gouv.mc}}</ref> |- valign="top" |{{flag|Netherlands}}||<!--Date started-->|| * ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ನಾರ್ವೆ ಹೇಗ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Poland}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಪೋಲೆಂಡ್]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ [[ವಾರ್ಸಾ]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಪೋಲೆಂಡ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Romania}}||<!--Date started-->April 3, 1917||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ರೊಮೇನಿಯಾ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಏಪ್ರಿಲ್ 3, 1917 ರಂದು ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು. * ನಾರ್ವೆ ಬುಚಾರೆಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>[http://www.norvegia.ro/ Embassy of Norway in Bucharest (in English and Norwegian)]</ref> * ರೊಮೇನಿಯಾ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://oslo.mae.ro/index.php?lang=en|title=AMBASADA ROMÂNIEI în Regatul Norvegiei|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ಮತ್ತು ಯೂರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Russia}}||<!--Date started-->October 30, 1905||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ರಷ್ಯಾ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 30, 1905 ರಂದು ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು.<ref>{{Cite web |url=http://www.norvegia.ru/norsk/russland/fakta/bilaterale.htm |title=Norwegian embassy in Moscow |access-date=September 13, 2009 |archive-date=May 5, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090505132429/http://www.norvegia.ru/norsk/russland/fakta/bilaterale.htm |url-status=dead }}</ref> * ನಾರ್ವೆಯು [[ಮಾಸ್ಕೋ]]ದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, [[ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್]] ನಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್-ಜನರಲ್ ಮತ್ತು ಮುರ್ಮನ್ಸ್ಕ್ ನಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norvegia.ru/|title=Norway – the official site in Russia|access-date=February 20, 2015|archive-date=February 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170202044949/http://www.norvegia.ru/|url-status=dead}}</ref> * ರಷ್ಯಾವು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾರೆಂಟ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಕಿರ್ಕೆನೆಸ್ ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>[http://www.norway.mid.ru/en/ Embassy of Russia in Oslo (in English, Norwegian and Russian)] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20110611022740/http://www.norway.mid.ru/en/ |date=June 11, 2011 }}</ref> *''ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ'': ಕೋಲಾ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ನರು |- valign="top" |{{flag|Serbia}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಸೆರ್ಬಿಯಾ]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ ಬೆಲ್‌ಗ್ರೇಡ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ..<ref>{{cite web|url=http://www.norveska.org.rs/|title=Norway – the official site in Serbia|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಸೆರ್ಬಿಯಾ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.oslo.mfa.gov.rs/|title=Embassy of the Republic of Serbia in the Kingdom of Norway|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆ/ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆ (OSCE) ಯ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. * ನಾರ್ವೆ 1999 ರ NATO ಸಂಯುಕ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯ ಯುಗೊಸ್ಲಾವಿಯದ ಮೇಲೆ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಕೊಸೊವೊ ಪಡೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿತು. |- valign="top" |{{flag|Spain}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಸ್ಪೇನ್]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ [[ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್]] ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, [[ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾ]] ನಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್ ಮತ್ತು ಅಲಿಕಾಂಟೆನಲ್ಲಿ ದೂತಾವಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಸ್ಪೇನ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]] ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Sweden}}||<!--Date started-->1905||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಸ್ವೀಡನ್]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ 1905 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡನ್ ನಡುವಿನ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರ, 1905 ರಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು. * ನಾರ್ವೆ ಸ್ಟಾಕ್ಹೋಮ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norge.se/|title=Norge – det offisielle nettstedet i Sverige|access-date=February 20, 2015|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 29, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081229040221/http://www.norge.se/|url-status=dead}}</ref> * ಸ್ವೀಡನ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.swedenabroad.com/en-GB/Embassies/Oslo/|title=Oslo – SwedenAbroad|access-date=February 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150309100830/http://www.swedenabroad.com/en-GB/Embassies/Oslo/|archive-date=March 9, 2015|url-status=dead}}</ref> *ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಮತ್ತು [[ನ್ಯಾಟೋ]]ದ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|Switzerland}}||<!--Date started-->||[[ನಾರ್ವೆ]]-ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ನಾರ್ವೆ ಬರ್ನ್ ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು [[ಜಿನೀವಾ]] ಮತ್ತು ಜ್ಯೂರಿಚ್ ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. * ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. |- valign="top" |{{flag|Ukraine}}||<!--Date started-->1992||[[ನಾರ್ವೆ]]-[[ಉಕ್ರೇನ್]] ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು 1992 ರಲ್ಲಿ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು * ನಾರ್ವೆ 1991 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿತು * [[ನಾರ್ವೆ]]ಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, ಕೈವ್/ನಾರ್ವೆ ಕೈವ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.norway.com.ua/|title=Norway – the official site in Ukraine|access-date=February 20, 2015}}</ref> *ಉಕ್ರೇನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಇದೆ.<ref>{{cite web|url=http://norway.mfa.gov.ua/en|title=Embassy of Ukraine to the Kingdom of Norway|access-date=February 20, 2015}}</ref> * ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಪೂರ್ಣ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. |- valign="top" |{{flag|United Kingdom}}||1905||[[ನಾರ್ವೆ]]–ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ ನಾರ್ವೆ 1905 ರ ನವೆಂಬರ್ 6 ರಂದು ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ನೊಂದಿಗೆ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. *ನಾರ್ವೆ [[ಲಂಡನ್]] ನಲ್ಲಿ [[ನಾರ್ವೆ]]ಯ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, ಲಂಡನ್ ಮತ್ತು ಎಡಿನ್‌ಬರ್ಗ್ ನಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಕಾನ್ಸುಲೇಟ್ ಜನರಲ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|url=https://www.norway.no/en/uk/services-info/norway-uk/|title=Norway in the United Kingdom|website=[[Embassy of the United Kingdom, Oslo|Norway in the United Kingdom]]|access-date=14 December 2024|archive-date=10 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240910014334/https://www.norway.no/en/uk/services-info/norway-uk/|url-status=live}}</ref> * Tಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿರುವ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ, ಓಸ್ಲೋ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ.<ref>{{Cite web|url=https://www.gov.uk/world/organisations/british-embassy-oslo|title=British Embassy Oslo|website=[[gov.uk|GOV.UK]]|access-date=22 February 2024|archive-date=10 March 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230310004205/https://www.gov.uk/world/organisations/british-embassy-oslo|url-status=live}}</ref> ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಸಹಕಾರ ಒಪ್ಪಂದದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.,<ref>{{cite news|last=Politi|first=James|date=19 September 2023|title=US unveils Atlantic co-operation pact|location=[[Washington, D.C.]]|website=[[Financial Times]]|url=https://www.ft.com/content/56706df4-f39b-4ab5-8acf-b252176d172d|access-date=19 January 2024|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20240119085952/https://www.ft.com/content/56706df4-f39b-4ab5-8acf-b252176d172d|archive-date=19 January 2024|url-status=live}}</ref> ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕೋರ್ಟ್, ಜಂಟಿ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ಪಡೆ, [[ನ್ಯಾಟೋ]], ಒಇಸಿಡಿ, ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆ/ಒಎಸ್‌ಸಿಇ, ಮತ್ತು [[ವಿಶ್ವ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆ]]. ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ನ ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದಗಳು/ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದ,<ref>{{cite web|last=Jayawardena|first=Ranil|date=8 July 2021|title=United Kingdom signs free trade deal with Norway, Iceland and Liechtenstein|url=https://www.gov.uk/government/news/united-kingdom-signs-free-trade-deal-with-norway-iceland-and-liechtenstein|website=GOV.UK|access-date=22 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20210708140450/https://www.gov.uk/government/news/united-kingdom-signs-free-trade-deal-with-norway-iceland-and-liechtenstein|archive-date=8 July 2021|url-status=live}}</ref> ಹಸಿರು ಪಾಲುದಾರಿಕೆ,<ref>{{Cite web|author=Norway in the United Kingdom|url=https://www.norway.no/en/uk/news-events/green-partnership/|date=20 October 2023|title=Norway enters into green partnership with the UK|website=Norway in the United Kingdom|access-date=14 December 2024|archive-date=1 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240901174047/https://www.norway.no/en/uk/news-events/green-partnership/|url-status=live}}</ref> ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ.<ref>{{Cite web |last=Starmer|first=Keir|date=16 December 2024|title=PM meeting with Prime Minister Støre  of Norway: 16 December 2024|url=https://www.gov.uk/government/news/pm-meeting-with-prime-minister-store-of-norway-16-december-2024|access-date=16 December 2024|website=GOV.UK|language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20241216151024/https://www.gov.uk/government/news/pm-meeting-with-prime-minister-store-of-norway-16-december-2024|archive-date=16 December 2024|url-status=live}}</ref> |} ==Oceania== {| class="wikitable sortable" style="width:100%; margin:auto;" |- ! style="width:15%;"| ದೇಶ ! style="width:12%;"| ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು !ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- valign="top" |{{flag|Australia}}||<!--Date started-->1905||[[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]]-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ 1814 ರಿಂದ ನಾರ್ವೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ದೇಶಗಳು 1905 ರಲ್ಲಿ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು. * ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾವು ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ದೂತಾವಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್]] ನ ಕೋಪನ್ಹೇಗನ್ ನಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯ ಮೂಲಕ ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. * ನಾರ್ವೆಯು ಕ್ಯಾನ್ಬೆರಾದಲ್ಲಿ ರಾಯಲ್ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ/ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಹೊಂದಿದೆ. * ''ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ'': ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ನರು |- valign="top" |{{flag|New Zealand}}||<!--Date started-->1905||[[ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್]]-ನಾರ್ವೆ ಸಂಬಂಧಗಳು ನೋಡಿ 1905 ರಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡನ್ ನಡುವಿನ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿಸರ್ಜನೆ/ನಾರ್ವೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ನಂತರ, 1905 ರಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು. ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,400 [[ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ನರು]] ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿ 409 ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ನವರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.ssb.no/innvbef_en/tab-2009-04-30-05-en.html|title=Table 5 Persons with immigrant background by immigration category, country background and sex. 1 January 2009|access-date=February 20, 2015}}</ref> ಪಿ&ಒ ಮ್ಯಾರಿಟೈಮ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ನ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ಆಕ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಗೌರವ ಕಾನ್ಸುಲ್ ಆಗಿರುವ ರೀಡರ್ ಸ್ವೀಯಾಸ್ 2000 ರಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವದ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ತೈಲ ಉತ್ಪಾದಕ ರಾಷ್ಟ್ರವಾದ ನಾರ್ವೆಯೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಲು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅವಕಾಶಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref name="NZ_Herald_137767">{{cite web |url=http://www.nzherald.co.nz/workplace/news/article.cfm?c_id=74&objectid=137767 |title=Building a bridge to Norway |date=May 22, 2000 |work=[[The New Zealand Herald]] |access-date=September 30, 2011}}</ref> 2006 ರಲ್ಲಿ, ನಾರ್ವೆ ತನ್ನ ತಿಮಿಂಗಿಲ ಬೇಟೆ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಯೋಜನೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿರುವ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ಔಪಚಾರಿಕ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ 11 ಇತರ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿತು.<ref>{{cite web|url=http://news.xinhuanet.com/english/2006-04/21/content_4457938.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20070825153312/http://news.xinhuanet.com/english/2006-04/21/content_4457938.htm|url-status=dead|archive-date=August 25, 2007|title=Xinhua – English|access-date=February 20, 2015}}</ref> 2004 ರಲ್ಲಿ, [[ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್]] ಪ್ರಧಾನಿ ಹೆಲೆನ್ ಕ್ಲಾರ್ಕ್ ನಾರ್ವೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದರು. [[ತಿಮಿಂಗಿಲ]]ಗಳ]] ವಾಣಿಜ್ಯಿಕ ಕೊಯ್ಲು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲದರಲ್ಲೂ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.highbeam.com/doc/1P1-95313103.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20121102155540/http://www.highbeam.com/doc/1P1-95313103.html|url-status=dead|archive-date=November 2, 2012|title=Whaling issue splits Norway and New Zealand in official visit|access-date=February 20, 2015}}</ref> * [[ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್]] ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ದಿ ಹೇಗ್ ನಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ನಾರ್ವೆಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.nzembassy.com/netherlands/about-the-embassy/what-the-embassy-does|title=What the Embassy does - About the Embassy - Netherlands - NZEmbassy.com|access-date=February 20, 2015}}{{Dead link|date=ಜೂನ್ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ '''ಕ್ಯಾನ್‌ಬೆರಾ ದ'''ಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ನಾರ್ವೆಯು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ..<ref>{{cite web|url=http://www.norway.org.au/|title=Norway – the official site in Australia|access-date=February 20, 2015|archive-date=ಜೂನ್ 6, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140606040643/http://www.norway.org.au/|url-status=dead}}</ref> *''ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ'': ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ನವರು |} == ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ == *ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿನ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ *ನಾರ್ವೆಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ *ನಾರ್ವೆಗೆ ರಾಯಭಾರಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ *ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ *ನಾರ್ವೆಯ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ *ನಾರ್ವೆಯ ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ನೀತಿ ==References== {{reflist}} ==ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗೆ== {{Further|History of Norway#Bibliography}} * Berg, Roald. "Norway’s Foreign Politics during the Union with Sweden, 1814-1905: A Reconsideration." ''Diplomacy & Statecraft'' 31.1 (2020): 1-21. [https://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/09592296.2020.1721051 online] Argues Norwegians did have a voice in foreign affairs. * Danielsen, Helge. "Military Assistance, Foreign Policy, and National Security: The Objectives of US Military Assistance to Norway, 1950–1965." ''Scandinavian Journal of History'' 45.1 (2020): 71–94. * Frankel, Joseph. "Comparing Foreign Policies: The Case of Norway." ''International Affairs'' 44.3 (1968): 482–493. * German, Robert K. "Norway and the bear: Soviet coercive diplomacy and Norwegian security policy." ''International Security'' 7.2 (1982): 55-82 [http://www.jstor.org/stable/2538433 online]. * Holst, Johan Jørgen, ed. ''Norwegian Foreign Policy in the 1980s'' (Oxford UP, 1985). * Lucas, Colin. "Great Britain and the Union of Norway and Sweden." ''Scandinavian Journal of History'' 15.3-4 (1990): 269–278. * Lundestad, Geir. "The United States and Norway, 1905–2006 Allies of a kind: so similar, so different." ''Journal of Transatlantic Studies'' 4.2 (2006): 187–209. * Lundestad, Geir. "The evolution of Norwegian security policy: Alliance with the West and reassurance in the East." ''Scandinavian Journal of History'' 17.2-3 (1992): 227–256. * Lundestad, Geir. ''America, Scandinavia and the Cold War, 1945-1949'' (1980), * Padelford, Norman J. "Regional cooperation in Scandinavia." ''International Organization'' 11.4 (1957): 597–614; relations with Denmark, Sweden, Finland, and Iceland, 1920–1955. [http://www.jstor.org/stable/2704366 online] * Pisarska, Katarzyna. "Peace Diplomacy and the Domestic Dimension of Norwegian Foreign Policy: The Insider's Accounts." ''Scandinavian Political Studies'' 38.2 (2015): 198–215. * Riste, Olav. "The historical determinants of Norwegian foreign policy." in J. J. Holst, ed. ''Norwegian Foreign Policy in the 1980s'' (1985): 12–26. * Salmon, Patrick. ''Scandinavia and the Great Powers 1890-1940'' (2002) [https://www.amazon.com/Scandinavia-Powers-1890-1940-Patrick-Salmon/dp/0521891027/ excerpt] * Salmon, Patrick. "How to write international history: Reflections on Norsk utenrikspolitikks historie." ''Diplomacy and Statecraft'' 9.1 (1998): 208–223. ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== * [http://www.regjeringen.no/en/dep/ud.html?id=833 Norwegian Ministry of Foreign Affairs website] * [http://www.regjeringen.no/nb/dep/ud/dep/org/historikk.html?id=861 History of the Norwegian Ministry of Foreign Affairs (Norwegian)] {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ನಾರ್ವೆ]] t0eus0avjh9q3i24qdsq1zvqavp9q3a 0 175962 1428413 1315831 2026-09-16T10:49:40Z EmausBot 5480 Fixing double redirect from [[ಏತಿಹದ್ ಏರ್ವೇಸ್]] to [[ಎತಿಹಾದ್ ಏರ್ವೇಸ್]] 1428413 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ಎತಿಹಾದ್ ಏರ್ವೇಸ್]] t7nfbpngo581j17qybkbz3s9jj0mau7 0 177800 1428358 1381446 2026-09-16T01:18:46Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428358 wikitext text/x-wiki {{Infobox character | name = ಝಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್ಡಸ್ಟ್ | series = <!-- use without the italic on the outside --> | image = File:David-Bowie Early.jpg | image_size = 200 | alt = | caption = 1972 ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಕ್ಯಾಸಲ್ ಸಿಟಿ ಹಾಲ್ ನಲ್ಲಿ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಆಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಡೇವಿಡ್ ಬೋವೀ | first = 1972 | last = October 1973<ref name="InterviewMag">{{Cite web |last=Taylor |first=Trey |date=2017-11-20 |title=See Terry O'Neill's rare images of David Bowie's last show as Ziggy Stardust |url=https://www.interviewmagazine.com/art/see-terry-oneills-rare-images-david-bowies-last-show-ziggy-stardust |access-date=2024-02-20 |website=Interview Magazine}}</ref> | creator = ಡೇವಿಡ್ ಬೋವೀ | portrayer = ಡೇವಿಡ್ ಬೋವೀ | full_name = | nickname = | alias = | species = ಏಲಿಯನ್ | gender = ಆಂಡ್ರೊಜಿನಸ್ | occupation = ರಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್ | affiliation = | title = | family = | spouse = | significant_other = | children = | relatives = | religion = | nationality = }} ''''ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್'' ಎಂಬುದು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಂಗೀತಗಾರ ಡೇವಿಡ್ ಬೋವೀ ರಚಿಸಿದ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಪಾತ್ರವಾಗಿದ್ದು, 1972 ಮತ್ತು 1973 ರಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಅವರ ರಂಗಭೂಮಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಆಗಿತ್ತು. "ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್" ಹಾಡಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಮೂಲ ಆಲ್ಬಮ್ ''ದಿ ರೈಸ್ ಅಂಡ್ ಫಾಲ್ ಆಫ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅಂಡ್ ದಿ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಮಾರ್ಸ್'' (1972) ನಾಮಸೂಚಕ ಪಾತ್ರವಾದ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅನ್ನು [[ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್]], [[ಜಪಾನ್]] ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾದ ಮೂಲಕ ಬೋವೀ ಅವರ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಅವರ ಬ್ಯಾಂಡ್ ದಿ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಮಾರ್ಸ್ ಬೆಂಬಲಿತ ಪಾತ್ರವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು. ಬೋವೀ ತನ್ನ ಮುಂದಿನ ಆಲ್ಬಮ್ ''ಅಲ್ಲಾದ್ದೀನ್ ಸೇನ್'' (1973) ನಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಅವರು "ಜಿಗ್ಗಿ ಗೋಸ್ ಟು [[ಅಮೇರಿಕಾ]]" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದರು. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1973 ರಲ್ಲಿ [[ಲಂಡನ್‌]]ನ ಮಾರ್ಕ್ಯೂ ಕ್ಲಬ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಅಂತಿಮ ಪ್ರದರ್ಶನದ ನಂತರ ಬೋವೀ ಆ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿವೃತ್ತಿಗೊಳಿಸಿದರು.<ref name="InterviewMag" /> ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಗೀತೆ ಮತ್ತು ಆಲ್ಬಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ, ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಒಬ್ಬ ಆಂಡ್ರೊಜಿನಸ್, ಏಲಿಯನ್ ರಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್ ಆಗಿದ್ದು, ಅವರು ಭರವಸೆಯ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡಲು ಸನ್ನಿಹಿತವಾದ ಅಪೋಕ್ಯಾಲಿಪ್ಟಿಕ್ ವಿಪತ್ತಿನ ಮೊದಲು ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದರು. ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ದೊಡ್ಡ ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಮತ್ತು ಮೆಸ್ಸೀಯ ಎಂದು ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ಜಿಗ್ಗಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಖ್ಯಾತಿ ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾಗಿ ಸಾಯುತ್ತಾನೆ. ಈ ಪಾತ್ರವು ಅತಿರೇಕದ, ಲೈಂಗಿಕವಾಗಿ ಮುಕ್ತವಾದ ರಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್ ಅನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸಲು ಮತ್ತು ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಪಾತ್ರದ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಭಾವಗಳಲ್ಲಿ [[ಇಂಗ್ಲಿಷ್]] ಗಾಯಕ ವಿನ್ಸ್ ಟೇಲರ್, ಟೆಕ್ಸಾನ್ ಸಂಗೀತಗಾರ ಲೆಜೆಂಡರಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಕೌಬಾಯ್ ಮತ್ತು ಜಪಾನೀಸ್ ಕಬುಕಿ [[ರಂಗಭೂಮಿ]] ಸೇರಿವೆ. ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್‌ನ ಉತ್ಸಾಹಭರಿತ ಶೈಲಿಯು ಪಾತ್ರ ಮತ್ತು ಬೋವೀಯನ್ನು 1970 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗ್ಲಾಮ್ ರಾಕ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿಸಿತು, ಈ ಪ್ರಕಾರವು ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿತು. ಪಾತ್ರದ ಯಶಸ್ಸು ಮತ್ತು ಅದರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನೋಟವು ಬೋವೀಯನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸೂಪರ್‌ಸ್ಟಾರ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಹಾರಿಸಿತು. ''ರೋಲಿಂಗ್ ಸ್ಟೋನ್'' ಬೋವೀಯ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ "ಸಂಗೀತವನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿದ ಮತ್ತು ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಕಕ್ಷೆಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದ ಆಲ್ಟರ್ ಅಹಂ" ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Light"/> ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್‌ನ ನೋಟ ಮತ್ತು ಯುವ ವಿಮೋಚನೆಯ ಸಂದೇಶವು ಈಗ ಬೋವೀ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಮರಣೀಯ ಯುಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ''ದಿ ರೈಸ್ ಅಂಡ್ ಫಾಲ್ ಆಫ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅಂಡ್ ದಿ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಮಾರ್ಸ್'' ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾರಾಟದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಅವರ ಎರಡನೇ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಆಲ್ಬಂ ಆಯಿತು.<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/culture/graphic/2012/jan/07/infomania-david-bowie |title=David Bowie: Infomania |last=Dee |first=Johnny |work=The Guardian |date=7 January 2012 |access-date=3 February 2020 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20140108173839/http://www.theguardian.com/culture/graphic/2012/jan/07/infomania-david-bowie |archive-date=8 January 2014|df=dmy-all}}</ref> ==ಕಾಲ್ಪನಿಕ ನಿರೂಪಣೆ== ಜಿಗ್ಗಿ' ನನ್ನ ಮಂಗಳದ ಮೆಸ್ಸಿಹ್ ಆಗಿದ್ದು, ಅವರು ಗಿಟಾರ್ ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಸರಳ ಪಾತ್ರವಾಗಿದ್ದರು. ನಾನು ಅವರನ್ನು ತುಂಬಾ ಸರಳ ಎಂದು ನೋಡಿದೆ ... ನಂತರ [''ದಿ ಮ್ಯಾನ್ ಹೂ ಫೆಲ್ ಟು ಅರ್ಥ್''] ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾನು ಮಾಡಬೇಕಿದ್ದ ನ್ಯೂಟನ್ ಪಾತ್ರದಂತೆಯೇ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಇಳಿದ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ, ನಮ್ಮ ಆಲೋಚನಾ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ನಾಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು. ಇದು ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಮೂಲಮಾದರಿಯ ಕಥಾಹಂದರವಾಗಿದೆ."— ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಬೋವಿ.<ref name="Morse"/><ref name="Burroughs">{{cite magazine |last1=Copetas |first1=Craig |title=Beat Godfather Meets Glitter Mainman: William Burroughs Interviews David Bowie |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/beat-godfather-meets-glitter-mainman-william-burroughs-interviews-david-bowie-92508/ |magazine=[[Rolling Stone]] |access-date=19 April 2020 |date=28 February 1974 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191225220056/https://www.rollingstone.com/music/music-news/beat-godfather-meets-glitter-mainman-william-burroughs-interviews-david-bowie-92508/ |archive-date=25 December 2019 |url-status=live }}</ref> ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಕಥೆಯ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ''ದಿ ರೈಸ್ ಅಂಡ್ ಫಾಲ್ ಆಫ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅಂಡ್ ದಿ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಮಾರ್ಸ್'' ಆಲ್ಬಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ, ಅಥವಾ ಬೋವೀ ಅವರ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಎಂದಿಗೂ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳದ ನಿರೂಪಣೆಯ ನಾಟಕೀಯ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಯೋಜನೆಗಳಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.<ref name= "faq">Archived from {{cite web |url=http://5years.com/faq.htm |title=Frequently Asked Questions |date=2007 |website=The Ziggy Stardust Companion |access-date=29 May 2009 |archive-date=25 October 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101025105619/http://5years.com/faq.htm |url-status=dead }}</ref> ಆಲ್ಬಮ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿವಿಧ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ವಿಭಿನ್ನ ಪಾತ್ರಗಳ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳಿಂದ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ.<ref name="CBC"/> ಆಲ್ಬಮ್‌ನಲ್ಲಿ, ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮೂರನೇ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ "ಮೂನೇಜ್ ಡೇಡ್ರೀಮ್" ನಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{harvp|Pegg|2016|p=327}}</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ, "ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ (ಹಾಡು)" ಹಾಡು ಆಲ್ಬಮ್‌ನ ನಿರೂಪಣೆಯ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಪಾತ್ರದ ಸಂಪೂರ್ಣ "ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಸಾವಿನವರೆಗೆ ಕಾಲಗಣನೆ"ಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{harvp|Doggett|2012|p=121}}</ref> "ಸ್ಟಾರ್‌ಮ್ಯಾನ್ (ಹಾಡು)" ಎಂಬುದು ಜಿಗ್ಗಿಯವರ ಹಾಡು, ಇದು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಉಳಿಸುವ ಮುಂಬರುವ ಸ್ಟಾರ್‌ಮ್ಯಾನ್‌ ಬಗ್ಗೆ ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿಯುತ್ತದೆ.<ref name="Burroughs"/> ಲೇಖಕ ಮೈಕೆಲ್ ಲಕ್ಮನ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, "ಲೇಡಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್" ಹಾಡು ಜಿಗ್ಗಿ ತನ್ನ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುವುದನ್ನು, ಭಕ್ತರ ಗುಂಪಿನ ಮುಂದೆ ನುಡಿಸುವುದನ್ನು, ನಂತರ "ಸ್ಟಾರ್" ಹಾಡನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಅವರು "ಇಂಟರ್ ಗ್ಯಾಲಕ್ಟಿಕ್ ಸೂಪರ್‌ಸ್ಟಾರ್‌ಡಮ್‌ನ ತನ್ನ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ".<ref>{{harvp|Luckman|2010|page=[https://books.google.com/books?id=m0Mz-AhfREUC&pg=PA83 83]}}</ref> "ರಾಕ್ 'ಎನ್' ರೋಲ್ ಸುಸೈಡ್" ಹಾಡಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜಿಗ್ಗಿ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಛಿದ್ರಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.<ref name="Burroughs"/> ''ಜಿಗ್ಗಿ''''ಜಿಗ್ಗಿ''/''ಹಂಕಿ ಡೋರಿ'' ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಲಾದ "ಸ್ವೀಟ್ ಹೆಡ್" ಹಾಡು ಜಿಗ್ಗಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಆ ಹಾಡನ್ನು ಆಲ್ಬಮ್‌ನಿಂದ ಹೊರಗಿಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1989 ರವರೆಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ.''ಹಂಕಿ ಡೋರಿ'' ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಲಾದ "ಸ್ವೀಟ್ ಹೆಡ್" ಹಾಡು ಜಿಗ್ಗಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಆ ಹಾಡನ್ನು ಆಲ್ಬಮ್‌ನಿಂದ ಹೊರಗಿಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1989 ರವರೆಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ.<ref>{{harvp|Pegg|2016|p=275}}</ref> ಬೋವೀ ತನ್ನ ಮುಂದಿನ ಆಲ್ಬಂ ''ಅಲ್ಲಾದ್ದೀನ್ ಸೇನ್'' (1973) ನಲ್ಲಿ ಈ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಬಳಸಿಕೊಂಡರು, ಇದು ಯುಕೆ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅವರ ಮೊದಲ ನಂಬರ್-ಒನ್ ಆಲ್ಬಂ ಆಗಿತ್ತು. ಬೋವೀ "ಜಿಗ್ಗಿ ಗೋಸ್ ಟು ಅಮೇರಿಕಾ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ ಇದು, ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಟೂರ್ ನ ಹಿಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಯುಎಸ್‌ಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಮತ್ತು ಅದರಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಅವರು ಬರೆದ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.<ref>{{harvp|Buckley|2005|p=157}}</ref><ref>{{harvp|Sandford|1997|pp=108}}</ref> ==ಮೂಲ== ಈ ಪಾತ್ರವು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರಾಕ್ 'ಎನ್' ರೋಲ್ ಗಾಯಕ ವಿನ್ಸ್ ಟೇಲರ್ ಅವರಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿದೆ, ಟೇಲರ್ ಅನಾರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದ ನಂತರ ಬೋವೀ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು ಮತ್ತು ಅವರು ತಮ್ಮನ್ನು ದೇವರು ಮತ್ತು ಅನ್ಯಲೋಕದ ಜೀವಿಗಳ ನಡುವಿನ ಮಿಶ್ರತಳಿ ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದರು.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/b00tdpz8 |title=BBC Radio 4 Programmes – Ziggy Stardust Came from Isleworth |publisher=[[BBC]] |access-date=5 November 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100930025657/http://www.bbc.co.uk/programmes/b00tdpz8 |archive-date=30 September 2010 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.davidbowie.com/users/spaceface/vincetaylor.html |title=The Leper Messiah: Vince Taylor |publisher=David Bowie Official |access-date=5 November 2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110727134222/http://www.davidbowie.com/users/spaceface/vincetaylor.html |archive-date=27 July 2011 |df=dmy-all }}</ref> ಟೇಲರ್‌ಗೆ ಬೋವೀ ನೀಡಿದ ಭಾವಗೀತಾತ್ಮಕ ಪ್ರಸ್ತಾಪಗಳಲ್ಲಿ ಜಿಗ್ಗಿಯನ್ನು "ಕುಷ್ಠರೋಗಿ ಮೆಸ್ಸೀಯ" ಎಂದು ಗುರುತಿಸುವುದು ಸೇರಿದೆ.<ref>{{harvp|Pegg|2016|page=573}}</ref> ಟೇಲರ್ ಪಾತ್ರದ ನೀಲನಕ್ಷೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ.<ref>{{cite news |url=https://www.theguardian.com/tv-and-radio/2010/aug/20/vincent-taylor-ziggy-stardust-radio-review |title=Ziggy Stardust Came from Isleworth – review |website=[[The Guardian]] |access-date=5 November 2010 |location=London |first=Elisabeth |last=Mahoney |date=20 August 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140116091103/http://www.theguardian.com/tv-and-radio/2010/aug/20/vincent-taylor-ziggy-stardust-radio-review |archive-date=16 January 2014 |url-status=live }}</ref> 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಬೋವೀ ಜೀನ್ ವಿನ್ಸೆಂಟ್ ಕಾರು ಅಪಘಾತದ ನಂತರ ಲೆಗ್-ಬ್ರೇಸ್ ಧರಿಸಿ ನೇರ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡುವುದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಹೀಗೆ ಗಮನಿಸಿದರು: "ಅವರ ಅಭ್ಯಾಸದಂತೆ, ಮೈಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಲು, ವಿನ್ಸೆಂಟ್ ತಮ್ಮ ಗಾಯಗೊಂಡ ಕಾಲನ್ನು ಅವರ ಹಿಂದೆ ತಳ್ಳಬೇಕಾಯಿತು, ನಾನು ಭಾವಿಸಿದಂತೆ, ಉತ್ತಮ ನಾಟಕೀಯ ಪರಿಣಾಮ. ಈ ರಾಕ್ ನಿಲುವು ಭ್ರೂಣದ ಜಿಗ್ಗಿಗೆ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನವಾಯಿತು."<ref>{{harvp|Pegg|2016|loc="Hang On To Yourself" in chapt. ''The Songs From A to Z''.}}</ref><ref>{{Cite web|title=Vincent, Gene |url=https://www.encyclopedia.com/education/news-wires-white-papers-and-books/vincent-gene|access-date=2020-10-29|website=[[Encyclopedia.com]]}}</ref> ಬೋವೀ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಕಾರರು 1971 ರಲ್ಲಿ US ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇಗ್ಗಿ ಪಾಪ್ ನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಲೌ ರೀಡ್ ನ ಸಂಗೀತದೊಂದಿಗೆ ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಜಿಗ್ಗಿ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಬೋವೀ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{harvp|Sandford|1997|pp=73–74}}</ref><ref>{{harvp|Pegg|2016|p=619}}</ref> ಒಬ್ಬ ಗೆಳತಿ "ಇಗ್ಗಿ ಅಥವಾ ಜಿಗ್ಗಿ ಎಂಬ ಕ್ರೇಜಿ ರಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಕ್ಟೈಲ್ ಕರವಸ್ತ್ರದ ಮೇಲೆ ಸ್ಕ್ರಾಲ್ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು" ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ನಂತರ ಅವರು "ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದಿಳಿದಂತೆ ಕಾಣುವ" ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು.{{sfn|Sandford|1997|pp=73–74}} ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್‌ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ, "ನಾನು ಮೆಸ್ಸೀಯ ರಾಕ್‌ಸ್ಟಾರ್‌ನ ಮೂಲರೂಪವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲು ಬಯಸಿದ್ದೆ. ನಾನು ಮಾಡಲು ಬಯಸಿದ್ದು ಅದನ್ನೇ. ನಾನು ಕಬುಕಿ ರಂಗಭೂಮಿ, ಮೈಮ್ ತಂತ್ರ, ಫ್ರಿಂಜ್ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಸಂಗೀತದ ಅಲಂಕಾರಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದೇನೆ" ಎಂದು ಬೋವೀ ಹೇಳಿದರು. ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಉಲ್ಲೇಖಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ವೆಲ್ವೆಟ್ ಅಂಡರ್‌ಗ್ರೌಂಡ್.<ref name="CBC">{{cite video |title=David Bowie Explains Ziggy Stardust |date=12 January 2016 |format=YouTube |publisher=[[CBC News: The National]] |url=https://www.youtube.com/watch?v=81H5PT7ANjc&t=90s }}</ref> ಜಿಗ್ಗಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಅನ್ಯಲೋಕದ ಜೀವಿಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಬೋವೀ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ,<ref name="7:30">{{cite episode |people=Kerry O'Brien |title=David Bowie reflects on his career |date=16 February 2004 |series=[[The 7:30 Report]] |network=[[ABC Television (Australian TV network)|ABC Television]] }}</ref> ಬಹುಶಃ [[ಮಂಗಳ]],<ref name="Morse">{{harvp|Morse|1998|page=[https://books.google.com/books?id=bYKuiC4Hz2YC&pg=PT113 100]}}</ref> ಮತ್ತು "ಬಹಳವಾಗಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ". ಪಾತ್ರದ ಜಪಾನೀಸ್ ಪ್ರಭಾವಗಳು ಮಾನವ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಒದಗಿಸಿದವು ಎಂದು ಬೋವೀ ವಿವರಿಸಿದರು, 1970 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಪಾನ್ "ಇನ್ನೂ ಅನ್ಯಲೋಕದ ಸಮಾಜದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು, ಆದರೆ ಅದು ಮಾನವ ಅನ್ಯಲೋಕದ ಸಮಾಜವಾಗಿತ್ತು."<ref name="7:30"/> ರಾಕ್ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ರಂಗಭೂಮಿಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಉತ್ಪನ್ನವೇ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಎಂದು ಬೋವೀ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ,<ref>{{cite episode |people=Vera Kvaal |date=1990 |title=David Bowie – in his own eyes |series=In your own eyes |publisher=[[NRK]] |url=https://tv.nrk.no/serie/i-egne-oeyne/1990/FUHA04005190/avspiller }}</ref><ref>{{cite video |title=David Bowie on Surrealism, Dreams & Acting: MTV Full 1987 Interview |date=11 January 2017 |format=YouTube |publisher=[[MTV News]] |url=https://www.youtube.com/watch?v=Dvx2p5-3uIc&t=71s }}</ref> ಮತ್ತು ಪಾತ್ರವನ್ನು ರಚಿಸುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಜಿಗ್ಗಿಯನ್ನು "ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಕಲಾತ್ಮಕ ಹೇಳಿಕೆ.ಒಂದು ಭವ್ಯವಾದ ಕಿಟ್ಸ್ಚ್ ಚಿತ್ರಕಲೆ. ಇಡೀ ವ್ಯಕ್ತಿ" ಎಂದು ನೋಡಿದ್ದರು."<ref name="Goodbye"/> 1960 ರ ದಶಕದ ಡೆನಿಮ್ ಮತ್ತು ಹಿಪ್ಪಿಗಳಿಂದ ದೂರ ಸರಿಯುವ ಬಯಕೆಯಿಂದ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಹುಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಬೋವೀ ಬೇರೆಡೆ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು.<ref>{{Cite news |date=19 September 2003 |url=https://www.npr.org/2003/09/19/1436453/musician-and-songwriter-david-bowie |title=David Bowie On The Ziggy Stardust Years: 'We Were Creating The 21st Century In 1971' |work=NPR |access-date=21 May 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170720084041/http://www.npr.org/2003/09/19/1436453/musician-and-songwriter-david-bowie |archive-date=20 July 2017 |url-status=live }}</ref> ಈ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ, ಕೆಲವು ವಿಮರ್ಶಕರು ಬೋವೀ ಅವರ ರಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಕೃತಕ ಮಿಶ್ರಣವು ಆ ಕಾಲದ ರಾಕ್ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಕೃತಕತೆಯ ಸಾಂಕೇತಿಕ ವಿಮರ್ಶೆಯಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite magazine|last=McLeod|first=Ken|title=Space Oddities: Aliens, Futurism and Meaning in Popular Music|magazine=Popular Music|volume=22|jstor=3877579}}</ref> ಬೋವೀ ಈ ಹಿಂದೆ 1970 ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಿಮ್ಮೇಳ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಹೈಪ್ (ಬ್ಯಾಂಡ್) ನೊಂದಿಗೆ ಕೃತಕ ರಂಗ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಳಪೆಯಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೂ, ಈಗ ಗ್ಲಾಮ್ ರಾಕ್ ನ ಮೂಲವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾದ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳ ಸಣ್ಣ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ,<ref name="Louder">{{cite web |first=Rob |last=Hughes |date=20 December 2014 |title=David Bowie: The Gig That Invented Glam |website=[[Louder Sound]] |url=https://www.loudersound.com/features/david-bowie-the-gig-that-invented-glam |access-date=5 September 2020}}</ref> ಬ್ಯಾಂಡ್ ಅದ್ದೂರಿ ವೇಷಭೂಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿತು, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ [[ವಿಡಂಬನೆ|ಸ್ಪೂಫ್]] ಸೂಪರ್‌ಹೀರೋನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದೊಂದಿಗೆ. ನೀಲಿ ಕೇಪ್, ಲುರೆಕ್ಸ್ ಬಿಗಿಯುಡುಪು, ತೊಡೆಯ ಬೂಟುಗಳು ಮತ್ತು ವರ್ಣರಂಜಿತ ಸ್ಕಾರ್ಫ್‌ಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಶರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೊಲಿಯಲಾದ ಲಿಯೋಟಾರ್ಡ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಬೋವೀ "ರೇನ್‌ಬೋಮ್ಯಾನ್" ಆಗಿದ್ದರು.<ref name="Louder"/><ref name="FAQ p.129">{{harvp|Chapman|2020|page=[https://books.google.com/books?id=UZnKDwAAQBAJ&pg=PA129 129]}}</ref> ತಮ್ಮ ವೇಷಭೂಷಣವನ್ನು "ತುಂಬಾ ವಿಶಾಲವಾದದ್ದು" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ ಅವರು, ನಂತರ "ಜೀನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಉದ್ದ ಕೂದಲು" ಎಂಬ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದ ರಾಕ್ ಕಲಾವಿದರ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಎದುರಿಸುವುದು ತಮ್ಮ ವೇಷಭೂಷಣ ಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದರು..<ref name="FAQ p.129"/> ರೇನ್‌ಬೋಮ್ಯಾನ್‌ನ ಹಿಂದಿನ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಿ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಎಂದು ಮರುಶೋಧಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{harvp|Chapman|2020|page=[https://books.google.com/books?id=UZnKDwAAQBAJ&pg=PA179 179]}}</ref> ===ಹೆಸರು=== ಬೋವೀ ''ರೋಲಿಂಗ್ ಸ್ಟೋನ್'' ಗೆ "ಜಿಗ್ಗಿ" ಎಂಬ ಹೆಸರು "'Z{{'"}} ಅಕ್ಷರದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಕೆಲವೇ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/lifeandstyle/2004/jun/20/shopping.davidbowie |title=11–14 |website=[[The Observer]] |date=20 June 2004 |access-date=20 September 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170921000426/https://www.theguardian.com/lifeandstyle/2004/jun/20/shopping.davidbowie |archive-date=21 September 2017 |df=dmy-all}}</ref> ನಂತರ ಅವರು 1990 ರಲ್ಲಿ ''[[Q (ನಿಯತಕಾಲಿಕೆ)|Q]]'' ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಗೆ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದರು, ಜಿಗ್ಗಿ ಭಾಗವು ಅವರು ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಹಾದುಹೋದ ಜಿಗ್ಗಿಸ್ ಎಂಬ ದರ್ಜಿ ಅಂಗಡಿಯಿಂದ ಬಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಅದು ಅವರಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಯಿತು ಏಕೆಂದರೆ ಅದು "ಆ ಇಗ್ಗಿ ಪಾಪ್ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು ಆದರೆ ಅದು ದರ್ಜಿ ಅಂಗಡಿಯಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ನಾನು ಭಾವಿಸಿದೆ, ಸರಿ, ಇದು ಇಡೀ ವಿಷಯವು ಬಟ್ಟೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇರುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಜಿಗ್ಗಿ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ನನ್ನದೇ ಆದ ಸಣ್ಣ ತಮಾಷೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ವಸ್ತುಗಳ ನಿಜವಾದ ಸಂಕಲನವಾಗಿತ್ತು."<ref name="Campbell p.294">{{harvp|Campbell|2005|page=[https://books.google.com/books?id=ly4YAQAAIAAJ&q=London+tailor+shop 294]}}</ref><ref>{{cite web |first=Paul |last=Du Noyer |url=http://www.pauldunoyer.com/pages/journalism/journalism_item.asp?journalismID=249 |title=David Bowie interview by Paul Du Noyer 1990 |publisher=[[Paul Du Noyer]] |date=25 August 2009 |access-date=26 April 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110715053347/http://www.pauldunoyer.com/pages/journalism/journalism_item.asp?journalismID=249 |archive-date=15 July 2011 |url-status=dead }}</ref> "ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್" ಎಂಬ ಪದವು ಲೆಜೆಂಡರಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಕೌಬಾಯ್ ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ, ಇದು ಗಾಯಕ ನಾರ್ಮನ್ ಕಾರ್ಲ್ ಓಡಮ್ ಅವರ ರಂಗನಾಮವಾಗಿದೆ,<ref name="Campbell p.294"/><ref>{{cite web |first=Greg |last=Kot |date=12 January 2016 |title=Space oddities: David Bowie's hidden influences |website=[[BBC Online|BBC]] |url=https://www.bbc.com/culture/article/20160108-space-oddities-david-bowies-hidden-influences |access-date=6 September 2020}}</ref> ಅವರ ಸಂಗೀತವು ಬೋವೀ ಅವರನ್ನು ಕುತೂಹಲ ಕೆರಳಿಸಿತು.<ref>{{harvp|Buckley|2005|pages=[https://books.google.com/books?id=vk-I_ZM_PfwC&pg=PA110 110–111]}}</ref><ref>{{harvp|Philo|2018|page=[https://books.google.com/books?id=JFdnDwAAQBAJ&pg=PA59 59]}}</ref> ==ಗೋಚರತೆ== [[File:David Bowie was in Groningen (26250532410).jpg|upright|thumb|ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್‌ಗಾಗಿ [[ಕನ್ಸೈ ಯಮಮೊಟೊ]] ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ವೇಷಭೂಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಸೀಕ್ವಿನ್ಡ್ ಜಂಪ್‌ಸೂಟ್.<ref name="Ferrier"/><ref name="Thian">{{cite web |url=https://www.japantimes.co.jp/life/2013/06/11/style/for-david-bowie-japanese-style-was-more-than-just-fashion/#.XtEWMzPityw |title=For David Bowie, Japanese style was more than just fashion |last=Thian |first=Helene M. |date=2013 |website=[[The Japan Times]] |access-date=29 May 2020}}</ref>]] ===ಕೂದಲು=== ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಆಗಿ, ಬೋವೀ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಕೆಂಪು ಮಲ್ಲೆಟ್ (ಹೇರ್ ಕಟ್) ಹೊಂದಿದ್ದರು.<ref name="Tony">{{harvp|Zanetta|Edwards|1986|page=112}}</ref> ಈ ಕೇಶವಿನ್ಯಾಸವು ಜಪಾನಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕ ಕನ್ಸೈ ಯಮಮೊಟೊ ರ ಮಾಡೆಲ್‌ನಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿದ್ದು, ಬೋವೀ ಅವರನ್ನು ''ಹನಿ (ನಿಯತಕಾಲಿಕೆ)'' ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ್ದರು,<ref name="Gorman">{{cite web |first=Paul |last=Gorman |date=4 August 2015 |title=David Bowie: his style story, 1972-1973 |website=[[The Guardian]] |url=https://www.theguardian.com/fashion/2015/aug/04/david-bowie-his-style-story-1972-1973 |access-date=8 September 2020}}</ref> ಮತ್ತು ''ವೋಗ್ (ನಿಯತಕಾಲಿಕೆ)'' ನಿಂದ ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾದರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ - ಫ್ರೆಂಚ್ ಸಂಚಿಕೆಯು ಹೇರ್ಕಟ್‌ನ ಮುಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿತು, ಆದರೆ ಬದಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಿಂಭಾಗವು ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರತಿಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ.<ref name="Hail">{{harvp|Harris|2010|pages=[https://books.google.com/books?id=erhBPRn_5hgC&pg=PT195 194-195]}}</ref>1973 ರವರೆಗೆ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಪ್ರವಾಸದೊಂದಿಗೆ ಬಂದ ಕೇಶ ವಿನ್ಯಾಸಕಿ ಸುಜಿ ಫ್ಯೂಸ್ಸಿ ಬೋವೀ ಅವರ ಮಲ್ಲೆಟ್ ಅನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದರು.<ref name="IBT">{{cite web |first=Christopher |last=Zara |date=17 January 2016 |title=The Story Behind David Bowie's Ziggy Stardust Haircut, A Radical Red Revolution |website=[[International Business Times]] |url=https://www.ibtimes.com/story-behind-david-bowies-ziggy-stardust-haircut-radical-red-revolution-2268718 |access-date=8 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160121011607/https://www.ibtimes.com/story-behind-david-bowies-ziggy-stardust-haircut-radical-red-revolution-2268718 |archive-date=21 January 2016 |url-status=live}}</ref> ಜನವರಿ 1972 ರಲ್ಲಿ ಫಸ್ಸಿ ಮೊದಲು ಬೋವೀ ಅವರ ಕೂದಲನ್ನು ಈ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಕತ್ತರಿಸಿದರು,<ref name="lab">{{cite web |title=Celebrating David Bowie And The Beckenham Arts Lab |date=26 November 2001 |website=davidbowie.com |url=https://www.davidbowie.com/2001/2001/03/25/celebrating-david-bowie-and-the-beckenham-arts-lab |access-date=2 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602013332/https://www.davidbowie.com/2001/2001/03/25/celebrating-david-bowie-and-the-beckenham-arts-lab |archive-date=2 June 2021 |url-status=live |quote=Bowie: 'Schwartzkopf red was the colour. I had [Fussey] cut my hair short in early January 1972. No dye. Layed flatish. I believe that it went red and stood up between the 20th and 25th of January 1972.'}}</ref> ಮತ್ತು ಬೋವೀಯವರ ಕೂದಲಿನ ಮಾದರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಬಣ್ಣ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದ ನಂತರ, ಅದಕ್ಕೆ ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣ ಬಳಿದರು;<ref name="IBT"/> ಬೋವೀ ಬಣ್ಣವು "ಶ್ವಾರ್ಟ್ಜ್‌ಕೋಫ್ ಕೆಂಪು" ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref name="lab"/> ಆ ಬಣ್ಣವು 30 ಪರಿಮಾಣದ ಪೆರಾಕ್ಸೈಡ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಇದು ಬೋವೀಯವರ ಕೂದಲಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಉತ್ತೇಜನವನ್ನು ನೀಡಿತು, ಆದರೆ ಫ್ಯೂಸಿ ನಂತರ ಗಾರ್ಡ್ ಎಂಬ ತಲೆಹೊಟ್ಟು ವಿರೋಧಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ ಅದನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿಸಲು ಮತ್ತು ನೇರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು.<ref name="Fearon">{{cite web |first=Faye |last=Fearon |date=21 March 2020 |title=In praise of David Bowie's iconic Ziggy Stardust haircut |website=[[GQ]] |url=https://www.gq-magazine.co.uk/grooming/article/david-bowie-hair |access-date=18 June 2021 |archive-date=24 March 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200324004156/https://www.gq-magazine.co.uk/grooming/article/david-bowie-hair |url-status=live}}</ref> ೧೯೯೩ ರಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಸ್ವತಃ ಹೇಳಿದಂತೆ, "ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಷೌರವು ಎಂಬತ್ತರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಹೇರ್ ಡ್ರೆಸ್ಸಿಂಗ್‌ಗೆ [ಜಿಗ್ಗಿ ಕಟ್] ಆಯಿತು. ಕೇವಲ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಆಕರ್ಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಎರಡೂ ಲಿಂಗಗಳಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿತು." ಎಂದು 1993 ರಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಸ್ವತಃ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಜನಪ್ರಿಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿತು.<ref name="hair">{{cite web |url=http://www.5years.com/costume3.htm |title=The Ziggy Stardust Haircut |date=2018 |website=The Ziggy Stardust Companion |access-date=29 May 2020}} </ref> ===ಉಡುಪು=== {{Multiple image <!-- Layout parameters --> | align = right | direction = horizontal | width = <!-- displayed width of each image in pixels (an integer, omit "px" suffix); overrides "width[n]"s below --> | total_width = 280 <!--image 1--> | image1 = David Bowie's Outfit - Rock and Roll Hall of Fame (2014-12-30 13.10.05 by Sam Howzit).jpg | width1 = <!-- displayed width of image; overridden by "width" above --> <!--image 2--> | image2 = David Bowie's Outfit - Rock and Roll Hall of Fame (2014-12-30 13.10.11 by Sam Howzit).jpg | width2 = <!-- displayed width of image; overridden by "width" above --> <!-- Footer --> | footer = Stage outfits for Ziggy Stardust designed by Freddie Burretti in 1972 }} ಉದ್ದ ಮತ್ತು ತೆಳ್ಳಗಿನ, ಜಿಗ್ಗಿ ಆಕರ್ಷಕ ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು, ಆಗಾಗ್ಗೆ ಉಬ್ಬಿದ ಕಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಭುಜಗಳು ಮತ್ತು ತೆರೆದ ಎದೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.<ref name="Tony"/> ''ದಿ ರೈಸ್ ಅಂಡ್ ಫಾಲ್ ಆಫ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅಂಡ್ ದಿ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಮಾರ್ಸ್'' ನ ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿ, ಬೋವೀ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಸಿರು ಸೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು, ಇದನ್ನು ಅವರ ದರ್ಜಿ ಸ್ನೇಹಿತ ಫ್ರೆಡ್ಡಿ ಬುರೆಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಹೊಲಿಗೆಗಾರ್ತಿ ಸ್ಯೂ ಫ್ರಾಸ್ಟ್ ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಜ್ಯಾಮಿತೀಯ-ಮಾದರಿಯ ಬಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಬಾಂಬರ್ ಜಾಕೆಟ್ ಮತ್ತು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಕಫ್ಡ್ ಪ್ಯಾಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಟಾನ್ ಮಿಲ್ಲರ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಮೊಣಕಾಲಿನ ಎತ್ತರದ, ಲೇಸ್-ಅಪ್ ಬೂಟ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಬೋವೀ ಅವರ ಬ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಬ್ಯಾಂಡ್ ದಿ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಮಾರ್ಸ್ ಗಾಗಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು;<ref name="Gorman"/> ಆರಂಭಿಕ ಲೈವ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದ ಈ ವೇಷಭೂಷಣಗಳು ಸ್ಟಾನ್ಲಿ ಕುಬ್ರಿಕ್ ಅವರ 1971 ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ಎ ಕ್ಲಾಕ್‌ವರ್ಕ್ ಆರೆಂಜ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)'' ನಲ್ಲಿ ಡ್ರೂಗ್ಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ವೇಷಭೂಷಣಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿವೆ. ಬೋವೀ ವಿವರಿಸಿದರು, "ನಾನು ಆ ''ಕ್ಲಾಕ್‌ವರ್ಕ್ ಆರೆಂಜ್'' ಬಟ್ಟೆಗಳ ಗಡಸುತನ ಮತ್ತು ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸಿದ್ದೆ - ದೊಡ್ಡ ಬೂಟುಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಡ್‌ಪೀಸ್ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಸಿದ ಪ್ಯಾಂಟ್ - ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಹಾಸ್ಯಾಸ್ಪದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಲು. ಇದು ದಾದಾ ವಿಷಯವಾಗಿತ್ತು - ಲಿಬರ್ಟಿ (ಡಿಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಸ್ಟೋರ್) ಬಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ತೀವ್ರವಾದ ಅಲ್ಟ್ರಾವಯಲೆನ್ಸ್." ಅವರ ಹಸಿರು ಸೂಟ್ ಜೊತೆಗೆ, ಆರಂಭಿಕ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ಬೋವೀ ಅವರ ವೇಷಭೂಷಣಗಳು ಹಿಂಡು-ಮಾದರಿಯ ಜಾಕೆಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬಿಳಿ ಸ್ಯಾಟಿನ್ ಪ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತು ಅವರು ''ಟಾಪ್ ಆಫ್ ದಿ ಪಾಪ್ಸ್'' ನಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದ ಬಹು-ಬಣ್ಣದ [[ಜಂಪ್‌ಸೂಟ್]] ಆಗಿದ್ದವು.<ref>{{harvp|Pegg|2016|loc="The Ziggy Stardust Tour (UK)" in chapt. ''Live''}}</ref> ಆಗಸ್ಟ್ 1972 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಬೋವೀ ಜಿಗ್ಗಿ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಕನ್ಸೈ ಯಮಮೊಟೊ ಅವರ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ವೇದಿಕೆಯ ಉಡುಪುಗಳಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರು,<ref name="Gorman"/> ಯಮಮೊಟೊ ಅವರ ಸ್ಟೈಲಿಸ್ಟ್ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಯಸುಕೊ ಹಯಾಶಿ ಅವರಿಗೆ ಎರವಲು ನೀಡಿದ್ದರು.<ref name="Ferrier">{{cite web |first=Morwenna |last=Ferrier |date=11 January 2016 |title=David Bowie: five defining looks – in pictures |website=[[The Guardian]] |url=https://www.theguardian.com/fashion/gallery/2016/jan/11/david-bowie-key-looks-pictures |access-date=2 June 2021 }}</ref><ref name="Panisch">{{cite web |url=https://www.out.com/entertainment/music/2014/02/18/5-things-we-learned-david-bowie%E2%80%99s-costume-designer|title=5 Things We Learned From Kansai Yamamoto, David Bowie's Costume Designer |last=Panisch |first=Alex |date=2016 |website=Out |publisher=Pride Media |access-date=29 May 2020}}</ref> ಬೋವೀ 1973 ರ ಯುಕೆ ಪ್ರವಾಸದ ವೇಷಭೂಷಣವನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲು ಯಮಮೊಟೊಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಅಲ್ಲಾದ್ದೀನ್ ಸೇನ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗಾಗಿ ಯುಎಸ್ ಪ್ರವಾಸದ ವೇಷಭೂಷಣವನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿದರು.<ref name="Thian"/> ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್‌ಗಾಗಿ ಯಮಮೊಟೊ ಏಳು ವೇಷಭೂಷಣಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |url=https://www.thecut.com/2018/02/kansai-yamamoto-on-dressing-david-bowie-as-ziggy-stardust.html |title=Dressing David Bowie As 'Ziggy Stardust' |last=Dellas |first=Mary |date=2018 |website=The Cut |publisher=Vox Media, Inc. |access-date=29 May 2020}} </ref> ಏಪ್ರಿಲ್ 1973 ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಬೋವೀಗೆ ನೀಡಿದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ "ಡೇವಿಡ್ ಬೋವೀ" ಎಂದು ಬರೆದಿರುವ ಬಿಳಿ ನಿಲುವಂಗಿ, ನೆಲದ ಉದ್ದದ ಗಾಜಿನ ಮಣಿಗಳ ಅಂಚಿನೊಂದಿಗೆ ನೇತುಹಾಕಲಾದ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಲಿಯೋಟರ್ಡ್, ಪಟ್ಟೆಯುಳ್ಳ ಸ್ಪ್ಯಾಂಡೆಕ್ಸ್ ಬಾಡಿಸ್ಟಾಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಲೋಯಿಂಕ್ಲೋತ್ ಅನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲು ಹರಿದು ಹಾಕಬಹುದಾದ ಬಹು-ಬಣ್ಣದ ಕಿಮೋನೊ ಸೇರಿವೆ.<ref name="Pegg 1973 tour">{{harvp|Pegg|2016|loc="The 1973 Ziggy Stardust Tour (aka The Aladdin Sane Tour)" in chapt. ''Live''}}</ref> ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್‌ಗಾಗಿ ಯಮಮೊಟೊ ಏಳು ವೇಷಭೂಷಣಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Thian"/><ref name="Panisch"/> ===ಮೇಕಪ್=== [[File:Kabuki-makeup.PNG|upright|thumb|ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಪಾನೀಸ್ [[ಕಬುಕಿ]] ಮೇಕಪ್‌ನ ಉದಾಹರಣೆ]] ಆ ಪಾತ್ರವು ಮಸುಕಾದ ಚರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಬೋವೀ ಇದನ್ನು "ಹಿಮ-ಬಿಳಿ ಕಂದು" ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{harvp|Pegg|2016|p=573}}</ref> ಯಮಮೊಟೊ ತನ್ನ ಮಾಡೆಲ್‌ಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, <ref name="Gorman"/> ಬೋವೀ 1972 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹುಬ್ಬುಗಳನ್ನು ಬೋಳಿಸಿಕೊಂಡರು, ಇದು ಜಿಗ್ಗಿಯ ಅನ್ಯಲೋಕದ ಮುಖಭಾವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು.<ref>{{harvp|Pegg|2016|loc="The Ziggy Stardust Tour (US)" in chapt. ''Live''}}</ref>ಜಿಗ್ಗಿಯ ಹಣೆಯ ಮೇಲೆ ಮೇಕಪ್ ಕಲಾವಿದ ಪಿಯರೆ ಲಾ ರೋಚೆ ಸೂಚಿಸಿದ ಚಿನ್ನದ "ಆಸ್ಟ್ರಲ್ ಗೋಳ"ವಿತ್ತು (ಅವರು "ಅಲ್ಲಾದೀನ್ ಸೇನ್" ನ ಮುಖಪುಟಕ್ಕಾಗಿ ಬೋವೀಯ ಮುಖಕ್ಕೆ ಮಿಂಚಿನ ಮಿಂಚನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಿದರು).<ref name="Hail"/> ಏಪ್ರಿಲ್ 1973 ರಲ್ಲಿ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಪ್ರವಾಸ ಜಪಾನ್‌ಗೆ ಬಂದಾಗ, ಬೋವೀ ಕಬುಕಿ ರಂಗಭೂಮಿ ತಾರೆ ಬಂದೋ ತಮಸಾಬುರೊ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು, ಅವರು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಪಾನೀಸ್ ಮೇಕಪ್ ತಂತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಿಗೆ ಕಲಿಸಿದರು.<ref name="Pegg 1973 tour"/> 1973 ರ ''ಮಿರಾಬೆಲ್ಲೆ'' ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಯ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ, ಬೋವೀ ತನ್ನ ಮೇಕಪ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ರೋಮ್‌ನ ಅಂಗಡಿಯಿಂದ ಖರೀದಿಸಿದನು ಆದರೆ ತನ್ನ "ಬಿಳಿ ಅಕ್ಕಿ ಪುಡಿಯನ್ನು" "ಟೋಕಿಯೊದ ವೂಲ್‌ವರ್ತ್ಸ್ (ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್) ಸಮಾನ ವಸ್ತುದಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಂಡನು ಎಂದು ಲಾ ರೋಚೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಬೋವೀ ಗೋಳಕ್ಕಾಗಿ "ಕೇಕ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ಚಿನ್ನದ ಬೇಸ್" ಅನ್ನು ಬಳಸಿದನು ಮತ್ತು ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾಗಿ "ಆ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತವನ್ನು ಸಣ್ಣ ಚಿನ್ನದ ರೈನ್‌ಸ್ಟೋನ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ, ರೆಪ್ಪೆಗೂದಲು ಅಂಟುಗಳಿಂದ ಅಂಟಿಸುತ್ತಿದ್ದನು".<ref name="Hail"/> 1973 ರಲ್ಲಿ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅವಧಿಯ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ, ಬೋವೀ ಪ್ರತಿ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಗೂ ಮೊದಲು ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ತನ್ನ ಮೇಕಪ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="Hail"/> ಲಾ ರೋಚೆ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಗಳಿಗಾಗಿ, ಬೋವೀ ಅವರ ಕೆನ್ನೆ ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ಸಣ್ಣ ಮಿಂಚಿನ ಗೆರೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು.<ref name="Style">Archived from {{cite web |url=http://www.oocities.org/le_beat_route/bowie1.html|title=David Bowie, Ziggy Stardust Style |date=2009 |website=The Blitz Kids |access-date=29 May 2020}}</ref> ==ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಭಾವ== {{quote box |width=30%|align=right|style=padding:8px; |quote="'ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್' ನನ್ನ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದಾಗ ನನಗೆ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ನಾನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ರಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್ ಅನ್ನು ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ."<ref>{{cite magazine |title=500 Greatest Songs of All Time |url=https://www.rollingstone.com/music/music-lists/500-greatest-songs-of-all-time-151127/david-bowie-ziggy-stardust-54983/ |magazine=[[Rolling Stone]] |access-date=28 March 2020 |date=7 April 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190811001700/https://www.rollingstone.com/music/music-lists/500-greatest-songs-of-all-time-151127/david-bowie-ziggy-stardust-54983/ |archive-date=11 August 2019 |url-status=live }}</ref>|source=– ಡೇವಿಡ್ ಬೋವೀ, '''''ರೋಲಿಂಗ್ ಸ್ಟೋನ್''''' ಜೊತೆಗಿನ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ}} ''ಅಲ್ಲಾದ್ದೀನ್ ಸೇನ್'' ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನಂತರ ಮೇ 1973 ರಲ್ಲಿ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಪ್ರವಾಸದ ಕೊನೆಯ ಹಂತಕ್ಕಾಗಿ ಬೋವೀ ಬ್ರಿಟನ್‌ಗೆ ಮರಳುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಕದ ಹಿಂದೆ [[ದಿ ಬೀಟಲ್ಸ್]] ನಂತರದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್ ಆಗಿದ್ದರು,<ref>{{cite video |people=James Hale (director)|date=2012 |title=David Bowie and the Story of Ziggy Stardust |medium=Documentary |publisher=[[BBC]] |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/b01k0y0n }}</ref> ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿ ಮತ್ತು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾರಾಟದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ.<ref>{{harvp|Zanetta|Edwards|1986|page=[https://archive.org/details/stardustdavidbow00edwa/page/208/mode/2up 208]}}</ref><ref>{{harvp|Hendler|2020|pages=[https://books.google.com/books?id=o4vEDwAAQBAJ&pg=PT11 11-12]}}</ref> ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬೋವೀಗೆ ಜನಸಮೂಹದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಬೀಟಲ್‌ಮೇನಿಯಾಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಲಾಗಿದೆ.,<ref>{{cite web |first=Tom |last=Howard |date=11 January 2016 |title=Starman! – The Story Of Bowie's Ziggy Stardust |website=[[NME]] |url=https://www.nme.com/blogs/nme-blogs/star-man-the-story-of-bowies-ziggy-stardust-763290 |access-date=18 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161202012311/https://www.nme.com/blogs/nme-blogs/star-man-the-story-of-bowies-ziggy-stardust-763290 |archive-date=2 December 2016 |url-status=live}}</ref> ಮತ್ತು "ಜಿಗ್ಗಿಮೇನಿಯಾ" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರದ ತಾರಾಪಟ್ಟ.<ref>{{cite web |first=Jon |last=Savage |date=9 March 2013 |title=When Bowie met Burroughs |website=[[The Guardian]] |url=https://www.theguardian.com/music/2013/mar/09/david-bowie-william-burroughs |access-date=22 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510010853/https://www.theguardian.com/music/2013/mar/09/david-bowie-william-burroughs |archive-date=10 May 2021 |url-status=live}}</ref><ref name="Light"/> ''ರೋಲಿಂಗ್ ಸ್ಟೋನ್'' ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್‌ನನ್ನು "ಅಂತಿಮ ರಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್" ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದೆ: "ಅವರು ಒಬ್ಬ ಕಾಡು, ಭೋಗವಾದಿ ವ್ಯಕ್ತಿ... ಆದರೆ ಅವರ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿ ಸಂವಹಿಸುತ್ತದೆ".<ref name="Light">{{cite web |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/ziggy-stardust-how-bowie-created-the-alter-ego-that-changed-rock-55254/ |title='Ziggy Stardust': How Bowie Created the Alter Ego That Changed Rock |last=Light |first=Alan |date=2016 |website=[[Rolling Stone (magazine)|Rolling Stone]] |access-date=29 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210524120349/https://www.rollingstone.com/music/music-news/ziggy-stardust-how-bowie-created-the-alter-ego-that-changed-rock-55254/ |archive-date=24 May 2021 |url-status=live}}</ref> ಗ್ಲಾಮ್ ರಾಕ್ ಪ್ರಕಾರ ಮತ್ತು ಫ್ಯಾಷನ್ ಅಲೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದು,<ref>{{harvp|Bowie|1980|page=31}}</ref> ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ರಾಕ್ ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಮಾರೂಪದ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದರು.<ref name="Harrington"/>ಮತ್ತು ಪಾಪ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ.<ref>{{cite web |first=Paul |last=Donoughue |date=11 January 2016 |title=David Bowie: The many faces of the glam rock icon |website=[[ABC News (Australia)|ABC News]] |url=https://www.abc.net.au/news/2016-01-11/david-bowie-many-faces-of-glam-rock-icon/7081990 |access-date=18 June 2021 }}</ref> ''ದಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಪೋಸ್ಟ್' "ಅವರು ಗ್ಲಾಮ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅದರ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಮಾದರಿಯೂ ಆಗಿದ್ದರು" ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Harrington">{{cite news |first=Richard |last=Harrington |date=9 June 2009 |title=30 Years On, 'Ziggy Stardust' Rises Again |newspaper=[[The Washington Post]] |url=https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/style/2002/06/09/30-years-on-ziggy-stardust-rises-again/cf9262e4-ad44-4749-8d56-6d922d7bf5ae/ |access-date=10 September 2020}}</ref> ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ 1970 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮಲ್ಲೆಟ್ (ಕೇಶವಿನ್ಯಾಸ) ಅನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು, ಆದರೂ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆ ಕೇಶವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಹೆಸರಿರಲಿಲ್ಲ.<ref>{{cite web |first=Oliver |last=Lunn |title=A Brief History of the Mullet |website=[[Dazed]] |date=17 June 2019 |url=https://www.dazeddigital.com/beauty/head/article/44884/1/mullet-subculture-hair-history |access-date=18 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190618165047/https://www.dazeddigital.com/beauty/head/article/44884/1/mullet-subculture-hair-history |archive-date=18 June 2019 |url-status=live}}</ref> "ಜಿಗ್ಗಿ" ಕಟ್ "ಯುಗ-ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವ ಅಂದಗೊಳಿಸುವ ಬದಲಾವಣೆ"ಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿತು ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪುರುಷರಿಗೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ, ಉದ್ದನೆಯ ಹೇರ್ಕಟ್‌ಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಫ್ಯಾಷನ್‌ಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಎರಡೂ ಲಿಂಗಗಳಿಗೂ ಸಹ ಹೊಂದಿತ್ತು. "ಜಿಗ್ಗಿ" ಕಟ್ "ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದಪ್ಪ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಟೈಲಿಶ್ ಹೇರ್ಕಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ, ಅದು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರಿ ಕೆಳಗೆ ಹಾರಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಮಲ್ಲೆಟ್ - ಆದರೆ ಮಲ್ಲೆಟ್ ಗಿಂತ ತಂಪಾಗಿತ್ತು - ಮುಕ್ತಾಯಕ್ಕೆ" ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Fearon"/> ==ನಿವೃತ್ತಿ== ಜುಲೈ 1973 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಬೋವೀ 18 ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಜಿಗ್ಗಿ ಆಗಿ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="Pegg 1973 tour"/> ತನ್ನ ಪ್ರವಾಸ ಜೀವನದ ತೀವ್ರ ಸ್ವರೂಪದಿಂದಾಗಿ, ಜಿಗ್ಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ತನ್ನದೇ ಆದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ವಿವೇಕದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಬೋವೀ ಭಾವಿಸಿದನು; ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಅದೇ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ನಂತರ, ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ವೇದಿಕೆಯ ಹೊರಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಪಾತ್ರದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವುದು ಅವನಿಗೆ ಕಷ್ಟಕರವಾಯಿತು.{{efn|Bowie: "ಆ ಪಾತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಹಗಲು ರಾತ್ರಿ ಗೀಳಾಗುವುದು ತುಂಬಾ ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು. ನಾನು ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಆದೆ. ಡೇವಿಡ್ ಬೋವೀ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಿಟಕಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದರು. ನಾನು ಮೆಸ್ಸೀಯ ಎಂದು ಎಲ್ಲರೂ ನನಗೆ ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು... ನಾನು ಹತಾಶವಾಗಿ ಫ್ಯಾಂಟಸಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದುಹೋದೆ."<ref>{{cite magazine |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/david-bowie-7-wild-quotes-from-the-station-to-station-era-231332/ |title=David Bowie: 7 Wild Quotes From the 'Station to Station' Era |last=Greene |first=Andy |date=2016 |magazine=[[Rolling Stone]] |access-date=29 May 2020}}</ref> "ನನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿತು... ಜಿಗ್ಗಿಯನ್ನೂ ಸಂದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದು ಉತ್ತಮ ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸಿದೆ. ಅವನನ್ನು ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಏಕೆ ಬಿಡಬೇಕು? ಹಿಂತಿರುಗಿ ನೋಡಿದಾಗ ಅದು ತುಂಬಾ ಅಸಂಬದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಅದು ತುಂಬಾ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಯಿತು. ನನ್ನ ವಿವೇಕದ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅನುಮಾನಗಳಿದ್ದವು."<ref name="Goodbye">{{cite magazine |first=Allan |last=Jones |date=29 October 1977 |title=Goodbye To Ziggy And All That |magazine=[[Melody Maker]] |url=http://www.bowiegoldenyears.com/press/77-10-29-melody-maker.html |via=Bowie Golden Years |access-date=13 September 2020 |archive-date=14 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211014170808/http://www.bowiegoldenyears.com/press/77-10-29-melody-maker.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{harvp|Jones|2012|page=[https://books.google.com/books?id=6Xx5PsCeS0kC&pg=PA171 171]}}</ref> }} ಬೋವೀ ಕೂಡ ಸೃಜನಶೀಲ ಬೇಸರದ ಹಂತವನ್ನು ತಲುಪಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಅದೇ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಜಿಗ್ಗಿಯನ್ನು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದನು. {{efn|ಬೋವೀ: "ನನಗೆ [ಜಿಗ್ಗಿ] ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಮಜಾ ಸಿಕ್ಕಿತು... ಆದರೆ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಪ್ರದರ್ಶನವು ಉತ್ತುಂಗಕ್ಕೇರಿತು. ನಾನು ಮತ್ತೆ ಅದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸಿತು... ನಾನು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಕೆಲಸದಿಂದ ಬೇಸತ್ತಿದ್ದರೆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಅದನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಬಹಳ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವೇ?"<ref>{{harvp|Miles|1980|page=[https://books.google.com/books?id=wNeaAwAAQBAJ&pg=PT54 54]}}</ref>}} ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿವೃತ್ತಿಗೊಳಿಸುವ ಅವರ ನಿರ್ಧಾರದ ಹಿಂದೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕಾರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು: ಬೋವೀ ಅವರ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಕಂಪನಿ RCA ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ 1972 ಮತ್ತು 1973 ರ ಪ್ರವಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಅವರ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯು $300,000 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಖರ್ಚು ಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ ಮತ್ತು US ನಲ್ಲಿ ನಿರಾಶಾದಾಯಕ ದಾಖಲೆಯ ಮಾರಾಟದಿಂದಾಗಿ ಮೂರನೇ ದೊಡ್ಡ US ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತು.<ref name="Pegg 1973 tour"/> ಜುಲೈ 3, 1973 ರಂದು [[ಲಂಡನ್‌]]ನ ಹ್ಯಾಮರ್‌ಸ್ಮಿತ್ ಓಡಿಯನ್ ನಲ್ಲಿ 3,500 ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೇರ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅವರನ್ನು ನಿವೃತ್ತಿಗೊಳಿಸಿದರು. ಈ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ 18 ಹಾಡುಗಳ ಸೆಟ್ ಇತ್ತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಜೆಫ್ ಬೆಕ್ "ದಿ ಜೀನ್ ಜಿನೀ" ಮತ್ತು ದಿ ಬೀಟಲ್ಸ್‌ನ "ಲವ್ ಮಿ ಡು" ಹಾಡಿನ ಮಿಶ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗೆ ಸೇರಿದರು.<ref name="ultimate">{{cite web |url=https://ultimateclassicrock.com/david-bowie-last-ziggy-stardust/ |title=When David Bowie Abruptly Retired Ziggy Stardust |last=Gallucci|first=Michael|date=2016|website=Ultimate Classic Rock|publisher=Townsquare Media, Inc. |access-date=29 May 2020}}</ref> ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಯ ಅಂತಿಮ ಗೀತೆ "ರಾಕ್ 'ಎನ್' ರೋಲ್ ಸುಸೈಡ್" ಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮೊದಲು,<ref name="OUP">{{cite web |first=David E. |last=James |date=13 February 2016 |title=The many deaths of David Bowie |website=OUPBlog |publisher=[[Oxford University Press]] |url=https://blog.oup.com/2016/02/david-bowie-death-motif/ |access-date=13 September 2020}}</ref> "ಈ ಪ್ರವಾಸದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ, ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದರ್ಶನವು ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಪ್ರವಾಸದ ಕೊನೆಯ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ನಾವು ಎಂದಿಗೂ ಮಾಡುವ ಕೊನೆಯ ಪ್ರದರ್ಶನವೂ ಆಗಿದೆ" ಎಂದು ಬೋವೀ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಇದನ್ನು ಬೋವೀ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿವೃತ್ತರಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಂಡವು, ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಧ್ಯಮ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದು ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಸ್ ಬ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಬ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಸ್ಪೈಡರ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="ultimate"/><ref>{{cite magazine |first=Andy |last=Greene |date=22 November 2012 |title=Flashback: Ziggy Stardust Commits 'Rock and Roll Suicide' at Final Gig |magazine=[[Rolling Stone]] |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/flashback-ziggy-stardust-commits-rock-and-roll-suicide-at-final-gig-53974/ |access-date=14 September 2020}}</ref> ಅಂತಿಮ ಜಿಗ್ಗಿ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಯನ್ನು '''ಡಿ. ಎ. ಪೆನ್ನೆಬೇಕರ್''' ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿದರು ಮತ್ತು 1979 ರಲ್ಲಿ ''ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅಂಡ್ ದಿ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಮಾರ್ಸ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)'' ಎಂಬ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು.<ref name="OUP"/> ಮತ್ತು ''ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್: ದಿ ಮೋಷನ್ ಪಿಕ್ಚರ್'' ಲೈವ್ ಆಲ್ಬಮ್‌ನ ಆಡಿಯೋ (1983 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು).<ref>{{harvp|Pegg|2016|loc="Ziggy Stardust: The Motion Picture" in chapt. ''The Albums''.}}</ref> ==ಪರಂಪರೆ== [[File:This marks the location of the cover photograph for the iconic David Bowie album 'The Rise and Fall of Ziggy Stardust and the Spiders From Mars'. Ziggy Stardust 1972.jpg|upright|thumb|ಬೋವೀ ಅವರ ಆಲ್ಬಮ್ ಕವರ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಹೆಡ್ಡನ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಫಲಕ]] ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಬೋವೀ ಅವರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸೃಷ್ಟಿ ಎಂದು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="Harrington" /><ref>{{cite web |title=David Bowie |website=[[Ultimate Classic Rock]] |url=https://ultimateclassicrock.com/tags/david-bowie/ |access-date=10 September 2020}}</ref> ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ ಹೆಡ್ಡನ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಯಾನ್ ವಾರ್ಡ್ ಅವರು "ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್" ಆಲ್ಬಮ್ ಕವರ್ ಛಾಯಾಚಿತ್ರವನ್ನು ತೆಗೆದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕ್ರೌನ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಒಂದು ಫಲಕವನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಿತು.<ref name="Site">{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/av/entertainment-arts-17521244/site-of-ziggy-stardust-album-cover-shoot-marked-with-plaque |title=Site of Ziggy Stardust album cover shoot marked with plaque |last=Sillito |first=David |date=2012 |website=[[BBC News Online]] |access-date=29 May 2020}}</ref> ಅನಾವರಣ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಮೂಲ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಸದಸ್ಯರು ವುಡಿ ವುಡ್‌ಮನ್ಸೆ ಮತ್ತು ಟ್ರೆವರ್ ಬೋಲ್ಡರ್ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಗ್ಯಾರಿ ಕೆಂಪ್ ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಿದರು.<ref name="Press">{{cite web |author=Press Association |title=David Bowie's Ziggy Stardust album marked with blue plaque |url=https://www.theguardian.com/music/2012/mar/27/david-bowie-ziggy-stardust-blue-plaque |work=The Guardian |date=27 March 2012 |access-date=18 September 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170922002611/https://www.theguardian.com/music/2012/mar/27/david-bowie-ziggy-stardust-blue-plaque |archive-date=22 September 2017 }}</ref> ಈ ಫಲಕವು ಕ್ರೌನ್ ಎಸ್ಟೇಟ್‌ನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೊದಲನೆಯದು ಮತ್ತು ಇದು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ದೇಶದಲ್ಲಿನ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಫಲಕಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.<ref name="Site"/> 2018 ರಲ್ಲಿ, ಡೇವಿಡ್ ಬೋವೀ ಪ್ರತಿಮೆ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಆಗಿ ತನ್ನ ಕಿರಿಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಬೋವೀಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಐಲ್ಸ್‌ಬರಿ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಬೋವೀ 1972 ರಲ್ಲಿ ಈ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು.<ref>{{Cite magazine |first=Anna |last=Gaca |date=27 March 2018 |title=David Bowie Statue Unveiled in English Town Where Ziggy Stardust Debuted |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |url=https://www.billboard.com/articles/news/8262345/david-bowie-statue-unveiled-england-ziggy-stardust |access-date=2 June 2021}}</ref><ref name="BBC unveil">{{cite news |date=25 March 2018 |title=Musical David Bowie statue unveiled in Aylesbury |website=[[BBC News Online|BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/uk-england-beds-bucks-herts-43513296 |access-date=2 June 2021 }}</ref> ಈ ಪ್ರತಿಮೆಯು ಐಲೆಸ್‌ಬರಿಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಚೌಕದಲ್ಲಿದೆ,<ref name="BBC unveil"/> "ದಿ ರೈಸ್ ಅಂಡ್ ಫಾಲ್ ಆಫ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅಂಡ್ ದಿ ಸ್ಪೈಡರ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಮಾರ್ಸ್" ಆಲ್ಬಮ್‌ನ ಆರಂಭಿಕ ಗೀತೆಯಾದ "ಫೈವ್ ಇಯರ್ಸ್ (ಡೇವಿಡ್ ಬೋವಿ ಹಾಡು)" ನಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |date=27 October 2016 |title=Aylesbury's David Bowie statue 'will sing on the hour' |website=[[BBC News Online|BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/uk-england-beds-bucks-herts-37787626 |access-date=2 June 2021 }}</ref> 2015 ರಲ್ಲಿ, ಆಫ್ರಿಕನ್ ಚಿಟ್ಟೆ ಪ್ರಭೇದಕ್ಕೆ "ಬೈಸಿಕ್ಲಸ್ ಸಿಗಿಯುಸ್ಸಿಡೋರಮ್" ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು ಏಕೆಂದರೆ ಅದು "ಆಕರ್ಷಕ" ನೋಟವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.<ref name="BrattströmAduse-Poku2016">{{cite journal|last1=Brattström|first1=Oskar|last2=Aduse-Poku|first2=Kwaku|last3=Collins|first3=Steve C.|last4=Di Micco De Santo|first4=Teresa|last5=Brakefield|first5=Paul M.|title=Revision of theBicyclus sciathisspecies group (Lepidoptera: Nymphalidae) with descriptions of four new species and corrected distributional records|journal=[[Systematic Entomology]]|volume=41|issue=1|year=2016|pages=207–228|issn=0307-6970|doi=10.1111/syen.12150|pmid=27076698 |pmc=4810357 |bibcode=2016SysEn..41..207B }}</ref> (''ಸಿಗಿಯುಸ್ಸಿಡೋರಮ್'' ಎಂಬುದು "ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್" ನ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅನುವಾದವಾಗಿದೆ.)<ref>{{harvp|Pegg|2016|loc="And Many Other Last Names" in chapt. ''Aprocrypha and Miscellany''.}}</ref> ==ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ== ===ಸಂಗೀತ=== *1978 ರ ಸೈಬರ್‌ಪಂಕ್ ರಾಕ್ ಒಪೆರಾ ''ಸ್ಟಾರ್‌ಮೇನಿಯಾ (ಸಂಗೀತ)'' ಜಿಗ್ಗಿ ಎಂಬ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. *ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಕ್ ಬ್ಯಾಂಡ್ [[ಡೆಫ್ ಲೆಪ್ಪಾರ್ಡ್]] ತಮ್ಮ 1987 ರ ಆಲ್ಬಮ್ ''ಹಿಸ್ಟೀರಿಯಾ (ಡೆಫ್ ಲೆಪ್ಪಾರ್ಡ್ ಆಲ್ಬಮ್)'' ನಲ್ಲಿ ''ರಾಕೆಟ್'' ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಈ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. *ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಗೈಲೀನ್ ಟೈಡರ್ "ಆಹ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ (ವರ್ ಬ್ಲೆವ್ ಡು ಅವ್?)" ("ಆಹ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್, ವಾಟ್ ಬಿಕಮ್ ಆಫ್ ಯು?") ಎಂಬ ಹಾಡನ್ನು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಿದೆ.,<ref name="Miscellany">{{harvp|Pegg|2016|loc="Don't Think You Knew You Were In This Song" in chapt. ''Aprocrypha and Miscellany''.}}</ref> 1990 ರ ಅವರ ಆಲ್ಬಮ್ ''ಗೈಲೀನ್ ಟೈಡರ್ (ಆಲ್ಬಮ್)'' ನ ಮರು-ಬಿಡುಗಡೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. *ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಹಲವಾರು ಪಾಪ್ ಐಕಾನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು ಮಾರ್ಕ್ ಆಲ್ಮಂಡ್ ಅವರ 1995 ರ ಸಿಂಗಲ್ "ಅಡೋರ್ಡ್ ಅಂಡ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ಲೋರ್ಡ್" ಗಾಗಿ ವೀಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ನಂತರದ ಸಿಂಗಲ್ "ದಿ ಐಡಲ್" ನ ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು.<ref name="Miscellany"/> *ಮರ್ಲಿನ್ ಮ್ಯಾನ್ಸನ್ ಅವರ 1998 ರ ಆಲ್ಬಂ ''ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಅನಿಮಲ್ಸ್'' ನ ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ''ಒಮೇಗಾ'' ಪಾತ್ರವು ಸೌಂದರ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಕಥೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite web |url=https://www.revolvermag.com/music/mechanical-animals-10-things-you-didnt-know-marilyn-mansons-great-glam-album |title='Mechanical Animals': 10 Things You Didn't Know Marilyn [sic] Manson's Great Glam Album |last=Wiederhorn |first=John |date=2018 |website=Revolver Mag |publisher=Project M Group LLC |access-date=29 May 2020}}</ref> *ಬಾಯ್ ಜಾರ್ಜ್ ರ 2008 ರ ಸಿಂಗಲ್ "ಯೆಸ್ ವಿ ಕ್ಯಾನ್" ಗಾಗಿ ಜಿಗ್ಗಿಯ ಕಾರ್ಟೂನ್ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ವೀಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="Miscellany"/> *ಮ್ಯಾಟ್ ಸೊರಮ್ ಅವರು 2014 ರ ತಮ್ಮ ಆಲ್ಬಮ್ ''ಸ್ಟ್ರಾಟೋಸ್ಪಿಯರ್ (ಮ್ಯಾಟ್ ಸೊರಮ್ ಆಲ್ಬಮ್)'' ನಲ್ಲಿ "ವಾಟ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸೇಸ್" ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಆ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Miscellany"/> *ಬೌಹೌಸ್ (ಬ್ಯಾಂಡ್) ಅವರ 1982 ರ ಆಲ್ಬಮ್ ''ದಿ ಸ್ಕೈಸ್ ಗಾನ್ ಔಟ್'' ನಲ್ಲಿ ''ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ (ಹಾಡು)'' ಹಾಡನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ===ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ=== *1998 ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ವೆಲ್ವೆಟ್ ಗೋಲ್ಡ್‌ಮೈನ್'' ನಲ್ಲಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಪಾಪ್ ತಾರೆ ಬ್ರಿಯಾನ್ ಸ್ಲೇಡ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯುಗದ ಪರ್ಯಾಯ ಮ್ಯಾಕ್ಸ್‌ವೆಲ್ ಡೆಮನ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಅವರನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ,<ref>{{cite news |first=Richard |last=Harrington |date=6 November 1998 |title=Gone Glam Digging |newspaper=[[Washington Post]] |url=https://www.washingtonpost.com/wp-srv/style/movies/reviews/velvetgoldmineharrington.htm |access-date=9 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200909032248/https://www.washingtonpost.com/wp-srv/style/movies/reviews/velvetgoldmineharrington.htm |archive-date=9 September 2020 |url-status=live}}</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ ಬೋವೀ ಆ ಚಿತ್ರದಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.<ref>{{harvp|Pegg|2016|loc="Watch That Man" in chapt. ''Aprocrypha and Miscellany''.}}</ref> *1999 ರ ಹಾಸ್ಯ ವಿಶೇಷ ''ಗೋಲ್ಡನ್ ಇಯರ್ಸ್ (ಟಿವಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ)'' ನಲ್ಲಿ, ರಿಕಿ ಗೆರ್ವೈಸ್ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಆಗಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಭೆಗೆ ಆಗಮಿಸುವ ಕ್ಲೈವ್ ಮೆಡೋಸ್ ಎಂಬ ಬೋವೀ ವೇಷಧಾರಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite web |first=Ramsey |last=Ess |date=29 May 2019 |title=Before The Office, There Was Golden Years |website=[[Vulture.com|Vulture]] |url=https://www.vulture.com/2019/05/the-office-golden-years-ricky-gervais-stephen-merchant.html |access-date=9 September 2020}}</ref> *೨೦೦೭ ರ ಹಾಸ್ಯ ಧಾರಾವಾಹಿ "ಫ್ಲೈಟ್ ಆಫ್ ದಿ ಕಾನ್ಕಾರ್ಡ್ಸ್ (ಟಿವಿ ಸರಣಿ)" ನ ಬೋವೀ (ಫ್ಲೈಟ್ ಆಫ್ ದಿ ಕಾನ್ಕಾರ್ಡ್ಸ್)ದಲ್ಲಿ, ಪಾತ್ರ ಬ್ರೆಟ್ (ಬ್ರೆಟ್ ಮೆಕೆಂಜಿ) ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್‌ನ ಕನಸಿನ ಆವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಬೋವೀ ಅವರ ಹಲವಾರು ಇತರ ಪಾತ್ರಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.<ref>{{cite web |first=Kayla |last=Cobb |date=11 January 2016 |title='Flight Of The Conchords' Gave One Of The Greatest Celebrations Of David Bowie's Life |website=[[Decider.com|Decider]] |url=https://decider.com/2016/01/11/rip-david-bowie-flight-of-the-conchords/ |access-date=9 September 2020}}</ref> *"ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್" ಪಾತ್ರವು ಝ್ಯಾಕ್ ಸ್ನೈಡರ್ ಅವರ ''ವಾಚ್‌ಮೆನ್ (2009 ಚಲನಚಿತ್ರ)'' ನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ವೇಷಭೂಷಣದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.<ref>{{cite book |last1=Pegg |first1=Nicholas |title=The Complete David Bowie |page=620}}</ref> *2021 ರ ಚಲನಚಿತ್ರ "ಕ್ರುಯೆಲ್ಲಾ (ಚಲನಚಿತ್ರ)" ನಲ್ಲಿ "ಆರ್ಟಿ" (ಜಾನ್ ಮೆಕ್‌ಕ್ರಿಯೇ (ನಟ)ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ) ಪಾತ್ರದಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Artie In Cruella: David Bowie Homage Explained |url=https://screenrant.com/cruella-artie-androgynous-david-bowie-homage/ |access-date=September 18, 2021 |website=Screen Rant}}</ref> *ಬಿಗ್ ಲಿಟಲ್ ಲೈಸ್ (ಟಿವಿ ಸರಣಿ) ನ ಸೀಸನ್ 2 ಕಂತು 4 ರಲ್ಲಿ ಜಿಗ್ಗಿ ಪಾತ್ರವು ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಆಗಿ ವೇಷ ಧರಿಸುತ್ತದೆ. ಸೀಸನ್ 1 ಪ್ರೀಮಿಯರ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಿಗ್ಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಡಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಹೆಸರಿನಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite news |title=OVERNIGHTS FEB. 19, 2017 Big Little Lies Season-Premiere Recap: Murder, Mean Girls, and Monterey |url=https://www.vulture.com/2017/02/big-little-lies-recap-season-1-episode-1.html |work=vulture.com}}</ref><ref>{{cite news |title=Big Little Lies Season 2 Episode 4 Review: She Knows |url=https://www.denofgeek.com/tv/big-little-lies-season-2-episode-4-review-she-knows/ |work=[[Den of Geek]]}}</ref> ==ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು== {{notelist}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} ===ಮೂಲಗಳು=== {{refbegin|30em}} *{{cite book |first=David |last=Bowie |others=Compiled by [[Barry Miles]] |title=Bowie In His Own Words |url=https://archive.org/details/inhisownwordsdav0000kerr |location=London |publisher=Omnibus Press |date=1980 |isbn=0860016455 }} *{{cite book|last=Buckley|first=David|year=2005|orig-year=First published 1999|title=Strange Fascination&nbsp;– David Bowie: The Definitive Story|url=https://archive.org/details/strangefascinati0000buck|location=London|publisher=[[Virgin Books]]|isbn=978-0-7535-1002-5}} *{{cite book |first=Michael |last=Campbell |year=2005 |title=Popular music in America: The Beat Goes On |url=https://archive.org/details/popularmusicinam0000camp |publisher=[[Thomson Corporation|Wadsworth/Thomson Learning]] |isbn=0-534-55534-9}} *{{cite book |first=Ian |last=Chapman |date=2020 |title=David Bowie FAQ: All That's Left to Know About Rock's Finest Actor |publisher=[[Rowman & Littlefield]] |isbn=978-1493051403 }} *{{cite book|last=Doggett |first=Peter |author-link=Peter Doggett |year=2012 |title=The Man Who Sold the World: David Bowie and the 1970s |url=https://archive.org/details/manwhosoldworldd0000dogg_z8b1 |location=New York |publisher=[[HarperCollins]] |isbn=978-0-06-202466-4 }} *{{cite book |first=John |last=Harris |date=2010 |title=Hail! Hail! Rock 'n' Roll: The Ultimate Guide to the Music, the Myths and the Madness |publisher=[[Hachette UK]] |isbn=978-0748114863 }} *{{cite book |first=Glenn |last=Hendler |date=2020 |title=David Bowie's Diamond Dogs |publisher=Bloomsbury |location=New York |isbn=978-1501336591 }} *{{cite book |first=Dylan |last=Jones |date=2012 |title=When Ziggy Played Guitar: David Bowie, The Man Who Changed The World |publisher=[[Random House]] |isbn=978-1409052135 }} *{{cite book |first=Michael |last=Luckman |date=2010 |title=Alien Rock: The Rock 'n' Roll Extraterrestrial Connection |publisher=[[Simon and Schuster]] |isbn=978-1-4516-0432-0 }} *{{cite book |first1=Barry |last1=Miles |date=1980 |title=David Bowie Black Book |publisher=Omnibus Press |location=London, New York |isbn=0860018083 }} *{{cite book |first=Tim |last=Morse |date=1998 |title=Classic Rock Stories: The Stories Behind the Greatest Songs of All Time |url=https://archive.org/details/classicrockstori0000mors |publisher=[[St. Martin's Publishing Group]] |isbn=978-1-4299-3750-4 }} *{{cite book |last=Pegg |first=Nicholas |author-link=Nicholas Pegg |year=2016 |title=The Complete David Bowie |edition=7th |publisher=[[Titan Books]] |location=London |isbn=978-1-78565-365-0 }} *{{cite book |last=Philo |first=Simon |date=2018 |title=Glam Rock: Music in Sound and Vision |url=https://archive.org/details/glamrockmusicins0000phil |publisher=[[Rowman & Littlefield]] |isbn=978-1442271487 }} *{{cite book|last=Sandford|first=Christopher|title=Bowie: Loving the Alien|location=London|publisher=Da Capo Press|year=1997|orig-year=1996|isbn=0-306-80854-4|url=https://archive.org/details/bowielovingalien00sand}} *{{cite book |first=Josh |last=Sims |date=1999 |title=Rock Fashion |url=https://archive.org/details/rockfashion0000sims |publisher=Omnibus Press |isbn=071197733X }} *{{cite book |last1=Zanetta |first1=Tony |last2=Edwards |first2=Henry |date=1986 |title=Stardust: The David Bowie Story |url=https://archive.org/details/stardustlifetime0000zane |location=London |publisher=Michael Joseph |isbn=0718125959 }} {{refend}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== *[https://web.archive.org/web/20071023053732/http://www.5years.com/start.htm The ''Ziggy Stardust'' Companion] *[http://www.genesis-publications.com/books/bowie/index.html ''Moonage Daydream: The Life & Times of Ziggy Stardust''] by [[David Bowie]] and [[Mick Rock]] *[https://www.bbc.co.uk/news/av/entertainment-arts-17521244 Ziggy Stardust album cover shoot marked with plaque] at [[BBC News]] {{Interwikineeded}} 20287j89cu6hakdg8w96u5m408xh7fl 0 180597 1428360 1383825 2026-09-16T02:22:45Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428360 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" |- ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:125%;" | ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ |- | colspan="2" style="text-align:center;" | [[File:Тисмениця.jpg|250px]] |- ! ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರು | ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ |- ! ಸ್ಥಳೀಯ ಹೆಸರು | Тисмениця |- ! ವಸತಿ ಪ್ರಕಾರ | ನಗರ |- ! ಚಿತ್ರ ವಿವರಣೆ | ನಮ್ಮ ಲೇಡಿ ಜನನದ ಚರ್ಚ್ |- ! ಧ್ವಜ | [[File:Flag of Tysmenytsia.svg|100px]] |- ! ನಗರದ ಚಿಹ್ನೆ | [[File:Tysmen gerb.gif|100px]] |- ! ದೇಶ | ಉಕ್ರೇನ್ |- ! ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ | ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ |- ! ರೈಯಾನ್ | ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ರೈಯಾನ್ |- ! ಮೊದಲ ಉಲ್ಲೇಖ | 950 |- ! ಮ್ಯಾಗ್ಡೆಬರ್ಗ್ ಹಕ್ಕುಗಳು | 1449 |- ! ಜನಸಂಖ್ಯೆ | 8,958 (2022) |- ! ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ | ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ನಗರ ಹ್ರೋಮಾಡಾ |- ! ನಿರ್ದೇಶಾಂಕಗಳು | 48°54′03″N, 24°50′57″E |} Tysmenytsia (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Тисмениця, [ˈtɪsmenɪtsʲɐ] ⓘ; ಪೋಲಿಷ್: Tyśmienica) ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ರೇಯಾನ್, ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ನಗರ. ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ hromadas ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ Tysmenytsia ಅರ್ಬನ್ hromada ಆಡಳಿತವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.<ref>https://gromada.info/ru/obschina/tysmenycka/</ref> ಜನಸಂಖ್ಯೆ: 8,958 (2022 ಅಂದಾಜು).<ref>http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2022/zb_%D0%A1huselnist.pdf</ref> =ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ= ಈ ನಗರವು ಪ್ರಿಕಾರ್ಪಟ್ಟಿಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾದ ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್‌ಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿ (2001) ಪ್ರಕಾರ ಇದು 9,600 ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ನಗರವು 1891 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ "ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ" ಎಂಬ ತುಪ್ಪಳ ಕಾರ್ಖಾನೆಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಕಾರ್ಖಾನೆಯು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ತುಪ್ಪಳ ಉದ್ಯಮದೊಳಗೆ ನಾಲ್ಕನೇ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಖಾನೆಯಾಗಿತ್ತು. =ಇತಿಹಾಸ= 1143 ರ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾವನ್ನು ಮೊದಲು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. 1449 ರಲ್ಲಿ, ಈ ಗ್ರಾಮವು ಪೋಲೆಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದಾಗ, ಇದು ಪೋಲಿಷ್ ರಾಜ ಕ್ಯಾಸಿಮಿರ್ IV ಜಾಗಿಲ್ಲೋನ್ ಅವರಿಂದ ಮ್ಯಾಗ್ಡೆಬರ್ಗ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ರಾಜಮನೆತನದ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದ್ದು, ಪೋಲಿಷ್ ಹೆಸರನ್ನು ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾ ಎಂದು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ದಕ್ಷಿಣ ಗಡಿಯ ಬಳಿ ಅದರ ಸ್ಥಳವಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾವನ್ನು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವಾಲಾಚಿಯನ್ನರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಸುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರು. 1540 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾದಲ್ಲಿ ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಗೋದಾಮುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/83-7188-325-0</ref> ಬ್ರಾಕ್ಲಾ ವೊಯಿವೊಡೆಶಿಪ್‌ನ ವೊಯಿವೊಡ್, ಮಿಕೊಲಾಜ್ ಪೊಟೊಕಿ ಅವರು ಸ್ಥಳೀಯ ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಪ್ಯಾರಿಷ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಈ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಸ್ಜಿಮನ್ ಒಕೊಲ್ಸ್ಕಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಡೊಮಿನಿಕನ್ ಫ್ರೈಯರ್‌ಗಳು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೆರೆದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾ ಪೊಟೊಕಿ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿತ್ತು, ಅವರು ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು. ಇದು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಕಮ್ಯೂನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಕ್ಕೆ ನೆಲೆಯಾಯಿತು.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Tysmenytsia#cite_ref-4</ref> 1676 ರಲ್ಲಿ ಪೋಲಿಷ್-ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (1672–76) ಡೊಮಿನಿಕನ್ ಮಠವು ನಾಶವಾಯಿತು, 1678 ರಲ್ಲಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1763 ರಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. 1686 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜ ಜಾನ್ III ಸೋಬಿಸ್ಕಿ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು, ಮೊಲ್ಡೊವಾ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಪೋಲಿಷ್ ಸೈನಿಕರಿಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಸೋಬಿಸ್ಕಿ ನಂತರ "ಪಾನ್ಸ್ಕಿ ಡೊಮ್" ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು 1939 ರಲ್ಲಿ ಕೆಡವಲಾಯಿತು. 1759 ರಲ್ಲಿ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾದಲ್ಲಿ ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. 1772 ರಲ್ಲಿ, ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಮೊದಲ ವಿಭಜನೆಯಲ್ಲಿ ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾವನ್ನು ಹ್ಯಾಬ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1918 ರವರೆಗೆ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಗಲಿಷಿಯಾದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತು. ಹಲವಾರು ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟುಹೋದ ಪಟ್ಟಣವು ಹತ್ತಿರದ ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವೊ (ಈಗ ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್) ಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಚಾರ್ಟರ್ ಅನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು. ೧೯೦೦ ರಲ್ಲಿ, ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ಟ್ಲುಮಾಜ್ ಪೊವಿಯಾಟ್‌ನಲ್ಲಿತ್ತು.<ref>{{Cite web |url=http://worsten.org/galicio/tysmienica/weod_tysmienica.htm |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2026-08-22 |archive-date=2006-10-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20061002113943/http://worsten.org/galicio/tysmienica/weod_tysmienica.htm |url-status=dead }}</ref> ಇಂಟರ್‌ಬೆಲ್ಲಮ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾ ಪೋಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಮರಳಿತು, ಮತ್ತು ೧೯೩೯ ರ ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಆಕ್ರಮಣದವರೆಗೆ ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವೋವ್ ವಾಯ್ವೊಡೆಶಿಪ್‌ಗೆ ಸೇರಿತ್ತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೩೯ ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕೆಂಪು ಸೈನ್ಯವು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಡೊಮಿನಿಕನ್ ಚರ್ಚ್, ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಚರ್ಚ್, ಸೋಬಿಸ್ಕಿಯ ಮನೆ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಮಶಾನದಂತಹ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದರು. ಆಗಸ್ಟ್ 1941 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೊಲೀಸರ ಸಹಾಯದಿಂದ ಜರ್ಮನ್ನರು, ಸುಮಾರು 1500 ಜನರಿದ್ದ ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ಯಹೂದಿ ಸಮುದಾಯದವರನ್ನು ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವೋವ್‌ಗೆ ಕೊಂದರು ಅಥವಾ ಗಡೀಪಾರು ಮಾಡಿದರು. ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವೋವ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರನ್ನು ನಂತರ ಬೆಲ್ಜೆಕ್ ಎಂಬ ಕೊಲೆ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದ ಕೆಲವೇ ಯಹೂದಿಗಳು ಯುದ್ಧದಿಂದ ಬದುಕುಳಿದರು.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/978-0-253-35599-7</ref> ಮಾರ್ಚ್ 28, 1982 ರಂದು ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ಹಿಂದಿನ ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ರೈಯಾನ್ ಹೆಸರನ್ನು ಅದರ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ - ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಜುಲೈ 18, 2020 ರವರೆಗೆ, ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ರಾಯಾನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಜುಲೈ 2020 ರಲ್ಲಿ ರೈಯಾನ್ ಅನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ರೇಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಆರಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿತು. ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ರೇಯಾನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ರೇಯಾನ್‌ಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref>http://www.golos.com.ua/article/333466</ref><ref>https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/</ref> =ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ= 2001 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪಟ್ಟಣದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 9,720 ಆಗಿತ್ತು. ಜನಾಂಗೀಯ ಸಂಯೋಜನೆಯು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿತ್ತು: <ref>https://datatowel.in.ua/pop-composition/ethnic-cities</ref> {{bar box|title=ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದ ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪುಗಳು|titlebar=#ddd|left1=|right1=ಶೇಕಡಾವಾರು|bars={{bar percent|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು|dodgerblue|99.01}} {{bar percent|ರಷ್ಯನ್ನರು|purple|0.74}} {{bar percent|ಇತರೆ|grey|0.25}}}} =ಗಮನಾರ್ಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು= ಮನಿಯಾವಾದ ಸಂತ ಜಾಬ್, ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಂತ ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕಾರಣಿ ಹೆನ್ರಿ ರೋತ್, ಯಹೂದಿ ಅಮೇರಿಕನ್ ಬರಹಗಾರ ಓಲೆಹ್ ಲೈಶೆಹಾ, ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕವಿ ಸಿಗ್ಮಂಡ್ ಫ್ರಾಯ್ಡ್ ಅವರ ತಂದೆ ಜಾಕೋಬ್ ಫ್ರಾಯ್ಡ್ =ಉಲ್ಲೇಖಗಳು= ozguyh6hao9z53wu0mjo6t4rzf8u5rg 0 180630 1428407 1383964 2026-09-16T09:36:21Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428407 wikitext text/x-wiki {{Short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮುಕಚೆವೊದಲ್ಲಿರುವ 10ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೋಟೆ}} {{Infobox military installation | name = Palanok Castle, Munkács Castle | location = [[Mukachevo]], [[Zakarpattia Oblast]], [[Ukraine]] | image = Замок із висоти пташиного польоту 1.JPG | caption = ಪಲಾನೋಕ್ ಕೋಟೆ | type = ಕೋಟೆ | built = 10ನೇ ಶತಮಾನ | in_use = | condition = ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ; ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು ದುರವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿವೆ. }} '''ಪಲಾನೋಕ್ ಕೋಟೆ''' ಅಥವಾ '''ಮುಕಚೆವೊ ಕೋಟೆ''' ({{langx|uk|Замок "Паланок"|Zamok "Palanok"}}; {{langx|hu|Munkács vára}} ಅಥವಾ {{lang|hu|Munkácsi vár}}; {{langx|de|Plankenburg}}) ಪಶ್ಚಿಮ [[Ukraine|ಉಕ್ರೇನ್]]ನ [[oblast]] ([[Administrative divisions of Ukraine|ಪ್ರಾಂತ್ಯ]])ವಾದ [[Zakarpattia Oblast|ಝಕಾರ್ಪಟ್ಟಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್]]ನ [[Mukachevo]] ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು [[List of castles in Ukraine|ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆ]]ಯಾಗಿದೆ. ಪಲಾನೋಕ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ,<ref name="myukraine.info">[http://myukraine.info/en/tourism/carpathians/ukrainian/ myukraine.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190507125714/http://myukraine.info/en/tourism/carpathians/ukrainian/ |date=2019-05-07 }} — ಮುಕಚೆವೊ "ಪಲಾನೋಕ್" ಕೋಟೆ</ref> ಮತ್ತು ಇದು {{convert|68|m|ft|adj=mid|-ಎತ್ತರದ}} ಹಿಂದಿನ [[volcano|ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ಬೆಟ್ಟ]]ದ ಮೇಲೆ ಇದೆ. ಕೋಟೆ ಸಮುಚ್ಚಯವು ಮೂರು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ: ಮೇಲಿನ, ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಕೋಟೆ.<ref name="ukrainaincognita-1">[http://ukrainainkognita.org.ua/Rus/Istkult/Palanok/palanok%201rus.htm ukrainainkognita.org.ua] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071008230534/http://ukrainainkognita.org.ua/Rus/Istkult/Palanok/palanok%201rus.htm |date=2007-10-08 }} — ಮುಕಚೆವೊ "ಪಲಾನೋಕ್" ಕೋಟೆ ಭಾಗ 1</ref> ==ಇತಿಹಾಸ== ===ಸ್ಥಾಪನೆಯಿಂದ 1541ರವರೆಗೆ=== ಕೋಟೆಯ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಂದರ್ಭಗಳ ಕುರಿತು ನಿಖರವಾದ ಮಾಹಿತಿಯಿಲ್ಲ. ಪುರಾತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಈಗಾಗಲೇ ನವಶಿಲಾಯುಗದಲ್ಲೇ ವಾಸವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕಂಚಿನ ಹಾಗೂ ಕಬ್ಬಿಣಯುಗಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿನ ಕೋಟೆಯ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೋಟೆ ಇತ್ತು. ವಿಜಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮರದ ಕಂಬಗಳು ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಕಂಬಸ್ತಂಭಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿರುವ ಒಂದು ಕೋಟೆಯು ಇಂದಿನ ಕೋಟೆ ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತಿತ್ತು. * [[Stephen I of Hungary|ಸಂತ ಸ್ಟೀಫನ್]] ಕೋಟೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವ ನೀಡಿದರು, ಅದರ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿದರು ಮತ್ತು [[Ladislaus I of Hungary|ರಾಜ ಲಾಡಿಸ್ಲಾವ್]] ಅವರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಡೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. * [[Anonymus (notary of Béla III)|ಅನೋನಿಮಸ್]], [[Béla III of Hungary|ಬೆಲಾ III]]ರ ಲಿಖಿತಾಧಿಕಾರಿ ಮತ್ತು [[Gesta Hungarorum]] (ಹಂಗೇರಿಯನ್ನರ ಕೃತ್ಯಗಳು) ಕೃತಿಯ ಲೇಖಕ, ಏಳು ನಾಯಕರು ಮತ್ತು ಅವರ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳು [[Verecke Pass|ವೆರೆಕೆ ಪಾಸ್]] ಹಾಗೂ ಅದರ ಕೆಳಗಿನ ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ದಾಟುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಬಹಳ ದಣಿದು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾನೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಶ್ರಮ (ಕೆಲಸ) ಬೇಕಾಗಿದ್ದರಿಂದ, ವಸತಿಗೆ '''Munkács''' ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. * ಮತ್ತೊಂದು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ನಗರದ ಹೆಸರು "ನೋವು" ಅಥವಾ "ಸಂಕಷ್ಟ" ಎಂಬ ಅರ್ಥದ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಕೋಟೆಯ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಸಂಕಷ್ಟ ಬೇಕಾಗಿತ್ತು. * 1086ರಲ್ಲಿ Munkács ಮೇಲೆ [[Pechenegs|ಪೆಚೆನೆಗ್‌ಗಳು]] ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದರು; ಅವರು ಐದು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದರೂ ಅದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. * [[Béla III of Hungary|ಹಂಗೇರಿಯ ಬೆಲಾ III]]ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಗರದ ವೇಗವಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಡೆಯಿತು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 1190ರಲ್ಲಿ [[Tatars|ಟಾಟರ್‌ಗಳು]] [[Bereg County|ಬೆರೆಗ್]] ಮತ್ತು [[Ung County|ಉಂಗ್]] ಕೌಂಟಿಗಳ ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಚದುರಿಸಿದರು. * 1241ರಲ್ಲಿ [[Batu Khan|ಬಾತು ಖಾನ್]]ನ 60,000 ಸೈನಿಕರ ಸೇನೆ [[Verecke Pass|ವೆರೆಕೆ ಪಾಸ್]] ಮೂಲಕ ಹಂಗೇರಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ನಗರವನ್ನು ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಲಿಲ್ಲ. * [[Tatars|ಟಾಟರ್‌ಗಳು]] ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ, 1242ರಲ್ಲಿ [[Béla IV of Hungary|ಬೆಲಾ IV]] ಹೊಸ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಮತ್ತು ಈಗಿರುವ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದರು. 13ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ Munkács ಕೋಟೆಯು ಹಂಗೇರಿಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕೋಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಯಿತು. * [[Charles I of Hungary|ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ರಾಬರ್ಟ್]] ಅವರು ಬಲಿಷ್ಠವಾಗುತ್ತಿದ್ದ [[Poland|ಪೋಲಂಡ್]] ಮತ್ತು [[Kingdom of Ruthenia|ರುಥೇನಿಯಾ]]ಗಳ ನಡುವಿನ ಅದರ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅರಿತು, ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪುನರ್‌ನಿರ್ಮಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸಲು ಇಟಾಲಿಯನ್ ಪರಿಣಿತರನ್ನು ಕರೆಸಿಕೊಂಡರು. [[Louis I of Hungary|ಹಂಗೇರಿಯ ಲೂಯಿಸ್ I]] (1342–1382) ಅವರ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. * 1352ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಟಾಟರ್ ಸೇನೆ ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ಆದರೆ ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಣಾ ಪಡೆ ದಾಳಿಯನ್ನು ತಡೆದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಗೋಡೆಗಳ ಹೊರಗೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ, ಅಟ್ಲಾಮೋಸ್ ಖಾನ್‌ನನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಮರಣದಂಡನೆ ವಿಧಿಸಿತು. * [[Fyodor Koriatovych|ಟೋಡೋರ್ ಕೊರ್ಯಾಟೋವಿಚ್]], ಪೊಡೋಲ್ಸ್ಕಿಯ ರಾಜಕುಮಾರ, ಕೋಟೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಹಂಗೇರಿಯ ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಬಂಧಿಕರೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದರು. 1396ರಲ್ಲಿ [[Sigismund, Holy Roman Emperor|ರಾಜ ಸಿಗಿಸ್ಮಂಡ್]] ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಧೀನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಅರಮನೆಯೊಂದಿಗೆ Munkács ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡು, ತಮ್ಮ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಕಾರ್ಪಾಥಿಯಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮಹತ್ತರವಾಗಿ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಿದರು. ಅವರು Munkács ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅರಮನೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. ಅದರ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಕಂದಕವನ್ನು ತೋಡಿ ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿಸಲಾಯಿತು; ಕೋಟೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಸರು "Palánk". ಟಟ್ಯಾನಾ ಕೊರ್ಯಾಟೋವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿಯ ಮರಣದ ನಂತರ, Munkács ಕೋಟೆಯ ಮಾಲೀಕತ್ವವು ಹಲವು ಬಾರಿ ಬದಲಾಯಿತು. 15ನೇ ಮತ್ತು 17ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ನಡುವೆ ಈ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಹತ್ವದ ಕೋಟೆಯು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿತು. 1423ರಿಂದ ಕೋಟೆ [[Đurađ Branković|ಜಿಯಾರ್ಜಿ ಬ್ರಾಂಕೋವಿಚ್]] ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿತ್ತು. 1439ರಿಂದ ಲಾಸ್ಲೋ ಪಾಲೋಚಿ ಮತ್ತು 1445ರಲ್ಲಿ ಹಂಗೇರಿಯ ರಾಜ್ಯಪಾಲ [[John Hunyadi|ಜಾನೋಶ್ ಹುನ್ಯಾಡಿ]] ಕೋಟೆಯ ಮಾಲೀಕರಾದರು. ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ, 1456ರಲ್ಲಿ ಅವರ ವಿಧವೆ [[Elizabeth Szilágyi|ಎರ್ಜೆಬೆಟ್ ಸಿಲಾಜಿ]] ಕೋಟೆಯ ಒಡತಿಯಾದರು. ನಂತರ ಇದು [[Matthias Corvinus|ರಾಜ ಮತ್ಯಾಸ್]] ಮತ್ತು ನಂತರ [[John Corvinus|ಜಾನೋಶ್ ಕಾರ್ವಿನ್]] ಅವರ ಒಡೆತನಕ್ಕೆ ಬಂತು. Munkács ಜನರು 1514ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ [[György Dózsa|ಜಿಯಾರ್ಜಿ ಡೋಝಾ]] ರೈತ ಬಂಡಾಯದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಬಂಡಾಯಗಾರರು Munkács, [[Khust|ಹುಸ್ಟ್]] ಮತ್ತು [[Korolevo|ಕಿರಾಯಿಹಾಜಾ]] ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. 1514ರಲ್ಲಿ Munkács ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಧೀನ ಪ್ರದೇಶವು ಹಂಗೇರಿಯ ಕಿರೀಟದ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿ, ರಾಜನ ಒಡೆತನಕ್ಕೆ ಬಂತು. ರೈತ ಯುದ್ಧದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಗೆ ತೀವ್ರ ಹಾನಿಯಾಯಿತು. ರಾಜ [[Louis II of Hungary|ಲೂಯಿಸ್ II]] (1516–1526) ಅದನ್ನು ಪುನರ್‌ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. 1527ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆ ಇನ್ನೂ ಲೂಯಿಸ್ IIರ ವಿಧವೆ [[Mary of Hungary (governor of the Netherlands)|ರಾಣಿ ಮೇರಿ]]ಯ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, [[John Zápolya|ಜಾನೋಶ್ ಝಾಪೋಲ್ಯಾಯಿ]] 1528ರಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅವರು ಅದನ್ನು [[Palatine of Hungary|ಪ್ಯಾಲಟೈನ್]] [[Stephen VII Báthory|ಇಶ್ತ್ವಾನ್ ಬಾಥೋರಿ]] ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದ್ದ ಇತರ ಕೋಟೆಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. [[Stephen VIII Báthory|ಇಶ್ತ್ವಾನ್ ಬಾಥೋರಿ]] ಮೇಲಿನ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ವಲಯಾಕಾರದ ಕೋಟೆಗೋಡೆಯ ಬುರುಜು ಮತ್ತು {{convert|14|m|ft|adj=mid|-ಎತ್ತರದ}} ವೀಕ್ಷಣಾ ಗೋಪುರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. 1537ರಲ್ಲಿ [[Ferdinand I, Holy Roman Emperor|ರಾಜ ಫರ್ಡಿನಾಂಡ್ I]] ಕೋಟೆಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿ ನಂತರ ಅದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ===ಟರ್ಕಿಷ್ ಕಾಲದ ಇತಿಹಾಸ=== 1541ರ ನಂತರ ಕೋಟೆಯು [[John Zápolya|ಜಾನೋಶ್ ಝಾಪೋಲ್ಯಾಯಿ]] ಅವರ ಪುತ್ರ [[John Sigismund Zápolya|ಜಾನೋಶ್ ಸಿಗಿಸ್ಮಂಡ್]] ಅವರ ಆಸ್ತಿಯಾಯಿತು, ಆದರೆ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅದರ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಅವರ ತಾಯಿ [[Isabella Jagiellon|ರಾಣಿ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ]] ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಮಾತ್ರ 19 ವರ್ಷದ ಜಾನೋಶ್ ಸಿಗಿಸ್ಮಂಡ್ ಕೋಟೆಯ ಮಾಲೀಕರಾದರು; ಅವರು 1567ರವರೆಗೆ ಅದನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. 1560ರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಫರ್ಡಿನಾಂಡ್ I ಕೋಟೆಯನ್ನು [[István Dobó|ಇಶ್ತ್ವಾನ್ ಡೋಬೋ]] ಅವರಿಗೆ ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಿದರು, ಆದರೆ ಅದು ಶತ್ರುಗಳ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾರಣ ಡೋಬೋ ಅದನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. 1567ರಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಪಡೆಗಳು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡವು. 1573ರಲ್ಲಿ [[Maximilian II, Holy Roman Emperor|ಮ್ಯಾಕ್ಸಿಮಿಲಿಯನ್ II]] ಅದನ್ನು ಗಾಬೋರ್ ಮಾಗೋಚಿಗೆ ಗಿರವಿಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜಿಸಿಗ್ಮಂಡ್ ರಾಕೋಚಿ ಮಾಗೋಚಿ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಕೋಟೆಯನ್ನು ರಾಕೋಚಿ ಕುಟುಂಬ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು. 1611ರಲ್ಲಿ ಇದು [[Nikolaus, Count Esterházy|ಮಿಕ್ಲೋಶ್ ಎಸ್ಟರ್‌ಹಾಜಿ]] ಅವರ ಆಸ್ತಿಯಾಯಿತು. 1625ರಲ್ಲಿ [[Gabriel Bethlen|ಗಾಬೋರ್ ಬೆತ್ಲೆನ್]], [[Prince of Transylvania|ಟ್ರಾನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯಾದ ರಾಜಕುಮಾರ]], ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಧೀನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು 300,000 [[forint|ಫೋರಿಂಟ್‌ಗಳಿಗೆ]] ಖರೀದಿಸಿದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ನಾಯಕ ಜಾನೋಶ್ ಬಾಲಿಂಗ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿ ಮಧ್ಯದ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. 1857ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕಾರಾಗೃಹವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ 14 ಬುರುಜುಗಳು ಮತ್ತು ಮಧ್ಯದ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಕಟ್ಟಡವಿತ್ತು. ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ಅರಮನೆ ಇದ್ದು, ಅದಕ್ಕೆ ಕಲ್ಲಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 1629ರಲ್ಲಿ ಗಾಬೋರ್ ಬೆತ್ಲೆನ್ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಕೋಟೆ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಬ್ರಾಂಡೆನ್‌ಬರ್ಗ್‌ನ ಕಟಲಿನ್ ಅವರ ಒಡೆತನಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಕೆಲವು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಅವರು ಅದನ್ನು [[George I Rákóczi|ಜಿಯಾರ್ಜಿ ರಾಕೋಚಿ I]], ಟ್ರಾನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯಾದ ರಾಜಕುಮಾರ, ಅವರಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಕಟಲಿನ್ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಕೋಟೆ ರಾಜಮನೆತನದ [[House of Habsburg|ಹ್ಯಾಬ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ಮನೆತನ]]ದ ಆಸ್ತಿಯಾಗಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಜಿಯಾರ್ಜಿ ರಾಕೋಚಿ I ಈ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಹತ್ವದ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುವ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಕೋಟೆಯ ನಾಯಕ ಜಾನೋಶ್ ಬಾಲಿಂಗ್ ಇದರಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ರಾಜಮನೆತನದ ರಾಯಭಾರಿಗಳನ್ನು ಕೋಟೆಯೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ Munkács ಕೋಟೆ ರಾಕೋಚಿ ಕುಟುಂಬದ ವಶಕ್ಕೆ ಬಂತು ಮತ್ತು ಇದು ಅದರ ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ವೈಭವಯುತ ಅವಧಿಯ ಆರಂಭವಾಯಿತು. 1635ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಎಸ್ಟೇಟ್‌ಗಳು ಜಿಯಾರ್ಜಿ ರಾಕೋಚಿ I ಅವರ ಆಸ್ತಿಯಾದವು. ರಾಜಕುಮಾರನು ಇಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅರಮನೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಲು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದ್ದ [[French people|ಫ್ರೆಂಚ್]], [[Polish people|ಪೋಲಿಷ್]] ಮತ್ತು [[Swedish people|ಸ್ವೀಡಿಷ್]] ರಾಯಭಾರಿಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು. ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಅವರ ಪತ್ನಿ [[Zsuzsanna Lorántffy|ಜುಝನ್ನಾ ಲೋರಾಂಟ್ಫಿ]] ಕೋಟೆಯ ಒಡೆತನ ಪಡೆದರು ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳ ಪರಿಣತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಮಧ್ಯದ ಅಂಗಳದ ದಕ್ಷಿಣ ಕಟ್ಟಡದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೊಂದು ಮಹಡಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ರಾಕೋಚಿ ಚೌಕವನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಜುಝನ್ನಾ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಅವರ ಪುತ್ರ [[George II Rákóczi|ಜಿಯಾರ್ಜಿ ರಾಕೋಚಿ II]] ಕೋಟೆಯ ಅಧಿಪತಿಯಾದರು. 1649ರಿಂದ 1656ರವರೆಗೆ ಅವರು [[Bohdan Khmelnytsky|ಬೊಹ್ದಾನ್ ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ]] ಅವರ [[Zaporozhian Cossacks|ಝಪೊರೋಜಿಯನ್ ಕೊಸಾಕ್‌ಗಳ]] ನಿಯೋಗ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ನಿಯೋಗಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು; ಅವರೊಂದಿಗೆ ಪೋಲಂಡ್ ವಿರುದ್ಧ ಸಂಯುಕ್ತ ಕ್ರಮದ ಕುರಿತು ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದರು. 1657ರಲ್ಲಿ ಟರ್ಕಿಯ ಸುಲ್ತಾನನ ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೂ ಅವರು ಪೋಲಂಡ್ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಅವರ ಸೇನೆ ಸೋಲನುಭವಿಸಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಲುಬೊಮಿರ್ಸ್ಕಿ ನೇತೃತ್ವದ ಪೋಲಿಷ್ ಪಡೆಗಳು ಪ್ರತೀಕಾರವಾಗಿ [[Bereg County|ಬೆರೆಗ್]], [[Ung County|ಉಂಗ್]] ಮತ್ತು [[Zemplén County|ಝೆಂಪ್ಲೆನ್]] ಕೌಂಟಿಗಳನ್ನು ದೋಚಿ, Munkács ಮತ್ತು [[Berehove|ಬೆರೆಗ್ಸಾಸ್ಜ್]] ಸೇರಿದಂತೆ ನಗರಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದರೂ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಜಿಯಾರ್ಜಿ ರಾಕೋಚಿ II ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಅವರ ಪತ್ನಿ [[Sophia Báthory|ಜ್ಸೋಫಿಯಾ ಬಾಥೋರಿ]] ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ [[Francis I Rákóczi|ಫೆರೆಂಕ್ I ರಾಕೋಚಿ]] ಕೋಟೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು. ಫೆರೆಂಕ್ ರಾಕೋಚಿ I [[Ilona Zrínyi|ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿ]] ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಅವರು [[Kingdom of Croatia (Habsburg)|ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾ]] ಮೂಲದ [[Petar Zrinski|ಪೀಟರ್ ಝ್ರಿನಿ]], [[Ban of Croatia|ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾದ ಬಾನ್]] ಅವರ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಪುತ್ರ [[Francis II Rákóczi|ಫೆರೆಂಕ್ II ರಾಕೋಚಿ]] ಹಂಗೇರಿಯ ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದರು. ಫೆರೆಂಕ್ I ರಾಕೋಚಿ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿ ತಮ್ಮ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಫೆರೆಂಕ್ ಮತ್ತು ಜುಲಿಯಾನಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಧವೆಯಾಗಿ ಉಳಿದರು. [[Imre Thököly|ಇಮ್ರೆ ಥೋಕೋಲಿ]] ಮತ್ತು ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿ 1682ರಲ್ಲಿ Munkács ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದರು. ಇಮ್ರೆ ಥೋಕೋಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿ, ಅದರ ಗೋಡೆಗಳು ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿ, ವೈಭವಯುತ ಅರಮನೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದರು. ಥೋಕೋಲಿಯನ್ನು ಟರ್ಕರು ಸೆರೆಹಿಡಿದ ನಂತರ, ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿ ತಮ್ಮ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಕೋಟೆಯಲ್ಲೇ ಉಳಿದರು. ಮುಂದುವರಿದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಪಡೆಗಳು [[Uzhhorod Castle|ಉಂಗ್ವಾರ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು]] ಸುಲಭವಾಗಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು 1685ರ ನವೆಂಬರ್ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ Munkács ತಲುಪಿದವು. 1686ರ ಮಾರ್ಚ್ 10ರಂದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಜನರಲ್ [[Aeneas de Caprara]] (1631–1701) ಶರಣಾಗುವಂತೆ ಕರೆ ನೀಡಿದರು, ಆದರೆ ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿ ದೃಢವಾಗಿ ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಹಂಗೇರಿಯನ್, ರುಥೇನಿಯನ್, ಸ್ಲೋವಾಕ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನ್ ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಏಳು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಕೋಟೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಧೈರ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಹತ್ತು ವರ್ಷದ ಪುತ್ರ ಫೆರೆಂಕ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬುರುಜುಗಳ ಮೇಲೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ತೀವ್ರ ಗುಂಡಿನ ದಾಳಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ಜುಲಿಯಾನಾ ಗಾಯಾಳುಗಳ ಆರೈಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1686ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನರಲ್ ಕಪ್ರಾರಾ ಮುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡಬೇಕಾಯಿತು. ಅವರ ಸೈನಿಕರು ಪ್ರತೀಕಾರವಾಗಿ Munkács ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ದೋಚಿ [[Košice|ಕಾಸ್ಸಾ]] ಕಡೆಗೆ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ಮುತ್ತಿಗೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ 24 ರಕ್ಷಕರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು, ಆದರೆ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಪಡೆಗಳ ನಷ್ಟವು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹಲವು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿತ್ತು. 1687ರಲ್ಲಿ ಜನರಲ್ ಕಪ್ರಾರಾ ಮತ್ತೆ 3,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಕೋಟೆಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದರು. 1687ರ ನವೆಂಬರ್ 2ರಂದು ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿ ಮತ್ತೆ ಶರಣಾಗಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ನರು ಒಂದು ವರ್ಷ ಕೋಟೆಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದರೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ 1687ರ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ರಕ್ಷಕರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಗಂಭೀರವಾಯಿತು. ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ನರಿಗೆ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಹಂಗೇರಿಯ ಏಕೈಕ ಕೋಟೆ ಇದಾಗಿತ್ತು. ಆದರೂ ಶತ್ರುಗಳು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಆಶೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೊಸ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದರು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದವರೊಂದಿಗೆ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ಕುರಿತು ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಬೇಕಾಯಿತು. ಅವರು 1688ರ ಜನವರಿ 15ರಂದು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು ಮತ್ತು ಎರಡು ದಿನಗಳ ನಂತರ [[Leopold I, Holy Roman Emperor|ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಲಿಯೋಪೋಲ್ಡ್ I]] ಅವರ [[Antonio de Caraffa|ಆಂಟೋನಿಯೊ ದೆ ಕಾರಾಫಾ]] ನೇತೃತ್ವದ ಸೇನೆ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿಯನ್ನು [[Vienna|ವಿಯೆನ್ನಾ]]ಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದು ಒಂದು ಮಠದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಲೈಸಿಯಂಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಲಿಯೋಪೋಲ್ಡ್ I ಕೋಟೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದರು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅದು ಅಜೇಯ ಕೋಟೆಯಾಯಿತು. ===ರಾಕೋಚಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ=== [[File:Zrinyi ilona.jpg|thumb|[[Ilona Zrínyi]], Károly Jakobey ಅವರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ. ಕೌಂಟೆಸ್ ಇಲೋನಾ ಝ್ರಿನಿ (1643, Ozalj – 18 February 1703, Izmit) ಒಬ್ಬ ಕುಲೀನ ಮಹಿಳೆ ಮತ್ತು ವೀರನಾರಿ. ಅವರು ಕ್ರೊಯೇಷಿಯನ್-ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಝ್ರಿನಿ ಕುಲೀನ ಕುಟುಂಬದ ಕೊನೆಯ ಜೀವಂತ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾದ ಬಾನ್ ಪೆಟರ್ ಝ್ರಿನ್ಸ್ಕಿ ಅವರ ಪುತ್ರಿ, ಮಿಕ್ಲೋಶ್ ಝ್ರಿನಿ ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ ಕ್ರ್ಸ್ಟೋ ಫ್ರಾಂಕೋಪಾನ್ ಅವರ ಸೋದರ ಸೊಸೆ ಹಾಗೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ರಾಕೋಚಿ I ಮತ್ತು ಇಮ್ರೆ ಥೋಕೋಲಿ ಅವರ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ರಾಕೋಚಿ II ಅವರ ತಾಯಿಯೂ ಆಗಿದ್ದರು. 1685–1688ರಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಸೇನೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಪಲಾನೋಕ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಹಂಗೇರಿಯಲ್ಲಿ ವೀರನಾರಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು.]] Munkács ಕೋಟೆಯು [[Ferenc II Rákóczi|ಫೆರೆಂಕ್ II ರಾಕೋಚಿ]] ಅವರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿತು. 1703ರ ಜೂನ್ 16ರಂದು ರಾಜಕುಮಾರನು [[Poland|ಪೋಲಂಡ್]]ನಿಂದ [[Kingdom of Hungary (1526–1867)|ಹಂಗೇರಿ]]ಗೆ [[Verecke Pass|ವೆರೆಕೆ ಪಾಸ್]] ಮೂಲಕ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರು. ಅವರ ಪಡೆಗಳು 1703ರ ಜೂನ್ 24ರಂದು Munkács ಅನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡವು, ಆದರೆ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, Munkács ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ [[Rusyns|ರುಸಿನ್‌ಗಳು]] ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. ಕೋಟೆಯ ಮುತ್ತಿಗೆ 1703ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ 1704ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 16ರಂದು [[Kuruc|ಕುರುಕ್]] ಸೇನೆಯ ವಿಜಯದೊಂದಿಗೆ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿತು. ರಾಕೋಚಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಕೋಟೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು; ಅವರ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕೋಟೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾದ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಕೋಟೆಯ ಆಧುನೀಕರಣ ಮತ್ತು ಪುನರ್‌ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಡೆಮೋಸೋಕ್ಸ್ ಬ್ರಿಗೇಡ್ ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗೆ ಯೋಜನೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. 1705ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಬಹುತೇಕ ಕೆಲಸವನ್ನು [[Bereg County|ಬೆರೆಗ್ ಕೌಂಟಿ]]ಯ ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಜೀತದಾಳುಗಳು ನಡೆಸಿದರು; ಇದು 1710ರವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ಕರ್ನಲ್ ಡೆ ಲಾ ಮೋಥೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು 1708ರಿಂದ ಡೆ ಲಾ ಫೋಕ್ಸ್ ಆ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. ಕೋಟೆಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ [[Latorica|ಲಟೋರ್ಕಾ]] ನದಿಯ ಎಡದಂಡೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಗಿರಣಿಯನ್ನು 1706ರಲ್ಲಿ ನಾಣ್ಯ ಟಂಕಿಸುವ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು; ಅದು 1713ರವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಫೆರೆಂಕ್ II ರಾಕೋಚಿ Munkács ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ವಿದೇಶಿ ನಿಯೋಗಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ [[Russia|ರಷ್ಯಾ]]ದ [[tsar|ತ್ಸಾರ್]] [[Peter the Great|ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್]] ಅವರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೂ ಇದ್ದರು. ಕುರುಕ್‌ಗಳ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಯುದ್ಧವು ಸೋಲಿನಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿತು. 1711ರ ಜೂನ್ 22ರಂದು ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಕರು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಕೆಳಗಿಟ್ಟರು. ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ನರು ಬಂಡಾಯಗಾರರ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಪ್ರತೀಕಾರ ಕೈಗೊಂಡರು ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಹಲವಾರು ರುಥೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದರು. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಕೋಟೆಯ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮಹತ್ವವೂ ಕುಸಿಯಿತು. ===18ನೇ ಮತ್ತು 19ನೇ ಶತಮಾನಗಳು=== ರಾಕೋಚಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಯುದ್ಧ ವಿಫಲವಾದ ನಂತರ Munkács ಕೋಟೆ [[Charles VI, Holy Roman Emperor|ಪವಿತ್ರ ರೋಮನ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ VI]] ಅವರ ವಶಕ್ಕೆ ಬಂತು. 1728ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಅದನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಕೌಂಟ್ [[Lothar Franz von Schönborn|ಲೋಥರ್ ಫ್ರಾಂಜ್ ವಾನ್ ಶೋನ್‌ಬೋನ್]] ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ಕೋಟೆಯ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮಹತ್ವ ಕ್ರಮೇಣ ಕುಸಿಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸೈನಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು. 1787ರಲ್ಲಿ [[Joseph II, Holy Roman Emperor|ಜೋಸೆಫ್ II]] ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕಾರಾಗೃಹವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು ಮತ್ತು 1746ರಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ದುರಸ್ತಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು. 1772ರಲ್ಲಿ ಪೋಲಂಡ್‌ನ ಮೊದಲ ವಿಭಜನೆಯ ನಂತರ [[Galicia (Eastern Europe)|ಪೂರ್ವ ಗ್ಯಾಲಿಷಿಯಾ]] [[Austrian Empire|ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯ ಸೈನಿಕ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮಹತ್ವವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕಳೆದುಹೋಯಿತು. 1782ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕಾರಾಗೃಹವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರದ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಬಂಧನ ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಅವರಲ್ಲಿ [[Greek War of Independence|ಗ್ರೀಕ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ]] ನಾಯಕ [[Alexander Ypsilantis|ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಯಿಪ್ಸಿಲಾಂಟಿಸ್]] (1821ರಿಂದ 1823ರವರೆಗೆ), ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಲೇಖಕ ಮತ್ತು ಭಾಷಾ ಸುಧಾರಕ [[Ferenc Kazinczy|ಫೆರೆಂಕ್ ಕಾಜಿಂಝಿ]] ಮತ್ತು [[Ignác Martinovics|ಮಾರ್ಟಿನೋವಿಚ್ ಸಂಚು]]ಯ 42 ಮಂದಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದವರೂ ಇದ್ದರು. ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ [[Mikhail Bakunin|ಮಿಖಾಯಿಲ್ ಬಕುನಿನ್]] ಮತ್ತು [[:de:Franz Reindl (Offizier)|ಫ್ರಾಂಜ್ ರೈಂಡ್ಲ್]], ಭವಿಷ್ಯದ ಚಕ್ರವರ್ತಿ [[Ferdinand I of Austria|ಫರ್ಡಿನಾಂಡ್ I]] ವಿರುದ್ಧ 1832ರಲ್ಲಿ ಹತ್ಯಾ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸಿದ ಗಾರ್ಡ್ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್, ಕೂಡ ಇಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸರಪಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 1805ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 11ರಿಂದ 1806ರ ಮಾರ್ಚ್ 10ರವರೆಗೆ 88 ದಿನಗಳ ಕಾಲ [[Napoleon|ನೆಪೋಲಿಯನ್]]ನಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ [[Holy Crown of Hungary|ಹಂಗೇರಿಯ ಪವಿತ್ರ ಕಿರೀಟವನ್ನು]] ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 1834ರ ಜುಲೈ 27ರ ಸಂಜೆ ಕೋಟೆಯ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕಿಟಕಿಯ ಪರದೆಯು ಮೇಣದಬತ್ತಿಯಿಂದ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿತು. ಸುಮಾರು ಒಂದು ವಾರ ಮುಂದುವರಿದ ಭಾರೀ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಮರದ ನಿರ್ಮಾಣಗಳು ಸುಟ್ಟುಹೋದವು. ಬೆಂಕಿಯ ನಂತರ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪುನರ್‌ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಅದರ ಕಟ್ಟಡಗಳಿಗೆ ಮರದ ಚಾವಣಿಯ ಬದಲಾಗಿ ಹೆಂಚಿನ ಚಾವಣಿ ಹಾಕಲಾಯಿತು. ಇದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅದು ಇಂದಿಗೂ ಉಳಿದಿದೆ. 1847ರ ಜುಲೈ 11ರಂದು [[Sándor Petőfi|ಶಾಂಡೋರ್ ಪೆಟೋಫಿ]] ಕೋಟೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತ ಫ್ರಿಡ್ರಿಕ್ ಕೆರೆನಿಗೆ ತಮ್ಮ XIIIನೇ ಪ್ರವಾಸ ಪತ್ರವನ್ನು ಬರೆದರು. 1848ರ ಮಾರ್ಚ್ 15ರ ನಂತರ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಕೋಟೆ ಕಾರಾಗೃಹದ [[casemate|ಕ್ಯಾಸ್ಮೇಟ್‌ಗಳನ್ನು]] ತೆರೆದು ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. ಇದರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಮೇಲಿನ ಕೋಟೆಯ ಅರ್ಧವೃತ್ತಾಕಾರದ ಬುರುಜಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲಿಂಡನ್ ಮರವನ್ನು ನೆಡಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಅದನ್ನು "ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಮರ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಮರವು ಬಹಳ ಎತ್ತರವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ನಂತರ 1960ರ ಜುಲೈ 21ರಂದು ಬಿರುಗಾಳಿಯಿಂದ ನಾಶವಾಯಿತು. 1849ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 22ರಂದು ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಕರು ಕೋಟೆಯ ನಾಯಕ ಪಾಲ್ ಮೆಝೋಶಿ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಪೊಡ್ಹೆರಿಂಗ್‌ನ ಲಟೋರ್ಕಾ ಸೇತುವೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಪಡೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದರು. 1901ರಲ್ಲಿ ವಿಜಯದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸ್ಮಾರಕ ಸ್ತಂಭವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. [[Nicholas I of Russia|ರಷ್ಯಾದ ತ್ಸಾರ್ ನಿಕೋಲಸ್ I]] ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗೆ ನೆರವಾಗಲು ಬಂದಾಗ, Munkács ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಕರು (32 ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು 1329 ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೈನಿಕರು) 1849ರ ಆಗಸ್ಟ್ 26ರಂದು ಶರಣಾಗಬೇಕಾಯಿತು <gallery> File:Ukraine-Mukacheve-Palanok Castle-10.jpg|ಪಲಾನೋಕ್ ಕೋಟೆಯ ದೃಶ್ಯ. File:Ukraine-Mukacheve-Palanok Castle-72.jpg|ಪಲಾನೋಕ್ ಕೋಟೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ದೃಶ್ಯ. File:Palanok13.JPG|ಪಲಾನೋಕ್ ಕೋಟೆಯ ಒಳಾಂಗಣದ ದೃಶ್ಯ. </gallery> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== <ref>{{cite web |title=Mukachevo castle "Palanok" |url=https://zaktour.gov.ua/en/tours/palanok/ |website=Tourism and Resorts Department of Zakarpattia Regional State Administration |access-date=23 August 2026 |archive-date=23 ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260823224533/https://zaktour.gov.ua/en/tours/palanok/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{cite web |title=Chronicles of Palanok Castle |url=https://zaktour.gov.ua/en/tours/palanok-chronicles/ |website=Tourism and Resorts Department of Zakarpattia Regional State Administration |access-date=23 August 2026 |archive-date=23 ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260823235320/https://zaktour.gov.ua/en/tours/palanok-chronicles/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{cite web |title=Mukachevo Historical Museum |url=https://zaktour.gov.ua/en/tours/mukachevo-historical/ |website=Tourism and Resorts Department of Zakarpattia Regional State Administration |access-date=23 August 2026 |archive-date=24 ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260824052304/https://zaktour.gov.ua/en/tours/mukachevo-historical/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{cite web |title=History museum — Mukachevo |url=https://www.karpaty.info/en/uk/zk/mk/mukachevo/museums/history/ |website=Karpaty.info |access-date=23 August 2026}}</ref> <ref>{{cite web |title=Munkácsi vár |url=https://www.karpataljainepfoiskola.hu/munkacsi-var/ |website=Kárpátaljai Népfőiskolai Egyesület |access-date=23 August 2026}}</ref> <ref>{{cite web |title=Munkács Castle (Замок Паланок), Subcarpathia / Ukraine |url=https://www.explorecarpathia.eu/en/ukraine/munkacs-castle |website=Explore Carpathia |access-date=23 August 2026}}</ref> {{reflist}} 5behq17dx603882ydp79gj7cyyyp7c7 0 180677 1428391 1428011 2026-09-16T08:45:44Z Mona Mendonca 95880 /* ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ */ 1428391 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== mmrus64nppverravru14ktbaiauqq1m 1428392 1428391 2026-09-16T08:46:41Z Mona Mendonca 95880 /* ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ */ 1428392 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. iuvweg2311nc2irrn6sotnfehvl632h 1428393 1428392 2026-09-16T08:47:39Z Mona Mendonca 95880 /* ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ */ 1428393 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು b101meubf29joz2n76v2twsre7hg2c4 1428394 1428393 2026-09-16T08:48:22Z Mona Mendonca 95880 /* ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ */ 1428394 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. d2el7tet5fgkympv206pxy4k9poimxz 1428395 1428394 2026-09-16T08:49:14Z Mona Mendonca 95880 /* ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ */ 1428395 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. efpevi0m3dr0d5xtvhon6lc5j2kfj54 1428396 1428395 2026-09-16T08:50:02Z Mona Mendonca 95880 /* ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ */ 1428396 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== frmaglsk5q0hw4biqagfp8781jim4hu 1428397 1428396 2026-09-16T08:50:52Z Mona Mendonca 95880 /* ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ */ 1428397 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು. 3t31tmm3dpklqqc28y0ixq6z88mr69r 1428398 1428397 2026-09-16T08:51:20Z Mona Mendonca 95880 /* ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ */ 1428398 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. o9qttp1l795lfzlf2lh6vhgjjwrjom7 1428399 1428398 2026-09-16T08:51:41Z Mona Mendonca 95880 /* ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ */ 1428399 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” (toi et moi) ಶೈಲಿಯ ಉಂಗುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” ಎಂಬುದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅರ್ಥ “ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು” ಎಂದಾಗಿದೆ. 1981ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. 45a8q93y99b8d3gql9xlxu2lzxi1hqn 1428400 1428399 2026-09-16T08:52:06Z Mona Mendonca 95880 /* ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ */ 1428400 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” (toi et moi) ಶೈಲಿಯ ಉಂಗುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” ಎಂಬುದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅರ್ಥ “ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು” ಎಂದಾಗಿದೆ. 1981ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.1989ರ ಜೂನ್ 21ರಂದು, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸೆಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ರಾಬರ್ಟ್ ಹಾಕ್ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಲಂಡನ್‌ನ ಮ್ಯಾನ್ಷನ್ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಡಯಾನಾ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. qvprwfrlhzo0e7px4rv18jiyrdozol9 1428401 1428400 2026-09-16T08:52:26Z Mona Mendonca 95880 /* ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ */ 1428401 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” (toi et moi) ಶೈಲಿಯ ಉಂಗುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” ಎಂಬುದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅರ್ಥ “ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು” ಎಂದಾಗಿದೆ. 1981ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.1989ರ ಜೂನ್ 21ರಂದು, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸೆಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ರಾಬರ್ಟ್ ಹಾಕ್ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಲಂಡನ್‌ನ ಮ್ಯಾನ್ಷನ್ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಡಯಾನಾ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ಧರಿಸಿದ್ದು 1997ರ ಜುಲೈ 1ರಂದು ನಡೆದ ಟೇಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿಯ ಶತಮಾನೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ. ಅದೇ ದಿನ ಅವರ 36ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವೂ ಆಗಿತ್ತು. 8g5tof2v1gm11rjwue8of6gwnnfc1nx 1428402 1428401 2026-09-16T08:52:52Z Mona Mendonca 95880 /* ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ */ 1428402 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” (toi et moi) ಶೈಲಿಯ ಉಂಗುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” ಎಂಬುದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅರ್ಥ “ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು” ಎಂದಾಗಿದೆ. 1981ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.1989ರ ಜೂನ್ 21ರಂದು, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸೆಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ರಾಬರ್ಟ್ ಹಾಕ್ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಲಂಡನ್‌ನ ಮ್ಯಾನ್ಷನ್ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಡಯಾನಾ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ಧರಿಸಿದ್ದು 1997ರ ಜುಲೈ 1ರಂದು ನಡೆದ ಟೇಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿಯ ಶತಮಾನೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ. ಅದೇ ದಿನ ಅವರ 36ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವೂ ಆಗಿತ್ತು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು, 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಡ್ರಾಪ್ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು, 1981ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಪಚ್ಚೆ ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಕಂಕಣ, ಹಾಗೂ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿ ಅವರ ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್ ಹಾರವನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2259xf42uehpccndkvga6he4qgeme64 1428403 1428402 2026-09-16T08:53:39Z Mona Mendonca 95880 /* ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ */ 1428403 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” (toi et moi) ಶೈಲಿಯ ಉಂಗುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” ಎಂಬುದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅರ್ಥ “ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು” ಎಂದಾಗಿದೆ. 1981ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.1989ರ ಜೂನ್ 21ರಂದು, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸೆಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ರಾಬರ್ಟ್ ಹಾಕ್ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಲಂಡನ್‌ನ ಮ್ಯಾನ್ಷನ್ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಡಯಾನಾ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ಧರಿಸಿದ್ದು 1997ರ ಜುಲೈ 1ರಂದು ನಡೆದ ಟೇಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿಯ ಶತಮಾನೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ. ಅದೇ ದಿನ ಅವರ 36ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವೂ ಆಗಿತ್ತು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು, 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಡ್ರಾಪ್ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು, 1981ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಪಚ್ಚೆ ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಕಂಕಣ, ಹಾಗೂ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿ ಅವರ ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್ ಹಾರವನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್‌ನ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಉಂಗುರ= b5sang4i0mlwdmanx5k4trpczt0kdwn 1428404 1428403 2026-09-16T08:55:07Z Mona Mendonca 95880 /* =ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್‌ನ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಉಂಗುರ */ 1428404 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” (toi et moi) ಶೈಲಿಯ ಉಂಗುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” ಎಂಬುದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅರ್ಥ “ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು” ಎಂದಾಗಿದೆ. 1981ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.1989ರ ಜೂನ್ 21ರಂದು, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸೆಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ರಾಬರ್ಟ್ ಹಾಕ್ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಲಂಡನ್‌ನ ಮ್ಯಾನ್ಷನ್ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಡಯಾನಾ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ಧರಿಸಿದ್ದು 1997ರ ಜುಲೈ 1ರಂದು ನಡೆದ ಟೇಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿಯ ಶತಮಾನೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ. ಅದೇ ದಿನ ಅವರ 36ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವೂ ಆಗಿತ್ತು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು, 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಡ್ರಾಪ್ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು, 1981ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಪಚ್ಚೆ ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಕಂಕಣ, ಹಾಗೂ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿ ಅವರ ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್ ಹಾರವನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಚೌಕಾಕಾರದ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಉಂಗುರ= 1989ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ತೆರಳಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಅವರು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾಗೆ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್‌ನ ಪಚ್ಚೆ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಲು ನೀಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ತಪ್ಪಾಗಿ ಇದನ್ನು “ಪತ್ನಿಯನ್ನು ತುಂಬಾ ಪ್ರೀತಿಸುವ ಪತಿಯ ಉಡುಗೊರೆ” ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದವು. cgiaewol1kr08u787rq4khi5mf3790v 1428405 1428404 2026-09-16T09:03:29Z Mona Mendonca 95880 /* =ಚೌಕಾಕಾರದ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಉಂಗುರ */ 1428405 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” (toi et moi) ಶೈಲಿಯ ಉಂಗುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” ಎಂಬುದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅರ್ಥ “ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು” ಎಂದಾಗಿದೆ. 1981ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.1989ರ ಜೂನ್ 21ರಂದು, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸೆಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ರಾಬರ್ಟ್ ಹಾಕ್ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಲಂಡನ್‌ನ ಮ್ಯಾನ್ಷನ್ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಡಯಾನಾ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ಧರಿಸಿದ್ದು 1997ರ ಜುಲೈ 1ರಂದು ನಡೆದ ಟೇಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿಯ ಶತಮಾನೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ. ಅದೇ ದಿನ ಅವರ 36ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವೂ ಆಗಿತ್ತು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು, 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಡ್ರಾಪ್ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು, 1981ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಪಚ್ಚೆ ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಕಂಕಣ, ಹಾಗೂ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿ ಅವರ ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್ ಹಾರವನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಚೌಕಾಕಾರದ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಉಂಗುರ= 1989ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ತೆರಳಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಅವರು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾಗೆ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್‌ನ ಪಚ್ಚೆ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಲು ನೀಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ತಪ್ಪಾಗಿ ಇದನ್ನು “ಪತ್ನಿಯನ್ನು ತುಂಬಾ ಪ್ರೀತಿಸುವ ಪತಿಯ ಉಡುಗೊರೆ” ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದವು. ==Dis-moi Oui (“ಹೌದು ಎಂದು ಹೇಳು”) ಉಂಗುರ== 1997ರ ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ಮೊನಾಕೊದ ಮಾಂಟೆ ಕಾರ್ಲೊದಲ್ಲಿರುವ ರೆಪೊಸ್ಸಿ ಬೂಟಿಕ್‌ನಿಂದ £11,000 ಮೌಲ್ಯದ “ಬಜೆಟ್” ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. 23dmmli43nduwqr0ofiruqntpqdigac 1428406 1428405 2026-09-16T09:04:03Z Mona Mendonca 95880 /* Dis-moi Oui (“ಹೌದು ಎಂದು ಹೇಳು”) ಉಂಗುರ */ 1428406 wikitext text/x-wiki ಡಯಾನಾ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇವು ರಾಜಮಕುಟದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ರಾಜಮಕುಟದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಮನೆತನಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದವು, ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು, ಡಯಾನಾ ಸ್ವತಃ ಖರೀದಿಸಿದವು ಅಥವಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಭರಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. {{short description|Collection of jewels}} {{Use dmy dates|date=December 2021}} [[File:PRINCESS DIANA wide. © copyright 2010 (5112486245).jpg|thumb|1997ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ.ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಎರಡು ತಂತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಸರ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಡಯಾನಾ.]] ಅವರ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೃತಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ ಬಟ್ಲರ್ & ವಿಲ್ಸನ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ” ಆಭರಣಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಈ ಮಾತು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿನೋದಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.[ಪುಟ ಅಗತ್ಯ] ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು 19ನೇ ಮತ್ತು 20ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಚಿನ್ನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೂ ಇತ್ತು. ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಾರದೆ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದಿದ್ದವು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಾದ ಔತಣಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಣಿಯಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಣಿ 300ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಸೊಸೆಯಂದಿರಾದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಘನ್, ಸಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಡಚೆಸ್, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಆರಂಭಿಕ ಆಭರಣಗಳು= ಸಮೃದ್ಧ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಬಲಗೈಯ ಕಿರುಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ರಷ್ಯನ್ ಶೈಲಿಯ ವಿವಾಹ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ವಿವಾಹದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಇತರ ಉಂಗುರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಡಯಾನಾ, ‘D’ ಅಕ್ಷರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 2017ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ‘D’ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಸುಮಾರು 8,000 ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಜೊತೆ ಪ್ರಣಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ, ನರ್ಸರಿ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಅವರ 16ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರದ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಐದು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೂ ಇವೆ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರವೂ ಅವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಬಳಿ ಎನಾಮೆಲ್ ಅಲಂಕೃತ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, 1978ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 20ರಂದು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಜೇನ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಫೆಲೋಸ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಡಯಾನಾ ವಧುವಿನ ಸಹಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಡಯಾನಾ ಕನಿಷ್ಠ 1975ರಿಂದ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1990ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನ ಎಡ್ಮಂಟನ್‌ನ 462 ಫೋರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಡಯಾನಾ ಅವರ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು, ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬವು ಅವರಿಗೆ ಮೂರು ಸರಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತು.ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಿಗೂ 18ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದಂದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಉಡುಪಿನ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಡುಗೊರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್‌ನ 60 ಕೋಲ್‌ಹೆರ್ನ್ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕಳ್ಳತನವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಆಭರಣಗಳು ಕಳುವಾದವು. =ವಿವಾಹದ ಆಭರಣಗಳು= ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ವಿವಾಹ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವಿವಾಹವು 1981ರ ಜುಲೈ 29ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪಾಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.ವಿವಾಹದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ಬೆರಳಿಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾದ ಇಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ಸ್, ಉಡುಪಿನ ಲೇಬಲ್‌ಗೆ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಚಿನ್ನದ ಕುದುರೆಗಾಲಿನ ಆಕಾರದ ಸಣ್ಣ ಆಭರಣವೊಂದನ್ನು ಬಿಳಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿದ್ದರು. =ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಶ್ಯಾಂಡ್ ಕಿಡ್ ಅವರ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು= ವಿವಾಹದ ದಿನ ಡಯಾನಾ ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ವಜ್ರದ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಮಾರು 50 ಸಣ್ಣ ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆಂದೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ನಾಮಕರಣ, 1989ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗನ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. 2004ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಮೆಕ್‌ಕೋರ್ಕ್ವೊಡೇಲ್ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಡಯಾನಾ ಕುರಿತ ಸಂಚಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. 2011ರಲ್ಲಿ ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹಿಂಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಸೋದರಳಿಯ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ವಿವಾಹದ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆಯ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಟಿಯಾರಾ= ಈ ಆಭರಣವು ಒಮ್ಮೆ 18ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಭರಣಕಾರರ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಟಿಯಾರಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಭಾಗಗಳು ಅದರ ತುದಿಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಕೊನೆಯ ವಿಸ್ಕೌಂಟೆಸ್ ಮಾಂಟಾಗ್ಯೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾನ್ಬಿ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದಿಂದ ಬಂದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1875ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲೇಡಿ ಸಾರಾ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಲೇಡಿ ಸಿಂಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ (ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅಜ್ಜಿ) ಅವರಿಗೆ 1919ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್, ವಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಆಲ್ಥಾರ್ಪ್, ಅಂದಿನ ಭವಿಷ್ಯದ 7ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಈ ಭಾಗವನ್ನು ನಂತರ ಗೋಲ್ಡ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವರ್‌ಸ್ಮಿತ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ಮರುರೂಪಿಸಿತು. 1937ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಟಿಯಾರಾದ ಇಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ರೂಪವು ಸುಮಾರು 1935ರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಹೂವಿನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಶೈಲೀಕೃತ ಟ್ಯೂಲಿಪ್‌ಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುಮುತ್ತಿಕೊಂಡ ಎಲೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯರಾದ ಜೇನ್ ಮತ್ತು ಸಾರಾ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ತೆ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಭಾವಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು. ಡಯಾನಾ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇತರ ಟಿಯಾರಾಗಳಿಗಿಂತ ಇದು ಹಗುರವಾಗಿದ್ದು ಧರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಟಿಯಾರಾ ಧರಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅದು ಡಯಾನಾಗೆ “ತೀವ್ರ ತಲೆನೋವು” ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರ ಸಹೋದರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. =ಟಿಯಾರಾಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು= =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಟಿಯಾರಾ= 1913ರಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ರೌನ್ ಜ್ಯುವೆಲರ್‌ಗಳಾದ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಅವರಿಗೆ ರಾಣಿ ಮೇರಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ, ಹೆಸ್ಸೆ-ಕ್ಯಾಸೆಲ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆಗಸ್ಟಾ ಅವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಟಿಯಾರಾದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಣಿ ಮೇರಿಯ ಸ್ವಂತ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ನವ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಟಿಯಾರಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೊಳೆಯುವ ವಜ್ರವಿರುವ ಲವರ್ಸ್ ನಾಟ್ ಬಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ 19 ಓರಿಯೆಂಟಲ್ ಮುತ್ತುಗಳು ತೂಗುತ್ತವೆ. ಮೇರಿ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಡಯಾನಾ ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದಂದು ಧರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. “ತೂಗಾಡುವ ಮುತ್ತುಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಬಹುತೇಕ ಟಿಯಾರಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1989ರಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ “ಎಲ್ವಿಸ್ ಉಡುಪು”ಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ರಾಣಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಟಿಯಾರಾವನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2015ರಲ್ಲಿ ಬಕಿಂಗ್ಹ್ಯಾಮ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರವೂ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. =ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿಯ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್= 1911ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ನೀಡಲಾದ ಪಚ್ಚೆಗಳು ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಉಡುಗೊರೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು 1921ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಾರ್ಡ್ಸ್ ರಾಣಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದು ಮೂಲತಃ ದೆಹಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ಪಾರ್ಯೂರಿನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.1953ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯಿಂದ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಣಿ, ಅದನ್ನು ಡಯಾನಾಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೃತ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಾಂಡೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಇತರ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚೋಕರ್ ಆಗಿ ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಕಂಕಣವನ್ನು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪಚ್ಚೆಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳನ್ನು ಅವರ 22ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಚೋಕರ್ ಅನ್ನು ನಂತರ ಕ್ಯಾಥರಿನ್, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕೂಡ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. =ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ಗಳು= =ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಡ್ರಾಪ್ ನೆಕ್ಲೇಸ್= ಈ ಹಾರವನ್ನು ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬಹುದು. ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ವಜ್ರಗಳ ರಿವಿಯರ್ ಆಗಿಯೂ ಧರಿಸಬಹುದು. ಡಯಾನಾ ಗ್ರೋಸ್ವೆನರ್ ಹೌಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರೆಡ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಆಭರಣದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೊಸ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು ಮುತ್ತಿನ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು 1613ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಗರವು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಯಾವಲಿಯರ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪುತ್ರಿ ರುಪರ್ಟಾ ಹೋ ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು. ರುಪರ್ಟಾ ಈ ರಾಜಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್, ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಲ್‌ಬರೊ ಅವರಿಗೆ ಮಾರಿದರು. 1726ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ಅವರು ಡಚೆಸ್ ಆಫ್ ಶ್ರೂಸ್‌ಬರಿ ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಎರಡು ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಮುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಣಿ ಆನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. 1744ರಲ್ಲಿ ಸಾರಾ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ಈ ಹಾರವನ್ನು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಜಾನ್, 1ನೇ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಪಡೆದರು. ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರದ ತೂಗುಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮಲತಾಯಿ ರೈನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಮೂಲ ವಜ್ರದ ರಿವಿಯರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅರ್ಲ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‌ಗಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಬಂದಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾರ್ಲಟ್, ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಮೊದಲ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಾರವು ಇಂದಿಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೌಂಟೆಸ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕರೇನ್ ಅವರು ಮೂಲ ಹಾರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. =ಏಳು-ಸರದ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿ ಚೋಕರ್= ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ (ಕ್ವೀನ್ ಮದರ್) ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಮೊಮ್ಮಗಳು-ಸೊಸೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರೋಚ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಮದುವೆಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ಬ್ರೋಚ್ ಆಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1982ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಬೀಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಯಾಶ್‌ ಮೇಲೆ ಧರಿಸುವ ‘ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದ ಕ್ರೌನ್’ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಕಾರಣ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಹೊಸ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ ನೀಲಮಣಿ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡರು.1985ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಟ್ರಾವೋಲ್ಟಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದ ಈ ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದೇಶದೊಳಗಿನ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1994ರಲ್ಲಿ ಈ ನೀಲಮಣಿ ಹಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ಕ್ಯಾಮಿಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಬೌಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹೇತರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ರಾತ್ರಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ‘ರಿವೆಂಜ್’ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಏಳು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ನೀಲಮಣಿಯ ಹಾರವು, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಮದುವೆಯ ನಂತರವೂ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ಮೇಲೂ ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ‘ದೊಡ್ಡ’ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೆಟ್ ಗಾಲಾಗೆ ಹಾಜರಾದಾಗ.ಅದರ ನಂತರ ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, 2017ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ವಜ್ರಗಳಿವೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಜ್ರವಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿಕ್ಕ ವಜ್ರಗಳಿವೆ.ಹ್ಯಾರಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ವಜ್ರಗಳು ಅವರ ತಾಯಿಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂದವು (ಆದರೆ ಅವು ಯಾವ ಆಭರಣದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ). ==ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳ ಜಪಾನೀಸ್ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ರಾಣಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ರಾಜಕುಮಾರಿ 1982ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ ಜಪಾನೀಸ್ ಸಂಸ್ಕರಿತ ಮುತ್ತುಗಳ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಲಾಸ್ಪ್ ಇದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಆಭರಣವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ರಾಜರಿಂದ ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ==ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ== ಲಂಡನ್‌ನ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಲಿಯೋ ಡಿ ವ್ರೂಮೆನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವು ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1985ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು: 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಶಾಲೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ. ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಈ ಹಾರವು ಅಷ್ಟೇನೂ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಬಿರುಕು ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ==ಕೆತ್ತನೆಯಿರುವ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗನ ಹೆಸರನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ, ಅದೇ ವರ್ಷದ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ನಂತರ ರಾಜಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿತು. 2013ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡಚೆಸ್ ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಚಿನ್ನದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತಿಯ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಷಾರ್ಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿಸ್ ಜನಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳ ಮೊದಲ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಡ್ಯಾನಿಯೆಲ್ಲಾ ಡ್ರೇಪರ್ ಅವರ ಚಿನ್ನದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ==ಹೃದಯಾಕಾರದ ವಜ್ರದ ಹಾರ== ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರ ಜನನದ ನಂತರ, ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃದಯಾಕಾರದ ಆಭರಣವಿರುವ ಹಾರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಹಂಸ ಸರೋವರದ ಹಾರ== ಗಾರಾರ್ಡ್ & ಕೋ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರದಲ್ಲಿ 187 ವಜ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಸೌತ್ ಸೀ ಮುತ್ತುಗಳಿವೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಧನಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ರಾಯಲ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ‘ಸ್ವಾನ್ ಲೇಕ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಹಾರವನ್ನು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಯಾನಾ ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಅನುಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ದಂಪತಿಯೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು 2017ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುರ್ನ್ಸೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಾರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ ಸುಮಾರು 12 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳಾಗಿತ್ತು. =ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಮುತ್ತಿನ ಚೋಕರ್ ಹಾರ= 900 ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಸಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾಲುಗಳ ಚೋಕರ್ ಹಾರವು ಡಯಾನಾ ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇದನ್ನು ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಮಕ್ಕಳ ಕಾಳಜಿಯ ಕ್ರಾಸ್== 1991ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 24ರಂದು, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊದಲ್ಲಿರುವ FEBEM ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಮಕ್ಕಳ ವಸತಿಗೃಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿನ್ನದ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ವಸತಿಗೃಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಆ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರದೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದರು. ಈ ಕ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಸರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ದತ್ತಿ ಹರಾಜಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆ ಹರಾಜು 1997ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಕ್ರಾಸ್ ಪೆಂಡೆಂಟ್== ಈ ಆಭರಣವು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದು, 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿ ನಯೀಮ್ ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.[50] ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೆಥಿಸ್ಟ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಜ್ರಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 5.25 ಕ್ಯಾರೆಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಟ್ಟಲ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಪೆಂಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1987ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದತ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರ== ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಈ ಆಭರಣವು ಫ್ರಿಂಜ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಾರವಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಿಲಿಯಂಟ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗೆಟ್ ಕಟ್ ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ ಈ ಹಾರವನ್ನು ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರು ಖರೀದಿಸಿ, 1967ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. 1983ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಕೈಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ==ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಹಾರ== ಈ ಹಾರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ರಾಜ ಖಾಲಿದ್ ಅವರು 1979ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿದ್ದು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಪಿಯರ್ ಆಕಾರದ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜ ಫೈಸಲ್ ಅವರ ಹಾರದಂತೆಯೇ, ಇದನ್ನೂ ಹ್ಯಾರಿ ವಿನ್ಸ್ಟನ್ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಅವರು ಈ ಹಾರವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಡಯಾನಾ ಅವರಿಗೆ ಧರಿಸಲು ಸಾಲವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಂಗುರಗಳು== =ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ = ಡಯಾನಾ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು 1981ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ 18 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಬಿಳಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ 12 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ತೂಕದ ಅಂಡಾಕಾರದ ನೀಲಿ ಸಿಲೋನ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಸುತ್ತಲೂ 14 ವಜ್ರಗಳಿದ್ದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಧಿಕೃತ ಆಭರಣ ತಯಾರಕರಾಗಿದ್ದ ಗಾರಾರ್ಡ್ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರ ನೀಲಮಣಿ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳ ಕ್ಲಸ್ಟರ್ ಬ್ರೋಚ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. 1840ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಅವರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗೆ ಮದುವೆಯ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ನೀಡಿದ್ದರು. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಅವರು ಅದೇ ದಿನ ತಮ್ಮ “ಏನಾದರೂ ನೀಲಿ” ಎಂಬ ಮದುವೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬ್ರೋಚ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. [[File: Replica of Lady Diana Spencer's engagement ring (5920659865).jpg|upright|thumb|ಲೇಡಿ ಡಯಾನಾ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಅವರ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ]] ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರಿಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಂಗುರವು ಗಾರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಯಾರೇ ಬೇಕಾದರೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಇದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು, ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 2010ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಆಕೆಗೆ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ವಿಲಿಯಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಿತೆಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, “ಇಂದಿನ ದಿನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿ ವಂಚಿತರಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಿಡಲ್ಟನ್ ಅವರು ಉಂಗುರದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳಿದ್ದರೂ,ನಂತರ ಅವರು ಮತ್ತು ಡಯಾನಾ ಇಬ್ಬರೂ “ನಿಖರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗಾತ್ರದ” ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.ಕೆಲವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ದುರಂತದ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಡಯಾನಾ ಅವರ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರೊಂದಿಗಿನ ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ==ವೆಲ್ಷ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರ== ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಚಿನ್ನವು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಕ್ಲೋಗೌ ಸೇಂಟ್ ಡೇವಿಡ್‌ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾದ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ಮೃದುವಾದ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡಿನಿಂದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ, ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮಾರ್ಗರೆಟ್, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜಮನೆತನದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ವೇಲ್ಸ್ ಚಿನ್ನದ ಮದುವೆಯ ಉಂಗುರದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ “ಐ ಲವ್ ಯು, ಡಯಾನಾ” ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು. ==ಬುಲ್ಗಾರಿ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== ಡಯಾನಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದಾಗ, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದು ಸುಮಾರು £3,000 ಮೌಲ್ಯದ, ವಜ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬುಲ್ಗಾರಿ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವಾಗಿತ್ತು. ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಈ ವಜ್ರದ ಉಂಗುರವು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಬಟ್ಲರ್ ಪಾಲ್ ಬರ್ರೆಲ್ ಅವರು ಧರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಮೊದಲು, ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ತಮ್ಮ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು “ಸ್ನೇಹದ” ಉಂಗುರವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರ == 1982ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್‌ಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಫೋಟೋಶೂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕ್ಯಾಬೊಶಾನ್ ಕಟ್ ನೀಲಮಣಿಯ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಏಕೆಂದಿಗೂ ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರ ಊಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಉಂಗುರವು ರಾಜಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಊಹೆಯಂತೆ, ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದಿಂದ ಮಗ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ವಿಲಿಯಂಗೆ ಗೀರು ಬೀಳದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರ == 1983ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಂದು ಕೆನ್ಸಿಂಗ್ಟನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಟಿಮ್ ಗ್ರಹಾಂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಕಾರ್ಟಿಯರ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜಕುಮಾರರ ಗರಿಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಎರಡೂ ಉಂಗುರಗಳನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ನೆಟ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು: “ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿ.” ==ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರ== ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ “ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಸ್ಟನ್ನರ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಆಭರಣವೂ ಸೇರಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತಮ್ಮ ಉಡುಪುಗಳ ಹರಾಜು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು, ತಮ್ಮ ಕೌಮಾರ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರದೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಉಂಗುರವು ಮೂಲತಃ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದ ಆಭರಣಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರಗಳ ಬದಲಾಗಿ, ಡಯಾನಾ ಅವರು ಎಟರ್ನಿಟಿ ಉಂಗುರ ಮತ್ತು ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. 1997ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಿಡ್ನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಆ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಉಂಗುರವು ಎಮರಾಲ್ಡ್ ಕಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸೋಲಿಟೇರ್ ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ 1997ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪ್ರೇ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರು. 1996ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾದ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಕಂಕಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಇದನ್ನೂ 24 ಕ್ಯಾರೆಟ್ ಹಳದಿ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಂಕಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕುಟುಂಬವು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ರತ್ನವನ್ನು ಲೂಸಿಯಾ ಫ್ಲೆಚಾ ಡಿ ಲಿಮಾ ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಉಂಗುರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಈ ರತ್ನವನ್ನು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಣಿಯ ಅಕ್ವಾಮರೀನ್ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಈ ಉಂಗುರವು ಅವರ ಕಿರಿಯ ಪುತ್ರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಹ್ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿತು. 2018ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿವಾಹದ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಮೇಘನ್ ಮಾರ್ಕಲ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದರು. 2018ರಲ್ಲಿ ಈ ಉಂಗುರದ ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯ £75,000 ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ ಧರಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಈಗ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಲೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ==ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಉಂಗುರ== 1985ರಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ನ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಬಾಲ್ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರದ ಬದಲಿಗೆ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಕ್ಯಾಬೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಒಂದು ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರತ್ನಗಳು ಒಂದೇ ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕೋನದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದು “ಬೈಪಾಸ್ ರಿಂಗ್” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಂಗುರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು.1993ರ ನವೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಲಂಡನ್‌ನ ದ ಡಾರ್ಚೆಸ್ಟರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಯಾಂಗ್ ಡಿ-ಪೆರ್ಟುವಾನ್ ಅಗೋಂಗ್ ಅವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಭೋಜನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಅವರು ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” (toi et moi) ಶೈಲಿಯ ಉಂಗುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. “ಟ್ವಾ ಎ ಮೊವಾ” ಎಂಬುದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅರ್ಥ “ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು” ಎಂದಾಗಿದೆ. 1981ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಡಯಾನಾಗೆ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು.1989ರ ಜೂನ್ 21ರಂದು, ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸೆಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ರಾಬರ್ಟ್ ಹಾಕ್ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಲಂಡನ್‌ನ ಮ್ಯಾನ್ಷನ್ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗಲೂ ಡಯಾನಾ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು.ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ಧರಿಸಿದ್ದು 1997ರ ಜುಲೈ 1ರಂದು ನಡೆದ ಟೇಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿಯ ಶತಮಾನೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ. ಅದೇ ದಿನ ಅವರ 36ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವೂ ಆಗಿತ್ತು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು, 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರು ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದ ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪಚ್ಚೆಯ ಡ್ರಾಪ್ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು, 1981ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಅವರು ನೀಡಿದ್ದ ಪಚ್ಚೆ ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಕಂಕಣ, ಹಾಗೂ ಕ್ವೀನ್ ಮೇರಿ ಅವರ ಪಚ್ಚೆಯ ಚೋಕರ್ ಹಾರವನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ==ಚೌಕಾಕಾರದ ಪಚ್ಚೆ (ಎಮರಾಲ್ಡ್) ಉಂಗುರ= 1989ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಪೋಲೊ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ತೆರಳಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಣಿ ಅವರು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾಗೆ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಟ್‌ನ ಪಚ್ಚೆ ಉಂಗುರವನ್ನು ಧರಿಸಲು ನೀಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ತಪ್ಪಾಗಿ ಇದನ್ನು “ಪತ್ನಿಯನ್ನು ತುಂಬಾ ಪ್ರೀತಿಸುವ ಪತಿಯ ಉಡುಗೊರೆ” ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದವು. ==Dis-moi Oui (“ಹೌದು ಎಂದು ಹೇಳು”) ಉಂಗುರ== 1997ರ ಆಗಸ್ಟ್ 30ರಂದು, ಡೋಡಿ ಫಯೆದ್ ಅವರು ಮೊನಾಕೊದ ಮಾಂಟೆ ಕಾರ್ಲೊದಲ್ಲಿರುವ ರೆಪೊಸ್ಸಿ ಬೂಟಿಕ್‌ನಿಂದ £11,000 ಮೌಲ್ಯದ “ಬಜೆಟ್” ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಡಯಾನಾ ಅವರು ಅದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ್ದರು.ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ ಅದನ್ನು ನೀಡುವ ಮೊದಲೇ ಡೋಡಿ ನಿಧನರಾದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಈ ದಂಪತಿಯ ನಿಧನದ ನಂತರ, ಡೋಡಿಯ ಫ್ಲ್ಯಾಟ್‌ನಿಂದ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಯಿತು. ಅದರೊಂದಿಗೆ “bague de fiançaille” (ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ) ಎಂದು ನಮೂದಿಸಲಾದ ರಸೀದಿಯೂ ದೊರೆಯಿತು.ನಂತರ ಈ ಉಂಗುರವನ್ನು ಹ್ಯಾರಡ್ಸ್ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು. j4brvhcyo4iqd2x6wjxxhahm2zo1ch3 0 187246 1428359 1427937 2026-09-16T02:19:24Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428359 wikitext text/x-wiki {{Infobox airline | airline = ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ತೈವಾನ್ | logo = Tigerair Taiwan logo.svg | logo_size = 150 | image = Tigerair taiwan landing in RCTP.jpg | caption = ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ತೈವಾನ್ ಏರ್‌ಬಸ್ A320neo | IATA = IT | ICAO = TTW | callsign = SMART CAT | company_slogan = | founded = {{start date and age|2013|12|16|df=yes|br=yes}} | commenced = {{start date and age|2014|09|26|df=yes|br=yes}} | bases = ಕೌಶಿಯುಂಗ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ<br>ತಾವೊಯುವಾನ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ | frequent_flyer = | lounge = | subsidiaries = | fleet_size = 17 | destinations = 33 | parent = ಚೈನಾ ಏರ್‌ಲೈನ್ಸ್ ಸಮೂಹ<ref>Chen, Ted. "Tigerair Taiwan Returned to Profit Last Month: CAL." http://www.taipeitimes.com/News/biz/archives/2017/02/16/2003665052 Tigerair Taiwan Returned to Profit Last Month: CAL Taipei Times, 16 Feb. 2017. Web. 16 Mar. 2017</ref> | headquarters = No. 3, Alley 123, Lane 405, Tunghwa N. Rd., ತೈಪೆ, 105008. ತೈವಾನ್ | key_people = {{bulleted list| | ಕೆವಿನ್ ಚೆನ್ (ಅಧ್ಯಕ್ಷರು) | ಸ್ಟೀವ್ ಚಾಂಗ್ (ಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರು) | ಡೆನ್ನಿಸ್ ಲೈ (ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾಧಿಕಾರಿ) | ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಹ್ಸು (ಮುಖ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯಾಧಿಕಾರಿ) | ಸಿಂಡಿ ಹ್ಸು (ಮುಖ್ಯ ಹಣಕಾಸು ಅಧಿಕಾರಿ)}} | website = {{URL|www.tigerairtw.com}} }} ಟೈಗರ್ ಏರ್ ತೈವಾನ್ (ಚೈನೀಸ್: 臺灣虎航) ತೈವಾನ್‌ನ ಒಂದು ಕಡಿಮೆ ದರದ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಟಾಯುವಾನ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ನೆಲೆಯನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದನ್ನು ಚೀನಾ ಏರ್‌ಲೈನ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ (80%), ಮ್ಯಾಂಡರಿನ್ ಏರ್‌ಲೈನ್ಸ್ (10%) ಮತ್ತು ಟೈಗರ್ ಏರ್‌ವೇಸ್ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ಸ್ (10%) ನಡುವಿನ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. 2017ರಲ್ಲಿ, ಟೈಗರ್ ಏರ್ ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು 'ಸ್ಕೂಟ್' (Scoot) ಜೊತೆ ವಿಲೀನಗೊಂಡ ನಂತರ, ಬಜೆಟ್ ಏವಿಯೇಷನ್ ​​ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ಸ್ ಹೊಂದಿದ್ದ 10% ಷೇರುಗಳನ್ನು ಚೀನಾ ಏರ್‌ಲೈನ್ಸ್ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. 2016ರಲ್ಲಿ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಏಷಿಯಾ ಏರ್‌ವೇಸ್ ಮತ್ತು ವಿ ಏರ್ (V Air) ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡ ನಂತರ ಟೈಗರ್ ಏರ್ ತೈವಾನ್ ತೈವಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಏಕೈಕ ಕಡಿಮೆ ದರದ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ; ಹಾಗೆಯೇ, ಮಾರ್ಚ್ 2020ರಲ್ಲಿ ಟೈಗರ್ ಏರ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಬಳಿಕ, 'ಟೈಗರ್ ಏರ್' ಬ್ರಾಂಡ್ ಹೆಸರನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಏಕೈಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯೂ ಇದಾಗಿದೆ. =ಇತಿಹಾಸ= ತೈವಾನ್ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ-ವೆಚ್ಚದ ವಾಹಕ (LCC) ಹೊಂದಿರದ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿದೆ. 2013 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಚೀನಾ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಟ್ರಾನ್ಸ್ಏಷಿಯಾ ಏರ್ವೇಸ್ LCC ಅನ್ನು ರಚಿಸುವ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಮೊದಲ ತೈವಾನೀಸ್ ವಾಹಕಗಳಾಗಿವೆ. ಸಿವಿಲ್ ಏರೋನಾಟಿಕ್ಸ್ ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಷನ್ ಪ್ರವೇಶ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ LCC ಗಳ ರಚನೆಗೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಯಿತು. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2013 ರಲ್ಲಿ, ಚೀನಾ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸನ್ ಹಂಗ್-ಹ್ಸಿಯಾಂಗ್, ತೈವಾನ್ ಮೂಲದ LCC ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ವಿಮಾನಯಾನವು ವಿದೇಶಿ LCC ಯೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 2013 ರಲ್ಲಿ ಚೀನಾ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಟೈಗರ್ಏರ್ ತೈವಾನ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸಿಂಗಾಪುರದ ಕಡಿಮೆ-ವೆಚ್ಚದ ವಾಹಕ ಟೈಗರ್ಏರ್ ಜೊತೆಗೆ ಹೊಸ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ರಚಿಸಿದಾಗ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಾಗಿ, ಚೀನಾ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಹೊಸ ವಾಹಕದಲ್ಲಿ 90 ಪ್ರತಿಶತ ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಟೈಗರ್ ಏರ್ವೇಸ್ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ಸ್ ಉಳಿದ 10 ಪ್ರತಿಶತವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮಾರ್ಚ್ 2014 ರಲ್ಲಿ, ಚೀನಾ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಮ್ಯಾಂಡರಿನ್ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಟೈಗರ್ಏರ್ ತೈವಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪೋಷಕ ಕಂಪನಿಯ ಪಾಲಿನ 10% ಅನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ, ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ತೈವಾನ್ ಸಿವಿಲ್ ಏರೋನಾಟಿಕ್ಸ್ ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಷನ್‌ನಿಂದ ಏರ್ ಆಪರೇಟರ್ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ನಂತರ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 26, 2014 ರಂದು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ಮೊದಲ ವಿಮಾನವು ಟಾವೊವಾನ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಚಾಂಗಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಹಾರಿತು. 2017 ರಲ್ಲಿ, ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಸ್ಕೂಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಂಡ ನಂತರ, ಬಜೆಟ್ ಏವಿಯೇಷನ್ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ಸ್ ಹೊಂದಿದ್ದ 10% ಷೇರುಗಳನ್ನು ಚೀನಾ ಏರ್‌ಲೈನ್ಸ್ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು.<ref>https://centreforaviation.com/analysis/tigerair-singapore-2017-outlook-fleet-expansion-resumes-as-brand-disappears-transit-traffic-grows-321256</ref> 2021 ರಲ್ಲಿ, ಚೀನಾ ಏರ್‌ಲೈನ್ಸ್ ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಜಾಗತಿಕ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು.<ref>https://www.bnext.com.tw/article/67283/tigerair-2022</ref> =ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನಗಳು= ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ತೈವಾನ್ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ:<ref>https://www.tigerairtw.com/en/ready-to-go/route-map</ref> {| class="sortable wikitable" |- ! ದೇಶ / ಪ್ರದೇಶ ! ನಗರ ! ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ! ಉಲ್ಲೇಖಗಳು |- |rowspan="22"|ಜಪಾನ್||ಅಕಿತಾ||ಅಕಿತಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||||align=center|ref name="IT_Routes"/refCite weburl=https://www.aeroroutes.com/eng/230814-itdec23axt|title=Tigerair Taiwan tentatively schedules Akita Dec 2023 launch|website=aeroroutes.com|date=14 August 2023/ref |- |ಅಸಾಹಿಕಾವಾ||ಅಸಾಹಿಕಾವಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಫುಕುವೋಕಾ||ಫುಕುವೋಕಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ref name="Fuku"Cite weburl=http://airlineroute.net/2015/12/16/it-fukngo-jan16/|title=Tigerair Taiwan Adds Fukuoka / Nagoya Service from late-Jan 2016/ref |- |ಫುಕುಶಿಮಾ||ಫುಕುಶಿಮಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಹಕೋಡಾಟೆ||ಹಕೋಡಾಟೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಹನಮಾಕಿ||ಹನಮಾಕಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಇಬರಾಕಿ||ಇಬರಾಕಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಕೊಮಾತ್ಸು||ಕೊಮಾತ್ಸು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಕೋಚಿ||ಕೋಚಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಕುಮಾಮೊಟೊ||ಕುಮಾಮೊಟೊ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||||align=center|ref name="Tainan"Cite web |last=Writer |first=Staff |date=2025-10-01 |title=Taiwan Tigerair to launch new routes from Tainan to Japan |url=https://www.taipeitimes.com/News/taiwan/archives/2025/10/02/2003844791 |access-date=2025-10-01 |website=Taipei Times|language=en/ref |- |ಮಿಯಾಜಾಕಿ||ಮಿಯಾಜಾಕಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="Miyazaki Airport"Cite weburl=https://focustaiwan.tw/business/202409180006|title=Tigerair Taiwan to offer Taoyuan-Miyazaki flights from late November|date=18 September 2024/ref |- |ನಗೋಯಾ||ಚುಬು ಸೆಂಟ್ರೇರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ref name="Fuku" / |- |ನಹಾ||ನಹಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|url=http://airlineroute.net/2015/05/20/it-oka-jun15/|title=tigerair Taiwan to Start Taipei - Okinawa Service from late-June 2015|publisher=Airlineroute.net|date=20 May 2015/ref |- |ನಿಗಾತಾ||ನಿಗಾತಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|refCite weburl=https://blueswandaily.com/tigerair-taiwan-planning-niigata-service-from-mar-2020/|title=Tigerair Taiwan planning Niigata service from Mar-2020 | Corporate Travel Community|date=8 November 2019|access-date=9 November 2019|archive-date=9 November 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191109083107/https://blueswandaily.com/tigerair-taiwan-planning-niigata-service-from-mar-2020/|url-status=dead/refrefcite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/221209-itjan23kij|title=TIGERAIR TAIWAN ADDS NIIGATA SERVICE FROM MID-JAN 2023|publisher=Aeroroutes|date=9 December 2022/ref |- |ಓಯಿಟಾ||ಓಯಿಟಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/250228-itns25oit|title=tigerair Taiwan adds Taipei – Oita service in NS25|publisher=Aeroroutes|accessdate=28 February 2025/ref |- |ಒಕಾಯಾಮಾ||ಒಕಾಯಾಮಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|url=http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/267307/tigerair-taiwan-adds-okayama-service-from-july-2016/|title=tigerair Taiwan Adds Okayama Service from July 2016|publisher=routesonline|accessdate=6 June 2016/ref |- |ಒಸಾಕಾ||ಕನ್ಸಾಯಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|url=http://airlineroute.net/2015/05/28/it-tpekix-jul15/|title=Tigerair Taiwan to Start Taipei - Osaka Service from July 2015|publisher=Airlineroute.net|date=28 May 2015|accessdate=28 May 2015/ref |- |ಸಾಗಾ||ಸಾಗಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಸಪ್ಪೋರೊ||ನ್ಯೂ ಚಿಟೋಸ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಸೆಂಡಾಯಿ||ಸೆಂಡಾಯಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|url=http://airlineroute.net/2016/04/14/it-sdj-jun16/|title=tigerair Taiwan Plans Sendai Service from late-June 2016|publisher=airlineroute|accessdate=14 April 2016/ref |- |rowspan="2"|ಟೋಕಿಯೊ||ಹನೆಡಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|url=http://airlineroute.net/2015/11/05/it-hnd-dec15/|title=tigerair Taiwan to Start Taipei Taoyuan - Tokyo Haneda Flights from late-Dec 2015|publisher=Airlineroute.net|date=5 November 2015|accessdate=5 November 2015/ref |- |ನರಿತಾ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes" /ref name="NRT launch date"cite web |title=台灣虎航4月2日開航桃園-東京成田 |url=http://news.cnyes.com/20150326/%E6%97%A5%E6%9C%AC%E7%B7%9A%E5%85%88%E4%B8%8B%E4%B8%80%E5%9F%8E%E5%8F%B0%E7%81%A3%E8%99%8E%E8%88%AA4%E6%9C%882%E6%97%A5%E9%96%8B%E8%88%AA%E6%A1%83%E5%9C%92-%E6%9D%B1%E4%BA%AC%E6%88%90%E7%94%B0-115222440194910.shtml?c=tw_stk {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150403161124/http://news.cnyes.com/20150326/%E6%97%A5%E6%9C%AC%E7%B7%9A%E5%85%88%E4%B8%8B%E4%B8%80%E5%9F%8E%E5%8F%B0%E7%81%A3%E8%99%8E%E8%88%AA4%E6%9C%882%E6%97%A5%E9%96%8B%E8%88%AA%E6%A1%83%E5%9C%92-%E6%9D%B1%E4%BA%AC%E6%88%90%E7%94%B0-115222440194910.shtml?c=tw_stk |date=2015-04-03 }} |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150403161124/http://news.cnyes.com/20150326/%E6%97%A5%E6%9C%AC%E7%B7%9A%E5%85%88%E4%B8%8B%E4%B8%80%E5%9F%8E%E5%8F%B0%E7%81%A3%E8%99%8E%E8%88%AA4%E6%9C%882%E6%97%A5%E9%96%8B%E8%88%AA%E6%A1%83%E5%9C%8D-%E6%9D%B1%E4%BA%AC%E6%88%90%E7%94%B0-115222440194910.shtml?c=tw_stk |archivedate=3 April 2015 |accessdate=26 March 2015 |website=CNYES.com/ref |- |ಮಕಾವು||ಮಕಾವು||ಮಕಾವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||{{Terminated}}||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |rowspan="3"|ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್||ಸೆಬು||ಮ್ಯಾಕ್ಟಾನ್–ಸೆಬು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||{{Terminated}}||align=center|refCite news|url=https://www.abs-cbn.com/business/09/17/18/tigerair-taiwan-announces-cebu-taipei-flights-with-seat-sale|title=Tigerair Taiwan announces Cebu-Taipei flights with seat sale|work=ABS-CBN News|access-date=2018-10-24|language=en-US/ref |- |ಕಲಿಬೊ||ಕಲಿಬೊ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||{{Airline seasonal|Charter}}||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಪ್ಯೂರ್ಟೊ ಪ್ರಿನ್ಸೆಸಾ||ಪ್ಯೂರ್ಟೊ ಪ್ರಿನ್ಸೆಸಾ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||{{Airline seasonal|Charter}}||align=center|ref name="IT_Routes"/refCite web|url=http://www.taipeitimes.com/News/taiwan/archives/2019/04/09/2003713061|title=AVIATION: Tigerair to launch direct flights to Palawan Island - Taipei Times|date=9 April 2019/ref |- |rowspan="5"|ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ||ಬುಸಾನ್||ಗಿಮ್ಹೇ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite news|url=http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/270062/tigerair-taiwan-plans-busan-launch-in-jan-2017/|title=tigerair Taiwan plans Busan launch in Jan 2017|newspaper=Routes |publisher=routesonline|accessdate=24 November 2016/ref |- |ದೈಗು||ದೈಗು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|url=http://airlineroute.net/2016/03/29/it-tae-may16/|title=tigerair Taiwan Adds Taipei – Daegu Service from May 2016|publisher=airlineroute|accessdate=29 March 2016/ref |- |ಜೆಜು||ಜೆಜು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|url=http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/271459/tigerair-taiwan-adds-jeju-flights-from-mar-2017/|title=tigerair Taiwan adds Jeju flights from Mar 2017|publisher=routesonline|accessdate=17 February 2017/ref |- |rowspan="2"|ಸಿಯೋಲ್||ಗಿಮ್ಪೊ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|title=TIGERAIR TAIWAN ADDS KAOHSIUNG – SEOUL GIMPO FROM LATE-JUNE 2023|url=https://www.aeroroutes.com/eng/230517-itjun23gmp|website=AeroRoutes|date=17 May 2023/ref |- |ಇಂಚಿಯಾನ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |rowspan="4"|ತೈವಾನ್||ಕೌಶಿಯುಂಗ್||ಕೌಶಿಯುಂಗ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ತೈಚುಂಗ್||ತೈಚುಂಗ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ತೈನಾನ್||ತೈನಾನ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="Tainan"/ |- |ತೈಪೆ||ತಾವೊಯುವಾನ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||{{Airline hub}}||align=center|ref name="IT_Routes"/refcite web|title=Tigerair Taiwan destinations|url=http://www.tigerair.com/tw/zh/destination_map.php/ref |- |rowspan="2"|ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್||ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್||ಡಾನ್ ಮುವಾಂಗ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||{{Terminated}}||align=center|ref name="IT_Routes"/ |- |ಫುಕೆಟ್||ಫುಕೆಟ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|refcite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/230310-ithkt|title=TIGERAIR TAIWAN ADDS PHUKET SERVICE FROM MAY 2023|work=Aeroroutes|accessdate=10 March 2023/ref |- |rowspan="2"|ವಿಯೆಟ್ನಾಂ||ದಾ ನಾಂಗ್||ದಾ ನಾಂಗ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|refcite web|title=TIGERAIR TAIWAN EXPANDS SOUTHEAST ASIA NETWORK FROM DEC 2022|url=https://www.aeroroutes.com/eng/221122-itdec22|website=AeroRoutes|date=22 November 2022/ref |- |ಫು ಕ್ವೋಕ್||ಫು ಕ್ವೋಕ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ||align=center| ||align=center|ref name="IT_Routes"/ |} =ನೌಕಾಪಡೆ= ಡಿಸೆಂಬರ್ 2025ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ತೈವಾನ್ ಈ ಕೆಳಗಿನ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ:<ref>https://www.airbus.com/en/products-services/commercial-aircraft/orders-and-deliveries</ref> {| class="wikitable" style="margin:1em auto; border-collapse:collapse;text-align:center" |+Tigerair Taiwan fleet |- !Aircraft !In fleet !Orders !Passengers !Notes |- |Airbus A320-200 |9 |&mdash; |180 | |- |Airbus A320neo |8 |7 |180 |<ref>{{Cite web |title=Tigerair Taiwan selects A320neo for fleet renewal |url=https://www.ch-aviation.com/portal/news/80783-tigerair-taiwan-selects-a320neo-for-fleet-renewal |work=ch-aviation}}</ref><ref>{{Cite press release |title=Tigerair Taiwan to celebrate its first A320neo delivery ceremony with a unique livery of "AIRBUS A320neo" |date=8 April 2021 |url=https://www.tigerairtw.com/en/about-tigerair/news/2021A320neo |website=Tigerair Taiwan}}</ref> |- |Airbus A321neo |&mdash; |15 |233 |<ref>{{Cite web |title=台灣虎航今日董事會通過新一代機隊計畫 |url=https://www.tigerairtw.com/zh-TW/news/251203 |access-date=2025-12-05 |website=www.tigerairtw.com |language=zh-TW}}</ref> |- !Total !17 !22 !colspan=2| |} ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ತೈವಾನ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ವಿಮಾನಗಳು ಟೈಗರ್‌ಏರ್ ಸಮೂಹದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಣ್ಣದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು (ಲಿವರಿ) ಹೊಂದಿದ್ದು, ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಮಾನಗಳ ಹಿಂಭಾಗದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ "TAIWAN" (ತೈವಾನ್) ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ. ತಮ್ಮ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಬಣ್ಣದ ವಿನ್ಯಾಸ ಅಥವಾ ಕಂಪನಿಯ ಹೆಸರಿನ ಭಾಗವಾಗಿ 'ತೈವಾನ್' ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡ ಮೊದಲ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ಇದಾಗಿದೆ.<ref>https://web.archive.org/web/20141010094851/http://talkairlines.wordpress.com/2014/09/21/talkairlines-lcc-war-kicks-off-in-taiwan-tigerair-taiwan-and-v-air-ready-to-take-to-the-skies/</ref> =ಉಲ್ಲೇಖಗಳು= 75rwt6noe6a4msqxxmnow1x1djw8q22 0 187291 1428412 1428117 2026-09-16T10:47:38Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1428412 wikitext text/x-wiki {{Short description|Ethnic group native to China}} {{Infobox Ethnic group | group = ಪುಮಿ | image = [[Image:P1090077.JPG|200px]]<br> ಪರ್ಯಾಯ ಹೆಸರುಗಳು:ಪುಮಿ, ಪ್ರಿಮಿ, ಪಿಮಿ, ಪ್ರಮ್ಮಿ | population = 45,012 | popplace = [[China]] &ndash;<br> [[Yunnan]]:&nbsp;&nbsp; 45,012 | langs = [[Pumi language|Pumi]] | rels = [[Bon]], [[Tibetan Buddhism]], [[Dingba]] | related = [[Tibetan people|Tibetan]] (mainly those living in [[Mili Tibetan Autonomous County|Mili]], [[Sichuan]]) }} ಪುಮಿ (ಪ್ರಿಮಿ ಅಥವಾ ಪ್ರೆಮಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಜನರು ಒಂದು ಜನಾಂಗೀಯ ಸಮುದಾಯವಾಗಿದ್ದಾರೆ. [[ಚೀನಾ]]ದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ 56 ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪುಮಿ ಜನರೂ ಒಬ್ಬರು. ಪುಮಿ ಜನರು ಸಿಚುವಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಮಿಲಿ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ ಮತ್ತು ಯಾನ್ಯುವಾನ್ ಕೌಂಟಿಯ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಜನಾಂಗೀಯವಾಗಿ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.<ref>Harrell, Stevan. 2001. ''Ways of Being Ethnic in Southwest China''. Seattle, WA: University of Washington Press.</ref> ಪುಮಿ ಜನರನ್ನು ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 30,000. ಪುಮಿ ಜನರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಾನ್ಪಿಂಗ್ ಬಾಯಿ ಮತ್ತು ಪುಮಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ, ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್ ಯಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ, ಲಿಜಿಯಾಂಗ್ ಹಳೆಯ ನಗರ, ಯುಲಾಂಗ್ ನಾಕ್ಸಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ, ವೀಶಿ ಲಿಸು ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕೌಂಟಿ ಮತ್ತು ಯೋಂಗ್‌ಶೆಂಗ್ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವರು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 9,000 ಅಡಿ (ಸುಮಾರು 2,700 ಮೀಟರ್)ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. == ಭಾಷೆ == ಪುಮಿ ಜನರು ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರಿನ್ಮಿ (Pumi) ಭಾಷೆಯು, ಟಿಬೆಟೋ-ಬರ್ಮನ್ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬದ ಚಿಯಾಂಗಿಕ್ ಶಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದೆ.<ref>Ding, Picus S. 2003. Prinmi: a sketch of Niuwozi. In Graham Thurgood and Randy LaPolla (eds.) ''The Sino-Tibetan Languages'', pp. 588-601. London: Routledge Press.</ref><ref>Lu, S. 2001. ''Dialectal Studies of the Pumi Language''. Beijing: Nationalities Press.</ref> ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಮುಲಿ ಮತ್ತು ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪುಮಿ ಜನರು ಧಾರ್ಮಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಲಿಪಿಯ ಬಳಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ, ನಂತರ ಅದು ಮರೆತುಹೋಯಿತು. ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪುಮಿ ಜನರು ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಪುಮಿ ಭಾಷೆಗೆ ಪಿನ್ಯಿನ್ ಆಧಾರಿತ ರೋಮನ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿದ್ದರೂ, ಆ ಲಿಪಿ ಇನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂದಿಲ್ಲ.<ref>Ding, Picus S. 2007. Challenges in Language Modernization in China: the case of Prinmi. In David, Maya, Nicholas Ostler and Caesar Dealwis (eds.) ''Working Together for Endangered Languages: Research Challenges and Social Impacts'', pp. 120-126. Bath, England: [[Foundation for Endangered Languages]].</ref> == ಇತಿಹಾಸ == ಪುಮಿ ಜನರಿಗೆ ಬಹಳ ಹಳೆಯ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ವಲಸೆ ಹೋದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಇತಿಹಾಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕ್ವಿಂಗ್‌ಹೈ–ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಪೀಠಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಮಾರಿ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ನಂತರ, ಕ್ರಿ.ಪೂ. 4ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಹೆಂಗ್‌ದುಆನ್ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಕಣಿವೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ಪುಮಿ ಜನರ ಪೂರ್ವಜರು ಬಹುಶಃ ಕ್ವಿಂಗ್‌ಹೈ–ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಪೀಠಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಾಚೀನ ಚಿಯಾಂಗ್ ಎಂಬ ಅಲೆಮಾರಿ ಜನಾಂಗದವರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.<ref>Victor H. Mair: [https://books.google.com/books?id=sOvKHy8lfEMC The Columbia Anthology of Chinese Folk and Popular Literature]. Columbia University Press, 2011, page 56.</ref> ನಂತರ, 7ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಪುಮಿ ಜನರು ಉತ್ತರ ಸಿಚುವಾನ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಮತ್ತು 14ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ವಾಯುವ್ಯ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಅಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲೆಸಿ ಕೃಷಿ ಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಲಾನ್ಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಲಿಜಿಯಾಂಗ್ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಜಮೀನುದಾರರು ಪುಮಿ ಜನರ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಕೆಲವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಭೂಮಿಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಜಮೀನುದಾರರು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ರೈತರಿಂದ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಬಾಡಿಗೆಯು ರೈತರು ಬೆಳೆದ ಬೆಳೆಯ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ.50ರಷ್ಟಿತ್ತು. ಪುಮಿ ಜಮೀನುದಾರರು ಮತ್ತು ನಾಕ್ಸಿ (Nakhi) ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ದೇಶೀಯ ಗುಲಾಮರ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನೂ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ, ಜಮೀನುದಾರರ ಅಧಿಕಾರವು ಬಹಳಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಆಧುನಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಬಂದ ನಂತರ, ಪುಮಿ ಜನರ ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿಯೂ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದವು. == ಧರ್ಮ == ಪುಮಿ ಜನರು ಟಿಬೆಟ್ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ, ಅವರ ಧರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಬೋನ್ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಈ ಎರಡರ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಹಾಂಗುಯಿ (Hangui) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ನಾಕ್ಸಿ ಜನರ ಡೋಂಗ್ಬಾ ಮತ್ತು ಮೊಸುವೊ ಜನರ ದಾಬಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳಿಗೆ ಕೆಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಪುಮಿ ಜನರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಜರ ಆರಾಧನೆಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಟಿಬೆಟ್‌ನಿಂದ ಬಂದ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರಕರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಂದ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಿಚುವಾನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ಪುಮಿ ಜನರು, ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಗೆಲುಗ್ಪಾ ಮತ್ತು ಕಾಗ್ಯು ಪರಂಪರೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಜಾನ್‌ಬಲಾ (Zanbala) ಅಥವಾ ಡಿಂಗ್ಬಾ ಎಂಬ ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನ ಅರ್ಥ “ಬಿಳಿ ಮಣ್ಣು” ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕೆಲವು ಪುಮಿ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಜಾನ್‌ಬಲಾ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಈ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೇವರುಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಜರ ಆತ್ಮಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಯ ವಯಸ್ಸಾದ ಪುರುಷರು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಪುಮಿ ಗ್ರಾಮಗಳಿಗೂ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ಥಳೀಯ ಪರ್ವತ ದೇವರುಗಳು ಇರುತ್ತಾರೆ. ಹಬ್ಬದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ದೇವರುಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಎಲ್ಲರೂ ಆಹಾರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಕುಟುಂಬದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ 15ನೇ ದಿನ ಸಣ್ಣ ಪರ್ವತ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, 7ನೇ ಚಾಂದ್ರಮಾನ ತಿಂಗಳ 15ನೇ ದಿನ ಮಹಾ ಪರ್ವತ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ವಿಶೇಷವಾದ ದೊಡ್ಡ ಸಮಾರಂಭವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಪುಮಿ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಡುಗೆ ಬೆಂಕಿಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಕಲ್ಲಿನ ವೃತ್ತಕ್ಕೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಅದನ್ನು ಅತಿಥಿಗಳು ಮುಟ್ಟಬಾರದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಬೆಂಕಿಯ ಹಿಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗುವಾಜೈ (Guazei) ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಪುರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಊಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಹಿರಿಯ ಪುರುಷನು ಆಹಾರದಿಂದ ಒಂದು ಚಮಚ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಅದನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಪುರದ ಮೇಲೆ ಇಡುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಚಮಚ ಆಹಾರವನ್ನು ಬೆಂಕಿಗೆ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ತಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರ ಆತ್ಮಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡುವ ಸಂಕೇತವೆಂದು ನಂಬಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಸಂಸ್ಕೃತಿ == ಪುಮಿ ಜನರು ತಮ್ಮ ಮೂಲದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಟಿಬೆಟ್ ಜನರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite journal |last=Fiskesjö |first=Magnus |date=2012 |title=Wellens, Koen: Religious Revival in the Tibetan Borderlands. The Premi of Southwest China |url=http://dx.doi.org/10.5771/0257-9774-2012-1-314 |journal=Anthropos |volume=107 |issue=1 |pages=314–315 |doi=10.5771/0257-9774-2012-1-314 |issn=0257-9774|url-access=subscription }}</ref> ಪುಮಿ ಜನರು ಚಾಂದ್ರಮಾನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಮೊದಲ 15 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಚಂದ್ರ ಹೊಸ ವರ್ಷವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಲೋಸಾರ್ ಹಬ್ಬವನ್ನೂ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಯೋಂಗ್‌ಶೆಂಗ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಪುಮಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿಗಳಿರುವ ಜಾಕೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಉದ್ದವಾದ ಮಡಿಕೆಗಳಿರುವ ಸ್ಕರ್ಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣಗಳ ಅಗಲವಾದ ಬೆಲ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಹವಾಮಾನ ಚಳಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅವರು ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಮೇಕೆಯ ಚರ್ಮವನ್ನು ಹೊದ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಲಾನ್ಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ವೀಶಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಮಹಿಳೆಯರು ವೇಸ್ಟ್‌ಕೋಟ್‌ನ ಒಳಗೆ ಬಣ್ಣದ ಉದ್ದ ತೋಳಿನ ಅಂಗಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಉದ್ದವಾದ ಪ್ಯಾಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ಯಾಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಕಸೂತಿ ಮಾಡಿದ ಬೆಲ್ಟ್‌ಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಟಿಬೆಟ್ ಮಹಿಳೆಯರಂತೆ, ಪುಮಿ ಮಹಿಳೆಯರೂ ಯಾಕ್‌ನ ಬಾಲದ ಕೂದಲು ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ ದಾರಗಳಿಂದ ಕೂದಲನ್ನು ಹೆಣೆದು, ನಂತರ ತಲೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಸುತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಶ್ರೀಮಂತ ಪುಮಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಳೆಗಳಂತಹ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಸಹ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪುಮಿ ಪುರುಷರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೋಳಿಲ್ಲದ ಮೇಕೆಚರ್ಮದ ಜಾಕೆಟ್ ಅಥವಾ ಲಿನನ್ ಜಾಕೆಟ್ ಮತ್ತು ಉದ್ದವಾದ ಪ್ಯಾಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಟೋಪಿಯನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೇಟೆಗಾರರು ಮತ್ತು ಯೋಧರು ಉದ್ದವಾದ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಕತ್ತಿ ಮತ್ತು ಜಿಂಕೆಯ ಚರ್ಮದ ಚೀಲಗಳನ್ನು ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಪುಮಿ ಹುಡುಗರು 13 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾದಾಗ ಪ್ರಾಪ್ತವಯಸ್ಸಿನ ವಿಧಿವಿಧಾನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ವಿಧಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ನಂತರವೇ ಅವರು ವಯಸ್ಕರ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಸಮಾಜದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. == ಜೀವನಶೈಲಿ == ಚಳಿಯ ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ಟಿಬೆಟ್‌ಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿರುವ ಕಾರಣ, ಪ್ರಿನ್ಮಿ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡುವ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಪುಮಿಗಳ ಜೀವನಶೈಲಿ ಟಿಬೆಟ್ ಜನರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಯುನ್ನಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪುಮಿ ಜನರು ಹಾನ್ ಚೀನೀಯರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಅಕ್ಕಿ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರವಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಕಿ ಬೆಳೆಯಲು ತುಂಬಾ ಚಳಿಯಾಗಿರುವ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಅನೇಕ ಪುಮಿ ಜನರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಆಲೂಗಡ್ಡೆಯನ್ನು ಅಕ್ಕಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಚೀನೀ ಎಲೆಕೋಸು, ಬೀನ್ಸ್, ಬದನೆಕಾಯಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಕಲ್ಲಂಗಡಿಗಳಂತಹ ತರಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಸಹ ಆಹಾರವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪುಮಿ ಸಮಾಜವು ತಂದೆಯ ವಂಶಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವ ನೀಡುವ ಮತ್ತು ಏಕಪತ್ನಿತ್ವದ ಸಮಾಜವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಉತ್ತರ ನಿಂಗ್ಲಾಂಗ್‌ನ ಯೋಂಗ್ನಿಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಹುಪತ್ನಿತ್ವಕ್ಕೂ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪುಮಿ ಜನರು ಮೊಸುವೊ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಮಾತೃಪ್ರಧಾನ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅಜು (Azhu) ಎಂಬ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ‘ಅಜು’ ಎಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ನೇಹ ಎಂಬ ಅರ್ಥ. ಈ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬಗಳು ವಿವಾಹಕ್ಕಿಂತ ರಕ್ತಸಂಬಂಧದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಪುಮಿ ಜನರಲ್ಲಿ ಹಂದಿಮಾಂಸವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಒಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನವಿದೆ. ದೊಡ್ಡ ಹಂದಿಯ ಒಳಾಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿ, ಅದರ ನೇರ ಮಾಂಸದಿಂದ ಸಾಸೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಹಂದಿಯ ದೇಹದ ಒಳಗೆ ಉಪ್ಪನ್ನು ಹಾಕಿ, ಅದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹೊಲಿಗೆ ಹಾಕಿ ಮುಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಉಪ್ಪು ಹಾಕಿ ಹೊಲಿಗೆ ಹಾಕಿದ ಹಂದಿಯ ದೇಹವನ್ನು ಹಂದಿಯ ಚರ್ಮದಿಂದ ಸುತ್ತಿ ಒಣಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಣಗಿದ ನಂತರ ಅದು ಪಿಪಾ ಎಂಬ ಚೀನೀ ಸಂಗೀತ ವಾದ್ಯದ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ “ಪಿಪಾ ಮಾಂಸ” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದ ಹಂದಿಮಾಂಸವನ್ನು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇಡಬಹುದು. ಪುಮಿ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕುಟುಂಬವೂ “ಪ್ರಿ (Pri)” ಎಂಬ ಬಿಯರ್‌ನಂತಹ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪಾನೀಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಮದುವೆ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾನೀಯವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಿನ್ಮಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ “ಮದುವೆಯಾಗುವುದು” ಎಂಬುದನ್ನು “ಪ್ರಿ ಕುಡಿಯುವುದು” ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== <references/> ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== * [http://www.aasianst.org/absts/1995abst/inter/inter168.htm Buddhism among the Pumi and Mosuo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110622054604/http://www.aasianst.org/absts/1995abst/inter/inter168.htm |date=2011-06-22 }} * {{usurped|1=[https://web.archive.org/web/20051124231527/http://www.infomekong.com/p_group_Tibetan_2.htm#Pumi%20of%20Sichuan%20(Poo-mee) Includes a profile of the Pumi of Sichuan]}} * [http://sites.google.com/site/prinmi/works-on-prinmi Major publications on Prinmi] * [https://drjosephrock.blogspot.com/2004_12_05_drjosephrock_archive.html Photographs of the Pumi] jkf6m9flmbdou6qdyx6mtqn8rplkm2d 3 187327 1428333 2026-09-15T12:02:32Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1428333 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Xmj manu}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೭:೩೨, ೧೫ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) nvk494eue1tc9d8bijg3uz2qgobx17s 0 187328 1428334 2026-09-15T12:18:48Z Sathvik Anchan 100576 ಹೊಸ ಪುಟ: {{short description|Ethnic group of Asia}} {{for|the ethnic group in Chin State, Myanmar|Daai Chin}} {{pp-extended|small=yes}} {{cleanup|reason=Non-Chinese usage should be moved to [[Tai peoples]] and |date=February 2017}} {{Infobox ethnic group | group = ದಾಯಿ ಜನರು<br/><small>{{nobold|{{lang|zh-hans|傣族}}}}</small> | image = 中国云南西双版纳1380傣历年 (253863837).jpeg | caption = ಯುನನ್‌ನ ಶಿ... 1428334 wikitext text/x-wiki {{short description|Ethnic group of Asia}} {{for|the ethnic group in Chin State, Myanmar|Daai Chin}} {{pp-extended|small=yes}} {{cleanup|reason=Non-Chinese usage should be moved to [[Tai peoples]] and |date=February 2017}} {{Infobox ethnic group | group = ದಾಯಿ ಜನರು<br/><small>{{nobold|{{lang|zh-hans|傣族}}}}</small> | image = 中国云南西双版纳1380傣历年 (253863837).jpeg | caption = ಯುನನ್‌ನ ಶಿಶುವಾಂಗ್‌ಬಾನಾದಲ್ಲಿ ಥಾಯ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನ 1380ನೇ ಹೊಸ ವರ್ಷವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ದೈ (Dai) ಜನರು. | population = 1,329,985<ref>{{cite web|title=Geographic Distribution and Population of Ethnic Minorities|url=http://www.stats.gov.cn/tjsj/ndsj/2021/indexeh.htm|website=China Statistical Yearbook 2021|access-date=4 February 2023}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://pop-stat.mashke.org/china-ethnic-2020.htm|title=Ethnic composition of China 2020|website=pop-stat.mashke.org|accessdate=8 July 2025}}</ref>[[File:Dai autonomous prefectures and counties in China.png|center|frameless|260x260px]] ಮುಖ್ಯ ಭೂಭಾಗದ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಡೈ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೌಂಟಿಗಳ ಹಂಚಿಕೆ | langs = [[Tai Lue language|Tai Lue]], [[Tai Nuea language|Tai Nuea]], [[Tai Dam language|Tai Dam]], [[Burmese language|Burmese]], [[Mandarin Chinese]], [[Vietnamese language|Vietnamese]], [[Lao language|Lao]], [[Thai language|Thai]] | rels = [[Theravada|Theravada Buddhism]]; minority [[Tai folk religion|Dai folk religion]]<ref>Haimei Shen. ''[https://www.questia.com/library/journal/1G1-345458425/risk-society-the-predicaments-of-folk-religion-and Risk Society, the Predicaments of Folk Religion and Experience of Modernity: The Guardian Spirits in the Mandi Dailue Ethnic Society of Xishuangbanna] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201106073030/https://www.questia.com/library/journal/1G1-345458425/risk-society-the-predicaments-of-folk-religion-and |date=2020-11-06 }}''. China: An International Journal, Vol. 11, No. 2</ref>{{•}}[[Islam]]<ref name="hui"/> | related = [[Zhuang people]], [[Shan people]], [[Thai people]], [[Lao people]] }} ದೈ ಜನರು (ಬರ್ಮೀಸ್: ရှမ်းလူမျိုး; ತೈ ಲ್ಯೂ: ᨴᩱ/ᨴᩱ᩠ᨿ; ಲಾವೋ: ໄຕ; ಥಾಯ್: ไท; ಶಾನ್: တႆး, [tai˥˩]; ತೈ ನುವಾ: ᥖᥭᥰ, [tai˥]; ಚೀನೀ: 傣族; ಪಿನ್‌ಯಿನ್: Dǎizú) ಚೀನಾದ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಕ್ಸಿಶುವಾಂಗ್‌ಬನ್ನಾ ದೈ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರಿಫೆಕ್ಚರ್ ಮತ್ತು ದೆಹಾಂಗ್ ದೈ ಹಾಗೂ ಜಿಂಗ್‌ಪೋ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪ್ರಿಫೆಕ್ಚರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಹಲವು ತೈ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡುವ ಜನಾಂಗೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಒಕ್ಕೂಟವಾಗಿದೆ.ದೈ ಜನರು ಚೀನಾದ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ 56 ಜನಾಂಗೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದಾರೆ. ವಿಸ್ತೃತ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ದೈ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ತೈ ಯಾಯ್, ಲ್ಯೂ, ಚೀನೀ ಶಾನ್, ತೈ ದಮ್, ತೈ ಖಾವೊ ಅಥವಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೈ ಜನರನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಿದಾಗ, ಲಾವೋಸ್, ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೂ ಈ ಪದವನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ಇತರ ಹೆಸರುಗಳಿಗಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕವನ್ನು ನೋಡಿ. ==ಹೆಸರಿನ ಅಸ್ಪಷ್ಟತೆ == {{Confusing section|date=November 2023|reason=the first paragraph}} ದೈ ಜನರು ಲಾವೋಸ್ ಮತ್ತು ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರಾಗಿರುವ ಹಾಗೂ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಸಮುದಾಯವಾಗಿರುವ ಶಾನ್, ಲಾವೋ ಮತ್ತು ಥಾಯ್ ಜನರೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮೂಲತಃ ತೈ ಅಥವಾ ದೈ ಜನರು ಇಂದಿನ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಟಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಸಾಂಗ್ ರಾಜವಂಶಗಳ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಅಲೆಮಾರಿ ಜನಾಂಗಗಳ ಚಲನೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಅವರ ಕೆಲವು ಗುಂಪುಗಳು ಮತ್ತಷ್ಟು ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಿ ಇಂದಿನ ಲಾವೋಸ್ ಮತ್ತು ನಂತರ ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಇತರ ಹಲವು ಜನಾಂಗೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳಂತೆ (ಗಾವೋಶಾನ್ ಮತ್ತು ಯಾವೊ ನೋಡಿ), ‘ದೈ’ ಎಂಬ ಪದವು ಚೀನೀ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವ್ಯಾಪಕ ಸಾಮೂಹಿಕ ಪದವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ತೈ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ನೇರ ಸಮಾನಾರ್ಥಕ ಪದವಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ತೈ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ‘ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೈ ಜನರು’ ಎಂಬ ಅರ್ಥದ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕ ಪದಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ತೈ ಲ್ಯೂ: tai˥˩; ಈ ಪದವು ಝುವಾಂಗ್ ಜನರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಎಲ್ಲ ದೈ ಜನರನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ) ಮತ್ತು ‘ಚೀನಾದಲ್ಲಿರುವ ತೈ ಜನರು’ ಎಂಬ ಅರ್ಥದ ಪದಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಥಾಯ್: ชาวไทในจีน) ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಇವೆರಡೂ ಝುವಾಂಗ್ ಜನರನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿರುವಂತೆ, ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ.ಆದ್ದರಿಂದ[dubious – discuss], ಮೇಲೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಯಾವೊ ಜನರ ಹೆಸರಿನಂತೆಯೇ ‘ದೈ’ ಎಂಬ ಪದವೂ ಮೂಲತಃ ಹಾನ್ ಚೀನೀ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿದ್ದು, ನಂತರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಫ್ರೆಂಚ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನ್‌ನಂತಹ ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಥಾಯ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿರುವಂತೆ, ‘ದೈ’ ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ‘ತೈ ಲ್ಯೂ’ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು; ಆದಾಗ್ಯೂ ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿರುವಂತೆ, ಈ ಪದವು ಇತರ ಕೆಲವು ಗುಂಪುಗಳನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ, ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಗುಂಪುಗಳು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಒಂದೇ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಎರಡೂ ‘ಉತ್ತರ ತೈ’ ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ‘ಲ್ಯೂ’ ಮತ್ತು ‘ನುವಾ’ ಎಂಬ ಪದಗಳು ಒಂದೇ ಮೂಲದಿಂದ ಬಂದ ಸಂಬಂಧಿತ ಪದಗಳಾಗಿವೆ. ಚೀನೀ ರಾಜ್ಯವು ಅವರನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಒಂದೇ ಜನಾಂಗವೆಂದು ಗುರುತಿಸಿದರೂ, ಈ ತೈ ಜನರು ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಹಲವು ವಿಭಿನ್ನ ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ದೈ ಜನರ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಗಳು ದೈ ಲ್ಯೂ (ಸಿಬ್ಸಾಂಗ್‌ಬನ್ನಾ ದೈ) ಮತ್ತು ದೈ ನುವಾ (ದೈಹಾಂಗ್ ದೈ) ಆಗಿವೆ. ದೈ ಜನರು ಬಳಸುವ ಇತರ ಎರಡು ಲಿಖಿತ ಭಾಷೆಗಳೆಂದರೆ ತೈ ಪೊಂಗ್ ಮತ್ತು ತೈ ದಮ್. ಇವೆಲ್ಲವೂ ತೈ ಭಾಷೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಥಾಯ್, ಲಾವೋ ಮತ್ತು ಝುವಾಂಗ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಸಂಬಂಧಿತ ಭಾಷೆಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿವೆ. ತೈ ಭಾಷೆಗಳು ತೈ–ಕಡೈ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬದ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿವೆ. ತೈ–ಕಡೈ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ವಿವಿಧ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಅಸ್ಸಾಂನಿಂದ ಚೀನಾದ ಹೈನಾನ್ ಮತ್ತು ಗುಯಿಜೌವರೆಗೆ ಮಾತನಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.ದೈ ಜನರು ತಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಧರ್ಮದ ಜೊತೆಗೆ ಥೇರವಾದ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮವನ್ನೂ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇತರ ತೈ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡುವ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಸಾಂಗ್‌ಕ್ರಾನ್‌ನಂತಹ ಹಬ್ಬಗಳು ಮತ್ತು ಹಲವು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಂಶಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದ ಪ್ರಮುಖ ಜನಾಂಗೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅವರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲವು ಸಾಮ್ಯತೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಥೇರವಾದ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮವನ್ನು ನಾಮಮಾತ್ರವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸುವ ಕೆಲವೇ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನಾಂಗೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ದೈ ಜನರೂ ಒಬ್ಬರು.ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ‘ತೈ’ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ‘ದೈ’ ಜನಾಂಗದ ಹೆಸರಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಜನರಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಜನರು ಥಾಯ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು, ಅಂದರೆ ನೈಋತ್ಯ ತೈ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯುನ್ನಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಚೀನೀ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ತೈ ಜನರನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲು ಕೆಲವರು ‘ದೈಜುರಿಯನ್’ (Daizurian) ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪದವು ಚೀನೀ ಪದ 傣族人 (ಪಿನ್‌ಯಿನ್: Dǎizúrén) ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ಇದನ್ನು ಶಾನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ တႆးၸူး (taj4 tsuu4) ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಅರ್ಥ ‘ಒಗ್ಗೂಡಿರುವ ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ತೈ ಜನರು’ ಎಂಬುದಾಗಿದೆ. ==ಭಾಷೆಗಳು== ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ದೈ ಜನಾಂಗದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜನರು ಕೆಳಗಿನ ನೈಋತ್ಯ ತೈ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ: * ತೈ ಲ್ಯೂ ಭಾಷೆ (傣仂语; Dǎilè Yǔ) * ತೈ ನುವಾ ಭಾಷೆ (德宏傣语; Déhóng Dǎiyǔ; ಶಾನ್ ಭಾಷೆ) * ತೈ ದಮ್ ಭಾಷೆ (傣哪语 / 傣担语; Dǎinǎ Yǔ / Dǎidān Yǔ) * ತೈ ಯಾ ಭಾಷೆ (傣雅语; Dǎiyǎ Yǔ) ಅಥವಾ ತೈ ಹೋಂಗ್‌ಜಿನ್ (红金傣语; Hóngjīndǎi Yǔ) ಯುನ್ನಾನ್ (1998:150)[೫] ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ತೈ ಭಾಷಾ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. * **ತೈ ಲ್ಯೂ ಭಾಷೆ (傣泐方言):** ಸಿಪ್ಸಾಂಗ್‌ಪನ್ನಾ, ಮೆಂಗ್‌ಲಿಯನ್ ಕೌಂಟಿ, ಜಿಂಗು ಕೌಂಟಿ, ಜಿಯಾಂಗ್‌ಚೆಂಗ್ ಕೌಂಟಿ ಮುಂತಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 4,00,000 ಜನರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. * **ತೈ ನುವಾ ಭಾಷೆ (傣纳方言):** ದೆಹಾಂಗ್, ಗೆಂಗ್ಮಾ, ಶುವಾಂಗ್‌ಜಿಯಾಂಗ್, ಟೆಂಗ್‌ಚೋಂಗ್, ಬಾವೊಶಾನ್, ಲಾಂಗ್‌ಲಿಂಗ್, ಚಾಂಗ್‌ನಿಂಗ್, ಕಾಂಗ್‌ಯುವಾನ್, ಲಾನ್‌ಚಾಂಗ್, ಝೆನ್‌ಕಾಂಗ್, ಜಿಂಗ್‌ಡಾಂಗ್ ಮುಂತಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 4,00,000 ಜನರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. * **ತೈ ರುಯಿ (傣端方言):** ಜಿನ್‌ಪಿಂಗ್, ಮಾಗುವಾನ್, ಮಾಲಿಪೊ ಕೌಂಟಿಗಳು ಮುಂತಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 40,000 ಜನರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. * **ಟಿಯಾನ್‌ಶಿನ್ (田心方言):** ವೂಡಿಂಗ್, ಲುಚುವಾನ್, ಯೋಂಗ್‌ರೆನ್ ಮತ್ತು ದಯಾವೊ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂತಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 20,000 ಜನರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಉಪಭಾಷೆ ಟಿಯಾನ್‌ಶಿನ್ (田心), ವೂಡಿಂಗ್ ಕೌಂಟಿಯಾಗಿದೆ.<ref name="Yunnan1998">{{cite book|editor={{lang|zh-Hans|云南省地方志编纂委员会}} [Yunnan Gazetteer Commission] |year=1998 |trans-title=Yunnan Provincial Gazetteer, Vol. 59: Minority Languages Orthographies Gazetteer |script-title=zh:云南省志. 卷五十九, 少数民族语言文字志 |location=Kunming |publisher={{lang|zh-Hans|云南人民出版社}} [Yunnan People's Press]}}</ref> == ಇತಿಹಾಸ == === ಆರಂಭಿಕ ಅವಧಿ === [[File:1962-07 1962年 云南德宏傣族姑娘绕丝.jpg|thumb|ಯುನ್ನಾನ್‌ನ ಡೆಹಾಂಗ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ರೇಷ್ಮೆ ನೇಯುತ್ತಿರುವ ಡೈ ಜನಾಂಗದ ಯುವತಿಯ 1962ರ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ.]] ಕ್ರಿ.ಪೂ. 109ರಲ್ಲಿ ಹಾನ್ ರಾಜವಂಶವು ಯಿ ಪ್ರದೇಶದ ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಯಿಝೌ ಪ್ರಿಫೆಕ್ಚರ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಇಂದಿನ ಯುನ್ನಾನ್, ಸಿಚುವಾನ್ ಮತ್ತು ಗುಯಿಜೌ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.12ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೈ–ಲ್ಯೂ ಅಥವಾ ತೈ–ಲ್ಯೂ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ದೈ ಜನರು ಸಿಪ್ಸಾಂಗ್ ಪನ್ನಾ (ಇಂದಿನ ಕ್ಸಿಶುವಾಂಗ್‌ಬನ್ನಾ) ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಜಿಂಗ್‌ಹಾಂಗ್ ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾಲ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಜಿಂಗ್‌ಹಾಂಗ್ ಈ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಸ್ಥಳೀಯ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 10 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದು, ಚೀನೀಯರನ್ನು ತಮ್ಮ ಸಾರ್ವಭೌಮರೆಂದು ಗುರುತಿಸಿತ್ತು. ರಾಜನು ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬಹುತೇಕ ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಜಲವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹೊಂದಿದ್ದನು. <ref name=":0">{{Cite book|title=Encyclopedia of the World's Minorities|publisher=Routledge|year=2005|isbn=1-57958-468-3|editor-last=Skutsch|editor-first=Carl|location=New York|pages=361, 362}}</ref> === ಯುವಾನ್ ಮತ್ತು ಮಿಂಗ್ ಅವಧಿ === ಯುವಾನ್ ರಾಜವಂಶದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ದೈ ಜನರು ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಅಧೀನಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಮಂಗೋಲರು ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಜನಾಂಗಗಳ ನಡುವೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವಂಶಪಾರಂಪರ್ಯ ನಾಯಕರನ್ನು ನೇಮಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಆ ಕಾಲದ ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಜಮೀನುದಾರರು ತಮ್ಮದೇ ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರ, ಸೈನ್ಯ, ಕಾರಾಗೃಹಗಳು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತು.ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೆಲವು ದೈ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಇತರ ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪುಗಳಿಗಿಂತ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾದ ವರ್ಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ರಾಜಕೀಯ ರಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಮಾಲೀಕತ್ವದ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಇದ್ದವು. ಮಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಎಂಟು ದೈ ತುಸಿ (Tusi; ಸ್ಥಳೀಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು) ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಕನಿಷ್ಠ ಏಳನೇ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಯುನ್ನಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಅಸ್ತಿತ್ವವಿದ್ದರೂ, ದೈ ಜನರು 15ನೇ ಮತ್ತು 16ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಥೇರವಾದ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಮತಾಂತರಗೊಂಡರು. <ref name=":1" /><ref>{{Cite book|title=Buddhism: The Basics|url=https://archive.org/details/buddhismbasics00cant|url-access=limited|last=Cantwell|first=Cathy|publisher=[[Routledge]]|year=2010|isbn=978-0-415-40880-6|location=New York|pages=[https://archive.org/details/buddhismbasics00cant/page/n156 148]|quote=Amongst the Dai minority nationality of Xishuangbanna...Theravada was established in the fifteenth century.}}</ref> === ಕ್ವಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಚೀನಾ === ಚಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶವು ಯುವಾನ್ ಮತ್ತು ಮಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುಂದುವರಿಸಿತು. ಆದರೆ, ಚಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶವು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು ಮತ್ತು ನೇರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಹಾಗೂ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸುಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದ್ದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು 1953ರಲ್ಲಿ ಚೀನೀ ಸರ್ಕಾರವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿತು.1953ರಲ್ಲಿಯೇ ಜಿಂಗ್‌ಹಾಂಗ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದ ಪ್ರಾಚೀನ ಆಡಳಿತ ಕುಟುಂಬದ ಆಳ್ವಿಕೆಯೂ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿತು. ಕೊನೆಯ ರಾಜ ಚಾವೊ ಹ್ಮೋಆಮ್ ಘಾಮ್ ಲೆ (Chao Hmoam Gham Le; ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ದಾವೊ ಶಿಷುನ್, Dao Shixun) ಅವರು ಕ್ಸಿಶುವಾಂಗ್‌ಬನ್ನಾ ಪ್ರಿಫೆಕ್ಚರ್‌ನ ಉಪಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾದರು. <ref name=":0" /> == ಪಾಕಪದ್ಧತಿ == ದೈ ಜನರ ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಅಕ್ಕಿಯಾಗಿದೆ. ದೆಹಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದ ದೈ ಜನರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜಪೋನಿಕಾ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ.ಬಿದಿರು ಅಕ್ಕಿ ದೈ ಜನರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉಪಾಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಅಂಟು ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಬಿದಿರಿನ ಕೊಳವೆಯೊಳಗೆ ತುಂಬಿ, 15 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ನೆನೆಸಿ, ನಂತರ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.[ಸೂಕ್ತ ಉಲ್ಲೇಖನ ಬೇಕು] ಅನಾನಸ್ ನೇರಳೆ ಅಕ್ಕಿಯೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದೈ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ. ಹಸಿ, ತಾಜಾ, ಹುಳಿ ಮತ್ತು ಖಾರವು ದೈ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿವೆ. ಹುಳಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಕಣ್ಣುಗಳು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗುತ್ತವೆ, ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಗೆ ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ದೈ ಜನರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಸಿಹಿ ಆಹಾರವು ಆಯಾಸವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಖಾರವು ಹಸಿವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ದೈ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಹುಳಿಯನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ರುಚಿಕರವಾದ ಸುವಾಸನೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹುಳಿ ಬಿದಿರು ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಮತ್ತು ಹುಳಿ ಹಂದಿಮಾಂಸದಂತಹ ಅನೇಕ ಖಾದ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಉಪಾಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಹುಳಿ ರುಚಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ==ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿನ ತೈ ಲೂ== [[File:2013 Wat Rong Ngae 01.jpg|thumb|[[Thai temple art and architecture|Wat]] Rong Ngae is a Thai Lue temple in [[Pua District]], [[Nan Province]]]] ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಉತ್ತರ ಭಾಗದ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಹಲವು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತೈ ಲ್ಯೂ ಜನರು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು: * **ಚಿಯಾಂಗ್ ರೈ:** ಮೇ ಸಾಯಿ, ಚಿಯಾಂಗ್ ಖೋಂಗ್ ಮತ್ತು ಚಿಯಾಂಗ್ ಸೇನ್ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು. (ಆಯುಥಿಯನ್–ಬರ್ಮೀಸ್ ಯುದ್ಧ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ ಒಂದು ಭಾಗದ ಜನರು ಚಿಯಾಂಗ್ ರುಂಗ್‌ಗೆ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದರು.) * **ಚಿಯಾಂಗ್ ಮಾಯ್:** ಸಾಮೋಯೆಂಗ್ ಮತ್ತು ದೋಯಿ ಸಾಕೆಟ್ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು. * **ನಾನ್:** ಥಾ ವಾಂಗ್ ಫಾ, ಪುಆ, ಚಿಯಾಂಗ್ ಕ್ಲಾಂಗ್ ಮತ್ತು ತುಂಗ್ ಚಾಂಗ್ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು. (ಸೈಯಾಬುರಿ ಮತ್ತು ಸಿಪ್ಸಾಂಗ್‌ಪನ್ನಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಇಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಧಿಕವಾಗಿದೆ.) * **ಫಯಾವೊ:** ಚಿಯಾಂಗ್ ಮುಯಾನ್ ಮತ್ತು ಚಿಯಾಂಗ್ ಖಾಮ್ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು. (ಇಲ್ಲಿ ಇವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿದೆ.) * **ಲಾಂಪಾಂಗ್:** ಮುಯಾಂಗ್ ಲಾಂಪಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಮೇ ಥಾ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು. * **ಲಾಂಫುನ್:** ಮುಯಾಂಗ್ ಲಾಂಫುನ್ ಮತ್ತು ಬಾನ್ ಥಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು. ==ಹಬ್ಬ== ದೈ ಜನರ ಹಬ್ಬಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ. ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚುವ ಹಬ್ಬ, ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯುವ ಹಬ್ಬ ಮತ್ತು ನೀರು ಚಿಮುಕಿಸುವ ಹಬ್ಬ ಸೇರಿವೆ. ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚುವ ಹಬ್ಬವನ್ನು ದೈ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನ 15ನೇ ದಿನದಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿ ಜುಲೈ ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯುವ ಹಬ್ಬವನ್ನು ದೈ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನ 15ನೇ ದಿನದಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದು ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡೂ ಹಬ್ಬಗಳ ದಿನದಂದು ಜನರು ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಜನರು ಬುದ್ಧನಿಗೆ ಆಹಾರ, ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚುವ ಹಬ್ಬ ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯುವ ಹಬ್ಬಗಳ ನಡುವಿನ ಮೂರು ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯನ್ನು ವರ್ಷದ ‘ಮುಚ್ಚಿದ’ ಅವಧಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ವರ್ಷದ ಅತ್ಯಂತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಅವಧಿಯಾಗಿದೆ. ನೀರು ಚಿಮುಕಿಸುವ ಹಬ್ಬವು ದೈ ಜನರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಬ್ಬವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಜೂನ್‌ನ ಹೊಸ ವರ್ಷವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ದೈ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನ ಜೂನ್ ಅಂತ್ಯ ಅಥವಾ ಜುಲೈ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿ ಏಪ್ರಿಲ್ ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಕ್ವಿಂಗ್‌ಮಿಂಗ್ ಹಬ್ಬದ ಸುಮಾರು 10 ದಿನಗಳ ನಂತರ ನಡೆಯುವ ಈ ಹಬ್ಬವು ‘ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ದಿನ’ವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಹಬ್ಬವು ಮೂರು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಹಬ್ಬದ ಮುಂಜಾನೆ ದೈ ಗ್ರಾಮದ ಜನರು ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ ಬುದ್ಧನ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯದ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ನಂತರ ಯುವಕರು ಮತ್ತು ಯುವತಿಯರು ಪರಸ್ಪರರ ಮೇಲೆ ನೀರು ಸುರಿಯುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಜನರ ಗುಂಪುಗಳು ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಾ ದಾರಿಹೋಕರ ಮೇಲೆ ನೀರು ಚಿಮುಕಿಸಿ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಕೋರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಆಚರಣೆಗಳು ಶುಭಾಶಯ ಮತ್ತು ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ. == ಸಂಸ್ಕೃತಿ == === ಧರ್ಮ === ದೈ ಜನರು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಥೇರವಾದ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ದೈ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮವು ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಅನಿಮಿಸ್ಟಿಕ್ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಹಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗುವ ಮೊದಲು ದೈ ಜನರು ಅನಿಮಿಸ್ಟ್‌ಗಳಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಆತ್ಮಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವರ ನಂಬಿಕೆ ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.ಇತ್ತೀಚಿನವರೆಗೂ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲೂ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯವಿತ್ತು. ದೊಡ್ಡ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡುರಿಂದ ಐದು ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅನೇಕ ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯಗಳು ನಾಶಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. <ref name=":1" /> ಪೋಷಕರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 7ರಿಂದ 18 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ತಮ್ಮ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬೌದ್ಧ ಮಠಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿ, ಅವರನ್ನು ಅನನುಭವಿ ಭಿಕ್ಷುಗಳಾಗಿ (novices) ಸೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಮಠದ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಹುಡುಗರು ಮೂರು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾಲ ಮಠಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದು, ಬರೆಯುವುದು, ಓದುವುದು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದರು. ನಂತರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹುಡುಗರು ಅಥವಾ ಯುವಕರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಮರಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಕೆಲವರು ಮಠಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದು ಪೂರ್ಣ ದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದ ಭಿಕ್ಷುಗಳಾಗುತ್ತಿದ್ದರು.ಈ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದಾಗಿ ದೈ ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ದೈ ಲಿಪಿಯ ಜ್ಞಾನವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ದೈ ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣವು ಶೇ. 80ಕ್ಕಿಂತ ಹ <ref name=":0" /> ==== ಇಸ್ಲಾಂ ==== ದೈ ಜನರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರು ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದೈ ಜನರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ‘ದೈ ಪಾಕ್ಸಿ’ (Dai Paxi) ಅಥವಾ ‘ದೈ ಹುಯಿ’ (Dai Hui) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 19ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ದಾಲಿ ಮತ್ತು ಯುನ್ನಾನ್‌ನ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಬಂದ ಹುಯಿ (ಚೀನೀ ಮುಸ್ಲಿಂ) ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಕ್ಸಿಶುವಾಂಗ್‌ಬನ್ನಾದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಈ ವಲಸಿಗರು ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತುಹೋಗಿ, ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ದೈ ಮತ್ತು ಚೀನಾ–ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಾರ್ಶಿ ದೈ ಜನರ ಭೌತಿಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯು ಅವರ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಸಮುದಾಯದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಹುತೇಕ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಾಗಿದೆ. ಅವರು ಒಂದೇ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ, ಸಮಾನ ರೀತಿಯ ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು, ಆಚರಣೆಗಳು ಹಾಗೂ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. <ref name="hui">{{Cite book|title=Hui Muslims in China|last=Ma|first=Chuang|publisher=Leuven University Press|year=2016|isbn=978-94-6270-066-6|editor-last=Rong|editor-first=Gui|location=Leuven|pages=87–95|chapter=Changes of Intermarriage Circle of the Pashi Dai (Muslims in Dai Society): A Case Study in the Hui Village in Manluan}}</ref> === ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ === ದೈ ಜನರು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯದ ಸಮೃದ್ಧ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ದೈ ಜನರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದು ಕ್ರಿ.ಶ. 638ರಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರ ಗ್ರಹಣಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡುವ ಕುರಿತು ಅವರಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗ್ರಂಥಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ದೈ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು, ದಂತಕಥೆಗಳು, ಕಥೆಗಳು, ಕಾವ್ಯಗಳು, ನೀತಿಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಕಥೆಗಳೂ ಸಹ ದೈ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೇರಳವಾಗಿವೆ.<ref name=":0" /> === ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳು === ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ದೈ ಗ್ರಾಮಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನದಿಗಳು ಅಥವಾ ತೊರೆಗಳ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಬಿದಿರಿನ ಸಮತಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ. ದೈ ಜನರ ಮನೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಬಗಳ ಮೇಲೆ ಎತ್ತರಿಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಮನೆಗಳು ಚೌಕಾಕಾರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಮನೆಗಳು ಎರಡು ಅಂತಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಮೇಲಿನ ಅಂತಸ್ತನ್ನು ವಾಸಸ್ಥಳವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಅಂತಸ್ತನ್ನು ಉಗ್ರಾಣವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕೆಳಗಿನ ಅಂತಸ್ತಿಗೆ ಗೋಡೆಗಳೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.<ref name=":0" /> === ಆರ್ಥಿಕತೆ === ಉಪೋಷ್ಣವಲಯದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಅನೇಕ ದೈ ಜನರ ಜೀವನೋಪಾಯವು ಭತ್ತ, ಕಾಫಿ, ರಬ್ಬರ್, ಚಹಾ, ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ಹಣ್ಣುಗಳ ಬೆಳೆಯುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ದೈ ಜನರಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಕರಕುಶಲ ಕೈಗಾರಿಕೆಯೂ ಇದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನೇಯ್ಗೆ, ಎಣ್ಣೆ ತೆಗೆಯುವುದು, ಮದ್ಯ ತಯಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಬಿದಿರಿನ ಕೆಲಸಗಳು ಸೇರಿವೆ.1980ರ ದಶಕದಿಂದೀಚೆಗೆ, ಜಿಂಗ್‌ಹಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಮಾಂಗ್ಶಿ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವು ಕ್ಸಿಶುವಾಂಗ್‌ಬನ್ನಾದ ದೈ ಜನರಿಗೆ ಆದಾಯದ ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಜೀವನಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಿಸಿದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಇತರ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಜನಾಂಗಗಳಿಗಿಂತ ದೈ ಜನರು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಚೀನೀ ಆರ್ಥಿಕತೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೆರೆತುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. .<ref name=":0" /> ==ಗ್ಯಾಲರಿ== <gallery> File:Dai containers (silver) - Yunnan Provincial Museum- DSC02044.JPG|ಡೈ ಪಾತ್ರೆಗಳು (ಬೆಳ್ಳಿ). ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತೀಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಲೋಹದ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು. File:Manuscripts in the Yunnan Nationalities Museum - DSC03951.JPG|ದೈ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥ. ಯುನ್ನಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು / ಲಿಪಿ ಪದ್ಧತಿಗಳು. File:Musical instruments in the Yunnan Nationalities Museum - DSC03831.JPG|ಯುನ್ನಾನ್ ನ್ಯಾಷನಲಟೀಸ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂನಲ್ಲಿರುವ 'ಡೈ' ಸೋರೆಕಾಯಿ ಕೊಳವೆಗಳು (ಇವುಗಳನ್ನು 'ಹುಲುಸಿ' ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ). File:Tools and utensils in the Yunnan Nationalities Museum - DSC03605.jpg|ದೈ (Dai) ಸಮುದಾಯದ ಬಿದಿರಿನ ಮನೆ. ಚೀನಾದ ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಕುನ್ಮಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಯುನ್ನಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಪಾತ್ರೆಗಳು.. File:Folk Arts in the Yunnan Nationalities Museum - DSC03712.JPG|ಡೈ ಜನಾಂಗದ ಮಿಲನ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು - ಯುನ್ನಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿನ ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳು. File:Folk Arts in the Yunnan Nationalities Museum - DSC03729.JPG|ದೈ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ. ಯುನ್ನಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳು. File:Dai mask - Yunnan Provincial Museum- DSC02117.JPG|ಡೈ ಮುಖವಾಡ. ಯುನ್ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತೀಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿನ ಪ್ರದರ್ಶನ ವಸ್ತು. File:2013 Wat Nong Bua Thai Lue Buddha.jpg|ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ನಾನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಥಾ ವಾಂಗ್ ಫಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಮರದ ಥಾಯ್ ಲು ಬುದ್ಧನ ಪ್ರತಿಮೆ </gallery> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Reflist}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== *[https://web.archive.org/web/20091224155102/http://picasaweb.google.com/walter.stanish/DaiTheravada Photos related to Dai Theravada Buddhism] *[http://www.seasite.niu.edu/Tai/TaiDehong/ Site including information on some endangered Tai scripts] *[https://web.archive.org/web/20120706192500/http://www.kepu.net.cn/english/banna/folk/fol107.html Xishuangbanna Tropical Botanical Garden] {{commons category|Dai people}} 0f55xqy2sw059gspeiyip8chhv0bd9a 0 187329 1428337 2026-09-15T14:42:45Z Reema Jalihal 87461 ಹೊಸ ಪುಟ: {| class="infobox" style="width:23em; text-align:left; font-size:90%;" |- ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:120%;" | ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರ<br /><small>平遥古城</small> |- | colspan="2" style="text-align:center;" | [[File:Pingyao-oldtown.jpg|220px]]<br /><small>ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರದ ನೋಟ</small> |- ! colspan="2" style="text-align:center; background:#cedff2;" |... 1428337 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:23em; text-align:left; font-size:90%;" |- ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:120%;" | ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರ<br /><small>平遥古城</small> |- | colspan="2" style="text-align:center;" | [[File:Pingyao-oldtown.jpg|220px]]<br /><small>ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರದ ನೋಟ</small> |- ! colspan="2" style="text-align:center; background:#cedff2;" | ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ |- ! scope="row" | ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರು | Ancient City of Ping Yao |- ! scope="row" | ದೇಶ | ಚೀನಾ |- ! scope="row" | ಪ್ರಾಂತ್ಯ | ಷಾನ್‌ಕ್ಸಿ |- ! scope="row" | ಮಾನದಂಡ | ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ: (ii), (iii), (iv) |- ! scope="row" | ಉಲ್ಲೇಖ ಸಂಖ್ಯೆ | [https://whc.unesco.org/en/list/812 ೮೧೨] |- ! scope="row" | ಶಾಸನ ವರ್ಷ | ೧೯೯೭ |- ! scope="row" | ಪ್ರದೇಶ | ೨೪೫.೬೨ ha |- ! scope="row" | ಬಫರ್ ವಲಯ | ೯೫.೯೯ ha |- ! scope="row" | ಸ್ಥಾಪನೆ | ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೮ನೇ ಶತಮಾನ (ಪಶ್ಚಿಮ ಝೌ ರಾಜವಂಶ) |- ! scope="row" | ಗೋಡೆಯ ಸುತ್ತಳತೆ | ೬,೧೬೩ ಮೀಟರ್ |} '''ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರ''' ಚೀನಾದ ಷಾನ್‌ಕ್ಸಿ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿರುವ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಾನ್ ಚೀನೀ ನಗರದ ಅಸಾಧಾರಣ ಸುಸಂರಕ್ಷಿತ ಉದಾಹರಣೆ. ೧೪ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಈ ನಗರ, ಐದು ಶತಮಾನಗಳ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಚೀನಾದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ನಗರ ಯೋಜನೆಯ ವಿಕಾಸವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="cdisc">{{cite web |url=https://www.chinadiscovery.com/shanxi/pingyao/pingyao-ancient-city.html |title=Pingyao Ancient City |publisher=China Discovery |access-date=2026-09-07}}</ref> ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾದ ಈ ತಾಣ, ಚೀನಾದ ನಾಲ್ಕು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸುಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="unesco">{{cite web |url=https://whc.unesco.org/en/list/812 |title=Ancient City of Ping Yao |publisher=UNESCO World Heritage Centre |access-date=2026-09-07}}</ref> ೨೪೫.೬೨ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಮೂಲ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ೯೫.೯೯ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಬಫರ್ ವಲಯ ಹೊಂದಿರುವ ಈ ತಾಣ, ನಗರ ಗೋಡೆ, ಶುವಾಂಗ್‌ಲಿನ್ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಝೆಂಗುವೊ ದೇವಾಲಯ ಎಂಬ ಮೂರು ಘಟಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.<ref name="unesco"/> == ಇತಿಹಾಸ == [[File:Pingyao, China after rain.jpg|thumb|left|250px|ಮಳೆಯ ನಂತರ ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ನಗರ]] ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ನಗರದ ಇತಿಹಾಸ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೮ನೇ ಶತಮಾನದ ಪಶ್ಚಿಮ ಝೌ ರಾಜವಂಶದವರೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ಸುಮಾರು ೨,೭೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸ ಈ ನಗರಕ್ಕಿದೆ.<ref name="cdisc"/> ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೨೧ರಲ್ಲಿ ಕ್ವಿನ್ ರಾಜವಂಶದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು ಕೌಂಟಿ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು; ೧೩೭೦ರ ನಂತರ ಮಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಕ್ವಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟಿಗೆಯಿಂದ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಗರ ಇಂದಿನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು.<ref name="cdisc"/> ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಚೀನಾದ ಮಂಗೋಲ್ ದಾಳಿಗಳ ಭೀತಿಯಿಂದಾಗಿ ರಕ್ಷಣಾ ಅಗತ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿತ್ತು, ಇದೇ ಕಾರಣದಿಂದ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ಗೋಡೆ ಮತ್ತು ಕೋಟೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref name="cdisc"/> == ನಗರ ಗೋಡೆ == [[File:Pingyao-calles-c03-f.jpg|thumb|right|250px|ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊದ ಒಂದು ಬೀದಿ]] ೬,೧೬೩ ಮೀಟರ್ ಸುತ್ತಳತೆಯ ಈ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಗೋಡೆ ೧೨ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ೩-೬ ಮೀಟರ್ ಅಗಲವಿದೆ.<ref name="cdisc"/> ಇದರಲ್ಲಿ ಆರು ಕೋಟೆ ದ್ವಾರಗಳು, ೭೨ ವೀಕ್ಷಣಾ ಗೋಪುರಗಳು ಮತ್ತು ಸುಮಾರು ೩,೦೦೦ ಗೋಡೆ ಗೂಡುಗಳಿವೆ; ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಕನ್ಫ್ಯೂಷಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ೭೨ ಶಿಷ್ಯ-ಸಂತರನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="cdisc"/> ಮೇಲಿನಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ ನಗರದ ವಿನ್ಯಾಸ ಆಮೆಯ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ; ದ್ವಾರಗಳು ಕಾಲುಗಳನ್ನೂ, ಎರಡು ಬಾಹ್ಯ ಬಾವಿಗಳು ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="cdisc"/> ಬೀದಿಗಳ ಜಾಲ ಚೀನೀ ಅಕ್ಷರ "土" (ಭೂಮಿ) ಆಕಾರವನ್ನು ಹೋಲುವಂತೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಾನ್ ಚೀನೀ ನಗರ ಯೋಜನಾ ತತ್ವಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="cdisc"/> == ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪರಂಪರೆ == [[File:Pingyao marketstreet.jpg|thumb|left|250px|ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬೀದಿ]] ೧೮೨೩ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ರಿಷೆಂಗ್‌ಚಾಂಗ್ ಚೀನಾದ ಪ್ರಥಮ ಆಧುನಿಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="cdisc"/> ಈ ಖಾಸಗಿ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ ಠೇವಣಿ, ಸಾಲ ಮತ್ತು ಕರೆನ್ಸಿ ವಿನಿಮಯ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವರ್ತಕವಾಗಿತ್ತು; ೧೯೪೦ರ ದಶಕದ ವೇಳೆಗೆ ಇದು ಜಪಾನ್, ಸಿಂಗಪುರ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸುತ್ತಾ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ೩೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.<ref name="cdisc"/> ಈ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಯಶಸ್ಸು ಕ್ವಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊವನ್ನು ಚೀನಾದ ಪ್ರಮುಖ ಹಣಕಾಸು ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಸಿತು, ಮತ್ತು ಈ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ೧೯ರಿಂದ ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದವರೆಗೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು.<ref name="unesco"/> ರಿಷೆಂಗ್‌ಚಾಂಗ್‌ನ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹಲವಾರು ಖಾಸಗಿ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಲೆಎತ್ತಿದವು, ಇದರಿಂದ ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊವನ್ನು "ಚೀನಾದ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್" ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.<ref name="cdisc"/> == ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಬೀದಿಗಳು == [[File:Shuanglin Si Temple.JPG|thumb|right|250px|ಶುವಾಂಗ್‌ಲಿನ್ ದೇವಾಲಯ]] ನಗರದ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಮಿಂಗ್-ಕ್ವಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶಗಳ ಬೀದಿ ೪೦೦ ಮೀಟರ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ದವಿದ್ದು, ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮಾರ್ಗವಾಗಿತ್ತು.<ref name="cdisc"/> ಈ ಬೀದಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಔಷಧಿ, ರೇಷ್ಮೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ವಲಯಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ೭೮ ಪ್ರಾಚೀನ ಅಂಗಡಿಗಳಿವೆ.<ref name="cdisc"/> ವಸತಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸೀಹೆಯುವಾನ್ (ಚತುಷ್ಕೋನ ಪ್ರಾಂಗಣ) ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ; ಕಪ್ಪು ಇಟ್ಟಿಗೆ ಮತ್ತು ಬೂದು ಹಂಚುಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮರ ಮತ್ತು ಇಟ್ಟಿಗೆ ಕೆತ್ತನೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.<ref name="cdisc"/> ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಾಂಗಣ ಮನೆಯ ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರ, ಗೋಡೆಗಳ ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರದ ಪ್ರಮಾಣ ಆ ಕುಟುಂಬದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref name="cdisc"/> == ಶುವಾಂಗ್‌ಲಿನ್ ಮತ್ತು ಝೆಂಗುವೊ ದೇವಾಲಯಗಳು == [[File:Pingyao-shuanglin-si-w01b.jpg|thumb|left|250px|ಶುವಾಂಗ್‌ಲಿನ್ ದೇವಾಲಯದ ಒಳಾಂಗಣ]] ಯುನೆಸ್ಕೋ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ನಗರ ಗೋಡೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಶುವಾಂಗ್‌ಲಿನ್ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಝೆಂಗುವೊ ದೇವಾಲಯಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.<ref name="unesco"/> ಶುವಾಂಗ್‌ಲಿನ್ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಮಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಕ್ವಿಂಗ್ ರಾಜವಂಶಗಳ ಕಾಲದ ೨,೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಶಿಲ್ಪಗಳಿವೆ.<ref name="cdisc"/> ಝೆಂಗುವೊ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಅತಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಅಮೂಲ್ಯ ಮರದ ರಚನೆಯ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಿದೆ.<ref name="unesco"/> ಈ ಎರಡು ದೇವಾಲಯಗಳು ನಗರದ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ಪ್ರದೇಶದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಕಲಾತ್ಮಕ ಪರಂಪರೆಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಒಟ್ಟಾರೆ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="unesco"/> == ಇಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿ == ಇಂದು ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ನಗರ ತನ್ನ ಮೂಲ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಸುಮಾರು ೪೦೦ ಪ್ರಾಚೀನ ವಸತಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ದೇವಾಲಯಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ಮಿಂಗ್-ಕ್ವಿಂಗ್ ಕಾಲದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref name="cdisc"/> ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ನಡೆದಾಡುತ್ತಾ ನಗರದ ಸಂಪೂರ್ಣ ನೋಟ ಸವಿಯಬಹುದು, ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅಂಗಡಿಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಚಹಾ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತವೆ.<ref name="cdisc"/> ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಚೀನಾದ ನಗರ ಜೀವನವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಪಿಂಗ್‌ಯಾವೊ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಉತ್ಸವ ಈ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರವನ್ನು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತದ ಸಾವಿರಾರು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರ ಸಂಗಮ ಸ್ಥಳವನ್ನಾಗಿಯೂ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದೆ.<ref name="chinadaily">{{cite web |url=https://www.chinadaily.com.cn/a/202509/21/WS68cff0afa3108622abca1fe9.html |title=Over 5,000 photographers showcase work in Shanxi's ancient city of Pingyao |publisher=China Daily |access-date=2026-09-07}}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == <references /> 13z75s4rg8xzx2yghkug7zd1kckh27n 2 187330 1428339 2026-09-15T14:43:20Z Swathivishwakarma 48232 Swathivishwakarma [[ಸದಸ್ಯ:Swathivishwakarma/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ]] ಪುಟವನ್ನು [[ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್]] ಕ್ಕೆ ಸರಿಸಿದ್ದಾರೆ: ಲೇಖನ ತಯಾರಾಗಿದೆ 1428339 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ರಿಂಕೋಸ್ಟೈಲಿಸ್]] 1zbn7j8zi4kkkvy695okor0pnm01bb1 0 187331 1428349 2026-09-15T14:57:29Z Shreelatha.Halemane 88264 ಹೊಸ ಪುಟ: ==ಕುಲ್ಧಾರಾ== [[File:Kuldhara, an abandoned village (30738705327).jpg|thumb|Kuldhara, an abandoned village (30738705327)]] ಕುಲ್ಧಾರಾ ಭಾರತದ [[ರಾಜಸ್ಥಾನ]]ದ ಜೈಸಲ್ಮೇರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಿರ್ಜನ ಗ್ರಾಮವಾಗಿದೆ. ಸುಮಾರು 13ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಈ ಗ್ರಾಮವು ಹಿ... 1428349 wikitext text/x-wiki ==ಕುಲ್ಧಾರಾ== [[File:Kuldhara, an abandoned village (30738705327).jpg|thumb|Kuldhara, an abandoned village (30738705327)]] ಕುಲ್ಧಾರಾ ಭಾರತದ [[ರಾಜಸ್ಥಾನ]]ದ ಜೈಸಲ್ಮೇರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಿರ್ಜನ ಗ್ರಾಮವಾಗಿದೆ. ಸುಮಾರು 13ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಈ ಗ್ರಾಮವು ಹಿಂದೆ ಪಾಲಿವಾಲ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಈ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿನ ಕೊರತೆ, ಭೂಕಂಪಗಳು ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಜೈಸಲ್ಮೇರ್ ರಾಜ್ಯದ ಮಂತ್ರಿ ಸಲೀಂ ಸಿಂಗ್‌ನ ದೌರ್ಜನ್ಯಗಳು ಕಾರಣವಿರಬಹುದು ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ, ಕುಲ್ಧಾರಾ 'ಭೂತಗಳ ಊರು' (ಘೋಸ್ಟ್ ಟೌನ್) ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು ಮತ್ತು 2010ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ರಾಜಸ್ಥಾನ ಸರ್ಕಾರವು ಇದನ್ನು ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು.<ref>https://www.news.com.au/travel/destinations/kuldhara-india-is-a-cursed-village-of-death/news-story/1cf85ddb23d9fc6774c9f7dd2905e458</ref> ==ಭೌಗೋಳಿಕತೆ== [[File:KULDHARA HERITAGE VILLAGE, JAISALMER.JPG|thumb|KULDHARA HERITAGE VILLAGE, JAISALMER]] ಹಳೆಯ ಗ್ರಾಮದ ತಾಣವು [[ಜೈಸಲ್ಮೇರ್]] ಪಟ್ಟಣದಿಂದ ನೈಋತ್ಯಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 18 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಗ್ರಾಮವು ಮುರಾರಿ ಹೌಸ್ ಮತ್ತು ಕಾಲಿನ್ ಹೌಸ್‌ನ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿತ್ತು. ಈ ತಾಣವು ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿರುವ 861 ಮೀಟರ್ × 261 ಮೀಟರ್ ಅಳತೆಯ ಆಯತಾಕಾರದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ನಗರದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತೃ ದೇವತೆಯ ದೇವಾಲಯವಿತ್ತು. ಇದು ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣವಾಗಿ ಸಾಗುವ ಮೂರು ಉದ್ದನೆಯ ಬೀದಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಸಂಧಿಸುವ ಹಲವಾರು ಕಿರಿದಾದ ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮ ಬೀದಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.<ref>https://web.archive.org/web/20160810072326/http://english.pradesh18.com/news/bihar/the-ruins-of-kuldhara-ghostly-or-godly-481733.html</ref> ಈ ತಾಣದ ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನಗರದ ಗೋಡೆಯ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ನಗರದ ಪೂರ್ವ ಭಾಗವು ಸಣ್ಣ ಕಾಕನಿ ನದಿಯ ಒಣಗಿದ ಪಾತ್ರದ ಕಡೆಗೆ ಮುಖ ಮಾಡಿತ್ತು. ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗವು ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ರಚನೆಗಳ ಹಿಂಭಾಗದ ಗೋಡೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಸ್ಥಾಪನೆ ಕುಲ್ಧಾರಾ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ನೆಲೆಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಪಾಲಿಯಿಂದ ಜೈಸಲ್ಮೇರ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಬಂದಿದ್ದರು.ಪಾಲಿಯಿಂದ ಬಂದ ಈ ವಲಸಿಗರನ್ನು 'ಪಾಲಿವಾಲ್' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಚಂದ್ ಬರೆದ 1899ರ 'ತವಾರಿಖ್-ಇ-ಜೈಸಲ್ಮೇರ್' ಎಂಬ ಇತಿಹಾಸ ಪುಸ್ತಕದ ಪ್ರಕಾರ, ಕಧನ್ ಎಂಬ ಪಾಲಿವಾಲ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಕುಲ್ಧಾರಾ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ 'ಉದನ್ಸಾರ್' ಎಂಬ ಕೊಳವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದರು. ಗ್ರಾಮದ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸ್ಮಶಾನಗಳು ಮತ್ತು ಹಲವಾರು 'ದೇವಲಿ'ಗಳು (ಸ್ಮಾರಕ ಕಲ್ಲುಗಳು ಅಥವಾ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಮಾರಕಗಳು) ಸೇರಿವೆ.ಎರಡು ದೇವಲಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಶಾಸನಗಳು ಈ ಗ್ರಾಮವು 13ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಶಾಸನಗಳನ್ನು 'ಭಟ್ಟಿಕ್ ಸಂವತ್'ನಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಭಟ್ಟಿಕ್ ಸಂವತ್ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿ.ಶ. 623ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಯುಗವಾಗಿದೆ. ಈ ಎರಡು ಶಾಸನಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕ್ರಿ.ಶ. 1235 ಮತ್ತು 1238ರಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ನಿವಾಸಿಗಳು ಮರಣಹೊಂದಿದ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತವೆ.<ref>https://www.indiatoday.in/travel/travel-buzz/story/jaisalmers-haunted-village-to-be-developed-and-opened-for-tourists-kuldhara-277817-2015-12-18</ref> ==ಜನಸಂಖ್ಯಾ ವಿವರಗಳು== ಹಳೆಯ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ 410 ಕಟ್ಟಡಗಳ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಗ್ರಾಮದ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಕೆಳಭಾಗದ ನಗರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ 200 ಕಟ್ಟಡಗಳಿದ್ದವು. ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಚಂದ್ ಅವರ 'ತವಾರಿಖ್-ಇ-ಜೈಸಲ್ಮೇರ್' (1899) ಕೃತಿಯು ಹಲವಾರು ಗ್ರಾಮಗಳ ಪಲಿವಾಲ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಮನೆಗೆ ಸರಾಸರಿ 3.97 ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಎ.ಎನ್.ಎಸ್. ರೆಜವಿ ಅವರು 17-18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕುಲ್ಧಾರಾದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 1,588 ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಜೇಮ್ಸ್ ಟಾಡ್ ಅವರು 1815ರಲ್ಲಿ ಕುಲ್ಧಾರಾದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 800 ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯು 200 ಮನೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅವರು "ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾಹಿತಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಥಳೀಯರಿಂದ" ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಾಗಲೇ ಪಲಿವಾಲ್‌ಗಳು ಗ್ರಾಮವನ್ನು ತೊರೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು. 1890ರ ವೇಳೆಗೆ ಗ್ರಾಮದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 37ಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿತ್ತು ಮತ್ತು 117 ಮನೆಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದವು. ==ಸಾಮಾಜಿಕ ಗುಂಪುಗಳು== ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹಲವಾರು 'ದೇವಲಿ' (ಸ್ಮಾರಕ ಶಿಲಾಶಾಸನ) ಶಾಸನಗಳಿವೆ. ಈ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ "ಪಲಿವಾಲ್" ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ಅಲ್ಲಿನ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಲವಾರು ಶಾಸನಗಳು ನಿವಾಸಿಗಳ ಜಾತಿಯನ್ನು "ಕುಲ್ಧಾರ್" ಅಥವಾ "ಕಲ್ಧಾರ್" ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಕುಲ್ಧಾರಾ ಎಂಬುದು ಪಲಿವಾಲ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೊಳಗಿನ ಒಂದು ಜಾತಿ-ಗುಂಪಾಗಿದ್ದು, ಆ ಜಾತಿಯ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಕುಲ್ಧಾರಾ ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಶಾಸನಗಳು ನಿವಾಸಿಗಳ ಜಾತಿ (ಉಪಜಾತಿ) ಮತ್ತು ಗೋತ್ರವನ್ನೂ (ವಂಶಾವಳಿ) ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ವಿವಿಧ ಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹರ್ಜಲ್, ಹರ್ಜಲು, ಹರ್ಜಲುನಿ, ಮುದ್ಗಲ್, ಜಿಚುಟಿಯಾ, ಲೋಹಾರ್ಥಿ, ಲಾಥಿ, ಲಖರ್, ಸಹರಾನ್, ಜಾಗ್, ಕಲ್ಸರ್ ಮತ್ತು ಮಹಾಜಲರ್ ಸೇರಿವೆ. ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಗೋತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸ್ಮಾರ್, ಸುತ್ಧಾನ, ಗಾರ್ಗವಿ ಮತ್ತು ಗಾಗೊ ಸೇರಿವೆ. ಒಂದು ಶಾಸನವು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೊಬ್ಬರ ಕುಲವನ್ನು (ಕುಟುಂಬ ವಂಶಾವಳಿ) 'ಗೊನಾಲಿ' ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಪಲಿವಾಲ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲದೆ, ಧನ್ಮಗ ಮತ್ತು ಸುಜೋ ಗೋಪಾಲನ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಸೂತ್ರಧಾರರ (ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು) ಹೆಸರನ್ನು ಈ ಶಾಸನವು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಜಾತಿ ಅಥವಾ ಉಪಜಾತಿಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಗುಂಪಿನ ಹೊರಗೆ ವಿವಾಹವಾಗುವ ನಿಯಮವನ್ನು (ಬಹಿರ್ವಿವಾಹ ಪದ್ಧತಿ) ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಅಲ್ಲಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ನಿವಾಸಿಗಳು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯದೊಳಗೇ ವಿವಾಹವಾಗುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಶಾಸನಗಳು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ==ಸಂಸ್ಕೃತಿ== ಧರ್ಮ ಈ ಗ್ರಾಮದ ನಿವಾಸಿಗಳು ವೈಷ್ಣವರಾಗಿದ್ದರು. ಗ್ರಾಮದ ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಮಹಿಷಾಸುรมರ್ದಿನಿಯರ ಶಿಲ್ಪಗಳಿದ್ದವು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಾಸನಗಳು ಗಣೇಶನ ಸ್ತುತಿಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನ ಸಣ್ಣ ಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ನಂದಿ ಮತ್ತು ಕುದುರೆಯನ್ನೇರಿದ ಸ್ಥಳೀಯ ದೇವತೆಯನ್ನೂ ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಉಡುಪು== ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಗ್ರಹಗಳು ಆ ಕಾಲದ ಉಡುಪು ಶೈಲಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ, ಕುಲ್ಧಾರಾದ ಪುರುಷರು ಮೊಘಲ್ ಶೈಲಿಯ ಪೇಟಗಳು ಮತ್ತು 'ಜಮಾ' (ಚೋಳದಂತಹ ವಸ್ತ್ರ) ಹಾಗೂ 'ಕಮರ್‌ಬಂದ್' (ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸೊಂಟದ ಪಟ್ಟಿ) ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಊಹಿಸಬಹುದು. ಅವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗಡ್ಡವನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಿದ್ದರು, ಕುತ್ತಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹಾರಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಕಠಾರಿಯನ್ನು (ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸಣ್ಣ ಕತ್ತಿ) ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಹಿಳೆಯರು 'ಚೋಳ' ಅಥವಾ 'ಲೆಹೆಂಗಾ'ಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಕೆಲವರು ಕುತ್ತಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹಾರಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ==ಆರ್ಥಿಕತೆ== ಈ ಗ್ರಾಮದ ನಿವಾಸಿಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ಸಾಲದಾತರು ಮತ್ತು ರೈತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಸುಂದರವಾದ ಮಡಿಕೆ-ಕುಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಕೃಷಿಗಾಗಿ ಕಕಾನಿ ನದಿಯ ನೀರು ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಬಾವಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು 'ಖಾರಿನ್' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕೃತಕ ತಗ್ಗು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೂಲಕ ನೀರನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ಇವುಗಳನ್ನು ಮೂರು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ತಡೆಗೋಡೆ ಕಟ್ಟಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಖಾರಿನ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ನೀರು ಆವಿಯಾದ ನಂತರ, ಅಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಮಣ್ಣು ಜೋಳ, ಗೋಧಿ ಮತ್ತು ಬೀಟ್‌ರೂಟ್ ಬೆಳೆಯಲು ಸೂಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಕುಲ್ಧಾರಾದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 2.5 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಒಂದು ಖಾರಿನ್ ಇತ್ತು. ==ಪತನ== ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ, ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಈ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮಂಡಿಸಲಾದ ಸಂಭಾವ್ಯ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಸಲೀಂ ಸಿಂಗ್ (ಅಥವಾ ಜಾಲಿಮ್ ಸಿಂಗ್) ಎಂಬ ದಿವಾನನ (ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿ) ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ಸೇರಿವೆ. 1815ರ ವೇಳೆಗೆ ಗ್ರಾಮದ ಬಹುತೇಕ ಬಾವಿಗಳು ಬತ್ತಿಹೋಗಿದ್ದವು. 1850ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಕಥಿಕುವಾ (Khatikua) ಮತ್ತು ಇತರ ಎರಡು ಆಳವಾದ ಬಾವಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದ್ದವು. 1990ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಎಸ್.ಎಸ್.ಎ.ಎನ್.ಎಸ್. ರೆಜಾವಿ ಅವರು ಗ್ರಾಮವನ್ನು ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿದಾಗ, ಅಲ್ಲಿನ ಒಣಗಿದ ನದಿಯ ಪಾತ್ರದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದ್ದ ನಿಶ್ಚಲ ನೀರು ಮಾತ್ರ ಲಭ್ಯವಿತ್ತು. ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿನ ನಿರಂತರ ಕುಸಿತವು ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಇಳಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿತ್ತು, ಆದರೆ ಜೈಸಲ್ಮೇರ್ ರಾಜ್ಯದ ತೆರಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಅದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಪಾಲಿವಾಲ್ ಸಮುದಾಯದವರನ್ನು ಕುಲ್ಧಾರಾವನ್ನು ತೊರೆಯುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿರಬಹುದು. ಸ್ಥಳೀಯ ಜಾನಪದ ಕಥೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಜೈಸಲ್ಮೇರ್‌ನ ಕ್ರೂರ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಸಲೀಂ ಸಿಂಗ್ ಗ್ರಾಮದ ಮೇಲೆ ಅತಿಯಾದ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಹೇರಿದ್ದನು, ಇದು ಗ್ರಾಮದ ಅವನತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಈಗಾಗಲೇ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಗ್ರಾಮದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಕ್ರಮೇಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಹದಿನೇಳು-ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಅಂದಾಜು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 1,588 ಆಗಿತ್ತು; 1815ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 800 ಮತ್ತು 1890ರಲ್ಲಿ 37 ಮಂದಿ ಇದ್ದರು.ಆದಾಗ್ಯೂ, ಗ್ರಾಮವನ್ನು ಒಂದೇ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು ಎಂಬ ಜಾನಪದ ಕಥೆಯೂ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕಾಮೋನ್ಮಾದಿಯಾಗಿದ್ದ ಸಲೀಂ ಸಿಂಗ್ ಗ್ರಾಮದ ಸುಂದರ ಯುವತಿಯೊಬ್ಬಳತ್ತ ಆಕರ್ಷಿತನಾಗಿದ್ದನು. ಆ ಯುವತಿಯನ್ನು ತನಗೆ ಒಪ್ಪಿಸುವಂತೆ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಅವನು ತನ್ನ ಕಾವಲುಗಾರರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದನು. ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಕಾವಲುಗಾರರಿಗೆ ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬರುವಂತೆ ಹೇಳಿ, ಅದೇ ರಾತ್ರಿ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ತೊರೆದರು.ಮತ್ತೊಂದು ಜಾನಪದ ಕಥೆಯು ಅದೇ ರಾತ್ರಿ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಇತರ 83 ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಸಹ ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. 'ಕರೆಂಟ್ ಸೈನ್ಸ್' (Current Science) ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ರಾಯ್ ಮತ್ತು ಇತರರ 2017ರ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದು, ಕುಲ್ಧಾರಾ ಮತ್ತು ಖಾಬಾದಂತಹ ಹತ್ತಿರದ ಇತರ ಪಾಲಿವಾಲ್ ಗ್ರಾಮಗಳು ಭೂಕಂಪದಿಂದಾಗಿ ನಾಶಗೊಂಡಿದ್ದವು ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಲೇಖಕರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿನ ಹಾಳಾದ ಮನೆಗಳು ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಉಂಟಾದ ವಿನಾಶದ ಕುರುಹುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ "ಕುಸಿದ ಛಾವಣಿಗಳು, ಬಿದ್ದ ನಾಣ್ಯಗಳು, ಹಾಗೂ ಬಾಗಿಲು ಮತ್ತು ಕಿಟಕಿಗಳ ಮೇಲೆ ಇದ್ದ ಕಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಬಗಳು." ಭೂಕಂಪದ ಚಟುವಟಿಕೆ ಮತ್ತು ಗಮನಿಸಿದ ಭೂ-ಚಲನೆಗಳ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳು ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತವೆ. ಕಕಾನಿ ನದಿಯು ಕುಲ್ಧಾರಾದ ಬಳಿ ಎರಡು ತೊರೆಗಳಾಗಿ ವಿಭಜನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ತೊರೆಯನ್ನು "ಮಸ್ಸುರ್ದಿ ನದಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ; ಎರಡನೆಯದು ಈಗ ಚರಂಡಿಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕಕಾನಿ ಒಂದು ಕಾಲಿಕ ನದಿಯಾಗಿದೆ. ನದಿ ಬತ್ತಿಹೋದಾಗ, ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಬಾವಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೆಟ್ಟಿಲು ಬಾವಿಗಳ ಮೂಲಕ ಅಂತರ್ಜಲವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಒಂದು ಸ್ತಂಭ ಶಾಸನದ ಪ್ರಕಾರ, ಕುಲ್ಧಾರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಾದ ತೇಜ್‌ಪಾಲ್ ಅವರು 1815 ವಿಕ್ರಮ ಸಂವತ್ (ಕ್ರಿ.ಶ. 1757) ರಲ್ಲಿ ಆ ಮೆಟ್ಟಿಲು ಬಾವಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದರು. ==ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ== ಸ್ಥಳೀಯ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪಲಿವಾಲ್ ಸಮುದಾಯದವರು ಈ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ತೊರೆದಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ಇನ್ನು ಯಾರೂ ಮರುನೆಲೆಗೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಂತೆ ಶಾಪ ಹಾಕಿದರು. ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮರುನೆಲೆಗೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದವರು ಅಲೌಕಿಕ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು; ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಗ್ರಾಮವು ಇಂದಿಗೂ ಜನವಸತಿಯಿಲ್ಲದಂತೆಯೇ ಉಳಿದಿದೆ. ಕ್ರಮೇಣ, ಈ ಗ್ರಾಮವು 'ಭೂತಗಳ ಊರು' (ghost town) ಎಂದು ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಗಳು ಭೂತಗಳ ಕಥೆಗಳನ್ನು ನಂಬುವುದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. 2010ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, 'ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ಯಾರಾನಾರ್ಮಲ್ ಸೊಸೈಟಿ'ಯ ಗೌರವ್ ತಿವಾರಿ ಅವರು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅಲೌಕಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಂಡಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಸೊಸೈಟಿಯ 18 ​​ಸದಸ್ಯರ ತಂಡವು ಇತರ 12 ಜನರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದರು. ಚಲಿಸುವ ನೆರಳುಗಳು, ಭೂತಗಳ ಧ್ವನಿಗಳು, ಮಾತನಾಡುವ ಆತ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಅಲೌಕಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ತಾವು ಕಂಡಿರುವುದಾಗಿ ಅವರು ಹೇಳಿಕೊಂಡರು. 2006ರಲ್ಲಿ, ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ "ಜೊರಾಸಿಕ್ ಕ್ಯಾಕ್ಟಸ್ ಗಾರ್ಡನ್" (ಕಳ್ಳಿ ಗಿಡಗಳ ಉದ್ಯಾನ) ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. 2011ರಲ್ಲಿ, 'ಏಜೆಂಟ್ ವಿನೋದ್' ಚಲನಚಿತ್ರದ ಕೆಲವು ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಚಿತ್ರತಂಡವು ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹೊಸ ರಚನೆಯೊಂದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು. ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ, ಅವರು ಹಾಳಾದ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ತಾಲಿಬಾನ್ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಉರ್ದು ಪದಗಳನ್ನು ಬರೆದರು. ಗ್ರಾಮೀಣ ನೋಟವನ್ನು ನೀಡಲು ಅವರು ಕೆಲವು ಗೋಡೆಗಳಿಗೆ ಸಗಣಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಲೇಪಿಸಿದರು. ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವನ್ನು ವಿರೂಪಗೊಳಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಅನೇಕ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನ ಸರ್ಕಾರವು ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿತು. ಪೊಲೀಸರು ಚಿತ್ರತಂಡದ ಮೂವರು ಸದಸ್ಯರ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಿದರು. ಈ ಘಟನೆಯು ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡ ನಿರ್ಮಾಪಕರು, ತಮಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಅನುಮತಿ ಇತ್ತು ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದರು. ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆಯು ನಿರ್ಮಾಪಕರಿಗೆ ₹ 1,00,000 ದಂಡ ವಿಧಿಸಿತು ಮತ್ತು ವಿರೂಪಗೊಂಡ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ₹ 3,00,000 ಠೇವಣಿ ಇಡುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿತು. ಮೂರು ದಿನಗಳ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಕಾರ್ಯದ ನಂತರ, ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲಿದ್ದ ತಾಲಿಬಾನ್ ಚಿತ್ರಗಳು, ಉರ್ದು ಪದಗಳು ಮತ್ತು ಸಗಣಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು. 2017ರಲ್ಲಿ, ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರ 'ತೀರನ್ ಅಧಿಕಾರಮ್ ಒಂಡ್ರು'ವಿನ ಅಂತಿಮ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಕುಲ್ಧಾರಾದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. 2015ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಸ್ಥಾನ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು 'ಜಿಂಡಾಲ್ ಸ್ಟೀಲ್ ವರ್ಕ್ಸ್' ಜೊತೆಗಿನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ-ಖಾಸಗಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕೆಫೆಗಳು, ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಕೊಠಡಿಗಳು, ಜಾನಪದ ನೃತ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳ ವೇದಿಕೆಗಳು, ರಾತ್ರಿ ತಂಗಲು ಕಾಟೇಜ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅಂಗಡಿಗಳಂತಹ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ. iyfidh7xqt53m8xbrhtwgdjd6kmcuwn 3 187332 1428350 2026-09-15T15:30:31Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1428350 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Goku81.13}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೧:೦೦, ೧೫ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) pkzbybjebowp8cdrl1151y98wthp4pu 3 187333 1428352 2026-09-15T16:41:17Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1428352 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Hanumesh6196}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೨:೧೧, ೧೫ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) 9wmxif35xaritg5tn0k9ymh5ydif72t 3 187334 1428357 2026-09-15T22:39:52Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1428357 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=TheCuriousG}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೪:೦೯, ೧೬ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (IST) 5hjuvsvx4mdnivedb4yv9ue0n5lsz73