Фарер айрымканла

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="krc">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедия</sitename>
    <dbname>krcwiki</dbname>
    <base>https://krc.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.20</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Къуллукъ</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Сюзюу</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Къошулуучу</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Къошулуучуну сюзюу</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедия</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Википедия сюзюу</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Файлны сюзюу</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki-ни сюзюу</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Шаблон</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Шаблонну сюзюу</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Болушлукъ</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Болушлукъну сюзюу</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Категория</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Категорияны сюзюу</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Обсуждение модуля</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Фарер айрымканла</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1553</id>
    <revision>
      <id>126992</id>
      <parentid>118388</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:51:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126992</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3612" sha1="6jsauagfmafmeyaq3o1shyatyre0u2x" xml:space="preserve">{{Кърал
 |Аты                         =Фарер айрымканла
 |Оригинал аты                ={{lang-fo|Føroyar}}&lt;br&gt;{{lang-da|Færøerne}}
 |Байракъ                     =Flag of the Faroe Islands.svg
 |Герб                        =Coat of arms of the Faroe Islands.svg
 |Герб орнуна                 =
 |Гимн                        =[[Фарер айрымканланы гимни|Tú alfagra land mítt]]
 |Гимнни кёчюрмеси            =Сен тамашаса, мени джерим
 |Аудио                       =
 |Кърал оноуну формасы        =Конституциялы монархияны ичинде парламент демократия, [[Дания|Данияны]] автоном провинциясы
 |Кърал дини                  =
 |Карта                       =LocationFaroeIslands.png
 |Девиз                       =
 |Девизни кёчюрмеси           =
 |Тилле                       =[[Фарер тил|фарер тил]], [[Дат тил|дат тил]]
 |Эркинлик                    =
 |Къуралгъанды                =1 апрель 1948
 |Кимден эркинлик             =
 |Ара шахар                   =[[Торсхавн|Торсхавн]]
 |Эм уллу шахарла             =Торсхавн
 |Башчыланы постларыны атлары =Король&lt;/br&gt;Баш комиссар&lt;/br&gt;Биринчи-министр
 |Башчыла                     =[[X Фредерик]]&lt;/br&gt;Лене Мойелль&lt;/br&gt;[[Аксель Йоханнесен|Аксель В. Йоханнесен]]
 |Территориясыны орну         =180-чы
 |Территория                  =1,399
 |Суу                         =0.5
 |Халкъыны орну               =205-чи
 |Халкъ                       =48,797
 |Джыл                        =2007
 |Басыннганы                  =0,026
 |БИП                         =2.2 млрд.
 |БИП джылы                   =2006
 |БИП орну                    =списокда джокъду
 |Адам башына БИП             =45,250
 |Валютасы                    =дат крона (DKK, код 208), фарер крона
 |Домен                       =[[.fo|.fo]]
 |Телефон коду                =298
 |Заман бёлюмю                =[[UTC+1:00|UTC+1]]
 |Белги                       =
|Байракъгъа_джибериу=Фарер айрымканланы байрагъы|Гербге_джибериу=Фарер айрымканланы герби}}
'''Фарер айрымканла, Фарерле''' ([[Фарер тил|фар.]] ''Føroyar'', Фёрьяр, «Къой айрымканла», [[Дат тил|дат.]] ''Færøerne'')— [[Атлантика океан]]ны шимал джанында айрымкан группа, [[Шотландия]] бла ([[Шетланд айрымканла]] бла) [[Исландия]]ны араларында. [[Дания|Данияны]] автоном региону боладыла айрымканла, 1948 джылдан бери бары джаны бла да (тыш политика бла, аскер къоруулаудан къалгъан) кеси оноу бла турадыла.

[[Ара шахар|Ара шахары]] — [[Торсхавн]].

== Белгиле ==
{{Тамамланмагъан статья}}
{{Европаны къраллары}}

[[Категория:Къралла]]</text>
      <sha1>6jsauagfmafmeyaq3o1shyatyre0u2x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сагъат бёлге</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1811</id>
    <revision>
      <id>126961</id>
      <parentid>126805</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T15:39:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сагъат бёлгелени списогу */</comment>
      <origin>126961</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12951" sha1="3sqximmcop2a3w325rununn3ewvm6ni" xml:space="preserve">[[Файл:World time zones.svg|thumb|400px|Сагъат бёлгелени картасы]]
'''Сагъат бёлге''' — джер джюзюню белгили бир кесегинде, белгили бир джорукъ бла бегитлен бёлге заманды. Бир-бирледе сагъат бёлге ангыламгъа датаны бир-бирине келишиуюда къошулады, сёз ючюн [[UTC-10]] бла [[UTC+14]] бёлгеледе сутканы заманы бирча болсада кюнле башха болгъаны себебли башха сагъат бёлгелеге саналадыла.

Сагъат бёлгелени къуралыуу бир джаны бла [[Джер]]ни кесини тёгерегине айланнганы, бир джанынданда бирча джерли заманлары болгъан территорияланы белгилеу бла байламлыды. Сагъат бёлгелени бир-бирлеринден башхалыкълары 1 сагъатдан артыкъ болмазгъа керекди. Ол себебден, 24 сагъат бёлге къураргъа оноу этилгенди, хар бирини 15° чакълы бир кенглиги болургъа керекди (орта меридианына кёре эки джанына ±&amp;nbsp;7,5°). Башлам нохтагъа [[гринвич меридиан]], [[UTC-0|ноллу сагъат бёлгени]] орта меридианы саналады.

Бусагъатда заман [[Координация этилген дуния заман|координация этилген дуния заманны]] (UTC) болушлугъу бла белгиленеди, ол [[GMT|Гринвичге кёре заманны]] (GMT) орнуна хайырланады. UTC-ни шкаласы тамалын [[Халкъла арасы атом заман|атом замандан]] (TAI) алады, эмда адамланы хайырланыууна тынчыракъ болады. Сагъат бёлгеле UTC-ден позитив эмда негатив тайыу кибик белгиленедиле. UTC-де заман не къыш, не джай кёчюрюлмейди, ол себебден джай заманнга кёчген джерледе UTC-ге кёре тайыу тюрленнген этеди.

== Чеклениуню джорукълары ==

Сагъат бёлгелени системасыны тамалына [[координация этилген дуния заман]] алыннганды, бютеу сагъат бёлгеледе заманда аннга кёреди. Узунлукъну хар градусу ючюн джерли заман белгилемез ючюн, Джерни юсюн 24 сагъат бёлгеге юлешгендиле. Бир сагъат бёлгеден башхагъа кёчген заманда минут бла секундланы магъанасы къалады, алай сагъат бирге не кёб болады, неда аз болады. Бир-бир къраллада къуру сагъат тюрлениб къалмай, аны тышында 30 неда 45 минутха тюрленеди. Алай а бу заман зонала сагъат бёлгелеге саналмайдыла.

Теорияда 24 сагъат бёлге орта меридиандан кюнбатышха эмда кюнчыгъышха 7°30' бла чекленирге керекдиле. Алай а кертиликде бир административ неда табигъат биримни ичинде бир заманны сакълар ючюн бёлгелени чеклери, бу биримлени чеклерине тайдырылгъандыла, бир-бирледе уа бёлге хоншу бёлгелени арасында юлешинибда къалады.

[[Шимал полюс|Шимал]] эмда [[Къыбыла полюс|Къыбыла]] полюслада меридианла бир нохтагъа дыжйыладыла, ол себебден сагъат бёлге магъанасын тас этеди, теорияда полюслада заман дуния заманнга (ноль меридиандагъы) тенг болургъа керекди, алай а сёз ючюн [[Амундсен-Скотт (антарктика станция)|Амундсен-Скотт]] станцияда (Къыбыла полюс) [[Джангы Зеландия]]ны заманы хайырланады.

== Джай заман ==

[[Файл:Daylight savings time world.png|thumb|250 px|{{legend|#1a80e6|Джай заманнга кёчген регионла}} {{legend|#ef690a|Джай заманнга кёчюу тохтатылгъан регионла}}{{legend|#c00000|Кёчюу чырт болмагъан регионла}}]]
Аны тышында бир-бир къраллада «[[джай заман]]нга» кёчюу ишни къыйын этеди. Джай заманнга кёчюу болса заман дуния заманнга кёре таяды. Аны юсюне кёчюу бир заманда болмайды. Сёз ючюн [[Къыбыла джарымтоб]]да джай болса, шимал джарымтобда къыш болады.

== Тюрлю-тюрлю къраллада сагъат бёлгеле ==

Бир-бир къралланы территорияларында талай сагъат бёлге болады:
* [[Россия]] — 11 сагъат бёлге;
* [[Канада]] — 6 сагъат бёлге;
* [[АБШ]] — 6 сагъат бёлге ([[Гавайи|Гавайила]] бла бирге);
* [[Дания]]ны [[автономия|автоном]] территориясы — [[Гренландия]]да — 4 сагъат бёлге&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20100228173041/http://archive.travel.ru/greenland/]&lt;/ref&gt;;
* [[Австралия]], [[Мексика]], [[Индонезия]] и [[Кирибати]] — 3-шер сагъат бёлге;
* [[Бразилия]], [[Къазакъстан]], [[Монголия]], [[Демократ Республика Конго]] эмда [[Микронезияны Федератив Штатлары]] — 2-шер сагъат бёлге.

Къалгъан къралланы территориялары джангыз бир сагъат бёлгеге сыйынады.

[[Къытай]]ны территориясы 5 сагъат бёлгеде болсада, бютеу Къытайды бирлешген [[Къытай стандарт заман]] бегитилгенди.

Дунияда бирден артыкъ сагъат бёлгеде джери болгъан джангыз бир [[административ-территория бирим]] барды  — [[Саха (Якутия) Республика|Сахады]] (3 сагъат бёлгеди).

АБШ бла Канадада сагъат бёлгелени чеклери чюйреди, ала штатланы чеклери бла тюл, экинчи дараджалы административ-территория биримни чеклери бла барады.

== Сагъат бёлгелени списогу ==

* [[UTC−12:00|UTC-12]] — [[Даталаны тюрлениу сызы]]
* [[UTC-11]] — [[Самоа]]
* [[UTC-10]] — [[Гавайи|Гавайла]]
* [[UTC-9]] — [[Аляска]]
* [[UTC-8]] — [[Шимал-американ шош океан заман]] ([[АБШ]] и [[Канада]])
* [[UTC-7]] — [[Тау заман]] ([[АБШ]] бла [[Канада]]), [[Мексика]] ([[Чиуауа]], [[Ла-Пас]], [[Мацатлан]])
* [[UTC-6]] — [[Ара заман]] ([[АБШ]] бла [[Канада]]), [[Ара-американ заман]], [[Мексика]] ([[Гвадалахара]], [[Мехико]], [[Монтеррей]])
* [[UTC-5]] — [[Шимал-американ кюнчыгъыш заман]] ([[АБШ]] бла [[Канада]]), [[Къыбыла-американ шош океан заман]] ([[Богота]], [[Лима]], [[Кито]])
* [[UTC-4:30]] — [[Каракас]]
* [[UTC-4]] — [[Атлантика заман]] ([[Канада]]), [[Къыбыла-американ шош океан заман]], [[Ла-Пас]], [[Сантьяго]])
* [[UTC-3:30]] — [[Ньюфаундленд эм Лабрадор|Ньюфаундленд]]
* [[UTC-3]] — [[Къыбыла-американ кюнчыгъыш заман]] ([[Бразилиа]], [[Буэнос-Айрес]], [[Джорджтаун]]), [[Гренландия]]
* [[UTC-2]] — [[Орта-атлантика заман]]
* [[UTC-1]] — [[Азор айрымканла]], [[Кабо-Верде]]
* [[UTC+0:00|UTC+0]] — [[Кюнбатыш-европа заман]] ([[Дублин]], [[Эдинбург]], [[Лиссабон]], [[Лондон]], [[Касабланка (Марокко)|Касабланка]], [[Монровия]])
* [[UTC+1:00|UTC+1]] — [[Ара-европа заман]] ([[Амстердам]], [[Берлин]], [[Брюссель]], [[Вена]], [[Рабат]], [[Копенгаген]], [[Мадрид]], [[Париж]], [[Рим]], [[Стокгольм]], [[Белград]], [[Братислава]], [[Будапешт]], [[Варшава]], [[Любляна]], [[Прага]], [[Сараево]], [[Скопье]], [[Загреб]]) [[Кюнбатыш ара-африкан заман]]
* [[UTC+2]] — [[Кюнчыгъыш-европа заман]] ([[Афинле]], [[Бухарест]], [[Вильнюс]], [[Киев]], [[Кишинёв]], [[Минск]], [[Рига]], [[София]], [[Таллин]], [[Хельсинки]], [[Калининград]]), [[Мисир]], [[Любнан]], [[Туркия|Тюрк]], [[КъАР]]
* [[UTC+3]] — [[Москва заман]], [[Кюнчыгъыш-африкан заман]] ([[Найроби]], [[Аддис-Абеба]]), [[Ирак]], [[Кувейт]], [[Сауд Арабия]]
* [[UTC+3:30]] — [[Тегеран заман]]
* [[UTC+4]] — [[Самара заман]], [[Бирлешген Араб Эмиратла]], [[Оман]], [[Азербайджан]], [[Армения]], [[Гюрджю]]
* UTC+4:30 — [[Афганистан]]
* [[UTC+5]] — [[Екатеринбург заман]], [[Кюнбатыш-азия заман]] ([[Исламабад]], [[Карачи]], [[Ташкент]])
* UTC+5:30 — [[Индия]], [[Шри-Ланка]]
* UTC+5:45 — [[Непал]]
* [[UTC+6]] — [[Омск заман]], [[Новосибирск]], [[Ара-азия заман]] ([[Бангладеш]], [[Къазакъстан]])
* UTC+6:30 — [[Мьянма]]
* [[UTC+7]] — [[Красноярск заман]], [[Къыбыла-Кюнбатыш Азия]] ([[Бангкок]], [[Джакарта]], [[Ханой]])
* [[UTC+8]] — [[Иркутск заман]], [[Улан-Батор]], [[Куала-Лумпур]], [[Гонконг]], [[Къытай Халкъ Республика|Китай]], [[Сингапур]], [[Къытай Республика (Тайвань)|Тайвань]], [[кюнбатыш-австралий заман]] ([[Перт (шахар, Австралия)|Перт]])
* UTC+8:30 — [[Корей Халкъ-Демократ Республика]]
* [[UTC+9]] — [[Якут заман]], [[Корея Республика]], [[Япония]]
* UTC+9:30 — [[Ара-австралий заман]] ([[Аделаида (шахар)|Аделаида]], [[Дарвин (шахар)|Дарвин]])
* [[UTC+10]] — [[Владивосток заман]], [[Кюнчыгъыш-австралий заман]] ([[Брисбен]], [[Канберра]], [[Мельбурн]], [[Сидней]]), [[Тасмания]], [[Кюнбатыш шош океан заман]] ([[Гуам]], [[Порт-Морсби]])
* [[UTC+11]] — [[Магадан заман]], [[Ара шош океан заман]] ([[Соломонну Айрымканлары]], [[Джангы Каледония]])
* [[UTC+12]] — [[Камчатка заман]], [[Маршаллны Айрымканлары]], [[Фиджи]], [[Джангы Зеландия]]
* [[UTC+13]] — [[Тонга]]
* [[UTC+14]] — [[Лайн айрымканла]] ([[Кирибати]])

== Белгиле ==
{{белгиле}}

== Джибериуле ==

* [https://web.archive.org/web/20060722072656/http://www.worldtime.com/ Сагъат бёлгелени юсюнден билгиле]
* [http://www.worldtimezone.com/time-russia24.php Россияны сагъат бёлгелерин картасы]

{{викигёзен|Time zone}}

[[Категория:Заман]]</text>
      <sha1>3sqximmcop2a3w325rununn3ewvm6ni</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126967</id>
      <parentid>126961</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:07:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сагъат бёлгелени списогу */</comment>
      <origin>126967</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12947" sha1="r9ytxcryy8rjj61ysjqbu4itvoswfe9" xml:space="preserve">[[Файл:World time zones.svg|thumb|400px|Сагъат бёлгелени картасы]]
'''Сагъат бёлге''' — джер джюзюню белгили бир кесегинде, белгили бир джорукъ бла бегитлен бёлге заманды. Бир-бирледе сагъат бёлге ангыламгъа датаны бир-бирине келишиуюда къошулады, сёз ючюн [[UTC-10]] бла [[UTC+14]] бёлгеледе сутканы заманы бирча болсада кюнле башха болгъаны себебли башха сагъат бёлгелеге саналадыла.

Сагъат бёлгелени къуралыуу бир джаны бла [[Джер]]ни кесини тёгерегине айланнганы, бир джанынданда бирча джерли заманлары болгъан территорияланы белгилеу бла байламлыды. Сагъат бёлгелени бир-бирлеринден башхалыкълары 1 сагъатдан артыкъ болмазгъа керекди. Ол себебден, 24 сагъат бёлге къураргъа оноу этилгенди, хар бирини 15° чакълы бир кенглиги болургъа керекди (орта меридианына кёре эки джанына ±&amp;nbsp;7,5°). Башлам нохтагъа [[гринвич меридиан]], [[UTC-0|ноллу сагъат бёлгени]] орта меридианы саналады.

Бусагъатда заман [[Координация этилген дуния заман|координация этилген дуния заманны]] (UTC) болушлугъу бла белгиленеди, ол [[GMT|Гринвичге кёре заманны]] (GMT) орнуна хайырланады. UTC-ни шкаласы тамалын [[Халкъла арасы атом заман|атом замандан]] (TAI) алады, эмда адамланы хайырланыууна тынчыракъ болады. Сагъат бёлгеле UTC-ден позитив эмда негатив тайыу кибик белгиленедиле. UTC-де заман не къыш, не джай кёчюрюлмейди, ол себебден джай заманнга кёчген джерледе UTC-ге кёре тайыу тюрленнген этеди.

== Чеклениуню джорукълары ==

Сагъат бёлгелени системасыны тамалына [[координация этилген дуния заман]] алыннганды, бютеу сагъат бёлгеледе заманда аннга кёреди. Узунлукъну хар градусу ючюн джерли заман белгилемез ючюн, Джерни юсюн 24 сагъат бёлгеге юлешгендиле. Бир сагъат бёлгеден башхагъа кёчген заманда минут бла секундланы магъанасы къалады, алай сагъат бирге не кёб болады, неда аз болады. Бир-бир къраллада къуру сагъат тюрлениб къалмай, аны тышында 30 неда 45 минутха тюрленеди. Алай а бу заман зонала сагъат бёлгелеге саналмайдыла.

Теорияда 24 сагъат бёлге орта меридиандан кюнбатышха эмда кюнчыгъышха 7°30' бла чекленирге керекдиле. Алай а кертиликде бир административ неда табигъат биримни ичинде бир заманны сакълар ючюн бёлгелени чеклери, бу биримлени чеклерине тайдырылгъандыла, бир-бирледе уа бёлге хоншу бёлгелени арасында юлешинибда къалады.

[[Шимал полюс|Шимал]] эмда [[Къыбыла полюс|Къыбыла]] полюслада меридианла бир нохтагъа дыжйыладыла, ол себебден сагъат бёлге магъанасын тас этеди, теорияда полюслада заман дуния заманнга (ноль меридиандагъы) тенг болургъа керекди, алай а сёз ючюн [[Амундсен-Скотт (антарктика станция)|Амундсен-Скотт]] станцияда (Къыбыла полюс) [[Джангы Зеландия]]ны заманы хайырланады.

== Джай заман ==

[[Файл:Daylight savings time world.png|thumb|250 px|{{legend|#1a80e6|Джай заманнга кёчген регионла}} {{legend|#ef690a|Джай заманнга кёчюу тохтатылгъан регионла}}{{legend|#c00000|Кёчюу чырт болмагъан регионла}}]]
Аны тышында бир-бир къраллада «[[джай заман]]нга» кёчюу ишни къыйын этеди. Джай заманнга кёчюу болса заман дуния заманнга кёре таяды. Аны юсюне кёчюу бир заманда болмайды. Сёз ючюн [[Къыбыла джарымтоб]]да джай болса, шимал джарымтобда къыш болады.

== Тюрлю-тюрлю къраллада сагъат бёлгеле ==

Бир-бир къралланы территорияларында талай сагъат бёлге болады:
* [[Россия]] — 11 сагъат бёлге;
* [[Канада]] — 6 сагъат бёлге;
* [[АБШ]] — 6 сагъат бёлге ([[Гавайи|Гавайила]] бла бирге);
* [[Дания]]ны [[автономия|автоном]] территориясы — [[Гренландия]]да — 4 сагъат бёлге&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20100228173041/http://archive.travel.ru/greenland/]&lt;/ref&gt;;
* [[Австралия]], [[Мексика]], [[Индонезия]] и [[Кирибати]] — 3-шер сагъат бёлге;
* [[Бразилия]], [[Къазакъстан]], [[Монголия]], [[Демократ Республика Конго]] эмда [[Микронезияны Федератив Штатлары]] — 2-шер сагъат бёлге.

Къалгъан къралланы территориялары джангыз бир сагъат бёлгеге сыйынады.

[[Къытай]]ны территориясы 5 сагъат бёлгеде болсада, бютеу Къытайды бирлешген [[Къытай стандарт заман]] бегитилгенди.

Дунияда бирден артыкъ сагъат бёлгеде джери болгъан джангыз бир [[административ-территория бирим]] барды  — [[Саха (Якутия) Республика|Сахады]] (3 сагъат бёлгеди).

АБШ бла Канадада сагъат бёлгелени чеклери чюйреди, ала штатланы чеклери бла тюл, экинчи дараджалы административ-территория биримни чеклери бла барады.

== Сагъат бёлгелени списогу ==

* [[UTC−12:00|UTC-12]] — [[Даталаны тюрлениу сызы]]
* [[UTC-11]] — [[Самоа]]
* [[UTC-10]] — [[Гавайи|Гавайла]]
* [[UTC-9]] — [[Аляска]]
* [[UTC-8]] — [[Шимал-американ шош океан заман]] ([[АБШ]] эм [[Канада]])
* [[UTC-7]] — [[Тау заман]] ([[АБШ]] эм [[Канада]]), [[Мексика]] ([[Чиуауа]], [[Ла-Пас]], [[Мацатлан]])
* [[UTC-6]] — [[Ара заман]] ([[АБШ]] эм [[Канада]]), [[Ара-американ заман]], [[Мексика]] ([[Гвадалахара]], [[Мехико]], [[Монтеррей]])
* [[UTC-5]] — [[Шимал-американ кюнчыгъыш заман]] ([[АБШ]] эм [[Канада]]), [[Къыбыла-американ шош океан заман]] ([[Богота]], [[Лима]], [[Кито]])
* [[UTC-4:30]] — [[Каракас]]
* [[UTC-4]] — [[Атлантика заман]] ([[Канада]]), [[Къыбыла-американ шош океан заман]], [[Ла-Пас]], [[Сантьяго]])
* [[UTC-3:30]] — [[Ньюфаундленд эм Лабрадор|Ньюфаундленд]]
* [[UTC-3]] — [[Къыбыла-американ кюнчыгъыш заман]] ([[Бразилиа]], [[Буэнос-Айрес]], [[Джорджтаун]]), [[Гренландия]]
* [[UTC-2]] — [[Орта-атлантика заман]]
* [[UTC-1]] — [[Азор айрымканла]], [[Кабо-Верде]]
* [[UTC+0:00|UTC+0]] — [[Кюнбатыш-европа заман]] ([[Дублин]], [[Эдинбург]], [[Лиссабон]], [[Лондон]], [[Касабланка (Марокко)|Касабланка]], [[Монровия]])
* [[UTC+1:00|UTC+1]] — [[Ара-европа заман]] ([[Амстердам]], [[Берлин]], [[Брюссель]], [[Вена]], [[Рабат]], [[Копенгаген]], [[Мадрид]], [[Париж]], [[Рим]], [[Стокгольм]], [[Белград]], [[Братислава]], [[Будапешт]], [[Варшава]], [[Любляна]], [[Прага]], [[Сараево]], [[Скопье]], [[Загреб]]) [[Кюнбатыш ара-африкан заман]]
* [[UTC+2]] — [[Кюнчыгъыш-европа заман]] ([[Афинле]], [[Бухарест]], [[Вильнюс]], [[Киев]], [[Кишинёв]], [[Минск]], [[Рига]], [[София]], [[Таллин]], [[Хельсинки]], [[Калининград]]), [[Мисир]], [[Любнан]], [[Туркия|Тюрк]], [[КъАР]]
* [[UTC+3]] — [[Москва заман]], [[Кюнчыгъыш-африкан заман]] ([[Найроби]], [[Аддис-Абеба]]), [[Ирак]], [[Кувейт]], [[Сауд Арабия]]
* [[UTC+3:30]] — [[Тегеран заман]]
* [[UTC+4]] — [[Самара заман]], [[Бирлешген Араб Эмиратла]], [[Оман]], [[Азербайджан]], [[Армения]], [[Гюрджю]]
* UTC+4:30 — [[Афганистан]]
* [[UTC+5]] — [[Екатеринбург заман]], [[Кюнбатыш-азия заман]] ([[Исламабад]], [[Карачи]], [[Ташкент]])
* UTC+5:30 — [[Индия]], [[Шри-Ланка]]
* UTC+5:45 — [[Непал]]
* [[UTC+6]] — [[Омск заман]], [[Новосибирск]], [[Ара-азия заман]] ([[Бангладеш]], [[Къазакъстан]])
* UTC+6:30 — [[Мьянма]]
* [[UTC+7]] — [[Красноярск заман]], [[Къыбыла-Кюнбатыш Азия]] ([[Бангкок]], [[Джакарта]], [[Ханой]])
* [[UTC+8]] — [[Иркутск заман]], [[Улан-Батор]], [[Куала-Лумпур]], [[Гонконг]], [[Къытай Халкъ Республика|Китай]], [[Сингапур]], [[Къытай Республика (Тайвань)|Тайвань]], [[кюнбатыш-австралий заман]] ([[Перт (шахар, Австралия)|Перт]])
* UTC+8:30 — [[Корей Халкъ-Демократ Республика]]
* [[UTC+9]] — [[Якут заман]], [[Корея Республика]], [[Япония]]
* UTC+9:30 — [[Ара-австралий заман]] ([[Аделаида (шахар)|Аделаида]], [[Дарвин (шахар)|Дарвин]])
* [[UTC+10]] — [[Владивосток заман]], [[Кюнчыгъыш-австралий заман]] ([[Брисбен]], [[Канберра]], [[Мельбурн]], [[Сидней]]), [[Тасмания]], [[Кюнбатыш шош океан заман]] ([[Гуам]], [[Порт-Морсби]])
* [[UTC+11]] — [[Магадан заман]], [[Ара шош океан заман]] ([[Соломонну Айрымканлары]], [[Джангы Каледония]])
* [[UTC+12]] — [[Камчатка заман]], [[Маршаллны Айрымканлары]], [[Фиджи]], [[Джангы Зеландия]]
* [[UTC+13]] — [[Тонга]]
* [[UTC+14]] — [[Лайн айрымканла]] ([[Кирибати]])

== Белгиле ==
{{белгиле}}

== Джибериуле ==

* [https://web.archive.org/web/20060722072656/http://www.worldtime.com/ Сагъат бёлгелени юсюнден билгиле]
* [http://www.worldtimezone.com/time-russia24.php Россияны сагъат бёлгелерин картасы]

{{викигёзен|Time zone}}

[[Категория:Заман]]</text>
      <sha1>r9ytxcryy8rjj61ysjqbu4itvoswfe9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Лондон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4760</id>
    <revision>
      <id>126998</id>
      <parentid>121581</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T23:05:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126998</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6923" sha1="02wjgt13s1n2qakwlgcrkb2egvhraww" xml:space="preserve">{{Джерлешим
|аты                           =Лондон
|ориг. аты                     ={{lang-en|London}}
|фотону ачыкълау               =
|байракъ                       =Flag of the City of London.svg
|герб                          =Londonwappen.jpg
|гербини юсюнден статья        =Лондонну герби
|байрагъыны юсюнден статья     =Лондонну байрагъы
|координатла                   =
|тенгизден мийиклик            =
|кърал                         =Уллу Британия
|сагъат бёлге                  =[[UTC+0:00]], 
[[UTC+1:00]] Джай заман
|баш.къошакъ.параметр          =Алгъыннгы атлары
|баш.параметрни.ачыкълау       =Лондиниум, Люнденбург
|тюб.къошакъ.параметр          =Биринчи сагъынылгъаны
|тюб.параметрни.ачыкълау       =43 джыл
|къошакъ.параметр#3            =Региону
|параметрни.ачыкълау#3         =Уллу Лондон
|къошакъ.параметр#4            =
|параметрни.ачыкълау#4         =
|админ.бёлюннгени              =33 округ
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
 |lat_dir = N |lat_deg= 51 |lat_min= 30 |lat_sec=28
 |lon_dir = W |lon_deg= 00  |lon_min= 07  |lon_sec=47
 |CoordAddon              = type:city(7500000)_region:GB
 |CoordScale              = 100000
 |ЯндексКарта             = http://maps.yandex.ru/?text=%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B8%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F%2C%20%D0%9B%D0%BE%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BD&amp;sll=-0.078989%2C51.49006&amp;sspn=0.887176%2C0.384618&amp;l=map%2Cstv
|майдан                        =1706,8
|халкъ                         =7 556 900
|агломерация                   =12 300 000 — 13 945 000
|саналгъан джыл                =2007
|басыннганы                    =4 761
|миллет къурам                 =[[ингилизлиле]]&amp;nbsp;(58%), [[ирландлыла]]&amp;nbsp;(2,5%)
|дин къурам                    =[[христианла]]&amp;nbsp;(58,2%), [[атеизм|атеистле]]&amp;nbsp;(15,8%),&lt;br /&gt; [[муслиманла]]&amp;nbsp;(8,5%)
|статус                        =
|башчы                         = [[Борис Джонсон]]
|web                           =www.london.gov.uk/
|телефон                       =+44 20
|почта                         =
|автомобиль код                =
|статистика.къошакъ.параметр   =ISO
|статистика.параметр.ачыкълау  =GB-LND
|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
| photo1a = London Skyline (125508655).jpeg
| photo2a =London Eye at sunset 2013-07-19.jpg
| photo2b =  St Paul's Cathedral Dome from One New Change - Vertical Crop.jpg
| photo3a =Open Happiness Piccadilly Circus Blue-Pink Hour 120917-1126-jikatu.jpg
| photo3b = Canary Wharf.Reza 04.jpg
| photo4a =Houses of Parliament in 2022 (cropped).jpg
| size = 280
| spacing = 1
| color = transparent
| border = 0
}}}}

'''Ло́ндон''' ({{lang-en|London}} {{IPA|[ˈlʌndən]}}, {{lang-la|Londinium}}) — [[Уллу Британия бла Шимал Ирландияны Бирлешген Королевствосу]]ну эмда [[Ингилиз]]ни [[ара шахар]]ыды, [[Британ айрымканла]]да эм уллу [[шахар]]ды. Мегаполисни майданы 1706,8 км² чакълы бирди. Халкъы — 8 млн адам. Халкъыны саны бла шахар дунияда 21-чи орунну алады, [[Европа]]да — 2-чи ([[Москва]]дан сора), [[Европа Бирлик]]де бла [[Уллу Британия]]да уа — 1-чи.

Лондон [[нуль меридиан]]да орналыбды, аннга дагъыда гринвич меридиан дейдиле (ётген районуну аты бла).

Эки ара району: [[Лондон Сити|Сити]] (шахарны ишчи аралыгъы) эмда [[Вестминстер]]ди (административ аралыгъы).

== Суратла ==

&lt;center&gt;&lt;gallery&gt;
Image:Oxford.street.london.arp.jpg|Оксфорд-стрит
Image:Millennium.bridge.crossingit.london.arp.jpg|Миллиениум-бридж
Image:London Eye and Horse Guards from St. James's Park.jpg|Лондонну чархы
Image:Big.ben.closeup2.london.arp.jpg|[[Биг-Бен]]ни сагъатлары
Image:Victoria.memorial.london.arp.jpg|[[Виктория (Уллу Британияны королевасы)|Виктория]] королеваны эсгертмеси 
Image:Winston Churchill statue in London.jpg|[[Черчилль, Уинстон|Уинстон Черчиллге]] эсгертме
Image:London.bankofengland.arp.jpg|[[Ингилизни Банкы]]
Image:Monument.great.fire.of.london.fullview.arp.jpg|Уллу Ёртеннге ([[1666]]) эсгертме
Image:Trafalgar Square.jpg|[[Трафальгар майдан]]
Image:Vicandal-sm.jpg|[[Виктория бла Альбертни музейи]]
Image:Kew gardens greenhouse.JPG|Короллукъ Ботаника Терек Бачханы оранжереясы
Image:Green.park.tube.london.arp.jpg|[[Лондонну метрополитени]]
Image:English-telephone-box.JPG|Къызыл [[телефон будка]]ла
Image:Towerbridge2.jpg|[[Тауэр кёпюр]]
Image:Houses.of.parliament.overall.arp.jpg|[[Парламент]]ни мекямыны кёрюмю
Image:London from above MLD 051002 001.jpg|Лондонну панорамасы
&lt;/gallery&gt;&lt;/center&gt;

== Джибериуле ==

* [http://www.london.gov.uk Шахарны официал сайты]
* [http://www.bbc.co.uk/london/ Би-Би-Си-ни сайтында Лондонну бети]
* [https://archive.is/20120801063630/www.guardian.co.uk/graphic/0,5812,1395103,00.html Лондонну миллетлерини картасы]
* [https://web.archive.org/web/20050123033531/http://www.guardian.co.uk/graphic/0,5812,1395106,00.html Лондонну динлерини картасы]
* [http://tfl.gov.uk «Лондон ючюн транспорт» муниципал организацияны официал сайты]
* [http://www.thetube.com Лондонну метросуну официал сайты]

{{Европаны ара шахарлары}}
{{commons|London}}
{{stub|Ингилиз}}

[[Категория:Шахарла]]
[[Категория:Уллу Британияны шахарлары]]
[[Категория:Ингилизны шахарлары]]
[[Категория:Лондон]]</text>
      <sha1>02wjgt13s1n2qakwlgcrkb2egvhraww</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Дублин</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6042</id>
    <revision>
      <id>126996</id>
      <parentid>125257</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:55:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126996</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9352" sha1="gadmil9f50i0l1r6e7ql2f280sqjt92" xml:space="preserve">{{магъанала}}
{{Джерлешим
|аты                           =Дублин
|ориг. аты                     ={{lang-ga|Baile Átha Cliath}}&lt;br /&gt;{{lang-en|Dublin}}
|фотону ачыкълау               =Башы: Сэмюэл Беккетни кёпюрю,&lt;br /&gt;оратсы: Феникс-парк, The Custom House, Хакъла арасы финанс джумушла аралыкъ,&lt;br /&gt;тюбю: Лиффи суу
|байракъ                       =IRL Dublin flag.svg
|герб                          =Dublin city coa.gif
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|координатла                   =
|тенгизден мийиклик            =
|кърал                         =Ирландия
|регион                        =
|район                         =
|сагъат бёлге                  =[[UTC+0:00|UTC+0]], &lt;br&gt;[[UTC+1:00|UTC+1]] Джай заман
|баш.къошакъ.параметр          =Тамалы салыннганды
|баш.параметрни.ачыкълау       =841 джыл
|тюб.къошакъ.параметр          =Биринчи сагъынылгъанды
|тюб.параметрни.ачыкълау       =140 джыл
|къошакъ.параметр#3            =Алгъыннгы аты
|параметрни.ачыкълау#3         =Eblana
|къошакъ.параметр#4            =
|параметрни.ачыкълау#4         =
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
  |lat_dir= N|lat_deg= 53|lat_min= 20|lat_sec=33
  |lon_dir= W|lon_deg= 6|lon_min= 15|lon_sec=57
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
|майдан                        =114,99
|халкъ                         =506 211 адам
|агломерация                   =1 045 769 адам
|саналгъан джыл                =
|басыннганы                    =4 398
|миллет къурам                 =ирландлыла (82,8 %),&lt;br /&gt;ингилизлиле (5 %),&lt;br /&gt;башхала (8 %)&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://beyond2020.cso.ie/Census/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=109363 |title= Ethnicity. Theme 2 - 3 : Usually resident population by ethnic or cultural background, 2006|publisher=[[Центральное статистическое управление Ирландии|Central Statistics Office Ireland]]|lang=en|accessdate=2010-02-02}}&lt;/ref&gt;
|дин къурам                    =католикле (81,0 %)&lt;br /&gt;атеистле (7,8 %),&lt;br /&gt;муслиманла (2 %)&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://beyond2020.cso.ie/Census/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=109365 |title= Theme 2 — 5 : Number of persons by religion, 2006|publisher=[[Центральное статистическое управление Ирландии|Central Statistics Office Ireland]]|lang=en|accessdate=2010-02-02}}&lt;/ref&gt;
|статус                        =графство-шахар
|башчы                         =[[Джерри Брин]]
|web                           =www.dublincity.ie
|телефон                       =+353 1
|почта                         =D1-18, 20, 22, 24, D6W
|автомобиль код                =
|статистика.къошакъ.параметр   =
|статистика.параметр.ачыкълау  =
|фотомонтаж={{Фотоджыйыу|position=center
| size = 260
| photo1a = Samuel Beckett Bridge At Sunset Dublin Ireland (97037639) (cropped).jpeg
| photo2a = Dublin The Convention Centre 01.JPG
| photo2b = GoergeSalmonTrinityCollegeDublin.jpg
| photo3a = O'Connell Bridge (25748548914).jpg
| photo3b = DublinTheCustomHouse-2014-10.jpg
| photo4a = (Ireland) Dublin Castle Up Yard.JPG
| spacing = 1
| color = white
| border = 0
}}}}

'''Ду́блин''' ({{lang-en|Dublin}} {{IPA|[ˈdʌblɨn], джерли диалектде: [ˈdʊblən], [ˈdʊbələn]}}; {{lang-ga|Baile Átha Cliath}} {{IPA|[bˠalʲə aːha klʲiəh]}} неда {{lang-ga2|Duibhlinn}}) — [[Ирландия]]да графство-[[шахар]]ды, [[кърал]]ны [[ара шахар]]ыды&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://geography.ie/geography/junior_senior/social/docs/dublin.pdf |title=The Growth and Development of Dublin |format=PDF |accessdate=2009-10-21}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://everything2.com/title/primate+city |title=Primate City Definition and Examples |accessdate=2009-10-21}}&lt;/ref&gt;. [[Дублин (графство-шахар)|Дублин]] административ графствода ([[Ленстер]] провинция) орналыбды. [[Лиффи (суу)|Лиффи]] суу [[Ирланд тенгиз]]ни [[Дублин богъаз]]ына къошулгъан джерде орналыбды. [[Ирландия (айрымкан)|Ирландия айрымканда]] эмда [[республика]]да эм уллу [[шахар]]ды, 115 км² джууукъ чакълы бир майдан алады. Къралны [[Ирланд тенгиз]]де баш [[порт]]уду. Ирландияны баш политика, экономика эм культура аралыгъыды. Халкъыны саны — 505&amp;nbsp;739 адамды ([[2006]]), тийресиндеги шахарла бла — 1,7 млн. адам чакълы бирди.

== Этимология ==
Дублин ат, ирланд-ингилиз ''Dubh Linn'' ({{lang-ga|dubh}} → къара, эм ''linn'' → гитче богъаз, аллы тыйылгъан суу, кёл) сёзлени бирлешгенлерини эсеби бла къуралгъанды.

Бир-бирле, биринчи версияны тюз болгъанына ишек этедиле эмда «Дублин» сёзню скандинав тилледен чыгъарадыла: {{lang-is|djúp lind}} («терен богъаз»). Алай а ''Dubh Linn'' ат, норвег викингле биринчи кере [[Ирландия (айрымкан)|Ирландияны]] джагъаларында кёрюннгюнчюлерине дери чыкъгъанды, аны себебли «скандинав версия» уллу оюмлугъу саналмайды.

Шахарны бусагъатдагъы аты бусагъатдагъы ирланд тилде ''Baile Átha Cliath'' («сууну сай джерини къатында эл») деб джазылады. ''Baile Átha Cliath'' — эртдеги [[христианлыкъ|христиан]] монастырны аты болгъанды, бусагъатда Сыйлы Валентинни клисасы сюелген джерде болгъанды деб умут этилинеди.

== Галерея ==
&lt;gallery&gt;
Liffeyeast.jpg|Лиффи сууну юсю бла кёпюр
Dublin castle.JPG|Дублин къала
Christchurch Cathedral - Dublin.jpg|Христосну собору
General Post Office Dublin 20060803.jpg|Баш почтамтны музейи
StPatricksCathedralDublin.JPG|Сыйлы Патрикни собору
Dublin City North 2009.jpg|Ноуссайд район
Government Buildings, Dublin.jpg|Правительствону мекямы
National Museum of Ireland.jpg|Ирландияны миллет музейи
O'Connell Street Dublin &amp; Jim Larkin.JPG|О'Коннел стрит Джим Ларкинни статуясы бла
Famine sculpture in front of the International Financial Services Centre Dublin 2006.jpg|Хакъла арасы финанс джумушла аралыкъ
Luas tram at Sandyford terminus - geograph.org.uk - 209515.jpg|Луас трамвай
Trinity College.jpg|Тринити колледж
Clerys 12-10-2006.jpg|Клерис мекям
Dub grafton st xmas.jpg|Графтон стрит
Aviva Stadium(Dublin Arena).JPG|Авива стадион
Croke park hogan stand.jpg|Кроук Парк стадион
Temple Bar Dublin at Night.jpg|Темпл Бар
Dublin cityscape looking east from the Guinness Building - geograph.org.uk - 64536.jpg|Гиннесс мекямдан кюнчыгъышха шахар пейзаж
Grand Canal Dublin 2006.jpg|Уллу Канал
DublinDocklands.jpg|Докла эм Хакъла арасы финанс джумушла аралыкъ
Moore Street market, Dublin.jpg|Мур стритде базар
Mansionhsedub.jpg|Лорд-мэрни резиденциясы
South_Anne_Street,_Dublin.jpg|Саут-Энн-стрит
Dublin Grafton street1.jpg|Графтон стрит
&lt;/gallery&gt;

== Джибериуле ==
* [https://www.dublincity.ie/residential Официальный сайт] {{ref-en}}
* [http://echo.msk.ru/programs/pspisok/578705-echo Лорд-мэр Дублина в передаче «Послужной список» на «Эхо Москвы»] {{ref-ru}}

{{refs}}
{{Европаны ара шахарлары}}
{{викигёзен|Dublin}}
{{stub}}

[[Категория:Шахарла]]
[[Категория:Ирландияны шахарлары]]
[[Категория:Дублин графлыкъны шахарлары]]
[[Категория:Дублин]]</text>
      <sha1>gadmil9f50i0l1r6e7ql2f280sqjt92</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Рим</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6125</id>
    <revision>
      <id>126994</id>
      <parentid>122408</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:52:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126994</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6970" sha1="ghqjcpz1etl7e6eqe8w8ac78hyuej6o" xml:space="preserve">{{Магъанала}}
{{Джерлешим
|аты                           =Рим
|ориг. аты                     ={{lang-it|Roma}}
|фото                          =Collage Rome.jpg
|фотону ачыкълау               =
|байракъ                       =Flag of Rome.svg 
|герб                          =
|гербини юсюнден статья        =Герб
|байрагъыны юсюнден статья     =Байракъ
|тенгизден мийиклик            =37
|кърал                         =Италия
|сагъат бёлге                  =[[UTC+1:00|UTC+1]], UTC+2 джай
|баш.къошакъ.параметр          =Региону
|баш.параметрни.ачыкълау       =Лацио
|тюб.къошакъ.параметр          =Провинциясы
|тюб.параметрни.ачыкълау       =[[Рим (провинция)|Рим]]
|къошакъ.параметр#3            =
|параметрни.ачыкълау#3         =
|къошакъ.параметр#4            =
|параметрни.ачыкълау#4         =
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
 |lat_deg= 41|lat_min= 54|lat_sec=
 |lon_deg= 12|lon_min= 30|lon_sec=
 |CoordAddon              = type:city(2823873)_region:IT
 |CoordScale              = 
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =1285
|халкъ                         =2 743 796&lt;ref&gt;{{cite web|title=Demography in Figures|publisher=Istituto nazionale di statistica (ISTAT)|url=http://demo.istat.it/index_e.html}} June 2010.&lt;/ref&gt;
|саналгъан джыл                =2009
|басыннганы                    =2197
|агломерация                   =
|миллет къурам                 =
|дин къурам                    =
|статус                        =
|башчы                         =[[Джованни Алеманно]]
|web                           =www.comune.roma.it/
|телефон                       =06
|почта                         =00100; 00121 — 00199
|автомобиль код                =
|статистика.къошакъ.параметр   =
|статистика.параметр.ачыкълау  = 
}}

'''Рим''' ({{lang-it|Roma}} {{IPA|[ˈroːma]}}) — [[Италия|Италияны]] [[ара шахар]]ды, [[Рим (провинция)|Рим провинция]] бла [[Лацио]] областны [[административ аралыкъ|административ аралыгъыды]]. [[Тибр]] сууда орналыбды. Узакъда болмагъан эмда де-факто Рим бла бирлешген [[Фьюмичино]] шахар бла [[Рим-Фьюмичино]] [[шахар агломерация]]ны къурайды. Халкъы — 2,74 млн адамды ([[Рим-Фьюмичино]] агломерацияда — 3 млн адам чакълы бир).

Рим, дунияда эм къарт [[шахар]]ладан бириди, [[Рим империя|Рим империяны]] эски ара шахарады. Аны ючюн Римге «ёмюрлюк шахар» дейдиле. Дагъыда Римге «джети дуппурда шахар» дейдиле. Алгъа бурун джерлешим, [[Палатин]] дуппурда болгъанды, андан сора аны къатындагъы дуппурлада да — [[Капитолий (холм)|Капитолий]] бла [[Квиринал]]да — орналыб башлагъандыла. Бираз кечирек, арт тёрт дуппурда ([[Целий]], [[Авентин (рим дуппур)|Авентин]], [[Эсквилин]] эм [[Виминал]]) джерлешимле къуралгъандыла.

== Экономика ==
== Сурат галерея ==
&lt;gallery&gt;
Forum Romanum Vespasian.JPG|[[Рим Форум]]
Trevi fountain 2008.jpg|[[Треви фонтан]]
Rom (IT), Kolosseum -- 2024 -- 0610.jpg|Рим [[Колизей]]
Piazza Navona w Rime.JPG|[[Навона майдан]]
PIAZZA DEL POPOLO VISTA AEREA.jpg|[[Пьяцца дель Пополо]]
Castillo Sant'Angelo.jpg|Сыйлы Мёлекни къаласы
Altar della Patria September 2015-1.jpg|[[Витториано]]
Roma-san giovanni 03.jpg|[[Сан-Джованни ин Латерано]]
Fountain of Carlo Maderno on Piazza San Pietro at night.jpg|[[Сыйлы Пётрну майданы]]
Basilica di San Pietro, Rome.jpg|Сыйлы Пётрну собору
Pantheon Front.jpg|[[Пантеон]]
Spanish.steps.arp.jpg|Испанияны майданы
&lt;/gallery&gt;

== Къарнаш шахарлары ==

Римни [[1956]] джылдан бери джангыз къарнаш шахары барды:
* {{flagicon|France}} [[Париж]], [[Франция]] 
:{{lang-fr|Seule Paris est digne de Rome; seule Rome est digne de Paris.}}
:{{lang-it|Solo Parigi è degna di Roma; solo Roma è degna di Parigi.}}
:«Джангыз Парижди Римни сыйына джетген; Джангыз Римди Парижни сыйына джетген.»&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.paris.fr/portail/english/Portal.lut?page_id=8139&amp;document_type_id=5&amp;document_id=29903&amp;portlet_id=18784|title=Twinning with Rome
|accessdate=27 May 2010}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Paris1&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.paris.fr/portail/accueil/Portal.lut?page_id=6587&amp;document_type_id=5&amp;document_id=16468&amp;portlet_id=14974 |work=Mairie de Paris |title=Les pactes d'amitié et de coopération |accessdate=14 October 2007}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Paris2&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.paris.fr/en/city_government/international/special_partners.asp |work=Mairie de Paris |title=International relations: special partners |accessdate=14 October 2007}}&lt;/ref&gt;

'''Партнёр шахарлары:'''
* {{байракъ|Греция}} [[Афинле]] ({{lang-el|Αθήνα}}), [[Греция]]
* {{байракъ|Къытай}} [[Пекин]] ({{lang-zh|北京}}), [[Къытай]] ([[23 октябрь]] [[1997]])
* {{байракъ|Мисир}} [[Каир]] ({{lang-ar|القاهرة}}), [[Мисир]]
* {{байракъ|Украина}} [[Киев]] ({{lang-ua|Київ}}), [[Украина]] ([[1999]])

== Джибериуле ==

* [http://www.comune.roma.it/was/wps/portal/pcr Римни официал сайты] {{ref-it}}
* [http://www.museiincomuneroma.it/ Римни музейлерини сайты] {{ref-it}}
* [https://web.archive.org/web/20080325115324/http://www.italynews.ru/ ItalyNews.ru Италияны юсюнден орус тилде портал] {{ref-ru}}

{{refs}}
{{Европаны ара шахарлары}}
{{викигёзен|Rome}}
{{stub}}

[[Категория:Шахарла]]</text>
      <sha1>ghqjcpz1etl7e6eqe8w8ac78hyuej6o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Гитче Къарачай район</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6176</id>
    <revision>
      <id>126978</id>
      <parentid>122553</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:23:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126978</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9212" sha1="2np2ty3y2qm7bkb834ubbg9mbhjk2xd" xml:space="preserve">{{Джерлешим
|аты                           =Гитче Къарачай район
|ориг. аты                     ={{Lang-ru|Малокарачаевский район}}
|фото                          =
|фотону ачыкълау               =
|байракъ                       =
|герб                          =
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|координатла                   =
|тенгизден мийиклик            =
|кърал                         =Россия
|регион                        =
|район                         =
|сагъат бёлге                  =UTC+3, UTC+4 джай
|баш.къошакъ.параметр          =Федерацияны субъекти
|баш.параметрни.ачыкълау       ={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}
|тюб.къошакъ.параметр          =Къурамы
|тюб.параметрни.ачыкълау       =10 муниципал къуралыш
|къошакъ.параметр#3            =Къуралгъанды
|параметрни.ачыкълау#3         =[[1922 джыл]]
|къошакъ.параметр#4            =Административ аралыгъы
|параметрни.ачыкълау#4         =[[Ючкекен]] эл
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =Location of Malokarachaevsky District (Karachay-Cherkessia).svg
|картаны ёлчеми                =300
|майдан                        =1365
|халкъ                         = 40&amp;nbsp;012&lt;ref&gt;[http://www.gks.ru/bgd/regl/b10_109/Main.htm Численность населения Российской Федерации по городам, поселкам городского типа и районам на 1 января 2010 года] {{ref-ru}}&lt;/ref&gt;
|агломерация                   =
|саналгъан джыл                =2010
|басыннганы                    =29,2
|миллет къурам                 =[[къарачайлыла]], [[оруслула]], [[абазалыла]]
|дин къурам                    =[[ислам|муслиманла]], [[христианлыкъ|христианла]]
|статус                        =Муниципал район
|башчы                         =Ёзденланы Умар
|web                           =
|телефон                       =87877
|почта                         =
|автомобиль код                =09
|статистика.къошакъ.параметр   =
|статистика.параметр.ачыкълау  =
}}

'''Гитче Къарачай муниципал район''' ({{lang-kbd|Къэрэшей цӀыкӀу къедзыгъуэ}}, {{lang-ru|Малокарача́евский муниципа́льный райо́н}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] къурамында административ районду.

Административ аралыгъы — [[Ючкекен]] элди.

{{Эресейни районлары|Аты=Гитче Къарачай район|Герб=Герб Малого Карачай.gif|Сурат=Кичи-Балык, КЧР.jpg|Суратны_ёлчеми=280|Карта=Location of Malokarachaevsky District (Karachay-Cherkessia).svg|Кърал={{Байракъландырыу|Россия}}|Киреди={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}|Гербге_джибериу=Гитче Къарачайны герби|Къурамы=10 муниципал къуралыш|Къуралгъанды=[[1922 джыл]]да|Административ аралыгъы=[[Ючкекен]] эл|Башчысы=Байрамукъланны Пахатны уланы Рамазан|Майданы=1291,89|Халкъыны саны=42 623|Джыл=2025|Басыннганы=32,99|Заман бёлюмю=UTC+3, UTC+4 Джай заман|Автомобиль коду=09|Официал сайты=https://mkarachay.ru/|Телефон коду=87877|Миллет къурамы=[[къарачайлыла]], [[оруслула]], [[абазалыла]]|Викисклад=Malokarachayevsky District|Район кенгешни тамадасы=Эриккенлени Хамитни уланы Рамазан|Башчыны постуну аты=Районну администрацияны башчисы|Климаты=Dfb|Дин къурамы=[[ислам|муслиманла]], [[христианлыкъ|христианлыла]]}}

== Географиясы ==
Районну майданы — 1,365 минг км².

== Тарихи ==
Гитче Къарачай район [[1922 джыл]] къуралгъанды эмда башха районла бла бирге [[Ставрополь край|Ставрополь крайны]] [[Къарачай АО|Къарачай автоном областыны]] къурамына киргенди. Ол кёзюуде, районну аралыгъы (къурамына кирмегенлей) — [[Нарсана]] шахар болгъанды. [[1957 джыл]]да, [[Къарачай-Черкес АО|Къарачай-Черкес автоном областны]] къуралгъанындан сора, районну аралыгъы [[Ючкекен]] элге кёчюрюлгенди.

== Административ бёлюнюую ==
'''Гитче Къарачай районну''' къурамына киредиле:
* '''эл джерлешимле'''
# [[Джагъа эл джерлешим]] — [[Джагъа]] эл
# [[Кичи-Балыкъ эл джерлешим]] — [[Кичи-Балыкъ]] эл, [[Схауат]] эл
# [[Красный Восток эл джерлешим]] — [[Красный Восток]] эл
# [[Красный Курган эл джерлешим]] — [[Красный Курган]] эл, [[Акъсуу (Къарачай-Черкесия)|Акъсуу]] посёлок, [[Коммунстрой]] посёлок
# [[Къызыл-Покун эл джерлешим]] — [[Къызыл-Покун]] эл
# [[Первомайск эл джерлешим]] — [[Первомайск]] эл
# [[Римгорка эл джерлешим]] — [[Римгорка]] эл
# [[Терезе эл джерлешим]] — [[Терезе]] эл
# [[Ючкекен эл джерлешим]] — [[Ючкекен]] эл, [[Водовод (Къарачай-Черкесия)|Водовод]] посёлок 
# [[Элкъуш эл джерлешим]] — [[Элкъуш]] эл

== Халкъы ==
Районда джашагъанланы саны — 40,0 минг адамды (2010).

Халкъны миллет къурамы:

{| class=&quot;standard&quot;
!Миллет ||2002 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/rnkchr.html Этнокавказ. Национальный состав КЧР по переписям 1926—2002]&lt;/ref&gt; || 2010 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://kchrstat.gks.ru/perepis2010/web_pages/%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.aspx Статкомитет КЧР]&lt;/ref&gt;
|-
|[[Къарачайлыла]]|| 33 428 (84,7 %) || 37 643 (87,5 %) 
|-
|[[Абазалыла]]|| 3 396 (8,6 %) || 3 373 (7,8 %) 
|-
|[[Оруслула]]|| 1 124 (2,8 %) || 939 (2,2 %) 
|-
|[[Ногъайлыла]]|| 137 (0,3 %) || 114 (0,3 %) 
|-
|[[Черкеслиле]]|| 35 (0,1 %) || 40 (0,1 %)
|-
|[[Украинлиле]]|| 75 (0,2 %) || б/т
|-
|Башха миллетле|| 1 331 (3,4 %) || 915 (2,1 %)   
|}

== Экономикасы ==

== Белгили адамлары ==
* [[Чочуланы Адамейни джашы Харун]] ([[1919]]—[[1987]]) — Уллу Ата Джурт къазауатха къатышхан, [[Россия Федерацияны Джигити]] (ёлгенинден сора берилгенди).

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесияны административ бёлюнюую]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]

== Джибериуле ==
* [https://web.archive.org/web/20130119112136/http://www.kchr.info/ Къарачай-Черкесияны официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://www.mojgorod.ru/karacherk_r/atd.html Къарачай-Черкесияны административ-территориял бёлюнюую] {{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20120110221422/http://mkar.nester.ru/ Гитче Къарачай районну официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://uchkekensp.ru/index/0-1 Ючкекен эл муниципал къуралышны официал сайты] {{ref-ru}}

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны районлары]]</text>
      <sha1>2np2ty3y2qm7bkb834ubbg9mbhjk2xd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126979</id>
      <parentid>126978</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:24:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126979</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6426" sha1="5xct4nfwwuxugpdwztdnjtov8m1lom7" xml:space="preserve">{{Эресейни районлары|Аты=Гитче Къарачай район|Герб=Герб Малого Карачай.gif|Сурат=Кичи-Балык, КЧР.jpg|Суратны_ёлчеми=280|Карта=Location of Malokarachaevsky District (Karachay-Cherkessia).svg|Кърал={{Байракъландырыу|Россия}}|Киреди={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}|Гербге_джибериу=Гитче Къарачайны герби|Къурамы=10 муниципал къуралыш|Къуралгъанды=[[1922 джыл]]да|Административ аралыгъы=[[Ючкекен]] эл|Башчысы=Байрамукъланны Пахатны уланы Рамазан|Майданы=1291,89|Халкъыны саны=42 623|Джыл=2025|Басыннганы=32,99|Заман бёлюмю=UTC+3, UTC+4 Джай заман|Автомобиль коду=09|Официал сайты=https://mkarachay.ru/|Телефон коду=87877|Миллет къурамы=[[къарачайлыла]], [[оруслула]], [[абазалыла]]|Викисклад=Malokarachayevsky District|Район кенгешни тамадасы=Эриккенлени Хамитни уланы Рамазан|Башчыны постуну аты=Районну администрацияны башчисы|Климаты=Dfb|Дин къурамы=[[ислам|муслиманла]], [[христианлыкъ|христианлыла]]}}

'''Гитче Къарачай муниципал район''' ({{lang-kbd|Къэрэшей цӀыкӀу къедзыгъуэ}}, {{lang-ru|Малокарача́евский муниципа́льный райо́н}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] къурамында административ районду.

Административ аралыгъы — [[Ючкекен]] элди.

== Географиясы ==
Районну майданы — 1,365 минг км².

== Тарихи ==
Гитче Къарачай район [[1922 джыл]] къуралгъанды эмда башха районла бла бирге [[Ставрополь край|Ставрополь крайны]] [[Къарачай АО|Къарачай автоном областыны]] къурамына киргенди. Ол кёзюуде, районну аралыгъы (къурамына кирмегенлей) — [[Нарсана]] шахар болгъанды. [[1957 джыл]]да, [[Къарачай-Черкес АО|Къарачай-Черкес автоном областны]] къуралгъанындан сора, районну аралыгъы [[Ючкекен]] элге кёчюрюлгенди.

== Административ бёлюнюую ==
'''Гитче Къарачай районну''' къурамына киредиле:
* '''эл джерлешимле'''
# [[Джагъа эл джерлешим]] — [[Джагъа]] эл
# [[Кичи-Балыкъ эл джерлешим]] — [[Кичи-Балыкъ]] эл, [[Схауат]] эл
# [[Красный Восток эл джерлешим]] — [[Красный Восток]] эл
# [[Красный Курган эл джерлешим]] — [[Красный Курган]] эл, [[Акъсуу (Къарачай-Черкесия)|Акъсуу]] посёлок, [[Коммунстрой]] посёлок
# [[Къызыл-Покун эл джерлешим]] — [[Къызыл-Покун]] эл
# [[Первомайск эл джерлешим]] — [[Первомайск]] эл
# [[Римгорка эл джерлешим]] — [[Римгорка]] эл
# [[Терезе эл джерлешим]] — [[Терезе]] эл
# [[Ючкекен эл джерлешим]] — [[Ючкекен]] эл, [[Водовод (Къарачай-Черкесия)|Водовод]] посёлок 
# [[Элкъуш эл джерлешим]] — [[Элкъуш]] эл

== Халкъы ==
Районда джашагъанланы саны — 40,0 минг адамды (2010).

Халкъны миллет къурамы:

{| class=&quot;standard&quot;
!Миллет ||2002 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/rnkchr.html Этнокавказ. Национальный состав КЧР по переписям 1926—2002]&lt;/ref&gt; || 2010 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://kchrstat.gks.ru/perepis2010/web_pages/%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.aspx Статкомитет КЧР]&lt;/ref&gt;
|-
|[[Къарачайлыла]]|| 33 428 (84,7 %) || 37 643 (87,5 %) 
|-
|[[Абазалыла]]|| 3 396 (8,6 %) || 3 373 (7,8 %) 
|-
|[[Оруслула]]|| 1 124 (2,8 %) || 939 (2,2 %) 
|-
|[[Ногъайлыла]]|| 137 (0,3 %) || 114 (0,3 %) 
|-
|[[Черкеслиле]]|| 35 (0,1 %) || 40 (0,1 %)
|-
|[[Украинлиле]]|| 75 (0,2 %) || б/т
|-
|Башха миллетле|| 1 331 (3,4 %) || 915 (2,1 %)   
|}

== Экономикасы ==

== Белгили адамлары ==
* [[Чочуланы Адамейни джашы Харун]] ([[1919]]—[[1987]]) — Уллу Ата Джурт къазауатха къатышхан, [[Россия Федерацияны Джигити]] (ёлгенинден сора берилгенди).

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесияны административ бёлюнюую]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]

== Джибериуле ==
* [https://web.archive.org/web/20130119112136/http://www.kchr.info/ Къарачай-Черкесияны официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://www.mojgorod.ru/karacherk_r/atd.html Къарачай-Черкесияны административ-территориял бёлюнюую] {{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20120110221422/http://mkar.nester.ru/ Гитче Къарачай районну официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://uchkekensp.ru/index/0-1 Ючкекен эл муниципал къуралышны официал сайты] {{ref-ru}}

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны районлары]]</text>
      <sha1>5xct4nfwwuxugpdwztdnjtov8m1lom7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126980</id>
      <parentid>126979</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:25:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126980</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6379" sha1="ichib6tb02q7prhentvsxxc0t2bjbrj" xml:space="preserve">{{Эресейни районлары|Аты=Гитче Къарачай район|Герб=Герб Малого Карачай.gif|Сурат=Кичи-Балык, КЧР.jpg|Суратны_ёлчеми=280|Карта=Location of Malokarachaevsky District (Karachay-Cherkessia).svg|Кърал=|Киреди={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}|Гербге_джибериу=Гитче Къарачайны герби|Къурамы=10 муниципал къуралыш|Къуралгъанды=[[1922 джыл]]да|Административ аралыгъы=[[Ючкекен]] эл|Башчысы=Байрамукъланны Пахатны уланы Рамазан|Майданы=1291,89|Халкъыны саны=42 623|Джыл=2025|Басыннганы=32,99|Заман бёлюмю=UTC+3, UTC+4 Джай заман|Автомобиль коду=09|Официал сайты=https://mkarachay.ru/|Телефон коду=87877|Миллет къурамы=[[къарачайлыла]], [[оруслула]], [[абазалыла]]|Викисклад=Malokarachayevsky District|Район кенгешни тамадасы=Эриккенлени Хамитни уланы Рамазан|Башчыны постуну аты=Районну администрацияны башчисы|Климаты=Dfb|Дин къурамы=[[ислам|муслиманла]], [[христианлыкъ|христианлыла]]}}

'''Гитче Къарачай муниципал район''' ({{lang-kbd|Къэрэшей цӀыкӀу къедзыгъуэ}}, {{lang-ru|Малокарача́евский муниципа́льный райо́н}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] къурамында административ районду.

Административ аралыгъы — [[Ючкекен]] элди.

== Географиясы ==
Районну майданы — 1,365 минг км².

== Тарихи ==
Гитче Къарачай район [[1922 джыл]] къуралгъанды эмда башха районла бла бирге [[Ставрополь край|Ставрополь крайны]] [[Къарачай АО|Къарачай автоном областыны]] къурамына киргенди. Ол кёзюуде, районну аралыгъы (къурамына кирмегенлей) — [[Нарсана]] шахар болгъанды. [[1957 джыл]]да, [[Къарачай-Черкес АО|Къарачай-Черкес автоном областны]] къуралгъанындан сора, районну аралыгъы [[Ючкекен]] элге кёчюрюлгенди.

== Административ бёлюнюую ==
'''Гитче Къарачай районну''' къурамына киредиле:
* '''эл джерлешимле'''
# [[Джагъа эл джерлешим]] — [[Джагъа]] эл
# [[Кичи-Балыкъ эл джерлешим]] — [[Кичи-Балыкъ]] эл, [[Схауат]] эл
# [[Красный Восток эл джерлешим]] — [[Красный Восток]] эл
# [[Красный Курган эл джерлешим]] — [[Красный Курган]] эл, [[Акъсуу (Къарачай-Черкесия)|Акъсуу]] посёлок, [[Коммунстрой]] посёлок
# [[Къызыл-Покун эл джерлешим]] — [[Къызыл-Покун]] эл
# [[Первомайск эл джерлешим]] — [[Первомайск]] эл
# [[Римгорка эл джерлешим]] — [[Римгорка]] эл
# [[Терезе эл джерлешим]] — [[Терезе]] эл
# [[Ючкекен эл джерлешим]] — [[Ючкекен]] эл, [[Водовод (Къарачай-Черкесия)|Водовод]] посёлок 
# [[Элкъуш эл джерлешим]] — [[Элкъуш]] эл

== Халкъы ==
Районда джашагъанланы саны — 40,0 минг адамды (2010).

Халкъны миллет къурамы:

{| class=&quot;standard&quot;
!Миллет ||2002 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/rnkchr.html Этнокавказ. Национальный состав КЧР по переписям 1926—2002]&lt;/ref&gt; || 2010 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://kchrstat.gks.ru/perepis2010/web_pages/%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.aspx Статкомитет КЧР]&lt;/ref&gt;
|-
|[[Къарачайлыла]]|| 33 428 (84,7 %) || 37 643 (87,5 %) 
|-
|[[Абазалыла]]|| 3 396 (8,6 %) || 3 373 (7,8 %) 
|-
|[[Оруслула]]|| 1 124 (2,8 %) || 939 (2,2 %) 
|-
|[[Ногъайлыла]]|| 137 (0,3 %) || 114 (0,3 %) 
|-
|[[Черкеслиле]]|| 35 (0,1 %) || 40 (0,1 %)
|-
|[[Украинлиле]]|| 75 (0,2 %) || б/т
|-
|Башха миллетле|| 1 331 (3,4 %) || 915 (2,1 %)   
|}

== Экономикасы ==

== Белгили адамлары ==
* [[Чочуланы Адамейни джашы Харун]] ([[1919]]—[[1987]]) — Уллу Ата Джурт къазауатха къатышхан, [[Россия Федерацияны Джигити]] (ёлгенинден сора берилгенди).

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесияны административ бёлюнюую]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]

== Джибериуле ==
* [https://web.archive.org/web/20130119112136/http://www.kchr.info/ Къарачай-Черкесияны официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://www.mojgorod.ru/karacherk_r/atd.html Къарачай-Черкесияны административ-территориял бёлюнюую] {{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20120110221422/http://mkar.nester.ru/ Гитче Къарачай районну официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://uchkekensp.ru/index/0-1 Ючкекен эл муниципал къуралышны официал сайты] {{ref-ru}}

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны районлары]]</text>
      <sha1>ichib6tb02q7prhentvsxxc0t2bjbrj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126982</id>
      <parentid>126980</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:27:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгили адамлары */</comment>
      <origin>126982</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6421" sha1="59dsrbkafe3trc6m3jwmgkpm0bb3uwe" xml:space="preserve">{{Эресейни районлары|Аты=Гитче Къарачай район|Герб=Герб Малого Карачай.gif|Сурат=Кичи-Балык, КЧР.jpg|Суратны_ёлчеми=280|Карта=Location of Malokarachaevsky District (Karachay-Cherkessia).svg|Кърал=|Киреди={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}|Гербге_джибериу=Гитче Къарачайны герби|Къурамы=10 муниципал къуралыш|Къуралгъанды=[[1922 джыл]]да|Административ аралыгъы=[[Ючкекен]] эл|Башчысы=Байрамукъланны Пахатны уланы Рамазан|Майданы=1291,89|Халкъыны саны=42 623|Джыл=2025|Басыннганы=32,99|Заман бёлюмю=UTC+3, UTC+4 Джай заман|Автомобиль коду=09|Официал сайты=https://mkarachay.ru/|Телефон коду=87877|Миллет къурамы=[[къарачайлыла]], [[оруслула]], [[абазалыла]]|Викисклад=Malokarachayevsky District|Район кенгешни тамадасы=Эриккенлени Хамитни уланы Рамазан|Башчыны постуну аты=Районну администрацияны башчисы|Климаты=Dfb|Дин къурамы=[[ислам|муслиманла]], [[христианлыкъ|христианлыла]]}}

'''Гитче Къарачай муниципал район''' ({{lang-kbd|Къэрэшей цӀыкӀу къедзыгъуэ}}, {{lang-ru|Малокарача́евский муниципа́льный райо́н}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] къурамында административ районду.

Административ аралыгъы — [[Ючкекен]] элди.

== Географиясы ==
Районну майданы — 1,365 минг км².

== Тарихи ==
Гитче Къарачай район [[1922 джыл]] къуралгъанды эмда башха районла бла бирге [[Ставрополь край|Ставрополь крайны]] [[Къарачай АО|Къарачай автоном областыны]] къурамына киргенди. Ол кёзюуде, районну аралыгъы (къурамына кирмегенлей) — [[Нарсана]] шахар болгъанды. [[1957 джыл]]да, [[Къарачай-Черкес АО|Къарачай-Черкес автоном областны]] къуралгъанындан сора, районну аралыгъы [[Ючкекен]] элге кёчюрюлгенди.

== Административ бёлюнюую ==
'''Гитче Къарачай районну''' къурамына киредиле:
* '''эл джерлешимле'''
# [[Джагъа эл джерлешим]] — [[Джагъа]] эл
# [[Кичи-Балыкъ эл джерлешим]] — [[Кичи-Балыкъ]] эл, [[Схауат]] эл
# [[Красный Восток эл джерлешим]] — [[Красный Восток]] эл
# [[Красный Курган эл джерлешим]] — [[Красный Курган]] эл, [[Акъсуу (Къарачай-Черкесия)|Акъсуу]] посёлок, [[Коммунстрой]] посёлок
# [[Къызыл-Покун эл джерлешим]] — [[Къызыл-Покун]] эл
# [[Первомайск эл джерлешим]] — [[Первомайск]] эл
# [[Римгорка эл джерлешим]] — [[Римгорка]] эл
# [[Терезе эл джерлешим]] — [[Терезе]] эл
# [[Ючкекен эл джерлешим]] — [[Ючкекен]] эл, [[Водовод (Къарачай-Черкесия)|Водовод]] посёлок 
# [[Элкъуш эл джерлешим]] — [[Элкъуш]] эл

== Халкъы ==
Районда джашагъанланы саны — 40,0 минг адамды (2010).

Халкъны миллет къурамы:

{| class=&quot;standard&quot;
!Миллет ||2002 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/rnkchr.html Этнокавказ. Национальный состав КЧР по переписям 1926—2002]&lt;/ref&gt; || 2010 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://kchrstat.gks.ru/perepis2010/web_pages/%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.aspx Статкомитет КЧР]&lt;/ref&gt;
|-
|[[Къарачайлыла]]|| 33 428 (84,7 %) || 37 643 (87,5 %) 
|-
|[[Абазалыла]]|| 3 396 (8,6 %) || 3 373 (7,8 %) 
|-
|[[Оруслула]]|| 1 124 (2,8 %) || 939 (2,2 %) 
|-
|[[Ногъайлыла]]|| 137 (0,3 %) || 114 (0,3 %) 
|-
|[[Черкеслиле]]|| 35 (0,1 %) || 40 (0,1 %)
|-
|[[Украинлиле]]|| 75 (0,2 %) || б/т
|-
|Башха миллетле|| 1 331 (3,4 %) || 915 (2,1 %)   
|}

== Экономикасы ==

== Белгили адамлары ==
* [[Чочуланы Адамейни джашы Харун]] ([[1919]]—[[1987]]) — [[Экинчи дуния къазауат|Экинчи дуния къазауатха]] къатышхан, [[Россия Федерацияны Джигити]] (ёлгенинден сора берилгенди).

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесияны административ бёлюнюую]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]

== Джибериуле ==
* [https://web.archive.org/web/20130119112136/http://www.kchr.info/ Къарачай-Черкесияны официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://www.mojgorod.ru/karacherk_r/atd.html Къарачай-Черкесияны административ-территориял бёлюнюую] {{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20120110221422/http://mkar.nester.ru/ Гитче Къарачай районну официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://uchkekensp.ru/index/0-1 Ючкекен эл муниципал къуралышны официал сайты] {{ref-ru}}

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны районлары]]</text>
      <sha1>59dsrbkafe3trc6m3jwmgkpm0bb3uwe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126983</id>
      <parentid>126982</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:31:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126983</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6409" sha1="bqkiytvb8ane5kxwvn8dguemexyeuyv" xml:space="preserve">{{Эресейни районлары|Аты=Гитче Къарачай район|Герб=Герб Малого Карачай.gif|Сурат=Кичи-Балык, КЧР.jpg|Суратны_ёлчеми=280|Карта=Location of Malokarachaevsky District (Karachay-Cherkessia).svg|Киреди={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}|Гербге_джибериу=Гитче Къарачайны герби|Къурамы=10 муниципал къуралыш|Къуралгъанды=[[1922 джыл]]да|Административ аралыгъы=[[Ючкекен]] эл|Башчысы=Байрамукъланны Пахатны уланы Рамазан|Майданы=1291,89|Халкъыны саны=42 623|Джыл=2025|Басыннганы=32,99|Заман бёлюмю=UTC+3, UTC+4 Джай заман|Автомобиль коду=09|Официал сайты=https://mkarachay.ru/|Телефон коду=87877|Миллет къурамы=[[къарачайлыла]], [[оруслула]], [[абазалыла]]|Викисклад=Malokarachayevsky District|Район кенгешни тамадасы=Эриккенлени Хамитни уланы Рамазан|Башчыны постуну аты=Районну администрацияны башчисы|Климаты=Dfb|Дин къурамы=[[ислам|муслиманла]], [[христианлыкъ|христианлыла]]}}

'''Гитче Къарачай муниципал район''' ({{lang-kbd|Къэрэшей цӀыкӀу къедзыгъуэ}}, {{lang-ru|Малокарача́евский муниципа́льный райо́н}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] къурамында административ районду.

Административ аралыгъы — [[Ючкекен]] элди.

== Географиясы ==
Районну майданы — 1,365 минг км².

== Тарихи ==
Гитче Къарачай район [[1922 джыл]] къуралгъанды эмда башха районла бла бирге [[Ставрополь край|Ставрополь крайны]] [[Къарачай АО|Къарачай автоном областыны]] къурамына киргенди. Ол кёзюуде, районну аралыгъы (къурамына кирмегенлей) — [[Нарсана]] шахар болгъанды. [[1957 джыл]]да, [[Къарачай-Черкес АО|Къарачай-Черкес автоном областны]] къуралгъанындан сора, районну аралыгъы [[Ючкекен]] элге кёчюрюлгенди.

== Административ бёлюнюую ==
'''Гитче Къарачай районну''' къурамына киредиле:
* '''эл джерлешимле'''
# [[Джагъа эл джерлешим]] — [[Джагъа]] эл
# [[Кичи-Балыкъ эл джерлешим]] — [[Кичи-Балыкъ]] эл, [[Схауат]] эл
# [[Красный Восток эл джерлешим]] — [[Красный Восток]] эл
# [[Красный Курган эл джерлешим]] — [[Красный Курган]] эл, [[Акъсуу (Къарачай-Черкесия)|Акъсуу]] посёлок, [[Коммунстрой]] посёлок
# [[Къызыл-Покун эл джерлешим]] — [[Къызыл-Покун]] эл
# [[Первомайск эл джерлешим]] — [[Первомайск]] эл
# [[Римгорка эл джерлешим]] — [[Римгорка]] эл
# [[Терезе эл джерлешим]] — [[Терезе]] эл
# [[Ючкекен эл джерлешим]] — [[Ючкекен]] эл, [[Водовод (Къарачай-Черкесия)|Водовод]] посёлок 
# [[Элкъуш эл джерлешим]] — [[Элкъуш]] эл

== Халкъы ==
Районда джашагъанланы саны — 40,0 минг адамды (2010).

Халкъны миллет къурамы:

{| class=&quot;standard&quot;
!Миллет ||2002 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/rnkchr.html Этнокавказ. Национальный состав КЧР по переписям 1926—2002]&lt;/ref&gt; || 2010 джылда сан, &lt;br /&gt; адам&lt;ref&gt;[http://kchrstat.gks.ru/perepis2010/web_pages/%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.aspx Статкомитет КЧР]&lt;/ref&gt;
|-
|[[Къарачайлыла]]|| 33 428 (84,7 %) || 37 643 (87,5 %) 
|-
|[[Абазалыла]]|| 3 396 (8,6 %) || 3 373 (7,8 %) 
|-
|[[Оруслула]]|| 1 124 (2,8 %) || 939 (2,2 %) 
|-
|[[Ногъайлыла]]|| 137 (0,3 %) || 114 (0,3 %) 
|-
|[[Черкеслиле]]|| 35 (0,1 %) || 40 (0,1 %)
|-
|[[Украинлиле]]|| 75 (0,2 %) || б/т
|-
|Башха миллетле|| 1 331 (3,4 %) || 915 (2,1 %)   
|}

== Экономикасы ==

== Белгили адамлары ==
* [[Чочуланы Адамейни джашы Харун]] ([[1919]]—[[1987]]) — [[Экинчи дуния къазауат|Экинчи дуния къазауатха]] къатышхан, [[Россия Федерацияны Джигити]] (ёлгенинден сора берилгенди).

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесияны административ бёлюнюую]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]

== Джибериуле ==
* [https://web.archive.org/web/20130119112136/http://www.kchr.info/ Къарачай-Черкесияны официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://www.mojgorod.ru/karacherk_r/atd.html Къарачай-Черкесияны административ-территориял бёлюнюую] {{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20120110221422/http://mkar.nester.ru/ Гитче Къарачай районну официал сайты] {{ref-ru}}
* [http://uchkekensp.ru/index/0-1 Ючкекен эл муниципал къуралышны официал сайты] {{ref-ru}}

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны районлары]]</text>
      <sha1>bqkiytvb8ane5kxwvn8dguemexyeuyv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Амстердам</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6225</id>
    <revision>
      <id>126995</id>
      <parentid>125404</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:53:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126995</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25986" sha1="3zihuahx5uu5uwpxmnpzm5ai0w8mq4x" xml:space="preserve">{{Джерлешим
|аты             =Амстердам
|ориг. аты       ={{lang-nl|Amsterdam}}
|фотону ачыкълау =
|байракъ =Flag of Amsterdam.svg
|герб =Wapen Amsterdam.svg
|гербини юсюнден статья =Амстердамны герби
|байрагъыны юсюнден статья =Амстердамны байрагъы
|координатла =
|тенгизден мийиклик =2&lt;ref name=&quot;elevation&quot;&gt;{{cite web
 |url=http://www.ahn.nl/
 |title=Actueel Hoogtestand Nederland
 |language=Dutch
 |accessdate=2008-05-18 }}&lt;/ref&gt;
|кърал =Нидерландла
|регион =Шимал Голландия
|сагъат бёлге =[[UTC+1:00|UTC+1]], UTC+2 джай
|баш.къошакъ.параметр =Биринчи сагъынылгъаны
|баш.параметрни.ачыкълау =[[1275 джыл]]
|тюб.къошакъ.параметр =
|тюб.параметрни.ачыкълау =
|къошакъ.параметр#3 =Региону
|параметрни.ачыкълау#3 =Шимал Голландия
|къошакъ.параметр#4 =
|параметрни.ачыкълау#4 =
|админ.бёлюннгени =
|карта =
|картаны ёлчеми =
 |lat_deg= 52|lat_min= 23|lat_sec=
 |lon_deg= 4|lon_min= 54|lon_sec=
 |CoordAddon      = 
 |CoordScale      = 
 |ЯндексКарта     = 
|майдан =219,07&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=Kerncijfers voor Amsterdam en de stadsdelen
 |work=[http://www.os.amsterdam.nl/ www.os.amsterdam.nl]
 |publisher=Research and Statistics Service, [[Government of Amsterdam|City of Amsterdam]]
 |date=2006-01-01
 |url=http://www.os.amsterdam.nl/tabel/4670/
 |accessdate=2007-04-04 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;rca&quot;&gt;{{cite web
 |title=Area, population density, dwelling density and average dwelling occupation
 |work=[http://www.os.amsterdam.nl/ www.os.amsterdam.nl]
 |publisher=Research and Statistics Service, [[Government of Amsterdam|City of Amsterdam]]
 |date=2006-01-01
 |url=http://www.os.amsterdam.nl/tabel/6326/
 |accessdate=2007-04-04
 |url=http://www.os.amsterdam.nl/tabel/10216/
 |accessdate=2008-08-13}}&lt;/ref&gt;
|халкъ =767 849&lt;ref name=&quot;CBS&quot;&gt;{{cite web
|url=http://statline.cbs.nl/StatWeb/table.asp?PA=70072eng&amp;D1=0,3-5,35-39,48,55-58&amp;D2=39,66,88,126,309&amp;D3=(l-11)-l&amp;DM=SLEN&amp;LA=en&amp;TT=2
|title=Gemiddelde bevolking per regio naar leeftijd en geslacht
|publisher=Statistics Netherlands
|language=Dutch
|accessdate=2007-07-09}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;randstad&quot;&gt;{{cite web
 |title= Population
 |work= Themes
 |publisher= City of Amsterdam
 |month=October | year=2008
 |url=http://www.os.amsterdam.nl/tabel/2008_mutatiestatistiek_stand.xls
 |format= in Dutch
 |accessdate=2009-03-08 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;CBSpopulation&quot;&gt;{{cite web|url=http://statline.cbs.nl/StatWeb/Table.asp?PA=70233ned&amp;D1=0-2,18-20&amp;D2=39,66,88,126,312&amp;D3=0&amp;D4=(l-11)-l&amp;DM=SLNL&amp;LA=nl
|title=Gemiddelde bevolking per regio naar leeftijd en geslacht|accessdate=2007-10-04|publisher=[[Statistics Netherlands]]}}&lt;/ref&gt;
|агломерация =2 158 372
|саналгъан джыл =2010
|басыннганы =3 506
|миллет къурам =
|дин къурам =
|статус =
|башчы =Эберхард ван дер Лан
|web =www.amsterdam.nl/
|телефон =+31 020
|почта =10xx
|автомобиль код =
|статистика.къошакъ.параметр =
|статистика.параметр.ачыкълау =
|фотомонтаж={{Фотоджыйыу
|position=center
| photo1a = Museo_Nacional,_Ámsterdam,_Pa%C3%ADses_Bajos,_2016-05-30,_DD_16-18_HDR.jpg
| photo2a = Concertgebouw3x2.jpg
| photo2b = Paleis op de dam.JPG
| photo3a = KeizersgrachtReguliersgrachtAmsterdam.jpg
| photo3b = Replica VOC-schip Amsterdam.jpg
| photo4a = Amsterdam rainbow coffeeshop.jpg
| photo4b = Amsterdam red light district 24-7-2003.JPG
| photo5a = Zuidas by night, Amsterdam.jpg
   | size = 260
   | spacing = 2
   | color = #FFFFFF
   | border = 0
   | foot_montage = }}}}
'''Амстерда́м''' ({{lang-nl|Amsterdam}}) — [[Нидерландла]]ны [[ара шахар]]ы эмда эм уллу [[шахар]]ыды. [[Шимал Голландия]] провинцияда, къралны кюнбатышында, Амстел суу бла Эй сууну аякъларында орналгъанды. Амстердам, [[Шимал тенгиз]]ге канал бла байланыбды.

[[2010 джыл]]ны октябрына Амстердам муниципалитетде джашагъан адамланы саны 767 849 болгъанды. Тийреси бла бирге (шахар округ) шахарда — 2,2 млн адам джашайды. Амстердам, [[Европа]]да 6-чы болгъан [[Рандстад]] агломерациягъа киреди.

Шахарны аты эки сёзден къуралгъанды: ''Амстел'' бла ''дам''. Амстел, къатында саркъгъан сууну атыды, ''дам'' а уа «дамба» сёздю. XII ёмюрде бу, гитче чабакъчы элчик болгъанды, алай а Нидерландланы Алтын ёмюрлерини заманында, Амстердам дунияны эм магъаналы портларыны бири эмда уллу сатыу-алыу аралыкъ болгъанды.

Шахар, тюрлю-тюрлю культураланы джыйылгъан джериди — [[2009 джыл]]ны апрелине шахарда 177 миллетни келечиси джашагъанды.

Амстердам, аны тышында Нидерландланы финанс эмда культура аралыгъыды. Былайда эм мазаллы 500 дуния компаниядан 7-ни офиси барды, сёз ючюн, Филипс бла ING. Аны тышында шахарны арасында дунияда эм эски фонд биржа барды.

Кёб тюрлю белгили джер, сёз ючюн, [[Кърал музей (Амстердам)|Рейксмюзеум]], [[Винсент Ван Гогну Музеи]], [[Амстелде Эрмитаж]], [[къызыл фонарланы орамы]] джыл сайын шахаргъа 4 миллиондан аслам туристни келиуюне себеб болады.

== Физика-география суратлауу ==
=== География туруму ===
[[Файл:Amsterdam Photo 2020 Copernicus Sentinel-2.jpg|thumb|300px|Амстердамны космосдан кёрюнюмю]]
Амстердам Нидерландланы шимал-кюнбатышында [[Шимал Голландия]] провинциясында, [[Амстел]] сууну аягъында, [[Эйсселмер]] богъазны джагъасында орналгъанды. Амстел суу, шахарны арасы бла агъа, шахарда каналла бла илипинлени шебекесин къурайды, аны тышында шахар айры канал бла [[Шимал тенгиз]]ге байланнганды, сейири уа — шахар тенгиз дараджадан 2 метрге алашады. Амстердамгъа хоншулукъда [[Утрехт (провинция)|Утрехт]] бла [[Флеволанд]] провинцияла бардыла. Амстердам, мийик урбанизациясы болгъан шахарды: бютеулей майданы 219,4 квадрат километрди, адам басыннганы уа бир квадрат километрге 3 506 адамды. Паркла бла табигъат заповедникле территориясыны 12 % аладыла. Амстердамны кючлю [[урбанизация]]сы шахарны табигъат ландшафты бла рельефин джокъ этгендиле.

=== Климаты ===
Амстердам, орта климатны зонасындады, былайда тенгизни эткиси бек уллуду. Шахарда кёбюсюне шимал-кюнбатыш джелле урадыла.

Къышхы кёзюуде температура 0 °C-дан энишге аз тюшеди. Бузлауукъла, [[Скандинавия]] бла [[Кюнчыгъыш Европа]]дан келген сууукъ хауа массала келселе боладыла. Джай джылыды, алай а иссилик болмайды. Джауумланы ортаджыллыкъ суммасы 760 мм, аланы асламысы октябрдан мартха дери тюшеди.

== Тарихи ==
[[Файл:Amsterdam in 1538 - bMA.jpg|thumb|300px|Амстердамны картасы ([[1538]])]]
Шахарны юсюнден биринчи сагъыныу [[1275 джыл]]ны 27-чи октябрында болгъанды. Амтсердам къуралгъаны ючюн, районну суу къобуудан джакълагъан дамбагъа ыспас этерге керекди. Шахарны къуралыуу, аны атында бегигенди (Амстелдеги дамба). [[XV ёмюр]]ге Амстердам, Нидерландланы эм уллу сатыу-алыу шахары богъанды.

[[Сексан джыллыкъ къазауат]]да Амстердамны эм уллу конкуренти болгъан [[Антверпен]] шахарны испанлыла кючлейдиле ([[1585]]), ол заманда кёб анверпенчи саудюгерле, санагъатчыла эмда чууутлула испан [[инквизиция]]дан къутулур ючюн Амстердамгъа къачыб келиб джерлешедиле. XIV эм XV ёмюрледе шахар, сатыу-алыу аралыкъ болады. [[XVI ёмюр]]де чууут саудюгерле, Анверпенден налмазланы огранкасыны техникасын келтиредиле.

== Байрагъы бла герби ==
[[Файл:Wapen van Amsterdam bewerkt.PNG|thumb|300px|Амстердамны герби]]
[[:ru:Андреевский крест|Сыйлы Андрейни юч къачы]], шахарны юч махтауун белгилейди: ётгюрлюк, къатылыкъ эмда джазыкъсынмакълыкъ. Аны тышында халкъ ичинде юч къачны, шахарны аллында тургъан юч къоркъуу бла байлайдыла: суу, от эм ауруула.

Амстердамны герби, Сыйлы Андрейни юч къачындан къуралады. Аны юсюне гербде Австрия Императорияны таджы да барды. [[1489 джыл]] [[I Максимилиан (Сыйлы Рим империяны императору)|I Максимилиан]], борчха ачха бергени ючюн кесини гербине король таджны суратын салыргъа эркинликни Амстердамгъа саугъа этгенди, [[1508 джыл]]да I Максимилианны император болуб коронациясындан сора ол тадж, император таджха ауушдурулгъанды. Асланла гербге [[XVI ёмюр]]де Нидерландла, [[республика]] болгъан заманларында салыннгандыла.

Шахарны девизи «''Heldhaftig'', ''Vastberaden'', ''Barmhartig''» («Ётгюр, Таукел, Джазыкъсыныучу») [[1947 джыл]]да II Вильгельмина саугъа этгенди, ол [[Экинчи дуния къазауат]]да кёргюзюлген джититлигин белгилегенди.

== Экономикасы ==
=== Финансла ===
[[Файл:ZuidasAmsterdamtheNetherlands.jpg|thumb|300px|Амстердамны финанс району — Зёйдас.]]
Амстердам — Нидерландланы финанс ара шахарыды. [[Европа]]да банкланы эмда финанс корпорацияланы саны бла алчы шахарларыны бириди ([[Лондон]], [[Париж]], [[Франкфурт]] эм [[Барселона]]дан сора). Амстердамда ''[[ABN AMRO]]'', ''[[Akzo Nobel]]'', ''[[Heineken]]'', ''[[ING Group]]'', ''[[Ahold]]'', ''[[TNT Express]]'', ''[[TomTom]]'', ''[[Delta Lloyd Group]]'' эмда ''[[Philips]]'' кибик белгили организацияланы штаб-фатарлары барды. Шахарны тарих аралыгъында бир-бир фирмаланы офислери барды, алай а асламысы къыбыла къыйыргъа чыгъарылгъанды.

[[Амстердам фонд биржа]] — дунияда эм эски эмда Европада эм уллуланы бириди. Шахарны аралыгъында Дам майдандан узакъ болмай орналгъанды.

=== [[Промышленность|Промышленносту]] ===
Амстердам бла аны тёгерегинде электротехника промышленность бла мешина ишлеу айныбды. Айырыб авиакъурулуш, кеме къурулуш, химия промышленность эмда агъач промышленностну чертирге керекди. Аны тышында шахар, [[налмаз]]ланы огранкасы бла сатыууну аралыгъыды.

Нидерландланы ара шахары, кесини дженгил промышленносту бла да дуниягъа белгилиди. Къралны бу санагъатыны 50 % бу шахардады. Азыкъ промышленностну тамалында [[кофе]]ни, [[тютюн]]ню, [[какао]]ну, [[кокос]] джауну, [[гардош]]ну эмда [[шекер чюгюндюр]]ню джарашдырыу предприятиеледиле.

== Улоу ==
Амстердамда бек кёб адам, аякъ мешина бла хайырланадыла. [[2006 джыл]] шахарда 465 000 чакълы бир аякъ мешина болгъанды. Адамланы бу улоу тюрлюню сюйгенлерини чурумларындан, шахарны территориясыны уллу болмагъаны, аякъ мешина джолчукъланы таб джарашханлары, мешина джюрютюу табсыз болгъанын айтыргъа боллукъду.

=== [[Джамагъат улоу]] ===
[[Файл:GVB Combino 2075 (Amsterdam tram) on route 10, January 2005.jpg|thumb|300px|Амстердамтрамвай]]
[[Файл:Sint-Nicolaaskerk (Amsterdam).jpg|thumb|300px|Сыйлы Николайны клисасы]]
Амстердамда иги айныгъан джамагъат транспорт система барды. Шахарда [[Амстердам метрополитен|метрополитен]], тюз эмда терк трамвай, автобусла эмда Эй суудан кёчюрген паромла бардыла. Бютеу шахарны джамагъат улоуу, GVB (''Gemeentevervoerbedrijf'', муниципал улоу предприятиени) организацияны къолундады. Амстердамны къатындагъы джерлешимле бла байлагъан автобусла башха операторланыкъыладыла, сёз ючюн, ''Arriva бла Connexxion'' кибик.

Шахар улоуну хар тюрлюсюнде да {{ангылатыу|мукъладис улоу картла|орусча: магнитные транспортные карты}} бла билетле бардыла.

=== Автоулоу ===
Шахарны юсю бла ''A1, A2, A4, A6, A7, A8, A9'' эм ''A10'' автострадала ётедиле:
* A1: Амстердам — [[Хилверсюм]] — [[Амерсфорт]] — [[Апелдорн]] — [[Девентер]] — [[Хенгело]] — [[Германия]];
* A2: Амстердам — [[Утрехт]] — [[Хертогенбос]] — [[Эйндховен]] — [[Верт]] — Гелен — [[Маастрихт]] — [[Визе (шахар)|Визени]] къатында [[Бельгия]] бла чекде;
* A4: Амстердам — [[Схипхол]] (аэропорт) — [[Лейден]] — [[Гаага]] — [[Делфт]];
* А6: Амстердам — [[Алмере]] — [[Лелистад]] — [[Эммелорд]] — [[Яуре]];
* А7: Амстердам — [[Занстад]] — [[Пюрмеренд]] — [[Хоорн|Хорн]] — [[Мидденмер]] — [[Афслёйтдейк]] — [[Снек]] — [[Яуре]] — [[Херенвен]] — [[Драхтен]] — [[Гронинген (город)|Гронинген]] — [[Ниусханс]] — [[Германия]];
* А8: Амстердам — [[Занстад]];
* А9: А1 бла байланыбды — [[Амстелвен]] — [[Харлем]] — [[Бевервейк]] — [[Алкмар]];
* А10: Амстердамны тёгерегинде тогъай джол.

=== Хауа улоу ===
[[Схипхол]] аэропорт, ара вокзалдан поезд бла 20 минут узакълыкъдады. Бу, [[Нидерландла]]ны эм уллу, [[Европа]]ны эсе уа 4-чю аэропортуду. [[1916 джыл]] кебдирилген Гарлем кёлню джеринде къурулгъанды. Схипхолда алты {{ангылатыу|учуу-эниу джол|орус. Взлётно-посадочная полоса}} барды, бусагъатда нюзюрде аэропортну кенгертиу планла бардыла.

== Илму бла билим бериу ==
Амстердамны территориясында эки университет барды: [[Амстердам университет]] бла [[Амстердам эркин университет|Эркин университет]].

Амстердам университет, [[1632 джыл]]да Окъуу лицей кибик къуралгъанды, аллындан эки факультети болгъанды: экономика эмда философия. [[1877 джыл]]да лицейге университет статусну бергендиле. Бусагъатда университетде джети факультет барды: гуманитар илмуланы, джамагъат илмуланы, [[табигъат]] илмуланы, экономика бла бизнесни, юрист, медицина эмда стомотология факультетле. Университетде 25 минг чакълы бир студент билим алады.

Эркин университет, [[1880 джыл]]да протестант джамагъатны ачхасына ачылгъанды. [[ХХ ёмюр]]ню 60-чы джылларына дери университетде къуру протестант джаш тёлю окъугъанды. Университетде 13 факультет бла 11 илму-тинтиу институт барды.

Шахарда уллу [[NEMO Музей|«Немо» илму аралыкъ]] барды ([[1997 джыл]] къуралгъанды), ол, джаш тёлю аудиториягъа джораланнганды. Музейге билет алыб келгенле былайда [[физика]]ны, [[химия]]ны, [[биология]]ны эмда башха илмуланы законларын юренирге боллукъдула&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20120106093953/http://www.mediaartlab.ru/projects/museum/saf/thesis.html#1 Тезисы доклада специалиста по коммуникациям центра «Немо»]&lt;/ref&gt;.

== Архитектура бла белгили джерле ==
[[Файл:Amsterdam Dam 2008.jpg|thumb|300px|Дам майданда патчах къала]]
Амстердамны тарих аралыгъы иги сакъланнган, орта ёмюрден къалгъан мекямла бла толуду — клисала, {{ангылатыу|кюпсе|орусча: купец, купеческий}} юйле. Каналланы бек джайылгъан {{ангылатыу|шебекеси|орусча: сеть}} болгъаны себебли кёб юй агъач багъаналада (сваялада) сиреледи, заман бла ол багъанала чирийдиле, сора юйле да «тепсей» башлайдыла, къатларында юйлеге таяна.

Амстердамны каналларында кёб «джюзген юй» барды. Кёбюсюне была «Уикэнд-хоумс»-ладыла, ол демек — иелери ыйых кюнледе неда байрамлада келеди.

Дженгил наркотиклени джасакъ болмагъаны себебли Амстердамны джаш тёлюсюню ичинде — «[[кофешоп]]ла» бек джюрюлген джерледиле&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20090413045428/http://www.mfa.nl/mos-ru/item_60735/item_63048/item_63470 Официальный сайт Посольства Королевства Нидерландов. Наркотики: вопросы и ответы]&lt;/ref&gt;), [[Къызыл фонарланы тийреси|къызыл фонарланы тийресинде]] (''Redlight District'') саякъ тишириула кеслерин сатадыла, ала терезеледе-витринадалада кеслерин теджеб сиреледиле, тюбюнден да къызыл джарыкъ урады, аны бла ол тийреге аллай ат берилгенди. Бу барысы да тыш къралдан кёб туристни кесине тартады&lt;ref&gt;Полиглот. Путеводитель «Нидерланды». АЯКС-ПРЕСС. Москва, 2008, стр. 20&lt;/ref&gt;.

Ара шахарны ара орамы — ''Дамрак''ды, анда культура аралыкъла, кафеле, санагъатчыла эмда музейле кёбдюле. Дамрак бла Рокин орамны бир-бирине тийген джерде тарихлик Дам майдан барды. Ол майданны кюнбатыш джанында белгили [[Патчах къала (Амстердам)|Патчах къала барды]], ол, 200 джыл Нидерландланы королларыны резиденциясыды. Аны къатында [[Мадам Тюссону музейи]] сиреледи. Къаланы кюнчыгъыш джанында [[нацизм]] бла кюрешде нидерланд халкъны берген къурманларына аталыб [[1956 джыл]]да къурулгъан [[Миллет монумент (Амстердам)|Миллет монумент]] сиреледи.

Амстердамны орта ёмюрден къалгъан хуналары — [[Схрейерсторен]] бла [[Монтелбансторен]] да адамны сейирин тартадыла.

== Къарнаш шахарла ==
* {{Байракъ|Къытай}} [[Пекин]] ({{lang-zh|北京}}), [[Къытай]]
* {{Байракъ|Мисир}} [[Каир]] ({{lang-ar|القاهرة}}), [[Мисир]]
* {{Байракъ|Канада}} [[Монреаль]] ({{lang-fr|Montréal}}, {{lang-en|Montreal}}), [[Канада]]
* {{Байракъ|Латвия}} [[Рига]] ({{lang-lv|Rīga}}), [[Латвия]]
* {{Байракъ|АБШ}} [[Вашингтон (Колумбия округ)|Вашингтон]], [[АБШ]]
* {{Байракъ|АБШ}} [[Нью-Йорк]], [[Нью-Йорк (штат)]], [[АБШ]]
* {{Байракъ|АБШ}} [[Майами]], [[Флорида]], [[АБШ]]
* {{Байракъ|АБШ}} [[Чикаго]], [[Иллинойс]], [[АБШ]]
* {{Байракъ|АБШ}} [[Лос Анджелес]], [[Калифорния]], [[АБШ]]
* {{Байракъ|АБШ}} [[Сан-Франциско]], [[Калифорния]], [[АБШ]]

== [[Бенилюкс]] ==
* {{Байракъ|Бельгия}} [[Брюссель]], [[Бельгия]]
* {{Байракъ|Бельгия}} [[Антверпен]], [[Бельгия]]
* {{Байракъ|Люксембург}} [[Люксембург (шахар)]], [[Люксембург]]
* {{Байракъ|Нидерландла}} [[Роттердам]], [[Нидерландла]]
* {{Байракъ|Нидерландла}} [[Гаага]], [[Нидерландла]]

== Джибериуле ==
* [http://www.iamsterdam.com/ I Amsterdam]{{ref-en}}
* [http://www.amsterdam.nl/ City of Amsterdam]
* [https://web.archive.org/web/20130812013507/http://sradio.ru/city/%C0%EC%F1%F2%E5%F0%E4%E0%EC FM радио из Амстердама]
* [http://www.amsterdamhotspots.nl/ Amsterdam Hotspots]
* [https://web.archive.org/web/20131114040146/http://amsterdam.visittown.com/ Amsterdam, VisitTown.com]
{{refs}}{{Европаны ара шахарлары}}
{{викигёзен|Amsterdam}}
{{иги статья}}

[[Категория:Амстердам| ]]
[[Категория:Шахарла]]
[[Категория:Кюнбатыш Европаны шахарлары]]</text>
      <sha1>3zihuahx5uu5uwpxmnpzm5ai0w8mq4x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Париж</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6937</id>
    <revision>
      <id>126993</id>
      <parentid>122210</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:52:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126993</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10627" sha1="iswa28f3wemxsiqwloyhn8886p2hceh" xml:space="preserve">{{Магъанала}}
{{Джерлешим
|аты                           =Париж
|ориг. аты                     =Paris
|фото                          =Paris-von Montmartre-112-p4-2017-gje.jpg
|фотону ачыкълау               =
|байракъ                       =Flag of Paris with coat of arms.svg
|герб                          =Grandes Armes de Paris.svg
|гербини юсюнден статья        =Герб
|байрагъыны юсюнден статья     =Байракъ
|тенгизден мийиклик            =33
|кърал                         =Франция
|сагъат бёлге                  =[[UTC+1:00|UTC+1]], UTC+2 Джай заман
|баш.къошакъ.параметр          =[[Францияны регионлары|Региону]]
|баш.параметрни.ачыкълау       =[[Иль-де-Франс]]
|тюб.къошакъ.параметр          =[[Францияны департаментлери|Департаменти]]
|тюб.параметрни.ачыкълау       =[[Париж (75)]]
|къошакъ.параметр#3            =Къуралгъанды
|параметрни.ачыкълау#3         =б. э. дери III ёмюрде
|къошакъ.параметр#4            =Алгъыннгы атлары
|параметрни.ачыкълау#4         =[[Лютеция]], [[Сите]]
|админ.бёлюннгени              =20 округ
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
 |lat_deg= 48|lat_min= 52|lat_sec=0
 |lon_deg= 2|lon_min= 19|lon_sec=59
 |CoordAddon              =
 |CoordScale              = 
 |ЯндексКарта             = http://maps.yandex.ru/?text=%D0%A4%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%8F%2C%20%D0%9F%D0%B0%D1%80%D0%B8%D0%B6&amp;sll=2.348825%2C48.859917&amp;sspn=1.406222%2C0.695887&amp;l=map
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =105,4
|халкъ                         =2 233 818&lt;ref&gt;[http://www.paris.fr/portail/accueil/Portal.lut?page_id=1&amp;document_type_id=2&amp;document_id=94980&amp;portlet_id=24329 Insee : toujours plus de Parisiens]. // Mairie de Paris, 06.01.2011&lt;/ref&gt; 
|саналгъан джыл                =2010
|басыннганы                    =20 909
|агломерация                   =11 836 970 (2007)&lt;ref name=&quot;paris_AU99_pop&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.recensement.insee.fr/RP99/rp99/wr_page.affiche?p_id_nivgeo=M&amp;p_id_loca=001&amp;p_id_princ=POP1&amp;p_theme=ALL&amp;p_typeprod=ALL&amp;p_langue=FR|title=Aire Urbaine '99 – pop totale par sexe et âge|author=Institut National de la Statistique et des Études Économiques|accessdate=2006-04-10}}&lt;/ref&gt;
|миллет къурам                 =
|дин къурам                    =
|статус                        =
|башчы                         =[[Бертран Деланоэ]]
|web                           = www.paris.fr
|телефон                       =+33 1
|почта                         =75001—75020 эм 75116
|автомобиль код                =
|статистика.къошакъ.параметр   =
|статистика.параметр.ачыкълау  =
}}

'''Париж''' ({{lang-fr|Paris}} {{IPA|[paˈʁi]}}, ''пагъи́'' деб окъулады) — [[Франция]]ны [[ара шахар]]ыды. Шахар, орта Францияны шимал джанында, [[Иль-де-Франс (регион)|Иль-де-Франс]] [[Францияны регионлары|регионда]], [[Сена (суу)|Сена]] сууну бойнунда орналгъанды эмда къралны эм магъаналы экономика эмда культура аралыгъыды. Андан сора да Парижни халкъла аралы уллу дараджасы барды — былайда [[ЮНЕСКО]]-ну, [[ЭИАО]]-ну эмда [[Халкъла арасы сатыу-алыу палата]]ны [[штаб-фатар]]лары орналыбды.

== Тарихи ==

Шахар, б. э. дери III ёмюрню ортасында, [[паризии]] деген [[кельтле|кельт]] {{ангылатыу|тайпаны|орусча: племя}} бусагъатдагъы [[Сите айрымкан]]ны орнунда болгъан [[Лютеция (Париж)|Лютеция]] джерлешиминден къуралгъанды. Лютецияны юсюнден биринчи джазылгъан сагъыныу, б. э. дери 53-чю джылда [[Юлий Цезарь|Юлий Цезарны]] [[Галл къазауат|Галлия бла къазауатны]] юсюнден 6-чы китабында тюбейди.

Б. э. дери 52-чи джылда [[Буруннгу Рим|римлиле]] экинчи кере шахарны алыргъа кюрешгенлеринде, паризииле Лютецияны кюйдюрюб эмда кёпюрлерин оюб кетгендиле. Римлиле, Сена сууну сол джагъасында джангы шахар ишлегендиле. Ала анда [[терма]]ла, [[Рим форум|форум]] эмда [[амфитеатр]] салгъандыла. [[Рим империя]]да шахарны уллу дараджасы болмагъанды. 

Римлилени башчылыкъ этиулери [[508 джыл]]да [[франкла]]ны келиулери бла бошалгъанды.

[[II Филипп Август]]ну заманында шахарны къоруу кючю кёлтюрюлгенди: [[1190 джыл]]да Сенаны онг джагъасында шахар буруу салыннганды, [[1210 джыл]]да уа — сол джагъасында да. Ол заманда огъуна Парижни кюнбатыш къыйырында [[Лувр (къала)|Лувр къала]] салыннганды.

XI ёмюрден башлаб, Париж, [[Европа]]да окъуу бериу аралыкъладан бириди. XIII ёмюрде, устазланы арасында джарашмаулукъ ючюн, сол джагъада (бусагъатдагъы [[Латин квартал]]да) бусагъатдагъы [[Сорбонна]]ны алдагъысы болгъан бир талай «бойсунмагъан» колледжле ачыладыла.
[[Файл:Prise de la Bastille.jpg|thumb|200px|left|[[Бастилия]]ны алыу]]
[[Файл:Tour Eiffel 3b40739.jpg|thumb|200px|left|[[Эйфелни къаласы]], [[1889 джыл]]дагъы Бютеудуния кёрмючге деб ишленнгенди]]
[[XIV ёмюр]]де шахар, онг джагъасында, бусагъатдагъы Уллу Бульварла болгъан джерде энтда бир буруу бла бегитиледи.

[[XIV Людовик]]ни заманында патчах резиденция [[Версаль къала|Версалгъа]] кёчеди, алай а Париж, экономикада баш ролю болгъаны эмда халкъы ёсюб баргъаны себебли, Францияны политика аралыгъы болгъанлай къалгъанды.

[[1844 джыл]]да шахарны тёгереги бла ючюнчю буруу салынады. Шахаргъа джууукъ джерледе 39 км узунлугъу эмда 16 форту болгъан бетджанла салыннгандыла, ол заманда бу, дунияда эм уллу къоруу мекям болгъанды.

XIX ёмюрню экинчи джарымында джыйырма бир Бютеудуния кёрмючден бешиси Парижде ётгенди, бу, шахарны культура эмда политика дараджасын тамам суратлайды.

[[Экинчи империя]]ны ахырындан сора эмда Парижни немец аскер кючлегенинден сора, ишчиледен, санагъатчыладан эмда гитче буржуазиядан къуралгъан [[Париж коммуна]], [[республика]]ны болджаллы [[Консерватизм|консерватив]] [[правительство]]суна къаршчы чыкъгъанды.

XIX джюзджыллыкъны 90-чы джылларында эмда XX ёмюрню биринчи онджыллыгъында, «[[Аламат эпоха]]» деб да белгили болгъан заманда, Франция уллу ёсюуню эмда экономика айныуну сынагъанды.

[[Экинчи дуния къазауат]]ны заманында шахарны немец [[вермахт]] кючлеб тургъанды, оккупация [[1944 джыл]]ны августуну ахырына дери баргъанды.

== Галерея ==
&lt;gallery perrow=4 widths=&quot;200px&quot;&gt;
Hotel de Ville Paris.jpg|Парижни мэриясы
|Парижни [[Дефанс]] деген саудюгер кварталы
Tour eiffel at sunrise from the trocadero.jpg|Эйфелни къаласы
NezUniversiteParisDauphine.jpg|Париж-Дофин университет 
Boulevard de la chapelle (regardant vers le nord est) 01.jpg|Африкан квартал, 18 округ
Siege Figaro.jpg|''[[Le Figaro]]'' басма аралыкъ
Sorbonne DSC09369.jpg|Сорбонна
Palais-Garnier.jpg|Гарнье опера 
Paris Gare d'Orsay facade riverside downstream 01b Bteaubus.jpg|Орсе музей
Sacre-coeur-paris.jpg|Сакре-Кёр базилика
Gare Saint-Lazare Facade.JPG|Сен-Лазар вокзал, аны аллы бла — метрону 14-чю линиясына кирген джер
Péripherique Porte de le Muette.JPG|Парижни тогъай джолу
&lt;/gallery&gt;
[[Файл:Louvre 2007 02 24 c.jpg|center|thumb|800px|&lt;center&gt;Мияла пирамидасы бла [[Лувр]]&lt;/center&gt;]]
[[Файл:Paris Night.jpg|thumb|center|800px|&lt;center&gt;Парижни кюнбатыш кесегини [[Тур Монпарнас]] тёппеден кёрюнюмю&lt;/center&gt;]]

{{refs}}
{{Европаны ара шахарлары}}
{{Францияны регионларыны ара шахарлары}}
{{викигёзен|Paris}}
{{stub|франция}}

[[Категория:Шахарла]]
[[Категория:Париж]]</text>
      <sha1>iswa28f3wemxsiqwloyhn8886p2hceh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Норвегияны географиясы</title>
    <ns>14</ns>
    <id>7207</id>
    <revision>
      <id>127010</id>
      <parentid>93318</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T23:35:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>127010</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="286" sha1="cswmgnn8cub4u0edcupfgrdsqvjvfw6" xml:space="preserve">{{catmain}}
{{Commonscat|Geography of Norway}}

[[Категория:Норвегия]]
[[Категория:Къраллагъа кёре Европаны географиясы|Норвегия]]
[[Категория:Къраллагъа кёре география|Норвегия]]</text>
      <sha1>cswmgnn8cub4u0edcupfgrdsqvjvfw6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къарачайлыла</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15655</id>
    <revision>
      <id>126971</id>
      <parentid>126936</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:29:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126971</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4483" sha1="6acdazj8mnswyttmz5c5c81mxa86qe5" xml:space="preserve">{{Миллет
|аты        = Къарачайлыла&lt;br /&gt;Аланла
|сурат            =Флаг Карачаевцев &quot;Текмет&quot;.svg
|ачыкълау = 
|бют.саны = 300 000
|дж.джер    =

{{Байракъ|Россия}} [[Россия Федерация|Россей]]: 226 271 (2020)&lt;ref name=&quot;GKS_AREA&quot;&gt;{{cite web|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/Национальный_состав_России|title=Россейни тергеу 2020|lang=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
*{{Байракъ|Къарачай-Черкесия}} [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес]]: 205 578
*{{флагификация|Ставрополь край}}: 15 649
*{{флагификация|Къабарты-Малкъар}}: 804
*{{флагификация|Москва}}: 793
{{флагификация|Тюрк}}: 21 000&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/TU Адам къауумла Тюркде]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|АБШ}}: 3 000&lt;ref&gt;[http://joshuaproject.net/countries/KZ%7Ctitle=Country Борлакова Ф.А. Тпулу диаспора АБШ-да]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|Къыргъызстан}}: 1 900&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/KG?page=1 Адам къауумла Къыргъызстанда]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{Байракъ|Къазакъстан}} [[Къазакъстан|Къазахстан]]: 1 688 (2021)&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/api/iblock/element/100842/file/ru/ Къазахстанны халкъыны санау (2021 жылда).]&lt;/ref&gt;
|тил        =  [[къарачай-малкъар тил]]
|раса       = [[европ раса]] [[(кавкасионла)]], [[туранидле]] 
|дин        = [[Ислам]]
|къуралгъанды     =[[аланлыладан]], [[булгъарлыладан]], [[кавказ миллетледен]], [[къыпчакълыладан]]
|джууукъла  = [[къумукълула]], &lt;br/&gt;[[къырым татарлыла]], &lt;br/&gt;[[малкъар]]
|арх.культура     =[[къобан культура]]
}}'''Къарачайлыла''' ''([[Алан|аланла]])''— [[Шимал Кавказ|Шымал Кавказда]], кёб юсю [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республикада]] - [[Къобан (суу)|Къобан]], [[Теберди (суу)|Теберди]], [[Ючкекен|Ючкёкен]] эм башха къобанланы ёзенлеринде джашагъан, башына эркин (субэтнос тюлдю, кеси миллетди)  [[Тюркле|тюрк]], тамырлы миллет.

Тюбюрекде муниципал къураула саналадыла, [[Алан|Къарачай]] халкъны саны 5% - ден кёб болгъанла.

(2010 джылда болгъан санауугъа кёре къарачайланы адам саны)
{| class=&quot;wikitable collapsible&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; | Эресейни районларына эм шахарларына къарачайлыланы бёлеклери
|- align=&quot;center&quot;
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''муниципальный район, городской округ'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''РФ субъекти'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''% къарачайлы'''
|-
| [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай]] [[Гитче Къарачай район|район]]
| Къарачай-Черкес
| 86,9
|-
| [[Къарачай район]]
| Къарачай-Черкес
| 85,3
|-
| [[Къобан район]]
| Къарачай-Черкес
| 75,3
|-
| [[Къарачай шахар]]
| Къарачай-Черкес
| 75,1
|-
| [[Джёгетей Аягъы район]]
| Къарачай-Черкес
| 69,1
|-
| [[Зеленчук район]]
| Къарачай-Черкес
| 33,8
|-
| [[Уруп район]]
| Къарачай-Черкес
| 18,3
|-
| [[Черкесск|Черкесск шахар]]
| Къарачай-Черкес
| 16,3
|-
| [[Адыге-Хабль район]]
| Къарачай-Черкес
| 6,1
|-
| [[Нарсана|Нарсана шахар]]
| Ставропол край
| 6,0
|}

== Белгиле ==
[[Файл:Karachay.jpg|мини|250x250пкс|Къарачай къыз миллет кийимде]]
[[Категория:Къарачай-Черкесия]]
[[Категория:Кавказны миллетлери]]</text>
      <sha1>6acdazj8mnswyttmz5c5c81mxa86qe5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126972</id>
      <parentid>126971</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:33:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126972</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4445" sha1="bu1vnfn7xxlywuk6jkcvo7c5r6xs9ih" xml:space="preserve">{{Миллет
|аты        = Къарачайлыла&lt;br /&gt;Аланла
|сурат            =Флаг Карачаевцев &quot;Текмет&quot;.svg
|ачыкълау = 
|бют.саны = 254 000
|дж.джер    =

{{Байракъ|Россия}} [[Россия Федерация|Россей]]: 226 271 (2020)&lt;ref name=&quot;GKS_AREA&quot;&gt;{{cite web|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/Национальный_состав_России|title=Россейни тергеу 2020|lang=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
*{{Байракъ|Къарачай-Черкесия}} [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес]]: 205 578
*{{флагификация|Ставрополь край}}: 15 649
*{{флагификация|Къабарты-Малкъар}}: 804
*{{флагификация|Москва}}: 793
{{флагификация|Тюрк}}: 21 000&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/TU Адам къауумла Тюркде]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|АБШ}}: 3 000&lt;ref&gt;[http://joshuaproject.net/countries/KZ%7Ctitle=Country Борлакова Ф.А. Тпулу диаспора АБШ-да]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|Къыргъызстан}}: 1 900&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/KG?page=1 Адам къауумла Къыргъызстанда]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{Байракъ|Къазакъстан}} [[Къазакъстан|Къазахстан]]: 1 688 (2021)&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/api/iblock/element/100842/file/ru/ Къазахстанны халкъыны санау (2021 жылда).]&lt;/ref&gt;
|тил        =  [[къарачай-малкъар тил]]
|раса       = [[европ раса]] [[(кавкасионла)]], [[туранидле]] 
|дин        = [[Ислам]]
|къуралгъанды     =[[аланлыладан]], [[булгъарлыладан]], [[кавказ миллетледен]], [[къыпчакълыладан]]
|джууукъла  = [[къумукълула]], &lt;br/&gt;[[къырым татарлыла]], &lt;br/&gt;[[малкъар]]
|арх.культура     =[[къобан культура]]
}}'''Къарачайлыла''' ''([[Алан|аланла]])''— [[Шимал Кавказ|Шымал Кавказда]], кёб юсю [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республикада]] - [[Къобан (суу)|Къобан]], [[Теберди (суу)|Теберди]], [[Ючкекен|Ючкёкен]] эм башха къобанланы ёзенлеринде джашагъан, башына эркин (субэтнос тюлдю, кеси миллетди)  [[Тюркле|тюрк]], тамырлы миллет.

Тюбюрекде муниципал къураула саналадыла, [[Алан|Къарачай]] халкъны саны 5% - ден кёб болгъанла.

(2010 джылда болгъан санауугъа кёре къарачайланы адам саны)
{| class=&quot;wikitable collapsible&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; | Эресейни районларына эм шахарларына къарачайлыланы бёлеклери
|- align=&quot;center&quot;
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''Район эмда шахар'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''РФ субъекти'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''% къарачайлы'''
|-
| [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай]] [[Гитче Къарачай район|район]]
| Къарачай-Черкес
| 86,9
|-
| [[Къарачай район]]
| Къарачай-Черкес
| 85,3
|-
| [[Къобан район]]
| Къарачай-Черкес
| 75,3
|-
| [[Къарачай шахар]]
| Къарачай-Черкес
| 75,1
|-
| [[Джёгетей Аягъы район]]
| Къарачай-Черкес
| 69,1
|-
| [[Зеленчук район]]
| Къарачай-Черкес
| 33,8
|-
| [[Уруп район]]
| Къарачай-Черкес
| 18,3
|-
| [[Черкесск|Черкесск шахар]]
| Къарачай-Черкес
| 16,3
|-
| [[Адыге-Хабль район]]
| Къарачай-Черкес
| 6,1
|-
| [[Нарсана|Нарсана шахар]]
| Ставропол край
| 6,0
|}

== Белгиле ==
[[Файл:Karachay.jpg|мини|250x250пкс|Къарачай къыз миллет кийимде]]
[[Категория:Къарачай-Черкесия]]
[[Категория:Кавказны миллетлери]]</text>
      <sha1>bu1vnfn7xxlywuk6jkcvo7c5r6xs9ih</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126973</id>
      <parentid>126972</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:34:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126973</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4231" sha1="h2ei6e4ok282vqmohn9i440x7aa1j4o" xml:space="preserve">{{Миллет
|аты        = Къарачайлыла&lt;br /&gt;Аланла
|сурат            =Флаг Карачаевцев &quot;Текмет&quot;.svg
|ачыкълау = 
|бют.саны = 254 000
|дж.джер    =

{{Байракъ|Россия}} [[Россия Федерация|Россей]]: 226 271 (2020)&lt;ref name=&quot;GKS_AREA&quot;&gt;{{cite web|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/Национальный_состав_России|title=Россейни тергеу 2020|lang=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
*{{Байракъ|Къарачай-Черкесия}} [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес]]: 205 578
*{{флагификация|Ставрополь край}}: 15 649
*{{флагификация|Къабарты-Малкъар}}: 804
*{{флагификация|Москва}}: 793
{{флагификация|Тюрк}}: 21 000&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/TU Адам къауумла Тюркде]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|АБШ}}: 3 000&lt;ref&gt;[http://joshuaproject.net/countries/KZ%7Ctitle=Country Борлакова Ф.А. Тпулу диаспора АБШ-да]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|Къыргъызстан}}: 1 900&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/KG?page=1 Адам къауумла Къыргъызстанда]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{Байракъ|Къазакъстан}} [[Къазакъстан|Къазахстан]]: 1 688 (2021)&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/api/iblock/element/100842/file/ru/ Къазахстанны халкъыны санау (2021 жылда).]&lt;/ref&gt;
|тил        =  [[къарачай-малкъар тил]]
|раса       = [[европ раса]] [[(кавкасионла)]], [[туранидле]] 
|дин        = [[Ислам]]
|къуралгъанды     =[[аланлыладан]], [[булгъарлыладан]], [[кавказ миллетледен]], [[къыпчакълыладан]]
|джууукъла  = [[къумукълула]], &lt;br/&gt;[[къырым татарлыла]], &lt;br/&gt;[[малкъар]]
|арх.культура     =[[къобан культура]]
}}'''Къарачайлыла''' ''([[Алан|аланла]])''— [[Шимал Кавказ|Шымал Кавказда]], кёб юсю [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республикада]] - [[Къобан (суу)|Къобан]], [[Теберди (суу)|Теберди]], [[Ючкекен|Ючкёкен]] эм башха къобанланы ёзенлеринде джашагъан, башына эркин (субэтнос тюлдю, кеси миллетди)  [[Тюркле|тюрк]], тамырлы миллет.

Тюбюрекде муниципал къураула саналадыла, [[Алан|Къарачай]] халкъны саны 5% - ден кёб болгъанла.

(2010 джылда болгъан санауугъа кёре къарачайланы адам саны)
{| class=&quot;wikitable collapsible&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; | Эресейни районларына эм шахарларына къарачайлыланы бёлеклери
|- align=&quot;center&quot;
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''Район эмда шахар'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''РФ субъекти'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''% къарачайлы'''
|-
| [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай]] [[Гитче Къарачай район|район]]
| [[Къарачай-Черкес]]
| 86,9
|-
| [[Къарачай район]]
| -
| 85,3
|-
| [[Къобан район]]
| -
| 75,3
|-
| [[Къарачай шахар]]
| -
| 75,1
|-
| [[Джёгетей Аягъы район]]
| -
| 69,1
|-
| [[Зеленчук район]]
| -
| 33,8
|-
| [[Уруп район]]
| -
| 18,3
|-
| [[Черкесск|Черкесск шахар]]
| -
| 16,3
|-
| [[Адыге-Хабль район]]
| -
| 6,1
|-
| [[Нарсана|Нарсана шахар]]
| [[Ставрополь край]]
| 6,0
|}

== Белгиле ==
[[Файл:Karachay.jpg|мини|250x250пкс|Къарачай къыз миллет кийимде]]
[[Категория:Къарачай-Черкесия]]
[[Категория:Кавказны миллетлери]]</text>
      <sha1>h2ei6e4ok282vqmohn9i440x7aa1j4o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126974</id>
      <parentid>126973</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:36:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126974</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3994" sha1="jd0t5j78ngmf9acu02i8uw5b04efbyl" xml:space="preserve">{{Миллет
|аты        = Къарачайлыла&lt;br /&gt;Аланла
|сурат            =Флаг Карачаевцев &quot;Текмет&quot;.svg
|ачыкълау = 
|бют.саны = 254 000
|дж.джер    =

{{Байракъ|Россия}} [[Россия Федерация|Россей]]: 226 271 (2020)&lt;ref name=&quot;GKS_AREA&quot;&gt;{{cite web|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/Национальный_состав_России|title=Россейни тергеу 2020|lang=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
*{{Байракъ|Къарачай-Черкесия}} [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес]]: 205 578
*{{флагификация|Ставрополь край}}: 15 649
*{{флагификация|Къабарты-Малкъар}}: 804
*{{флагификация|Москва}}: 793
{{флагификация|Тюрк}}: 21 000&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/TU Адам къауумла Тюркде]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|АБШ}}: 3 000&lt;ref&gt;[http://joshuaproject.net/countries/KZ%7Ctitle=Country Борлакова Ф.А. Тпулу диаспора АБШ-да]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|Къыргъызстан}}: 1 900&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/KG?page=1 Адам къауумла Къыргъызстанда]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{Байракъ|Къазакъстан}} [[Къазакъстан|Къазахстан]]: 1 688 (2021)&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/api/iblock/element/100842/file/ru/ Къазахстанны халкъыны санау (2021 жылда).]&lt;/ref&gt;
|тил        =  [[къарачай-малкъар тил]]
|раса       = [[европ раса]] [[(кавкасионла)]], [[туранидле]] 
|дин        = [[Ислам]]
|къуралгъанды     =[[аланлыладан]], [[булгъарлыладан]], [[кавказ миллетледен]], [[къыпчакълыладан]]
|джууукъла  = [[къумукълула]], &lt;br/&gt;[[къырым татарлыла]], &lt;br/&gt;[[малкъар]]
|арх.культура     =[[къобан культура]]
}}'''Къарачайлыла''' ''([[Алан|аланла]])''— [[Шимал Кавказ|Шымал Кавказда]], кёб юсю [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республикада]] джашагъан, башына эркин. [[Тюркле|тюрк]], тамырлы миллет.

Тюбюрекде муниципал къураула саналадыла, [[Алан|Къарачай]] халкъны саны 5% - ден кёб болгъанла.

(2010 джылда болгъан санауугъа кёре къарачайланы адам саны)
{| class=&quot;wikitable collapsible&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; | Эресейни районларына эм шахарларына къарачайлыланы бёлеклери
|- align=&quot;center&quot;
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''Район эмда шахар'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''РФ субъекти'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''% къарачайлы'''
|-
| [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай]] [[Гитче Къарачай район|район]]
| [[Къарачай-Черкес]]
| 86,9
|-
| [[Къарачай район]]
| -
| 85,3
|-
| [[Къобан район]]
| -
| 75,3
|-
| [[Къарачай шахар]]
| -
| 75,1
|-
| [[Джёгетей Аягъы район]]
| -
| 69,1
|-
| [[Зеленчук район]]
| -
| 33,8
|-
| [[Уруп район]]
| -
| 18,3
|-
| [[Черкесск|Черкесск шахар]]
| -
| 16,3
|-
| [[Адыге-Хабль район]]
| -
| 6,1
|-
| [[Нарсана|Нарсана шахар]]
| [[Ставрополь край]]
| 6,0
|}

== Белгиле ==
[[Файл:Karachay.jpg|мини|250x250пкс|Къарачай къыз миллет кийимде]]
[[Категория:Къарачай-Черкесия]]
[[Категория:Кавказны миллетлери]]</text>
      <sha1>jd0t5j78ngmf9acu02i8uw5b04efbyl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126975</id>
      <parentid>126974</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:38:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126975</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4020" sha1="ix5osorrb6p1grluqie87yhj98qezt0" xml:space="preserve">{{Миллет
|аты        = Къарачайлыла&lt;br /&gt;Аланла
|сурат            =Флаг Карачаевцев &quot;Текмет&quot;.svg
|ачыкълау = 
|бют.саны = 254 000
|дж.джер    =

{{Байракъ|Россия}} [[Россия Федерация|Россей]]: 226 271 (2020)&lt;ref name=&quot;GKS_AREA&quot;&gt;{{cite web|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/Национальный_состав_России|title=Россейни тергеу 2020|lang=|publisher=}}&lt;/ref&gt;
*{{Байракъ|Къарачай-Черкесия}} [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес]]: 205 578
*{{флагификация|Ставрополь край}}: 15 649
*{{флагификация|Къабарты-Малкъар}}: 804
*{{флагификация|Москва}}: 793
{{флагификация|Тюрк}}: 21 000&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/TU Адам къауумла Тюркде]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|АБШ}}: 3 000&lt;ref&gt;[http://joshuaproject.net/countries/KZ%7Ctitle=Country Борлакова Ф.А. Тпулу диаспора АБШ-да]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{флагификация|Къыргъызстан}}: 1 900&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/countries/KG?page=1 Адам къауумла Къыргъызстанда]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
{{Байракъ|Къазакъстан}} [[Къазакъстан|Къазахстан]]: 1 688 (2021)&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/api/iblock/element/100842/file/ru/ Къазахстанны халкъыны санау (2021 жылда).]&lt;/ref&gt;
|тил        =  [[къарачай-малкъар тил]]
|раса       = [[европ раса]] [[(кавкасионла)]], [[туранидле]] 
|дин        = [[Ислам]]
|къуралгъанды     =[[аланлыладан]], [[булгъарлыладан]], [[кавказ миллетледен]], [[къыпчакълыладан]]
|джууукъла  = [[къумукълула]], &lt;br/&gt;[[къырым татарлыла]], &lt;br/&gt;[[малкъар]]
|арх.культура     =[[къобан культура]]
}}'''Къарачайлыла''' ''([[Алан|аланла]])''— [[Шимал Кавказ|Шимал Кавказны]] ара кесегинде, кёб юсю [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республикада]] джашагъан, башына эркин, [[Тюркле|тюрк]], тамырлы миллет.

Тюбюрекде муниципал къураула саналадыла, [[Алан|Къарачай]] халкъны саны 5% - ден кёб болгъанла.

(2010 джылда болгъан санауугъа кёре къарачайланы адам саны)
{| class=&quot;wikitable collapsible&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; | Эресейни районларына эм шахарларына къарачайлыланы бёлеклери
|- align=&quot;center&quot;
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''Район эмда шахар'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''РФ субъекти'''
| style=&quot;background:#f0f0f0;&quot; | '''% къарачайлы'''
|-
| [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай]] [[Гитче Къарачай район|район]]
| [[Къарачай-Черкес]]
| 86,9
|-
| [[Къарачай район]]
| -
| 85,3
|-
| [[Къобан район]]
| -
| 75,3
|-
| [[Къарачай шахар]]
| -
| 75,1
|-
| [[Джёгетей Аягъы район]]
| -
| 69,1
|-
| [[Зеленчук район]]
| -
| 33,8
|-
| [[Уруп район]]
| -
| 18,3
|-
| [[Черкесск|Черкесск шахар]]
| -
| 16,3
|-
| [[Адыге-Хабль район]]
| -
| 6,1
|-
| [[Нарсана|Нарсана шахар]]
| [[Ставрополь край]]
| 6,0
|}

== Белгиле ==
[[Файл:Karachay.jpg|мини|250x250пкс|Къарачай къыз миллет кийимде]]
[[Категория:Къарачай-Черкесия]]
[[Категория:Кавказны миллетлери]]</text>
      <sha1>ix5osorrb6p1grluqie87yhj98qezt0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Уинстон Черчилль</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15862</id>
    <revision>
      <id>126999</id>
      <parentid>123163</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T23:07:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126999</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1263" sha1="e9scg3txisq81f4wkhl4le8y3u1as0z" xml:space="preserve">[[Файл:Sir Winston Churchill - 19086236948.jpg|мини]]
'''Сэр Уи́нстон Леона́рд Спе́нсер Че́рчилль''' ([[Ингилиз тил|ингил.]] ''Sir Winston Leonard Spencer Churchill'', ингилиз айтыу: [ˌwɪnstən ˈtʃɜːtʃɪl]; туугъаны [[1874 джыл|1874 джылны]] 30 ноябрда, [[Бленхейм тохана]], Вудсток — ёлгени [[1965 джыл|1965 джылны]] 24 январда, [[Лондон]]) — британияны политика, кърал эмда аскер къуллукъчу, джазыучу, [[Уллу Британия|Уллу Британияны]] биринчи-министр постгъа эки кёре олтургъан: 1940-1945 джыллада, [[Экинчи дуния къазауат]] болгъан заманда эмда 1951-1955 джыллада. 1953 джылны адабиятгъа берилген [[Нобелни премиясы|Нобелни премиясын]]&lt;nowiki/&gt;ы лауреаты.

== Белгиле ==
[[Категория:Уинстон Черчилль]]
[[Категория:Уллу Британияны биринчи-министрле]]
[[Категория:Спенсер (тукъум)]]</text>
      <sha1>e9scg3txisq81f4wkhl4le8y3u1as0z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Варшава герцоглукъ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16213</id>
    <revision>
      <id>127012</id>
      <parentid>111240</parentid>
      <timestamp>2026-09-19T01:27:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>2752</id>
      </contributor>
      <comment>Replacing Flag_of_Kraków.svg with [[File:Flag_of_Kraków(2-3).svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: different aspect ratio than statute.).</comment>
      <origin>127012</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14872" sha1="n3g94qgo0xo37hud7fcsasngahov58h" xml:space="preserve">{{Тарих кърал|аты=Варшава герцоглукъ|кеси аты={{lang-pl|Księstwo Warszawskie}}|статусу=[[Биринчи Француз империя|Француз империяны]] [[оккупация|оккупациясында]] &lt;br&gt;{{small|(1813 джылгъа дери)}}&lt;/br&gt;[[Эресей империя]]ны [[Саттелит кърал|сателлити]] &lt;br&gt;{{small|(1813—1815)}}&lt;/br&gt;[[Саксония (короллукъ)|Саксония короллукъ]] бла энчи унияда|p1=Пруссия короллукъ|flag_p1=Flag of the Kingdom of Prussia (1803-1892).svg|p2=Галиция эм Лодомерия короллукъ|flag_p2=Flag of Galicia (Central Europe, 1849-1918).svg|къуралгъанды=[[9 июнь]] [[1807]]|къурутулуннганды=[[9 июнь]] [[1815]]|s1=Польша патчахлыкъ|flag_s1=Royal Standard of the Tsar of Poland (1815–1830).svg|s2=Уллу герцоглукъ Познань|flag_s2=Flag of Wien.svg|s3=Эркин шахар Краков|flag_s3=Flag of Kraków(2-3).svg|байракъ=Banner of the Duchy of Warsaw.svg|герб=Grand Coat of Arms of Duchy of Warsaw.svg|карта=Duchy of Warsaw (1812).svg|ара шахар=[[Варшава]]|дин=[[католицизм]]|джер ёлчем=155 000 км²|халкъ=4 300 000 адам|кърал оноу форма=[[конституциялы монархия]]|династия=[[Веттинле]]|башчыланы чынлары1=Уллу герцог|башчы1=[[I Фридрих Август (Саксонияны королу)|I Фридрих Август]]|башчылыкъ этген джыллары1=[[1807]]—[[1815]]&lt;br&gt;
[[де-факто]] 1813 джылны январына дери.|башчыланы чынлары2=[[Генерал-губернатор]]|башчы2=[[Василий Ланской]]|башчылыкъ этген джыллары2=[[1813]]–1815|башчыланы чынлары3=Премьер-министр|башчы3=[[Станислав Малаховский]] {{small|(биринчи)}}|башчылыкъ этген джыллары3=[[1807]]|башчылыкъ этген джыллары4=[[1809]]—[[1815]]|башчы4=[[Станислав Костка Потоцкий]] {{small|(ахыргъы)}}}}
'''Варшава Уллу Герцоглукъ''' ({{lang-pl|Księstwo Warszawskie}}) — [[Тильзит мамырлыкъгъа]] кёре [[Речь Посполита|Речь Посполитаны]] Экинчи эмда Ючюнчю юлешиниуюнден сора [[Пруссия]] бла [[Австрия империя]]гъа кетген [[Польша короллукъ|поляк]] эмда [[Литва Уллу Бийлик|литвалы]] джерледен [[1807 джыл]]да къуралгъан [[кърал]]ды. Варшава Уллу Герцоглукъ [[I Наполеон|наполеончу]] [[Биринчи Француз империя|Францияны]] [[протекторат]]ы болгъанды, эмда де-факто [[1813 джыл]]да [[Алтынчы коалиция]]ны аскерлени оккупация этгинчи бар болгъанды. [[Вена конгресс]]ни оноуу бла герцоглукъну кёбюсю [[Эресей империя]]гъа [[Автономия|автоном]] [[Польша патчахлыкъ]] болуб къошулгъанды.

== География ==
Герцоглукъну территориясы ([[1807]]) 103 минг км², адам саны — 2,6 млн адам болгъанды. [[Варшава герцоглукъну Австрия бла къазауаты]]нда хорламындан сора, [[Польшаны юлешиниую|Польшаны ючюнчю юлешиниюнде]] кетген джерли кери къошулгъандыла, аланы ичинде [[Краков]], [[Люблин]], [[Радом]], [[Сандомир]] да болгъан территоррияны ёлчеми 52 минг км², адам саны да 1,7 млн адам болгъанды. Герцоглукъну ара шахарына [[Варшава]] сайланнганды.

== Кърал къурулуш ==
Герцоглукъну конституциясын [[I Наполеон]] [[1807|1807-чи джылны 22-чи июлунда]] [[Дрезден]]де къабыл этгенди. Герцог орун [[Саксонияны королу]] [[I Фридрих Август (Саксонияны королу)|I Фридрих Августха]] берилгенди. Конституция аны бирге правительствону, Кърал кенгешни, депутатланы палатасы бла сенатдан къуралгъан эки палаталы парламентни, бойсунмагъан сюдлени да бегитгенди. '''''Польша, поляк''''' сёзлени политикалыкъ магъанада хайырландырыргъа болмагъанды.

Герцоглукъ, хар биринде 10 повети болгъан, 6 департаментден къуралгъанды.

[[1808|1808-чи джылны]] 1-чи майында къралда [[Наполеонну кодекси]] киргизилгенди, ол себебли быллай эпиграмма чыкъгъанды: «Бийлик Варшавачы, патчах саксониячы, аскер польшачы, ачха пруссиячы, кодекс французчу».

Варшава герцоглукъну конституциясы бютеу джашагъанларына энчи эркинликни бергенди, эллилени юлгюлю къул болууларын къоратханды, бютеу гражданланы законну аллында тенгликлерин баямлагъанды. Алай болса да, эллилени халлары уллу тюрленмегенди, азат этилген эллилеге джер берилмегенди, алгъыннгы иелерине джалчы болуб джангы бойсунуугъа тюшгендиле&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.polska.ru/polska/historia/1807.html |title=Польская история |access-date=2023-07-24 |archive-date=2023-07-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230724171424/http://www.polska.ru/polska/historia/1807.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{ВТ-ЭСБЕ|Варшавское великое герцогство}}&lt;/ref&gt;.

=== Административ бёлюнюу ===
Варшава гёрцоглукъ француз юлгюдеча башында префектлери бла департаментлеге бёлюннгенди. Департаментле уа эскиден Польшада джюрюген повятлагъа юлешиннгинде. Аллында [[Къыбыла Пруссия]] провинциядан алты департамент къурайдыла. 1809-чу джылдагъы поляк-австриячы къазауат бла [[Шёнбрунн кесамат]]дан сора аланы санлары оннга дери чыгъады (Кюнбатыш Галицияны къошулгъаны себебли). Хар департамент ара шахарыны аты бла аталгъанды.

Департаментле повятлагъа юлешиннгендиле, повятла уа — шахар эмда эл гминалагъа. Хар департаментге башчылыкъ префект этгенди, повятлагъа — префектни орунбасары (полякча : podprefekt). Герцоглукъну баш шахарларына (Варшава, Познань, Калиш, Торунь, Люблин, Краков эмда Сандомир) башчылыкъ мэрле этгендиле (полякча: prezydent), аланы король I Фридрих Август бегитгенди. Биринчи алты департаментни 1807-чи джылны 14-чю январында гНаполеонну декрети бла къурагъандыла.

1807-чи джылны январында Варшава герцоглукъну къурамында бу департаментле болгъандыла:
* [[Варшава департамент]]
* [[Познань департамент]]
* [[Калиш департамент]]
* [[Быдгощ департамент]]
* [[Плоцк департамент]]
* [[Ломжа департамент]]

Австрия бла къазауатдан сора, алгъыннгы Кюнбатыш Галицияны территориясында, королну буйругъу бла1810-чу джылны 24-чю февралында тёрт департамент къуралгъанды. 1810-чу джылны 17-чи апрелинде ала къыркъ повятха юлешиннгендиле:
* [[Краков департамент]]
* [[Люблин департамент]]
* [[Радом департамент]]
* [[Седлец департамент]]

== Аскер ==
{{main|Варшава герцоглукъну аскери}}
Варшава герцоглукъ къаранчха кърал болса да кесини аскерлери болгъанды, аскерчи саны 50 минг чакълы болгъанды (35 минг джаяу аскер, 12,5 минг адам атлы аскерде, 3,5 минг адамы да артиллерияда 800 сапёр да болгъанды). Австрия бла къазауатдан хорламдан сора герцоглукъну территориясы иги таннга ёсгенди.

1810-чу джылгъа Варшава герцоглукъну аскер корпусу 4 къатыш дивизиядан къуралгъанды. Хар дивизия, алгъыннгы Польша Короллукъда джюрюген адетдеча, кесини аскер бёлгесинде къуралгъанды.

== Австрия бла къазауат ==
{{main|Варшава герцоглукъну Австрия бла къазауаты}}

[[1809|1809-чу джылда]] Австрия бла къазауатда хорламлы болуб, Варшава герцоглукъну территориясы уллаяды, джангы 4 департамент къуралады.

== Эресей бла къазуат ==
{{main|Француз-орус къазауат (1812)}}

[[1812|1812-чи джылны]] [[26 май|26-чы майында]] Варшава герцог кесини хакъларын герцоглукъну правительствосуна береди. [[28 июнь|28-чи июнда]] [[Польша Короллукъну Баш конфедерациясы]] къуралады, аны баш нюзюрю къазауат бошалса джангы поляк джерледен джыйылгъан кърал къурау болады. Герцоглукъ Наполеонну ызындан баргъан эм ышангылы джандашы болгъанды, Варшава къазауатны биринчи кюнюнден ахыр кюнюне дери сермешген джюз минглик аскерни бергенди.

Наполеон Эресейде къаушатылгъандындан сора, орус аскерле [[Алтынчы коалицияны къазауаты|Европагъа атланнгандыла]] эмда [[1813 джыл]]ны январында герцоглукъну бютеу территориясын кючлегендиле, башына да орус русским генерал-губернатор [[Ланской, Василий Сергеевич|Василий Ланскойну]] салгъандыла.

[[1815 джыл]]ны [[3 май]]ында [[Вена конгресс]] [[Варшава уллу герцоглукъну юлешиу (Польшаны тёртюнчю юлешиую)|Герцоглукъну юлешиуюню]] бегитгенди: Алгъыннгы Варшава герцоглукъну асламысы Эресейге берилиб, анда автоном [[Польша патчахлыкъ]] къуралгъанды; Краков [[Краков республика|Эркин шахар]] болгъанды; Австриягъа [[Величка]] кетгенди, Пруссиягъа [[Уллу Польша]] берилгенди, эмда атын [[Познань уллу герцоглукъ]] этгенди.

== Эресей империяны къурамында ==
{{баш статья|Польша патчахлыкъ}}
1830-1860-чы джыллада полякланы миллет ангыларыны кёлтюрюлюую бла, ала Польшаны бютеу поляк джерле къурамына кириб айры кърал болууун излеб башлагъандыла, Эресейни къурамында болгъна поляк автономияны орус императорла XIX ёмюрню узунлугъуна азайтханлай тургъандыла. [[1867 джыл]]дан сора статусун тюшюргендиле, эмда атына да официал болмаса да [[Висла край]] атагъандыла.

== Дагъыда къара ==
* [[Польшаны орусландырыу]]

== Белгиле ==
{{белгиле}}

== Литература ==
* {{ВТ-ЭСБЕ|Польша, история}}
* {{статья|автор=Луферчик Е. Г.|заглавие=Конституция Великого герцогства Варшавского|ссылка=https://library.by/portalus/modules/history/readme.php?subaction=showfull&amp;id=1296425357&amp;archive=&amp;start_from=&amp;ucat=&amp;|издание=Научные стремления—2010: сб. матер. Респ. науч.-практ. молодеж. конф. с междунар. участием (Минск, 1—3 нояб. 2010 г.) / Нац. акад. наук Беларуси, Совет молодых ученых НАН Беларуси; редкол.: В. В. Казбанов [и др.]|место=Минск|издательство=Беларус. навука|год=2010|страницы=327—330}}


[[Категория:Польшаны тарихи]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Сателлит къралла]]
[[Категория:Францияны къаранчха къраллары]]</text>
      <sha1>n3g94qgo0xo37hud7fcsasngahov58h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Эдинбург</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16903</id>
    <revision>
      <id>126997</id>
      <parentid>120924</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:56:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126997</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2487" sha1="dgmlla94vspd8pr32kzhvjk1v22tva1" xml:space="preserve">{{Джерлешим|аты=Эдинбург|ориг. аты={{lang-en|Edinburgh}}, &lt;br&gt; {{lang-gd|Dùn Èideann}}, &lt;br&gt;{{lang-sco|Edinburrae}}|фото=EdinburghMontage.png|байракъ=Flag of Edinburgh.svg|герб=Coat of Arms of the Edinburgh City Council.svg|тенгизден мийиклик=47|кърал=Уллу Британия|гербини юсюнден статья=Эдинбургну герби|байрагъыны юсюнден статья=Эдинбургну байрагъы|сагъат бёлге=[[UTC+0:00]], 
[[UTC+1:00]] Джай заман|майдан=118,5|Къуралгъанды=VII ёмюрде|халкъ=506 560|саналгъан джыл=2020|басыннганы=4275|агломерация=527 620|статус=Ара шахар|web=https://edinburgh.org/|телефон=44 131|почта=EH1-EH13, EH14, EH15-EH17|башчы=[[Роджер Люмонт]]|баш.къошакъ.параметр=[[Уллу Британияны административ бёлюнюую|Автоном кърал]]|баш.параметрни.ачыкълау={{Байракъландырыу|Шотландия}}|тюб.параметрни.ачыкълау=[[Сити-оф-Эдинбург]]|тюб.къошакъ.параметр=[[Округ (Уллу Британия)|Округу]]}}

'''Эдинбу́рг''' ([[Ингилиз тил|ингил]]. эмда [[Ингилиз-шотланд тил|ингилиз-шотл]]. ''Edinburgh, Edinburrae'' &lt;small&gt;МФА:&lt;/small&gt; [ˈɛdɪnb(ʌ)rə], [[Шотланд гэль тил|гэль]]. ''Dùn Èideann'' [tuːn ˈeːtʃən]) — 1437 джылдан [[Шотландия|Шотландияны]] ара шахары эм адам саны бла экинчи шахары. Шотландияны кюнчыгъыш суу джагъасында, [[Ферт-оф-Форт]] богъазны къыбыла джагъасында орналады.

Сити-оф-Эдинбург округну административ арасы. Эдинбургну адам саны 2022 джылда - 514 990 адам, аны бла [[Уллу Британия (магъаналары)|Уллу Британияда]] 7-чи шахарды.

== Белгиле ==
[[Категория:Уллу Британияны шахарлары]]
[[Категория:Шотландияны шахарлары]]
[[Категория:Эдинбург ]]
{{Тамамланмагъан статья|шотландия}}</text>
      <sha1>dgmlla94vspd8pr32kzhvjk1v22tva1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Эресейни районлары</title>
    <ns>10</ns>
    <id>19547</id>
    <revision>
      <id>126981</id>
      <parentid>126224</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:26:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126981</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5721" sha1="tn7pqttlkkjuc2iheqts7x10v455bsi" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;{{Doc}}&lt;/noinclude&gt;
{{Infobox V3/Début|background=#e3e3e3|text={{#if:{{{Аты|}}}|{{{Аты|}}}|{{PAGENAME}}}}}}&lt;!--
   Оригинал аты
--&gt;{{#if:{{{Оригинал аты|}}}|&lt;p style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;{{{Оригинал аты}}}{{#if:{{{Тил белги|}}}|&amp;nbsp;{{ref-{{{Тил белги}}}}}}}&lt;/p&gt;}}&lt;!--
   Сурат (Фото перед гербом и флагом)
--&gt;{{#if:{{{Сурат|}}}|{{Infobox V3/Image|image={{{Сурат|}}}|upright={{{Суратны_ёлчеми|1.1}}}|legend={{{Суратны_суратлауу|}}}}}}}&lt;!--
   Символла
--&gt;&lt;table&gt;{{Infobox/Image double
        |{{#if:{{{Байракъ|}}}|{{#ifeq:{{{Байракъны_ёлчеми|}}}|non|{{{Байракъ}}}|{{{Байракъ}}}{{!}}border}}}}
        |{{#if:{{{Байракъгъа_джибериу|}}}|[[{{{Байракъгъа_джибериу}}}]]}}
        |110
        |Байракъ
        |
        |
        |{{{Герб|}}}
        |{{#if:{{{Гербге_джибериу|}}}|[[{{{Гербге_джибериу}}}]]}}
        |88
        |Герб
   }}&lt;/table&gt;&lt;!--
   Картала
--&gt;{{#if:{{{Карта|}}}|{{Infobox V3/Séparateur|background=#e3e3e3|height=1}}
{{Infobox V3/Image|image={{{Карта|}}}|upright={{{upright carte|}}}|legend={{{Картаны_суратлау|}}}}}}}&lt;!--
   Административ билги
--&gt;{{Infobox V3/Tableau début|background=#e3e3e3|text=Административ билги}}&lt;!--
--&gt;{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|[[Кърал]]|{{{Кърал|{{Байракъ|Россия}} [[Эресей|Эресей Федерация]]}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Киреди|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Киреди|{{{Киреди|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Къурамы|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Къурамы|{{{Къурамы|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Административ аралыгъы|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Административ аралыгъы|{{{Административ аралыгъы|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Башчысы|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|{{{Башчыны постуну аты|Башчысы}}}|{{{Башчысы|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Район кенгешни тамадасы|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Район кенгешни тамадасы|{{{Район кенгешни тамадасы|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{Infobox V3/Tableau fin}}&lt;!--
   Тарих эм География билги
--&gt;{{#if:{{{Къуралгъанды|}}}{{{Майданы|}}}{{{Климаты|}}}{{{Заман бёлюмю|}}}|{{Infobox V3/Tableau début|background=#e3e3e3|text=Тарих эм География билги}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Къуралгъанды|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Къуралгъанды|{{{Къуралгъанды|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Майданы|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|[[Майдан|Майданы]]|{{unité|{{{Майданы}}}|[[Квадрат километр|км{{exp|2}}]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Климаты|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Климаты|{{{Климаты|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Заман бёлюмю|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|[[Сагъат бёлге]]си|{{{Заман бёлюмю|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{Infobox V3/Tableau fin}}}}&lt;!--
   Демография
--&gt;{{Infobox V3/Tableau début|background=#e3e3e3|text=Демография билги}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Халкъыны саны|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|[[Халкъ|Халкъыны саны]]|{{unité|{{{Халкъыны саны}}}|адам}}{{#if:{{{Джыл|}}}|{{espace}}&lt;span style=&quot;font-weight:normal;&quot;&gt;({{{Джыл|}}})&lt;/span&gt;}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Басыннганы|}}}{{{Майданы|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|[[Халкъны къалынлыгъы|Басыннганы]]|{{#if:{{{Басыннганы|}}}|{{unité|{{{Басыннганы}}}|адам/км|2}}|{{#ifeq:{{{Майданы|}}}|0||{{#ifexpr:{{#if:{{{Халкъыны саны|}}}|1|0}} AND {{#if:{{{Майданы|}}}|1|0}}|{{unité|{{#expr:{{{Халкъыны саны|}}}/{{{Майданы|}}} round 1}}|адам/км|2}}}}}}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Миллет къурамы|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|[[Этнос|Миллет къурамы]]|{{{Миллет къурамы|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Дин къурамы|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Дин къурамы|{{{Дин къурамы|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{Infobox V3/Tableau fin}}&lt;!--
   Башха билгиле
--&gt;{{Infobox V3/Tableau début|background=#e3e3e3|text=Башха билгиле}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Телефон коду|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|[[Телефон код|Телефон коду]]|{{{Телефон коду|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Автомобиль коду|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|[[Автомобиль код]]у|{{{Автомобиль коду|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{Официал сайты|}}}|{{Infobox V3/Tableau Ligne mixte|width=9|Официал сайты|{{{Официал сайты|}}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{Infobox V3/Tableau fin}}&lt;!--

   Викисклад / Викигёзен
--&gt;{{#if:{{{викигёзен|{{{Викисклад|}}}}}}|&lt;div style=&quot;clear:both; text-align:center; background:#e3e3e3; padding:4px;&quot;&gt;
[[File:Commons-logo.svg|15px|link=commons:Category:{{{викигёзен|{{{Викисклад}}}}}}]] '''[[commons:Category:{{{викигёзен|{{{Викисклад}}}}}}|Викигёзенде медиафайлла]]'''
&lt;/div&gt;}}&lt;!--

--&gt;{{Infobox V3/Fin|Шаблон:РФ-ни районы}}</text>
      <sha1>tn7pqttlkkjuc2iheqts7x10v455bsi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>UTC+0:00</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19706</id>
    <revision>
      <id>126962</id>
      <timestamp>2026-09-18T15:42:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: 'UTC+0:00 — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:'</comment>
      <origin>126962</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="170" sha1="qy45zaywa6jiifwy202jhbun7i3vru6" xml:space="preserve">UTC+0:00 — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:</text>
      <sha1>qy45zaywa6jiifwy202jhbun7i3vru6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126963</id>
      <parentid>126962</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T15:46:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>126963</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="329" sha1="2e4vduv0elwrjxvri7tqx98xdg6npzd" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==</text>
      <sha1>2e4vduv0elwrjxvri7tqx98xdg6npzd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126964</id>
      <parentid>126963</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T15:50:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Джылны ичинде */</comment>
      <origin>126964</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1638" sha1="pdkd4nebje5fzo7qwkoi3jbkosfu2v8" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Остров Святой Елены}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Остров Буве}} ([[Норвегия]])</text>
      <sha1>pdkd4nebje5fzo7qwkoi3jbkosfu2v8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126965</id>
      <parentid>126964</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T16:15:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Джылны ичинде */</comment>
      <origin>126965</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1650" sha1="lu8697ulxjpwpogsv7opxu0eu01mkvm" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])</text>
      <sha1>lu8697ulxjpwpogsv7opxu0eu01mkvm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126966</id>
      <parentid>126965</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T16:28:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Джылны ичинде */</comment>
      <origin>126966</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1729" sha1="jdhv030wqvvji5xapozhbauxtq6irx4" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда Шимал жарымтобда (ноябрь — март) ==</text>
      <sha1>jdhv030wqvvji5xapozhbauxtq6irx4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126968</id>
      <parentid>126966</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:10:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къышда Шимал жарымтобда (ноябрь — март) */</comment>
      <origin>126968</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2508" sha1="pgjkiw8mz05sx47qsq6k9po6ey6jrby" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда Шимал жарымтобда (ноябрь — март) ==
* {{Байракъландырыу|Канар айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Испания}})
* {{Байракъландырыу|Фарер айрымканла}} ([[Дания]])
* {{Байракъландырыу|Уллу Британия}}
* {{Байракъландырыу|Ирландия}}
* {{Байракъландырыу|Мэн}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Гернси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Джерси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Португалия}} (кроме Азорских островов)
* {{Байракъландырыу|Мадейра}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})</text>
      <sha1>pgjkiw8mz05sx47qsq6k9po6ey6jrby</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126969</id>
      <parentid>126968</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:10:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къышда Шимал жарымтобда (ноябрь — март) */</comment>
      <origin>126969</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2510" sha1="i1k4tqye7dkt0kck62eveq3p34u00yj" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда Шимал джарымтобда (ноябрь — март) ==
* {{Байракъландырыу|Канар айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Испания}})
* {{Байракъландырыу|Фарер айрымканла}} ([[Дания]])
* {{Байракъландырыу|Уллу Британия}}
* {{Байракъландырыу|Ирландия}}
* {{Байракъландырыу|Мэн}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Гернси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Джерси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Португалия}} (кроме Азорских островов)
* {{Байракъландырыу|Мадейра}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})</text>
      <sha1>i1k4tqye7dkt0kck62eveq3p34u00yj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126970</id>
      <parentid>126969</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:11:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къышда Шимал джарымтобда (ноябрь — март) */</comment>
      <origin>126970</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2544" sha1="evldnt0o53hbjgnzat65grplz7cy04z" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (ноябрь — март) ==
* {{Байракъландырыу|Канар айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Испания}})
* {{Байракъландырыу|Фарер айрымканла}} ([[Дания]])
* {{Байракъландырыу|Уллу Британия}}
* {{Байракъландырыу|Ирландия}}
* {{Байракъландырыу|Мэн}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Гернси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Джерси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Португалия}} (кроме Азорских островов)
* {{Байракъландырыу|Мадейра}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})</text>
      <sha1>evldnt0o53hbjgnzat65grplz7cy04z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126976</id>
      <parentid>126970</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:42:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къышда Шимал джарымтобда (ноябрь — март) */</comment>
      <origin>126976</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3013" sha1="ro85ma4o0ybgbgvyyrvorfquigz2cfx" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (ноябрь — март) ==
* {{Байракъландырыу|Канар айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Испания}})
* {{Байракъландырыу|Фарер айрымканла}} ([[Дания]])
* {{Байракъландырыу|Уллу Британия}}
* {{Байракъландырыу|Ирландия}}
* {{Байракъландырыу|Мэн}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Гернси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Джерси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Португалия}} (кроме Азорских островов)
* {{Байракъландырыу|Мадейра}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})
== Джай [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (апрель — октябрь) ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Сермерсоок]]:
*** [[Иллоккортоормиут]] и прилегающие территории
* {{Байракъландырыу|Азорские острова}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})</text>
      <sha1>ro85ma4o0ybgbgvyyrvorfquigz2cfx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126977</id>
      <parentid>126976</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T21:42:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Джай Шимал джарымтобда (апрель — октябрь) */</comment>
      <origin>126977</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3034" sha1="ktv940p879ld39ek6qhh2upplaahtd0" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (ноябрь — март) ==
* {{Байракъландырыу|Канар айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Испания}})
* {{Байракъландырыу|Фарер айрымканла}} ([[Дания]])
* {{Байракъландырыу|Уллу Британия}}
* {{Байракъландырыу|Ирландия}}
* {{Байракъландырыу|Мэн}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Гернси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Джерси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Португалия}} (кроме Азорских островов)
* {{Байракъландырыу|Мадейра}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})
== Джай [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (апрель — октябрь) ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Сермерсоок]]:
*** [[Иллоккортоормиут]] и прилегающие территории
* {{Байракъландырыу|Азорские острова}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})
== Белгиле ==</text>
      <sha1>ktv940p879ld39ek6qhh2upplaahtd0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126985</id>
      <parentid>126977</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:35:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Джай Шимал джарымтобда (апрель — октябрь) */</comment>
      <origin>126985</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3033" sha1="6qq7vc4d010k4edb7ume6r4dcxsudzi" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (ноябрь — март) ==
* {{Байракъландырыу|Канар айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Испания}})
* {{Байракъландырыу|Фарер айрымканла}} ([[Дания]])
* {{Байракъландырыу|Уллу Британия}}
* {{Байракъландырыу|Ирландия}}
* {{Байракъландырыу|Мэн}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Гернси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Джерси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Португалия}} (кроме Азорских островов)
* {{Байракъландырыу|Мадейра}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})
== Джай [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (апрель — октябрь) ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Сермерсоок]]:
*** [[Иллоккортоормиут]] и прилегающие территории
* {{Байракъландырыу|Азор айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})

== Белгиле ==</text>
      <sha1>6qq7vc4d010k4edb7ume6r4dcxsudzi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126986</id>
      <parentid>126985</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:36:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къышда Шимал джарымтобда (ноябрь — март) */</comment>
      <origin>126986</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3051" sha1="cc3ia519jrb5ekvh303d67x5h4rgf3q" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу сагъат бёлгени хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (ноябрь — март) ==
* {{Байракъландырыу|Канар айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Испания}})
* {{Байракъландырыу|Фарер айрымканла}} ([[Дания]])
* {{Байракъландырыу|Уллу Британия}}
* {{Байракъландырыу|Ирландия}}
* {{Байракъландырыу|Мэн айрымкан}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Гернси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Джерси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Португалия}} (кроме Азорских островов)
* {{Байракъландырыу|Мадейра}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})

== Джай [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (апрель — октябрь) ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Сермерсоок]]:
*** [[Иллоккортоормиут]] и прилегающие территории
* {{Байракъландырыу|Азор айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})

== Белгиле ==</text>
      <sha1>cc3ia519jrb5ekvh303d67x5h4rgf3q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>126991</id>
      <parentid>126986</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T22:49:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къышда Шимал джарымтобда (ноябрь — март) */</comment>
      <origin>126991</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3093" sha1="08vvdmm9uq5pu7mrzxm6gk1taswg5sb" xml:space="preserve">'''[[UTC]]+0:00''' (битеудуния координация заман, къышда — кюнбатыш европа заман) — бу [[Сагъат бёлге|сагъат бёлгени]] хайырланылгъан бойсунмагъан къралла эмда бойсунгъан территорияла:

== Джылны ичинде ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Шимал-Кюнчыгъыш Гренландия миллет парк]]:
*** [[Данмарксхавн]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Исландия}}
* {{Байракъландырыу|САДР}}
* {{Байракъландырыу|Мавритания}}
* {{Байракъландырыу|Сенегал}}
* {{Байракъландырыу|Гамбия}}
* {{Байракъландырыу|Мали}}
* {{Байракъландырыу|Буркина-Фасо}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея-Бисау}}
* {{Байракъландырыу|Гвинея}}
* {{Байракъландырыу|Сьерра-Леоне}}
* {{Байракъландырыу|Либерия}}
* {{Байракъландырыу|Кот-д'Ивуар}}
* {{Байракъландырыу|Гана}}
* {{Байракъландырыу|Того}}
* {{Байракъландырыу|Сан-Томе эм Принсипи}}
* {{Байракъландырыу|Сыйлы Еленаны айрымканы}} ({{Байракъландырыу|Уллу Британия}})
* {{Байракъландырыу|Буве айрымкан}} ([[Норвегия]])
== Къышда [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (ноябрь — март) ==
* {{Байракъландырыу|Канар айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Испания}})
* {{Байракъландырыу|Фарер айрымканла}} ([[Дания]])
* {{Байракъландырыу|Уллу Британия}}
* {{Байракъландырыу|Ирландия}}
* {{Байракъландырыу|Мэн айрымкан}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Гернси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Джерси}} ([[Уллу Британия]])
* {{Байракъландырыу|Португалия}} (Азор айрымканладан къалгъан)
* {{Байракъландырыу|Мадейра}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})

== Джай [[Шимал джарымтоб|Шимал джарымтобда]] (апрель — октябрь) ==
* {{Байракъландырыу|Гренландия}} ({{Байракъландырыу|Дания}}):
** [[Сермерсоок]]:
*** [[Иллоккортоормиут]] эм къатындагъы территорияла
* {{Байракъландырыу|Азор айрымканла}} ({{Байракъландырыу|Португалия}})

== Белгиле ==</text>
      <sha1>08vvdmm9uq5pu7mrzxm6gk1taswg5sb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Байракъландырыу/Сыйлы Еленаны айрымканы</title>
    <ns>10</ns>
    <id>19707</id>
    <revision>
      <id>126984</id>
      <timestamp>2026-09-18T22:34:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}} | alias = Сыйлы Еленаны айрымканы | flag alias = Flag of Saint Helena.svg }}&lt;noinclude&gt; &lt;/noinclude&gt;'</comment>
      <origin>126984</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="201" sha1="6hhdr5qxk14xbyj7eyspsnm5hcbvvrs" xml:space="preserve">{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}}
| alias = Сыйлы Еленаны айрымканы
| flag alias = Flag of Saint Helena.svg
}}&lt;noinclude&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6hhdr5qxk14xbyj7eyspsnm5hcbvvrs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Байракъландырыу/Мадейра</title>
    <ns>10</ns>
    <id>19708</id>
    <revision>
      <id>126987</id>
      <timestamp>2026-09-18T22:38:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}} | alias = Мадейра | flag alias = Flag of Madeira.svg }}&lt;noinclude&gt; &lt;/noinclude&gt;'</comment>
      <origin>126987</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="166" sha1="0x23fjpqqlzcry66k7icgh4au86jn4l" xml:space="preserve">{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}}
| alias = Мадейра
| flag alias = Flag of Madeira.svg
}}&lt;noinclude&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0x23fjpqqlzcry66k7icgh4au86jn4l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Байракъландырыу/Азор айрымканла</title>
    <ns>10</ns>
    <id>19709</id>
    <revision>
      <id>126988</id>
      <timestamp>2026-09-18T22:40:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}} | alias = Азор айрымканла | flag alias = Flag of the Azores.svg }}&lt;noinclude&gt; &lt;/noinclude&gt;'</comment>
      <origin>126988</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="184" sha1="l0g1nwyzgv2o3mql4reg3hskwvcoqe5" xml:space="preserve">{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}}
| alias = Азор айрымканла
| flag alias = Flag of the Azores.svg
}}&lt;noinclude&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>l0g1nwyzgv2o3mql4reg3hskwvcoqe5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Байракъландырыу/Канар айрымканла</title>
    <ns>10</ns>
    <id>19710</id>
    <revision>
      <id>126989</id>
      <timestamp>2026-09-18T22:42:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}} | alias = Канар айрымканла | flag alias = Flag of the Canary Islands.svg }}&lt;noinclude&gt; &lt;/noinclude&gt;'</comment>
      <origin>126989</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="194" sha1="0fa1r7u285t9t8m069ku4jdqor2aw1n" xml:space="preserve">{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}}
| alias = Канар айрымканла
| flag alias = Flag of the Canary Islands.svg
}}&lt;noinclude&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0fa1r7u285t9t8m069ku4jdqor2aw1n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Байракъландырыу/Буве айрымкан</title>
    <ns>10</ns>
    <id>19711</id>
    <revision>
      <id>126990</id>
      <timestamp>2026-09-18T22:46:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}} | alias = Буве айрымкан | flag alias = Flag of Norway.svg }}&lt;noinclude&gt; &lt;/noinclude&gt;'</comment>
      <origin>126990</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="176" sha1="jawc19l8t6gsz3dubxd64hfrw13oz5p" xml:space="preserve">{{ {{{1&lt;noinclude&gt;|байракъландырыу/байракъ&lt;/noinclude&gt;}}}
| alias = Буве айрымкан
| flag alias = Flag of Norway.svg
}}&lt;noinclude&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>jawc19l8t6gsz3dubxd64hfrw13oz5p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ян-Майен</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19712</id>
    <revision>
      <id>127000</id>
      <timestamp>2026-09-18T23:14:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: ''''Ян-Майен''' ({{lang-no|Jan Mayen}}''Jan Mayen'') — [[Атлантика океан|Атлантика океанда]], [[Гренлан тенгиз|Гренлан]] эмда [[Норвег тенгиз|Норвег]] тенгизлени арасында, [[Исландия|Исландиядан]] 600 км шималгъа, [[Гренландия|Гренландиядан]] 500 км кюнчыгъышгъа, Норвегия|Норвегияда...'</comment>
      <origin>127000</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="602" sha1="6aj9mj29nvsb78qpcptap0m89kkk1l0" xml:space="preserve">'''Ян-Майен''' ({{lang-no|Jan Mayen}}''Jan Mayen'') — [[Атлантика океан|Атлантика океанда]], [[Гренлан тенгиз|Гренлан]] эмда [[Норвег тенгиз|Норвег]] тенгизлени арасында, [[Исландия|Исландиядан]] 600 км шималгъа, [[Гренландия|Гренландиядан]] 500 км кюнчыгъышгъа, [[Норвегия|Норвегиядан]] 1000 км кюнбатышгъа орналгъан, Норвегияны адамсыз айрымканы.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>6aj9mj29nvsb78qpcptap0m89kkk1l0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>127001</id>
      <parentid>127000</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T23:24:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>127001</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="965" sha1="mdrfuiisvbddbl3tt9wq6jk6w1d15w3" xml:space="preserve">{{Айрымкан|аты=Ян-Майен|фото=Beerenberg Jan Mayen.JPG|кърал=Норвегия|майдан=377|акваториасы=Гренлан эм Норвег тенгизле|халкъ=0-35 (тохтаусуз джашагъан халкъы джокъту)|регион=Нурланн|викигёзен=Jan Mayen}}

'''Ян-Майен''' ({{lang-no|Jan Mayen}}) — [[Атлантика океан|Атлантика океанда]], [[Гренлан тенгиз|Гренлан]] эмда [[Норвег тенгиз|Норвег]] тенгизлени арасында, [[Исландия|Исландиядан]] 600 км шималгъа, [[Гренландия|Гренландиядан]] 500 км кюнчыгъышгъа, [[Норвегия|Норвегиядан]] 1000 км кюнбатышгъа орналгъан, Норвегияны тохтаусуз джашагъан халкъыз айрымканы.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>mdrfuiisvbddbl3tt9wq6jk6w1d15w3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>127002</id>
      <parentid>127001</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T23:27:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>127002</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1084" sha1="mry1snydd4p2m0h4p7j4xmnqpu4r7us" xml:space="preserve">{{Айрымкан|аты=Ян-Майен|фото=Beerenberg Jan Mayen.JPG|кърал=Норвегия|майдан=377|акваториасы=Гренлан эм Норвег тенгизле|халкъ=0-35 (тохтаусуз джашагъан халкъы джокъту)|регион=[[Нурланн]]|викигёзен=Jan Mayen|ориг. аты={{lang-no|Jan Mayen}}|тенгизден мийиклик=95|сагъат бёлге=[[UTC+2:00]]}}

'''Ян-Майен''' ({{lang-no|Jan Mayen}}) — [[Атлантика океан|Атлантика океанда]], [[Гренлан тенгиз|Гренлан]] эмда [[Норвег тенгиз|Норвег]] тенгизлени арасында, [[Исландия|Исландиядан]] 600 км шималгъа, [[Гренландия|Гренландиядан]] 500 км кюнчыгъышгъа, [[Норвегия|Норвегиядан]] 1000 км кюнбатышгъа орналгъан, Норвегияны тохтаусуз джашагъан халкъыз айрымканы.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>mry1snydd4p2m0h4p7j4xmnqpu4r7us</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>127003</id>
      <parentid>127002</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T23:28:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>127003</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1351" sha1="sg1qifuxy73qtmlljsgzmdlgrbgbduf" xml:space="preserve">{{Айрымкан|аты=Ян-Майен|фото=Beerenberg Jan Mayen.JPG|кърал=Норвегия|майдан=377|акваториасы=Гренлан эм Норвег тенгизле|халкъ=0-35 (тохтаусуз джашагъан халкъы джокъту)|регион=[[Нурланн]]|викигёзен=Jan Mayen|ориг. аты={{lang-no|Jan Mayen}}|тенгизден мийиклик=95|сагъат бёлге=[[UTC+2:00]]}}

'''Ян-Майен''' ({{lang-no|Jan Mayen}}) — [[Атлантика океан|Атлантика океанда]], [[Гренлан тенгиз|Гренлан]] эмда [[Норвег тенгиз|Норвег]] тенгизлени арасында, [[Исландия|Исландиядан]] 600 км шималгъа, [[Гренландия|Гренландиядан]] 500 км кюнчыгъышгъа, [[Норвегия|Норвегиядан]] 1000 км кюнбатышгъа орналгъан, Норвегияны тохтаусуз джашагъан халкъыз айрымканы&lt;ref name=&quot;Викитека МСЭ2&quot;&gt;«''[[s:МСЭ2/Ян-Майен|Ян-Майен]]''» — статья в [[Малая советская энциклопедия|Малой советской энциклопедии]]; 2 издание; 1937—1947 гг.&lt;/ref&gt;.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>sg1qifuxy73qtmlljsgzmdlgrbgbduf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>127004</id>
      <parentid>127003</parentid>
      <timestamp>2026-09-18T23:30:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>127004</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1641" sha1="mz8qix8ko3l865l4utyzg0urzq19qmj" xml:space="preserve">{{Айрымкан|аты=Ян-Майен|фото=Beerenberg Jan Mayen.JPG|кърал=Норвегия|майдан=377|акваториасы=Гренлан эм Норвег тенгизле|халкъ=0-35 (тохтаусуз джашагъан халкъы джокъту)|регион=[[Нурланн]]|викигёзен=Jan Mayen|ориг. аты={{lang-no|Jan Mayen}}|тенгизден мийиклик=95|сагъат бёлге=[[UTC+2:00]]}}

'''Ян-Майен''' ({{lang-no|Jan Mayen}}) — [[Атлантика океан|Атлантика океанда]], [[Гренлан тенгиз|Гренлан]] эмда [[Норвег тенгиз|Норвег]] тенгизлени арасында, [[Исландия|Исландиядан]] 600 км шималгъа, [[Гренландия|Гренландиядан]] 500 км кюнчыгъышгъа, [[Норвегия|Норвегиядан]] 1000 км кюнбатышгъа орналгъан, Норвегияны тохтаусуз джашагъан халкъыз айрымканы&lt;ref name=&quot;Викитека МСЭ2&quot;&gt;«''[[s:МСЭ2/Ян-Майен|Ян-Майен]]''» — статья в [[Малая советская энциклопедия|Малой советской энциклопедии]]; 2 издание; 1937—1947 гг.&lt;/ref&gt;.

== Белгиле ==
[[Категория:Новегияны айрымканлары]]
[[Категория:Нурланнны айрымканлары]]
[[Категория:Гренлан тенгизни айрымканлары]]
[[Категория:Новег тенгизни айрымканлары]]</text>
      <sha1>mz8qix8ko3l865l4utyzg0urzq19qmj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Гренлан тенгизни айрымканлары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19713</id>
    <revision>
      <id>127005</id>
      <timestamp>2026-09-18T23:31:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Атлантика океанны айрымканлары]]'</comment>
      <origin>127005</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="81" sha1="jqo3o29geuoym6i7hg7xn0ro632t2yu" xml:space="preserve">[[Категория:Атлантика океанны айрымканлары]]</text>
      <sha1>jqo3o29geuoym6i7hg7xn0ro632t2yu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Атлантика океанны айрымканлары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19714</id>
    <revision>
      <id>127006</id>
      <timestamp>2026-09-18T23:32:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Атлантика океан]]'</comment>
      <origin>127006</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="52" sha1="efqvouputgiq1kdrjqz3k3knfe3cy18" xml:space="preserve">[[Категория:Атлантика океан]]</text>
      <sha1>efqvouputgiq1kdrjqz3k3knfe3cy18</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Новег тенгизни айрымканлары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19715</id>
    <revision>
      <id>127007</id>
      <timestamp>2026-09-18T23:32:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Атлантика океанны айрымканлары]]'</comment>
      <origin>127007</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="81" sha1="jqo3o29geuoym6i7hg7xn0ro632t2yu" xml:space="preserve">[[Категория:Атлантика океанны айрымканлары]]</text>
      <sha1>jqo3o29geuoym6i7hg7xn0ro632t2yu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Нурланнны айрымканлары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19716</id>
    <revision>
      <id>127008</id>
      <timestamp>2026-09-18T23:34:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Норвегияны айрымканлары]] [[Категория:Нурланнны географиясы]]'</comment>
      <origin>127008</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="133" sha1="555srf26wnvz08236s6dsubz7rnn2wl" xml:space="preserve">[[Категория:Норвегияны айрымканлары]]
[[Категория:Нурланнны географиясы]]</text>
      <sha1>555srf26wnvz08236s6dsubz7rnn2wl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Норвегияны айрымканлары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19717</id>
    <revision>
      <id>127009</id>
      <timestamp>2026-09-18T23:34:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{catmain}}  [[Категория:Къраллагъа кёре айрымканла|Норвегия]] [[Категория:Норвегияны географиясы]]'</comment>
      <origin>127009</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="170" sha1="qw3jrut1g1d8dpevpgezm8s02kwhkhe" xml:space="preserve">{{catmain}}

[[Категория:Къраллагъа кёре айрымканла|Норвегия]]
[[Категория:Норвегияны географиясы]]</text>
      <sha1>qw3jrut1g1d8dpevpgezm8s02kwhkhe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къраллагъа кёре айрымканла</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19718</id>
    <revision>
      <id>127011</id>
      <timestamp>2026-09-18T23:37:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Айрымканла]] [[Категория:Къраллагъа кёре география объектлени категориялары]]'</comment>
      <origin>127011</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="163" sha1="q6iorl8d2wkzkyia73er9b2e22lzyhn" xml:space="preserve">[[Категория:Айрымканла]]
[[Категория:Къраллагъа кёре география объектлени категориялары]]</text>
      <sha1>q6iorl8d2wkzkyia73er9b2e22lzyhn</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>