Википедия
krcwiki
https://krc.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82
MediaWiki 1.47.0-wmf.18
first-letter
Медиа
Къуллукъ
Сюзюу
Къошулуучу
Къошулуучуну сюзюу
Википедия
Википедия сюзюу
Файл
Файлны сюзюу
MediaWiki
MediaWiki-ни сюзюу
Шаблон
Шаблонну сюзюу
Болушлукъ
Болушлукъну сюзюу
Категория
Категорияны сюзюу
TimedText
TimedText talk
Модуль
Обсуждение модуля
Event
Event talk
Дания
0
1310
126483
122378
2026-09-07T23:05:29Z
DarqaviPalladin
4737
126483
wikitext
text/x-wiki
{{Template:Кърал
|Аты=Дания Короллукъ
|Оригинал аты={{lang-da|Kongeriget Danmark}}
|Байракъ=Flag of Denmark.svg
|Герб=National coat of arms of Denmark.svg
|Гимн=Der er et yndigt land
|Кърал оноуну формасы=[[Конституциялы монархия]]
|Карта=EU location DEN.png
|Тил= [[Дат тил|дат тил]]
|Эркинлик=VIII ёмюрде
|Ара шахар=[[Копенгаген]]
|Эм уллу шахарла=Копенгаген, [[Орхус]], [[Оденсе]], [[Ольборг]]
|Территориясыны орну=130-чу
|Территория=43 098
|Халкъыны орну=104-чю
|Халкъ=5 511 791
|Джыл=2009
|Басыннганы=126,4
|БИП =187 977 млн.
|БИП джылы=2005
|БИП орну=45-чи
|Адам башына БИП =34 700
|Валютасы=дат крона (DKK, код 208)
|Домен=[[.dk]], эмда [[.eu]]
|Телефон коду=45 (Дания), +298 [[Фарер айрымканла]], +299 [[Гренландия]]
|Заман бёлюмю=+1
|Байракъгъа_джибериу=Данияны байрагъы|Гербге_джибериу=Данияны герби|Гимнни кёчюрмеси=Барды ариу джер|Башчыны постуну аты=[[Король]]|Башчы=[[X Фредерик]]|Башчыны постуну аты2=[[Биринчи-министр]]|Башчы2=[[Метте Фредериксен]]|Ара_шахарны_координатлары={{Coord|55|43|N|12|34|E|type:city}}|Девиз=Forbundne, forpligtet, for Kongeriget Danmark|Суу=1.74|Башчыны постуну аты3=[[Фолькетингны председателенны тизмеси|Фолькетингны председатели]]|Башчы3=[[Сёрен Гаде]]|ААИ джылы=2022|IDH=0.952|ААИ=0.952|ААИ орну=5|ААИ категориясы=<span style="color:#fc0;">'''бек мийик'''</span>|Аудио=United States Navy Band - Der er et yndigt land.ogg}}
'''Дания Корольлукъ''' ({{lang-da|Kongeriget Danmark}}) — Шимал [[Европа]]да [[Балтика тенгиз|Балтика]] эм [[Шимал тенгиз|Шимал]] тенгизлени джагъаларында орналгъан кърал. [[Германия]]дан шымалда [[Ютландия]] джарымайрымканда эмда талай айрымканлада орналыбды, баш айрымканла — Зеландия эм Фюн. Данла деген герман тайпаны этнонимиден берилгенди ат къралгъа.
[[Ара шахар|Ара шахары]] - [[Копенгаген]].
== Географиясы ==
== Халкъы ==
== Тарихи ==
== Политикасы ==
== Административ бёлюннгени ==
== Экономикасы ==
== Белгиле ==
{{Тамамланмагъан статья|Дания}}
{{Европаны къраллары}}
[[Категория:Къралла]]
[[Категория:Дания]]
or47j4lqlyojw5p6i6b5475t3w9te0x
Флорида
0
6497
126459
126346
2026-09-07T21:56:28Z
DarqaviPalladin
4737
/* Суулары */
126459
wikitext
text/x-wiki
{{магъанала}}
{{АБШ-ны штаты
| Аты = Флорида
| Оригинал аты = Florida
| Официал аты = Флорида штат
| Байракъ = Flag of Florida.svg
| ИеликБолушАт = Флориданы
| Мухур = Seal_of_Florida.svg
| Карта = Florida in United States.svg
| Девиз = «[[In God We Trust]]»
| Чам ат = «Кюнлю штат»
| Ара шахар = [[Таллахасси]]
| УллуШахар = [[Джэксонвилл]]
| УллуШахарла = [[Майами]]<br>[[Тампа]]<br>[[Сент-Питерсберг (Флорида)|Сент-Питерсберг]]<br>[[Орландо (Флорида)|Орландо]]<br>[[Хайалиа]]
| Халкъ = 21 538 187
| Тергеу джыл = 2020
| ХалкъОрун = 3-чю
| Басыннганы = 12
| БасыннганыНомер = 8-чи
| МайданНомер = 22-чи
| Майдан = 170 304
| СуунуМайданы = 30 634
| СуунуПроценти = 17,9
| Кенглик1 = 24°30'
| Кенглик2 = 31°
| Кенгине = 582
| Узунуна = 721
| Эм уллу мийиклик = 105
| Орта мийиклик = 30
| Эм гитче мийиклик = 0
| ШтатныДатасы = [[3 март]] [[1845 джыл]]
| ШтатныОруну = 27-чи
| ШтатхаДери = [[Флорида территория]]
| Губернатор = [[Десантис, Рон|Рон Десантис]]
| ВицеГубернатор = [[Нуньес, Джанетт|Джанетт Нуньес]]
| ЗакончыгъарыучуОрган = Флориданы Легислатурасы
| ОгъарыПалата = [[Флориданы сенаты]]
| ТёбенПалата = [[Келечилени палатасы (Флорида)|Флориданы келечилерини палатасы]]
| Сенаторла = [[Рубио, Марко|Марко Рубио]]<br>[[Скотт, Рик|Рик Скотт]]
| СагъатБёлге = Кюнчыгъыш заман: [[Гринвичге кёре орта заман|GMT]]-5/[[Джайгъы заман|-4]] штатны асламысында ([[Апалачикола (суу)|Апалачикола]] сууну кюнчыгъыш джанындан), Ара-амеркан заман эсе уа [[Гринвичге кёре орта заман|GMT]]-6/[[Джайгъы заман|-5]] -кюнбатыш кесегинде
| Къысхартыу = FL
| Commons категория = Флорида
| Джыр = "Old Folks at Home" [[File:Foster - Schumann-Heink - Old Folks at Home (rec. 1918).ogg]]
}}
'''Флори́да'''<ref>{{Атлас мира|2010|168—169|Соединенные Штаты Америки}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|393|Флори́да}}</ref><ref>{{cite web |url=http://gramota.ru/slovari/dic/?ag=x&word=%D1%84%D0%BB%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B4%D0%B0 |title=Проверка слова: Флорида |website=[[Грамота.ру]] |lang=ru |access-date=2020-03-19 |archive-date=2020-12-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201209183401/http://gramota.ru/slovari/dic/?ag=x&word=%D1%84%D0%BB%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B4%D0%B0 |deadlink=no }}</ref> ({{IPA-en|ˈflɒrɪdə|US|en-us-Florida.ogg}}, {{IPA-es|floˈɾiða}}, {{lang-es|florida}} «чакъгъан», «джашнагъан» деген сёзден) — [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны]]<ref>{{Атлас мира|2010|238|Указатель географических названий}}</ref> къыбыла-кюнчыгъыш кесегинде, кеси атын джюрютген [[Флорида (джарымайрымкан)|джарымайрымканда]], кюнбатышда [[Мексикан богъаз]] эмда кюнчыгъышда [[Атлантика океан]]ны арасында орналгъан штат.
Къыбылалсында [[Флорида ачыкъбогъаз]] бла джууулады. Шималында [[Алабама]] эмда [[Джорджия]] штатла бла чеклешеди. Тенгиз чеклери бютеу джарымайрымканны узунлугъуна созуладыла, джарымайрымканны тышында да бир къауум территория киреди, аланы ичинде [[Флорида-Кис]] айрымканланы къаууму.
Адам саны — 22 244 823 адам<ref name="автоссылка88">{{cite web |title=U.S. Census Bureau QuickFacts Florida |url=https://www.census.gov/quickfacts/FL |publisher=U.S. Census Bureau, 2022 Estimate |access-date=2023-01-02 |archive-date=2019-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190116182837/https://www.census.gov/quickfacts/fl |url-status=live }}</ref>: адам саны бла АБШ-ны 3-чю штатыды ([[Калифорния|Калифорния]] бла [[Техас]]дан сора)<ref>[https://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/12/23/census-florida-new-york-population/20812473/ Census: Florida’s population overtakes New York’s] {{Wayback|url=https://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/12/23/census-florida-new-york-population/20812473/|date=20170414162928}} [[USA Today]]{{ref-en}}</ref>.
Территориясыны майданлыгъы — 170 304 км²: территориясы бла АБШ-ны 22-чи штатыды.
Штатны официал [[АБШ-ны штатларыны чам атларыны тизмеси|чам аты]] - Кюнлю штат ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Sunshine State'').
[[Ара шахар]]ы — [[Таллахасси]]. Штатны эм уллу шахары — [[Джэксонвилл]], уллу шахарлары — [[Майами]], [[Тампа]], [[Орландо (Флорида)|Орландо]].
== Тарихи ==
{{Main|Флориданы тарихи}}
=== Испан Флорида ===
Мексикан богъазны джагъасындан 11,5 км узакълыкъда, {{Iw|Пейдж-Ладсон||en|Page-Ladson}} атлы джерде, 9 метрлик теренликде, тийилмеген геологиялыкъ къабатда 14550 джыллыкъ мастодонт сюекле бла таш адырла табылгъандыла<ref>''Jessi J. Halligan'' et al. [https://advances.sciencemag.org/content/2/5/e1600375.full Pre-Clovis occupation 14,550 years ago at the Page-Ladson site, Florida, and the peopling of the Americas] {{Wayback|url=https://advances.sciencemag.org/content/2/5/e1600375.full |date=20190806220242 }}, Science Advances, 13 May 2016</ref>.
Америкагъа европачыла келгинчи, джарымайрымканда [[Тимукуа (халкъ)|тимукуа]] (XVIII ёмюрде джокъ этилгендиле), [[калуса]] эмда [[семинолла]] атлы индей халкъла джашагъандыла. Испан конкистадор [[Хуан Понсе де Леон]], былайда 1513-чи джылда кемеден тюшюб, территорияны испан таджны иелиги баямлагъанды, джарымайрымканнга да {{lang-es2|la tierra florida}} атагъанды («джашнагъан джер»). Флорида къурулгъан биринчи шахар, 1564 тамалы салыннган Сан-Агустин болгъанды (бусагъатдагъы [[Сент-Огастин]]). [[Париж мамырлыкъ кесамат (1763)|Париж мамырлыкъ кесаматха]] кёре (1763) Уллу Британия [[Испания Короллукъ|Испаниягъа]] Флориданы [[Гавана|Гаванагъа]] ауушдургъанды, алай а кечирек [[Американ бойсунмаулукъ къазауат]]ны заманында дженгилгени себебли (1775—1783), Флориданы кери берирге керек болгъанды.
XVIII ёмюрде [[крикле]] эмда [[йемасси]]ле Флоридагъа къоранч келтирген чабыуулла этгендиле, аланы эсебинде джерли индейлиле джокъну орнунда болгъандыла (къалгъанларын да испанлыла [[Куба|Кубагъа]] кёчюргендиле).
1821-чи джылны 10-чу июлунда [[Адамсны-Онисни кесаматы]] ишлеб башлагъанды, аннга кёре Испания Флориданы АБШ-гъа бергенди, АБШ уа [[Техас]]ны даулагъанын къойгъанды. 1845-чи джылда Флорида АБШ-ны 27-чи штаты болгъанды.
== Географиясы ==
=== Орналгъаны ===
Флорида, шималында Алабама эмда Джорджия штатла бла чеклешеди. Джарымайрымканны ичинде чек джагъа сыз бла барады, къыбылада уа [[Флорида Кис]] айрымканланы да тутады. Джарымайрымкан бла Флорида Кис архипелагны арасында [[Флорида болгъаз]] барды. Кюнбатышдан [[Мексикан богъаз]], къыбылада [[Флорида ачыкъбогъаз]], кюнчыгъышдан эсе [[Атлантика океан]] бла джууулады.
Флорида штатны асламысы Мексиан богъаз, Антлантика океан эмда Флорида ачыкъбогъазны арасында, кеси атлы джарымайрымкандады. Джай мында GMT-4 бёлге, къыш GMT-5 сагъат бёлге джюрюйдю.
Штатдагъы эм мийик джери — [[Бриттон-Хилл]] дуппурду, аны мийиклиги 105 м (ол бютеу штатланы эм мийик джерлени ичинде эм алашады), штатны шимал кесегиндеди эмда [[Флорида (джарымайрымкан)|Флорида джарымайрымканнга]] кирмейди. Джарымайрымкандагъы эм мийик джери — [[Шекер Баш тау (Флорида)|Шекер Баш тауду]]<ref>{{Cite web |url=https://russia-in-us.com/states/florida-informaciya-o-shtate |title=Флорида: информация о штате |access-date=2019-11-29 |archive-date=2020-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200925090312/https://russia-in-us.com/states/florida-informaciya-o-shtate |deadlink=no }}</ref> — 95 м. Штатны территориясыны асламысы алашалыкъладыла, къуру шимал кесегинде дуппурлу джерле бардыла.
=== Климаты ===
[[Файл:Lake Alice Winter.jpg|thumb|left|Шимал Флорида, чапыракъ агъыу.]]
[[Файл:Jacksonville Snow 2.jpg|thumb|Флоридада бек аз тюбеген къар. Джэксонвилл, 1989 джыл.]]
[[Климат]] джаны бла Флорида эки зонагъа бёлюнеди: кёбюсюнде ([[Окичоби]] кёлню шималында) [[климат]] — мылы [[субтропик климат|субтропикады]], къыбылагъа — [[Тропик климат|тропика]]; шималда [[Муссон климат|муссонлуду]], андан да къыбылагъа — океанлы климатды. Майами джумушакъ къышы, къралда къыш кёзюудеги туризмни эм уллу аралыкъларыны бири этеди.
Шимал эмда Ара Флорида джылда 2400—2800 сагъат кюн джарыкъ аладыла, Къыбыла — 2800-3200 сагъат.
Джайны орта температурасы — 26 °С-дан шималда, 28 °С дери къыбылада, къышныкъы — шималда 12 °С-дан башлаб, къыбылада 20 °С дери чыгъады. Джай температурасы 38 °С-дан кёб болмайды. Ара эмда къыбыла кесекледе тенгиз бризле себебли джай алай исси болмайды. Эм уллу регистрация этилген температура Монтичеллону къатында (+43 °С), эм гитче Таллахассини (-19 °С) болгъанды. [[USDA]] [[Сууукъгъа чыдамлы зонала]] — шималда 8a башлаб, къыбылада 10 дери.
Джауумланы орта санлары АБШ-ны штатларыны ичинде эм уллуду. Штатда кёб тропикалы джелли джангурла боладыла, штат кёк чартлау бла чемпионду. Аллай джангурланы биргелерине буз джауаргъа да ёчдю, анда торнадола да аз болмайдыла. Флорриданы къыбыласында джерни мийиклигини дараджасы тенгизникиге тенг болгъаны ючюн, [[суу къобуу]]ла андагъы шахарлагъа уллу заран салыучандыла. Къар джаууу къыбылада алкъын тюбемегенди, къуру шимал кесегинде бирли къысха къар джаууу болады, ол да хар джыл сайын болуб турмайды.
[[Файл:Andrew 23 aug 1992 1231Z.jpg|right|thumb|[[Эндрю (тропик циклор)|Эндрю циклон]] 23 август 1992 дж.]]
«Циклонланы кёзюуюнде» джай да, къач да заранлы джеллеге къоркъуу барды. 1855-чиден 2006-чы джылгъа дери Флориданы юсю бла 114 торопик циклон ётгенди, аланы 37 [[Саффирни — Симпсонну шкаласы|3 категориялы]] эмда андан мийик болгъандыла. Тропик циклонла Флориданы джанлаб кетиулери бек аз тюбейди. Къурулушну эмда кюнню халын билиуню бусагъатдагъы дараджасы циклоднла берген заранны азайтыргъа болушхандыла. Алай болса да быллай болумла джокъ болуб къалмагъандыла, сёз ючюн, 1992-чи джылны августунда Эндрю циклонну заманында 40-дан аслам адам ёлгенди. Циклонну мюлкге берген зараны 20 миллиард [[доллар]]дан аслам саналады. Майамиден узакъ болмагъан [[Хомстед (Флорида)|Хомстед]] шахарда, шахар мекямланы 90 % зыян кёргендиле. [[Джангурланы чагъы]] Флоридада асламысы бла июлну аягъандан ноябрны башына дери барады. Эм кёб циклонла штатха сентябрда келедиле.
Флориданы климаты, штатны эм магъаналы табигъат къайнакъларыны бириди. Климат штатха миллионла бла туристлени келтиреди. Артыкъсыз да къыш кёб къонакъ келеди, къышда Флорида шимал-американ [[континент]]ни эм джылы джерлерини бириди. Январны орта температуралары +18° бла +21 °C арасында болуучунда.
[[Файл:South Beach 20080315.jpg|thumb|Майамиде пляжда типик къышхы кюн.]]
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+ Флориданы уллу шахарларында максимум уллу эмда гитче температурала
|-
! Шахар
! Янв
! Фев
! Мар
! Апр
! Май
! Июн
! Июл
! Авг
! Сен
! Окт
! Ноя
! Дек
|-
![[Джэксонвилл]]<ref name="jaxweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4358|title=JACKSONVILLE WSO AP, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118010315/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4358|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 18/6
| 20/7
| 23/10
| 26/13
| 30/18
| 32/21
| 33/23
| 33/23
| 31/21
| 27/16
| 23/11
| 19/7
|-
! [[Ки-Уэст]]<ref name="eywweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4570|title=KEY WEST WSO AIRPORT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118010336/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4570|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 24/18
| 24/19
| 26/21
| 28/22
| 29/24
| 31/26
| 32/27
| 32/27
| 31/26
| 29/24
| 27/22
| 24/19
|-
![[Мелборн (Флорида)|Мелборн]]
| 22/11
| 23/11
| 25/14
| 27/16
| 29/19
| 31/22
| 32/23
| 32/23
| 31/22
| 28/19
| 26/16
| 23/12
|-
![[Майами]]<ref name="mlbweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl5612|title=MELBOURNE WSO, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011606/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl5612|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 24/16
| 25/16
| 27/18
| 28/20
| 30/22
| 31/24
| 32/25
| 32/25
| 31/24
| 29/22
| 27/19
| 25/17
|-
! [[Пенсакола (Флорида)|Пенсакола]]<ref name="pnsweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl6997|title=PENSACOLA FAA ARPT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011757/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl6997|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 16/6
| 18/8
| 21/11
| 24/14
| 29/19
| 32/22
| 32/23
| 32/23
| 31/21
| 27/16
| 21/10
| 17/7
|-
! [[Таллахасси]]<ref name="tlhweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8758|title=TALLAHASSEE WSO AP, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011942/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8758|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 18/4
| 19/6
| 23/9
| 27/12
| 31/17
| 33/21
| 33/22
| 33/22
| 31/20
| 27/14
| 22/8
| 19/5
|-
! [[Тампа]]<ref name="tpaweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8788|title=TAMPA WSCMO ARPT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011949/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8788|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 22/11
| 22/11
| 25/14
| 28/17
| 31/20
| 32/23
| 32/24
| 32/24
| 32/23
| 29/19
| 25/14
| 22/11
|}
=== Суулары ===
Флоридада саркъгъан эм уллу суу — [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''St. Johns'') сууду (узунлугъу 499 км). Сент-Джонс суу къаты шималгъа саркъады, ол аны Шимал Американы уллу сууларын асламысындан айырады. Башха штатны уллу суулары — [[Апалачикола]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Apalachicola''), [[Суванни (суу)|Суванни]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Suwannee''), [[Оклокони (суу)|Оклокони]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Ochlockonee River''). Сент-Мерис сууну юсю бла (узунлугъу 200 км - ден аз кёбюрекди) Флориданы Джорджия бла чекини кесеги ётеди, [[Пердидо (суу)|Пердидо]] сууну юсю бла уа (105 км чакълы бир) - Алабама бла<ref>[https://prousa.info/florida_nature Природа штата Флорида]</ref>.
Флориданы эм уллу кёлю — [[Окичоби]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Okeechobee'')<ref>[https://www.gismeteo.ru/news/science/krupnejshee-ozero-floridy-okrasilos-v-zelenyj-vinovaty-opasnye-vodorosli/ Крупнейшее озеро Флориды окрасилось в зеленый: виноваты опасные водоросли]</ref>. Аны майданы — 1 900 км²<ref>[http://www.florida-rus.com/2026/09/strana-ozer-pod-yuzhnymi-palmami Страна озер под южными пальмами]</ref>, узунлугъу — 57,5 км, кенглиги — 46,6 км, орта теренлиги — 3 м, максимал теренлиги — 3,7-6 метрди. Окичоби АБШ-ны континентал кесегинде [[Мичиган (кёл)|Мичиган]] кёлден сора майданы бла экинчи тузсуз кёлдю. Башха штатны уллу кёллери — Джордж ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake George''), [[Киссимми (кёл)|Киссимми]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Kissimmee''), [[Апопка (кёл)|Апопка]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Apopka'').
== Халкъы ==
АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Флоридада 21 538 187 адам джашагъанды. Штатны эм адам къалын тюшген шахары - Джэксонвилл. Аны агломерациясында 2020 джылда 1 605 848 адам джашагъанды.
Штатны адамларыны арасында тюрлю-тюрлю миллет, раса эмда дин къауумланы адамлары бардыла. Флорида иммигрантланы тартады, кёб юсю Латин Америкадан. Флориданы халкъыны 65% чакълы бири кеслерин акъла кибик таныйдыла. Штатны миллет къауумларына XX ёмюрню ортасында революциядан сора кёбчюлюкге кёчген кубачыла киредиле. Алагъа Латин Америкадан башха иммигрантла да къошулгъандыла, испан тил а штатны халкъыны 20%-ден асламы хайырланады, артыкъ да бек Майами-Дейд округда.
{| class="wikitable sortable collapsible"; text-align:right; font-size:80%;"
|+ style="font-size:90%" |Халкъы къуралгъаны ([[АБШ-де 2020 джылда болгъан санау|2020 джылда]])
|-
! Раса эмда Халкъы<ref>{{cite web |url=https://www.census.gov/library/visualizations/interactive/race-and-ethnicity-in-the-united-state-2010-and-2020-census.html |title=Race and Ethnicity in the United States: 2010 Census and 2020 Census
|author=<!--Not stated--> |date=August 12, 2021 |website=census.gov |publisher=United States Census Bureau |access-date=2021-09-26}}</ref>
! data-sort-type=number |Испан тилли болмагъанладан
! data-sort-type=number |Бютеулей
|-
| [[Испан болмагъан акъла|Акъла]]
|align=right| 51,5%
|align=right| 57,74%
|-
| [[Испанлыла неда Латинле]]
|align=right| -
|align=right| 26,45%
|-
| [[Африкан америкачыла|Къарала]]
|align=right| 14,52%
|align=right| 15,07%
|-
| [[Американ Азиатла]]
|align=right| 2,92%
|align=right| 2,99%
|-
| [[АБШ-ны тамырлы халкълары|Тамырлы халкълары]]
|align=right| 0,20%
|align=right| 0,44%
|-
| [[Шош океанчыла]]
|align=right| 0,05%
|align=right| 0,07%
|-
| Эки неда андан кёб раса
|align=right| 3,68%
|align=right| 18,22%
|-
| Башхала
|align=right| 0,64%
|align=right| 5,48%
|}
=== Дин ===
[[Файл:Mosque in Boca Raton, FL.jpg|мини|Бока Ратон шахарда орналгъан межгит.]]
Флориданы халкъыны дин къуралгъаны:
* [[Христианлыкъ]] — 70%
** [[Протестантла]] — 46%
*** Евангелист протестантла — 24%
** [[Рим католик клиса|Католикле]] — 21%
** [[Мормонла]] — 1%
** [[Православла]] — 1%
** Башха христианлыла — 1%
* [[Ислам|Муслиманла]] — 1%
* Иудейле — 3%
* Индуистле — 1%
* Буддистле — 1%
* Динге къошулмагъанла — 24%
** [[Атеистле]] — 3%
== Экономикасы ==
2025 джылда Флорида штатны экономикасы Бирлешген Штатлада тёртюнчю орунну алгъанды, аны бютеулей штатны БИП 1,834 триллион долларгъа джетгенди, Флоридада адам башына энчи хайыр 76 440 доллар болгъанды. 2025 джылда Флориданы адам башина БИП (номинал) 78 195 долларгъа джетди (штатланы эм Колумбия округну ичинде 34-чю).
2025 джылда гитче предприятияла Флориданы 99,8% бютеу предприятияларындан болгъандыла эмда штатны 39,6% ишчи кючюнюне иш бериучю болдула<ref>{{Cite web |title=2025 Small Business Profile - Florida |url=https://advocacy.sba.gov/wp-content/uploads/2025/06/Florida_2025-State-Profile.pdf |access-date=February 2, 2026 |website=US Small Business Administration Office of Advocacy}}</ref>. 2025 джылда Business Observer билдиргеннге кёре, Флорида къуралгъан предприятиелени саны бла АБШ-ны штатларыны арасында биринчи орунну алгъанды: быйыл штатда 698 000 джангы предприятие къуралгъанды<ref>{{Cite web |date=2026-01-23 |title=Report: Florida leads nation in new business creation |url=https://www.businessobserverfl.com/news/2026/jan/23/florida-new-business-creation/ |access-date=2026-02-02 |website=Business Observer |language=en}}</ref>.
Эл мюлк Флориданы экономикасыны магъаналы кесегиди. Флорида АБШ-де [[Апельсин|апельсинлени]], [[Манго|мангоны]], джангы [[Помидор|помидорланы]], [[Шекер|шекерни]], татлы [[Нартюх|нартюхню]], джашил [[Фасоль|фасольну]], [[Къудору|къудоруну]], [[Агурча|агурчаланы]], [[Харбуз|харбузланы]], [[Хаун|хаунланы]] эм уллу чыгъарыучу штатды эмда джилекни, [[Мандарин|мандаринлени]], [[Авокадо|авокадоны]], [[грейпфрут]] эм татлы шибижини (Bell Peppers) чыгъаргъан штатланы ичинде экинчиди<ref>{{Cite web|url=https://www.wtsp.com/article/life/welcome-to-florida/plant-city-florida-strawberry-festival/67-7876c747-a445-4f8e-aef8-b9694d55f1c6|title=How Plant City became the Winter Strawberry Capital of the World|date=March 3, 2022|website=wtsp.com}}</ref><ref>[https://stacker.com/stories/florida/most-valuable-crops-grown-florida Most valuable crops grown in Florida]</ref>.
Флорида АБШ-да гюл ёсдюрюу бла декоратив питомниклени бютеу продукцияларыны чыгъаргъандан 18% чакълы тутады, Калифорния бла биринчи орун ючюн эришиб.
Флорида къыралны базарларына чабакъны уллу джалчытыучуларындан бирисиди. Штатны баш чабакъчы портлары: [[Мексикан богъаз|Мексикан богъазны]] джагъасында [[Пенсакола]] эм [[Апалачикола]], [[Атлантика океан|Атлантиканы]] джагъасында уа [[Фернандина-Бич]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Fernandina Beach'') эм [[Нью-Смерна-Бич]] ({{lang-en|New Smyrna Beach}}''New Smyrna Beach'') шахарла. Флорида Кис архепилагда къызгъылдым креветканы чыгъарадыла, аны джашагъан джерлери Тампадан тыйгъыч айрымканлагъа дери созулгъандыла. Креветкаладан сора, Флориданы чабакъчылары къралны базарларына тюрлю-тюрлю чабакъла бередиле, аланы ичинде испан макрель, къара кефаль, аны кибик моллюскала, омарла эмда крабла. Апалачикола богъазда устрицаланы ёсдюредиле.
Флоридада Полк, Манати эм Хиллсборо округланы кесеклеринде орналгъан Боун-Вэлли регион, дунияда эм уллу белгили фосфатланы джерлеринден бирисиди эмда Бирлешген Штатлада 60% эмда бютеу дунияда 25% чакълы фосфатланы чыгъарыуну береди. Флоридада 28 фосфат рудник барды, аладан 11 ишлейдиле<ref>{{Cite web |date=2025-09-15 |title=Phosphate mining in Florida sustains supply chains, sets standards |url=https://www.blm.gov/blog/2025-09-15/phosphate-mining-florida-sustains-supply-chains-sets-standards |access-date=2025-10-22 |website=Bureau of Land Management |language=en}}</ref>.
Туризм штатны экономикасыны эм уллу секторларындан бирисиди: 2024 джылда турист санагъатда 1,8 миллион чакълы бир адам ишлегенди. 2025 джылда Флоридагъа 143,3 миллион турист келгенеди, аладан 9,3 миллион адам башха къыралладан.
== Политикасы ==
Флориданы закончыгъарыучу джыйылыуу — эки палаталадан къуралгъан Флориданы Легислатурасы ([[Ингилиз тил|ингил]].''The Florida State Legislature''). Огъары палатасы - 40 членден къуралгъан Сенатды, тёбен палатасы - 120 членден къуралгъан Келечелени палатасыды. Закончыгъарыучула Сенатда олтургъанла тёрт джылгъа эмда Келечелени палатасында эки джылгъа сайланадыла. Сайлаучула кеслерини округларында джашагъанладан болуб эмда сайлаулагъа дери Флоридада эки джылдан артыкъ джашаб керекдиле.
=== '''Штатны толтуруучу власты''' ===
Флоридада толтуруучу власты губернатордан, вице-губернатордан, баш прокурордан, эл мюлк комиссардан, баш финанс директордан эмда талай толтуруучу департаментден къуралады. Флоридада толтуруучу властха башчылыкъ тёрт джылгъа сайланнган губеранатор этеди. Штатны вице-губернатору губернатор бла бирге сайланады. Флориданы Баш прокурору, эл мюлк комиссары, баш финанс директору энчи сайланнган этедиле. 2019 джылны 8 январдан Флориданы 46-чи губернатору - [[Рон Десантис]] ([[Республикан партия (АБШ)|Республикан партия]])<ref>[https://www.interfax.ru/amp/903081 Десантис вступил в борьбу за пост президента США]</ref>.
=== '''Сюдлюк система''' ===
Флориданы сюдлюк системасыны Флориданы Баш сюдю, беш Апелляция сюдле, биринчи инстанциялы сюдле (20 округ сюдле, 67 графлыкъ сюдле) къураладыла. Флориданы баш сюд органы - алты джылгъа сайланнган джети сюдю бла къуралгъан [[Флориданы Баш сюдю]] ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Supreme Court of Florida''). География тюрлюлюкню баджарыр ючюн штатны алты округундан алты сюдюлени сайланадыла, бирини уа бютеулей сайлау участокда сайлайдыла.
== Административ бёлюннгени ==
Флорида штат 67 округга бёлюнеди. Флориданы эм къалын халкъ округгу — Майами шахар орналгъан [[Майами-Дейд (Флорида, округу)|Майами-Дейд]] округ, эм аз санлы округ — [[Либерти (Флорида, округу)|Либерти]] округ. Майданы бла эм уллу округ — [[Палм-Бич (Флорида, округу)|Палм-Бич]] (5 268 км²) эм гитче — [[Юнион (Флорида, округу)|Юнион]] округ (622 км²).
== Спорту ==
Флоридада юч [[Миллет Футбол Лига|МФЛ]] команда, эки [[Бейсболну Баш Лигасы|ББЛ]] команда, эки [[Миллет Баскетбол Ассоциация|МБА]] команда, эки [[Миллет Хоккей Лига|МХЛ]] команда эмда эки [[Major League Soccer|MLS]] команда бардыла. Флорида кесини биринчи таймаздан усталы баш лигадан спорт командасын 1966 джылда алгъанды, ол заманда Американ футбол лига «Майами Долфинс» команданы къошханды.[[Файл:Ben Hill Griffin Stadium - Florida Gators.jpg|мини|Бен Хилл Гриффинни стадиону]][[NASCAR]] (штаб-фатары Дейтон-Бичде) февралда Флориданы Daytona International Speedway автодромда (Daytona 500 чабышыу къайда баргъан) кесини юч баш сериясын башлайды.
Флорида - уллу гольф арасыды. PGA of America-ны штаб-фатары Палм-Бич-Гарденсде, PGA Tour-ны штаб-фатары Понте-Ведра-Бичде (Джексонвиллни къатында), LPGA-ны штаб-фатары уа Дейтона-Бичде орналадыла.
Майами теннис ачыкъ чемпионаты ATP World Tour Masters 1000 эмда WTA Premier сериялагъа киреди эмда Делрей-Бич теннис ачыкъ чемпионат ATP World Tour 250 сериягъа киреди.
Бен Хилл Гриффинни стадиону официал сыйыныуу 88 548 оруннга кёре Флоридада эм уллу футбол стадиону, американы студент футболунда 12-чи эм дунияда 18-чи стадионду.
Уллу университет футбол командалагъа Атлантика джагъадагъы конференциядан Florida State Seminoles бла Miami Hurricanes эмда Къыбыла-кюнчыгъыш конференциядан Florida Gators киредиле<ref>{{cite web|url=https://www.sbnation.com/college-football/2018/8/22/17717562/florida-college-football-history-coaches-explain|title=Florida's 7 FBS head coaches explain college football's most chaotic state|website=Sbnation.com|date=August 22, 2018|access-date=May 9, 2022|archive-date=April 9, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409043332/https://www.sbnation.com/college-football/2018/8/22/17717562/florida-college-football-history-coaches-explain|url-status=live}}</ref>.
=== '''Уулау эмда чабакъ тутуу''' ===
Флорида штатда Конституциягъа энчи тюзетиу ишлейди, ол гражданлагъа уугъа эмда чабакъчылыкъгъа тамал эркинликни бегитеди.
Флориданы чабакъ бла кийик табийгъатны сакълауну юсюнден Комиссия (FWC) — ол чабакъ эмда кийик табигъат ресурслагъа оноу этген, лицензияланы берген, сюйюб чабакъ тутаргъа мардаланы эмда джорукъланы белгилеген штатны кърал органы<ref>[https://myfwc.com/ Florida Fish and WildlifeConservation Commission]</ref>.
Флодидада джыл сайын 2,8–3 млн адамны сюйген чабакъ тутаргъа тири лицензиясы барды неда лицензияны алгъанды. Аладан 1,9 млн чакълы чабакъчы штатны адамларыдыла, 0,9–1 млн чакълы бир адам а туристледиле. Флорида туристлеге сатылгъан чабакъ тутуу лицензияланы саны бла АБШ-де биринчи орунну таукел алады.
Штатда 160 000-170 000 чакълы бир регистрация болгъан уучу барды. Кёб юсю ала Флориданы адамладыла, алай а туристле де аллигаторланы эмда суу къанатлыланы уугъа келедиле.
Чабакъ тутуучу сектор 120 000 иш джер къурайды. АБШ-ны спорт чабакъчылыкъны сферасында иш бла джалчытыуну эм мийик дараджасы болгъан беш округундан тёртюсю Флоридада орналады. Уучу сектор уа 14 300 иш джерни къураб эм сакълайды<ref>[https://t-roosevelt.org/florida/ PRESERVE FLORIDA’S FISHING AND HUNTING HERITAGE]</ref>.
== Сурат галерея ==
<gallery widths="200" heights="160">
File:Tallahassee Old and New Capitols 3.jpg|[[Флориданы Капитолии]]. [[Таллахасси]].
File:Cinderella Castle, Magic Kingdom (2026).jpg|Золушканы къаласы Уолт Диснейни халкъа арасы солуу арасынды. [[Орландо]].
File:The Florida Keys.jpg|[[Флорида Кис]] архипелагда.
File:Miami - Skyline from Harbor.jpg|[[Майами]] шахаргъа Бискейн богъаздан кёрюнюу.
File:VAB and SLS.jpg|Флоридада орналгъан АБШ-ны Кеннеди атлы Космос арасы.
File:Fort Lauderdale-skyline-harbor.jpg|[[Форт Лодердейл]].
File:DT Jax 2022.jpg|[[Джексонвилл]] шахарны арасы кечеде.
File:Lake Deaton - Wildwood, Florida.png|Дитон кёл Уайлдвуд шахарда.
File:Miami Beach, FL - panoramio.jpg| [[Майами Бич]] шахар.
</gallery>
== Джибериуле ==
* https://www.myflorida.gov/<nowiki/> - Флориданы официал сайты.
* https://www.visitflorida.com/ - Флориданы туристлеге хайырлы сайты.
* https://dos.fl.gov/florida-facts/florida-history/ - Флориданы тарихини юсюнден официал сайты.
== Белгиле ==
{{белгиле}}{{Флорида}}{{АБШ-ны административ биримлери}}
{{викигёзен|Florida}}
[[Категория:АБШ]]
[[Категория:Флорида]]
mqfpy2g4s3ncjfcs63hmqi030x5b8t0
126460
126459
2026-09-07T21:57:53Z
DarqaviPalladin
4737
/* Экономикасы */
126460
wikitext
text/x-wiki
{{магъанала}}
{{АБШ-ны штаты
| Аты = Флорида
| Оригинал аты = Florida
| Официал аты = Флорида штат
| Байракъ = Flag of Florida.svg
| ИеликБолушАт = Флориданы
| Мухур = Seal_of_Florida.svg
| Карта = Florida in United States.svg
| Девиз = «[[In God We Trust]]»
| Чам ат = «Кюнлю штат»
| Ара шахар = [[Таллахасси]]
| УллуШахар = [[Джэксонвилл]]
| УллуШахарла = [[Майами]]<br>[[Тампа]]<br>[[Сент-Питерсберг (Флорида)|Сент-Питерсберг]]<br>[[Орландо (Флорида)|Орландо]]<br>[[Хайалиа]]
| Халкъ = 21 538 187
| Тергеу джыл = 2020
| ХалкъОрун = 3-чю
| Басыннганы = 12
| БасыннганыНомер = 8-чи
| МайданНомер = 22-чи
| Майдан = 170 304
| СуунуМайданы = 30 634
| СуунуПроценти = 17,9
| Кенглик1 = 24°30'
| Кенглик2 = 31°
| Кенгине = 582
| Узунуна = 721
| Эм уллу мийиклик = 105
| Орта мийиклик = 30
| Эм гитче мийиклик = 0
| ШтатныДатасы = [[3 март]] [[1845 джыл]]
| ШтатныОруну = 27-чи
| ШтатхаДери = [[Флорида территория]]
| Губернатор = [[Десантис, Рон|Рон Десантис]]
| ВицеГубернатор = [[Нуньес, Джанетт|Джанетт Нуньес]]
| ЗакончыгъарыучуОрган = Флориданы Легислатурасы
| ОгъарыПалата = [[Флориданы сенаты]]
| ТёбенПалата = [[Келечилени палатасы (Флорида)|Флориданы келечилерини палатасы]]
| Сенаторла = [[Рубио, Марко|Марко Рубио]]<br>[[Скотт, Рик|Рик Скотт]]
| СагъатБёлге = Кюнчыгъыш заман: [[Гринвичге кёре орта заман|GMT]]-5/[[Джайгъы заман|-4]] штатны асламысында ([[Апалачикола (суу)|Апалачикола]] сууну кюнчыгъыш джанындан), Ара-амеркан заман эсе уа [[Гринвичге кёре орта заман|GMT]]-6/[[Джайгъы заман|-5]] -кюнбатыш кесегинде
| Къысхартыу = FL
| Commons категория = Флорида
| Джыр = "Old Folks at Home" [[File:Foster - Schumann-Heink - Old Folks at Home (rec. 1918).ogg]]
}}
'''Флори́да'''<ref>{{Атлас мира|2010|168—169|Соединенные Штаты Америки}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|393|Флори́да}}</ref><ref>{{cite web |url=http://gramota.ru/slovari/dic/?ag=x&word=%D1%84%D0%BB%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B4%D0%B0 |title=Проверка слова: Флорида |website=[[Грамота.ру]] |lang=ru |access-date=2020-03-19 |archive-date=2020-12-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201209183401/http://gramota.ru/slovari/dic/?ag=x&word=%D1%84%D0%BB%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B4%D0%B0 |deadlink=no }}</ref> ({{IPA-en|ˈflɒrɪdə|US|en-us-Florida.ogg}}, {{IPA-es|floˈɾiða}}, {{lang-es|florida}} «чакъгъан», «джашнагъан» деген сёзден) — [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны]]<ref>{{Атлас мира|2010|238|Указатель географических названий}}</ref> къыбыла-кюнчыгъыш кесегинде, кеси атын джюрютген [[Флорида (джарымайрымкан)|джарымайрымканда]], кюнбатышда [[Мексикан богъаз]] эмда кюнчыгъышда [[Атлантика океан]]ны арасында орналгъан штат.
Къыбылалсында [[Флорида ачыкъбогъаз]] бла джууулады. Шималында [[Алабама]] эмда [[Джорджия]] штатла бла чеклешеди. Тенгиз чеклери бютеу джарымайрымканны узунлугъуна созуладыла, джарымайрымканны тышында да бир къауум территория киреди, аланы ичинде [[Флорида-Кис]] айрымканланы къаууму.
Адам саны — 22 244 823 адам<ref name="автоссылка88">{{cite web |title=U.S. Census Bureau QuickFacts Florida |url=https://www.census.gov/quickfacts/FL |publisher=U.S. Census Bureau, 2022 Estimate |access-date=2023-01-02 |archive-date=2019-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190116182837/https://www.census.gov/quickfacts/fl |url-status=live }}</ref>: адам саны бла АБШ-ны 3-чю штатыды ([[Калифорния|Калифорния]] бла [[Техас]]дан сора)<ref>[https://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/12/23/census-florida-new-york-population/20812473/ Census: Florida’s population overtakes New York’s] {{Wayback|url=https://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/12/23/census-florida-new-york-population/20812473/|date=20170414162928}} [[USA Today]]{{ref-en}}</ref>.
Территориясыны майданлыгъы — 170 304 км²: территориясы бла АБШ-ны 22-чи штатыды.
Штатны официал [[АБШ-ны штатларыны чам атларыны тизмеси|чам аты]] - Кюнлю штат ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Sunshine State'').
[[Ара шахар]]ы — [[Таллахасси]]. Штатны эм уллу шахары — [[Джэксонвилл]], уллу шахарлары — [[Майами]], [[Тампа]], [[Орландо (Флорида)|Орландо]].
== Тарихи ==
{{Main|Флориданы тарихи}}
=== Испан Флорида ===
Мексикан богъазны джагъасындан 11,5 км узакълыкъда, {{Iw|Пейдж-Ладсон||en|Page-Ladson}} атлы джерде, 9 метрлик теренликде, тийилмеген геологиялыкъ къабатда 14550 джыллыкъ мастодонт сюекле бла таш адырла табылгъандыла<ref>''Jessi J. Halligan'' et al. [https://advances.sciencemag.org/content/2/5/e1600375.full Pre-Clovis occupation 14,550 years ago at the Page-Ladson site, Florida, and the peopling of the Americas] {{Wayback|url=https://advances.sciencemag.org/content/2/5/e1600375.full |date=20190806220242 }}, Science Advances, 13 May 2016</ref>.
Америкагъа европачыла келгинчи, джарымайрымканда [[Тимукуа (халкъ)|тимукуа]] (XVIII ёмюрде джокъ этилгендиле), [[калуса]] эмда [[семинолла]] атлы индей халкъла джашагъандыла. Испан конкистадор [[Хуан Понсе де Леон]], былайда 1513-чи джылда кемеден тюшюб, территорияны испан таджны иелиги баямлагъанды, джарымайрымканнга да {{lang-es2|la tierra florida}} атагъанды («джашнагъан джер»). Флорида къурулгъан биринчи шахар, 1564 тамалы салыннган Сан-Агустин болгъанды (бусагъатдагъы [[Сент-Огастин]]). [[Париж мамырлыкъ кесамат (1763)|Париж мамырлыкъ кесаматха]] кёре (1763) Уллу Британия [[Испания Короллукъ|Испаниягъа]] Флориданы [[Гавана|Гаванагъа]] ауушдургъанды, алай а кечирек [[Американ бойсунмаулукъ къазауат]]ны заманында дженгилгени себебли (1775—1783), Флориданы кери берирге керек болгъанды.
XVIII ёмюрде [[крикле]] эмда [[йемасси]]ле Флоридагъа къоранч келтирген чабыуулла этгендиле, аланы эсебинде джерли индейлиле джокъну орнунда болгъандыла (къалгъанларын да испанлыла [[Куба|Кубагъа]] кёчюргендиле).
1821-чи джылны 10-чу июлунда [[Адамсны-Онисни кесаматы]] ишлеб башлагъанды, аннга кёре Испания Флориданы АБШ-гъа бергенди, АБШ уа [[Техас]]ны даулагъанын къойгъанды. 1845-чи джылда Флорида АБШ-ны 27-чи штаты болгъанды.
== Географиясы ==
=== Орналгъаны ===
Флорида, шималында Алабама эмда Джорджия штатла бла чеклешеди. Джарымайрымканны ичинде чек джагъа сыз бла барады, къыбылада уа [[Флорида Кис]] айрымканланы да тутады. Джарымайрымкан бла Флорида Кис архипелагны арасында [[Флорида болгъаз]] барды. Кюнбатышдан [[Мексикан богъаз]], къыбылада [[Флорида ачыкъбогъаз]], кюнчыгъышдан эсе [[Атлантика океан]] бла джууулады.
Флорида штатны асламысы Мексиан богъаз, Антлантика океан эмда Флорида ачыкъбогъазны арасында, кеси атлы джарымайрымкандады. Джай мында GMT-4 бёлге, къыш GMT-5 сагъат бёлге джюрюйдю.
Штатдагъы эм мийик джери — [[Бриттон-Хилл]] дуппурду, аны мийиклиги 105 м (ол бютеу штатланы эм мийик джерлени ичинде эм алашады), штатны шимал кесегиндеди эмда [[Флорида (джарымайрымкан)|Флорида джарымайрымканнга]] кирмейди. Джарымайрымкандагъы эм мийик джери — [[Шекер Баш тау (Флорида)|Шекер Баш тауду]]<ref>{{Cite web |url=https://russia-in-us.com/states/florida-informaciya-o-shtate |title=Флорида: информация о штате |access-date=2019-11-29 |archive-date=2020-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200925090312/https://russia-in-us.com/states/florida-informaciya-o-shtate |deadlink=no }}</ref> — 95 м. Штатны территориясыны асламысы алашалыкъладыла, къуру шимал кесегинде дуппурлу джерле бардыла.
=== Климаты ===
[[Файл:Lake Alice Winter.jpg|thumb|left|Шимал Флорида, чапыракъ агъыу.]]
[[Файл:Jacksonville Snow 2.jpg|thumb|Флоридада бек аз тюбеген къар. Джэксонвилл, 1989 джыл.]]
[[Климат]] джаны бла Флорида эки зонагъа бёлюнеди: кёбюсюнде ([[Окичоби]] кёлню шималында) [[климат]] — мылы [[субтропик климат|субтропикады]], къыбылагъа — [[Тропик климат|тропика]]; шималда [[Муссон климат|муссонлуду]], андан да къыбылагъа — океанлы климатды. Майами джумушакъ къышы, къралда къыш кёзюудеги туризмни эм уллу аралыкъларыны бири этеди.
Шимал эмда Ара Флорида джылда 2400—2800 сагъат кюн джарыкъ аладыла, Къыбыла — 2800-3200 сагъат.
Джайны орта температурасы — 26 °С-дан шималда, 28 °С дери къыбылада, къышныкъы — шималда 12 °С-дан башлаб, къыбылада 20 °С дери чыгъады. Джай температурасы 38 °С-дан кёб болмайды. Ара эмда къыбыла кесекледе тенгиз бризле себебли джай алай исси болмайды. Эм уллу регистрация этилген температура Монтичеллону къатында (+43 °С), эм гитче Таллахассини (-19 °С) болгъанды. [[USDA]] [[Сууукъгъа чыдамлы зонала]] — шималда 8a башлаб, къыбылада 10 дери.
Джауумланы орта санлары АБШ-ны штатларыны ичинде эм уллуду. Штатда кёб тропикалы джелли джангурла боладыла, штат кёк чартлау бла чемпионду. Аллай джангурланы биргелерине буз джауаргъа да ёчдю, анда торнадола да аз болмайдыла. Флорриданы къыбыласында джерни мийиклигини дараджасы тенгизникиге тенг болгъаны ючюн, [[суу къобуу]]ла андагъы шахарлагъа уллу заран салыучандыла. Къар джаууу къыбылада алкъын тюбемегенди, къуру шимал кесегинде бирли къысха къар джаууу болады, ол да хар джыл сайын болуб турмайды.
[[Файл:Andrew 23 aug 1992 1231Z.jpg|right|thumb|[[Эндрю (тропик циклор)|Эндрю циклон]] 23 август 1992 дж.]]
«Циклонланы кёзюуюнде» джай да, къач да заранлы джеллеге къоркъуу барды. 1855-чиден 2006-чы джылгъа дери Флориданы юсю бла 114 торопик циклон ётгенди, аланы 37 [[Саффирни — Симпсонну шкаласы|3 категориялы]] эмда андан мийик болгъандыла. Тропик циклонла Флориданы джанлаб кетиулери бек аз тюбейди. Къурулушну эмда кюнню халын билиуню бусагъатдагъы дараджасы циклоднла берген заранны азайтыргъа болушхандыла. Алай болса да быллай болумла джокъ болуб къалмагъандыла, сёз ючюн, 1992-чи джылны августунда Эндрю циклонну заманында 40-дан аслам адам ёлгенди. Циклонну мюлкге берген зараны 20 миллиард [[доллар]]дан аслам саналады. Майамиден узакъ болмагъан [[Хомстед (Флорида)|Хомстед]] шахарда, шахар мекямланы 90 % зыян кёргендиле. [[Джангурланы чагъы]] Флоридада асламысы бла июлну аягъандан ноябрны башына дери барады. Эм кёб циклонла штатха сентябрда келедиле.
Флориданы климаты, штатны эм магъаналы табигъат къайнакъларыны бириди. Климат штатха миллионла бла туристлени келтиреди. Артыкъсыз да къыш кёб къонакъ келеди, къышда Флорида шимал-американ [[континент]]ни эм джылы джерлерини бириди. Январны орта температуралары +18° бла +21 °C арасында болуучунда.
[[Файл:South Beach 20080315.jpg|thumb|Майамиде пляжда типик къышхы кюн.]]
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+ Флориданы уллу шахарларында максимум уллу эмда гитче температурала
|-
! Шахар
! Янв
! Фев
! Мар
! Апр
! Май
! Июн
! Июл
! Авг
! Сен
! Окт
! Ноя
! Дек
|-
![[Джэксонвилл]]<ref name="jaxweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4358|title=JACKSONVILLE WSO AP, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118010315/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4358|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 18/6
| 20/7
| 23/10
| 26/13
| 30/18
| 32/21
| 33/23
| 33/23
| 31/21
| 27/16
| 23/11
| 19/7
|-
! [[Ки-Уэст]]<ref name="eywweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4570|title=KEY WEST WSO AIRPORT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118010336/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4570|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 24/18
| 24/19
| 26/21
| 28/22
| 29/24
| 31/26
| 32/27
| 32/27
| 31/26
| 29/24
| 27/22
| 24/19
|-
![[Мелборн (Флорида)|Мелборн]]
| 22/11
| 23/11
| 25/14
| 27/16
| 29/19
| 31/22
| 32/23
| 32/23
| 31/22
| 28/19
| 26/16
| 23/12
|-
![[Майами]]<ref name="mlbweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl5612|title=MELBOURNE WSO, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011606/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl5612|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 24/16
| 25/16
| 27/18
| 28/20
| 30/22
| 31/24
| 32/25
| 32/25
| 31/24
| 29/22
| 27/19
| 25/17
|-
! [[Пенсакола (Флорида)|Пенсакола]]<ref name="pnsweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl6997|title=PENSACOLA FAA ARPT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011757/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl6997|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 16/6
| 18/8
| 21/11
| 24/14
| 29/19
| 32/22
| 32/23
| 32/23
| 31/21
| 27/16
| 21/10
| 17/7
|-
! [[Таллахасси]]<ref name="tlhweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8758|title=TALLAHASSEE WSO AP, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011942/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8758|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 18/4
| 19/6
| 23/9
| 27/12
| 31/17
| 33/21
| 33/22
| 33/22
| 31/20
| 27/14
| 22/8
| 19/5
|-
! [[Тампа]]<ref name="tpaweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8788|title=TAMPA WSCMO ARPT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011949/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8788|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 22/11
| 22/11
| 25/14
| 28/17
| 31/20
| 32/23
| 32/24
| 32/24
| 32/23
| 29/19
| 25/14
| 22/11
|}
=== Суулары ===
Флоридада саркъгъан эм уллу суу — [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''St. Johns'') сууду (узунлугъу 499 км). Сент-Джонс суу къаты шималгъа саркъады, ол аны Шимал Американы уллу сууларын асламысындан айырады. Башха штатны уллу суулары — [[Апалачикола]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Apalachicola''), [[Суванни (суу)|Суванни]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Suwannee''), [[Оклокони (суу)|Оклокони]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Ochlockonee River''). Сент-Мерис сууну юсю бла (узунлугъу 200 км - ден аз кёбюрекди) Флориданы Джорджия бла чекини кесеги ётеди, [[Пердидо (суу)|Пердидо]] сууну юсю бла уа (105 км чакълы бир) - Алабама бла<ref>[https://prousa.info/florida_nature Природа штата Флорида]</ref>.
Флориданы эм уллу кёлю — [[Окичоби]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Okeechobee'')<ref>[https://www.gismeteo.ru/news/science/krupnejshee-ozero-floridy-okrasilos-v-zelenyj-vinovaty-opasnye-vodorosli/ Крупнейшее озеро Флориды окрасилось в зеленый: виноваты опасные водоросли]</ref>. Аны майданы — 1 900 км²<ref>[http://www.florida-rus.com/2026/09/strana-ozer-pod-yuzhnymi-palmami Страна озер под южными пальмами]</ref>, узунлугъу — 57,5 км, кенглиги — 46,6 км, орта теренлиги — 3 м, максимал теренлиги — 3,7-6 метрди. Окичоби АБШ-ны континентал кесегинде [[Мичиган (кёл)|Мичиган]] кёлден сора майданы бла экинчи тузсуз кёлдю. Башха штатны уллу кёллери — Джордж ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake George''), [[Киссимми (кёл)|Киссимми]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Kissimmee''), [[Апопка (кёл)|Апопка]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Apopka'').
== Халкъы ==
АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Флоридада 21 538 187 адам джашагъанды. Штатны эм адам къалын тюшген шахары - Джэксонвилл. Аны агломерациясында 2020 джылда 1 605 848 адам джашагъанды.
Штатны адамларыны арасында тюрлю-тюрлю миллет, раса эмда дин къауумланы адамлары бардыла. Флорида иммигрантланы тартады, кёб юсю Латин Америкадан. Флориданы халкъыны 65% чакълы бири кеслерин акъла кибик таныйдыла. Штатны миллет къауумларына XX ёмюрню ортасында революциядан сора кёбчюлюкге кёчген кубачыла киредиле. Алагъа Латин Америкадан башха иммигрантла да къошулгъандыла, испан тил а штатны халкъыны 20%-ден асламы хайырланады, артыкъ да бек Майами-Дейд округда.
{| class="wikitable sortable collapsible"; text-align:right; font-size:80%;"
|+ style="font-size:90%" |Халкъы къуралгъаны ([[АБШ-де 2020 джылда болгъан санау|2020 джылда]])
|-
! Раса эмда Халкъы<ref>{{cite web |url=https://www.census.gov/library/visualizations/interactive/race-and-ethnicity-in-the-united-state-2010-and-2020-census.html |title=Race and Ethnicity in the United States: 2010 Census and 2020 Census
|author=<!--Not stated--> |date=August 12, 2021 |website=census.gov |publisher=United States Census Bureau |access-date=2021-09-26}}</ref>
! data-sort-type=number |Испан тилли болмагъанладан
! data-sort-type=number |Бютеулей
|-
| [[Испан болмагъан акъла|Акъла]]
|align=right| 51,5%
|align=right| 57,74%
|-
| [[Испанлыла неда Латинле]]
|align=right| -
|align=right| 26,45%
|-
| [[Африкан америкачыла|Къарала]]
|align=right| 14,52%
|align=right| 15,07%
|-
| [[Американ Азиатла]]
|align=right| 2,92%
|align=right| 2,99%
|-
| [[АБШ-ны тамырлы халкълары|Тамырлы халкълары]]
|align=right| 0,20%
|align=right| 0,44%
|-
| [[Шош океанчыла]]
|align=right| 0,05%
|align=right| 0,07%
|-
| Эки неда андан кёб раса
|align=right| 3,68%
|align=right| 18,22%
|-
| Башхала
|align=right| 0,64%
|align=right| 5,48%
|}
=== Дин ===
[[Файл:Mosque in Boca Raton, FL.jpg|мини|Бока Ратон шахарда орналгъан межгит.]]
Флориданы халкъыны дин къуралгъаны:
* [[Христианлыкъ]] — 70%
** [[Протестантла]] — 46%
*** Евангелист протестантла — 24%
** [[Рим католик клиса|Католикле]] — 21%
** [[Мормонла]] — 1%
** [[Православла]] — 1%
** Башха христианлыла — 1%
* [[Ислам|Муслиманла]] — 1%
* Иудейле — 3%
* Индуистле — 1%
* Буддистле — 1%
* Динге къошулмагъанла — 24%
** [[Атеистле]] — 3%
== Экономикасы ==
2025 джылда Флорида штатны экономикасы Бирлешген Штатлада тёртюнчю орунну алгъанды, аны бютеулей штатны БИП 1,834 триллион долларгъа джетгенди, Флоридада адам башына энчи хайыр 76 440 доллар болгъанды. 2025 джылда Флориданы адам башина БИП (номинал) 78 195 долларгъа джетди (штатланы эм Колумбия округну ичинде 34-чю).
2025 джылда гитче предприятияла Флориданы 99,8% бютеу предприятияларындан болгъандыла эмда штатны 39,6% ишчи кючюнюне иш бериучю болдула<ref>{{Cite web |title=2025 Small Business Profile - Florida |url=https://advocacy.sba.gov/wp-content/uploads/2025/06/Florida_2025-State-Profile.pdf |access-date=February 2, 2026 |website=US Small Business Administration Office of Advocacy}}</ref>. 2025 джылда Business Observer билдиргеннге кёре, Флорида къуралгъан предприятиелени саны бла АБШ-ны штатларыны арасында биринчи орунну алгъанды: быйыл штатда 698 000 джангы предприятие къуралгъанды<ref>{{Cite web |date=2026-01-23 |title=Report: Florida leads nation in new business creation |url=https://www.businessobserverfl.com/news/2026/jan/23/florida-new-business-creation/ |access-date=2026-02-02 |website=Business Observer |language=en}}</ref>.
Эл мюлк Флориданы экономикасыны магъаналы кесегиди. Флорида АБШ-де [[Апельсин|апельсинлени]], [[Манго|мангоны]], джангы [[Помидор|помидорланы]], [[Шекер|шекерни]], татлы [[Нартюх|нартюхню]], джашил [[Фасоль|фасольну]], [[Къудору|къудоруну]], [[Агурча|агурчаланы]], [[Харбуз|харбузланы]], [[Хаун|хаунланы]] эм уллу чыгъарыучу штатды эмда джилекни, [[Мандарин|мандаринлени]], [[Авокадо|авокадоны]], [[грейпфрут]] эм татлы шибижини (Bell Peppers) чыгъаргъан штатланы ичинде экинчиди<ref>{{Cite web|url=https://www.wtsp.com/article/life/welcome-to-florida/plant-city-florida-strawberry-festival/67-7876c747-a445-4f8e-aef8-b9694d55f1c6|title=How Plant City became the Winter Strawberry Capital of the World|date=March 3, 2022|website=wtsp.com}}</ref><ref>[https://stacker.com/stories/florida/most-valuable-crops-grown-florida Most valuable crops grown in Florida]</ref>.
Флорида АБШ-да гюл ёсдюрюу бла декоратив питомниклени бютеу продукцияларыны чыгъаргъандан 18% чакълы тутады, Калифорния бла биринчи орун ючюн эришиб.
Флорида къыралны базарларына чабакъны уллу джалчытыучуларындан бирисиди. Штатны баш чабакъчы портлары: [[Мексикан богъаз|Мексикан богъазны]] джагъасында [[Пенсакола]] эм [[Апалачикола]], [[Атлантика океан|Атлантиканы]] джагъасында уа [[Фернандина-Бич]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Fernandina Beach'') эм [[Нью-Смерна-Бич]] ({{lang-en|New Smyrna Beach}}) шахарла. Флорида Кис архепилагда къызгъылдым креветканы чыгъарадыла, аны джашагъан джерлери Тампадан тыйгъыч айрымканлагъа дери созулгъандыла. Креветкаладан сора, Флориданы чабакъчылары къралны базарларына тюрлю-тюрлю чабакъла бередиле, аланы ичинде испан макрель, къара кефаль, аны кибик моллюскала, омарла эмда крабла. Апалачикола богъазда устрицаланы ёсдюредиле.
Флоридада Полк, Манати эм Хиллсборо округланы кесеклеринде орналгъан Боун-Вэлли регион, дунияда эм уллу белгили фосфатланы джерлеринден бирисиди эмда Бирлешген Штатлада 60% эмда бютеу дунияда 25% чакълы фосфатланы чыгъарыуну береди. Флоридада 28 фосфат рудник барды, аладан 11 ишлейдиле<ref>{{Cite web |date=2025-09-15 |title=Phosphate mining in Florida sustains supply chains, sets standards |url=https://www.blm.gov/blog/2025-09-15/phosphate-mining-florida-sustains-supply-chains-sets-standards |access-date=2025-10-22 |website=Bureau of Land Management |language=en}}</ref>.
Туризм штатны экономикасыны эм уллу секторларындан бирисиди: 2024 джылда турист санагъатда 1,8 миллион чакълы бир адам ишлегенди. 2025 джылда Флоридагъа 143,3 миллион турист келгенеди, аладан 9,3 миллион адам башха къыралладан.
== Политикасы ==
Флориданы закончыгъарыучу джыйылыуу — эки палаталадан къуралгъан Флориданы Легислатурасы ([[Ингилиз тил|ингил]].''The Florida State Legislature''). Огъары палатасы - 40 членден къуралгъан Сенатды, тёбен палатасы - 120 членден къуралгъан Келечелени палатасыды. Закончыгъарыучула Сенатда олтургъанла тёрт джылгъа эмда Келечелени палатасында эки джылгъа сайланадыла. Сайлаучула кеслерини округларында джашагъанладан болуб эмда сайлаулагъа дери Флоридада эки джылдан артыкъ джашаб керекдиле.
=== '''Штатны толтуруучу власты''' ===
Флоридада толтуруучу власты губернатордан, вице-губернатордан, баш прокурордан, эл мюлк комиссардан, баш финанс директордан эмда талай толтуруучу департаментден къуралады. Флоридада толтуруучу властха башчылыкъ тёрт джылгъа сайланнган губеранатор этеди. Штатны вице-губернатору губернатор бла бирге сайланады. Флориданы Баш прокурору, эл мюлк комиссары, баш финанс директору энчи сайланнган этедиле. 2019 джылны 8 январдан Флориданы 46-чи губернатору - [[Рон Десантис]] ([[Республикан партия (АБШ)|Республикан партия]])<ref>[https://www.interfax.ru/amp/903081 Десантис вступил в борьбу за пост президента США]</ref>.
=== '''Сюдлюк система''' ===
Флориданы сюдлюк системасыны Флориданы Баш сюдю, беш Апелляция сюдле, биринчи инстанциялы сюдле (20 округ сюдле, 67 графлыкъ сюдле) къураладыла. Флориданы баш сюд органы - алты джылгъа сайланнган джети сюдю бла къуралгъан [[Флориданы Баш сюдю]] ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Supreme Court of Florida''). География тюрлюлюкню баджарыр ючюн штатны алты округундан алты сюдюлени сайланадыла, бирини уа бютеулей сайлау участокда сайлайдыла.
== Административ бёлюннгени ==
Флорида штат 67 округга бёлюнеди. Флориданы эм къалын халкъ округгу — Майами шахар орналгъан [[Майами-Дейд (Флорида, округу)|Майами-Дейд]] округ, эм аз санлы округ — [[Либерти (Флорида, округу)|Либерти]] округ. Майданы бла эм уллу округ — [[Палм-Бич (Флорида, округу)|Палм-Бич]] (5 268 км²) эм гитче — [[Юнион (Флорида, округу)|Юнион]] округ (622 км²).
== Спорту ==
Флоридада юч [[Миллет Футбол Лига|МФЛ]] команда, эки [[Бейсболну Баш Лигасы|ББЛ]] команда, эки [[Миллет Баскетбол Ассоциация|МБА]] команда, эки [[Миллет Хоккей Лига|МХЛ]] команда эмда эки [[Major League Soccer|MLS]] команда бардыла. Флорида кесини биринчи таймаздан усталы баш лигадан спорт командасын 1966 джылда алгъанды, ол заманда Американ футбол лига «Майами Долфинс» команданы къошханды.[[Файл:Ben Hill Griffin Stadium - Florida Gators.jpg|мини|Бен Хилл Гриффинни стадиону]][[NASCAR]] (штаб-фатары Дейтон-Бичде) февралда Флориданы Daytona International Speedway автодромда (Daytona 500 чабышыу къайда баргъан) кесини юч баш сериясын башлайды.
Флорида - уллу гольф арасыды. PGA of America-ны штаб-фатары Палм-Бич-Гарденсде, PGA Tour-ны штаб-фатары Понте-Ведра-Бичде (Джексонвиллни къатында), LPGA-ны штаб-фатары уа Дейтона-Бичде орналадыла.
Майами теннис ачыкъ чемпионаты ATP World Tour Masters 1000 эмда WTA Premier сериялагъа киреди эмда Делрей-Бич теннис ачыкъ чемпионат ATP World Tour 250 сериягъа киреди.
Бен Хилл Гриффинни стадиону официал сыйыныуу 88 548 оруннга кёре Флоридада эм уллу футбол стадиону, американы студент футболунда 12-чи эм дунияда 18-чи стадионду.
Уллу университет футбол командалагъа Атлантика джагъадагъы конференциядан Florida State Seminoles бла Miami Hurricanes эмда Къыбыла-кюнчыгъыш конференциядан Florida Gators киредиле<ref>{{cite web|url=https://www.sbnation.com/college-football/2018/8/22/17717562/florida-college-football-history-coaches-explain|title=Florida's 7 FBS head coaches explain college football's most chaotic state|website=Sbnation.com|date=August 22, 2018|access-date=May 9, 2022|archive-date=April 9, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409043332/https://www.sbnation.com/college-football/2018/8/22/17717562/florida-college-football-history-coaches-explain|url-status=live}}</ref>.
=== '''Уулау эмда чабакъ тутуу''' ===
Флорида штатда Конституциягъа энчи тюзетиу ишлейди, ол гражданлагъа уугъа эмда чабакъчылыкъгъа тамал эркинликни бегитеди.
Флориданы чабакъ бла кийик табийгъатны сакълауну юсюнден Комиссия (FWC) — ол чабакъ эмда кийик табигъат ресурслагъа оноу этген, лицензияланы берген, сюйюб чабакъ тутаргъа мардаланы эмда джорукъланы белгилеген штатны кърал органы<ref>[https://myfwc.com/ Florida Fish and WildlifeConservation Commission]</ref>.
Флодидада джыл сайын 2,8–3 млн адамны сюйген чабакъ тутаргъа тири лицензиясы барды неда лицензияны алгъанды. Аладан 1,9 млн чакълы чабакъчы штатны адамларыдыла, 0,9–1 млн чакълы бир адам а туристледиле. Флорида туристлеге сатылгъан чабакъ тутуу лицензияланы саны бла АБШ-де биринчи орунну таукел алады.
Штатда 160 000-170 000 чакълы бир регистрация болгъан уучу барды. Кёб юсю ала Флориданы адамладыла, алай а туристле де аллигаторланы эмда суу къанатлыланы уугъа келедиле.
Чабакъ тутуучу сектор 120 000 иш джер къурайды. АБШ-ны спорт чабакъчылыкъны сферасында иш бла джалчытыуну эм мийик дараджасы болгъан беш округундан тёртюсю Флоридада орналады. Уучу сектор уа 14 300 иш джерни къураб эм сакълайды<ref>[https://t-roosevelt.org/florida/ PRESERVE FLORIDA’S FISHING AND HUNTING HERITAGE]</ref>.
== Сурат галерея ==
<gallery widths="200" heights="160">
File:Tallahassee Old and New Capitols 3.jpg|[[Флориданы Капитолии]]. [[Таллахасси]].
File:Cinderella Castle, Magic Kingdom (2026).jpg|Золушканы къаласы Уолт Диснейни халкъа арасы солуу арасынды. [[Орландо]].
File:The Florida Keys.jpg|[[Флорида Кис]] архипелагда.
File:Miami - Skyline from Harbor.jpg|[[Майами]] шахаргъа Бискейн богъаздан кёрюнюу.
File:VAB and SLS.jpg|Флоридада орналгъан АБШ-ны Кеннеди атлы Космос арасы.
File:Fort Lauderdale-skyline-harbor.jpg|[[Форт Лодердейл]].
File:DT Jax 2022.jpg|[[Джексонвилл]] шахарны арасы кечеде.
File:Lake Deaton - Wildwood, Florida.png|Дитон кёл Уайлдвуд шахарда.
File:Miami Beach, FL - panoramio.jpg| [[Майами Бич]] шахар.
</gallery>
== Джибериуле ==
* https://www.myflorida.gov/<nowiki/> - Флориданы официал сайты.
* https://www.visitflorida.com/ - Флориданы туристлеге хайырлы сайты.
* https://dos.fl.gov/florida-facts/florida-history/ - Флориданы тарихини юсюнден официал сайты.
== Белгиле ==
{{белгиле}}{{Флорида}}{{АБШ-ны административ биримлери}}
{{викигёзен|Florida}}
[[Категория:АБШ]]
[[Категория:Флорида]]
0u9nfqid1hjf0efdojxnfxl7kuxovox
126461
126460
2026-09-07T21:59:57Z
DarqaviPalladin
4737
126461
wikitext
text/x-wiki
{{магъанала}}
{{АБШ-ны штаты
| Аты = Флорида
| Оригинал аты = Florida
| Официал аты = Флорида штат
| Байракъ = Flag of Florida.svg
| ИеликБолушАт = Флориданы
| Мухур = Seal_of_Florida.svg
| Карта = Florida in United States.svg
| Девиз = «[[In God We Trust]]»
| Чам ат = «Кюнлю штат»
| Ара шахар = [[Таллахасси]]
| УллуШахар = [[Джэксонвилл]]
| УллуШахарла = [[Майами]]<br>[[Тампа]]<br>[[Сент-Питерсберг (Флорида)|Сент-Питерсберг]]<br>[[Орландо (Флорида)|Орландо]]<br>[[Хайалиа]]
| Халкъ = 21 538 187
| Тергеу джыл = 2020
| ХалкъОрун = 3-чю
| Басыннганы = 12
| БасыннганыНомер = 8-чи
| МайданНомер = 22-чи
| Майдан = 170 304
| СуунуМайданы = 30 634
| СуунуПроценти = 17,9
| Кенглик1 = 24°30'
| Кенглик2 = 31°
| Кенгине = 582
| Узунуна = 721
| Эм уллу мийиклик = 105
| Орта мийиклик = 30
| Эм гитче мийиклик = 0
| ШтатныДатасы = [[3 март]] [[1845 джыл]]
| ШтатныОруну = 27-чи
| ШтатхаДери = [[Флорида территория]]
| Губернатор = [[Десантис, Рон|Рон Десантис]]
| ВицеГубернатор = [[Нуньес, Джанетт|Джанетт Нуньес]]
| ЗакончыгъарыучуОрган = Флориданы Легислатурасы
| ОгъарыПалата = [[Флориданы сенаты]]
| ТёбенПалата = [[Келечилени палатасы (Флорида)|Флориданы келечилерини палатасы]]
| Сенаторла = [[Рубио, Марко|Марко Рубио]]<br>[[Скотт, Рик|Рик Скотт]]
| СагъатБёлге = Кюнчыгъыш заман: [[Гринвичге кёре орта заман|GMT]]-5/[[Джайгъы заман|-4]] штатны асламысында ([[Апалачикола (суу)|Апалачикола]] сууну кюнчыгъыш джанындан), Ара-амеркан заман эсе уа [[Гринвичге кёре орта заман|GMT]]-6/[[Джайгъы заман|-5]] -кюнбатыш кесегинде
| Къысхартыу = FL
| Commons категория = Флорида
| Джыр = "Old Folks at Home" [[File:Foster - Schumann-Heink - Old Folks at Home (rec. 1918).ogg]]
}}
'''Флори́да'''<ref>{{Атлас мира|2010|168—169|Соединенные Штаты Америки}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|393|Флори́да}}</ref><ref>{{cite web |url=http://gramota.ru/slovari/dic/?ag=x&word=%D1%84%D0%BB%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B4%D0%B0 |title=Проверка слова: Флорида |website=[[Грамота.ру]] |lang=ru |access-date=2020-03-19 |archive-date=2020-12-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201209183401/http://gramota.ru/slovari/dic/?ag=x&word=%D1%84%D0%BB%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B4%D0%B0 |deadlink=no }}</ref> ({{IPA-en|ˈflɒrɪdə|US|en-us-Florida.ogg}}, {{IPA-es|floˈɾiða}}, {{lang-es|florida}} «чакъгъан», «джашнагъан» деген сёзден) — [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны]]<ref>{{Атлас мира|2010|238|Указатель географических названий}}</ref> къыбыла-кюнчыгъыш кесегинде, кеси атын джюрютген [[Флорида (джарымайрымкан)|джарымайрымканда]], кюнбатышда [[Мексикан богъаз]] эмда кюнчыгъышда [[Атлантика океан]]ны арасында орналгъан штат.
Къыбылалсында [[Флорида ачыкъбогъаз]] бла джууулады. Шималында [[Алабама]] эмда [[Джорджия]] штатла бла чеклешеди. Тенгиз чеклери бютеу джарымайрымканны узунлугъуна созуладыла, джарымайрымканны тышында да бир къауум территория киреди, аланы ичинде [[Флорида Кис]] айрымканланы къаууму.
Адам саны — 22 244 823 адам<ref name="автоссылка88">{{cite web |title=U.S. Census Bureau QuickFacts Florida |url=https://www.census.gov/quickfacts/FL |publisher=U.S. Census Bureau, 2022 Estimate |access-date=2023-01-02 |archive-date=2019-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190116182837/https://www.census.gov/quickfacts/fl |url-status=live }}</ref>: адам саны бла АБШ-ны 3-чю штатыды ([[Калифорния|Калифорния]] бла [[Техас]]дан сора)<ref>[https://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/12/23/census-florida-new-york-population/20812473/ Census: Florida’s population overtakes New York’s] {{Wayback|url=https://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/12/23/census-florida-new-york-population/20812473/|date=20170414162928}} [[USA Today]]{{ref-en}}</ref>.
Территориясыны майданлыгъы — 170 304 км²: территориясы бла АБШ-ны 22-чи штатыды.
Штатны официал [[АБШ-ны штатларыны чам атларыны тизмеси|чам аты]] - Кюнлю штат ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Sunshine State'').
[[Ара шахар]]ы — [[Таллахасси]]. Штатны эм уллу шахары — [[Джэксонвилл]], уллу шахарлары — [[Майами]], [[Тампа]], [[Орландо (Флорида)|Орландо]].
== Тарихи ==
{{Main|Флориданы тарихи}}
=== Испан Флорида ===
Мексикан богъазны джагъасындан 11,5 км узакълыкъда, {{Iw|Пейдж-Ладсон||en|Page-Ladson}} атлы джерде, 9 метрлик теренликде, тийилмеген геологиялыкъ къабатда 14550 джыллыкъ мастодонт сюекле бла таш адырла табылгъандыла<ref>''Jessi J. Halligan'' et al. [https://advances.sciencemag.org/content/2/5/e1600375.full Pre-Clovis occupation 14,550 years ago at the Page-Ladson site, Florida, and the peopling of the Americas] {{Wayback|url=https://advances.sciencemag.org/content/2/5/e1600375.full |date=20190806220242 }}, Science Advances, 13 May 2016</ref>.
Америкагъа европачыла келгинчи, джарымайрымканда [[Тимукуа (халкъ)|тимукуа]] (XVIII ёмюрде джокъ этилгендиле), [[калуса]] эмда [[семинолла]] атлы индей халкъла джашагъандыла. Испан конкистадор [[Хуан Понсе де Леон]], былайда 1513-чи джылда кемеден тюшюб, территорияны испан таджны иелиги баямлагъанды, джарымайрымканнга да {{lang-es2|la tierra florida}} атагъанды («джашнагъан джер»). Флорида къурулгъан биринчи шахар, 1564 тамалы салыннган Сан-Агустин болгъанды (бусагъатдагъы [[Сент-Огастин]]). [[Париж мамырлыкъ кесамат (1763)|Париж мамырлыкъ кесаматха]] кёре (1763) Уллу Британия [[Испания Короллукъ|Испаниягъа]] Флориданы [[Гавана|Гаванагъа]] ауушдургъанды, алай а кечирек [[Американ бойсунмаулукъ къазауат]]ны заманында дженгилгени себебли (1775—1783), Флориданы кери берирге керек болгъанды.
XVIII ёмюрде [[крикле]] эмда [[йемасси]]ле Флоридагъа къоранч келтирген чабыуулла этгендиле, аланы эсебинде джерли индейлиле джокъну орнунда болгъандыла (къалгъанларын да испанлыла [[Куба|Кубагъа]] кёчюргендиле).
1821-чи джылны 10-чу июлунда [[Адамсны-Онисни кесаматы]] ишлеб башлагъанды, аннга кёре Испания Флориданы АБШ-гъа бергенди, АБШ уа [[Техас]]ны даулагъанын къойгъанды. 1845-чи джылда Флорида АБШ-ны 27-чи штаты болгъанды.
== Географиясы ==
=== Орналгъаны ===
Флорида, шималында Алабама эмда Джорджия штатла бла чеклешеди. Джарымайрымканны ичинде чек джагъа сыз бла барады, къыбылада уа [[Флорида Кис]] айрымканланы да тутады. Джарымайрымкан бла Флорида Кис архипелагны арасында [[Флорида болгъаз]] барды. Кюнбатышдан [[Мексикан богъаз]], къыбылада [[Флорида ачыкъбогъаз]], кюнчыгъышдан эсе [[Атлантика океан]] бла джууулады.
Флорида штатны асламысы Мексиан богъаз, Антлантика океан эмда Флорида ачыкъбогъазны арасында, кеси атлы джарымайрымкандады. Джай мында GMT-4 бёлге, къыш GMT-5 сагъат бёлге джюрюйдю.
Штатдагъы эм мийик джери — [[Бриттон-Хилл]] дуппурду, аны мийиклиги 105 м (ол бютеу штатланы эм мийик джерлени ичинде эм алашады), штатны шимал кесегиндеди эмда [[Флорида (джарымайрымкан)|Флорида джарымайрымканнга]] кирмейди. Джарымайрымкандагъы эм мийик джери — [[Шекер Баш тау (Флорида)|Шекер Баш тауду]]<ref>{{Cite web |url=https://russia-in-us.com/states/florida-informaciya-o-shtate |title=Флорида: информация о штате |access-date=2019-11-29 |archive-date=2020-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200925090312/https://russia-in-us.com/states/florida-informaciya-o-shtate |deadlink=no }}</ref> — 95 м. Штатны территориясыны асламысы алашалыкъладыла, къуру шимал кесегинде дуппурлу джерле бардыла.
=== Климаты ===
[[Файл:Lake Alice Winter.jpg|thumb|left|Шимал Флорида, чапыракъ агъыу.]]
[[Файл:Jacksonville Snow 2.jpg|thumb|Флоридада бек аз тюбеген къар. Джэксонвилл, 1989 джыл.]]
[[Климат]] джаны бла Флорида эки зонагъа бёлюнеди: кёбюсюнде ([[Окичоби]] кёлню шималында) [[климат]] — мылы [[субтропик климат|субтропикады]], къыбылагъа — [[Тропик климат|тропика]]; шималда [[Муссон климат|муссонлуду]], андан да къыбылагъа — океанлы климатды. Майами джумушакъ къышы, къралда къыш кёзюудеги туризмни эм уллу аралыкъларыны бири этеди.
Шимал эмда Ара Флорида джылда 2400—2800 сагъат кюн джарыкъ аладыла, Къыбыла — 2800-3200 сагъат.
Джайны орта температурасы — 26 °С-дан шималда, 28 °С дери къыбылада, къышныкъы — шималда 12 °С-дан башлаб, къыбылада 20 °С дери чыгъады. Джай температурасы 38 °С-дан кёб болмайды. Ара эмда къыбыла кесекледе тенгиз бризле себебли джай алай исси болмайды. Эм уллу регистрация этилген температура Монтичеллону къатында (+43 °С), эм гитче Таллахассини (-19 °С) болгъанды. [[USDA]] [[Сууукъгъа чыдамлы зонала]] — шималда 8a башлаб, къыбылада 10 дери.
Джауумланы орта санлары АБШ-ны штатларыны ичинде эм уллуду. Штатда кёб тропикалы джелли джангурла боладыла, штат кёк чартлау бла чемпионду. Аллай джангурланы биргелерине буз джауаргъа да ёчдю, анда торнадола да аз болмайдыла. Флорриданы къыбыласында джерни мийиклигини дараджасы тенгизникиге тенг болгъаны ючюн, [[суу къобуу]]ла андагъы шахарлагъа уллу заран салыучандыла. Къар джаууу къыбылада алкъын тюбемегенди, къуру шимал кесегинде бирли къысха къар джаууу болады, ол да хар джыл сайын болуб турмайды.
[[Файл:Andrew 23 aug 1992 1231Z.jpg|right|thumb|[[Эндрю (тропик циклор)|Эндрю циклон]] 23 август 1992 дж.]]
«Циклонланы кёзюуюнде» джай да, къач да заранлы джеллеге къоркъуу барды. 1855-чиден 2006-чы джылгъа дери Флориданы юсю бла 114 торопик циклон ётгенди, аланы 37 [[Саффирни — Симпсонну шкаласы|3 категориялы]] эмда андан мийик болгъандыла. Тропик циклонла Флориданы джанлаб кетиулери бек аз тюбейди. Къурулушну эмда кюнню халын билиуню бусагъатдагъы дараджасы циклоднла берген заранны азайтыргъа болушхандыла. Алай болса да быллай болумла джокъ болуб къалмагъандыла, сёз ючюн, 1992-чи джылны августунда Эндрю циклонну заманында 40-дан аслам адам ёлгенди. Циклонну мюлкге берген зараны 20 миллиард [[доллар]]дан аслам саналады. Майамиден узакъ болмагъан [[Хомстед (Флорида)|Хомстед]] шахарда, шахар мекямланы 90 % зыян кёргендиле. [[Джангурланы чагъы]] Флоридада асламысы бла июлну аягъандан ноябрны башына дери барады. Эм кёб циклонла штатха сентябрда келедиле.
Флориданы климаты, штатны эм магъаналы табигъат къайнакъларыны бириди. Климат штатха миллионла бла туристлени келтиреди. Артыкъсыз да къыш кёб къонакъ келеди, къышда Флорида шимал-американ [[континент]]ни эм джылы джерлерини бириди. Январны орта температуралары +18° бла +21 °C арасында болуучунда.
[[Файл:South Beach 20080315.jpg|thumb|Майамиде пляжда типик къышхы кюн.]]
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+ Флориданы уллу шахарларында максимум уллу эмда гитче температурала
|-
! Шахар
! Янв
! Фев
! Мар
! Апр
! Май
! Июн
! Июл
! Авг
! Сен
! Окт
! Ноя
! Дек
|-
![[Джэксонвилл]]<ref name="jaxweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4358|title=JACKSONVILLE WSO AP, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118010315/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4358|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 18/6
| 20/7
| 23/10
| 26/13
| 30/18
| 32/21
| 33/23
| 33/23
| 31/21
| 27/16
| 23/11
| 19/7
|-
! [[Ки-Уэст]]<ref name="eywweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4570|title=KEY WEST WSO AIRPORT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118010336/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4570|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 24/18
| 24/19
| 26/21
| 28/22
| 29/24
| 31/26
| 32/27
| 32/27
| 31/26
| 29/24
| 27/22
| 24/19
|-
![[Мелборн (Флорида)|Мелборн]]
| 22/11
| 23/11
| 25/14
| 27/16
| 29/19
| 31/22
| 32/23
| 32/23
| 31/22
| 28/19
| 26/16
| 23/12
|-
![[Майами]]<ref name="mlbweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl5612|title=MELBOURNE WSO, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011606/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl5612|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 24/16
| 25/16
| 27/18
| 28/20
| 30/22
| 31/24
| 32/25
| 32/25
| 31/24
| 29/22
| 27/19
| 25/17
|-
! [[Пенсакола (Флорида)|Пенсакола]]<ref name="pnsweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl6997|title=PENSACOLA FAA ARPT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011757/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl6997|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 16/6
| 18/8
| 21/11
| 24/14
| 29/19
| 32/22
| 32/23
| 32/23
| 31/21
| 27/16
| 21/10
| 17/7
|-
! [[Таллахасси]]<ref name="tlhweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8758|title=TALLAHASSEE WSO AP, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011942/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8758|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 18/4
| 19/6
| 23/9
| 27/12
| 31/17
| 33/21
| 33/22
| 33/22
| 31/20
| 27/14
| 22/8
| 19/5
|-
! [[Тампа]]<ref name="tpaweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8788|title=TAMPA WSCMO ARPT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011949/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8788|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 22/11
| 22/11
| 25/14
| 28/17
| 31/20
| 32/23
| 32/24
| 32/24
| 32/23
| 29/19
| 25/14
| 22/11
|}
=== Суулары ===
Флоридада саркъгъан эм уллу суу — [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''St. Johns'') сууду (узунлугъу 499 км). Сент-Джонс суу къаты шималгъа саркъады, ол аны Шимал Американы уллу сууларын асламысындан айырады. Башха штатны уллу суулары — [[Апалачикола]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Apalachicola''), [[Суванни (суу)|Суванни]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Suwannee''), [[Оклокони (суу)|Оклокони]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Ochlockonee River''). Сент-Мерис сууну юсю бла (узунлугъу 200 км - ден аз кёбюрекди) Флориданы Джорджия бла чекини кесеги ётеди, [[Пердидо (суу)|Пердидо]] сууну юсю бла уа (105 км чакълы бир) - Алабама бла<ref>[https://prousa.info/florida_nature Природа штата Флорида]</ref>.
Флориданы эм уллу кёлю — [[Окичоби]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Okeechobee'')<ref>[https://www.gismeteo.ru/news/science/krupnejshee-ozero-floridy-okrasilos-v-zelenyj-vinovaty-opasnye-vodorosli/ Крупнейшее озеро Флориды окрасилось в зеленый: виноваты опасные водоросли]</ref>. Аны майданы — 1 900 км²<ref>[http://www.florida-rus.com/2026/09/strana-ozer-pod-yuzhnymi-palmami Страна озер под южными пальмами]</ref>, узунлугъу — 57,5 км, кенглиги — 46,6 км, орта теренлиги — 3 м, максимал теренлиги — 3,7-6 метрди. Окичоби АБШ-ны континентал кесегинде [[Мичиган (кёл)|Мичиган]] кёлден сора майданы бла экинчи тузсуз кёлдю. Башха штатны уллу кёллери — Джордж ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake George''), [[Киссимми (кёл)|Киссимми]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Kissimmee''), [[Апопка (кёл)|Апопка]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Apopka'').
== Халкъы ==
АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Флоридада 21 538 187 адам джашагъанды. Штатны эм адам къалын тюшген шахары - Джэксонвилл. Аны агломерациясында 2020 джылда 1 605 848 адам джашагъанды.
Штатны адамларыны арасында тюрлю-тюрлю миллет, раса эмда дин къауумланы адамлары бардыла. Флорида иммигрантланы тартады, кёб юсю Латин Америкадан. Флориданы халкъыны 65% чакълы бири кеслерин акъла кибик таныйдыла. Штатны миллет къауумларына XX ёмюрню ортасында революциядан сора кёбчюлюкге кёчген кубачыла киредиле. Алагъа Латин Америкадан башха иммигрантла да къошулгъандыла, испан тил а штатны халкъыны 20%-ден асламы хайырланады, артыкъ да бек Майами-Дейд округда.
{| class="wikitable sortable collapsible"; text-align:right; font-size:80%;"
|+ style="font-size:90%" |Халкъы къуралгъаны ([[АБШ-де 2020 джылда болгъан санау|2020 джылда]])
|-
! Раса эмда Халкъы<ref>{{cite web |url=https://www.census.gov/library/visualizations/interactive/race-and-ethnicity-in-the-united-state-2010-and-2020-census.html |title=Race and Ethnicity in the United States: 2010 Census and 2020 Census
|author=<!--Not stated--> |date=August 12, 2021 |website=census.gov |publisher=United States Census Bureau |access-date=2021-09-26}}</ref>
! data-sort-type=number |Испан тилли болмагъанладан
! data-sort-type=number |Бютеулей
|-
| [[Испан болмагъан акъла|Акъла]]
|align=right| 51,5%
|align=right| 57,74%
|-
| [[Испанлыла неда Латинле]]
|align=right| -
|align=right| 26,45%
|-
| [[Африкан америкачыла|Къарала]]
|align=right| 14,52%
|align=right| 15,07%
|-
| [[Американ Азиатла]]
|align=right| 2,92%
|align=right| 2,99%
|-
| [[АБШ-ны тамырлы халкълары|Тамырлы халкълары]]
|align=right| 0,20%
|align=right| 0,44%
|-
| [[Шош океанчыла]]
|align=right| 0,05%
|align=right| 0,07%
|-
| Эки неда андан кёб раса
|align=right| 3,68%
|align=right| 18,22%
|-
| Башхала
|align=right| 0,64%
|align=right| 5,48%
|}
=== Дин ===
[[Файл:Mosque in Boca Raton, FL.jpg|мини|Бока Ратон шахарда орналгъан межгит.]]
Флориданы халкъыны дин къуралгъаны:
* [[Христианлыкъ]] — 70%
** [[Протестантла]] — 46%
*** Евангелист протестантла — 24%
** [[Рим католик клиса|Католикле]] — 21%
** [[Мормонла]] — 1%
** [[Православла]] — 1%
** Башха христианлыла — 1%
* [[Ислам|Муслиманла]] — 1%
* Иудейле — 3%
* Индуистле — 1%
* Буддистле — 1%
* Динге къошулмагъанла — 24%
** [[Атеистле]] — 3%
== Экономикасы ==
2025 джылда Флорида штатны экономикасы Бирлешген Штатлада тёртюнчю орунну алгъанды, аны бютеулей штатны БИП 1,834 триллион долларгъа джетгенди, Флоридада адам башына энчи хайыр 76 440 доллар болгъанды. 2025 джылда Флориданы адам башина БИП (номинал) 78 195 долларгъа джетди (штатланы эм Колумбия округну ичинде 34-чю).
2025 джылда гитче предприятияла Флориданы 99,8% бютеу предприятияларындан болгъандыла эмда штатны 39,6% ишчи кючюнюне иш бериучю болдула<ref>{{Cite web |title=2025 Small Business Profile - Florida |url=https://advocacy.sba.gov/wp-content/uploads/2025/06/Florida_2025-State-Profile.pdf |access-date=February 2, 2026 |website=US Small Business Administration Office of Advocacy}}</ref>. 2025 джылда Business Observer билдиргеннге кёре, Флорида къуралгъан предприятиелени саны бла АБШ-ны штатларыны арасында биринчи орунну алгъанды: быйыл штатда 698 000 джангы предприятие къуралгъанды<ref>{{Cite web |date=2026-01-23 |title=Report: Florida leads nation in new business creation |url=https://www.businessobserverfl.com/news/2026/jan/23/florida-new-business-creation/ |access-date=2026-02-02 |website=Business Observer |language=en}}</ref>.
Эл мюлк Флориданы экономикасыны магъаналы кесегиди. Флорида АБШ-де [[Апельсин|апельсинлени]], [[Манго|мангоны]], джангы [[Помидор|помидорланы]], [[Шекер|шекерни]], татлы [[Нартюх|нартюхню]], джашил [[Фасоль|фасольну]], [[Къудору|къудоруну]], [[Агурча|агурчаланы]], [[Харбуз|харбузланы]], [[Хаун|хаунланы]] эм уллу чыгъарыучу штатды эмда джилекни, [[Мандарин|мандаринлени]], [[Авокадо|авокадоны]], [[грейпфрут]] эм татлы шибижини (Bell Peppers) чыгъаргъан штатланы ичинде экинчиди<ref>{{Cite web|url=https://www.wtsp.com/article/life/welcome-to-florida/plant-city-florida-strawberry-festival/67-7876c747-a445-4f8e-aef8-b9694d55f1c6|title=How Plant City became the Winter Strawberry Capital of the World|date=March 3, 2022|website=wtsp.com}}</ref><ref>[https://stacker.com/stories/florida/most-valuable-crops-grown-florida Most valuable crops grown in Florida]</ref>.
Флорида АБШ-да гюл ёсдюрюу бла декоратив питомниклени бютеу продукцияларыны чыгъаргъандан 18% чакълы тутады, Калифорния бла биринчи орун ючюн эришиб.
Флорида къыралны базарларына чабакъны уллу джалчытыучуларындан бирисиди. Штатны баш чабакъчы портлары: [[Мексикан богъаз|Мексикан богъазны]] джагъасында [[Пенсакола]] эм [[Апалачикола]], [[Атлантика океан|Атлантиканы]] джагъасында уа [[Фернандина-Бич]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Fernandina Beach'') эм [[Нью-Смерна-Бич]] ({{lang-en|New Smyrna Beach}}) шахарла. Флорида Кис архепилагда къызгъылдым креветканы чыгъарадыла, аны джашагъан джерлери Тампадан тыйгъыч айрымканлагъа дери созулгъандыла. Креветкаладан сора, Флориданы чабакъчылары къралны базарларына тюрлю-тюрлю чабакъла бередиле, аланы ичинде испан макрель, къара кефаль, аны кибик моллюскала, омарла эмда крабла. Апалачикола богъазда устрицаланы ёсдюредиле.
Флоридада Полк, Манати эм Хиллсборо округланы кесеклеринде орналгъан Боун-Вэлли регион, дунияда эм уллу белгили фосфатланы джерлеринден бирисиди эмда Бирлешген Штатлада 60% эмда бютеу дунияда 25% чакълы фосфатланы чыгъарыуну береди. Флоридада 28 фосфат рудник барды, аладан 11 ишлейдиле<ref>{{Cite web |date=2025-09-15 |title=Phosphate mining in Florida sustains supply chains, sets standards |url=https://www.blm.gov/blog/2025-09-15/phosphate-mining-florida-sustains-supply-chains-sets-standards |access-date=2025-10-22 |website=Bureau of Land Management |language=en}}</ref>.
Туризм штатны экономикасыны эм уллу секторларындан бирисиди: 2024 джылда турист санагъатда 1,8 миллион чакълы бир адам ишлегенди. 2025 джылда Флоридагъа 143,3 миллион турист келгенеди, аладан 9,3 миллион адам башха къыралладан.
== Политикасы ==
Флориданы закончыгъарыучу джыйылыуу — эки палаталадан къуралгъан Флориданы Легислатурасы ([[Ингилиз тил|ингил]].''The Florida State Legislature''). Огъары палатасы - 40 членден къуралгъан Сенатды, тёбен палатасы - 120 членден къуралгъан Келечелени палатасыды. Закончыгъарыучула Сенатда олтургъанла тёрт джылгъа эмда Келечелени палатасында эки джылгъа сайланадыла. Сайлаучула кеслерини округларында джашагъанладан болуб эмда сайлаулагъа дери Флоридада эки джылдан артыкъ джашаб керекдиле.
=== '''Штатны толтуруучу власты''' ===
Флоридада толтуруучу власты губернатордан, вице-губернатордан, баш прокурордан, эл мюлк комиссардан, баш финанс директордан эмда талай толтуруучу департаментден къуралады. Флоридада толтуруучу властха башчылыкъ тёрт джылгъа сайланнган губеранатор этеди. Штатны вице-губернатору губернатор бла бирге сайланады. Флориданы Баш прокурору, эл мюлк комиссары, баш финанс директору энчи сайланнган этедиле. 2019 джылны 8 январдан Флориданы 46-чи губернатору - [[Рон Десантис]] ([[Республикан партия (АБШ)|Республикан партия]])<ref>[https://www.interfax.ru/amp/903081 Десантис вступил в борьбу за пост президента США]</ref>.
=== '''Сюдлюк система''' ===
Флориданы сюдлюк системасыны Флориданы Баш сюдю, беш Апелляция сюдле, биринчи инстанциялы сюдле (20 округ сюдле, 67 графлыкъ сюдле) къураладыла. Флориданы баш сюд органы - алты джылгъа сайланнган джети сюдю бла къуралгъан [[Флориданы Баш сюдю]] ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Supreme Court of Florida''). География тюрлюлюкню баджарыр ючюн штатны алты округундан алты сюдюлени сайланадыла, бирини уа бютеулей сайлау участокда сайлайдыла.
== Административ бёлюннгени ==
Флорида штат 67 округга бёлюнеди. Флориданы эм къалын халкъ округгу — Майами шахар орналгъан [[Майами-Дейд (Флорида, округу)|Майами-Дейд]] округ, эм аз санлы округ — [[Либерти (Флорида, округу)|Либерти]] округ. Майданы бла эм уллу округ — [[Палм-Бич (Флорида, округу)|Палм-Бич]] (5 268 км²) эм гитче — [[Юнион (Флорида, округу)|Юнион]] округ (622 км²).
== Спорту ==
Флоридада юч [[Миллет Футбол Лига|МФЛ]] команда, эки [[Бейсболну Баш Лигасы|ББЛ]] команда, эки [[Миллет Баскетбол Ассоциация|МБА]] команда, эки [[Миллет Хоккей Лига|МХЛ]] команда эмда эки [[Major League Soccer|MLS]] команда бардыла. Флорида кесини биринчи таймаздан усталы баш лигадан спорт командасын 1966 джылда алгъанды, ол заманда Американ футбол лига «Майами Долфинс» команданы къошханды.[[Файл:Ben Hill Griffin Stadium - Florida Gators.jpg|мини|Бен Хилл Гриффинни стадиону]][[NASCAR]] (штаб-фатары Дейтон-Бичде) февралда Флориданы Daytona International Speedway автодромда (Daytona 500 чабышыу къайда баргъан) кесини юч баш сериясын башлайды.
Флорида - уллу гольф арасыды. PGA of America-ны штаб-фатары Палм-Бич-Гарденсде, PGA Tour-ны штаб-фатары Понте-Ведра-Бичде (Джексонвиллни къатында), LPGA-ны штаб-фатары уа Дейтона-Бичде орналадыла.
Майами теннис ачыкъ чемпионаты ATP World Tour Masters 1000 эмда WTA Premier сериялагъа киреди эмда Делрей-Бич теннис ачыкъ чемпионат ATP World Tour 250 сериягъа киреди.
Бен Хилл Гриффинни стадиону официал сыйыныуу 88 548 оруннга кёре Флоридада эм уллу футбол стадиону, американы студент футболунда 12-чи эм дунияда 18-чи стадионду.
Уллу университет футбол командалагъа Атлантика джагъадагъы конференциядан Florida State Seminoles бла Miami Hurricanes эмда Къыбыла-кюнчыгъыш конференциядан Florida Gators киредиле<ref>{{cite web|url=https://www.sbnation.com/college-football/2018/8/22/17717562/florida-college-football-history-coaches-explain|title=Florida's 7 FBS head coaches explain college football's most chaotic state|website=Sbnation.com|date=August 22, 2018|access-date=May 9, 2022|archive-date=April 9, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409043332/https://www.sbnation.com/college-football/2018/8/22/17717562/florida-college-football-history-coaches-explain|url-status=live}}</ref>.
=== '''Уулау эмда чабакъ тутуу''' ===
Флорида штатда Конституциягъа энчи тюзетиу ишлейди, ол гражданлагъа уугъа эмда чабакъчылыкъгъа тамал эркинликни бегитеди.
Флориданы чабакъ бла кийик табийгъатны сакълауну юсюнден Комиссия (FWC) — ол чабакъ эмда кийик табигъат ресурслагъа оноу этген, лицензияланы берген, сюйюб чабакъ тутаргъа мардаланы эмда джорукъланы белгилеген штатны кърал органы<ref>[https://myfwc.com/ Florida Fish and WildlifeConservation Commission]</ref>.
Флодидада джыл сайын 2,8–3 млн адамны сюйген чабакъ тутаргъа тири лицензиясы барды неда лицензияны алгъанды. Аладан 1,9 млн чакълы чабакъчы штатны адамларыдыла, 0,9–1 млн чакълы бир адам а туристледиле. Флорида туристлеге сатылгъан чабакъ тутуу лицензияланы саны бла АБШ-де биринчи орунну таукел алады.
Штатда 160 000-170 000 чакълы бир регистрация болгъан уучу барды. Кёб юсю ала Флориданы адамладыла, алай а туристле де аллигаторланы эмда суу къанатлыланы уугъа келедиле.
Чабакъ тутуучу сектор 120 000 иш джер къурайды. АБШ-ны спорт чабакъчылыкъны сферасында иш бла джалчытыуну эм мийик дараджасы болгъан беш округундан тёртюсю Флоридада орналады. Уучу сектор уа 14 300 иш джерни къураб эм сакълайды<ref>[https://t-roosevelt.org/florida/ PRESERVE FLORIDA’S FISHING AND HUNTING HERITAGE]</ref>.
== Сурат галерея ==
<gallery widths="200" heights="160">
File:Tallahassee Old and New Capitols 3.jpg|[[Флориданы Капитолии]]. [[Таллахасси]].
File:Cinderella Castle, Magic Kingdom (2026).jpg|Золушканы къаласы Уолт Диснейни халкъа арасы солуу арасынды. [[Орландо]].
File:The Florida Keys.jpg|[[Флорида Кис]] архипелагда.
File:Miami - Skyline from Harbor.jpg|[[Майами]] шахаргъа Бискейн богъаздан кёрюнюу.
File:VAB and SLS.jpg|Флоридада орналгъан АБШ-ны Кеннеди атлы Космос арасы.
File:Fort Lauderdale-skyline-harbor.jpg|[[Форт Лодердейл]].
File:DT Jax 2022.jpg|[[Джексонвилл]] шахарны арасы кечеде.
File:Lake Deaton - Wildwood, Florida.png|Дитон кёл Уайлдвуд шахарда.
File:Miami Beach, FL - panoramio.jpg| [[Майами Бич]] шахар.
</gallery>
== Джибериуле ==
* https://www.myflorida.gov/<nowiki/> - Флориданы официал сайты.
* https://www.visitflorida.com/ - Флориданы туристлеге хайырлы сайты.
* https://dos.fl.gov/florida-facts/florida-history/ - Флориданы тарихини юсюнден официал сайты.
== Белгиле ==
{{белгиле}}{{Флорида}}{{АБШ-ны административ биримлери}}
{{викигёзен|Florida}}
[[Категория:АБШ]]
[[Категория:Флорида]]
dmk0pftyd4aeu3d9djvy040vn7mlr9d
126464
126461
2026-09-07T22:11:27Z
DarqaviPalladin
4737
/* Экономикасы */
126464
wikitext
text/x-wiki
{{магъанала}}
{{АБШ-ны штаты
| Аты = Флорида
| Оригинал аты = Florida
| Официал аты = Флорида штат
| Байракъ = Flag of Florida.svg
| ИеликБолушАт = Флориданы
| Мухур = Seal_of_Florida.svg
| Карта = Florida in United States.svg
| Девиз = «[[In God We Trust]]»
| Чам ат = «Кюнлю штат»
| Ара шахар = [[Таллахасси]]
| УллуШахар = [[Джэксонвилл]]
| УллуШахарла = [[Майами]]<br>[[Тампа]]<br>[[Сент-Питерсберг (Флорида)|Сент-Питерсберг]]<br>[[Орландо (Флорида)|Орландо]]<br>[[Хайалиа]]
| Халкъ = 21 538 187
| Тергеу джыл = 2020
| ХалкъОрун = 3-чю
| Басыннганы = 12
| БасыннганыНомер = 8-чи
| МайданНомер = 22-чи
| Майдан = 170 304
| СуунуМайданы = 30 634
| СуунуПроценти = 17,9
| Кенглик1 = 24°30'
| Кенглик2 = 31°
| Кенгине = 582
| Узунуна = 721
| Эм уллу мийиклик = 105
| Орта мийиклик = 30
| Эм гитче мийиклик = 0
| ШтатныДатасы = [[3 март]] [[1845 джыл]]
| ШтатныОруну = 27-чи
| ШтатхаДери = [[Флорида территория]]
| Губернатор = [[Десантис, Рон|Рон Десантис]]
| ВицеГубернатор = [[Нуньес, Джанетт|Джанетт Нуньес]]
| ЗакончыгъарыучуОрган = Флориданы Легислатурасы
| ОгъарыПалата = [[Флориданы сенаты]]
| ТёбенПалата = [[Келечилени палатасы (Флорида)|Флориданы келечилерини палатасы]]
| Сенаторла = [[Рубио, Марко|Марко Рубио]]<br>[[Скотт, Рик|Рик Скотт]]
| СагъатБёлге = Кюнчыгъыш заман: [[Гринвичге кёре орта заман|GMT]]-5/[[Джайгъы заман|-4]] штатны асламысында ([[Апалачикола (суу)|Апалачикола]] сууну кюнчыгъыш джанындан), Ара-амеркан заман эсе уа [[Гринвичге кёре орта заман|GMT]]-6/[[Джайгъы заман|-5]] -кюнбатыш кесегинде
| Къысхартыу = FL
| Commons категория = Флорида
| Джыр = "Old Folks at Home" [[File:Foster - Schumann-Heink - Old Folks at Home (rec. 1918).ogg]]
}}
'''Флори́да'''<ref>{{Атлас мира|2010|168—169|Соединенные Штаты Америки}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|393|Флори́да}}</ref><ref>{{cite web |url=http://gramota.ru/slovari/dic/?ag=x&word=%D1%84%D0%BB%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B4%D0%B0 |title=Проверка слова: Флорида |website=[[Грамота.ру]] |lang=ru |access-date=2020-03-19 |archive-date=2020-12-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201209183401/http://gramota.ru/slovari/dic/?ag=x&word=%D1%84%D0%BB%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B4%D0%B0 |deadlink=no }}</ref> ({{IPA-en|ˈflɒrɪdə|US|en-us-Florida.ogg}}, {{IPA-es|floˈɾiða}}, {{lang-es|florida}} «чакъгъан», «джашнагъан» деген сёзден) — [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны]]<ref>{{Атлас мира|2010|238|Указатель географических названий}}</ref> къыбыла-кюнчыгъыш кесегинде, кеси атын джюрютген [[Флорида (джарымайрымкан)|джарымайрымканда]], кюнбатышда [[Мексикан богъаз]] эмда кюнчыгъышда [[Атлантика океан]]ны арасында орналгъан штат.
Къыбылалсында [[Флорида ачыкъбогъаз]] бла джууулады. Шималында [[Алабама]] эмда [[Джорджия]] штатла бла чеклешеди. Тенгиз чеклери бютеу джарымайрымканны узунлугъуна созуладыла, джарымайрымканны тышында да бир къауум территория киреди, аланы ичинде [[Флорида Кис]] айрымканланы къаууму.
Адам саны — 22 244 823 адам<ref name="автоссылка88">{{cite web |title=U.S. Census Bureau QuickFacts Florida |url=https://www.census.gov/quickfacts/FL |publisher=U.S. Census Bureau, 2022 Estimate |access-date=2023-01-02 |archive-date=2019-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190116182837/https://www.census.gov/quickfacts/fl |url-status=live }}</ref>: адам саны бла АБШ-ны 3-чю штатыды ([[Калифорния|Калифорния]] бла [[Техас]]дан сора)<ref>[https://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/12/23/census-florida-new-york-population/20812473/ Census: Florida’s population overtakes New York’s] {{Wayback|url=https://www.usatoday.com/story/news/nation/2014/12/23/census-florida-new-york-population/20812473/|date=20170414162928}} [[USA Today]]{{ref-en}}</ref>.
Территориясыны майданлыгъы — 170 304 км²: территориясы бла АБШ-ны 22-чи штатыды.
Штатны официал [[АБШ-ны штатларыны чам атларыны тизмеси|чам аты]] - Кюнлю штат ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Sunshine State'').
[[Ара шахар]]ы — [[Таллахасси]]. Штатны эм уллу шахары — [[Джэксонвилл]], уллу шахарлары — [[Майами]], [[Тампа]], [[Орландо (Флорида)|Орландо]].
== Тарихи ==
{{Main|Флориданы тарихи}}
=== Испан Флорида ===
Мексикан богъазны джагъасындан 11,5 км узакълыкъда, {{Iw|Пейдж-Ладсон||en|Page-Ladson}} атлы джерде, 9 метрлик теренликде, тийилмеген геологиялыкъ къабатда 14550 джыллыкъ мастодонт сюекле бла таш адырла табылгъандыла<ref>''Jessi J. Halligan'' et al. [https://advances.sciencemag.org/content/2/5/e1600375.full Pre-Clovis occupation 14,550 years ago at the Page-Ladson site, Florida, and the peopling of the Americas] {{Wayback|url=https://advances.sciencemag.org/content/2/5/e1600375.full |date=20190806220242 }}, Science Advances, 13 May 2016</ref>.
Америкагъа европачыла келгинчи, джарымайрымканда [[Тимукуа (халкъ)|тимукуа]] (XVIII ёмюрде джокъ этилгендиле), [[калуса]] эмда [[семинолла]] атлы индей халкъла джашагъандыла. Испан конкистадор [[Хуан Понсе де Леон]], былайда 1513-чи джылда кемеден тюшюб, территорияны испан таджны иелиги баямлагъанды, джарымайрымканнга да {{lang-es2|la tierra florida}} атагъанды («джашнагъан джер»). Флорида къурулгъан биринчи шахар, 1564 тамалы салыннган Сан-Агустин болгъанды (бусагъатдагъы [[Сент-Огастин]]). [[Париж мамырлыкъ кесамат (1763)|Париж мамырлыкъ кесаматха]] кёре (1763) Уллу Британия [[Испания Короллукъ|Испаниягъа]] Флориданы [[Гавана|Гаванагъа]] ауушдургъанды, алай а кечирек [[Американ бойсунмаулукъ къазауат]]ны заманында дженгилгени себебли (1775—1783), Флориданы кери берирге керек болгъанды.
XVIII ёмюрде [[крикле]] эмда [[йемасси]]ле Флоридагъа къоранч келтирген чабыуулла этгендиле, аланы эсебинде джерли индейлиле джокъну орнунда болгъандыла (къалгъанларын да испанлыла [[Куба|Кубагъа]] кёчюргендиле).
1821-чи джылны 10-чу июлунда [[Адамсны-Онисни кесаматы]] ишлеб башлагъанды, аннга кёре Испания Флориданы АБШ-гъа бергенди, АБШ уа [[Техас]]ны даулагъанын къойгъанды. 1845-чи джылда Флорида АБШ-ны 27-чи штаты болгъанды.
== Географиясы ==
=== Орналгъаны ===
Флорида, шималында Алабама эмда Джорджия штатла бла чеклешеди. Джарымайрымканны ичинде чек джагъа сыз бла барады, къыбылада уа [[Флорида Кис]] айрымканланы да тутады. Джарымайрымкан бла Флорида Кис архипелагны арасында [[Флорида болгъаз]] барды. Кюнбатышдан [[Мексикан богъаз]], къыбылада [[Флорида ачыкъбогъаз]], кюнчыгъышдан эсе [[Атлантика океан]] бла джууулады.
Флорида штатны асламысы Мексиан богъаз, Антлантика океан эмда Флорида ачыкъбогъазны арасында, кеси атлы джарымайрымкандады. Джай мында GMT-4 бёлге, къыш GMT-5 сагъат бёлге джюрюйдю.
Штатдагъы эм мийик джери — [[Бриттон-Хилл]] дуппурду, аны мийиклиги 105 м (ол бютеу штатланы эм мийик джерлени ичинде эм алашады), штатны шимал кесегиндеди эмда [[Флорида (джарымайрымкан)|Флорида джарымайрымканнга]] кирмейди. Джарымайрымкандагъы эм мийик джери — [[Шекер Баш тау (Флорида)|Шекер Баш тауду]]<ref>{{Cite web |url=https://russia-in-us.com/states/florida-informaciya-o-shtate |title=Флорида: информация о штате |access-date=2019-11-29 |archive-date=2020-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200925090312/https://russia-in-us.com/states/florida-informaciya-o-shtate |deadlink=no }}</ref> — 95 м. Штатны территориясыны асламысы алашалыкъладыла, къуру шимал кесегинде дуппурлу джерле бардыла.
=== Климаты ===
[[Файл:Lake Alice Winter.jpg|thumb|left|Шимал Флорида, чапыракъ агъыу.]]
[[Файл:Jacksonville Snow 2.jpg|thumb|Флоридада бек аз тюбеген къар. Джэксонвилл, 1989 джыл.]]
[[Климат]] джаны бла Флорида эки зонагъа бёлюнеди: кёбюсюнде ([[Окичоби]] кёлню шималында) [[климат]] — мылы [[субтропик климат|субтропикады]], къыбылагъа — [[Тропик климат|тропика]]; шималда [[Муссон климат|муссонлуду]], андан да къыбылагъа — океанлы климатды. Майами джумушакъ къышы, къралда къыш кёзюудеги туризмни эм уллу аралыкъларыны бири этеди.
Шимал эмда Ара Флорида джылда 2400—2800 сагъат кюн джарыкъ аладыла, Къыбыла — 2800-3200 сагъат.
Джайны орта температурасы — 26 °С-дан шималда, 28 °С дери къыбылада, къышныкъы — шималда 12 °С-дан башлаб, къыбылада 20 °С дери чыгъады. Джай температурасы 38 °С-дан кёб болмайды. Ара эмда къыбыла кесекледе тенгиз бризле себебли джай алай исси болмайды. Эм уллу регистрация этилген температура Монтичеллону къатында (+43 °С), эм гитче Таллахассини (-19 °С) болгъанды. [[USDA]] [[Сууукъгъа чыдамлы зонала]] — шималда 8a башлаб, къыбылада 10 дери.
Джауумланы орта санлары АБШ-ны штатларыны ичинде эм уллуду. Штатда кёб тропикалы джелли джангурла боладыла, штат кёк чартлау бла чемпионду. Аллай джангурланы биргелерине буз джауаргъа да ёчдю, анда торнадола да аз болмайдыла. Флорриданы къыбыласында джерни мийиклигини дараджасы тенгизникиге тенг болгъаны ючюн, [[суу къобуу]]ла андагъы шахарлагъа уллу заран салыучандыла. Къар джаууу къыбылада алкъын тюбемегенди, къуру шимал кесегинде бирли къысха къар джаууу болады, ол да хар джыл сайын болуб турмайды.
[[Файл:Andrew 23 aug 1992 1231Z.jpg|right|thumb|[[Эндрю (тропик циклор)|Эндрю циклон]] 23 август 1992 дж.]]
«Циклонланы кёзюуюнде» джай да, къач да заранлы джеллеге къоркъуу барды. 1855-чиден 2006-чы джылгъа дери Флориданы юсю бла 114 торопик циклон ётгенди, аланы 37 [[Саффирни — Симпсонну шкаласы|3 категориялы]] эмда андан мийик болгъандыла. Тропик циклонла Флориданы джанлаб кетиулери бек аз тюбейди. Къурулушну эмда кюнню халын билиуню бусагъатдагъы дараджасы циклоднла берген заранны азайтыргъа болушхандыла. Алай болса да быллай болумла джокъ болуб къалмагъандыла, сёз ючюн, 1992-чи джылны августунда Эндрю циклонну заманында 40-дан аслам адам ёлгенди. Циклонну мюлкге берген зараны 20 миллиард [[доллар]]дан аслам саналады. Майамиден узакъ болмагъан [[Хомстед (Флорида)|Хомстед]] шахарда, шахар мекямланы 90 % зыян кёргендиле. [[Джангурланы чагъы]] Флоридада асламысы бла июлну аягъандан ноябрны башына дери барады. Эм кёб циклонла штатха сентябрда келедиле.
Флориданы климаты, штатны эм магъаналы табигъат къайнакъларыны бириди. Климат штатха миллионла бла туристлени келтиреди. Артыкъсыз да къыш кёб къонакъ келеди, къышда Флорида шимал-американ [[континент]]ни эм джылы джерлерини бириди. Январны орта температуралары +18° бла +21 °C арасында болуучунда.
[[Файл:South Beach 20080315.jpg|thumb|Майамиде пляжда типик къышхы кюн.]]
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+ Флориданы уллу шахарларында максимум уллу эмда гитче температурала
|-
! Шахар
! Янв
! Фев
! Мар
! Апр
! Май
! Июн
! Июл
! Авг
! Сен
! Окт
! Ноя
! Дек
|-
![[Джэксонвилл]]<ref name="jaxweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4358|title=JACKSONVILLE WSO AP, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118010315/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4358|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 18/6
| 20/7
| 23/10
| 26/13
| 30/18
| 32/21
| 33/23
| 33/23
| 31/21
| 27/16
| 23/11
| 19/7
|-
! [[Ки-Уэст]]<ref name="eywweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4570|title=KEY WEST WSO AIRPORT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118010336/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl4570|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 24/18
| 24/19
| 26/21
| 28/22
| 29/24
| 31/26
| 32/27
| 32/27
| 31/26
| 29/24
| 27/22
| 24/19
|-
![[Мелборн (Флорида)|Мелборн]]
| 22/11
| 23/11
| 25/14
| 27/16
| 29/19
| 31/22
| 32/23
| 32/23
| 31/22
| 28/19
| 26/16
| 23/12
|-
![[Майами]]<ref name="mlbweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl5612|title=MELBOURNE WSO, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011606/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl5612|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 24/16
| 25/16
| 27/18
| 28/20
| 30/22
| 31/24
| 32/25
| 32/25
| 31/24
| 29/22
| 27/19
| 25/17
|-
! [[Пенсакола (Флорида)|Пенсакола]]<ref name="pnsweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl6997|title=PENSACOLA FAA ARPT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011757/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl6997|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 16/6
| 18/8
| 21/11
| 24/14
| 29/19
| 32/22
| 32/23
| 32/23
| 31/21
| 27/16
| 21/10
| 17/7
|-
! [[Таллахасси]]<ref name="tlhweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8758|title=TALLAHASSEE WSO AP, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011942/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8758|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 18/4
| 19/6
| 23/9
| 27/12
| 31/17
| 33/21
| 33/22
| 33/22
| 31/20
| 27/14
| 22/8
| 19/5
|-
! [[Тампа]]<ref name="tpaweather">{{cite web|url=http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8788|title=TAMPA WSCMO ARPT, FLORIDA—Climate Summary|publisher=Southeast Regional Climate Center|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080118011949/http://www.sercc.com/cgi-bin/sercc/cliMAIN.pl?fl8788|archivedate=2008-01-18|accessdate=2008-01-26|deadlink=yes}}</ref>
| 22/11
| 22/11
| 25/14
| 28/17
| 31/20
| 32/23
| 32/24
| 32/24
| 32/23
| 29/19
| 25/14
| 22/11
|}
=== Суулары ===
Флоридада саркъгъан эм уллу суу — [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''St. Johns'') сууду (узунлугъу 499 км). Сент-Джонс суу къаты шималгъа саркъады, ол аны Шимал Американы уллу сууларын асламысындан айырады. Башха штатны уллу суулары — [[Апалачикола]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Apalachicola''), [[Суванни (суу)|Суванни]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Suwannee''), [[Оклокони (суу)|Оклокони]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Ochlockonee River''). Сент-Мерис сууну юсю бла (узунлугъу 200 км - ден аз кёбюрекди) Флориданы Джорджия бла чекини кесеги ётеди, [[Пердидо (суу)|Пердидо]] сууну юсю бла уа (105 км чакълы бир) - Алабама бла<ref>[https://prousa.info/florida_nature Природа штата Флорида]</ref>.
Флориданы эм уллу кёлю — [[Окичоби]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Okeechobee'')<ref>[https://www.gismeteo.ru/news/science/krupnejshee-ozero-floridy-okrasilos-v-zelenyj-vinovaty-opasnye-vodorosli/ Крупнейшее озеро Флориды окрасилось в зеленый: виноваты опасные водоросли]</ref>. Аны майданы — 1 900 км²<ref>[http://www.florida-rus.com/2026/09/strana-ozer-pod-yuzhnymi-palmami Страна озер под южными пальмами]</ref>, узунлугъу — 57,5 км, кенглиги — 46,6 км, орта теренлиги — 3 м, максимал теренлиги — 3,7-6 метрди. Окичоби АБШ-ны континентал кесегинде [[Мичиган (кёл)|Мичиган]] кёлден сора майданы бла экинчи тузсуз кёлдю. Башха штатны уллу кёллери — Джордж ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake George''), [[Киссимми (кёл)|Киссимми]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Kissimmee''), [[Апопка (кёл)|Апопка]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Lake Apopka'').
== Халкъы ==
АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Флоридада 21 538 187 адам джашагъанды. Штатны эм адам къалын тюшген шахары - Джэксонвилл. Аны агломерациясында 2020 джылда 1 605 848 адам джашагъанды.
Штатны адамларыны арасында тюрлю-тюрлю миллет, раса эмда дин къауумланы адамлары бардыла. Флорида иммигрантланы тартады, кёб юсю Латин Америкадан. Флориданы халкъыны 65% чакълы бири кеслерин акъла кибик таныйдыла. Штатны миллет къауумларына XX ёмюрню ортасында революциядан сора кёбчюлюкге кёчген кубачыла киредиле. Алагъа Латин Америкадан башха иммигрантла да къошулгъандыла, испан тил а штатны халкъыны 20%-ден асламы хайырланады, артыкъ да бек Майами-Дейд округда.
{| class="wikitable sortable collapsible"; text-align:right; font-size:80%;"
|+ style="font-size:90%" |Халкъы къуралгъаны ([[АБШ-де 2020 джылда болгъан санау|2020 джылда]])
|-
! Раса эмда Халкъы<ref>{{cite web |url=https://www.census.gov/library/visualizations/interactive/race-and-ethnicity-in-the-united-state-2010-and-2020-census.html |title=Race and Ethnicity in the United States: 2010 Census and 2020 Census
|author=<!--Not stated--> |date=August 12, 2021 |website=census.gov |publisher=United States Census Bureau |access-date=2021-09-26}}</ref>
! data-sort-type=number |Испан тилли болмагъанладан
! data-sort-type=number |Бютеулей
|-
| [[Испан болмагъан акъла|Акъла]]
|align=right| 51,5%
|align=right| 57,74%
|-
| [[Испанлыла неда Латинле]]
|align=right| -
|align=right| 26,45%
|-
| [[Африкан америкачыла|Къарала]]
|align=right| 14,52%
|align=right| 15,07%
|-
| [[Американ Азиатла]]
|align=right| 2,92%
|align=right| 2,99%
|-
| [[АБШ-ны тамырлы халкълары|Тамырлы халкълары]]
|align=right| 0,20%
|align=right| 0,44%
|-
| [[Шош океанчыла]]
|align=right| 0,05%
|align=right| 0,07%
|-
| Эки неда андан кёб раса
|align=right| 3,68%
|align=right| 18,22%
|-
| Башхала
|align=right| 0,64%
|align=right| 5,48%
|}
=== Дин ===
[[Файл:Mosque in Boca Raton, FL.jpg|мини|Бока Ратон шахарда орналгъан межгит.]]
Флориданы халкъыны дин къуралгъаны:
* [[Христианлыкъ]] — 70%
** [[Протестантла]] — 46%
*** Евангелист протестантла — 24%
** [[Рим католик клиса|Католикле]] — 21%
** [[Мормонла]] — 1%
** [[Православла]] — 1%
** Башха христианлыла — 1%
* [[Ислам|Муслиманла]] — 1%
* Иудейле — 3%
* Индуистле — 1%
* Буддистле — 1%
* Динге къошулмагъанла — 24%
** [[Атеистле]] — 3%
== Экономикасы ==
2025 джылда Флорида штатны экономикасы Бирлешген Штатлада тёртюнчю орунну алгъанды, аны бютеулей штатны БИП 1,834 триллион долларгъа джетгенди, Флоридада адам башына энчи хайыр 76 440 доллар болгъанды. 2025 джылда Флориданы адам башина БИП (номинал) 78 195 долларгъа джетди (штатланы эм Колумбия округну ичинде 34-чю).
2025 джылда гитче предприятияла Флориданы 99,8% бютеу предприятияларындан болгъандыла эмда штатны 39,6% ишчи кючюнюне иш бериучю болдула<ref>{{Cite web |title=2025 Small Business Profile - Florida |url=https://advocacy.sba.gov/wp-content/uploads/2025/06/Florida_2025-State-Profile.pdf |access-date=February 2, 2026 |website=US Small Business Administration Office of Advocacy}}</ref>. 2025 джылда Business Observer билдиргеннге кёре, Флорида къуралгъан предприятиелени саны бла АБШ-ны штатларыны арасында биринчи орунну алгъанды: быйыл штатда 698 000 джангы предприятие къуралгъанды<ref>{{Cite web |date=2026-01-23 |title=Report: Florida leads nation in new business creation |url=https://www.businessobserverfl.com/news/2026/jan/23/florida-new-business-creation/ |access-date=2026-02-02 |website=Business Observer |language=en}}</ref>.
Эл мюлк Флориданы экономикасыны магъаналы кесегиди. Флорида АБШ-де [[Апельсин|апельсинлени]], [[Манго|мангоны]], джангы [[Помидор|помидорланы]], [[Шекер|шекерни]], татлы [[Нартюх|нартюхню]], джашил [[Фасоль|фасольну]], [[Къудору|къудоруну]], [[Агурча|агурчаланы]], [[Харбуз|харбузланы]], [[Хаун|хаунланы]] эм уллу чыгъарыучу штатды эмда джилекни, [[Мандарин|мандаринлени]], [[Авокадо|авокадоны]], [[грейпфрут]] эм татлы шибижини (Bell Peppers) чыгъаргъан штатланы ичинде экинчиди<ref>{{Cite web|url=https://www.wtsp.com/article/life/welcome-to-florida/plant-city-florida-strawberry-festival/67-7876c747-a445-4f8e-aef8-b9694d55f1c6|title=How Plant City became the Winter Strawberry Capital of the World|date=March 3, 2022|website=wtsp.com}}</ref><ref>[https://stacker.com/stories/florida/most-valuable-crops-grown-florida Most valuable crops grown in Florida]</ref>.
Флорида АБШ-да гюл ёсдюрюу бла декоратив питомниклени бютеу продукцияларыны чыгъаргъандан 18% чакълы тутады, Калифорния бла биринчи орун ючюн эришиб.
Флорида къыралны базарларына чабакъны уллу джалчытыучуларындан бирисиди. Штатны баш чабакъчы портлары: [[Мексикан богъаз|Мексикан богъазны]] джагъасында [[Пенсакола]] эм [[Апалачикола]], [[Атлантика океан|Атлантиканы]] джагъасында уа [[Фернандина-Бич]] ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Fernandina Beach'') эм [[Нью-Смерна-Бич]] ({{lang-en|New Smyrna Beach}}) шахарла. [[Флорида Кис]] архепилагда къызгъылдым креветканы чыгъарадыла, аны джашагъан джерлери Тампадан тыйгъыч айрымканлагъа дери созулгъандыла. Креветкаладан сора, Флориданы чабакъчылары къралны базарларына тюрлю-тюрлю чабакъла бередиле, аланы ичинде испан макрель, къара кефаль, аны кибик моллюскала, омарла эмда крабла. Апалачикола богъазда устрицаланы ёсдюредиле.
Флоридада Полк, Манати эм Хиллсборо округланы кесеклеринде орналгъан Боун-Вэлли регион, дунияда эм уллу белгили фосфатланы джерлеринден бирисиди эмда Бирлешген Штатлада 60% эмда бютеу дунияда 25% чакълы фосфатланы чыгъарыуну береди. Флоридада 28 фосфат рудник барды, аладан 11 ишлейдиле<ref>{{Cite web |date=2025-09-15 |title=Phosphate mining in Florida sustains supply chains, sets standards |url=https://www.blm.gov/blog/2025-09-15/phosphate-mining-florida-sustains-supply-chains-sets-standards |access-date=2025-10-22 |website=Bureau of Land Management |language=en}}</ref>.
Туризм штатны экономикасыны эм уллу секторларындан бирисиди: 2024 джылда турист санагъатда 1,8 миллион чакълы бир адам ишлегенди. 2025 джылда Флоридагъа 143,3 миллион турист келгенеди, аладан 9,3 миллион адам башха къыралладан.
== Политикасы ==
Флориданы закончыгъарыучу джыйылыуу — эки палаталадан къуралгъан Флориданы Легислатурасы ([[Ингилиз тил|ингил]].''The Florida State Legislature''). Огъары палатасы - 40 членден къуралгъан Сенатды, тёбен палатасы - 120 членден къуралгъан Келечелени палатасыды. Закончыгъарыучула Сенатда олтургъанла тёрт джылгъа эмда Келечелени палатасында эки джылгъа сайланадыла. Сайлаучула кеслерини округларында джашагъанладан болуб эмда сайлаулагъа дери Флоридада эки джылдан артыкъ джашаб керекдиле.
=== '''Штатны толтуруучу власты''' ===
Флоридада толтуруучу власты губернатордан, вице-губернатордан, баш прокурордан, эл мюлк комиссардан, баш финанс директордан эмда талай толтуруучу департаментден къуралады. Флоридада толтуруучу властха башчылыкъ тёрт джылгъа сайланнган губеранатор этеди. Штатны вице-губернатору губернатор бла бирге сайланады. Флориданы Баш прокурору, эл мюлк комиссары, баш финанс директору энчи сайланнган этедиле. 2019 джылны 8 январдан Флориданы 46-чи губернатору - [[Рон Десантис]] ([[Республикан партия (АБШ)|Республикан партия]])<ref>[https://www.interfax.ru/amp/903081 Десантис вступил в борьбу за пост президента США]</ref>.
=== '''Сюдлюк система''' ===
Флориданы сюдлюк системасыны Флориданы Баш сюдю, беш Апелляция сюдле, биринчи инстанциялы сюдле (20 округ сюдле, 67 графлыкъ сюдле) къураладыла. Флориданы баш сюд органы - алты джылгъа сайланнган джети сюдю бла къуралгъан [[Флориданы Баш сюдю]] ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Supreme Court of Florida''). География тюрлюлюкню баджарыр ючюн штатны алты округундан алты сюдюлени сайланадыла, бирини уа бютеулей сайлау участокда сайлайдыла.
== Административ бёлюннгени ==
Флорида штат 67 округга бёлюнеди. Флориданы эм къалын халкъ округгу — Майами шахар орналгъан [[Майами-Дейд (Флорида, округу)|Майами-Дейд]] округ, эм аз санлы округ — [[Либерти (Флорида, округу)|Либерти]] округ. Майданы бла эм уллу округ — [[Палм-Бич (Флорида, округу)|Палм-Бич]] (5 268 км²) эм гитче — [[Юнион (Флорида, округу)|Юнион]] округ (622 км²).
== Спорту ==
Флоридада юч [[Миллет Футбол Лига|МФЛ]] команда, эки [[Бейсболну Баш Лигасы|ББЛ]] команда, эки [[Миллет Баскетбол Ассоциация|МБА]] команда, эки [[Миллет Хоккей Лига|МХЛ]] команда эмда эки [[Major League Soccer|MLS]] команда бардыла. Флорида кесини биринчи таймаздан усталы баш лигадан спорт командасын 1966 джылда алгъанды, ол заманда Американ футбол лига «Майами Долфинс» команданы къошханды.[[Файл:Ben Hill Griffin Stadium - Florida Gators.jpg|мини|Бен Хилл Гриффинни стадиону]][[NASCAR]] (штаб-фатары Дейтон-Бичде) февралда Флориданы Daytona International Speedway автодромда (Daytona 500 чабышыу къайда баргъан) кесини юч баш сериясын башлайды.
Флорида - уллу гольф арасыды. PGA of America-ны штаб-фатары Палм-Бич-Гарденсде, PGA Tour-ны штаб-фатары Понте-Ведра-Бичде (Джексонвиллни къатында), LPGA-ны штаб-фатары уа Дейтона-Бичде орналадыла.
Майами теннис ачыкъ чемпионаты ATP World Tour Masters 1000 эмда WTA Premier сериялагъа киреди эмда Делрей-Бич теннис ачыкъ чемпионат ATP World Tour 250 сериягъа киреди.
Бен Хилл Гриффинни стадиону официал сыйыныуу 88 548 оруннга кёре Флоридада эм уллу футбол стадиону, американы студент футболунда 12-чи эм дунияда 18-чи стадионду.
Уллу университет футбол командалагъа Атлантика джагъадагъы конференциядан Florida State Seminoles бла Miami Hurricanes эмда Къыбыла-кюнчыгъыш конференциядан Florida Gators киредиле<ref>{{cite web|url=https://www.sbnation.com/college-football/2018/8/22/17717562/florida-college-football-history-coaches-explain|title=Florida's 7 FBS head coaches explain college football's most chaotic state|website=Sbnation.com|date=August 22, 2018|access-date=May 9, 2022|archive-date=April 9, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409043332/https://www.sbnation.com/college-football/2018/8/22/17717562/florida-college-football-history-coaches-explain|url-status=live}}</ref>.
=== '''Уулау эмда чабакъ тутуу''' ===
Флорида штатда Конституциягъа энчи тюзетиу ишлейди, ол гражданлагъа уугъа эмда чабакъчылыкъгъа тамал эркинликни бегитеди.
Флориданы чабакъ бла кийик табийгъатны сакълауну юсюнден Комиссия (FWC) — ол чабакъ эмда кийик табигъат ресурслагъа оноу этген, лицензияланы берген, сюйюб чабакъ тутаргъа мардаланы эмда джорукъланы белгилеген штатны кърал органы<ref>[https://myfwc.com/ Florida Fish and WildlifeConservation Commission]</ref>.
Флодидада джыл сайын 2,8–3 млн адамны сюйген чабакъ тутаргъа тири лицензиясы барды неда лицензияны алгъанды. Аладан 1,9 млн чакълы чабакъчы штатны адамларыдыла, 0,9–1 млн чакълы бир адам а туристледиле. Флорида туристлеге сатылгъан чабакъ тутуу лицензияланы саны бла АБШ-де биринчи орунну таукел алады.
Штатда 160 000-170 000 чакълы бир регистрация болгъан уучу барды. Кёб юсю ала Флориданы адамладыла, алай а туристле де аллигаторланы эмда суу къанатлыланы уугъа келедиле.
Чабакъ тутуучу сектор 120 000 иш джер къурайды. АБШ-ны спорт чабакъчылыкъны сферасында иш бла джалчытыуну эм мийик дараджасы болгъан беш округундан тёртюсю Флоридада орналады. Уучу сектор уа 14 300 иш джерни къураб эм сакълайды<ref>[https://t-roosevelt.org/florida/ PRESERVE FLORIDA’S FISHING AND HUNTING HERITAGE]</ref>.
== Сурат галерея ==
<gallery widths="200" heights="160">
File:Tallahassee Old and New Capitols 3.jpg|[[Флориданы Капитолии]]. [[Таллахасси]].
File:Cinderella Castle, Magic Kingdom (2026).jpg|Золушканы къаласы Уолт Диснейни халкъа арасы солуу арасынды. [[Орландо]].
File:The Florida Keys.jpg|[[Флорида Кис]] архипелагда.
File:Miami - Skyline from Harbor.jpg|[[Майами]] шахаргъа Бискейн богъаздан кёрюнюу.
File:VAB and SLS.jpg|Флоридада орналгъан АБШ-ны Кеннеди атлы Космос арасы.
File:Fort Lauderdale-skyline-harbor.jpg|[[Форт Лодердейл]].
File:DT Jax 2022.jpg|[[Джексонвилл]] шахарны арасы кечеде.
File:Lake Deaton - Wildwood, Florida.png|Дитон кёл Уайлдвуд шахарда.
File:Miami Beach, FL - panoramio.jpg| [[Майами Бич]] шахар.
</gallery>
== Джибериуле ==
* https://www.myflorida.gov/<nowiki/> - Флориданы официал сайты.
* https://www.visitflorida.com/ - Флориданы туристлеге хайырлы сайты.
* https://dos.fl.gov/florida-facts/florida-history/ - Флориданы тарихини юсюнден официал сайты.
== Белгиле ==
{{белгиле}}{{Флорида}}{{АБШ-ны административ биримлери}}
{{викигёзен|Florida}}
[[Категория:АБШ]]
[[Категория:Флорида]]
kdh8d87cpt2fsq3pdk2269jyp6fywfp
Шаблон:Infobox V3/Таблицаны башы
10
12271
126470
99413
2026-09-07T22:32:36Z
DarqaviPalladin
4737
126470
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><table {{#if:{{{type|}}}|class="{{{type|}}}"}}>
<caption {{#if:{{{class|}}}|class="{{{class}}}" {{#if:{{{border|}}}| style="border-color:{{{border}}}"}}|{{#if:{{{background|}}}| style="background:{{{background}}}; {{#if:{{{color|}}}|color: {{{color|}}};}}"}}}}>{{{text|Баш билги}}}</caption></includeonly><noinclude>{{Doc}}</noinclude>
86ldhhsa02lfr30q7dw6q9bdur64swl
Шаблон:Кёл
10
15626
126490
126400
2026-09-07T23:23:52Z
DarqaviPalladin
4737
126490
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox V3/Début|background=#75aad9|text={{#if:{{{Кёлню аты|}}}|{{{Кёлню аты|}}}|{{#if:{{{Оригинал атлары|}}}|{{{Оригинал атлары|}}}{{#if:{{{Тил белги|}}}| {{ref-{{{Тил белги}}}}}{{#if:{{{айтылыуу|}}}| {{Аудио|{{{айтылыуу}}}}}}}}}|{{#if:{{{nom|}}}|{{{nom|}}}|{{PAGENAME}}}}}}}}<!--
Оригинал атлары
-->{{#if:{{{Оригинал атлары|}}}|
<p style="text-align:center;">{{#if:{{{Кёлню аты|}}}|{{{Оригинал атлары|}}}{{#if:{{{Тил белги|}}}| {{ref-{{{Тил белги}}}}}{{#if:{{{айтылыуу|}}}| {{Аудио|{{{айтылыуу}}}}}}}}}}}</p>}}}}
{{Infobox V3/Image|image={{{Сураты|}}}|upright={{{upright Сураты|}}}|legend={{{Суратгъа_джибериу|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau début|class=hidden|text={{espace}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Кърал|{{#if:{{{Кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{Кърал|}}}}}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Регион|{{#if:{{{Регион|}}}|{{Байракъландырыу|{{{Регион|}}}}}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Джагъадагъы къралла|{{{Джагъадагъы къралла|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Тип|{{{Тип|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Кёллени группасы|{{{Кёллени группасы|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Тенгизден мийиклиги|{{#if:{{{Тенгизден мийиклиги|}}}|{{{Тенгизден мийиклиги|}}} м}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Майданы|{{#if:{{{Майданы|}}}|{{{Майданы|}}} км²}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Узунлугъу|{{#if:{{{Узунлугъу|}}}|{{{Узунлугъу|}}} }}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Кенглиги|{{#if:{{{Кенглиги|}}}|{{{Кенглиги|}}} }}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Орта терени|{{#if:{{{Орта терени|}}}|{{{Орта терени|}}} м}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Эм терени|{{#if:{{{Эм терени|}}}|{{{Эм терени|}}} м}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Джагъаны сызы|{{{Джагъаны сызы|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau fin}}<!--
Кёлню суу
-->{{Infobox V3/Tableau début|background=#75aad9|text=Кёлню суу}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Тузлугъу|{{{Тузлугъу|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Джарыкъургъанлыкъ|{{{Джарыкъургъанлыкъ|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Температурасы|{{{Температурасы|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Къошулгъан суула|{{{Къошулгъан суула|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Чыгъкъан суула|{{{Чыгъкъан суула|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau fin}}<!--
Башха
-->{{Infobox V3/Tableau début|background=#75aad9|text=Башха}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Джерлешимле|{{{Джерлешимле|}}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Айрымканла|{{{Айрымканла|}}}}}
{{Infobox V3/Image|image={{{Картасы|}}}|upright={{{upright Картасы|}}}|legend={{{Картасыны_суратлау|}}}}}{{Infobox V3/Tableau fin}}{{Infobox V3/Tableau fin}}<!--
Викигёзен (Commons)
-->{{#if:{{{викигёзен|{{{Викигёзен|{{{викигёзенде категория|{{{commons|{{{Commons|{{{викисклад|}}}}}}}}}}}}}}}}}}|{{Infobox V3/Tableau début|background=#75aad9|style=color:#000000;|text=[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен|{{{Викигёзен|{{{викигёзенде категория|{{{commons|{{{Commons|{{{викисклад|}}}}}}}}}}}}}}}}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен|{{{Викигёзен|{{{викигёзенде категория|{{{commons|{{{Commons|{{{викисклад|}}}}}}}}}}}}}}}}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''}}{{Infobox V3/Tableau fin}}}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin|Шаблон:Кёл}}<noinclude><noinclude>
{{doc}}
</noinclude>
[[Категория:Шаблонла:География]]
s94nd7dqa7is9ttytpyxacseu0nakpd
Шаблон:Айрымкан
10
16312
126465
111867
2026-09-07T22:16:59Z
DarqaviPalladin
4737
126465
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Картчыкъ
| ат = Айрымкан
| башында = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
| башында2 = {{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|<small>{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</small>}}
| сурат = {{#if:{{{фото|}}}|[[Файл:{{{фото}}}|280px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]}}
| тюб_башлыкъ = {{{фотону ачыкълау|}}}
| башлыкъ1 = {{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|Символика}}
| текст1 = {{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; background:transparent; text-align:center;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="vertical-align:middle; width:50%;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="vertical-align:middle; width:50%;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
| башлыкъ2 = Орналгъаны
| белги3 = [[география координатла|Координатлары]]
| текст3 = {{#if:{{{lat_deg|}}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
| белги4 = [[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]
| текст4 = {{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
| белги5 = [[Акватория|Акваториясы]]
| текст5 = {{{акваториасы|}}}
| белги6 = [[Архипелаг|Архипелагы]]
| текст6 = {{{архипелагы|}}}
| белги7 = [[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]
| текст7 = {{{сагъат бёлге|}}}
| белги8 = [[Кърал|Къралы]]
| текст8 = {{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
| белги9 = Административ бёлюннгени
| текст9 = {{{админ.бёлюннгени|}}}
| белги10 = {{{баш.къошакъ.параметр|}}}
| текст10 = {{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}
| белги11 = {{{тюб.къошакъ.параметр|}}}
| текст11 = {{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}
| башлыкъ12 = Статистика билгиле
| белги13 = Майданы
| текст13 = {{#if:{{{майдан|}}}|{{{майдан}}} км²}}
| белги14 = Халкъыны саны
| текст14 = {{#if:{{{халкъ|}}}|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
| белги15 = Басыннганы
| текст15 = {{#if:{{{басыннганы|}}}|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
| текст16 = {{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center;">
{{#if:{{{x|}}}{{{y|}}}|<div style="position:relative;width:13px;height:13px;margin:-0px -0px -13px 0px;z-index:50;float:left;left:{{{x|}}}px;top:{{{y|}}}px;">[[Файл:Paris_plan_pointer_b_jms.svg]]</div>}}[[Файл:{{{карта}}}|{{{картаны ёлчеми|250}}}px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
5kaoq0oorclvchqv9oyjc09r994veux
126467
126465
2026-09-07T22:21:40Z
DarqaviPalladin
4737
126467
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Картчыкъ
| ат = Айрымкан
| тёнгегини_стили = width: 300px;
| башында = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
| башында_стиль = background-color: #75d2b1; color: black; font-size: 115%; font-weight: bold;
| башында2 = {{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|<small>{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</small>}}
| башында_стиль2 = background-color: #75d2b1; color: black;
| сурат = {{#if:{{{фото|}}}|[[Файл:{{{фото}}}|280px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]}}
| тюб_башлыкъ = {{{фотону ачыкълау|}}}
| башлыкъ1 = {{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|Символика}}
| башлыкъланы_стили = background-color: #75d2b1; color: black; text-align: center;
| текст1 = {{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; background:transparent; text-align:center;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="vertical-align:middle; width:50%;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="vertical-align:middle; width:50%;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
| башлыкъ2 = Орналгъаны
| белги3 = [[география координатла|Координатлары]]
| текст3 = {{#if:{{{lat_deg|}}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
| белги4 = [[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]
| текст4 = {{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
| белги5 = [[Акватория|Акваториясы]]
| текст5 = {{{акваториасы|}}}
| белги6 = [[Архипелаг|Архипелагы]]
| текст6 = {{{архипелагы|}}}
| белги7 = [[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]
| текст7 = {{{сагъат бёлге|}}}
| белги8 = [[Кърал|Къралы]]
| текст8 = {{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
| белги9 = Административ бёлюннгени
| текст9 = {{{админ.бёлюннгени|}}}
| белги10 = {{{баш.къошакъ.параметр|}}}
| текст10 = {{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}
| белги11 = {{{тюб.къошакъ.параметр|}}}
| текст11 = {{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}
| башлыкъ12 = {{#if:{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|Статистика билгиле}}
| белги13 = Майданы
| текст13 = {{#if:{{{майдан|}}}|{{{майдан}}} км²}}
| белги14 = Халкъыны саны
| текст14 = {{#if:{{{халкъ|}}}|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
| белги15 = Басыннганы
| текст15 = {{#if:{{{басыннганы|}}}|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
| текст16 = {{#if:{{{карта|}}}|[[Файл:{{{карта}}}|{{{картаны ёлчеми|250}}}px|{{{аты}}} картада]]}}
| белгилени_стили = width: 35%; font-weight: bold; background: transparent; padding: 3px 5px;
| текстлени_стили = background: transparent; padding: 3px 5px;
}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
gyivkxwrbroqgfs8y3hv6jpp6otuwni
126468
126467
2026-09-07T22:25:24Z
DarqaviPalladin
4737
126468
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 6px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:5px 0;">
[[Файл:{{{фото}}}|280px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small>{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{Infobox V3/Tableau début}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{Infobox V3/Tableau début}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:5px 0;">
[[Файл:{{{карта}}}|{{{картаны ёлчеми|250}}}px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
mnem2muvalcavdin84vgoup303zrbj0
126471
126468
2026-09-07T22:42:06Z
DarqaviPalladin
4737
126471
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 6px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:5px 0;">
[[Файл:{{{фото}}}|280px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small>{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:5px 0;">
[[Файл:{{{карта}}}|{{{картаны ёлчеми|250}}}px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
gt8ofsqwjskaaqr50959a3i7y4bo73f
126472
126471
2026-09-07T22:42:15Z
DarqaviPalladin
4737
126472
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 6px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:4px 0;">
[[Файл:{{{фото}}}|frameless|upright=1.3|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding-top:2px;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:4px 0;">
[[Файл:{{{карта}}}|frameless|upright=1.15|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
37hb1s7f4ab5jr17spael1vt3tcnaf2
126473
126472
2026-09-07T22:43:38Z
DarqaviPalladin
4737
126473
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 6px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:4px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|290px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding-top:2px;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:4px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|290px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
oumwg89t9yelbynip0fqzvrayf1n2oy
126474
126473
2026-09-07T22:44:20Z
DarqaviPalladin
4737
126474
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 6px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:4px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding-top:2px;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:4px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|290px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
sd71njurm2ktflil826dohl97wtp1l5
126475
126474
2026-09-07T22:46:30Z
DarqaviPalladin
4737
126475
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 6px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:4px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|290px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding-top:2px;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:4px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|290px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
2vnqu09a2q596w0n97vva3crlesnzhy
126476
126475
2026-09-07T22:51:03Z
DarqaviPalladin
4737
126476
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
<div style="margin-top:-2px;">
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
</div>
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Titre Bloc
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{Infobox V3/Tableau début|text=}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
ngusfzzimsl24hi5yboyydup44h94kt
126479
126476
2026-09-07T22:55:42Z
DarqaviPalladin
4737
126479
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
j0jkfzperrkdkzq4vbonice2ie2jeuz
126480
126479
2026-09-07T23:00:30Z
DarqaviPalladin
4737
126480
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
bganhhwbq9ywxvmou51ffatbibemxj3
126484
126480
2026-09-07T23:11:35Z
DarqaviPalladin
4737
126484
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{координаты|{{{lat_deg|}}}}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|{{{координаты|}}}}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла|{{{координаты}}}}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла|{{{координаты}}}}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла|{{{координаты}}}}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла|{{{координаты}}}}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла|{{{координаты}}}}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла|{{{координаты}}}}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла|{{{координаты}}}}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла|{{{координаты}}}}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
0oh4at62ook1d1j68sugiaxa7ap20zf
126485
126484
2026-09-07T23:17:18Z
DarqaviPalladin
4737
126485
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
rnvfxwteznp6yvfahffsfk3kdylhlw1
126488
126485
2026-09-07T23:21:56Z
DarqaviPalladin
4737
126488
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
== Хайырланыу ==
Къошакъ карточканы статьятха копировать этип салыгъыз:
<pre>
{{Айрымкан
|аты =
|ориг. аты =
|фото =
|фотону ачыкълау =
|байракъ =
|байрагъыны юсюнден статья =
|герб =
|гербини юсюнден статья =
|координатла =
|тенгизден мийиклик =
|акваториасы =
|архипелагы =
|сагъат бёлге =
|кърал =
|регион =
|админ.бёлюннгени =
|айрымканланы саны =
|эм уллу айрымканы =
|ара шахары =
|майдан =
|халкъ =
|саналгъан джыл =
|басыннганы =
|карта =
}}
</pre>
[[Категория:География:Шаблонла:Карточкала]]
</noinclude>
6arapgi59q1l14k04kcypynq6gnsa96
126489
126488
2026-09-07T23:23:34Z
DarqaviPalladin
4737
126489
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
== Хайырланыу ==
Къошакъ карточканы статьятха копировать этип салыгъыз:
<pre>
{{Айрымкан
|аты =
|ориг. аты =
|фото =
|фотону ачыкълау =
|байракъ =
|байрагъыны юсюнден статья =
|герб =
|гербини юсюнден статья =
|координатла =
|тенгизден мийиклик =
|акваториасы =
|архипелагы =
|сагъат бёлге =
|кърал =
|регион =
|админ.бёлюннгени =
|айрымканланы саны =
|эм уллу айрымканы =
|ара шахары =
|майдан =
|халкъ =
|саналгъан джыл =
|басыннганы =
|карта =
}}
</pre>
[[Категория:Шаблонла:География]]
</noinclude>
3yacs5fitp4782cgx2qwxrdh11mg41m
126491
126489
2026-09-07T23:28:27Z
DarqaviPalladin
4737
126491
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:90%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
rnvfxwteznp6yvfahffsfk3kdylhlw1
126495
126491
2026-09-07T23:34:06Z
DarqaviPalladin
4737
126495
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
4g901nklv9zgj9e8eehzcezrhd9yr3i
126496
126495
2026-09-07T23:36:48Z
DarqaviPalladin
4737
126496
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
bv3dxsjer6dj5uu6cxyq1kf8lx9nw59
126499
126496
2026-09-07T23:46:02Z
DarqaviPalladin
4737
126499
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding:4px 0;">
{{Позиционная карта|{{{позкарта|{{{кърал|World}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 280
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
9bci69bz9o4g7x7d771coevsx3akij7
126501
126499
2026-09-07T23:47:46Z
DarqaviPalladin
4737
126501
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 280
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
qhyqtt26b0fijb3i6deumk7q81tte3i
126502
126501
2026-09-07T23:50:21Z
DarqaviPalladin
4737
126502
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 280
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары|{{{столица}}}}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
7e89fnrng05la1lxdr99cd3y1ceuxnp
126503
126502
2026-09-07T23:54:23Z
DarqaviPalladin
4737
126503
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 280
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
f808gd6zca0ap8v6ij6bljrz3ln6i8b
126506
126503
2026-09-07T23:57:19Z
DarqaviPalladin
4737
126506
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 300px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Тенгизден мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 280
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
a44wcar2bvihdjkov14dnlw03ud373h
126509
126506
2026-09-08T00:00:13Z
DarqaviPalladin
4737
126509
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 305px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Тенгизден мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 280
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
pcqhxzhu51n7hz8ulsot898oxim3v9x
126510
126509
2026-09-08T00:01:23Z
DarqaviPalladin
4737
126510
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 305px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Тенгизден мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 3px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 290
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
e20k2qzjd3m52i7lt44l8vkgqjat0qi
126511
126510
2026-09-08T00:03:05Z
DarqaviPalladin
4737
126511
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 305px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Тенгизден мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 300
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
dz8x76lc13m6jezw96nitqiznfh6473
126512
126511
2026-09-08T00:03:44Z
DarqaviPalladin
4737
126512
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 305px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Тенгизден мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 290
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
bb8f4xq0ak7man9l92n4g11v7h8jvvc
126513
126512
2026-09-08T00:06:02Z
DarqaviPalladin
4737
126513
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 305px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Тенгизден мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|<span style="white-space: nowrap; font-size: 90%;">{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}</span>}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 280
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
sa3sl1hnhdaijir4eqr575qkpbqm56q
126514
126513
2026-09-08T00:06:48Z
DarqaviPalladin
4737
126513 тюрлендириуню [[Special:Contributions/DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[User talk:DarqaviPalladin|сюзюу]]) ызына алды.
126514
wikitext
text/x-wiki
<includeonly>{{Infobox V3/Début
| width = 305px
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
}}
{{#if:{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}|
<div style="text-align:center; font-size:100%; padding:2px 0 4px 0;">{{{ориг. аты|{{{ориг. атлары|}}}}}}</div>
}}
{{#if:{{{фото|}}}|
<div style="text-align:center; padding:0; margin:2px 0 0 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{фото}}}|310px|{{{фотону ачыкълау|}}}]]
{{#if:{{{фотону ачыкълау|}}}|<br /><small style="display:block; padding:2px 0 0 0;">{{{фотону ачыкълау}}}</small>}}
</div>
}}
{{#if:{{{байракъ|}}}{{{герб|}}}|
<table style="width:100%; text-align:center; background:#fff; margin:0; border-collapse:collapse;">
<tr>
{{#if:{{{герб|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{герб}}}|90px|Герби]]<br />{{#if:{{{гербини юсюнден статья|}}}|[[{{{гербини юсюнден статья}}}|Герби]]|Герби}}</td>}}
{{#if:{{{байракъ|}}}|<td style="width:50%; vertical-align:middle; padding:3px 0;">[[Файл:{{{байракъ}}}|border|110px|Байрагъы]]<br />{{#if:{{{байрагъыны юсюнден статья|}}}|[[{{{байрагъыны юсюнден статья}}}|Байрагъы]]|Байрагъы}}</td>}}
</tr>
</table>
}}
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Орналгъаны
}}
{{#if:{{{тенгизден мийиклик|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[тенгизден мийиклик|Тенгизден мийиклиги]]|{{{тенгизден мийиклик}}} м}}
}}
{{#if:{{{акваториасы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Акватория|Акваториясы]]|{{{акваториасы}}}}}
}}
{{#if:{{{архипелагы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Архипелаг|Архипелагы]]|{{{архипелагы}}}}}
}}
{{#if:{{{сагъат бёлге|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Сагъат бёлге|Сагъат бёлгеси]]|{{{сагъат бёлге}}}}}
}}
{{#if:{{{кърал|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[Кърал|Къралы]]|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}}}}
}}
{{#if:{{{регион|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Регион|{{{регион}}}}}
}}
{{#if:{{{админ.бёлюннгени|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Административ бёлюннгени|{{{админ.бёлюннгени}}}}}
}}
{{#if:{{{баш.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{баш.къошакъ.параметр}}}|{{{баш.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{тюб.къошакъ.параметр|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|{{{тюб.къошакъ.параметр}}}|{{{тюб.параметрни.ачыкълау|}}}}}
}}
{{#if:{{{координатла|{{{lat_deg|}}}}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|[[география координатла|Координатлары]]|{{#if:{{{координатла|}}}|{{coord|1={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|1}}|2={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|2}}|3={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|3}}|4={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|4}}|5={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|5}}|6={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|6}}|7={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|7}}|8={{#titleparts:{{{координатла}}}|1|8}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}|{{coord|1={{{lat_deg|0}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if:{{{lat_dir|}}}|{{{lat_dir}}}|N}}|5={{{lon_deg|0}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if:{{{lon_dir|}}}|{{{lon_dir}}}|E}}|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}|format=dms|yandex=1|br=1}}}}}}
}}
{{#if:{{{lat_deg|}}}|
<tr>
<td colspan="2" style="text-align:center; padding: 4px 0;">
{{ПозКарта|{{{позкарта|{{{позкарты|{{{кърал|Земля}}}}}}}}}
|lat_deg = {{{lat_deg}}} |lat_min = {{{lat_min|0}}} |lat_sec = {{{lat_sec|0}}} |lat_dir = {{{lat_dir|N}}}
|lon_deg = {{{lon_deg}}} |lon_min = {{{lon_min|0}}} |lon_sec = {{{lon_sec|0}}} |lon_dir = {{{lon_dir|E}}}
|label = {{{аты|{{PAGENAME}}}}}
|position = auto
|width = 290
|float = center
|caption =
}}
</td>
</tr>
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
{{#if:{{{ара шахары|{{{столица|}}}}}}{{{майдан|}}}{{{халкъ|}}}{{{басыннганы|}}}{{{айрымканланы саны|}}}{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau début
| background = #75d2b1
| color = #000000
| text = Статистика билгиле
}}
{{#if:{{{айрымканланы саны|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Айрымканланы саны|{{{айрымканланы саны}}}}}
}}
{{#if:{{{эм уллу айрымканы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Эм уллу айрымканы|{{{эм уллу айрымканы}}}}}
}}
{{#if:{{{ара шахары|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Ара шахары|{{{ара шахары}}}}}
}}
{{#if:{{{майдан|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Майданы|{{{майдан}}} км²}}
}}
{{#if:{{{халкъ|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Халкъыны саны|{{{халкъ}}}{{#if:{{{саналгъан джыл|}}}| <small>({{{саналгъан джыл}}})</small>}}}}
}}
{{#if:{{{басыннганы|}}}|
{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|Басыннганы|{{{басыннганы}}} адам/км²}}
}}
{{Infobox V3/Tableau fin}}
}}
{{#if:{{{карта|}}}|
<div style="text-align:center; padding:2px 0; max-width:100%; overflow:hidden;">
[[Файл:{{{карта}}}|310px|{{{аты}}} картада]]
</div>
}}
<!--
-->{{#if:{{{викигёзен|}}}|<div style="clear:both; text-align:center; background:#a8d5ff; padding:4px;">
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
</div>}}<!--
-->{{Infobox V3/Fin}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude>
bb8f4xq0ak7man9l92n4g11v7h8jvvc
Уошита кёл
0
18665
126421
126386
2026-09-07T14:52:15Z
DarqaviPalladin
4737
126421
wikitext
text/x-wiki
{{Кёл
| Кёлню аты = Уошита кёл
| Оригинал атлары = {{lang-en|Lake Ouachita}}
| Сураты = Lake Ouachita (1580678324).jpg
| Кърал = АБШ
| Регион = Арканзас
| Тип = сууэлектро суусакълау
| Майданы = 108,6
| Орта терени = 15
| Эм терени = 124
| Джагъаны сызы = 1110 км
| Къошулгъан суула = Уошита суу
| Чыгъкъан суула = Уошита суу
| Джерлешимле = [[Хот-Спрингс]]
| Айрымканла = 200 айрымкан
| Commons = Lake Ouachita
}}
'''Уошита кёл''' ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Lake Ouachita'', айтыу: ''WAH-shi-tah'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Арканзас]] штатда, [[Хот-Спрингс]] шахарны къатында орналгъан, [[Уошита (суу)|Уошита]] сууда Блейкли-Маунтин беджен бла къуралгъан суу джыйылгъан джер.
Блейкли-Маунтин беджени АБШ-ны аскерни инженер корпусу 1948-1953 джыллада сууэнергетикагъа, солуугъа, суу табдырыугъа эмда табигъатны сакълар ючюн ишледиле<ref>{{cite web |url=http://www.mvk.usace.army.mil/Lakes/AR/blakely/index.php |title=U.S. Army Corps of Engineers -- Vicksburg District |access-date=2012-07-23 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110913074831/http://www.mvk.usace.army.mil/Lakes/AR/blakely/index.php |archive-date=2011-09-13 }}</ref>.
Уошита кёл — Арканзасда толу орналгъан эм уллу кёлдю. Кёлню джагъасы — 1110 км, майданы — 108,6 км². Уошита кёл [[Уошита миилет чегет]] бла толу къуршалады. Уошита кёлню къатында эки кёл орналадыла: Гамильтон кёл эмда Кэтрин кёл.
== Белгиле ==
[[Категория:Арканзас]]
[[Категория:Арканзасны кёллери]]
[[Категория:АБШ-ны кёллери]]
<references />
{{Арканзас}}
onkp27g59ngrvxjav4l8ysasdif3h6u
Литл-Рок
0
18671
126455
122704
2026-09-07T21:50:50Z
DarqaviPalladin
4737
/* Климаты */
126455
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Литл-Рок|ориг. аты={{lang-en|Little Rock}}|фото=Stephens Building and Downtown Little Rock.jpg|байракъ=Flag of Little Rock, Arkansas.svg|герб=City of Little Rock logo.svg|гербини юсюнден статья=Литл-Рокну герби|байрагъыны юсюнден статья=Литл-Рокну байрагъы|тенгизден мийиклик=102|кърал=АБШ|сагъат бёлге=UTC−06:00 (CST) <br>
UTC−05:00 (CDT) Джай заман|Къуралгъанды=1821 джылны 1 июнда|Шахар болгъанды=1831 джылны 7 ноябрдан|майдан=302,5|саналгъан джыл=2020|халкъ=202 591|агломерация=748 031|басыннганы=651,58|статус=Штатны ара шахары|башчы=Фрэнк Скотт-кичи|web=http://www.littlerock.gov/|телефон=+1 501|почта=72201-72219, 72221-72223,
72225, 72227, 72231, 72260, 72295|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Арканзас}}|тюб.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Пюласки (Арканзас, округу)}}|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]}}
'''Литл-Рок'''<ref>{{Атлас мира|2010|168—169|Соединенные Штаты Америки}}</ref> ([[Ингилиз тил|ингил]]. ''Little Rock'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны [[Арканзас]] штатны эм уллу шахары эмда [[Ара шахар|ара шахары]]. [[Пюласки (Арканзас, округу)|Пюласки]] округну административ арасыды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Литл-Рокда 202 591 адам джашагъанды, агломерациясында — 770 000 адам.
== Географиясы ==
Литл-Рок Арканзас штатны орта кесегинде, [[Арканзас (суу)|Арканзас]] сууну къыбыла джагъасында орналады. Шахарны ичи бла Арканзас суугъа къошулгъан Фурш-Крик эмда Рок-Крик къулакъ суула барадыла. Шахарны кюнбатыш кесеги [[Уошита (таула)|Уошита]] тауланы этегинде орналады.
Литл-Рокдан шимал-кюнбатышгъа Пиннакл тау эмда шахарны суу бла баджарыргъан Маумелль кёл орналадыла.
=== Климаты ===
Литл-Рокну мылы субтропик климаты барды ([[Кёппен климатланы классификациясы|Кёппен климатланы классификациясында]] - Cfa), мылы исси джай эмда салкъын къыш бла. Январны орта температурасы +5,2 °C, июлню +28,0 °C. Джылгъа джауум — 1 263 мм.
<div style="width:80%">
{{Джерлешимни климаты
| Место_род = Литл-Рокну
| Къайнакъ = [http://www.nws.noaa.gov/climate/xmacis.php?wfo=lzk NWS]
| Янв_ср = 4.8 | Янв_ср_осад = 90
| Фев_ср = 7.1 | Фев_ср_осад = 92
| Мар_ср = 11.8 | Мар_ср_осад = 118
| Апр_ср = 16.7 | Апр_ср_осад = 130
| Май_ср = 21.7 | Май_ср_осад = 123
| Июн_ср = 26.1 | Июн_ср_осад = 92
| Июл_ср = 28.2 | Июл_ср_осад = 83
| Авг_ср = 28.0 | Авг_ср_осад = 65
| Сен_ср = 23.8 | Сен_ср_осад = 80
| Окт_ср = 17.6 | Окт_ср_осад = 124
| Ноя_ср = 11.4 | Ноя_ср_осад = 134
| Дек_ср = 6.1 | Дек_ср_осад = 126
| Год_ср = 16.9 | Год_ср_осад = 1257
| Янв_ср_мин = -0.4 | Янв_ср_макс = 10.2
| Фев_ср_мин = 1.3 | Фев_ср_макс = 12.8
| Мар_ср_мин = 5.9 | Мар_ср_макс = 17.7
| Апр_ср_мин = 10.5 | Апр_ср_макс = 22.8
| Май_ср_мин = 16.1 | Май_ср_макс = 27.2
| Июн_ср_мин = 20.7 | Июн_ср_макс = 31.6
| Июл_ср_мин = 22.8 | Июл_ср_макс = 33.6
| Авг_ср_мин = 22.4 | Авг_ср_макс = 33.6
| Сен_ср_мин = 18.0 | Сен_ср_макс = 29.7
| Окт_ср_мин = 11.4 | Окт_ср_макс = 23.7
| Ноя_ср_мин = 5.6 | Ноя_ср_макс = 17.2
| Дек_ср_мин = 0.9 | Дек_ср_макс = 11.2
| Год_ср_мин = 11.2 | Год_ср_макс = 22.6
| Янв_а_мин = -22.2 | Янв_а_макс = 28.3
| Фев_а_мин = -24.4 | Фев_а_макс = 30.5
| Мар_а_мин = -11.6 | Мар_а_макс = 32.7
| Апр_а_мин = -2.2 | Апр_а_макс = 35.0
| Май_а_мин = 3.3 | Май_а_макс = 36.6
| Июн_а_мин = 7.7 | Июн_а_макс = 41.6
| Июл_а_мин = 12.2 | Июл_а_макс = 44.4
| Авг_а_мин = 11.1 | Авг_а_макс = 45.5
| Сен_а_мин = 2.7 | Сен_а_макс = 41.1
| Окт_а_мин = -2.7 | Окт_а_макс = 36.1
| Ноя_а_мин = -12.2 | Ноя_а_макс = 30.0
| Дек_а_мин = -18.3 | Дек_а_макс = 26.6
| Год_а_мин = -24.4 | Год_а_макс = 45.5
| Янв_вода =
| Фев_вода =
| Мар_вода =
| Апр_вода =
| Май_вода =
| Июн_вода =
| Июл_вода =
| Авг_вода =
| Сен_вода =
| Окт_вода =
| Ноя_вода =
| Дек_вода =
| Год_вода =
}}
</div>
== Шохлукъ джюрютген шахарла ==
Литл-Рок бла шохлукъ джюрютген шахарла:
* {{Байракъ|Тайвань}} [[Гаосюн]], [[Къытай Республика (Тайвань)|Тайвань]]
* {{Байракъ|Бельгия}} [[Монс (шахар)|Монс]], [[Бельгия]]
* {{Байракъ|Италия}} [[Рагуза (провинция)|Рагуза]], [[Италия]]
* {{Байракъ|Къытай}} [[Чанчунь]], [[Къытай]]
* {{Байракъ|Къыбыла Корея}} [[Ханам (шахар)|Ханам]], [[Къыбыла Корея]]
* {{Байракъ|Бразилия}} [[Кашиас-ду-Сул]], [[Риу-Гранди-ду-Сул]], [[Бразилия]]
* {{Байракъ|Мексика}} [[Пачука-де-Сото]], [[Идальго (штат)|Идальго]], [[Мексика]]
== Белгиле ==
[[Категория:АБШ-ны шахарлары]]
[[Категория:Арканзасны шахарлары]]
[[Категория:Литл-Рок]]
<references />
{{Арканзас}}
9y0933d69b0ckazgn4a3pcowqwsgupe
Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы
0
19510
126428
126343
2026-09-07T18:56:31Z
Къарачайлы
96
/* Тарихи */
126428
wikitext
text/x-wiki
{{Норматив акт|аты=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы|оригинал аты=Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen|сурат=[[File:Déclaration des droits de l'Homme, et articles de Constitution présentés au roi, avec sa réponse du 5 octobre soir.jpg|300px]]|Тюб ангылатыу=Документни ал бети|тюрлюсю=[[декларация]]|кърал={{Байракъландырыу|Франция Короллукъ}}|алыу=[[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]], {{Date|26|08|1789|1}}|Викитека=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы}}
'''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы''' ({{lang-fr|Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen}}) — [[Уллу француз революция]]ны [[адамны энчи хакълары]] белгилеген, бек магъаналы документиди.
[[Декларация]]ны [[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]] ({{lang-fr|Assemblée nationale constituante}}) [[1789 джыл]]ны [[26 август]]унда алгъанды. [[Адамны эркинликлери|Адамны]] эм [[гражданинни хакълары]]ны декларациясыны идеясыны тамалында хар кимге да тууугъанындан берилген [[Законну аллында тенглик|тенгликни]] эм [[эркинлик]]ни концепциясы салыннганды. Адамны эм гражданинни тамал хакълары болуб [[кимликни эркинлиги]], [[сёз эркинлик]], [[ийнаныу эркинлик]], [[унукъдуруугъа къаршчыланыу эркинлик]].
Декларация бюгюннге дери да француз [[конституцион хакъ]]ны тамалында турады. Ол [[1958 джыл]]ны [[4 октябрь|4 октябрында]] алыннган француз конституциясында бегитилгенди. [[1971 джыл]]ны [[16 июль|16 июлунда]] [[Францияны конституцион кенгеши]] Декларацияны юристлик амалсыз документ этиб таныгъанды, аны бузуу конституциялыкъгъа къаршчы барыугъа тенг этилгенди.
[[2003 джыл]]да [[ЮНЕСКО]] декларацияны «[[Дунияны эси]]» проекти реестрине къошханды<ref name=rights_of_man>{{cite web|title=Original Declaration of the Rights of Man and of the Citizen (1789-1791)|url=http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|publisher=UNESCO Memory of the World Programme|lang=en|access-date=2009-09-07|archive-date=2011-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20110906040341/http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|url-status=live}}</ref>.
== Тарихи ==
[[Файл:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|слева|мини|327x327пкс|Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы. [[Жан-Жак-Франсуа Ле Барбье|Ле Барбьени]] иши]]
Францияда [[революцион болум]] 1789 джылда къуралады. Феодал борчла эм налогла бла, 1788 джылда болгъан [[битимсизлик]] бла тоналгъан эллиле шахарлагъа кёбчюлюк санда кёчгендиле, анда да иш табалмай джарлыраны сафларын толтургъандыла.
Правительствону политикасына кёбчюлюк разы болмагъаны себебли, король 1789 джылны джазында, 15 джылны джыйылмагъан [[Генерал штатла (1789)|Генерал штатланы]] чакъырады. [[Ючюнчю къауум]]ну келечилерини саны акъсюек къауум бла дин къуллукъчу къауумну келечилерини санларыны къошсанг, аннга тенг болгъанды. Ючюнчю къауумну депутатларыны ичинде башчылыкъ орунну [[буржуазия]] алады, ол башха къауумла бирге оноуланы эмда чёб атыуну бирге барырын даулагъанды. Штатланы бу бичим иш низамы болса, акъсюеклени да, дин къуллукъчуланы ичинде да ючюнчю къауумну къарамларына къошулгъанла болгъанлары себебли, буржуазиягъа хорлам баджарылгъанды. Алай а онгчулукълары болгъан къауумланы келечилери бу теджеуню унамагъандыла. Джууабха буржуазия 17 июнда ючюнчю къауумну депутатларын «Миллет джыйылыу» баямлагъанды, эм нюзюрлерини бирин да Конституция джазыу боллугъун бегитгенди.
9 июлда Миллет джыйылыуну Дофине бёлгеден депутаты [[Жан-Жозеф Муниер]], Конституциягъа дери, Декларация алыныргъа кереклисин теджегенди<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)|автор=Étienne Moutet Auguste Amic|заглавие=Orateurs Politiques|год=1841|место=Paris|издательство=Mairet|страницы=80–85|издание=|archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614105600/https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)}}</ref>. Кёб депутат декларацияны проектлерин джазыб башлайдыла<ref name="автоссылка1">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307|автор=Guy Putfin|заглавие=La Déclaration des droits de l'homme et du citoyen. Recensement et variantes des textes (août 1789 - septembre 1791)| год=1978| язык=fr| издание=Annales historiques de la Révolution française| том=232| выпуск=1| страницы=180–200| issn=0003-4436| doi=10.3406/ahrf.1978.3307|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210523/https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307}}</ref>: биринчи тамал проектни [[Лафайет, Жильбер|Жильбер де Ла Файет]] джазады<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l'Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l'Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)|автор=Philippe Buchez & Pierre-Célestin Roux-Lavergne|заглавие=Histoire parlementaire de la Révolution Française|год=1834|место=Paris|издательство=Paulin|страницы=93–95|издание=|archive-date=2022-04-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409014305/https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l%27Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l%27Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)}}</ref><ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2|автор=François-Alphonse Aulard|заглавие=Histoire politique de la Révolution française| год=1901| страницы=29–48 |издание=| archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614125248/https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2}}</ref>, артдан текст бла [[Тарже, Ги-Жан-Батист|Ги-Жан-Батист Тарже]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme en société par M. Target, en annexe de la séance du 27 juillet 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=288–289| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210514/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5}}</ref>, [[Мунье, Жан Жозеф|Мунье]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme et du citoyen par M. Mounier, en annexe de la séance du 27 juillet 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8 |выпуск=1| страницы=289–290| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210517/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3}}</ref>, [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабо]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15|автор=Honoré-Gabriel Riquetti Mirabeau|заглавие=Lecture du projet de déclaration des droits de l'homme par M. le comte de Mirabeau, lors de la séance du 17 aout 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=438–439|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210534/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15}}</ref>, [[Сийес, Эммануэль-Жозеф|Сийес]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2|автор=Emmanuel-Joseph Sieyès|заглавие=Mémoire sur la déclaration des droits de l'homme en société présentée lors de la séance du 12 aout 1789 par M. Sieyes|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=422–424|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210513/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2}}</ref> эм Гуж-Карту ишлейдиле<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2|автор=Arnaud Gouges-Cartou|заглавие=Projet de déclaration de droits présenté par M. Gouges-Cartou lors de la séance du 12 aout 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=427–431| archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210515/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2}}</ref>.
Болууланы барыуунда магъаналы моменти 1789 джылны 14 июлунда [[Париж]], революцияны башланыуу болгъан аякъланыу болады. Ол миллет джыйылыуну позицияларын кючлендиреди, ол джыйылыу кесине Къураучу атны алады — {{lang-fr|Constituante}}, эм уллу буржуазиягъа властны береди<ref>
{{книга
|автор = Федотов К. Г.
|заглавие = История государства и права зарубежных стран
|место = Л.
|год = 1977
}}
</ref>.
1789 джылны 4 августунда Къураучу джыйылыу Конституциягъа дери Декларация боллугъуна бегим алады.
12 августда Къураучу джыйылыу декларацияны тюрлю-тюрлю проектлерин сюзюб бирге джыяргъа джоралаб, беш депутатдан комитет къурайды, ала 17 августха ортакъ декларацияны теджерге керек болгъандыла<ref name="автоссылка1" />. Аны ызындан келген кюнде, 13 августда джыйлыу комитетге киргенлени бегитеди: [[Демёнье, Жан-Николя|Демёньени]], [[Ла Люзерн, Сезар-Гийом де|Ла Люзернни]], [[Тронше, Франсуа Дени|Троншени]], [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабону]] эм [[Редон, Клод|Редонну]]. Комитет берилген джумушну тындырады: 17 августда ол аллында преамбуласы бла онджети статьядан къуралгъан ''адамны джамагъатда хакълараны декларациясыны проектин'' теджейди.
19 августда Къураучу джыйылыу Декларацияны текстни статья-статья сюзюллюгюне оноу этеди, тамалгъа уа [[Сисе, Жером Шампьон де|Жером Шампьон де Сисени]] башчылыгъында ({{iw|Сисе, Жером Шампьон де|фр.|fr|Jérôme Champion de Cicé}}) алтынчы бюро (Къураучу джыйылыуну бёлеги) теджеген джыйырма тёрт статьядан къуралгъан проект алынады. Сюзюлген заманда бу проектге терен тюрлениуле этилгенди. [[Грегуар, Анри|Анри Грегуар]] ''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясына'' гражданланы борчлары да къошулурн теджегенди.
Текстни баямланыуу, сюзюлюую, статья башына бегитиую 1789 джылны 20 августундан 26 августуна дери баргъанды. 1789 джылны 20 августунда Къураучу джыйылыу преамбула бла биринчи юч статьясын алгъанды<ref name="автоссылка2">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3| автор=Jean-Joseph Mounier| заглавие=Adoption des 3 premiers articles de la déclaration des droits de l'homme, lors de la séance du 20 aout 1789 | год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=463–463| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210532/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3}}</ref><ref name="автоссылка2" />, 21-де — 4-6 статьяла; 22-де — 7-9 статьяла; 23-де 10 статья; 24-де 11-13 статьяла; 26-да — арт тёрт статьясы.
Сюзюую 1789 джылны 26 августунда мюлк хакъны юсюнден 17 статьяны алыннганындан сора, Конституцияны кесини статьяларыны сюзюую ючюн тохтатылады<ref>{{Книга |ссылка=http://dx.doi.org/10.3917/lsrel.duver.1981.01| автор=Maurice Duverger| заглавие=Les partis politiques| год=1981| издательство=Le Seuil| isbn=978-2-02-006002-8}}</ref>.
== Принятие ==
{{нет источников в разделе|дата=2011-11-16}}
Декларация прав человека и гражданина была утверждена 26 августа 1789 г. В ней отразились идеи [[Естественное право|естественного права]], которые пропагандировались философами-просветителями и стали идеологической основой для борьбы со Старым порядком. В декларации сформулирован ряд демократических и гуманистических принципов.
Провозглашение свободы и равенства (речь шла тогда только о политическом равенстве и [[Равенство перед законом|равенстве перед законом]]) естественными и неотчуждаемыми правами человека (ст.1), а также идеи народного, национального суверенитета (ст.3) было направлено против деспотизма и сословного строя.
== Примечания ==
{{примечания}}
== Ссылки ==
{{Родственные проекты
|Викитека = Декларация прав человека и гражданина
}}
* {{книга
|автор = Боск Я.
|часть = Арсенал для подстрекателей (Декларация прав человека как программа практических действий)
|ссылка часть = http://annuaire-fr.narod.ru/bibliotheque/Bosc-declaration.html
|заглавие = Исторические этюды о Французской революции. Памяти В. М. Далина (К 95-летию со дня рождения)
|ответственный = Пер. с фр. А. В. Чудинова
|место = М.
|издательство = ИВИ РАН
|год = 1998
}}
{{Внешние ссылки}}
{{Французская революция}}
[[Категория:События 26 августа]]
[[Категория:Появились в 1789 году]]
[[Категория:Декларации]]
[[Категория:История права Франции]]
[[Категория:Документы XVIII века]]
[[Категория:Учредительное собрание 1789 года]]
[[Категория:Права человека]]
[[Категория:Конституционное право]]
[[Категория:Объекты реестра «Память мира»]]
[[Категория:Август 1789 года]]
[[Категория:Документы Франции]]
3die4xmmdoklop9d1oax3d6z1uifnvf
126429
126428
2026-09-07T19:03:06Z
Къарачайлы
96
/* Принятие */
126429
wikitext
text/x-wiki
{{Норматив акт|аты=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы|оригинал аты=Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen|сурат=[[File:Déclaration des droits de l'Homme, et articles de Constitution présentés au roi, avec sa réponse du 5 octobre soir.jpg|300px]]|Тюб ангылатыу=Документни ал бети|тюрлюсю=[[декларация]]|кърал={{Байракъландырыу|Франция Короллукъ}}|алыу=[[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]], {{Date|26|08|1789|1}}|Викитека=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы}}
'''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы''' ({{lang-fr|Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen}}) — [[Уллу француз революция]]ны [[адамны энчи хакълары]] белгилеген, бек магъаналы документиди.
[[Декларация]]ны [[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]] ({{lang-fr|Assemblée nationale constituante}}) [[1789 джыл]]ны [[26 август]]унда алгъанды. [[Адамны эркинликлери|Адамны]] эм [[гражданинни хакълары]]ны декларациясыны идеясыны тамалында хар кимге да тууугъанындан берилген [[Законну аллында тенглик|тенгликни]] эм [[эркинлик]]ни концепциясы салыннганды. Адамны эм гражданинни тамал хакълары болуб [[кимликни эркинлиги]], [[сёз эркинлик]], [[ийнаныу эркинлик]], [[унукъдуруугъа къаршчыланыу эркинлик]].
Декларация бюгюннге дери да француз [[конституцион хакъ]]ны тамалында турады. Ол [[1958 джыл]]ны [[4 октябрь|4 октябрында]] алыннган француз конституциясында бегитилгенди. [[1971 джыл]]ны [[16 июль|16 июлунда]] [[Францияны конституцион кенгеши]] Декларацияны юристлик амалсыз документ этиб таныгъанды, аны бузуу конституциялыкъгъа къаршчы барыугъа тенг этилгенди.
[[2003 джыл]]да [[ЮНЕСКО]] декларацияны «[[Дунияны эси]]» проекти реестрине къошханды<ref name=rights_of_man>{{cite web|title=Original Declaration of the Rights of Man and of the Citizen (1789-1791)|url=http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|publisher=UNESCO Memory of the World Programme|lang=en|access-date=2009-09-07|archive-date=2011-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20110906040341/http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|url-status=live}}</ref>.
== Тарихи ==
[[Файл:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|слева|мини|327x327пкс|Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы. [[Жан-Жак-Франсуа Ле Барбье|Ле Барбьени]] иши]]
Францияда [[революцион болум]] 1789 джылда къуралады. Феодал борчла эм налогла бла, 1788 джылда болгъан [[битимсизлик]] бла тоналгъан эллиле шахарлагъа кёбчюлюк санда кёчгендиле, анда да иш табалмай джарлыраны сафларын толтургъандыла.
Правительствону политикасына кёбчюлюк разы болмагъаны себебли, король 1789 джылны джазында, 15 джылны джыйылмагъан [[Генерал штатла (1789)|Генерал штатланы]] чакъырады. [[Ючюнчю къауум]]ну келечилерини саны акъсюек къауум бла дин къуллукъчу къауумну келечилерини санларыны къошсанг, аннга тенг болгъанды. Ючюнчю къауумну депутатларыны ичинде башчылыкъ орунну [[буржуазия]] алады, ол башха къауумла бирге оноуланы эмда чёб атыуну бирге барырын даулагъанды. Штатланы бу бичим иш низамы болса, акъсюеклени да, дин къуллукъчуланы ичинде да ючюнчю къауумну къарамларына къошулгъанла болгъанлары себебли, буржуазиягъа хорлам баджарылгъанды. Алай а онгчулукълары болгъан къауумланы келечилери бу теджеуню унамагъандыла. Джууабха буржуазия 17 июнда ючюнчю къауумну депутатларын «Миллет джыйылыу» баямлагъанды, эм нюзюрлерини бирин да Конституция джазыу боллугъун бегитгенди.
9 июлда Миллет джыйылыуну Дофине бёлгеден депутаты [[Жан-Жозеф Муниер]], Конституциягъа дери, Декларация алыныргъа кереклисин теджегенди<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)|автор=Étienne Moutet Auguste Amic|заглавие=Orateurs Politiques|год=1841|место=Paris|издательство=Mairet|страницы=80–85|издание=|archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614105600/https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)}}</ref>. Кёб депутат декларацияны проектлерин джазыб башлайдыла<ref name="автоссылка1">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307|автор=Guy Putfin|заглавие=La Déclaration des droits de l'homme et du citoyen. Recensement et variantes des textes (août 1789 - septembre 1791)| год=1978| язык=fr| издание=Annales historiques de la Révolution française| том=232| выпуск=1| страницы=180–200| issn=0003-4436| doi=10.3406/ahrf.1978.3307|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210523/https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307}}</ref>: биринчи тамал проектни [[Лафайет, Жильбер|Жильбер де Ла Файет]] джазады<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l'Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l'Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)|автор=Philippe Buchez & Pierre-Célestin Roux-Lavergne|заглавие=Histoire parlementaire de la Révolution Française|год=1834|место=Paris|издательство=Paulin|страницы=93–95|издание=|archive-date=2022-04-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409014305/https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l%27Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l%27Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)}}</ref><ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2|автор=François-Alphonse Aulard|заглавие=Histoire politique de la Révolution française| год=1901| страницы=29–48 |издание=| archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614125248/https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2}}</ref>, артдан текст бла [[Тарже, Ги-Жан-Батист|Ги-Жан-Батист Тарже]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme en société par M. Target, en annexe de la séance du 27 juillet 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=288–289| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210514/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5}}</ref>, [[Мунье, Жан Жозеф|Мунье]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme et du citoyen par M. Mounier, en annexe de la séance du 27 juillet 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8 |выпуск=1| страницы=289–290| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210517/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3}}</ref>, [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабо]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15|автор=Honoré-Gabriel Riquetti Mirabeau|заглавие=Lecture du projet de déclaration des droits de l'homme par M. le comte de Mirabeau, lors de la séance du 17 aout 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=438–439|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210534/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15}}</ref>, [[Сийес, Эммануэль-Жозеф|Сийес]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2|автор=Emmanuel-Joseph Sieyès|заглавие=Mémoire sur la déclaration des droits de l'homme en société présentée lors de la séance du 12 aout 1789 par M. Sieyes|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=422–424|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210513/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2}}</ref> эм Гуж-Карту ишлейдиле<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2|автор=Arnaud Gouges-Cartou|заглавие=Projet de déclaration de droits présenté par M. Gouges-Cartou lors de la séance du 12 aout 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=427–431| archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210515/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2}}</ref>.
Болууланы барыуунда магъаналы моменти 1789 джылны 14 июлунда [[Париж]], революцияны башланыуу болгъан аякъланыу болады. Ол миллет джыйылыуну позицияларын кючлендиреди, ол джыйылыу кесине Къураучу атны алады — {{lang-fr|Constituante}}, эм уллу буржуазиягъа властны береди<ref>
{{книга
|автор = Федотов К. Г.
|заглавие = История государства и права зарубежных стран
|место = Л.
|год = 1977
}}
</ref>.
1789 джылны 4 августунда Къураучу джыйылыу Конституциягъа дери Декларация боллугъуна бегим алады.
12 августда Къураучу джыйылыу декларацияны тюрлю-тюрлю проектлерин сюзюб бирге джыяргъа джоралаб, беш депутатдан комитет къурайды, ала 17 августха ортакъ декларацияны теджерге керек болгъандыла<ref name="автоссылка1" />. Аны ызындан келген кюнде, 13 августда джыйлыу комитетге киргенлени бегитеди: [[Демёнье, Жан-Николя|Демёньени]], [[Ла Люзерн, Сезар-Гийом де|Ла Люзернни]], [[Тронше, Франсуа Дени|Троншени]], [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабону]] эм [[Редон, Клод|Редонну]]. Комитет берилген джумушну тындырады: 17 августда ол аллында преамбуласы бла онджети статьядан къуралгъан ''адамны джамагъатда хакълараны декларациясыны проектин'' теджейди.
19 августда Къураучу джыйылыу Декларацияны текстни статья-статья сюзюллюгюне оноу этеди, тамалгъа уа [[Сисе, Жером Шампьон де|Жером Шампьон де Сисени]] башчылыгъында ({{iw|Сисе, Жером Шампьон де|фр.|fr|Jérôme Champion de Cicé}}) алтынчы бюро (Къураучу джыйылыуну бёлеги) теджеген джыйырма тёрт статьядан къуралгъан проект алынады. Сюзюлген заманда бу проектге терен тюрлениуле этилгенди. [[Грегуар, Анри|Анри Грегуар]] ''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясына'' гражданланы борчлары да къошулурн теджегенди.
Текстни баямланыуу, сюзюлюую, статья башына бегитиую 1789 джылны 20 августундан 26 августуна дери баргъанды. 1789 джылны 20 августунда Къураучу джыйылыу преамбула бла биринчи юч статьясын алгъанды<ref name="автоссылка2">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3| автор=Jean-Joseph Mounier| заглавие=Adoption des 3 premiers articles de la déclaration des droits de l'homme, lors de la séance du 20 aout 1789 | год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=463–463| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210532/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3}}</ref><ref name="автоссылка2" />, 21-де — 4-6 статьяла; 22-де — 7-9 статьяла; 23-де 10 статья; 24-де 11-13 статьяла; 26-да — арт тёрт статьясы.
Сюзюую 1789 джылны 26 августунда мюлк хакъны юсюнден 17 статьяны алыннганындан сора, Конституцияны кесини статьяларыны сюзюую ючюн тохтатылады<ref>{{Книга |ссылка=http://dx.doi.org/10.3917/lsrel.duver.1981.01| автор=Maurice Duverger| заглавие=Les partis politiques| год=1981| издательство=Le Seuil| isbn=978-2-02-006002-8}}</ref>.
== Алыныуу ==
Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы 1789 джылны 26 августунда бегитилгенди. Анда джарыкълау философланы пропаганда этген [[табигъат хакъ]] тамал алгъанды эмда ол Эски низам бла кюрешге идеологиялыкъ тамал салгъанды. Декларацияда талай демократ эмда гуманист принципле белгиленнгендиле.
Эркинликни эм тенгликни баямлау Провозглашение свободы и равенства (речь шла тогда только о политическом равенстве и [[Равенство перед законом|равенстве перед законом]]) естественными и неотчуждаемыми правами человека (ст.1), а также идеи народного, национального суверенитета (ст.3) было направлено против деспотизма и сословного строя.
== Примечания ==
{{примечания}}
== Ссылки ==
{{Родственные проекты
|Викитека = Декларация прав человека и гражданина
}}
* {{книга
|автор = Боск Я.
|часть = Арсенал для подстрекателей (Декларация прав человека как программа практических действий)
|ссылка часть = http://annuaire-fr.narod.ru/bibliotheque/Bosc-declaration.html
|заглавие = Исторические этюды о Французской революции. Памяти В. М. Далина (К 95-летию со дня рождения)
|ответственный = Пер. с фр. А. В. Чудинова
|место = М.
|издательство = ИВИ РАН
|год = 1998
}}
{{Внешние ссылки}}
{{Французская революция}}
[[Категория:События 26 августа]]
[[Категория:Появились в 1789 году]]
[[Категория:Декларации]]
[[Категория:История права Франции]]
[[Категория:Документы XVIII века]]
[[Категория:Учредительное собрание 1789 года]]
[[Категория:Права человека]]
[[Категория:Конституционное право]]
[[Категория:Объекты реестра «Память мира»]]
[[Категория:Август 1789 года]]
[[Категория:Документы Франции]]
ah8ayi0fl0dpgpbvysgzykrfuxf66f1
126430
126429
2026-09-07T19:06:32Z
Къарачайлы
96
/* Алыныуу */
126430
wikitext
text/x-wiki
{{Норматив акт|аты=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы|оригинал аты=Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen|сурат=[[File:Déclaration des droits de l'Homme, et articles de Constitution présentés au roi, avec sa réponse du 5 octobre soir.jpg|300px]]|Тюб ангылатыу=Документни ал бети|тюрлюсю=[[декларация]]|кърал={{Байракъландырыу|Франция Короллукъ}}|алыу=[[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]], {{Date|26|08|1789|1}}|Викитека=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы}}
'''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы''' ({{lang-fr|Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen}}) — [[Уллу француз революция]]ны [[адамны энчи хакълары]] белгилеген, бек магъаналы документиди.
[[Декларация]]ны [[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]] ({{lang-fr|Assemblée nationale constituante}}) [[1789 джыл]]ны [[26 август]]унда алгъанды. [[Адамны эркинликлери|Адамны]] эм [[гражданинни хакълары]]ны декларациясыны идеясыны тамалында хар кимге да тууугъанындан берилген [[Законну аллында тенглик|тенгликни]] эм [[эркинлик]]ни концепциясы салыннганды. Адамны эм гражданинни тамал хакълары болуб [[кимликни эркинлиги]], [[сёз эркинлик]], [[ийнаныу эркинлик]], [[унукъдуруугъа къаршчыланыу эркинлик]].
Декларация бюгюннге дери да француз [[конституцион хакъ]]ны тамалында турады. Ол [[1958 джыл]]ны [[4 октябрь|4 октябрында]] алыннган француз конституциясында бегитилгенди. [[1971 джыл]]ны [[16 июль|16 июлунда]] [[Францияны конституцион кенгеши]] Декларацияны юристлик амалсыз документ этиб таныгъанды, аны бузуу конституциялыкъгъа къаршчы барыугъа тенг этилгенди.
[[2003 джыл]]да [[ЮНЕСКО]] декларацияны «[[Дунияны эси]]» проекти реестрине къошханды<ref name=rights_of_man>{{cite web|title=Original Declaration of the Rights of Man and of the Citizen (1789-1791)|url=http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|publisher=UNESCO Memory of the World Programme|lang=en|access-date=2009-09-07|archive-date=2011-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20110906040341/http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|url-status=live}}</ref>.
== Тарихи ==
[[Файл:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|слева|мини|327x327пкс|Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы. [[Жан-Жак-Франсуа Ле Барбье|Ле Барбьени]] иши]]
Францияда [[революцион болум]] 1789 джылда къуралады. Феодал борчла эм налогла бла, 1788 джылда болгъан [[битимсизлик]] бла тоналгъан эллиле шахарлагъа кёбчюлюк санда кёчгендиле, анда да иш табалмай джарлыраны сафларын толтургъандыла.
Правительствону политикасына кёбчюлюк разы болмагъаны себебли, король 1789 джылны джазында, 15 джылны джыйылмагъан [[Генерал штатла (1789)|Генерал штатланы]] чакъырады. [[Ючюнчю къауум]]ну келечилерини саны акъсюек къауум бла дин къуллукъчу къауумну келечилерини санларыны къошсанг, аннга тенг болгъанды. Ючюнчю къауумну депутатларыны ичинде башчылыкъ орунну [[буржуазия]] алады, ол башха къауумла бирге оноуланы эмда чёб атыуну бирге барырын даулагъанды. Штатланы бу бичим иш низамы болса, акъсюеклени да, дин къуллукъчуланы ичинде да ючюнчю къауумну къарамларына къошулгъанла болгъанлары себебли, буржуазиягъа хорлам баджарылгъанды. Алай а онгчулукълары болгъан къауумланы келечилери бу теджеуню унамагъандыла. Джууабха буржуазия 17 июнда ючюнчю къауумну депутатларын «Миллет джыйылыу» баямлагъанды, эм нюзюрлерини бирин да Конституция джазыу боллугъун бегитгенди.
9 июлда Миллет джыйылыуну Дофине бёлгеден депутаты [[Жан-Жозеф Муниер]], Конституциягъа дери, Декларация алыныргъа кереклисин теджегенди<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)|автор=Étienne Moutet Auguste Amic|заглавие=Orateurs Politiques|год=1841|место=Paris|издательство=Mairet|страницы=80–85|издание=|archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614105600/https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)}}</ref>. Кёб депутат декларацияны проектлерин джазыб башлайдыла<ref name="автоссылка1">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307|автор=Guy Putfin|заглавие=La Déclaration des droits de l'homme et du citoyen. Recensement et variantes des textes (août 1789 - septembre 1791)| год=1978| язык=fr| издание=Annales historiques de la Révolution française| том=232| выпуск=1| страницы=180–200| issn=0003-4436| doi=10.3406/ahrf.1978.3307|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210523/https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307}}</ref>: биринчи тамал проектни [[Лафайет, Жильбер|Жильбер де Ла Файет]] джазады<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l'Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l'Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)|автор=Philippe Buchez & Pierre-Célestin Roux-Lavergne|заглавие=Histoire parlementaire de la Révolution Française|год=1834|место=Paris|издательство=Paulin|страницы=93–95|издание=|archive-date=2022-04-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409014305/https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l%27Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l%27Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)}}</ref><ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2|автор=François-Alphonse Aulard|заглавие=Histoire politique de la Révolution française| год=1901| страницы=29–48 |издание=| archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614125248/https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2}}</ref>, артдан текст бла [[Тарже, Ги-Жан-Батист|Ги-Жан-Батист Тарже]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme en société par M. Target, en annexe de la séance du 27 juillet 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=288–289| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210514/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5}}</ref>, [[Мунье, Жан Жозеф|Мунье]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme et du citoyen par M. Mounier, en annexe de la séance du 27 juillet 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8 |выпуск=1| страницы=289–290| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210517/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3}}</ref>, [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабо]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15|автор=Honoré-Gabriel Riquetti Mirabeau|заглавие=Lecture du projet de déclaration des droits de l'homme par M. le comte de Mirabeau, lors de la séance du 17 aout 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=438–439|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210534/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15}}</ref>, [[Сийес, Эммануэль-Жозеф|Сийес]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2|автор=Emmanuel-Joseph Sieyès|заглавие=Mémoire sur la déclaration des droits de l'homme en société présentée lors de la séance du 12 aout 1789 par M. Sieyes|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=422–424|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210513/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2}}</ref> эм Гуж-Карту ишлейдиле<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2|автор=Arnaud Gouges-Cartou|заглавие=Projet de déclaration de droits présenté par M. Gouges-Cartou lors de la séance du 12 aout 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=427–431| archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210515/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2}}</ref>.
Болууланы барыуунда магъаналы моменти 1789 джылны 14 июлунда [[Париж]], революцияны башланыуу болгъан аякъланыу болады. Ол миллет джыйылыуну позицияларын кючлендиреди, ол джыйылыу кесине Къураучу атны алады — {{lang-fr|Constituante}}, эм уллу буржуазиягъа властны береди<ref>
{{книга
|автор = Федотов К. Г.
|заглавие = История государства и права зарубежных стран
|место = Л.
|год = 1977
}}
</ref>.
1789 джылны 4 августунда Къураучу джыйылыу Конституциягъа дери Декларация боллугъуна бегим алады.
12 августда Къураучу джыйылыу декларацияны тюрлю-тюрлю проектлерин сюзюб бирге джыяргъа джоралаб, беш депутатдан комитет къурайды, ала 17 августха ортакъ декларацияны теджерге керек болгъандыла<ref name="автоссылка1" />. Аны ызындан келген кюнде, 13 августда джыйлыу комитетге киргенлени бегитеди: [[Демёнье, Жан-Николя|Демёньени]], [[Ла Люзерн, Сезар-Гийом де|Ла Люзернни]], [[Тронше, Франсуа Дени|Троншени]], [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабону]] эм [[Редон, Клод|Редонну]]. Комитет берилген джумушну тындырады: 17 августда ол аллында преамбуласы бла онджети статьядан къуралгъан ''адамны джамагъатда хакълараны декларациясыны проектин'' теджейди.
19 августда Къураучу джыйылыу Декларацияны текстни статья-статья сюзюллюгюне оноу этеди, тамалгъа уа [[Сисе, Жером Шампьон де|Жером Шампьон де Сисени]] башчылыгъында ({{iw|Сисе, Жером Шампьон де|фр.|fr|Jérôme Champion de Cicé}}) алтынчы бюро (Къураучу джыйылыуну бёлеги) теджеген джыйырма тёрт статьядан къуралгъан проект алынады. Сюзюлген заманда бу проектге терен тюрлениуле этилгенди. [[Грегуар, Анри|Анри Грегуар]] ''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясына'' гражданланы борчлары да къошулурн теджегенди.
Текстни баямланыуу, сюзюлюую, статья башына бегитиую 1789 джылны 20 августундан 26 августуна дери баргъанды. 1789 джылны 20 августунда Къураучу джыйылыу преамбула бла биринчи юч статьясын алгъанды<ref name="автоссылка2">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3| автор=Jean-Joseph Mounier| заглавие=Adoption des 3 premiers articles de la déclaration des droits de l'homme, lors de la séance du 20 aout 1789 | год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=463–463| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210532/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3}}</ref><ref name="автоссылка2" />, 21-де — 4-6 статьяла; 22-де — 7-9 статьяла; 23-де 10 статья; 24-де 11-13 статьяла; 26-да — арт тёрт статьясы.
Сюзюую 1789 джылны 26 августунда мюлк хакъны юсюнден 17 статьяны алыннганындан сора, Конституцияны кесини статьяларыны сюзюую ючюн тохтатылады<ref>{{Книга |ссылка=http://dx.doi.org/10.3917/lsrel.duver.1981.01| автор=Maurice Duverger| заглавие=Les partis politiques| год=1981| издательство=Le Seuil| isbn=978-2-02-006002-8}}</ref>.
== Алыныуу ==
Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы 1789 джылны 26 августунда бегитилгенди. Анда джарыкълау философланы пропаганда этген [[табигъат хакъ]] тамал алгъанды эмда ол Эски низам бла кюрешге идеологиялыкъ тамал салгъанды. Декларацияда талай демократ эмда гуманист принципле белгиленнгендиле.
Эркинликни эм тенгликни (ол заманда законну аллында политикалыкъ тенгликни юсюнден айтылгъанды), адамны табигъат эмда сыйырылмазлыкъ хакъларын (ст.1), халкъ, миллет суверенитетни (ст.3) баямлау деспотизмге эмда къауумчулукъ къурулушха къаршчы джораланнганды.
== Примечания ==
{{примечания}}
== Ссылки ==
{{Родственные проекты
|Викитека = Декларация прав человека и гражданина
}}
* {{книга
|автор = Боск Я.
|часть = Арсенал для подстрекателей (Декларация прав человека как программа практических действий)
|ссылка часть = http://annuaire-fr.narod.ru/bibliotheque/Bosc-declaration.html
|заглавие = Исторические этюды о Французской революции. Памяти В. М. Далина (К 95-летию со дня рождения)
|ответственный = Пер. с фр. А. В. Чудинова
|место = М.
|издательство = ИВИ РАН
|год = 1998
}}
{{Внешние ссылки}}
{{Французская революция}}
[[Категория:События 26 августа]]
[[Категория:Появились в 1789 году]]
[[Категория:Декларации]]
[[Категория:История права Франции]]
[[Категория:Документы XVIII века]]
[[Категория:Учредительное собрание 1789 года]]
[[Категория:Права человека]]
[[Категория:Конституционное право]]
[[Категория:Объекты реестра «Память мира»]]
[[Категория:Август 1789 года]]
[[Категория:Документы Франции]]
1u8enrgnxeqjlm6pg6bli4jkp98at5u
126431
126430
2026-09-07T19:06:51Z
Къарачайлы
96
/* Примечания */
126431
wikitext
text/x-wiki
{{Норматив акт|аты=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы|оригинал аты=Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen|сурат=[[File:Déclaration des droits de l'Homme, et articles de Constitution présentés au roi, avec sa réponse du 5 octobre soir.jpg|300px]]|Тюб ангылатыу=Документни ал бети|тюрлюсю=[[декларация]]|кърал={{Байракъландырыу|Франция Короллукъ}}|алыу=[[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]], {{Date|26|08|1789|1}}|Викитека=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы}}
'''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы''' ({{lang-fr|Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen}}) — [[Уллу француз революция]]ны [[адамны энчи хакълары]] белгилеген, бек магъаналы документиди.
[[Декларация]]ны [[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]] ({{lang-fr|Assemblée nationale constituante}}) [[1789 джыл]]ны [[26 август]]унда алгъанды. [[Адамны эркинликлери|Адамны]] эм [[гражданинни хакълары]]ны декларациясыны идеясыны тамалында хар кимге да тууугъанындан берилген [[Законну аллында тенглик|тенгликни]] эм [[эркинлик]]ни концепциясы салыннганды. Адамны эм гражданинни тамал хакълары болуб [[кимликни эркинлиги]], [[сёз эркинлик]], [[ийнаныу эркинлик]], [[унукъдуруугъа къаршчыланыу эркинлик]].
Декларация бюгюннге дери да француз [[конституцион хакъ]]ны тамалында турады. Ол [[1958 джыл]]ны [[4 октябрь|4 октябрында]] алыннган француз конституциясында бегитилгенди. [[1971 джыл]]ны [[16 июль|16 июлунда]] [[Францияны конституцион кенгеши]] Декларацияны юристлик амалсыз документ этиб таныгъанды, аны бузуу конституциялыкъгъа къаршчы барыугъа тенг этилгенди.
[[2003 джыл]]да [[ЮНЕСКО]] декларацияны «[[Дунияны эси]]» проекти реестрине къошханды<ref name=rights_of_man>{{cite web|title=Original Declaration of the Rights of Man and of the Citizen (1789-1791)|url=http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|publisher=UNESCO Memory of the World Programme|lang=en|access-date=2009-09-07|archive-date=2011-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20110906040341/http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|url-status=live}}</ref>.
== Тарихи ==
[[Файл:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|слева|мини|327x327пкс|Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы. [[Жан-Жак-Франсуа Ле Барбье|Ле Барбьени]] иши]]
Францияда [[революцион болум]] 1789 джылда къуралады. Феодал борчла эм налогла бла, 1788 джылда болгъан [[битимсизлик]] бла тоналгъан эллиле шахарлагъа кёбчюлюк санда кёчгендиле, анда да иш табалмай джарлыраны сафларын толтургъандыла.
Правительствону политикасына кёбчюлюк разы болмагъаны себебли, король 1789 джылны джазында, 15 джылны джыйылмагъан [[Генерал штатла (1789)|Генерал штатланы]] чакъырады. [[Ючюнчю къауум]]ну келечилерини саны акъсюек къауум бла дин къуллукъчу къауумну келечилерини санларыны къошсанг, аннга тенг болгъанды. Ючюнчю къауумну депутатларыны ичинде башчылыкъ орунну [[буржуазия]] алады, ол башха къауумла бирге оноуланы эмда чёб атыуну бирге барырын даулагъанды. Штатланы бу бичим иш низамы болса, акъсюеклени да, дин къуллукъчуланы ичинде да ючюнчю къауумну къарамларына къошулгъанла болгъанлары себебли, буржуазиягъа хорлам баджарылгъанды. Алай а онгчулукълары болгъан къауумланы келечилери бу теджеуню унамагъандыла. Джууабха буржуазия 17 июнда ючюнчю къауумну депутатларын «Миллет джыйылыу» баямлагъанды, эм нюзюрлерини бирин да Конституция джазыу боллугъун бегитгенди.
9 июлда Миллет джыйылыуну Дофине бёлгеден депутаты [[Жан-Жозеф Муниер]], Конституциягъа дери, Декларация алыныргъа кереклисин теджегенди<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)|автор=Étienne Moutet Auguste Amic|заглавие=Orateurs Politiques|год=1841|место=Paris|издательство=Mairet|страницы=80–85|издание=|archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614105600/https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)}}</ref>. Кёб депутат декларацияны проектлерин джазыб башлайдыла<ref name="автоссылка1">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307|автор=Guy Putfin|заглавие=La Déclaration des droits de l'homme et du citoyen. Recensement et variantes des textes (août 1789 - septembre 1791)| год=1978| язык=fr| издание=Annales historiques de la Révolution française| том=232| выпуск=1| страницы=180–200| issn=0003-4436| doi=10.3406/ahrf.1978.3307|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210523/https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307}}</ref>: биринчи тамал проектни [[Лафайет, Жильбер|Жильбер де Ла Файет]] джазады<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l'Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l'Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)|автор=Philippe Buchez & Pierre-Célestin Roux-Lavergne|заглавие=Histoire parlementaire de la Révolution Française|год=1834|место=Paris|издательство=Paulin|страницы=93–95|издание=|archive-date=2022-04-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409014305/https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l%27Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l%27Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)}}</ref><ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2|автор=François-Alphonse Aulard|заглавие=Histoire politique de la Révolution française| год=1901| страницы=29–48 |издание=| archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614125248/https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2}}</ref>, артдан текст бла [[Тарже, Ги-Жан-Батист|Ги-Жан-Батист Тарже]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme en société par M. Target, en annexe de la séance du 27 juillet 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=288–289| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210514/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5}}</ref>, [[Мунье, Жан Жозеф|Мунье]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme et du citoyen par M. Mounier, en annexe de la séance du 27 juillet 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8 |выпуск=1| страницы=289–290| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210517/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3}}</ref>, [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабо]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15|автор=Honoré-Gabriel Riquetti Mirabeau|заглавие=Lecture du projet de déclaration des droits de l'homme par M. le comte de Mirabeau, lors de la séance du 17 aout 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=438–439|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210534/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15}}</ref>, [[Сийес, Эммануэль-Жозеф|Сийес]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2|автор=Emmanuel-Joseph Sieyès|заглавие=Mémoire sur la déclaration des droits de l'homme en société présentée lors de la séance du 12 aout 1789 par M. Sieyes|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=422–424|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210513/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2}}</ref> эм Гуж-Карту ишлейдиле<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2|автор=Arnaud Gouges-Cartou|заглавие=Projet de déclaration de droits présenté par M. Gouges-Cartou lors de la séance du 12 aout 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=427–431| archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210515/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2}}</ref>.
Болууланы барыуунда магъаналы моменти 1789 джылны 14 июлунда [[Париж]], революцияны башланыуу болгъан аякъланыу болады. Ол миллет джыйылыуну позицияларын кючлендиреди, ол джыйылыу кесине Къураучу атны алады — {{lang-fr|Constituante}}, эм уллу буржуазиягъа властны береди<ref>
{{книга
|автор = Федотов К. Г.
|заглавие = История государства и права зарубежных стран
|место = Л.
|год = 1977
}}
</ref>.
1789 джылны 4 августунда Къураучу джыйылыу Конституциягъа дери Декларация боллугъуна бегим алады.
12 августда Къураучу джыйылыу декларацияны тюрлю-тюрлю проектлерин сюзюб бирге джыяргъа джоралаб, беш депутатдан комитет къурайды, ала 17 августха ортакъ декларацияны теджерге керек болгъандыла<ref name="автоссылка1" />. Аны ызындан келген кюнде, 13 августда джыйлыу комитетге киргенлени бегитеди: [[Демёнье, Жан-Николя|Демёньени]], [[Ла Люзерн, Сезар-Гийом де|Ла Люзернни]], [[Тронше, Франсуа Дени|Троншени]], [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабону]] эм [[Редон, Клод|Редонну]]. Комитет берилген джумушну тындырады: 17 августда ол аллында преамбуласы бла онджети статьядан къуралгъан ''адамны джамагъатда хакълараны декларациясыны проектин'' теджейди.
19 августда Къураучу джыйылыу Декларацияны текстни статья-статья сюзюллюгюне оноу этеди, тамалгъа уа [[Сисе, Жером Шампьон де|Жером Шампьон де Сисени]] башчылыгъында ({{iw|Сисе, Жером Шампьон де|фр.|fr|Jérôme Champion de Cicé}}) алтынчы бюро (Къураучу джыйылыуну бёлеги) теджеген джыйырма тёрт статьядан къуралгъан проект алынады. Сюзюлген заманда бу проектге терен тюрлениуле этилгенди. [[Грегуар, Анри|Анри Грегуар]] ''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясына'' гражданланы борчлары да къошулурн теджегенди.
Текстни баямланыуу, сюзюлюую, статья башына бегитиую 1789 джылны 20 августундан 26 августуна дери баргъанды. 1789 джылны 20 августунда Къураучу джыйылыу преамбула бла биринчи юч статьясын алгъанды<ref name="автоссылка2">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3| автор=Jean-Joseph Mounier| заглавие=Adoption des 3 premiers articles de la déclaration des droits de l'homme, lors de la séance du 20 aout 1789 | год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=463–463| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210532/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3}}</ref><ref name="автоссылка2" />, 21-де — 4-6 статьяла; 22-де — 7-9 статьяла; 23-де 10 статья; 24-де 11-13 статьяла; 26-да — арт тёрт статьясы.
Сюзюую 1789 джылны 26 августунда мюлк хакъны юсюнден 17 статьяны алыннганындан сора, Конституцияны кесини статьяларыны сюзюую ючюн тохтатылады<ref>{{Книга |ссылка=http://dx.doi.org/10.3917/lsrel.duver.1981.01| автор=Maurice Duverger| заглавие=Les partis politiques| год=1981| издательство=Le Seuil| isbn=978-2-02-006002-8}}</ref>.
== Алыныуу ==
Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы 1789 джылны 26 августунда бегитилгенди. Анда джарыкълау философланы пропаганда этген [[табигъат хакъ]] тамал алгъанды эмда ол Эски низам бла кюрешге идеологиялыкъ тамал салгъанды. Декларацияда талай демократ эмда гуманист принципле белгиленнгендиле.
Эркинликни эм тенгликни (ол заманда законну аллында политикалыкъ тенгликни юсюнден айтылгъанды), адамны табигъат эмда сыйырылмазлыкъ хакъларын (ст.1), халкъ, миллет суверенитетни (ст.3) баямлау деспотизмге эмда къауумчулукъ къурулушха къаршчы джораланнганды.
== Белгиле ==
{{белгиле}}
== Ссылки ==
{{Родственные проекты
|Викитека = Декларация прав человека и гражданина
}}
* {{книга
|автор = Боск Я.
|часть = Арсенал для подстрекателей (Декларация прав человека как программа практических действий)
|ссылка часть = http://annuaire-fr.narod.ru/bibliotheque/Bosc-declaration.html
|заглавие = Исторические этюды о Французской революции. Памяти В. М. Далина (К 95-летию со дня рождения)
|ответственный = Пер. с фр. А. В. Чудинова
|место = М.
|издательство = ИВИ РАН
|год = 1998
}}
{{Внешние ссылки}}
{{Французская революция}}
[[Категория:События 26 августа]]
[[Категория:Появились в 1789 году]]
[[Категория:Декларации]]
[[Категория:История права Франции]]
[[Категория:Документы XVIII века]]
[[Категория:Учредительное собрание 1789 года]]
[[Категория:Права человека]]
[[Категория:Конституционное право]]
[[Категория:Объекты реестра «Память мира»]]
[[Категория:Август 1789 года]]
[[Категория:Документы Франции]]
a39kegoocmsng7twlhn5vcqtcjqli9x
126432
126431
2026-09-07T19:08:41Z
Къарачайлы
96
/* Ссылки */
126432
wikitext
text/x-wiki
{{Норматив акт|аты=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы|оригинал аты=Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen|сурат=[[File:Déclaration des droits de l'Homme, et articles de Constitution présentés au roi, avec sa réponse du 5 octobre soir.jpg|300px]]|Тюб ангылатыу=Документни ал бети|тюрлюсю=[[декларация]]|кърал={{Байракъландырыу|Франция Короллукъ}}|алыу=[[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]], {{Date|26|08|1789|1}}|Викитека=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы}}
'''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы''' ({{lang-fr|Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen}}) — [[Уллу француз революция]]ны [[адамны энчи хакълары]] белгилеген, бек магъаналы документиди.
[[Декларация]]ны [[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]] ({{lang-fr|Assemblée nationale constituante}}) [[1789 джыл]]ны [[26 август]]унда алгъанды. [[Адамны эркинликлери|Адамны]] эм [[гражданинни хакълары]]ны декларациясыны идеясыны тамалында хар кимге да тууугъанындан берилген [[Законну аллында тенглик|тенгликни]] эм [[эркинлик]]ни концепциясы салыннганды. Адамны эм гражданинни тамал хакълары болуб [[кимликни эркинлиги]], [[сёз эркинлик]], [[ийнаныу эркинлик]], [[унукъдуруугъа къаршчыланыу эркинлик]].
Декларация бюгюннге дери да француз [[конституцион хакъ]]ны тамалында турады. Ол [[1958 джыл]]ны [[4 октябрь|4 октябрында]] алыннган француз конституциясында бегитилгенди. [[1971 джыл]]ны [[16 июль|16 июлунда]] [[Францияны конституцион кенгеши]] Декларацияны юристлик амалсыз документ этиб таныгъанды, аны бузуу конституциялыкъгъа къаршчы барыугъа тенг этилгенди.
[[2003 джыл]]да [[ЮНЕСКО]] декларацияны «[[Дунияны эси]]» проекти реестрине къошханды<ref name=rights_of_man>{{cite web|title=Original Declaration of the Rights of Man and of the Citizen (1789-1791)|url=http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|publisher=UNESCO Memory of the World Programme|lang=en|access-date=2009-09-07|archive-date=2011-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20110906040341/http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|url-status=live}}</ref>.
== Тарихи ==
[[Файл:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|слева|мини|327x327пкс|Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы. [[Жан-Жак-Франсуа Ле Барбье|Ле Барбьени]] иши]]
Францияда [[революцион болум]] 1789 джылда къуралады. Феодал борчла эм налогла бла, 1788 джылда болгъан [[битимсизлик]] бла тоналгъан эллиле шахарлагъа кёбчюлюк санда кёчгендиле, анда да иш табалмай джарлыраны сафларын толтургъандыла.
Правительствону политикасына кёбчюлюк разы болмагъаны себебли, король 1789 джылны джазында, 15 джылны джыйылмагъан [[Генерал штатла (1789)|Генерал штатланы]] чакъырады. [[Ючюнчю къауум]]ну келечилерини саны акъсюек къауум бла дин къуллукъчу къауумну келечилерини санларыны къошсанг, аннга тенг болгъанды. Ючюнчю къауумну депутатларыны ичинде башчылыкъ орунну [[буржуазия]] алады, ол башха къауумла бирге оноуланы эмда чёб атыуну бирге барырын даулагъанды. Штатланы бу бичим иш низамы болса, акъсюеклени да, дин къуллукъчуланы ичинде да ючюнчю къауумну къарамларына къошулгъанла болгъанлары себебли, буржуазиягъа хорлам баджарылгъанды. Алай а онгчулукълары болгъан къауумланы келечилери бу теджеуню унамагъандыла. Джууабха буржуазия 17 июнда ючюнчю къауумну депутатларын «Миллет джыйылыу» баямлагъанды, эм нюзюрлерини бирин да Конституция джазыу боллугъун бегитгенди.
9 июлда Миллет джыйылыуну Дофине бёлгеден депутаты [[Жан-Жозеф Муниер]], Конституциягъа дери, Декларация алыныргъа кереклисин теджегенди<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)|автор=Étienne Moutet Auguste Amic|заглавие=Orateurs Politiques|год=1841|место=Paris|издательство=Mairet|страницы=80–85|издание=|archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614105600/https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)}}</ref>. Кёб депутат декларацияны проектлерин джазыб башлайдыла<ref name="автоссылка1">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307|автор=Guy Putfin|заглавие=La Déclaration des droits de l'homme et du citoyen. Recensement et variantes des textes (août 1789 - septembre 1791)| год=1978| язык=fr| издание=Annales historiques de la Révolution française| том=232| выпуск=1| страницы=180–200| issn=0003-4436| doi=10.3406/ahrf.1978.3307|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210523/https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307}}</ref>: биринчи тамал проектни [[Лафайет, Жильбер|Жильбер де Ла Файет]] джазады<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l'Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l'Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)|автор=Philippe Buchez & Pierre-Célestin Roux-Lavergne|заглавие=Histoire parlementaire de la Révolution Française|год=1834|место=Paris|издательство=Paulin|страницы=93–95|издание=|archive-date=2022-04-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409014305/https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l%27Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l%27Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)}}</ref><ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2|автор=François-Alphonse Aulard|заглавие=Histoire politique de la Révolution française| год=1901| страницы=29–48 |издание=| archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614125248/https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2}}</ref>, артдан текст бла [[Тарже, Ги-Жан-Батист|Ги-Жан-Батист Тарже]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme en société par M. Target, en annexe de la séance du 27 juillet 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=288–289| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210514/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5}}</ref>, [[Мунье, Жан Жозеф|Мунье]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme et du citoyen par M. Mounier, en annexe de la séance du 27 juillet 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8 |выпуск=1| страницы=289–290| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210517/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3}}</ref>, [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабо]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15|автор=Honoré-Gabriel Riquetti Mirabeau|заглавие=Lecture du projet de déclaration des droits de l'homme par M. le comte de Mirabeau, lors de la séance du 17 aout 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=438–439|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210534/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15}}</ref>, [[Сийес, Эммануэль-Жозеф|Сийес]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2|автор=Emmanuel-Joseph Sieyès|заглавие=Mémoire sur la déclaration des droits de l'homme en société présentée lors de la séance du 12 aout 1789 par M. Sieyes|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=422–424|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210513/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2}}</ref> эм Гуж-Карту ишлейдиле<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2|автор=Arnaud Gouges-Cartou|заглавие=Projet de déclaration de droits présenté par M. Gouges-Cartou lors de la séance du 12 aout 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=427–431| archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210515/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2}}</ref>.
Болууланы барыуунда магъаналы моменти 1789 джылны 14 июлунда [[Париж]], революцияны башланыуу болгъан аякъланыу болады. Ол миллет джыйылыуну позицияларын кючлендиреди, ол джыйылыу кесине Къураучу атны алады — {{lang-fr|Constituante}}, эм уллу буржуазиягъа властны береди<ref>
{{книга
|автор = Федотов К. Г.
|заглавие = История государства и права зарубежных стран
|место = Л.
|год = 1977
}}
</ref>.
1789 джылны 4 августунда Къураучу джыйылыу Конституциягъа дери Декларация боллугъуна бегим алады.
12 августда Къураучу джыйылыу декларацияны тюрлю-тюрлю проектлерин сюзюб бирге джыяргъа джоралаб, беш депутатдан комитет къурайды, ала 17 августха ортакъ декларацияны теджерге керек болгъандыла<ref name="автоссылка1" />. Аны ызындан келген кюнде, 13 августда джыйлыу комитетге киргенлени бегитеди: [[Демёнье, Жан-Николя|Демёньени]], [[Ла Люзерн, Сезар-Гийом де|Ла Люзернни]], [[Тронше, Франсуа Дени|Троншени]], [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабону]] эм [[Редон, Клод|Редонну]]. Комитет берилген джумушну тындырады: 17 августда ол аллында преамбуласы бла онджети статьядан къуралгъан ''адамны джамагъатда хакълараны декларациясыны проектин'' теджейди.
19 августда Къураучу джыйылыу Декларацияны текстни статья-статья сюзюллюгюне оноу этеди, тамалгъа уа [[Сисе, Жером Шампьон де|Жером Шампьон де Сисени]] башчылыгъында ({{iw|Сисе, Жером Шампьон де|фр.|fr|Jérôme Champion de Cicé}}) алтынчы бюро (Къураучу джыйылыуну бёлеги) теджеген джыйырма тёрт статьядан къуралгъан проект алынады. Сюзюлген заманда бу проектге терен тюрлениуле этилгенди. [[Грегуар, Анри|Анри Грегуар]] ''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясына'' гражданланы борчлары да къошулурн теджегенди.
Текстни баямланыуу, сюзюлюую, статья башына бегитиую 1789 джылны 20 августундан 26 августуна дери баргъанды. 1789 джылны 20 августунда Къураучу джыйылыу преамбула бла биринчи юч статьясын алгъанды<ref name="автоссылка2">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3| автор=Jean-Joseph Mounier| заглавие=Adoption des 3 premiers articles de la déclaration des droits de l'homme, lors de la séance du 20 aout 1789 | год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=463–463| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210532/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3}}</ref><ref name="автоссылка2" />, 21-де — 4-6 статьяла; 22-де — 7-9 статьяла; 23-де 10 статья; 24-де 11-13 статьяла; 26-да — арт тёрт статьясы.
Сюзюую 1789 джылны 26 августунда мюлк хакъны юсюнден 17 статьяны алыннганындан сора, Конституцияны кесини статьяларыны сюзюую ючюн тохтатылады<ref>{{Книга |ссылка=http://dx.doi.org/10.3917/lsrel.duver.1981.01| автор=Maurice Duverger| заглавие=Les partis politiques| год=1981| издательство=Le Seuil| isbn=978-2-02-006002-8}}</ref>.
== Алыныуу ==
Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы 1789 джылны 26 августунда бегитилгенди. Анда джарыкълау философланы пропаганда этген [[табигъат хакъ]] тамал алгъанды эмда ол Эски низам бла кюрешге идеологиялыкъ тамал салгъанды. Декларацияда талай демократ эмда гуманист принципле белгиленнгендиле.
Эркинликни эм тенгликни (ол заманда законну аллында политикалыкъ тенгликни юсюнден айтылгъанды), адамны табигъат эмда сыйырылмазлыкъ хакъларын (ст.1), халкъ, миллет суверенитетни (ст.3) баямлау деспотизмге эмда къауумчулукъ къурулушха къаршчы джораланнганды.
== Белгиле ==
{{белгиле}}
== Джибериуле ==
{{Джууукъ проектле
|Викитека = Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы
}}
* {{книга
|автор = Боск Я.
|часть = Арсенал для подстрекателей (Декларация прав человека как программа практических действий)
|ссылка часть = http://annuaire-fr.narod.ru/bibliotheque/Bosc-declaration.html
|заглавие = Исторические этюды о Французской революции. Памяти В. М. Далина (К 95-летию со дня рождения)
|ответственный = Пер. с фр. А. В. Чудинова
|место = М.
|издательство = ИВИ РАН
|год = 1998
}}
{{Тыш джибериуле}}
{{Француз революция}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Францияны тарихи]]
[[Категория:Декларацияла]]
[[Категория:Адамны хакълары]]
[[Категория:Конституцион хакъ]]
nbo5nd1b719iptol2nb0dift0a5j14f
126438
126432
2026-09-07T19:15:26Z
Къарачайлы
96
/* Джибериуле */
126438
wikitext
text/x-wiki
{{Норматив акт|аты=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы|оригинал аты=Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen|сурат=[[File:Déclaration des droits de l'Homme, et articles de Constitution présentés au roi, avec sa réponse du 5 octobre soir.jpg|300px]]|Тюб ангылатыу=Документни ал бети|тюрлюсю=[[декларация]]|кърал={{Байракъландырыу|Франция Короллукъ}}|алыу=[[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]], {{Date|26|08|1789|1}}|Викитека=Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы}}
'''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы''' ({{lang-fr|Déclaration des Droits de l'Homme et du Citoyen}}) — [[Уллу француз революция]]ны [[адамны энчи хакълары]] белгилеген, бек магъаналы документиди.
[[Декларация]]ны [[Къураучу джыйылыу (1789—1791)|Миллет къураучу джыйылыу]] ({{lang-fr|Assemblée nationale constituante}}) [[1789 джыл]]ны [[26 август]]унда алгъанды. [[Адамны эркинликлери|Адамны]] эм [[гражданинни хакълары]]ны декларациясыны идеясыны тамалында хар кимге да тууугъанындан берилген [[Законну аллында тенглик|тенгликни]] эм [[эркинлик]]ни концепциясы салыннганды. Адамны эм гражданинни тамал хакълары болуб [[кимликни эркинлиги]], [[сёз эркинлик]], [[ийнаныу эркинлик]], [[унукъдуруугъа къаршчыланыу эркинлик]].
Декларация бюгюннге дери да француз [[конституцион хакъ]]ны тамалында турады. Ол [[1958 джыл]]ны [[4 октябрь|4 октябрында]] алыннган француз конституциясында бегитилгенди. [[1971 джыл]]ны [[16 июль|16 июлунда]] [[Францияны конституцион кенгеши]] Декларацияны юристлик амалсыз документ этиб таныгъанды, аны бузуу конституциялыкъгъа къаршчы барыугъа тенг этилгенди.
[[2003 джыл]]да [[ЮНЕСКО]] декларацияны «[[Дунияны эси]]» проекти реестрине къошханды<ref name=rights_of_man>{{cite web|title=Original Declaration of the Rights of Man and of the Citizen (1789-1791)|url=http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|publisher=UNESCO Memory of the World Programme|lang=en|access-date=2009-09-07|archive-date=2011-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20110906040341/http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-project-activities/memory-of-the-world/register/full-list-of-registered-heritage/registered-heritage-page-6/original-declaration-of-the-rights-of-man-and-of-the-citizen-1789-1791/|url-status=live}}</ref>.
== Тарихи ==
[[Файл:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|слева|мини|327x327пкс|Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы. [[Жан-Жак-Франсуа Ле Барбье|Ле Барбьени]] иши]]
Францияда [[революцион болум]] 1789 джылда къуралады. Феодал борчла эм налогла бла, 1788 джылда болгъан [[битимсизлик]] бла тоналгъан эллиле шахарлагъа кёбчюлюк санда кёчгендиле, анда да иш табалмай джарлыраны сафларын толтургъандыла.
Правительствону политикасына кёбчюлюк разы болмагъаны себебли, король 1789 джылны джазында, 15 джылны джыйылмагъан [[Генерал штатла (1789)|Генерал штатланы]] чакъырады. [[Ючюнчю къауум]]ну келечилерини саны акъсюек къауум бла дин къуллукъчу къауумну келечилерини санларыны къошсанг, аннга тенг болгъанды. Ючюнчю къауумну депутатларыны ичинде башчылыкъ орунну [[буржуазия]] алады, ол башха къауумла бирге оноуланы эмда чёб атыуну бирге барырын даулагъанды. Штатланы бу бичим иш низамы болса, акъсюеклени да, дин къуллукъчуланы ичинде да ючюнчю къауумну къарамларына къошулгъанла болгъанлары себебли, буржуазиягъа хорлам баджарылгъанды. Алай а онгчулукълары болгъан къауумланы келечилери бу теджеуню унамагъандыла. Джууабха буржуазия 17 июнда ючюнчю къауумну депутатларын «Миллет джыйылыу» баямлагъанды, эм нюзюрлерини бирин да Конституция джазыу боллугъун бегитгенди.
9 июлда Миллет джыйылыуну Дофине бёлгеден депутаты [[Жан-Жозеф Муниер]], Конституциягъа дери, Декларация алыныргъа кереклисин теджегенди<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)|автор=Étienne Moutet Auguste Amic|заглавие=Orateurs Politiques|год=1841|место=Paris|издательство=Mairet|страницы=80–85|издание=|archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614105600/https://fr.wikisource.org/wiki/Rapport_de_Mounier_au_nom_du_comit%C3%A9_charg%C3%A9_du_travail_sur_la_constitution._(S%C3%A9ance_du_9_juillet_1789.)}}</ref>. Кёб депутат декларацияны проектлерин джазыб башлайдыла<ref name="автоссылка1">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307|автор=Guy Putfin|заглавие=La Déclaration des droits de l'homme et du citoyen. Recensement et variantes des textes (août 1789 - septembre 1791)| год=1978| язык=fr| издание=Annales historiques de la Révolution française| том=232| выпуск=1| страницы=180–200| issn=0003-4436| doi=10.3406/ahrf.1978.3307|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210523/https://www.persee.fr/doc/ahrf_0003-4436_1978_num_232_1_3307}}</ref>: биринчи тамал проектни [[Лафайет, Жильбер|Жильбер де Ла Файет]] джазады<ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l'Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l'Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)|автор=Philippe Buchez & Pierre-Célestin Roux-Lavergne|заглавие=Histoire parlementaire de la Révolution Française|год=1834|место=Paris|издательство=Paulin|страницы=93–95|издание=|archive-date=2022-04-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220409014305/https://fr.wikisource.org/wiki/Projet_de_D%C3%A9claration_des_Droits_de_l%27Homme_pr%C3%A9sent%C3%A9_par_La_Fayette_%C3%A0_l%27Assembl%C3%A9e_Nationale_(S%C3%A9ance_du_11_juillet_1789)}}</ref><ref>{{Статья|ссылка=https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2|автор=François-Alphonse Aulard|заглавие=Histoire politique de la Révolution française| год=1901| страницы=29–48 |издание=| archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614125248/https://fr.wikisource.org/wiki/Histoire_politique_de_la_R%C3%A9volution_fran%C3%A7aise/Chapitre_2}}</ref>, артдан текст бла [[Тарже, Ги-Жан-Батист|Ги-Жан-Батист Тарже]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme en société par M. Target, en annexe de la séance du 27 juillet 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=288–289| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210514/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4735_t2_0288_0000_5}}</ref>, [[Мунье, Жан Жозеф|Мунье]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3|заглавие=Projet de déclaration des droits de l'homme et du citoyen par M. Mounier, en annexe de la séance du 27 juillet 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8 |выпуск=1| страницы=289–290| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210517/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4736_t2_0289_0000_3}}</ref>, [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабо]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15|автор=Honoré-Gabriel Riquetti Mirabeau|заглавие=Lecture du projet de déclaration des droits de l'homme par M. le comte de Mirabeau, lors de la séance du 17 aout 1789|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=438–439|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210534/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4858_t2_0438_0000_15}}</ref>, [[Сийес, Эммануэль-Жозеф|Сийес]]<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2|автор=Emmanuel-Joseph Sieyès|заглавие=Mémoire sur la déclaration des droits de l'homme en société présentée lors de la séance du 12 aout 1789 par M. Sieyes|год=1875|издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=422–424|archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210513/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6382_t2_0422_0000_2}}</ref> эм Гуж-Карту ишлейдиле<ref>{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2|автор=Arnaud Gouges-Cartou|заглавие=Projet de déclaration de droits présenté par M. Gouges-Cartou lors de la séance du 12 aout 1789| год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française|том=8|выпуск=1|страницы=427–431| archive-date=2020-03-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210515/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_6384_t2_0427_0000_2}}</ref>.
Болууланы барыуунда магъаналы моменти 1789 джылны 14 июлунда [[Париж]], революцияны башланыуу болгъан аякъланыу болады. Ол миллет джыйылыуну позицияларын кючлендиреди, ол джыйылыу кесине Къураучу атны алады — {{lang-fr|Constituante}}, эм уллу буржуазиягъа властны береди<ref>
{{книга
|автор = Федотов К. Г.
|заглавие = История государства и права зарубежных стран
|место = Л.
|год = 1977
}}
</ref>.
1789 джылны 4 августунда Къураучу джыйылыу Конституциягъа дери Декларация боллугъуна бегим алады.
12 августда Къураучу джыйылыу декларацияны тюрлю-тюрлю проектлерин сюзюб бирге джыяргъа джоралаб, беш депутатдан комитет къурайды, ала 17 августха ортакъ декларацияны теджерге керек болгъандыла<ref name="автоссылка1" />. Аны ызындан келген кюнде, 13 августда джыйлыу комитетге киргенлени бегитеди: [[Демёнье, Жан-Николя|Демёньени]], [[Ла Люзерн, Сезар-Гийом де|Ла Люзернни]], [[Тронше, Франсуа Дени|Троншени]], [[Мирабо, Оноре Габриель Рикети|Мирабону]] эм [[Редон, Клод|Редонну]]. Комитет берилген джумушну тындырады: 17 августда ол аллында преамбуласы бла онджети статьядан къуралгъан ''адамны джамагъатда хакълараны декларациясыны проектин'' теджейди.
19 августда Къураучу джыйылыу Декларацияны текстни статья-статья сюзюллюгюне оноу этеди, тамалгъа уа [[Сисе, Жером Шампьон де|Жером Шампьон де Сисени]] башчылыгъында ({{iw|Сисе, Жером Шампьон де|фр.|fr|Jérôme Champion de Cicé}}) алтынчы бюро (Къураучу джыйылыуну бёлеги) теджеген джыйырма тёрт статьядан къуралгъан проект алынады. Сюзюлген заманда бу проектге терен тюрлениуле этилгенди. [[Грегуар, Анри|Анри Грегуар]] ''Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясына'' гражданланы борчлары да къошулурн теджегенди.
Текстни баямланыуу, сюзюлюую, статья башына бегитиую 1789 джылны 20 августундан 26 августуна дери баргъанды. 1789 джылны 20 августунда Къураучу джыйылыу преамбула бла биринчи юч статьясын алгъанды<ref name="автоссылка2">{{Статья|ссылка=https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3| автор=Jean-Joseph Mounier| заглавие=Adoption des 3 premiers articles de la déclaration des droits de l'homme, lors de la séance du 20 aout 1789 | год=1875| издание=Archives Parlementaires de la Révolution Française| том=8| выпуск=1| страницы=463–463| archive-date=2020-03-24| archive-url=https://web.archive.org/web/20200324210532/https://www.persee.fr/doc/arcpa_0000-0000_1875_num_8_1_4873_t2_0463_0000_3}}</ref><ref name="автоссылка2" />, 21-де — 4-6 статьяла; 22-де — 7-9 статьяла; 23-де 10 статья; 24-де 11-13 статьяла; 26-да — арт тёрт статьясы.
Сюзюую 1789 джылны 26 августунда мюлк хакъны юсюнден 17 статьяны алыннганындан сора, Конституцияны кесини статьяларыны сюзюую ючюн тохтатылады<ref>{{Книга |ссылка=http://dx.doi.org/10.3917/lsrel.duver.1981.01| автор=Maurice Duverger| заглавие=Les partis politiques| год=1981| издательство=Le Seuil| isbn=978-2-02-006002-8}}</ref>.
== Алыныуу ==
Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы 1789 джылны 26 августунда бегитилгенди. Анда джарыкълау философланы пропаганда этген [[табигъат хакъ]] тамал алгъанды эмда ол Эски низам бла кюрешге идеологиялыкъ тамал салгъанды. Декларацияда талай демократ эмда гуманист принципле белгиленнгендиле.
Эркинликни эм тенгликни (ол заманда законну аллында политикалыкъ тенгликни юсюнден айтылгъанды), адамны табигъат эмда сыйырылмазлыкъ хакъларын (ст.1), халкъ, миллет суверенитетни (ст.3) баямлау деспотизмге эмда къауумчулукъ къурулушха къаршчы джораланнганды.
== Белгиле ==
{{белгиле}}
== Джибериуле ==
{{Джууукъ джетген проектле
|Викитека = Адам бла гражданинни хакъларыны декларациясы
}}
* {{книга
|автор = Боск Я.
|часть = Арсенал для подстрекателей (Декларация прав человека как программа практических действий)
|ссылка часть = http://annuaire-fr.narod.ru/bibliotheque/Bosc-declaration.html
|заглавие = Исторические этюды о Французской революции. Памяти В. М. Далина (К 95-летию со дня рождения)
|ответственный = Пер. с фр. А. В. Чудинова
|место = М.
|издательство = ИВИ РАН
|год = 1998
}}
{{Тыш джибериуле}}
{{Уллу француз революция}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Францияны тарихи]]
[[Категория:Декларацияла]]
[[Категория:Адамны хакълары]]
[[Категория:Конституцион хакъ]]
q2lcya55eulsp74idbos2afe7fd65ma
Шаблон:Флорида
10
19556
126422
126329
2026-09-07T14:53:00Z
DarqaviPalladin
4737
126422
wikitext
text/x-wiki
{{Навигационная таблица
|аты = Флорида
|башлыкъ = [[Файл:Flag of Florida.svg|24px|link=]] [[Флорида]]
|state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly>
|класс_списков = hlist
|изображение = [[Файл:Seal of Florida.svg|80px]]
|стиль_тела = <!-- (или "стиль =" если никакие другие стилевые атрибуты не используются) -->
|стиль_заголовков =
|стиль_списков =
|стиль_нечетных =
|стиль_четных = background:#f0f0f0
|стиль_вверху =
|вверху =
|заголовок1 = [[АБШ-ны ара шахарларыны тизмеси|Ара шахар]]
|список1 = [[Таллахасси]]
|заголовок2 = [[Флориданы шахарларыны тизмеси|Уллу шахарла]]
|список2 = [[Джэксонвилл]] • [[Майами]] • [[Тампа]] • [[Сент-Питерсберг (Флорида)|Сент-Питерсберг]] • [[Орландо (Флорида)|Орландо]] • [[Хайалиа]]
|заголовок3 = Статьяла
|список3 =
[[Флориданы географиясы|Географиясы]] • [[Флориданы тарихи|Тарихи]] • [[Флориданы маданияты|Маданияты]] • [[Флориданы спорту|Спорту]] • [[Флориданы халкъы|Халкъы]] • [[Флоридада окъуу|Окъуу]] • [[Флориданы экономикасы|Экономикасы]] • [[Флориданы штатны аэропортланы тизмеси|Аэропортлары]] • [[Флориданы штатны паркланы тизмеси|Штатны парклары]] • [[Флориданы штатны символларыны тизмеси|Символлары]] ([[Флориданы байрагъы|Байракъ]] • [[Флориданы мухуру|Мухур]] • [[Old Folks at Home|Джыры]])
|заголовок4 = Политика
|список4 = [[Флориданы Конституциясы|Конституциясы]] • [[Флориданы Легислатурасы]] ([[Флориданы Сенаты|Сенат]] • [[Флориданы Келечилени Палатасы|Келечелени палатасы]]) • [[Флориданы губернаторланы тизмеси|Губернаторлары]] • [[Флориданы вице-губернаторланы тизмеси|Вице-губернаторлары]] • [[Флоридадан АБШ-ны сенаторланы тизмеси|Сенаторлары]] • [[Флориданы округларыны тизмеси|Округла]]
|заголовок5 = [[Флориданы географиясы|Регионлары]]
|список5 =
[[Окичоби|Окичоби кёлню бассейни]] • [[Эверглейдс]] • [[Марианна-Лоулендс]] • [[Киссимми алаша джер]] • [[Флориданы ара мийик джери|Ара мийик джер]] • [[Мексикан богъазны джагъадагъы алаша джерле|Джагъадагъы алаша джерле]] • [[Таллахасси дуппурла]]
}}<noinclude>
[[Категория:Шаблонла:Навигация шаблонла|{{PAGENAME}}]]
[[Категория:АБШ-ны штатланы шаблонлары]]
</noinclude>
smoyja6vawsaac8m51rvw8c6em2pgav
126520
126422
2026-09-08T00:20:37Z
DarqaviPalladin
4737
126520
wikitext
text/x-wiki
{{Навигационная таблица
|аты = Флорида
|башлыкъ = [[Файл:Flag of Florida.svg|24px|link=]] [[Флорида]]
|state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly>
|класс_списков = hlist
|изображение = [[Файл:Seal of Florida.svg|80px]]
|стиль_тела = <!-- (или "стиль =" если никакие другие стилевые атрибуты не используются) -->
|стиль_заголовков =
|стиль_списков =
|стиль_нечетных =
|стиль_четных = background:#f0f0f0
|стиль_вверху =
|вверху =
|заголовок1 = [[АБШ-ны ара шахарларыны тизмеси|Ара шахар]]
|список1 = [[Таллахасси]]
|заголовок2 = [[Флориданы шахарларыны тизмеси|Уллу шахарла]]
|список2 = [[Джэксонвилл]] • [[Майами]] • [[Тампа]] • [[Сент-Питерсберг (Флорида)|Сент-Питерсберг]] • [[Орландо (Флорида)|Орландо]] • [[Хайалиа]]
|заголовок3 = Статьяла
|список3 =
[[Флориданы географиясы|Географиясы]] • [[Флориданы тарихи|Тарихи]] • [[Флориданы маданияты|Маданияты]] • [[Флориданы спорту|Спорту]] • [[Флориданы халкъы|Халкъы]] • [[Флоридада окъуу|Окъуу]] • [[Флориданы экономикасы|Экономикасы]] • [[Флориданы штатны аэропортланы тизмеси|Аэропортлары]] • [[Флориданы штатны паркланы тизмеси|Штатны парклары]] • [[Флориданы штатны символларыны тизмеси|Символлары]] ([[Флориданы байрагъы|Байракъ]] • [[Флориданы мухуру|Мухур]] • [[Old Folks at Home|Джыры]])
|заголовок4 = Политика
|список4 = [[Флориданы Конституциясы|Конституциясы]] • [[Флориданы Легислатурасы]] ([[Флориданы Сенаты|Сенат]] • [[Флориданы Келечилени Палатасы|Келечелени палатасы]]) • [[Флориданы губернаторланы тизмеси|Губернаторлары]] • [[Флориданы вице-губернаторланы тизмеси|Вице-губернаторлары]] • [[Флоридадан АБШ-ны сенаторланы тизмеси|Сенаторлары]] • [[Флориданы округларыны тизмеси|Округла]]
|заголовок5 = [[Флориданы географиясы|Регионлары]]
|список5 =
[[Окичоби|Окичоби кёлню бассейни]] • [[Эверглейдс]] • [[Марианна-Лоулендс]] • [[Киссимми алаша джер]] • [[Флориданы ара мийик джери|Ара мийик джер]] • [[Флорида Кис]] • [[Таллахасси дуппурла]]
}}<noinclude>
[[Категория:Шаблонла:Навигация шаблонла|{{PAGENAME}}]]
[[Категория:АБШ-ны штатланы шаблонлары]]
</noinclude>
5y1gvex7ro62tibzuh2dmladia0zeoy
Категория:Таллахасси
14
19558
126457
126336
2026-09-07T21:53:11Z
DarqaviPalladin
4737
126457
wikitext
text/x-wiki
{{catmain}}
[[Категория:Флориданы шахарларыны категориялары]]
6wfatpfu27mkotxvinespvs28k0eqjg
Окичоби
0
19560
126420
126385
2026-09-07T14:51:39Z
DarqaviPalladin
4737
126420
wikitext
text/x-wiki
{{Кёл
| Кёлню аты = Окичоби
| Оригинал атлары = {{lang-en|Lake Okeechobee}}
| Сураты = Lake Okeechobee.JPG
| Кърал = АБШ
| Регион = Флорида
| Тип = къатыш тектоника-органоген
| Тенгизден мийиклиги = 3,8 м - 4,7
| Майданы = 1900
| Узунлугъу = 57,5 км
| Кенглиги = 46,6 км
| Орта терени = 2,7
| Эм терени = 3,7
| Джагъаны сызы = 220 м
| Температурасы = +24…+31 °C Джай заманда<br> +10…+20 °C Къыш заманда
| Къошулгъан суула = Киссимми, Фиситинг-Крик, Тейлор-Крик
| Джерлешимле = Окичоби, Кльюистон, Мур-Хейвен, Бакхед-Ридж, Белл-Глейд, Канал-Пойнт
| Айрымканла = Кример, Торри, Ритта, Грасс, Обсервейшн, Бёрд, Хорс, Хог, Игл Бей
| Commons = Lake Okeechobee
}}
'''Окичоби'''<ref>{{книга:Географический энциклопедический словарь |с = 351}}</ref> ({{lang-en|Lake Okeechobee}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида|Флориданы]] къыбыла кесегинде, [[Глейдс (округ)|Глейдс]], [[Окичоби (округ)|Окичоби]], [[Мартин (Флорида, округу)|Мартин]], [[Палм-Бич (округ)|Палм-Бич]] эм [[Хендри (округ)|Хендри]] округлада орналгъан тузсуз кёл. Кёлню кюзгюню майданы — 1900 км², орта теренлиги — 3 м чакълы, эм теренлиги — 3,7 м. Тенгизден мийиклиги 3,8 м эмда 4,7 м арасында тюрленеди. Окичоби майданы бла АБШ-ны къыбыла джанында эм уллу кёлдю (къралда 10-чу) эмда толусу бла къралны территориясында тургъан (Мичиган эм Илиамна кёлледен сора) майданы бла ючюнчю тузсуз кёлдю.
== Белгиле ==
[[Категория:Флорида]]
[[Категория:Флориданы кёллери]]
[[Категория:АБШ-ны кёллери]]
[[Категория:Окичоби]]
fwdyu086gpm2ccfjx76vjvaf00h3sx4
Илиамна (кёл)
0
19566
126413
126404
2026-09-07T14:23:11Z
DarqaviPalladin
4737
126413
wikitext
text/x-wiki
{{Кёл
| Кёлню аты = Илиамна
| Сураты = Iliamna Lake by Sentinel-2.jpg
| Кърал = АБШ
| Регион = Аляска
| Тенгизден мийиклиги = 15
| Майданы = 2 622
| Узунлугъу = 124 км
| Кенглиги = 35 км
| Орта терени = 44
| Эм терени = 301
| Джарыкъургъанлыкъ = 9,8
| Commons = Iliamna Lake
}}
'''Илиамна''' ({{lang-en|Iliamna Lake}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Аляска]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан чыран-тектоника чыкъгъан кёл. Илиамна Алеут сыртны шимал сыртларында орналыпды. Илиамна АБШ-ны эмда Алясканы эм уллу тузсуз кёлюдю. Аны майданы - 2 622 км2 чакълы бирди, узунлугъу 124 км, кенглиги 35 км дери, эм теренлиги 301 м джетеди. Сууну ёлчеми - 115,31 км3. Тенгизден мийиклиги — 15 м.
== Белгиле ==
[[Категория:Аляска]]
[[Категория:Алясканы кёллери]]
[[Категория:АБШ-ны кёллери]]
[[Категория:Илиамна (кёл)]]
839lerloyop38yvmk4omzabowcgf0h5
126414
126413
2026-09-07T14:37:50Z
DarqaviPalladin
4737
126414
wikitext
text/x-wiki
{{Кёл
| Кёлню аты = Илиамна
| Оригинал атлары = {{lang-en|Iliamna Lake}}
| Сураты = Iliamna Lake by Sentinel-2.jpg
| Кърал = АБШ
| Регион = Аляска
| Тип = чыран-тектоника чыгъыу
| Тенгизден мийиклиги = 15
| Майданы = 2 622
| Узунлугъу = 124 км
| Кенглиги = 35 км
| Орта терени = 44
| Эм терени = 301
| Джагъаны сызы = 1006
| Джарыкъургъанлыкъ = 9,8
| Температурасы = +7°C—12°C °C Джай заманда<br>0°C Къыш заманда
| Къошулгъан суула = Ньюхейлен, Илиамна, Пайл, Коппер, Гиблартар,
| Чыгъкъан суула = Квичак
| Commons = Iliamna Lake
}}
'''Илиамна''' ({{lang-en|Iliamna Lake}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Аляска]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан чыран-тектоника чыкъгъан кёл. Илиамна Алеут сыртны шимал сыртларында орналыпды. Илиамна АБШ-ны эмда Алясканы эм уллу тузсуз кёлюдю. Аны майданы - 2 622 км2 чакълы бирди, узунлугъу 124 км, кенглиги 35 км дери, эм теренлиги 301 м джетеди. Сууну ёлчеми - 115,31 км3. Тенгизден мийиклиги — 15 м.
== Белгиле ==
[[Категория:Аляска]]
[[Категория:Алясканы кёллери]]
[[Категория:АБШ-ны кёллери]]
[[Категория:Илиамна (кёл)]]
s1rca044ikihqdematqkzh3i9kvva3u
126415
126414
2026-09-07T14:39:18Z
DarqaviPalladin
4737
126415
wikitext
text/x-wiki
{{Кёл
| Кёлню аты = Илиамна
| Оригинал атлары = {{lang-en|Iliamna Lake}}
| Сураты = Iliamna Lake by Sentinel-2.jpg
| Кърал = АБШ
| Регион = Аляска
| Тип = чыран-тектоника чыгъыу
| Тенгизден мийиклиги = 15
| Майданы = 2 622
| Узунлугъу = 124 км
| Кенглиги = 35 км
| Орта терени = 44
| Эм терени = 301
| Джагъаны сызы = 1006
| Джарыкъургъанлыкъ = 9,8
| Температурасы = +7°C—12°C °C Джай заманда<br>0°C Къыш заманда
| Къошулгъан суула = Ньюхейлен, Илиамна, Пайл, Коппер, Гиблартар,
| Чыгъкъан суула = Квичак
| Commons = Iliamna Lake
}}
'''Илиамна''' ({{lang-en|Iliamna Lake}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Аляска]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан чыран-тектоника чыкъгъан кёл. Илиамна Алеут сыртны шимал сыртларында орналыпды. Илиамна АБШ-ны эмда Алясканы эм уллу тузсуз кёлюдю. Аны майданы - 2 622 км2 чакълы бирди, узунлугъу 124 км, кенглиги 35 км дери, эм теренлиги 301 м джетеди. Сууну ёлчеми - 115,31 км3. Тенгизден мийиклиги — 15 м<ref>{{cite web |author = |lang = en |url = https://wldb.ilec.or.jp/LakeDB2/Lake.asp?LakeID=SNAM-155&RoutePrm=0%3A%3B6%3Aload%3B8%3Aload%3B |title = База данных по озёрам мира Международного комитета по проблемам озёр (''World Lake Database, International Lake Environment Committee'') |website = wldb.ilec.or.jp |date = |access-date = |archive-url = https://web.archive.org/web/20160309170207/https://wldb.ilec.or.jp/LakeDB2/Lake.asp?LakeID=SNAM-155&RoutePrm=0%3A%3B6%3Aload%3B8%3Aload%3B |archive-date = 2016-03-09 |url-status = dead }}</ref>.
== Белгиле ==
[[Категория:Аляска]]
[[Категория:Алясканы кёллери]]
[[Категория:АБШ-ны кёллери]]
[[Категория:Илиамна (кёл)]]
1kzjrnjgxn7uxlnn50pv4wwktkhqhof
126416
126415
2026-09-07T14:46:28Z
DarqaviPalladin
4737
126416
wikitext
text/x-wiki
{{Кёл
| Кёлню аты = Илиамна
| Оригинал атлары = {{lang-en|Iliamna Lake}}
| Сураты = Iliamna Lake by Sentinel-2.jpg
| Кърал = АБШ
| Регион = Аляска
| Тип = чыран-тектоника чыгъыу
| Тенгизден мийиклиги = 15
| Майданы = 2 622
| Узунлугъу = 124 км
| Кенглиги = 35 км
| Орта терени = 44
| Эм терени = 301
| Джагъаны сызы = 1006
| Джарыкъургъанлыкъ = 9,8
| Температурасы = +7°C—12°C °C Джай заманда<br>0°C Къыш заманда
| Къошулгъан суула = Ньюхейлен, Илиамна, Пайл, Коппер, Гиблартар,
| Чыгъкъан суула = Квичак
| Commons = Iliamna Lake
}}
'''Илиамна''' ({{lang-en|Iliamna Lake}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Аляска]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан чыран-тектоника чыкъгъан кёл. Илиамна Алеут сыртны шимал сыртларында орналыпды. Илиамна АБШ-ны эмда Алясканы эм уллу тузсуз кёлюдю. Аны майданы - 2 622 км2 чакълы бирди, узунлугъу 124 км, кенглиги 35 км дери, эм теренлиги 301 м джетеди. Сууну ёлчеми - 115,31 км3. Тенгизден мийиклиги — 15 м<ref>{{cite web |author = |lang = en |url = https://wldb.ilec.or.jp/LakeDB2/Lake.asp?LakeID=SNAM-155&RoutePrm=0%3A%3B6%3Aload%3B8%3Aload%3B |title = База данных по озёрам мира Международного комитета по проблемам озёр (''World Lake Database, International Lake Environment Committee'') |website = wldb.ilec.or.jp |date = |access-date = |archive-url = https://web.archive.org/web/20160309170207/https://wldb.ilec.or.jp/LakeDB2/Lake.asp?LakeID=SNAM-155&RoutePrm=0%3A%3B6%3Aload%3B8%3Aload%3B |archive-date = 2016-03-09 |url-status = dead }}</ref>.
Илиамнада дунияда эм уллу нерканы саны джашайды. Мында битеу да 28 тюрлю чабакъ барды, аладан 5-чи лососьладыла<ref>[https://science-biology.ru/ru/article/view?id=1035 АНАЛИТИЧЕСКИЙ ОБЗОР БИОГЕОГРАФИИ КОНТИНЕНТАЛЬНЫХ ВОДОЁМОВ АФРИКИ, АМЕРИКИ, АВСТРАЛИИ, ОКЕАНИИ, АНТАРКТИДЫ]</ref>.
== Белгиле ==
[[Категория:Аляска]]
[[Категория:Алясканы кёллери]]
[[Категория:АБШ-ны кёллери]]
[[Категория:Илиамна (кёл)]]
iy22nn5cvsi42zoivio728qol6q68w6
126417
126416
2026-09-07T14:49:21Z
DarqaviPalladin
4737
126417
wikitext
text/x-wiki
{{Кёл
| Кёлню аты = Илиамна
| Оригинал атлары = {{lang-en|Iliamna Lake}}
| Сураты = Iliamna Lake by Sentinel-2.jpg
| Кърал = АБШ
| Регион = Аляска
| Тип = чыран-тектоника чыгъыу
| Тенгизден мийиклиги = 15
| Майданы = 2 622
| Узунлугъу = 124 км
| Кенглиги = 35 км
| Орта терени = 44
| Эм терени = 301
| Джагъаны сызы = 1006
| Джарыкъургъанлыкъ = 9,8
| Температурасы = +7°C—12°C °C Джай заманда<br>0°C Къыш заманда
| Къошулгъан суула = Ньюхейлен, Илиамна, Пайл, Коппер, Гиблартар,
| Чыгъкъан суула = Квичак
| Джерлешимле = Илиамна, Коханок, Ньюхален, Педро-Бей
| Айрымканла = Поркьюпайн, Флэт, Трайангл, Сил, Дог, Джекраббит, Раббит, Тенмайл, Твумайл
| Commons = Iliamna Lake
}}
'''Илиамна''' ({{lang-en|Iliamna Lake}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Аляска]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан чыран-тектоника чыкъгъан кёл. Илиамна Алеут сыртны шимал сыртларында орналыпды. Илиамна АБШ-ны эмда Алясканы эм уллу тузсуз кёлюдю. Аны майданы - 2 622 км2 чакълы бирди, узунлугъу 124 км, кенглиги 35 км дери, эм теренлиги 301 м джетеди. Сууну ёлчеми - 115,31 км3. Тенгизден мийиклиги — 15 м<ref>{{cite web |author = |lang = en |url = https://wldb.ilec.or.jp/LakeDB2/Lake.asp?LakeID=SNAM-155&RoutePrm=0%3A%3B6%3Aload%3B8%3Aload%3B |title = База данных по озёрам мира Международного комитета по проблемам озёр (''World Lake Database, International Lake Environment Committee'') |website = wldb.ilec.or.jp |date = |access-date = |archive-url = https://web.archive.org/web/20160309170207/https://wldb.ilec.or.jp/LakeDB2/Lake.asp?LakeID=SNAM-155&RoutePrm=0%3A%3B6%3Aload%3B8%3Aload%3B |archive-date = 2016-03-09 |url-status = dead }}</ref>.
Илиамнада дунияда эм уллу нерканы саны джашайды. Мында битеу да 28 тюрлю чабакъ барды, аладан 5-чи лососьладыла<ref>[https://science-biology.ru/ru/article/view?id=1035 АНАЛИТИЧЕСКИЙ ОБЗОР БИОГЕОГРАФИИ КОНТИНЕНТАЛЬНЫХ ВОДОЁМОВ АФРИКИ, АМЕРИКИ, АВСТРАЛИИ, ОКЕАНИИ, АНТАРКТИДЫ]</ref>.
== Белгиле ==
[[Категория:Аляска]]
[[Категория:Алясканы кёллери]]
[[Категория:АБШ-ны кёллери]]
[[Категория:Илиамна (кёл)]]
saur9zlg10mst0gg4c1y39ujnrlv29s
126418
126417
2026-09-07T14:50:00Z
DarqaviPalladin
4737
126418
wikitext
text/x-wiki
{{Кёл
| Кёлню аты = Илиамна
| Оригинал атлары = {{lang-en|Iliamna Lake}}
| Сураты = Iliamna Lake by Sentinel-2.jpg
| Кърал = АБШ
| Регион = Аляска
| Тип = чыран-тектоника чыгъыу
| Тенгизден мийиклиги = 15
| Майданы = 2 622
| Узунлугъу = 124 км
| Кенглиги = 35 км
| Орта терени = 44
| Эм терени = 301
| Джагъаны сызы = 1006
| Джарыкъургъанлыкъ = 9,8
| Температурасы = +7°C—12°C °C Джай заманда<br>0°C Къыш заманда
| Къошулгъан суула = Ньюхейлен, Илиамна, Пайл, Коппер, Гиблартар,
| Чыгъкъан суула = Квичак
| Джерлешимле = Илиамна, Коханок, Ньюхален, Педро-Бей
| Айрымканла = Поркьюпайн, Флэт, Трайангл, Сил, Дог, Джекраббит, Раббит, Тенмайл, Твумайл
| Commons = Iliamna Lake
}}
'''Илиамна''' ({{lang-en|Iliamna Lake}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Аляска]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан чыран-тектоника чыкъгъан кёл. Илиамна Алеут сыртны шимал сыртларында орналыпды. Илиамна АБШ-ны эмда Алясканы эм уллу тузсуз кёлюдю. Аны майданы - 2 622 км2 чакълы бирди, узунлугъу 124 км, кенглиги 35 км дери, эм теренлиги 301 м джетеди. Сууну ёлчеми - 115,31 км3. Тенгизден мийиклиги — 15 м<ref>{{cite web |author = |lang = en |url = https://wldb.ilec.or.jp/LakeDB2/Lake.asp?LakeID=SNAM-155&RoutePrm=0%3A%3B6%3Aload%3B8%3Aload%3B |title = База данных по озёрам мира Международного комитета по проблемам озёр (''World Lake Database, International Lake Environment Committee'') |website = wldb.ilec.or.jp |date = |access-date = |archive-url = https://web.archive.org/web/20160309170207/https://wldb.ilec.or.jp/LakeDB2/Lake.asp?LakeID=SNAM-155&RoutePrm=0%3A%3B6%3Aload%3B8%3Aload%3B |archive-date = 2016-03-09 |url-status = dead }}</ref>.
Илиамнада дунияда эм уллу нерканы саны джашайды. Кёлде битеу да 28 тюрлю чабакъ барды, аладан 5-чи лососьладыла<ref>[https://science-biology.ru/ru/article/view?id=1035 АНАЛИТИЧЕСКИЙ ОБЗОР БИОГЕОГРАФИИ КОНТИНЕНТАЛЬНЫХ ВОДОЁМОВ АФРИКИ, АМЕРИКИ, АВСТРАЛИИ, ОКЕАНИИ, АНТАРКТИДЫ]</ref>.
== Белгиле ==
[[Категория:Аляска]]
[[Категория:Алясканы кёллери]]
[[Категория:АБШ-ны кёллери]]
[[Категория:Илиамна (кёл)]]
rpxyd5rf6x8yltjesnfi9ji3s6ba7sh
Категория:Илиамна (кёл)
14
19572
126419
2026-09-07T14:50:30Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: 'Бу теманы юсюнден баш статья: [[Илиамна (кёл)]] [[Категория:Алясканы кёллери]]'
126419
wikitext
text/x-wiki
Бу теманы юсюнден баш статья: [[Илиамна (кёл)]]
[[Категория:Алясканы кёллери]]
ntggw9677d9g6bdal62qz17zwjtqzz2
Эверглейдс
0
19573
126423
2026-09-07T15:02:39Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: ''''Эверглейдс''' ({{lang-en|Everglades}}''Everglades'', неда ''Florida Everglades'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде, [[Флорида джарымайрымкан|Флорида джарымайрымканны]] къыбыла тёртден бирин орналгъан энчи тропик табигъат территория компл...'
126423
wikitext
text/x-wiki
'''Эверглейдс''' ({{lang-en|Everglades}}''Everglades'', неда ''Florida Everglades'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде, [[Флорида джарымайрымкан|Флорида джарымайрымканны]] къыбыла тёртден бирин орналгъан энчи тропик табигъат территория комплекси. Регионну иги кесеги адамны мюлк ишини себебинден болгъанды (эл мюлк кереклеге мырдыланы къурутуу, кёбчюлюк мекям ишлеу). Тийилмеген биоценозланы сакълар ючюн областны бир кесегин 1947 джылда АБШ-ны правительствосу Эверглейдс Миллет паркга бергенди, 1977 джылда аны майданы 566 796 га чакълы бир болгъанды. Эверглейдсни баш табийгъат зоналары: шималда тропик чегетле, Мексикан богъазны джагъасында манграла эмда чыгъанакъ кладиум бла ёсген мырдыла («кырдык-мыхчы»).
== Белгиле ==
2177p31737xmvyz3rqedzhdlj6a96zx
126424
126423
2026-09-07T15:03:07Z
DarqaviPalladin
4737
126424
wikitext
text/x-wiki
'''Эверглейдс''' ({{lang-en|Everglades}}, неда ''Florida Everglades'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде, [[Флорида джарымайрымкан|Флорида джарымайрымканны]] къыбыла тёртден бирин орналгъан энчи тропик табигъат территория комплекси. Регионну иги кесеги адамны мюлк ишини себебинден болгъанды (эл мюлк кереклеге мырдыланы къурутуу, кёбчюлюк мекям ишлеу). Тийилмеген биоценозланы сакълар ючюн областны бир кесегин 1947 джылда АБШ-ны правительствосу Эверглейдс Миллет паркга бергенди, 1977 джылда аны майданы 566 796 га чакълы бир болгъанды. Эверглейдсни баш табийгъат зоналары: шималда тропик чегетле, Мексикан богъазны джагъасында манграла эмда чыгъанакъ кладиум бла ёсген мырдыла («кырдык-мыхчы»).
== Белгиле ==
m5342394bjbkdi5bl5n80hbk1rhw8dy
126425
126424
2026-09-07T15:04:02Z
DarqaviPalladin
4737
126425
wikitext
text/x-wiki
'''Эверглейдс''' ({{lang-en|Everglades}}, неда ''Florida Everglades'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде, [[Флорида джарымайрымкан|Флорида джарымайрымканны]] къыбыла тёртден бирин орналгъан энчи тропик табигъат территория комплекси. Регионну иги кесеги адамны мюлк ишини себебинден болгъанды (эл мюлк кереклеге мырдыланы къурутуу, кёбчюлюк мекям ишлеу). Тийилмеген биоценозланы сакълар ючюн областны бир кесегин 1947 джылда АБШ-ны правительствосу Эверглейдс Миллет паркга бергенди, 1977 джылда аны майданы 566 796 га чакълы бир болгъанды. Эверглейдсни баш табийгъат зоналары: шималда тропик чегетле, Мексикан богъазны джагъасында манграла эмда чыгъанакъ кладиум бла ёсген мырдыла («кырдык-мыхчы»).
== Белгиле ==
{{Флорида}}
t8iirioj8g4qobr8f4yxjgit7m6353f
Джэксонвилл
0
19574
126426
2026-09-07T15:18:18Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: ''''Джэксонвилл''' ({{lang-en|Jacksonville}}''Jacksonville'', {{МФА2|ˈ|d|ʒ|æ|k|s|ə|n|v|ɪ|l}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, Дувол округда, Сент-Джонс ({{lang-en|St. Johns River}}''St. Johns River'') сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда...'
126426
wikitext
text/x-wiki
'''Джэксонвилл''' ({{lang-en|Jacksonville}}''Jacksonville'', {{МФА2|ˈ|d|ʒ|æ|k|s|ə|n|v|ɪ|l}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, Дувол округда, Сент-Джонс ({{lang-en|St. Johns River}}''St. Johns River'') сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. 1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. По данным переписи 2020 года, в самом городе проживает 949 611 жителей, а вместе с окрестностями — 1 733 937<ref name="QuickFacts" />.
== Белгиле ==
6hbxr67bm2jw4xjmwdiy1i7ryjs9qwl
126427
126426
2026-09-07T15:21:14Z
DarqaviPalladin
4737
126427
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы}}
'''Джэксонвилл''' ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, Дувол округда, Сент-Джонс ({{lang-en|St. Johns River}}''St. Johns River'') сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. 1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. По данным переписи 2020 года, в самом городе проживает 949 611 жителей, а вместе с окрестностями — 1 733 937<ref name="QuickFacts" />.
== Белгиле ==
n5s5nxm3yrr57kkz1tt8roysrp1x6j9
126439
126427
2026-09-07T19:40:14Z
DarqaviPalladin
4737
126439
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы}}
'''Джэксонвилл''' ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, Дувол округда, Сент-Джонс ({{lang-en|St. Johns River}}''St. Johns River'') сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. 1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Джэксонвиллде 949 611 адам джашагъанды, агломерациясында уа — 1 733 937 адам.
== Белгиле ==
q9t5lchkf0cx5aixrfviwbb4a0h3pwy
126440
126439
2026-09-07T19:40:42Z
DarqaviPalladin
4737
126440
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы}}
'''Джэксонвилл'''<ref>{{Атлас мира|2002|230—231|Юго-восток США}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|112|Джэ́ксонвилл}}</ref> ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, Дувол округда, Сент-Джонс ({{lang-en|St. Johns River}}''St. Johns River'') сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. 1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Джэксонвиллде 949 611 адам джашагъанды, агломерациясында уа — 1 733 937 адам<ref name="QuickFacts">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|title=QuickFacts: Jacksonville city, Florida|publisher=United States Census Bureau|access-date=2021-08-20|archive-date=2024-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240110210053/https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|url-status=live}}</ref>.
== Белгиле ==
k127qjljvlw6ozh6ftyhbvh1uxphbbl
126441
126440
2026-09-07T19:48:06Z
DarqaviPalladin
4737
126441
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы|Къуралгъанды=1791 джылда|тенгизден мийиклик=6|кърал=АБШ|сагъат бёлге=UTC−5:00, <br>UTC−4:00 Джай заман|халкъ=949 611|саналгъан джыл=2020|агломерация=1 733 937|телефон=+1 904|почта=32099, 32201—32212, 32214—32241, 32244—32247, 32250, 32254—32260, 32266, 32267, 32277, 32290|web=https://www.jacksonville.gov/|Commons категория=Jacksonville, Florida|басыннганы=490,63|башчы=Донна Диган}}
'''Джэксонвилл'''<ref>{{Атлас мира|2002|230—231|Юго-восток США}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|112|Джэ́ксонвилл}}</ref> ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, [[Дувол (Флорида, округу)|Дувол]] округда, [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ({{lang-en|St. Johns River}}) сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар.
1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Джэксонвиллде 949 611 адам джашагъанды, агломерациясында уа — 1 733 937 адам<ref name="QuickFacts">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|title=QuickFacts: Jacksonville city, Florida|publisher=United States Census Bureau|access-date=2021-08-20|archive-date=2024-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240110210053/https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|url-status=live}}</ref>.
== Белгиле ==
pjxbguae5yr3o50z22a397qo4lc0yr9
126442
126441
2026-09-07T19:51:23Z
DarqaviPalladin
4737
126442
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы|Къуралгъанды=[[1791 джыл]]да|тенгизден мийиклик=6|кърал=АБШ|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>[[UTC−4:00]] Джай заман|халкъ=949 611|саналгъан джыл=2020|агломерация=1 733 937|телефон=+1 904|почта=32099, 32201—32212, 32214—32241, 32244—32247, 32250, 32254—32260, 32266, 32267, 32277, 32290|web=https://www.jacksonville.gov/|Commons категория=Jacksonville, Florida|басыннганы=490,63|башчы=Донна Диган|майдан=2264,5|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Дувол (Флорида, округу)|Дувол округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]}}
'''Джэксонвилл'''<ref>{{Атлас мира|2002|230—231|Юго-восток США}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|112|Джэ́ксонвилл}}</ref> ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, [[Дувол (Флорида, округу)|Дувол]] округда, [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ({{lang-en|St. Johns River}}) сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар.
1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Джэксонвиллде 949 611 адам джашагъанды, агломерациясында уа — 1 733 937 адам<ref name="QuickFacts">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|title=QuickFacts: Jacksonville city, Florida|publisher=United States Census Bureau|access-date=2021-08-20|archive-date=2024-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240110210053/https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|url-status=live}}</ref>.
== Белгиле ==
g9ykb8zc9hp4hzoj2v3q3w7d2twgra4
126443
126442
2026-09-07T19:51:53Z
DarqaviPalladin
4737
126443
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы|Къуралгъанды=[[1791 джыл]]да|тенгизден мийиклик=6|кърал=АБШ|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>[[UTC−4:00]] Джай заман|халкъ=949 611|саналгъан джыл=2020|агломерация=1 733 937|телефон=+1 904|почта=32099, 32201—32212, 32214—32241, 32244—32247, 32250, 32254—32260, 32266, 32267, 32277, 32290|web=https://www.jacksonville.gov/|Commons категория=Jacksonville, Florida|басыннганы=490,63|башчы=Донна Диган|майдан=2264,5|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Дувол (Флорида, округу)|Дувол округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]}}
'''Джэксонвилл'''<ref>{{Атлас мира|2002|230—231|Юго-восток США}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|112|Джэ́ксонвилл}}</ref> ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, [[Дувол (Флорида, округу)|Дувол]] округда, [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ({{lang-en|St. Johns River}}) сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар.
1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Джэксонвиллде 949 611 адам джашагъанды, агломерациясында уа — 1 733 937 адам<ref name="QuickFacts">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|title=QuickFacts: Jacksonville city, Florida|publisher=United States Census Bureau|access-date=2021-08-20|archive-date=2024-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240110210053/https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|url-status=live}}</ref>.
== Белгиле ==
<references />{{Флорида}}
5z8uvs9bz2x8gbwqmep2womf6nm810d
126444
126443
2026-09-07T19:53:45Z
DarqaviPalladin
4737
126444
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы|Къуралгъанды=[[1791 джыл]]да|тенгизден мийиклик=6|кърал=АБШ|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>[[UTC−4:00]] Джай заман|халкъ=949 611|саналгъан джыл=2020|агломерация=1 733 937|телефон=+1 904|почта=32099, 32201—32212, 32214—32241, 32244—32247, 32250, 32254—32260, 32266, 32267, 32277, 32290|web=https://www.jacksonville.gov/|Commons категория=Jacksonville, Florida|басыннганы=490,63|башчы=Донна Диган|майдан=2264,5|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Дувол (Флорида, округу)|Дувол округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|lat_deg=30|lon_deg=81|lat_min=19|lat_dir=N|lon_min=39|lon_dir=W}}
'''Джэксонвилл'''<ref>{{Атлас мира|2002|230—231|Юго-восток США}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|112|Джэ́ксонвилл}}</ref> ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, [[Дувол (Флорида, округу)|Дувол]] округда, [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ({{lang-en|St. Johns River}}) сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар.
1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Джэксонвиллде 949 611 адам джашагъанды, агломерациясында уа — 1 733 937 адам<ref name="QuickFacts">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|title=QuickFacts: Jacksonville city, Florida|publisher=United States Census Bureau|access-date=2021-08-20|archive-date=2024-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240110210053/https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|url-status=live}}</ref>.
== Белгиле ==
<references />{{Флорида}}
tf1tkbn8kpts3cz8yfhew2l84nxgcyp
126445
126444
2026-09-07T19:54:14Z
DarqaviPalladin
4737
126445
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы|Къуралгъанды=[[1791 джыл]]да|тенгизден мийиклик=6|кърал=АБШ|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>[[UTC−4:00]] Джай заман|халкъ=949 611|саналгъан джыл=2020|агломерация=1 733 937|телефон=+1 904|почта=32099, 32201—32212, 32214—32241, 32244—32247, 32250, 32254—32260, 32266, 32267, 32277, 32290|web=https://www.jacksonville.gov/|Commons категория=Jacksonville, Florida|басыннганы=490,63|башчы=Донна Диган|майдан=2264,5|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Дувол (Флорида, округу)|Дувол округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|lat_deg=30|lon_deg=81|lat_min=19|lat_dir=N|lon_min=39|lon_dir=W|lat_sec=20|lon_sec=40}}
'''Джэксонвилл'''<ref>{{Атлас мира|2002|230—231|Юго-восток США}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|112|Джэ́ксонвилл}}</ref> ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, [[Дувол (Флорида, округу)|Дувол]] округда, [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ({{lang-en|St. Johns River}}) сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар.
1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Джэксонвиллде 949 611 адам джашагъанды, агломерациясында уа — 1 733 937 адам<ref name="QuickFacts">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|title=QuickFacts: Jacksonville city, Florida|publisher=United States Census Bureau|access-date=2021-08-20|archive-date=2024-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240110210053/https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|url-status=live}}</ref>.
== Белгиле ==
<references />{{Флорида}}
1vnn8f34h1cs8238ir6z2926bw8hhfh
126446
126445
2026-09-07T19:54:58Z
DarqaviPalladin
4737
/* Белгиле */
126446
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Джэксонвилл|ориг. аты={{lang-en|Jacksonville}}|фото=JXFL2011N.png|байракъ=Flag of Jacksonville, Florida.svg|герб=Seal of Jacksonville, Florida.png|гербини юсюнден статья=Джэксонвиллни мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Джэксонвилл байрагъы|Къуралгъанды=[[1791 джыл]]да|тенгизден мийиклик=6|кърал=АБШ|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>[[UTC−4:00]] Джай заман|халкъ=949 611|саналгъан джыл=2020|агломерация=1 733 937|телефон=+1 904|почта=32099, 32201—32212, 32214—32241, 32244—32247, 32250, 32254—32260, 32266, 32267, 32277, 32290|web=https://www.jacksonville.gov/|Commons категория=Jacksonville, Florida|басыннганы=490,63|башчы=Донна Диган|майдан=2264,5|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Дувол (Флорида, округу)|Дувол округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|lat_deg=30|lon_deg=81|lat_min=19|lat_dir=N|lon_min=39|lon_dir=W|lat_sec=20|lon_sec=40}}
'''Джэксонвилл'''<ref>{{Атлас мира|2002|230—231|Юго-восток США}}</ref><ref>{{Книга:СГНЗС|112|Джэ́ксонвилл}}</ref> ({{lang-en|Jacksonville}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны шимал-кюнчыгъыш кесегинде, [[Дувол (Флорида, округу)|Дувол]] округда, [[Сент-Джонс (суу)|Сент-Джонс]] ({{lang-en|St. Johns River}}) сууну джагъасында, Атлантика океандан 30 км узакълыкъда орналгъан, штатны эм адам къалын тюшген шахар.
1968 джылдан Джэксонвиллни эмда Дувол округну бири башчилыгъы барды, аны себебинден Джексонвилл континентал АБШ-да территориясы бла эм уллу шахар болгъанды. Джэксонвилл АБШ-да адам саны бла 12-чи шахарды. АБШ-де 2020 джылда болгъан санаугъа кёре Джэксонвиллде 949 611 адам джашагъанды, агломерациясында уа — 1 733 937 адам<ref name="QuickFacts">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|title=QuickFacts: Jacksonville city, Florida|publisher=United States Census Bureau|access-date=2021-08-20|archive-date=2024-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20240110210053/https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/jacksonvillecityflorida/POP010220|url-status=live}}</ref>.
== Белгиле ==
<references />{{Флорида}}
[[Категория:АБШ-ны шахарлары]]
[[Категория:Флориданы шахарлары]]
[[Категория:Джэксонвилл]]
td8in8haqudkofuogwj0zg00u3hjinv
Категория:Википедия:«Картчыкъ» шаблонда «тюб башлыкъ» параметрни хайырландыргъан бетле
14
19575
126433
2026-09-07T19:09:13Z
Къарачайлы
96
Бош бет къуралды
126433
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
Категория:Адамны хакълары
14
19576
126434
2026-09-07T19:09:28Z
Къарачайлы
96
Бош бет къуралды
126434
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
Категория:Декларацияла
14
19577
126435
2026-09-07T19:09:44Z
Къарачайлы
96
Бош бет къуралды
126435
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
Категория:Википедия:Lang-XX шаблонсуз, атыны оригиналы бла статьяла
14
19578
126436
2026-09-07T19:10:01Z
Къарачайлы
96
Бош бет къуралды
126436
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
Шаблон:Навигационная таблица/styles.css
10
19579
126437
2026-09-07T19:14:49Z
Къарачайлы
96
Бет къуралды: '.ts-navbox-plaintitle { font-size: 100% !important; margin: 0 6em !important; } /* [[Категория:Шаблонла:CSS тюб бетле]] */'
126437
sanitized-css
text/css
.ts-navbox-plaintitle {
font-size: 100% !important;
margin: 0 6em !important;
}
/* [[Категория:Шаблонла:CSS тюб бетле]] */
2t47q23f0n8e03pkht8ca367nufn1hx
Категория:Джэксонвилл
14
19580
126447
2026-09-07T19:55:31Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: '{{catmain}} [[Категория:Флориданы шахарларыны категориялары]]'
126447
wikitext
text/x-wiki
{{catmain}}
[[Категория:Флориданы шахарларыны категориялары]]
6wfatpfu27mkotxvinespvs28k0eqjg
Тампа
0
19581
126448
2026-09-07T19:57:44Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: 'Тампа'
126448
wikitext
text/x-wiki
Тампа
4u628k0vi5x53aylkjrag17uhxew0ie
126449
126448
2026-09-07T20:32:59Z
DarqaviPalladin
4737
126449
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Тампа|ориг. аты={{lang-en|Tampa}}|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
| photo1a = Downtown Tampa, Florida.jpg
| photo2a = Centro Ybor, Ybor City, Tampa, Florida.jpg
| photo2b = Magnificant giraffes at Busch Gardens Tampa, Florida, USA (15448672870).jpg
| photo3a = Streetcar 431 at Centro Ybor, July 2013.jpg
| photo3b = Vue de derière l'université - View from the back of the University of Tampa - panoramio.jpg
| photo4a = Raymond James Stadium (2021) C.jpg
| size = 280
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
}}|Къуралгъанды=1823 джылда|майдан=455,40|кърал=АБШ|тенгизден мийиклик=14,6|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>
[[UTC−4:00]] Джай заман|байракъ=Flag of Tampa, Florida.svg|герб=Seal of Tampa, Florida.svg|гербини юсюнден статья=Тампаны мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Тампаны байрагъы|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|башчы=Джейн Кастор|статус=Округну административ арасы|телефон=+1 813|халкъ=384 959|саналгъан джыл=2020|басыннганы=1303,6|агломерация=3 175 275|почта=33601-33626, 33629-33631, 33633-33637,
33646-33647, 33650-33651, 33655,
33660-33664, 33672-33675, 33677,
33679-33682, 33684-33690, 33694|web=https://tampa.gov/|Шахар болгъанды=1855 джылда, эмда 1887 джылда толу шахар болгъанды}}
'''Тампа''' ({{lang-en|Tampa}}''Tampa'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны къыбыла-кюнбатыш кесегинде орналгъан, [[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо]] округну административ арасы болгъан шахар. 2021 джылда Тампаны адам саны — 387 050 адамгъа джеткенди, аны бла штатда ([[Джэксонвилл]] эм [[Майами|Майамиден]] сора) ючюнчю шахарды. 2020 джылда Тампа кирген [[Тампа-Бэй]] агломерациясында 3 175 275 адам джашагъанды (Флоридада адам саны бла экинчи агломерация).
== Белгиле ==
{{Флорида}}
5uby2mb9ucldyd75or7mau8d2vk0awj
126450
126449
2026-09-07T20:59:31Z
DarqaviPalladin
4737
126450
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Тампа|ориг. аты={{lang-en|Tampa}}|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
| photo1a = Downtown Tampa, Florida.jpg
| photo2a = Centro Ybor, Ybor City, Tampa, Florida.jpg
| photo2b = Magnificant giraffes at Busch Gardens Tampa, Florida, USA (15448672870).jpg
| photo3a = Streetcar 431 at Centro Ybor, July 2013.jpg
| photo3b = Vue de derière l'université - View from the back of the University of Tampa - panoramio.jpg
| photo4a = Raymond James Stadium (2021) C.jpg
| size = 280
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
}}|Къуралгъанды=1823 джылда|майдан=455,40|кърал=АБШ|тенгизден мийиклик=14,6|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>
[[UTC−4:00]] Джай заман|байракъ=Flag of Tampa, Florida.svg|герб=Seal of Tampa, Florida.svg|гербини юсюнден статья=Тампаны мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Тампаны байрагъы|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|башчы=Джейн Кастор|статус=Округну административ арасы|телефон=+1 813|халкъ=384 959|саналгъан джыл=2020|басыннганы=1303,6|агломерация=3 175 275|почта=33601-33626, 33629-33631, 33633-33637,
33646-33647, 33650-33651, 33655,
33660-33664, 33672-33675, 33677,
33679-33682, 33684-33690, 33694|web=https://tampa.gov/|Шахар болгъанды=1855 джылда, эмда 1887 джылда толу шахар болгъанды}}
'''Тампа'''<ref>[https://lenta.ru/tags/geo/tampa/ Тампа — Последние новости]</ref> ({{lang-en|Tampa}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны къыбыла-кюнбатыш кесегинде орналгъан, [[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо]] округну административ арасы болгъан шахар. 2021 джылда Тампаны адам саны — 387 050 адамгъа джеткенди, аны бла штатда ([[Джэксонвилл]] эм [[Майами|Майамиден]] сора) ючюнчю шахарды. 2020 джылда Тампа кирген [[Тампа-Бэй]] агломерациясында 3 175 275 адам джашагъанды (Флоридада адам саны бла экинчи агломерация).
== Географиясы ==
Тампа шахар Тампа богъазны шимал джагъасында Хиллсборо сууну ауузунда орналады. Тампа аралыкъны тюз аллында саркъыб Хиллсборо суу Хиллсборо богъазгъа къошулады, ол шахаргъа тузсуз сууну баш кёзлеую болады. Палм суу — шахардан кюнчыгъышха Маккей богъазгъа саркъгъан гитче сууду, ол Хиллсборо богъазны шимал-кюнчыгъыш джанында орналгъан гитче богъазды.
=== Климаты ===
Тампаны климаты — мылы субтропик, тропик климатгъа кёчген климаты барды ([[Кёппен климатланы классификациясы|Кёппен климатланы классификациясында]] - ''Cfa'', ''Cwa''-гъа джууукъ). Тампада исси, мылы эм кёб кёк джашнагъан джелли джангурла болгъан джай бла къургъакъ эм джумушакъ къыш барды.
== Белгиле ==
{{Флорида}}
9ueyhq32vgr5laii2z4t8k1oxevxfqr
126451
126450
2026-09-07T21:01:58Z
DarqaviPalladin
4737
/* Климаты */
126451
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Тампа|ориг. аты={{lang-en|Tampa}}|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
| photo1a = Downtown Tampa, Florida.jpg
| photo2a = Centro Ybor, Ybor City, Tampa, Florida.jpg
| photo2b = Magnificant giraffes at Busch Gardens Tampa, Florida, USA (15448672870).jpg
| photo3a = Streetcar 431 at Centro Ybor, July 2013.jpg
| photo3b = Vue de derière l'université - View from the back of the University of Tampa - panoramio.jpg
| photo4a = Raymond James Stadium (2021) C.jpg
| size = 280
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
}}|Къуралгъанды=1823 джылда|майдан=455,40|кърал=АБШ|тенгизден мийиклик=14,6|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>
[[UTC−4:00]] Джай заман|байракъ=Flag of Tampa, Florida.svg|герб=Seal of Tampa, Florida.svg|гербини юсюнден статья=Тампаны мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Тампаны байрагъы|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|башчы=Джейн Кастор|статус=Округну административ арасы|телефон=+1 813|халкъ=384 959|саналгъан джыл=2020|басыннганы=1303,6|агломерация=3 175 275|почта=33601-33626, 33629-33631, 33633-33637,
33646-33647, 33650-33651, 33655,
33660-33664, 33672-33675, 33677,
33679-33682, 33684-33690, 33694|web=https://tampa.gov/|Шахар болгъанды=1855 джылда, эмда 1887 джылда толу шахар болгъанды}}
'''Тампа'''<ref>[https://lenta.ru/tags/geo/tampa/ Тампа — Последние новости]</ref> ({{lang-en|Tampa}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны къыбыла-кюнбатыш кесегинде орналгъан, [[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо]] округну административ арасы болгъан шахар. 2021 джылда Тампаны адам саны — 387 050 адамгъа джеткенди, аны бла штатда ([[Джэксонвилл]] эм [[Майами|Майамиден]] сора) ючюнчю шахарды. 2020 джылда Тампа кирген [[Тампа-Бэй]] агломерациясында 3 175 275 адам джашагъанды (Флоридада адам саны бла экинчи агломерация).
== Географиясы ==
Тампа шахар Тампа богъазны шимал джагъасында Хиллсборо сууну ауузунда орналады. Тампа аралыкъны тюз аллында саркъыб Хиллсборо суу Хиллсборо богъазгъа къошулады, ол шахаргъа тузсуз сууну баш кёзлеую болады. Палм суу — шахардан кюнчыгъышха Маккей богъазгъа саркъгъан гитче сууду, ол Хиллсборо богъазны шимал-кюнчыгъыш джанында орналгъан гитче богъазды.
=== Климаты ===
Тампаны климаты — мылы субтропик, тропик климатгъа кёчген климаты барды ([[Кёппен климатланы классификациясы|Кёппен климатланы классификациясында]] - ''Cfa'', ''Cwa''-гъа джууукъ). Тампада исси, мылы эм кёб кёк джашнагъан джелли джангурла болгъан джай бла къургъакъ эм джумушакъ къыш барды.
{{Джерлешимни климаты
| Ширина = 70%
| Положение = center
| Место_род = Тампаны
| Источник = [http://www.nws.noaa.gov/climate/xmacis.php?wfo=tbw NWS]
| Янв_ср = 15.8 | Янв_ср_осад = 56
| Фев_ср = 17.3 | Фев_ср_осад = 71
| Мар_ср = 19.5 | Мар_ср_осад = 76
| Апр_ср = 22.0 | Апр_ср_осад = 51
| Май_ср = 25.6 | Май_ср_осад = 53
| Июн_ср = 27.7 | Июн_ср_осад = 169
| Июл_ср = 28.2 | Июл_ср_осад = 179
| Авг_ср = 28.3 | Авг_ср_осад = 197
| Сен_ср = 27.5 | Сен_ср_осад = 159
| Окт_ср = 24.4 | Окт_ср_осад = 57
| Ноя_ср = 20.5 | Ноя_ср_осад = 39
| Дек_ср = 17.2 | Дек_ср_осад = 62
| Год_ср = 22.8 | Год_ср_осад = 1174
| Янв_ср_мин = 10.4 | Янв_ср_макс = 21.2
| Фев_ср_мин = 12.0 | Фев_ср_макс = 22.6
| Мар_ср_мин = 14.1 | Мар_ср_макс = 24.7
| Апр_ср_мин = 16.7 | Апр_ср_макс = 27.3
| Май_ср_мин = 20.5 | Май_ср_макс = 30.8
| Июн_ср_мин = 23.3 | Июн_ср_макс = 32.2
| Июл_ср_мин = 24.0 | Июл_ср_макс = 32.4
| Авг_ср_мин = 24.1 | Авг_ср_макс = 32.5
| Сен_ср_мин = 23.1 | Сен_ср_макс = 31.8
| Окт_ср_мин = 19.6 | Окт_ср_макс = 29.2
| Ноя_ср_мин = 15.3 | Ноя_ср_макс = 25.7
| Дек_ср_мин = 12.0 | Дек_ср_макс = 22.4
| Год_ср_мин = 18.0 | Год_ср_макс = 27.7
| Янв_а_мин = -6.1 | Янв_а_макс = 30.0
| Фев_а_мин = -5.5 | Фев_а_макс = 31.1
| Мар_а_мин = -1.6 | Мар_а_макс = 33.3
| Апр_а_мин = 3.3 | Апр_а_макс = 33.8
| Май_а_мин = 9.4 | Май_а_макс = 36.6
| Июн_а_мин = 11.6 | Июн_а_макс = 37.2
| Июл_а_мин = 17.2 | Июл_а_макс = 36.6
| Авг_а_мин = 18.8 | Авг_а_макс = 36.6
| Сен_а_мин = 12.2 | Сен_а_макс = 35.5
| Окт_а_мин = 4.4 | Окт_а_макс = 35.0
| Ноя_а_мин = -5.0 | Ноя_а_макс = 32.2
| Дек_а_мин = -7.7 | Дек_а_макс = 30.0
| Год_а_мин = -7.7 | Год_а_макс = 37.2
| Янв_вода =
| Фев_вода =
| Мар_вода =
| Апр_вода =
| Май_вода =
| Июн_вода =
| Июл_вода =
| Авг_вода =
| Сен_вода =
| Окт_вода =
| Ноя_вода =
| Дек_вода =
| Год_вода =
}}
== Белгиле ==
{{Флорида}}
1ee54aqx6ekizn7qlgo22qf6075ypyh
126452
126451
2026-09-07T21:45:02Z
DarqaviPalladin
4737
/* Климаты */
126452
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Тампа|ориг. аты={{lang-en|Tampa}}|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
| photo1a = Downtown Tampa, Florida.jpg
| photo2a = Centro Ybor, Ybor City, Tampa, Florida.jpg
| photo2b = Magnificant giraffes at Busch Gardens Tampa, Florida, USA (15448672870).jpg
| photo3a = Streetcar 431 at Centro Ybor, July 2013.jpg
| photo3b = Vue de derière l'université - View from the back of the University of Tampa - panoramio.jpg
| photo4a = Raymond James Stadium (2021) C.jpg
| size = 280
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
}}|Къуралгъанды=1823 джылда|майдан=455,40|кърал=АБШ|тенгизден мийиклик=14,6|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>
[[UTC−4:00]] Джай заман|байракъ=Flag of Tampa, Florida.svg|герб=Seal of Tampa, Florida.svg|гербини юсюнден статья=Тампаны мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Тампаны байрагъы|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|башчы=Джейн Кастор|статус=Округну административ арасы|телефон=+1 813|халкъ=384 959|саналгъан джыл=2020|басыннганы=1303,6|агломерация=3 175 275|почта=33601-33626, 33629-33631, 33633-33637,
33646-33647, 33650-33651, 33655,
33660-33664, 33672-33675, 33677,
33679-33682, 33684-33690, 33694|web=https://tampa.gov/|Шахар болгъанды=1855 джылда, эмда 1887 джылда толу шахар болгъанды}}
'''Тампа'''<ref>[https://lenta.ru/tags/geo/tampa/ Тампа — Последние новости]</ref> ({{lang-en|Tampa}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны къыбыла-кюнбатыш кесегинде орналгъан, [[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо]] округну административ арасы болгъан шахар. 2021 джылда Тампаны адам саны — 387 050 адамгъа джеткенди, аны бла штатда ([[Джэксонвилл]] эм [[Майами|Майамиден]] сора) ючюнчю шахарды. 2020 джылда Тампа кирген [[Тампа-Бэй]] агломерациясында 3 175 275 адам джашагъанды (Флоридада адам саны бла экинчи агломерация).
== Географиясы ==
Тампа шахар Тампа богъазны шимал джагъасында Хиллсборо сууну ауузунда орналады. Тампа аралыкъны тюз аллында саркъыб Хиллсборо суу Хиллсборо богъазгъа къошулады, ол шахаргъа тузсуз сууну баш кёзлеую болады. Палм суу — шахардан кюнчыгъышха Маккей богъазгъа саркъгъан гитче сууду, ол Хиллсборо богъазны шимал-кюнчыгъыш джанында орналгъан гитче богъазды.
=== Климаты ===
Тампаны климаты — мылы субтропик, тропик климатгъа кёчген климаты барды ([[Кёппен климатланы классификациясы|Кёппен климатланы классификациясында]] - ''Cfa'', ''Cwa''-гъа джууукъ). Тампаны климатыны эки ачыкъ белгиленнген сезон барды: майдан октябргъа дери исси, мылы эм кёб кёк джашнагъан джелли джангурла болгъан джай бла ноябрдан апрельге дери къургъакъ эм джумушакъ къыш сезон. Джыллыкъ джауумну ючню экиси июндан сентябргъа дери джауады<ref>[https://www.usf.edu/world/international-services/arrival-and-orientation/living-in-tampa-bay/weather.aspx Living in Tampa Bay]</ref>. Тампада орта джылгъа джауум - 1150–1500 мм.
{{Джерлешимни климаты
| Ширина = 70%
| Положение = center
| Место_род = Тампаны
| Источник = [http://www.nws.noaa.gov/climate/xmacis.php?wfo=tbw NWS]
| Янв_ср = 15.8 | Янв_ср_осад = 56
| Фев_ср = 17.3 | Фев_ср_осад = 71
| Мар_ср = 19.5 | Мар_ср_осад = 76
| Апр_ср = 22.0 | Апр_ср_осад = 51
| Май_ср = 25.6 | Май_ср_осад = 53
| Июн_ср = 27.7 | Июн_ср_осад = 169
| Июл_ср = 28.2 | Июл_ср_осад = 179
| Авг_ср = 28.3 | Авг_ср_осад = 197
| Сен_ср = 27.5 | Сен_ср_осад = 159
| Окт_ср = 24.4 | Окт_ср_осад = 57
| Ноя_ср = 20.5 | Ноя_ср_осад = 39
| Дек_ср = 17.2 | Дек_ср_осад = 62
| Год_ср = 22.8 | Год_ср_осад = 1174
| Янв_ср_мин = 10.4 | Янв_ср_макс = 21.2
| Фев_ср_мин = 12.0 | Фев_ср_макс = 22.6
| Мар_ср_мин = 14.1 | Мар_ср_макс = 24.7
| Апр_ср_мин = 16.7 | Апр_ср_макс = 27.3
| Май_ср_мин = 20.5 | Май_ср_макс = 30.8
| Июн_ср_мин = 23.3 | Июн_ср_макс = 32.2
| Июл_ср_мин = 24.0 | Июл_ср_макс = 32.4
| Авг_ср_мин = 24.1 | Авг_ср_макс = 32.5
| Сен_ср_мин = 23.1 | Сен_ср_макс = 31.8
| Окт_ср_мин = 19.6 | Окт_ср_макс = 29.2
| Ноя_ср_мин = 15.3 | Ноя_ср_макс = 25.7
| Дек_ср_мин = 12.0 | Дек_ср_макс = 22.4
| Год_ср_мин = 18.0 | Год_ср_макс = 27.7
| Янв_а_мин = -6.1 | Янв_а_макс = 30.0
| Фев_а_мин = -5.5 | Фев_а_макс = 31.1
| Мар_а_мин = -1.6 | Мар_а_макс = 33.3
| Апр_а_мин = 3.3 | Апр_а_макс = 33.8
| Май_а_мин = 9.4 | Май_а_макс = 36.6
| Июн_а_мин = 11.6 | Июн_а_макс = 37.2
| Июл_а_мин = 17.2 | Июл_а_макс = 36.6
| Авг_а_мин = 18.8 | Авг_а_макс = 36.6
| Сен_а_мин = 12.2 | Сен_а_макс = 35.5
| Окт_а_мин = 4.4 | Окт_а_макс = 35.0
| Ноя_а_мин = -5.0 | Ноя_а_макс = 32.2
| Дек_а_мин = -7.7 | Дек_а_макс = 30.0
| Год_а_мин = -7.7 | Год_а_макс = 37.2
| Янв_вода =
| Фев_вода =
| Мар_вода =
| Апр_вода =
| Май_вода =
| Июн_вода =
| Июл_вода =
| Авг_вода =
| Сен_вода =
| Окт_вода =
| Ноя_вода =
| Дек_вода =
| Год_вода =
}}
== Белгиле ==
{{Флорида}}
kqdearcqfwkms6hl0pkos0g2bsarf0h
126453
126452
2026-09-07T21:46:07Z
DarqaviPalladin
4737
126453
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Тампа|ориг. аты={{lang-en|Tampa}}|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
| photo1a = Downtown Tampa, Florida.jpg
| photo2a = Centro Ybor, Ybor City, Tampa, Florida.jpg
| photo2b = Magnificant giraffes at Busch Gardens Tampa, Florida, USA (15448672870).jpg
| photo3a = Streetcar 431 at Centro Ybor, July 2013.jpg
| photo3b = Vue de derière l'université - View from the back of the University of Tampa - panoramio.jpg
| photo4a = Raymond James Stadium (2021) C.jpg
| size = 280
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
}}|Къуралгъанды=1823 джылда|майдан=455,40|кърал=АБШ|тенгизден мийиклик=14,6|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>
[[UTC−4:00]] Джай заман|байракъ=Flag of Tampa, Florida.svg|герб=Seal of Tampa, Florida.svg|гербини юсюнден статья=Тампаны мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Тампаны байрагъы|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|башчы=Джейн Кастор|статус=Округну административ арасы|телефон=+1 813|халкъ=384 959|саналгъан джыл=2020|басыннганы=1303,6|агломерация=3 175 275|почта=33601-33626, 33629-33631, 33633-33637,
33646-33647, 33650-33651, 33655,
33660-33664, 33672-33675, 33677,
33679-33682, 33684-33690, 33694|web=https://tampa.gov/|Шахар болгъанды=1855 джылда, эмда 1887 джылда толу шахар болгъанды}}
'''Тампа'''<ref>[https://lenta.ru/tags/geo/tampa/ Тампа — Последние новости]</ref> ({{lang-en|Tampa}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны къыбыла-кюнбатыш кесегинде орналгъан, [[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо]] округну административ арасы болгъан шахар. 2021 джылда Тампаны адам саны — 387 050 адамгъа джеткенди, аны бла штатда ([[Джэксонвилл]] эм [[Майами|Майамиден]] сора) ючюнчю шахарды. 2020 джылда Тампа кирген [[Тампа-Бэй]] агломерациясында 3 175 275 адам джашагъанды (Флоридада адам саны бла экинчи агломерация).
== Географиясы ==
Тампа шахар Тампа богъазны шимал джагъасында Хиллсборо сууну ауузунда орналады. Тампа аралыкъны тюз аллында саркъыб Хиллсборо суу Хиллсборо богъазгъа къошулады, ол шахаргъа тузсуз сууну баш кёзлеую болады. Палм суу — шахардан кюнчыгъышха Маккей богъазгъа саркъгъан гитче сууду, ол Хиллсборо богъазны шимал-кюнчыгъыш джанында орналгъан гитче богъазды.
=== Климаты ===
Тампаны климаты — мылы субтропик, тропик климатгъа кёчген климаты барды ([[Кёппен климатланы классификациясы|Кёппен климатланы классификациясында]] - ''Cfa'', ''Cwa''-гъа джууукъ). Тампаны климатыны эки ачыкъ белгиленнген сезон барды: майдан октябргъа дери исси, мылы эм кёб кёк джашнагъан джелли джангурла болгъан джай бла ноябрдан апрельге дери къургъакъ эм джумушакъ къыш сезон. Джыллыкъ джауумну ючню экиси июндан сентябргъа дери джауады<ref>[https://www.usf.edu/world/international-services/arrival-and-orientation/living-in-tampa-bay/weather.aspx Living in Tampa Bay]</ref>. Тампада орта джылгъа джауум - 1150–1500 мм.
{{Джерлешимни климаты
| Ширина = 70%
| Положение = center
| Место_род = Тампаны
| Источник = [http://www.nws.noaa.gov/climate/xmacis.php?wfo=tbw NWS]
| Янв_ср = 15.8 | Янв_ср_осад = 56
| Фев_ср = 17.3 | Фев_ср_осад = 71
| Мар_ср = 19.5 | Мар_ср_осад = 76
| Апр_ср = 22.0 | Апр_ср_осад = 51
| Май_ср = 25.6 | Май_ср_осад = 53
| Июн_ср = 27.7 | Июн_ср_осад = 169
| Июл_ср = 28.2 | Июл_ср_осад = 179
| Авг_ср = 28.3 | Авг_ср_осад = 197
| Сен_ср = 27.5 | Сен_ср_осад = 159
| Окт_ср = 24.4 | Окт_ср_осад = 57
| Ноя_ср = 20.5 | Ноя_ср_осад = 39
| Дек_ср = 17.2 | Дек_ср_осад = 62
| Год_ср = 22.8 | Год_ср_осад = 1174
| Янв_ср_мин = 10.4 | Янв_ср_макс = 21.2
| Фев_ср_мин = 12.0 | Фев_ср_макс = 22.6
| Мар_ср_мин = 14.1 | Мар_ср_макс = 24.7
| Апр_ср_мин = 16.7 | Апр_ср_макс = 27.3
| Май_ср_мин = 20.5 | Май_ср_макс = 30.8
| Июн_ср_мин = 23.3 | Июн_ср_макс = 32.2
| Июл_ср_мин = 24.0 | Июл_ср_макс = 32.4
| Авг_ср_мин = 24.1 | Авг_ср_макс = 32.5
| Сен_ср_мин = 23.1 | Сен_ср_макс = 31.8
| Окт_ср_мин = 19.6 | Окт_ср_макс = 29.2
| Ноя_ср_мин = 15.3 | Ноя_ср_макс = 25.7
| Дек_ср_мин = 12.0 | Дек_ср_макс = 22.4
| Год_ср_мин = 18.0 | Год_ср_макс = 27.7
| Янв_а_мин = -6.1 | Янв_а_макс = 30.0
| Фев_а_мин = -5.5 | Фев_а_макс = 31.1
| Мар_а_мин = -1.6 | Мар_а_макс = 33.3
| Апр_а_мин = 3.3 | Апр_а_макс = 33.8
| Май_а_мин = 9.4 | Май_а_макс = 36.6
| Июн_а_мин = 11.6 | Июн_а_макс = 37.2
| Июл_а_мин = 17.2 | Июл_а_макс = 36.6
| Авг_а_мин = 18.8 | Авг_а_макс = 36.6
| Сен_а_мин = 12.2 | Сен_а_макс = 35.5
| Окт_а_мин = 4.4 | Окт_а_макс = 35.0
| Ноя_а_мин = -5.0 | Ноя_а_макс = 32.2
| Дек_а_мин = -7.7 | Дек_а_макс = 30.0
| Год_а_мин = -7.7 | Год_а_макс = 37.2
| Янв_вода =
| Фев_вода =
| Мар_вода =
| Апр_вода =
| Май_вода =
| Июн_вода =
| Июл_вода =
| Авг_вода =
| Сен_вода =
| Окт_вода =
| Ноя_вода =
| Дек_вода =
| Год_вода =
}}
== Белгиле ==
<references />{{Флорида}}
pef2flor0d2pcv1undq3pdii7qabifw
126454
126453
2026-09-07T21:47:51Z
DarqaviPalladin
4737
/* Климаты */
126454
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Тампа|ориг. аты={{lang-en|Tampa}}|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
| photo1a = Downtown Tampa, Florida.jpg
| photo2a = Centro Ybor, Ybor City, Tampa, Florida.jpg
| photo2b = Magnificant giraffes at Busch Gardens Tampa, Florida, USA (15448672870).jpg
| photo3a = Streetcar 431 at Centro Ybor, July 2013.jpg
| photo3b = Vue de derière l'université - View from the back of the University of Tampa - panoramio.jpg
| photo4a = Raymond James Stadium (2021) C.jpg
| size = 280
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
}}|Къуралгъанды=1823 джылда|майдан=455,40|кърал=АБШ|тенгизден мийиклик=14,6|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>
[[UTC−4:00]] Джай заман|байракъ=Flag of Tampa, Florida.svg|герб=Seal of Tampa, Florida.svg|гербини юсюнден статья=Тампаны мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Тампаны байрагъы|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|башчы=Джейн Кастор|статус=Округну административ арасы|телефон=+1 813|халкъ=384 959|саналгъан джыл=2020|басыннганы=1303,6|агломерация=3 175 275|почта=33601-33626, 33629-33631, 33633-33637,
33646-33647, 33650-33651, 33655,
33660-33664, 33672-33675, 33677,
33679-33682, 33684-33690, 33694|web=https://tampa.gov/|Шахар болгъанды=1855 джылда, эмда 1887 джылда толу шахар болгъанды}}
'''Тампа'''<ref>[https://lenta.ru/tags/geo/tampa/ Тампа — Последние новости]</ref> ({{lang-en|Tampa}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны къыбыла-кюнбатыш кесегинде орналгъан, [[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо]] округну административ арасы болгъан шахар. 2021 джылда Тампаны адам саны — 387 050 адамгъа джеткенди, аны бла штатда ([[Джэксонвилл]] эм [[Майами|Майамиден]] сора) ючюнчю шахарды. 2020 джылда Тампа кирген [[Тампа-Бэй]] агломерациясында 3 175 275 адам джашагъанды (Флоридада адам саны бла экинчи агломерация).
== Географиясы ==
Тампа шахар Тампа богъазны шимал джагъасында Хиллсборо сууну ауузунда орналады. Тампа аралыкъны тюз аллында саркъыб Хиллсборо суу Хиллсборо богъазгъа къошулады, ол шахаргъа тузсуз сууну баш кёзлеую болады. Палм суу — шахардан кюнчыгъышха Маккей богъазгъа саркъгъан гитче сууду, ол Хиллсборо богъазны шимал-кюнчыгъыш джанында орналгъан гитче богъазды.
=== Климаты ===
Тампаны климаты — мылы субтропик, тропик климатгъа кёчген климаты барды ([[Кёппен климатланы классификациясы|Кёппен климатланы классификациясында]] - ''Cfa'', ''Cwa''-гъа джууукъ). Тампаны климатыны эки ачыкъ белгиленнген сезон барды: майдан октябргъа дери исси, мылы эм кёб кёк джашнагъан джелли джангурла болгъан джай бла ноябрдан апрельге дери къургъакъ эм джумушакъ къыш сезон. Джыллыкъ джауумну ючню экиси июндан сентябргъа дери джауады<ref>[https://www.usf.edu/world/international-services/arrival-and-orientation/living-in-tampa-bay/weather.aspx Living in Tampa Bay]</ref>. Тампада орта джылгъа джауум - 1150–1500 мм.
{{Джерлешимни климаты
| Ширина = 70%
| Положение = center
| Место_род = Тампаны
| Къайнакъ = [http://www.nws.noaa.gov/climate/xmacis.php?wfo=tbw NWS]
| Янв_ср = 15.8 | Янв_ср_осад = 56
| Фев_ср = 17.3 | Фев_ср_осад = 71
| Мар_ср = 19.5 | Мар_ср_осад = 76
| Апр_ср = 22.0 | Апр_ср_осад = 51
| Май_ср = 25.6 | Май_ср_осад = 53
| Июн_ср = 27.7 | Июн_ср_осад = 169
| Июл_ср = 28.2 | Июл_ср_осад = 179
| Авг_ср = 28.3 | Авг_ср_осад = 197
| Сен_ср = 27.5 | Сен_ср_осад = 159
| Окт_ср = 24.4 | Окт_ср_осад = 57
| Ноя_ср = 20.5 | Ноя_ср_осад = 39
| Дек_ср = 17.2 | Дек_ср_осад = 62
| Год_ср = 22.8 | Год_ср_осад = 1174
| Янв_ср_мин = 10.4 | Янв_ср_макс = 21.2
| Фев_ср_мин = 12.0 | Фев_ср_макс = 22.6
| Мар_ср_мин = 14.1 | Мар_ср_макс = 24.7
| Апр_ср_мин = 16.7 | Апр_ср_макс = 27.3
| Май_ср_мин = 20.5 | Май_ср_макс = 30.8
| Июн_ср_мин = 23.3 | Июн_ср_макс = 32.2
| Июл_ср_мин = 24.0 | Июл_ср_макс = 32.4
| Авг_ср_мин = 24.1 | Авг_ср_макс = 32.5
| Сен_ср_мин = 23.1 | Сен_ср_макс = 31.8
| Окт_ср_мин = 19.6 | Окт_ср_макс = 29.2
| Ноя_ср_мин = 15.3 | Ноя_ср_макс = 25.7
| Дек_ср_мин = 12.0 | Дек_ср_макс = 22.4
| Год_ср_мин = 18.0 | Год_ср_макс = 27.7
| Янв_а_мин = -6.1 | Янв_а_макс = 30.0
| Фев_а_мин = -5.5 | Фев_а_макс = 31.1
| Мар_а_мин = -1.6 | Мар_а_макс = 33.3
| Апр_а_мин = 3.3 | Апр_а_макс = 33.8
| Май_а_мин = 9.4 | Май_а_макс = 36.6
| Июн_а_мин = 11.6 | Июн_а_макс = 37.2
| Июл_а_мин = 17.2 | Июл_а_макс = 36.6
| Авг_а_мин = 18.8 | Авг_а_макс = 36.6
| Сен_а_мин = 12.2 | Сен_а_макс = 35.5
| Окт_а_мин = 4.4 | Окт_а_макс = 35.0
| Ноя_а_мин = -5.0 | Ноя_а_макс = 32.2
| Дек_а_мин = -7.7 | Дек_а_макс = 30.0
| Год_а_мин = -7.7 | Год_а_макс = 37.2
| Янв_вода =
| Фев_вода =
| Мар_вода =
| Апр_вода =
| Май_вода =
| Июн_вода =
| Июл_вода =
| Авг_вода =
| Сен_вода =
| Окт_вода =
| Ноя_вода =
| Дек_вода =
| Год_вода =
}}
== Белгиле ==
<references />{{Флорида}}
4yg1s3cq1dcf3cm94lcxh7beli9787m
126456
126454
2026-09-07T21:52:52Z
DarqaviPalladin
4737
/* Белгиле */
126456
wikitext
text/x-wiki
{{Джерлешим|аты=Тампа|ориг. аты={{lang-en|Tampa}}|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
| photo1a = Downtown Tampa, Florida.jpg
| photo2a = Centro Ybor, Ybor City, Tampa, Florida.jpg
| photo2b = Magnificant giraffes at Busch Gardens Tampa, Florida, USA (15448672870).jpg
| photo3a = Streetcar 431 at Centro Ybor, July 2013.jpg
| photo3b = Vue de derière l'université - View from the back of the University of Tampa - panoramio.jpg
| photo4a = Raymond James Stadium (2021) C.jpg
| size = 280
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
}}|Къуралгъанды=1823 джылда|майдан=455,40|кърал=АБШ|тенгизден мийиклик=14,6|сагъат бёлге=[[UTC−5:00]], <br>
[[UTC−4:00]] Джай заман|байракъ=Flag of Tampa, Florida.svg|герб=Seal of Tampa, Florida.svg|гербини юсюнден статья=Тампаны мухуру|байрагъыны юсюнден статья=Тампаны байрагъы|баш.къошакъ.параметр=[[АБШ-ны административ бёлюнюую|Штаты]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Флорида}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо округу]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (АБШ)|Округу]]|башчы=Джейн Кастор|статус=Округну административ арасы|телефон=+1 813|халкъ=384 959|саналгъан джыл=2020|басыннганы=1303,6|агломерация=3 175 275|почта=33601-33626, 33629-33631, 33633-33637,
33646-33647, 33650-33651, 33655,
33660-33664, 33672-33675, 33677,
33679-33682, 33684-33690, 33694|web=https://tampa.gov/|Шахар болгъанды=1855 джылда, эмда 1887 джылда толу шахар болгъанды}}
'''Тампа'''<ref>[https://lenta.ru/tags/geo/tampa/ Тампа — Последние новости]</ref> ({{lang-en|Tampa}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-да, [[Флорида]] штатны къыбыла-кюнбатыш кесегинде орналгъан, [[Хилсборо (Флорида, округу)|Хилсборо]] округну административ арасы болгъан шахар. 2021 джылда Тампаны адам саны — 387 050 адамгъа джеткенди, аны бла штатда ([[Джэксонвилл]] эм [[Майами|Майамиден]] сора) ючюнчю шахарды. 2020 джылда Тампа кирген [[Тампа-Бэй]] агломерациясында 3 175 275 адам джашагъанды (Флоридада адам саны бла экинчи агломерация).
== Географиясы ==
Тампа шахар Тампа богъазны шимал джагъасында Хиллсборо сууну ауузунда орналады. Тампа аралыкъны тюз аллында саркъыб Хиллсборо суу Хиллсборо богъазгъа къошулады, ол шахаргъа тузсуз сууну баш кёзлеую болады. Палм суу — шахардан кюнчыгъышха Маккей богъазгъа саркъгъан гитче сууду, ол Хиллсборо богъазны шимал-кюнчыгъыш джанында орналгъан гитче богъазды.
=== Климаты ===
Тампаны климаты — мылы субтропик, тропик климатгъа кёчген климаты барды ([[Кёппен климатланы классификациясы|Кёппен климатланы классификациясында]] - ''Cfa'', ''Cwa''-гъа джууукъ). Тампаны климатыны эки ачыкъ белгиленнген сезон барды: майдан октябргъа дери исси, мылы эм кёб кёк джашнагъан джелли джангурла болгъан джай бла ноябрдан апрельге дери къургъакъ эм джумушакъ къыш сезон. Джыллыкъ джауумну ючню экиси июндан сентябргъа дери джауады<ref>[https://www.usf.edu/world/international-services/arrival-and-orientation/living-in-tampa-bay/weather.aspx Living in Tampa Bay]</ref>. Тампада орта джылгъа джауум - 1150–1500 мм.
{{Джерлешимни климаты
| Ширина = 70%
| Положение = center
| Место_род = Тампаны
| Къайнакъ = [http://www.nws.noaa.gov/climate/xmacis.php?wfo=tbw NWS]
| Янв_ср = 15.8 | Янв_ср_осад = 56
| Фев_ср = 17.3 | Фев_ср_осад = 71
| Мар_ср = 19.5 | Мар_ср_осад = 76
| Апр_ср = 22.0 | Апр_ср_осад = 51
| Май_ср = 25.6 | Май_ср_осад = 53
| Июн_ср = 27.7 | Июн_ср_осад = 169
| Июл_ср = 28.2 | Июл_ср_осад = 179
| Авг_ср = 28.3 | Авг_ср_осад = 197
| Сен_ср = 27.5 | Сен_ср_осад = 159
| Окт_ср = 24.4 | Окт_ср_осад = 57
| Ноя_ср = 20.5 | Ноя_ср_осад = 39
| Дек_ср = 17.2 | Дек_ср_осад = 62
| Год_ср = 22.8 | Год_ср_осад = 1174
| Янв_ср_мин = 10.4 | Янв_ср_макс = 21.2
| Фев_ср_мин = 12.0 | Фев_ср_макс = 22.6
| Мар_ср_мин = 14.1 | Мар_ср_макс = 24.7
| Апр_ср_мин = 16.7 | Апр_ср_макс = 27.3
| Май_ср_мин = 20.5 | Май_ср_макс = 30.8
| Июн_ср_мин = 23.3 | Июн_ср_макс = 32.2
| Июл_ср_мин = 24.0 | Июл_ср_макс = 32.4
| Авг_ср_мин = 24.1 | Авг_ср_макс = 32.5
| Сен_ср_мин = 23.1 | Сен_ср_макс = 31.8
| Окт_ср_мин = 19.6 | Окт_ср_макс = 29.2
| Ноя_ср_мин = 15.3 | Ноя_ср_макс = 25.7
| Дек_ср_мин = 12.0 | Дек_ср_макс = 22.4
| Год_ср_мин = 18.0 | Год_ср_макс = 27.7
| Янв_а_мин = -6.1 | Янв_а_макс = 30.0
| Фев_а_мин = -5.5 | Фев_а_макс = 31.1
| Мар_а_мин = -1.6 | Мар_а_макс = 33.3
| Апр_а_мин = 3.3 | Апр_а_макс = 33.8
| Май_а_мин = 9.4 | Май_а_макс = 36.6
| Июн_а_мин = 11.6 | Июн_а_макс = 37.2
| Июл_а_мин = 17.2 | Июл_а_макс = 36.6
| Авг_а_мин = 18.8 | Авг_а_макс = 36.6
| Сен_а_мин = 12.2 | Сен_а_макс = 35.5
| Окт_а_мин = 4.4 | Окт_а_макс = 35.0
| Ноя_а_мин = -5.0 | Ноя_а_макс = 32.2
| Дек_а_мин = -7.7 | Дек_а_макс = 30.0
| Год_а_мин = -7.7 | Год_а_макс = 37.2
| Янв_вода =
| Фев_вода =
| Мар_вода =
| Апр_вода =
| Май_вода =
| Июн_вода =
| Июл_вода =
| Авг_вода =
| Сен_вода =
| Окт_вода =
| Ноя_вода =
| Дек_вода =
| Год_вода =
}}
== Белгиле ==
<references />{{Флорида}}
[[Категория:АБШ-ны шахарлары]]
[[Категория:Флориданы шахарлары]]
[[Категория:Тампа]]
eqg0zq8r5z333th7600b9m2ig76tqzg
Категория:Тампа
14
19582
126458
2026-09-07T21:53:20Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: '{{catmain}} [[Категория:Флориданы шахарларыны категориялары]]'
126458
wikitext
text/x-wiki
{{catmain}}
[[Категория:Флориданы шахарларыны категориялары]]
6wfatpfu27mkotxvinespvs28k0eqjg
Флорида Кис
0
19583
126462
2026-09-07T22:04:58Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: ''''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}''Florida Keys'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км²,...'
126462
wikitext
text/x-wiki
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}''Florida Keys'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
8ikj2fdme30vvij250kzbyxrbpobd85
126463
126462
2026-09-07T22:10:39Z
DarqaviPalladin
4737
126463
wikitext
text/x-wiki
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
0o9d5n3ewo3gru6j7l8uwfo22fh6b9c
126466
126463
2026-09-07T22:18:49Z
DarqaviPalladin
4737
126466
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты=Florida Keys|фото=Floridakeys-nasa.jpg}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
napbdh294340xyt6k0wuceyg037k8xe
126477
126466
2026-09-07T22:51:58Z
DarqaviPalladin
4737
126477
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты=Florida Keys|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
nrvu574oejujfd0sa6ydmfookkmkja9
126478
126477
2026-09-07T22:53:06Z
DarqaviPalladin
4737
126478
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты=Florida Keys|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
bdcrgpwo8iw0xtpbktji435gavkmsmp
126481
126478
2026-09-07T23:02:23Z
DarqaviPalladin
4737
126481
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты=Florida Keys|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
azk6n7ompopdsyca28lzki2zov2gjry
126482
126481
2026-09-07T23:03:19Z
DarqaviPalladin
4737
126482
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
mqgz6yw0xo00v35yyayo30uush9mppo
126487
126482
2026-09-07T23:18:48Z
DarqaviPalladin
4737
126487
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|координатла=24/40/01/N/81/32/39/W|координаты=24/40/01/N/81/32/39/W}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
h2o72m028ivb343nttw3rp43j6qygwg
126498
126487
2026-09-07T23:38:34Z
DarqaviPalladin
4737
126498
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|координатла=24/40/01/N/81/32/39/W|викигёзен=Florida Keys}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
ou6ajf1gqrcmqywxfoffiwqge0v59pk
126500
126498
2026-09-07T23:46:10Z
DarqaviPalladin
4737
126500
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|викигёзен=Florida Keys|lat_deg=24|lat_min=40|lat_sec=01|lon_deg=81|lat_dir=N|lon_min=32|lon_sec=39|lon_dir=W}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
2qt9a4e3ttomuc79jl3dsv1wfbxcszi
126504
126500
2026-09-07T23:54:29Z
DarqaviPalladin
4737
126504
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|викигёзен=Florida Keys|lat_deg=24|lat_min=40|lat_sec=01|lon_deg=81|lat_dir=N|lon_min=32|lon_sec=39|lon_dir=W|саналгъан джыл=2020|халкъ=82 874|ара шахары=Ки-Уэст}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
r1wahvsi1jzymhpzdbw0uf362jsc952
126505
126504
2026-09-07T23:56:52Z
DarqaviPalladin
4737
126505
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион=Флорида|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|викигёзен=Florida Keys|lat_deg=24|lat_min=40|lat_sec=01|lon_deg=81|lat_dir=N|lon_min=32|lon_sec=39|lon_dir=W|саналгъан джыл=2020|халкъ=82 874|ара шахары=Ки-Уэст|тенгизден мийиклик=1|басыннганы=233}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
jca12m0wul6tqrox8ul11lku1dpa4yi
126507
126505
2026-09-07T23:58:51Z
DarqaviPalladin
4737
126507
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион={{Байракъландырыу|Флорида}}|акваториасы=Мексикан богъаз|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|викигёзен=Florida Keys|lat_deg=24|lat_min=40|lat_sec=01|lon_deg=81|lat_dir=N|lon_min=32|lon_sec=39|lon_dir=W|саналгъан джыл=2020|халкъ=82 874|ара шахары=Ки-Уэст|тенгизден мийиклик=1|басыннганы=233}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
bhqchhpb580ns1jaem2czw98yzsmede
126508
126507
2026-09-07T23:59:45Z
DarqaviPalladin
4737
126508
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион={{Байракъландырыу|Флорида}}|акваториасы=[[Мексикан богъаз]]|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|викигёзен=Florida Keys|lat_deg=24|lat_min=40|lat_sec=01|lon_deg=81|lat_dir=N|lon_min=32|lon_sec=39|lon_dir=W|саналгъан джыл=2020|халкъ=82 874|ара шахары=Ки-Уэст|тенгизден мийиклик=1|басыннганы=233}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
obuphtiemga0qepps0kc6i5d5krxpqf
126515
126508
2026-09-08T00:09:49Z
DarqaviPalladin
4737
/* Белгиле */
126515
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион={{Байракъландырыу|Флорида}}|акваториасы=[[Мексикан богъаз]]|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|викигёзен=Florida Keys|lat_deg=24|lat_min=40|lat_sec=01|lon_deg=81|lat_dir=N|lon_min=32|lon_sec=39|lon_dir=W|саналгъан джыл=2020|халкъ=82 874|ара шахары=Ки-Уэст|тенгизден мийиклик=1|басыннганы=233}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
[[Категория:АБШ-ны айрымканлары]]
[[Категория:Флориданы айрымканлары]]
[[Категория:Флорида Кис]]
taoh49zo7taean4u8695ngdfw63p937
126524
126515
2026-09-08T00:32:42Z
DarqaviPalladin
4737
126524
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан|аты=Флорида Кис|ориг. аты={{lang-en|Florida Keys}}|фото=Floridakeys-nasa.jpg|кърал=АБШ|регион={{Байракъландырыу|Флорида}}|акваториасы=[[Мексикан богъаз]]|майдан=355,6|айрымканланы саны=1700|эм уллу айрымканы=Ки-Ларго|викигёзен=Florida Keys|lat_deg=24|lat_min=40|lat_sec=01|lon_deg=81|lat_dir=N|lon_min=32|lon_sec=39|lon_dir=W|саналгъан джыл=2020|халкъ=82 874|ара шахары=Ки-Уэст|тенгизден мийиклик=1|басыннганы=233}}
'''Флорида''' '''Кис''' ({{lang-en|Florida Keys}}) — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-ны къыбыла-кюнчыгъышда, [[Флорида]] штатны къыбыла кесегинде орналгъан, 1700 коралл айрымканладан эм рифледен къуралгъан архипелаг. Бютеулей Флорида Кисны территориясы - 355,6 км², 2020 джылда адам саны 82 874 адам.
== Белгиле ==
{{Флорида}}
[[Категория:АБШ-ны айрымканлары]]
[[Категория:Флориданы айрымканлары]]
[[Категория:Флорида Кис]]
p006m8w0pcxpq4lv2evy249dgxubpug
Шаблон:Infobox V3/Titre Bloc
10
19584
126469
2026-09-07T22:26:53Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: '<includeonly><div class="entete" style="background-color: {{{background|#75d2b1}}}; color: {{{color|#000}}}; text-align: center; font-weight: bold; padding: 3px; font-size: 1.1em; margin-top: 2px;">{{{text}}}</div></includeonly>'
126469
wikitext
text/x-wiki
<includeonly><div class="entete" style="background-color: {{{background|#75d2b1}}}; color: {{{color|#000}}}; text-align: center; font-weight: bold; padding: 3px; font-size: 1.1em; margin-top: 2px;">{{{text}}}</div></includeonly>
qzlj44r7f8d9ohus1vcm4i4o7lphnul
Шаблон:Айрымкан/doc
10
19585
126486
2026-09-07T23:18:24Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: '{{Айрымкан |аты = |ориг. аты = |фото = |фотону ачыкълау = |байракъ = |байрагъыны юсюнден статья = |герб = |гербини юсюнден статья = |координатла = |тенгизден мийиклик = |акваториасы = |арх...'
126486
wikitext
text/x-wiki
{{Айрымкан
|аты =
|ориг. аты =
|фото =
|фотону ачыкълау =
|байракъ =
|байрагъыны юсюнден статья =
|герб =
|гербини юсюнден статья =
|координатла =
|тенгизден мийиклик =
|акваториасы =
|архипелагы =
|сагъат бёлге =
|кърал =
|регион =
|админ.бёлюннгени =
|айрымканланы саны =
|эм уллу айрымканы =
|ара шахары =
|майдан =
|халкъ =
|саналгъан джыл =
|басыннганы =
|карта =
}}
ei3ky47t86sps607rrov41q9gz65fl5
126492
126486
2026-09-07T23:28:49Z
DarqaviPalladin
4737
126492
wikitext
text/x-wiki
== Хайырланыу ==
Къошакъ карточканы статьятха копировать этип салыгъыз:
<pre>
{{Айрымкан
|аты =
|ориг. аты =
|фото =
|фотону ачыкълау =
|байракъ =
|байрагъыны юсюнден статья =
|герб =
|гербини юсюнден статья =
|координатла =
|тенгизден мийиклик =
|акваториасы =
|архипелагы =
|сагъат бёлге =
|кърал =
|регион =
|админ.бёлюннгени =
|айрымканланы саны =
|эм уллу айрымканы =
|ара шахары =
|майдан =
|халкъ =
|саналгъан джыл =
|басыннганы =
|карта =
}}
</pre>
005y50v0m6vfc8jzkpz2hew7yp7kxhe
126493
126492
2026-09-07T23:29:37Z
DarqaviPalladin
4737
126493
wikitext
text/x-wiki
<noinclude>{{Docpage}}</noinclude>
== Параметрле==
Къошакъ карточканы статьятха копировать этип салыгъыз:
<pre>
{{Айрымкан
|аты =
|ориг. аты =
|фото =
|фотону ачыкълау =
|байракъ =
|байрагъыны юсюнден статья =
|герб =
|гербини юсюнден статья =
|координатла =
|тенгизден мийиклик =
|акваториасы =
|архипелагы =
|сагъат бёлге =
|кърал =
|регион =
|админ.бёлюннгени =
|айрымканланы саны =
|эм уллу айрымканы =
|ара шахары =
|майдан =
|халкъ =
|саналгъан джыл =
|басыннганы =
|карта =
}}
</pre>
3utk81tp11sh0ggsqu9hbzszzox00yg
126494
126493
2026-09-07T23:31:08Z
DarqaviPalladin
4737
126494
wikitext
text/x-wiki
<noinclude>{{Docpage}}</noinclude>
== Параметрле==
Къошакъ карточканы статьятха копировать этип салыгъыз:
<pre>
{{Айрымкан
|аты =
|ориг. аты =
|фото =
|фотону ачыкълау =
|байракъ =
|байрагъыны юсюнден статья =
|герб =
|гербини юсюнден статья =
|координатла =
|тенгизден мийиклик =
|акваториасы =
|архипелагы =
|сагъат бёлге =
|кърал =
|регион =
|админ.бёлюннгени =
|айрымканланы саны =
|эм уллу айрымканы =
|ара шахары =
|майдан =
|халкъ =
|саналгъан джыл =
|басыннганы =
|карта =
}}
</pre>
</pre><includeonly>
[[Category:Шаблонла:География]]
</includeonly>
kw3qss4iz7zzmxtmq0r042u8dl86ihf
126497
126494
2026-09-07T23:37:15Z
DarqaviPalladin
4737
126497
wikitext
text/x-wiki
<noinclude>{{Docpage}}</noinclude>
== Параметрле==
Къошакъ карточканы статьятха копировать этип салыгъыз:
<pre>
{{Айрымкан
|аты =
|ориг. аты =
|фото =
|фотону ачыкълау =
|байракъ =
|байрагъыны юсюнден статья =
|герб =
|гербини юсюнден статья =
|координатла =
|тенгизден мийиклик =
|акваториасы =
|архипелагы =
|сагъат бёлге =
|кърал =
|регион =
|админ.бёлюннгени =
|айрымканланы саны =
|эм уллу айрымканы =
|ара шахары =
|майдан =
|халкъ =
|саналгъан джыл =
|басыннганы =
|карта =
|викигёзен =
}}
</pre>
</pre><includeonly>
[[Category:Шаблонла:География]]
</includeonly>
nhighvxlgvlej3cq0nhfqokz7jdvnia
Категория:АБШ-ны айрымканлары
14
19586
126516
2026-09-08T00:11:17Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: '{{catmain}} [[Категория:Къраллагъа кёре айрымканла|АБШ]] [[Категория:АБШ-ны географиясы]]'
126516
wikitext
text/x-wiki
{{catmain}}
[[Категория:Къраллагъа кёре айрымканла|АБШ]]
[[Категория:АБШ-ны географиясы]]
mr7ovna2u2w2sjcuswv41ww50ib2dxn
Категория:Флориданы айрымканлары
14
19587
126517
2026-09-08T00:12:41Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: '[[Категория:АБШ-ны айрымканлары]] [[Категория:Флориданы географиясы]]'
126517
wikitext
text/x-wiki
[[Категория:АБШ-ны айрымканлары]]
[[Категория:Флориданы географиясы]]
gyaao4gpzn7o3hqimjqn7bus221bpkc
Категория:Флорида Кис
14
19588
126518
2026-09-08T00:13:39Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: '{{catmain}} [[Категория:Флориданы айрымканларыны категориялары]]'
126518
wikitext
text/x-wiki
{{catmain}}
[[Категория:Флориданы айрымканларыны категориялары]]
4a5wxpxws6g33ivjekf3hu232alvjmd
Категория:Флориданы айрымканларыны категориялары
14
19589
126519
2026-09-08T00:14:07Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: '[[Категория:Флориданы айрымканлары]]'
126519
wikitext
text/x-wiki
[[Категория:Флориданы айрымканлары]]
9xw0m0t6dwqqti1zt4w5mxq5tv9v9xn
Флориданы ара мийик джери
0
19590
126521
2026-09-08T00:21:12Z
DarqaviPalladin
4737
Бет къуралды: 'Флориданы ара мийик джери'
126521
wikitext
text/x-wiki
Флориданы ара мийик джери
kpsom6o4glvncgogzltvw14qcjo1n4b
126522
126521
2026-09-08T00:31:11Z
DarqaviPalladin
4737
126522
wikitext
text/x-wiki
'''Флориданы ара мийик джери''' ([[Ингилиз тил|ингил.]]''Central Highlands of Florida'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Флорида]] штатда, [[Флорида джарымайрымкан|Флорида джарымайрымканны]] ара кесегинде орнагъан, [[Окичоби]] кёлден шимал-кюнбатышдан Шимал Флоридагъа дери созулгъан, сыртладан, мийикликледен эмда ёзенледен къуралгъан геоморфология регион. Сыртланы, алаша джерлени эмда уллу ёзенлени асламысы бир-бирлерине эмда Флориданы Атлантика джагъасына параллель барадыла.
== Белгиле ==
10to3n3k5usc6augcn19vpsbkv833h3
126523
126522
2026-09-08T00:31:59Z
DarqaviPalladin
4737
126523
wikitext
text/x-wiki
'''Флориданы ара мийик джери''' ([[Ингилиз тил|ингил.]]''Central Highlands of Florida'') — [[Американы Бирлешген Штатлары|АБШ]]-де, [[Флорида]] штатда, [[Флорида джарымайрымкан|Флорида джарымайрымканны]] ара кесегинде орнагъан, [[Окичоби]] кёлден шимал-кюнбатышдан Шимал Флоридагъа дери созулгъан, сыртладан, мийикликледен эмда ёзенледен къуралгъан геоморфология регион. Сыртланы, алаша джерлени эмда уллу ёзенлени асламысы бир-бирлерине эмда Флориданы Атлантика джагъасына параллель барадыла.
== Белгиле ==
{{Флорида}}
9tp8mk9eg4ewt8ce4lonauloxn6f71d