Шаблон:Бусагъатдагъы иги статья

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="krc">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедия</sitename>
    <dbname>krcwiki</dbname>
    <base>https://krc.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Къуллукъ</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Сюзюу</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Къошулуучу</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Къошулуучуну сюзюу</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедия</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Википедия сюзюу</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Файлны сюзюу</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki-ни сюзюу</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Шаблон</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Шаблонну сюзюу</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Болушлукъ</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Болушлукъну сюзюу</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Категория</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Категорияны сюзюу</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Обсуждение модуля</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Шаблон:Бусагъатдагъы иги статья</title>
    <ns>10</ns>
    <id>784</id>
    <revision>
      <id>128407</id>
      <parentid>103168</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:03:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <origin>128407</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9139" sha1="bpe3dy40u7lyy0tj4s8k1ndji718bfd" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;
'''Бу шаблон тёрт джангы иги статьяны генерация этерге деб къуралгъанды.'''
* Хайырланыу: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=номер}}&lt;/nowiki&gt;
* Юлгюге: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=3}}&lt;/nowiki&gt;

Джангы статьяла къошхан сагъатда артдагъы коментарий бла алышдырыгъызда къоюгъуз.

Неге керекди бу?

Автомат салынырча джангы иги статьяланы къысха ачыкълаулары, сёз ючюннге, былайгъа: [[Википедия:Иги статьяла]].

* '''Результат былай боллукъду [[Википедия:Иги статьяла]] бетде:'''


&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;
{{ #switch: {{{статья}}}
|#default =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{| style=&quot;width:100%; font-size:95%; background:transparent;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 1 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 17.10 --&gt;
[[File:SPQR_Signum.svg|120px|left|Рим республиканы символу]] '''[[Рим республика]]''' (лат. ''Res publica Populi Romani'' «Общее дело народа Рима») — Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.) патчахлыкъ бла империяны арасында. Республиканы кърал-полит къурамы кесинде демократия, аристократия эм монархия элементлени джыя эди. &lt;div style=&quot;text-align: right; margin-right: 10px; margin-bottom: 4px;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{И|Рим республика}}&lt;!--1-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|2=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 2 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[File:Wapen van Amsterdam bewerkt.PNG|120px|right|Амстердамны герби]]
'''[[Амстердам|Амстерда́м]]''' — [[Нидерландла]]ны [[ара шахар]]ы эмда эм уллу [[шахар]]ыды. Шимал Голландия провинцияда, къралны кюнбатышында, Амстел суу бла Эй сууну аякъларында орналгъанды. Амстердам, Шимал тенгизге канал бла байланыбды.

[[2010]] джылны октябрына Амстердам муниципалитетде джашагъан адамланы саны 767 849 болгъанды. Тийреси бла бирге (шахар округ) шахарда — 2,2 млн адам джашайды. Амстердам, [[Европа]]да 6-чы болгъан Рандстад агломерациягъа киреди.

Шахарны аты эки сёзден къуралгъанды: ''Амстел'' бла ''дам''. Амстел, къатында саркъгъан сууну атыды, ''дам'' а уа «дамба» сёздю. XII ёмюрде бу, гитче чабакъчы элчик болгъанды, алай а Нидерландланы Алтын ёмюрлерини заманында, Амстердам дунияны эм магъаналы портларыны бири эмда уллу сатыу-алыу аралыкъ болгъанды.

Шахар, тюрлю-тюрлю культураланы джыйылгъан джериди — [[2009 джыл]]ны апрелине шахарда 177 миллетни келечиси джашагъанды.

Амстердам, аны тышында Нидерландланы финанс эмда культура аралыгъыды.

{{И|Амстердам}}&lt;!--2-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|3 =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 3 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[Файл:Bombardment of Fort Sumter, 1861.png|120px|right|Самтер фортну бомбалау (1861). Джордж Эдвард Перинни сураты (1837-1885)]]
'''[[Самтер форт ючюн сермешиу]]''' ({{lang-en|Battle of Fort Sumter}}; 12—13 апрель [[1861 джыл]]) — Къыбыла Каролина штатны Чарльстон шахарыны къатындагъа Самтер фортну блокадасы, бомбалауу эмда алыуу болгъанды. Бу сермешиу, [[АБШ-да граждан къазауат]]ны башланыууна формал чурум болгъанды.

Къыбыла Каролина,  Авраам Линкольнну [[1860 джыл]]да сайлаулада хорлагъанындан сора кёб турмай [[сецессия]]сыны юсюнден баямлайды, [[1861 джыл]]гъа дагъыда алты къыбыла штат быллай баямлаула этедиле. 7-чи февралда джети штат, [[Американы Конфедератив Штатлары]]ны болджаллы конституциясын мюкюл этедиле эмда Алабама штатдагъы Монтгомери шахарны болджаллы [[ара шахар]] этедиле. Февралда [[Вашингтон]]да мамырлыкъ конференция джыйылады, алай а кризисни тыялмайды. Къул тутхан башха штатла Конфедерациягъа кирирге унамайдыла.

Конфедерацияны аскерлери Самтерден къалгъан тёрт федерал фортну кючлейдиле, президент Джеймс Бьюкенен официал халда протест этеди, алай а аскер акцияладан артха турады, эмда аскер хазырланыула бардырыргъа таукел болмайды. Массачусетс, Нью-Йорк эмда Пенсильвания штатланы губернаторлары эсе уа сауут сатыб алыб башлайдыла, кеси разылыгъы бла адамланы да джыядыла.

{{И|Самтер форт ючюн сермешиу}}&lt;!--3-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|4=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 4 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 05.15 --&gt;

'''[[Берлин операция|Берли́н операция]]''' — совет аскерлени [[Экинчи дуния къазауат]]ны кюнчыгъыш-европачы сермешиу театрында ахыр стратегиялы операцияларыны бири болгъанды, ол операцияны баргъанында Къызыл Аскер Германияны ара шахары [[Берлин]]ни кючлегенди, эмда Уллу Ата Джурт Къазауат бла Экинчи дуния къазауатны Европада хорлам бла бошагъанды. Операция 23 кюнню баргъанды — 16-чы апрелден 8-чи майгъа дери, ол кюнлени ичинде совет эмда поляк аскерле кюнбатышха 100—220 км теренликге киргендиле. Сермешиулени фронтуну кенглиги — 300 км болгъанды. Операцияны къурамында: Штеттин-Росток, Зелов-Берлин, Котбус-Потсдам, Штремберг-Торгаус эмда Бранденбург-Ратен фронт алгъа уруш операцияла бардырылгъандыла.

1945 джылны январында-мартында 1-чи Белорус фронтну эмда 1-чи Украин фронтну аскерлери Висла-Одер, Кюнчыгъыш-Померан, Огъары-Силез эм Тёбен-Силез операцияланы эсебинде Одер эмда Нейсе сууланы ётгендиле. Кюстрин плацдармдан Берлиннге дери къысха джол бла 60 км къалгъанды. Ингилиз-американ аскерле немец аскерлени рур къауумун къаушатыб, апрелни ортасына ал бёлеклери бла Эльбагъа чыкъгъандыла. Эм магъаналы къайнакъ бёлгеледен къуру къалгъан Германияда индустрия тохтагъан халгъа келгенди.

{{И|Берлин операция}}&lt;!--4-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
|}
[[Category:Википедия:Иги статья]]
[[Category:Шаблонла:Википедияны шаблонлары]]</text>
      <sha1>bpe3dy40u7lyy0tj4s8k1ndji718bfd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128409</id>
      <parentid>128407</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:05:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <origin>128409</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9159" sha1="pvje3i35sp8pjpsxv3dd3v3ktizlnya" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;
'''Бу шаблон тёрт джангы иги статьяны генерация этерге деб къуралгъанды.'''
* Хайырланыу: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=номер}}&lt;/nowiki&gt;
* Юлгюге: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=3}}&lt;/nowiki&gt;

Джангы статьяла къошхан сагъатда артдагъы коментарий бла алышдырыгъызда къоюгъуз.

Неге керекди бу?

Автомат салынырча джангы иги статьяланы къысха ачыкълаулары, сёз ючюннге, былайгъа: [[Википедия:Иги статьяла]].

* '''Результат былай боллукъду [[Википедия:Иги статьяла]] бетде:'''


&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;
{{ #switch: {{{статья}}}
|#default =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{| style=&quot;width:100%; font-size:95%; background:transparent;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 1 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 17.10 --&gt;
[[Файл:Рим_республика.jpg|left|110px|Рим республиканы символу]] '''[[Рим республика]]''' (лат. ''Res publica Populi Romani'' «Общее дело народа Рима») — Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.) патчахлыкъ бла империяны арасында. Республиканы кърал-полит къурамы кесинде демократия, аристократия эм монархия элементлени джыя эди. &lt;div style=&quot;text-align: right; margin-right: 10px; margin-bottom: 4px;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{И|Рим республика}}&lt;!--1-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|2=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 2 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[File:Wapen van Amsterdam bewerkt.PNG|120px|right|Амстердамны герби]]
'''[[Амстердам|Амстерда́м]]''' — [[Нидерландла]]ны [[ара шахар]]ы эмда эм уллу [[шахар]]ыды. Шимал Голландия провинцияда, къралны кюнбатышында, Амстел суу бла Эй сууну аякъларында орналгъанды. Амстердам, Шимал тенгизге канал бла байланыбды.

[[2010]] джылны октябрына Амстердам муниципалитетде джашагъан адамланы саны 767 849 болгъанды. Тийреси бла бирге (шахар округ) шахарда — 2,2 млн адам джашайды. Амстердам, [[Европа]]да 6-чы болгъан Рандстад агломерациягъа киреди.

Шахарны аты эки сёзден къуралгъанды: ''Амстел'' бла ''дам''. Амстел, къатында саркъгъан сууну атыды, ''дам'' а уа «дамба» сёздю. XII ёмюрде бу, гитче чабакъчы элчик болгъанды, алай а Нидерландланы Алтын ёмюрлерини заманында, Амстердам дунияны эм магъаналы портларыны бири эмда уллу сатыу-алыу аралыкъ болгъанды.

Шахар, тюрлю-тюрлю культураланы джыйылгъан джериди — [[2009 джыл]]ны апрелине шахарда 177 миллетни келечиси джашагъанды.

Амстердам, аны тышында Нидерландланы финанс эмда культура аралыгъыды.

{{И|Амстердам}}&lt;!--2-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|3 =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 3 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[Файл:Bombardment of Fort Sumter, 1861.png|120px|right|Самтер фортну бомбалау (1861). Джордж Эдвард Перинни сураты (1837-1885)]]
'''[[Самтер форт ючюн сермешиу]]''' ({{lang-en|Battle of Fort Sumter}}; 12—13 апрель [[1861 джыл]]) — Къыбыла Каролина штатны Чарльстон шахарыны къатындагъа Самтер фортну блокадасы, бомбалауу эмда алыуу болгъанды. Бу сермешиу, [[АБШ-да граждан къазауат]]ны башланыууна формал чурум болгъанды.

Къыбыла Каролина,  Авраам Линкольнну [[1860 джыл]]да сайлаулада хорлагъанындан сора кёб турмай [[сецессия]]сыны юсюнден баямлайды, [[1861 джыл]]гъа дагъыда алты къыбыла штат быллай баямлаула этедиле. 7-чи февралда джети штат, [[Американы Конфедератив Штатлары]]ны болджаллы конституциясын мюкюл этедиле эмда Алабама штатдагъы Монтгомери шахарны болджаллы [[ара шахар]] этедиле. Февралда [[Вашингтон]]да мамырлыкъ конференция джыйылады, алай а кризисни тыялмайды. Къул тутхан башха штатла Конфедерациягъа кирирге унамайдыла.

Конфедерацияны аскерлери Самтерден къалгъан тёрт федерал фортну кючлейдиле, президент Джеймс Бьюкенен официал халда протест этеди, алай а аскер акцияладан артха турады, эмда аскер хазырланыула бардырыргъа таукел болмайды. Массачусетс, Нью-Йорк эмда Пенсильвания штатланы губернаторлары эсе уа сауут сатыб алыб башлайдыла, кеси разылыгъы бла адамланы да джыядыла.

{{И|Самтер форт ючюн сермешиу}}&lt;!--3-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|4=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 4 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 05.15 --&gt;

'''[[Берлин операция|Берли́н операция]]''' — совет аскерлени [[Экинчи дуния къазауат]]ны кюнчыгъыш-европачы сермешиу театрында ахыр стратегиялы операцияларыны бири болгъанды, ол операцияны баргъанында Къызыл Аскер Германияны ара шахары [[Берлин]]ни кючлегенди, эмда Уллу Ата Джурт Къазауат бла Экинчи дуния къазауатны Европада хорлам бла бошагъанды. Операция 23 кюнню баргъанды — 16-чы апрелден 8-чи майгъа дери, ол кюнлени ичинде совет эмда поляк аскерле кюнбатышха 100—220 км теренликге киргендиле. Сермешиулени фронтуну кенглиги — 300 км болгъанды. Операцияны къурамында: Штеттин-Росток, Зелов-Берлин, Котбус-Потсдам, Штремберг-Торгаус эмда Бранденбург-Ратен фронт алгъа уруш операцияла бардырылгъандыла.

1945 джылны январында-мартында 1-чи Белорус фронтну эмда 1-чи Украин фронтну аскерлери Висла-Одер, Кюнчыгъыш-Померан, Огъары-Силез эм Тёбен-Силез операцияланы эсебинде Одер эмда Нейсе сууланы ётгендиле. Кюстрин плацдармдан Берлиннге дери къысха джол бла 60 км къалгъанды. Ингилиз-американ аскерле немец аскерлени рур къауумун къаушатыб, апрелни ортасына ал бёлеклери бла Эльбагъа чыкъгъандыла. Эм магъаналы къайнакъ бёлгеледен къуру къалгъан Германияда индустрия тохтагъан халгъа келгенди.

{{И|Берлин операция}}&lt;!--4-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
|}
[[Category:Википедия:Иги статья]]
[[Category:Шаблонла:Википедияны шаблонлары]]</text>
      <sha1>pvje3i35sp8pjpsxv3dd3v3ktizlnya</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128410</id>
      <parentid>128409</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:07:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <origin>128410</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9158" sha1="ftf2xdvjlxkyianeo87mjy9qx6fbkx7" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;
'''Бу шаблон тёрт джангы иги статьяны генерация этерге деб къуралгъанды.'''
* Хайырланыу: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=номер}}&lt;/nowiki&gt;
* Юлгюге: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=3}}&lt;/nowiki&gt;

Джангы статьяла къошхан сагъатда артдагъы коментарий бла алышдырыгъызда къоюгъуз.

Неге керекди бу?

Автомат салынырча джангы иги статьяланы къысха ачыкълаулары, сёз ючюннге, былайгъа: [[Википедия:Иги статьяла]].

* '''Результат былай боллукъду [[Википедия:Иги статьяла]] бетде:'''


&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;
{{ #switch: {{{статья}}}
|#default =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{| style=&quot;width:100%; font-size:95%; background:transparent;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 1 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 17.10 --&gt;
[[Файл:Flag_of_the_Roman_Empire.svg|left|110px|Рим республиканы байрагъы]] '''[[Рим республика]]''' (лат. ''Res publica Populi Romani'' «Общее дело народа Рима») — Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.) патчахлыкъ бла империяны арасында. Республиканы кърал-полит къурамы кесинде демократия, аристократия эм монархия элементлени джыя эди. &lt;div style=&quot;text-align: right; margin-right: 10px; margin-bottom: 4px;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{И|Рим республика}}&lt;!--1-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|2=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 2 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[File:Wapen van Amsterdam bewerkt.PNG|120px|right|Амстердамны герби]]
'''[[Амстердам|Амстерда́м]]''' — [[Нидерландла]]ны [[ара шахар]]ы эмда эм уллу [[шахар]]ыды. Шимал Голландия провинцияда, къралны кюнбатышында, Амстел суу бла Эй сууну аякъларында орналгъанды. Амстердам, Шимал тенгизге канал бла байланыбды.

[[2010]] джылны октябрына Амстердам муниципалитетде джашагъан адамланы саны 767 849 болгъанды. Тийреси бла бирге (шахар округ) шахарда — 2,2 млн адам джашайды. Амстердам, [[Европа]]да 6-чы болгъан Рандстад агломерациягъа киреди.

Шахарны аты эки сёзден къуралгъанды: ''Амстел'' бла ''дам''. Амстел, къатында саркъгъан сууну атыды, ''дам'' а уа «дамба» сёздю. XII ёмюрде бу, гитче чабакъчы элчик болгъанды, алай а Нидерландланы Алтын ёмюрлерини заманында, Амстердам дунияны эм магъаналы портларыны бири эмда уллу сатыу-алыу аралыкъ болгъанды.

Шахар, тюрлю-тюрлю культураланы джыйылгъан джериди — [[2009 джыл]]ны апрелине шахарда 177 миллетни келечиси джашагъанды.

Амстердам, аны тышында Нидерландланы финанс эмда культура аралыгъыды.

{{И|Амстердам}}&lt;!--2-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|3 =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 3 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[Файл:Bombardment of Fort Sumter, 1861.png|120px|right|Самтер фортну бомбалау (1861). Джордж Эдвард Перинни сураты (1837-1885)]]
'''[[Самтер форт ючюн сермешиу]]''' ({{lang-en|Battle of Fort Sumter}}; 12—13 апрель [[1861 джыл]]) — Къыбыла Каролина штатны Чарльстон шахарыны къатындагъа Самтер фортну блокадасы, бомбалауу эмда алыуу болгъанды. Бу сермешиу, [[АБШ-да граждан къазауат]]ны башланыууна формал чурум болгъанды.

Къыбыла Каролина,  Авраам Линкольнну [[1860 джыл]]да сайлаулада хорлагъанындан сора кёб турмай [[сецессия]]сыны юсюнден баямлайды, [[1861 джыл]]гъа дагъыда алты къыбыла штат быллай баямлаула этедиле. 7-чи февралда джети штат, [[Американы Конфедератив Штатлары]]ны болджаллы конституциясын мюкюл этедиле эмда Алабама штатдагъы Монтгомери шахарны болджаллы [[ара шахар]] этедиле. Февралда [[Вашингтон]]да мамырлыкъ конференция джыйылады, алай а кризисни тыялмайды. Къул тутхан башха штатла Конфедерациягъа кирирге унамайдыла.

Конфедерацияны аскерлери Самтерден къалгъан тёрт федерал фортну кючлейдиле, президент Джеймс Бьюкенен официал халда протест этеди, алай а аскер акцияладан артха турады, эмда аскер хазырланыула бардырыргъа таукел болмайды. Массачусетс, Нью-Йорк эмда Пенсильвания штатланы губернаторлары эсе уа сауут сатыб алыб башлайдыла, кеси разылыгъы бла адамланы да джыядыла.

{{И|Самтер форт ючюн сермешиу}}&lt;!--3-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|4=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 4 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 05.15 --&gt;

'''[[Берлин операция|Берли́н операция]]''' — совет аскерлени [[Экинчи дуния къазауат]]ны кюнчыгъыш-европачы сермешиу театрында ахыр стратегиялы операцияларыны бири болгъанды, ол операцияны баргъанында Къызыл Аскер Германияны ара шахары [[Берлин]]ни кючлегенди, эмда Уллу Ата Джурт Къазауат бла Экинчи дуния къазауатны Европада хорлам бла бошагъанды. Операция 23 кюнню баргъанды — 16-чы апрелден 8-чи майгъа дери, ол кюнлени ичинде совет эмда поляк аскерле кюнбатышха 100—220 км теренликге киргендиле. Сермешиулени фронтуну кенглиги — 300 км болгъанды. Операцияны къурамында: Штеттин-Росток, Зелов-Берлин, Котбус-Потсдам, Штремберг-Торгаус эмда Бранденбург-Ратен фронт алгъа уруш операцияла бардырылгъандыла.

1945 джылны январында-мартында 1-чи Белорус фронтну эмда 1-чи Украин фронтну аскерлери Висла-Одер, Кюнчыгъыш-Померан, Огъары-Силез эм Тёбен-Силез операцияланы эсебинде Одер эмда Нейсе сууланы ётгендиле. Кюстрин плацдармдан Берлиннге дери къысха джол бла 60 км къалгъанды. Ингилиз-американ аскерле немец аскерлени рур къауумун къаушатыб, апрелни ортасына ал бёлеклери бла Эльбагъа чыкъгъандыла. Эм магъаналы къайнакъ бёлгеледен къуру къалгъан Германияда индустрия тохтагъан халгъа келгенди.

{{И|Берлин операция}}&lt;!--4-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
|}
[[Category:Википедия:Иги статья]]
[[Category:Шаблонла:Википедияны шаблонлары]]</text>
      <sha1>ftf2xdvjlxkyianeo87mjy9qx6fbkx7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128413</id>
      <parentid>128410</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:40:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128413</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10423" sha1="tb0t5pp1mwe062pahu4ieuviffeunee" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;
'''Бу шаблон тёрт джангы иги статьяны генерация этерге деб къуралгъанды.'''
* Хайырланыу: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=номер}}&lt;/nowiki&gt;
* Юлгюге: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=3}}&lt;/nowiki&gt;

Джангы статьяла къошхан сагъатда артдагъы коментарий бла алышдырыгъызда къоюгъуз.

Неге керекди бу?

Автомат салынырча джангы иги статьяланы къысха ачыкълаулары, сёз ючюннге, былайгъа: [[Википедия:Иги статьяла]].

* '''Результат былай боллукъду [[Википедия:Иги статьяла]] бетде:'''


&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;
{{ #switch: {{{статья}}}
|#default =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{| style=&quot;width:100%; font-size:95%; background:transparent;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 1 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 17.10 --&gt;
[[Файл:Flag_of_the_Roman_Empire.svg|left|110px|Рим республиканы байрагъы]] '''[[Рим республика]]''' (лат. ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.). Республиканы кърал-полит къурамы кесинде демократия, аристократия эм монархия элементлени джыя эди. 
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:

# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
&lt;div style=&quot;text-align: right; margin-right: 10px; margin-bottom: 4px;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{И|Рим республика}}&lt;!--1-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|2=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 2 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[File:Wapen van Amsterdam bewerkt.PNG|120px|right|Амстердамны герби]]
'''[[Амстердам|Амстерда́м]]''' — [[Нидерландла]]ны [[ара шахар]]ы эмда эм уллу [[шахар]]ыды. Шимал Голландия провинцияда, къралны кюнбатышында, Амстел суу бла Эй сууну аякъларында орналгъанды. Амстердам, Шимал тенгизге канал бла байланыбды.

[[2010]] джылны октябрына Амстердам муниципалитетде джашагъан адамланы саны 767 849 болгъанды. Тийреси бла бирге (шахар округ) шахарда — 2,2 млн адам джашайды. Амстердам, [[Европа]]да 6-чы болгъан Рандстад агломерациягъа киреди.

Шахарны аты эки сёзден къуралгъанды: ''Амстел'' бла ''дам''. Амстел, къатында саркъгъан сууну атыды, ''дам'' а уа «дамба» сёздю. XII ёмюрде бу, гитче чабакъчы элчик болгъанды, алай а Нидерландланы Алтын ёмюрлерини заманында, Амстердам дунияны эм магъаналы портларыны бири эмда уллу сатыу-алыу аралыкъ болгъанды.

Шахар, тюрлю-тюрлю культураланы джыйылгъан джериди — [[2009 джыл]]ны апрелине шахарда 177 миллетни келечиси джашагъанды.

Амстердам, аны тышында Нидерландланы финанс эмда культура аралыгъыды.

{{И|Амстердам}}&lt;!--2-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|3 =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 3 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[Файл:Bombardment of Fort Sumter, 1861.png|120px|right|Самтер фортну бомбалау (1861). Джордж Эдвард Перинни сураты (1837-1885)]]
'''[[Самтер форт ючюн сермешиу]]''' ({{lang-en|Battle of Fort Sumter}}; 12—13 апрель [[1861 джыл]]) — Къыбыла Каролина штатны Чарльстон шахарыны къатындагъа Самтер фортну блокадасы, бомбалауу эмда алыуу болгъанды. Бу сермешиу, [[АБШ-да граждан къазауат]]ны башланыууна формал чурум болгъанды.

Къыбыла Каролина,  Авраам Линкольнну [[1860 джыл]]да сайлаулада хорлагъанындан сора кёб турмай [[сецессия]]сыны юсюнден баямлайды, [[1861 джыл]]гъа дагъыда алты къыбыла штат быллай баямлаула этедиле. 7-чи февралда джети штат, [[Американы Конфедератив Штатлары]]ны болджаллы конституциясын мюкюл этедиле эмда Алабама штатдагъы Монтгомери шахарны болджаллы [[ара шахар]] этедиле. Февралда [[Вашингтон]]да мамырлыкъ конференция джыйылады, алай а кризисни тыялмайды. Къул тутхан башха штатла Конфедерациягъа кирирге унамайдыла.

Конфедерацияны аскерлери Самтерден къалгъан тёрт федерал фортну кючлейдиле, президент Джеймс Бьюкенен официал халда протест этеди, алай а аскер акцияладан артха турады, эмда аскер хазырланыула бардырыргъа таукел болмайды. Массачусетс, Нью-Йорк эмда Пенсильвания штатланы губернаторлары эсе уа сауут сатыб алыб башлайдыла, кеси разылыгъы бла адамланы да джыядыла.

{{И|Самтер форт ючюн сермешиу}}&lt;!--3-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|4=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 4 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 05.15 --&gt;

'''[[Берлин операция|Берли́н операция]]''' — совет аскерлени [[Экинчи дуния къазауат]]ны кюнчыгъыш-европачы сермешиу театрында ахыр стратегиялы операцияларыны бири болгъанды, ол операцияны баргъанында Къызыл Аскер Германияны ара шахары [[Берлин]]ни кючлегенди, эмда Уллу Ата Джурт Къазауат бла Экинчи дуния къазауатны Европада хорлам бла бошагъанды. Операция 23 кюнню баргъанды — 16-чы апрелден 8-чи майгъа дери, ол кюнлени ичинде совет эмда поляк аскерле кюнбатышха 100—220 км теренликге киргендиле. Сермешиулени фронтуну кенглиги — 300 км болгъанды. Операцияны къурамында: Штеттин-Росток, Зелов-Берлин, Котбус-Потсдам, Штремберг-Торгаус эмда Бранденбург-Ратен фронт алгъа уруш операцияла бардырылгъандыла.

1945 джылны январында-мартында 1-чи Белорус фронтну эмда 1-чи Украин фронтну аскерлери Висла-Одер, Кюнчыгъыш-Померан, Огъары-Силез эм Тёбен-Силез операцияланы эсебинде Одер эмда Нейсе сууланы ётгендиле. Кюстрин плацдармдан Берлиннге дери къысха джол бла 60 км къалгъанды. Ингилиз-американ аскерле немец аскерлени рур къауумун къаушатыб, апрелни ортасына ал бёлеклери бла Эльбагъа чыкъгъандыла. Эм магъаналы къайнакъ бёлгеледен къуру къалгъан Германияда индустрия тохтагъан халгъа келгенди.

{{И|Берлин операция}}&lt;!--4-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
|}
[[Category:Википедия:Иги статья]]
[[Category:Шаблонла:Википедияны шаблонлары]]</text>
      <sha1>tb0t5pp1mwe062pahu4ieuviffeunee</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128414</id>
      <parentid>128413</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:43:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128414</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10423" sha1="j9x9mmu1bqzmza871dwvq095oqb3j3j" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;
'''Бу шаблон тёрт джангы иги статьяны генерация этерге деб къуралгъанды.'''
* Хайырланыу: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=номер}}&lt;/nowiki&gt;
* Юлгюге: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=3}}&lt;/nowiki&gt;

Джангы статьяла къошхан сагъатда артдагъы коментарий бла алышдырыгъызда къоюгъуз.

Неге керекди бу?

Автомат салынырча джангы иги статьяланы къысха ачыкълаулары, сёз ючюннге, былайгъа: [[Википедия:Иги статьяла]].

* '''Результат былай боллукъду [[Википедия:Иги статьяла]] бетде:'''


&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;
{{ #switch: {{{статья}}}
|#default =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{| style=&quot;width:100%; font-size:95%; background:transparent;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 1 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 17.10 --&gt;
[[Файл:Flag_of_the_Roman_Empire.svg|left|110px|Рим республиканы байрагъы]] '''[[Рим республика]]''' ({{Lang-la|Res publica Populi Romani}} «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.). Республиканы кърал-полит къурамы кесинде демократия, аристократия эм монархия элементлени джыя эди. 
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:

# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
&lt;div style=&quot;text-align: right; margin-right: 10px; margin-bottom: 4px;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{И|Рим республика}}&lt;!--1-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|2=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 2 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[File:Wapen van Amsterdam bewerkt.PNG|120px|right|Амстердамны герби]]
'''[[Амстердам|Амстерда́м]]''' — [[Нидерландла]]ны [[ара шахар]]ы эмда эм уллу [[шахар]]ыды. Шимал Голландия провинцияда, къралны кюнбатышында, Амстел суу бла Эй сууну аякъларында орналгъанды. Амстердам, Шимал тенгизге канал бла байланыбды.

[[2010]] джылны октябрына Амстердам муниципалитетде джашагъан адамланы саны 767 849 болгъанды. Тийреси бла бирге (шахар округ) шахарда — 2,2 млн адам джашайды. Амстердам, [[Европа]]да 6-чы болгъан Рандстад агломерациягъа киреди.

Шахарны аты эки сёзден къуралгъанды: ''Амстел'' бла ''дам''. Амстел, къатында саркъгъан сууну атыды, ''дам'' а уа «дамба» сёздю. XII ёмюрде бу, гитче чабакъчы элчик болгъанды, алай а Нидерландланы Алтын ёмюрлерини заманында, Амстердам дунияны эм магъаналы портларыны бири эмда уллу сатыу-алыу аралыкъ болгъанды.

Шахар, тюрлю-тюрлю культураланы джыйылгъан джериди — [[2009 джыл]]ны апрелине шахарда 177 миллетни келечиси джашагъанды.

Амстердам, аны тышында Нидерландланы финанс эмда культура аралыгъыды.

{{И|Амстердам}}&lt;!--2-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|3 =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 3 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[Файл:Bombardment of Fort Sumter, 1861.png|120px|right|Самтер фортну бомбалау (1861). Джордж Эдвард Перинни сураты (1837-1885)]]
'''[[Самтер форт ючюн сермешиу]]''' ({{lang-en|Battle of Fort Sumter}}; 12—13 апрель [[1861 джыл]]) — Къыбыла Каролина штатны Чарльстон шахарыны къатындагъа Самтер фортну блокадасы, бомбалауу эмда алыуу болгъанды. Бу сермешиу, [[АБШ-да граждан къазауат]]ны башланыууна формал чурум болгъанды.

Къыбыла Каролина,  Авраам Линкольнну [[1860 джыл]]да сайлаулада хорлагъанындан сора кёб турмай [[сецессия]]сыны юсюнден баямлайды, [[1861 джыл]]гъа дагъыда алты къыбыла штат быллай баямлаула этедиле. 7-чи февралда джети штат, [[Американы Конфедератив Штатлары]]ны болджаллы конституциясын мюкюл этедиле эмда Алабама штатдагъы Монтгомери шахарны болджаллы [[ара шахар]] этедиле. Февралда [[Вашингтон]]да мамырлыкъ конференция джыйылады, алай а кризисни тыялмайды. Къул тутхан башха штатла Конфедерациягъа кирирге унамайдыла.

Конфедерацияны аскерлери Самтерден къалгъан тёрт федерал фортну кючлейдиле, президент Джеймс Бьюкенен официал халда протест этеди, алай а аскер акцияладан артха турады, эмда аскер хазырланыула бардырыргъа таукел болмайды. Массачусетс, Нью-Йорк эмда Пенсильвания штатланы губернаторлары эсе уа сауут сатыб алыб башлайдыла, кеси разылыгъы бла адамланы да джыядыла.

{{И|Самтер форт ючюн сермешиу}}&lt;!--3-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|4=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 4 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 05.15 --&gt;

'''[[Берлин операция|Берли́н операция]]''' — совет аскерлени [[Экинчи дуния къазауат]]ны кюнчыгъыш-европачы сермешиу театрында ахыр стратегиялы операцияларыны бири болгъанды, ол операцияны баргъанында Къызыл Аскер Германияны ара шахары [[Берлин]]ни кючлегенди, эмда Уллу Ата Джурт Къазауат бла Экинчи дуния къазауатны Европада хорлам бла бошагъанды. Операция 23 кюнню баргъанды — 16-чы апрелден 8-чи майгъа дери, ол кюнлени ичинде совет эмда поляк аскерле кюнбатышха 100—220 км теренликге киргендиле. Сермешиулени фронтуну кенглиги — 300 км болгъанды. Операцияны къурамында: Штеттин-Росток, Зелов-Берлин, Котбус-Потсдам, Штремберг-Торгаус эмда Бранденбург-Ратен фронт алгъа уруш операцияла бардырылгъандыла.

1945 джылны январында-мартында 1-чи Белорус фронтну эмда 1-чи Украин фронтну аскерлери Висла-Одер, Кюнчыгъыш-Померан, Огъары-Силез эм Тёбен-Силез операцияланы эсебинде Одер эмда Нейсе сууланы ётгендиле. Кюстрин плацдармдан Берлиннге дери къысха джол бла 60 км къалгъанды. Ингилиз-американ аскерле немец аскерлени рур къауумун къаушатыб, апрелни ортасына ал бёлеклери бла Эльбагъа чыкъгъандыла. Эм магъаналы къайнакъ бёлгеледен къуру къалгъан Германияда индустрия тохтагъан халгъа келгенди.

{{И|Берлин операция}}&lt;!--4-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
|}
[[Category:Википедия:Иги статья]]
[[Category:Шаблонла:Википедияны шаблонлары]]</text>
      <sha1>j9x9mmu1bqzmza871dwvq095oqb3j3j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128415</id>
      <parentid>128414</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:49:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128415</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10497" sha1="m8j8r682e1uefjeqi2el4ygqzz0u5v6" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;
'''Бу шаблон тёрт джангы иги статьяны генерация этерге деб къуралгъанды.'''
* Хайырланыу: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=номер}}&lt;/nowiki&gt;
* Юлгюге: &lt;nowiki&gt;{{Бусагъатдагъы иги статья|статья=3}}&lt;/nowiki&gt;

Джангы статьяла къошхан сагъатда артдагъы коментарий бла алышдырыгъызда къоюгъуз.

Неге керекди бу?

Автомат салынырча джангы иги статьяланы къысха ачыкълаулары, сёз ючюннге, былайгъа: [[Википедия:Иги статьяла]].

* '''Результат былай боллукъду [[Википедия:Иги статьяла]] бетде:'''


&lt;/noinclude&gt;&lt;includeonly&gt;
{{ #switch: {{{статья}}}
|#default =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{| style=&quot;width:100%; font-size:95%; background:transparent;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 1 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 17.10 --&gt;
[[Файл:Flag_of_the_Roman_Empire.svg|left|110px|Рим республиканы байрагъы]] '''[[Рим республика]]''' ({{Lang-la|Res publica Populi Romani}} «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 джыл бизни э. д.). Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] элементлени джыя эди. 
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:

# Эртдеги республика (509—287 джылла бизни э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 джылла бизни э. д.)
# Кеч республика (133—27 джылла бизни э. д.)
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 джыл бизни э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
&lt;div style=&quot;text-align: right; margin-right: 10px; margin-bottom: 4px;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

{{И|Рим республика}}&lt;!--1-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|2=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 2 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[File:Wapen van Amsterdam bewerkt.PNG|120px|right|Амстердамны герби]]
'''[[Амстердам|Амстерда́м]]''' — [[Нидерландла]]ны [[ара шахар]]ы эмда эм уллу [[шахар]]ыды. Шимал Голландия провинцияда, къралны кюнбатышында, Амстел суу бла Эй сууну аякъларында орналгъанды. Амстердам, Шимал тенгизге канал бла байланыбды.

[[2010]] джылны октябрына Амстердам муниципалитетде джашагъан адамланы саны 767 849 болгъанды. Тийреси бла бирге (шахар округ) шахарда — 2,2 млн адам джашайды. Амстердам, [[Европа]]да 6-чы болгъан Рандстад агломерациягъа киреди.

Шахарны аты эки сёзден къуралгъанды: ''Амстел'' бла ''дам''. Амстел, къатында саркъгъан сууну атыды, ''дам'' а уа «дамба» сёздю. XII ёмюрде бу, гитче чабакъчы элчик болгъанды, алай а Нидерландланы Алтын ёмюрлерини заманында, Амстердам дунияны эм магъаналы портларыны бири эмда уллу сатыу-алыу аралыкъ болгъанды.

Шахар, тюрлю-тюрлю культураланы джыйылгъан джериди — [[2009 джыл]]ны апрелине шахарда 177 миллетни келечиси джашагъанды.

Амстердам, аны тышында Нидерландланы финанс эмда культура аралыгъыды.

{{И|Амстердам}}&lt;!--2-чи статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|3 =
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
|- valign=&quot;top&quot;
| style=&quot;width: 50%; padding-right: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 3 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 29.10 --&gt;
[[Файл:Bombardment of Fort Sumter, 1861.png|120px|right|Самтер фортну бомбалау (1861). Джордж Эдвард Перинни сураты (1837-1885)]]
'''[[Самтер форт ючюн сермешиу]]''' ({{lang-en|Battle of Fort Sumter}}; 12—13 апрель [[1861 джыл]]) — Къыбыла Каролина штатны Чарльстон шахарыны къатындагъа Самтер фортну блокадасы, бомбалауу эмда алыуу болгъанды. Бу сермешиу, [[АБШ-да граждан къазауат]]ны башланыууна формал чурум болгъанды.

Къыбыла Каролина,  Авраам Линкольнну [[1860 джыл]]да сайлаулада хорлагъанындан сора кёб турмай [[сецессия]]сыны юсюнден баямлайды, [[1861 джыл]]гъа дагъыда алты къыбыла штат быллай баямлаула этедиле. 7-чи февралда джети штат, [[Американы Конфедератив Штатлары]]ны болджаллы конституциясын мюкюл этедиле эмда Алабама штатдагъы Монтгомери шахарны болджаллы [[ара шахар]] этедиле. Февралда [[Вашингтон]]да мамырлыкъ конференция джыйылады, алай а кризисни тыялмайды. Къул тутхан башха штатла Конфедерациягъа кирирге унамайдыла.

Конфедерацияны аскерлери Самтерден къалгъан тёрт федерал фортну кючлейдиле, президент Джеймс Бьюкенен официал халда протест этеди, алай а аскер акцияладан артха турады, эмда аскер хазырланыула бардырыргъа таукел болмайды. Массачусетс, Нью-Йорк эмда Пенсильвания штатланы губернаторлары эсе уа сауут сатыб алыб башлайдыла, кеси разылыгъы бла адамланы да джыядыла.

{{И|Самтер форт ючюн сермешиу}}&lt;!--3-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
|4=
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
| style=&quot;width: 50%; padding-left: 1em;&quot; |
&lt;/noinclude&gt;
&lt;!-- 4 СТАТЬЯ --&gt;
&lt;!-- Сайланнганды 05.15 --&gt;

'''[[Берлин операция|Берли́н операция]]''' — совет аскерлени [[Экинчи дуния къазауат]]ны кюнчыгъыш-европачы сермешиу театрында ахыр стратегиялы операцияларыны бири болгъанды, ол операцияны баргъанында Къызыл Аскер Германияны ара шахары [[Берлин]]ни кючлегенди, эмда Уллу Ата Джурт Къазауат бла Экинчи дуния къазауатны Европада хорлам бла бошагъанды. Операция 23 кюнню баргъанды — 16-чы апрелден 8-чи майгъа дери, ол кюнлени ичинде совет эмда поляк аскерле кюнбатышха 100—220 км теренликге киргендиле. Сермешиулени фронтуну кенглиги — 300 км болгъанды. Операцияны къурамында: Штеттин-Росток, Зелов-Берлин, Котбус-Потсдам, Штремберг-Торгаус эмда Бранденбург-Ратен фронт алгъа уруш операцияла бардырылгъандыла.

1945 джылны январында-мартында 1-чи Белорус фронтну эмда 1-чи Украин фронтну аскерлери Висла-Одер, Кюнчыгъыш-Померан, Огъары-Силез эм Тёбен-Силез операцияланы эсебинде Одер эмда Нейсе сууланы ётгендиле. Кюстрин плацдармдан Берлиннге дери къысха джол бла 60 км къалгъанды. Ингилиз-американ аскерле немец аскерлени рур къауумун къаушатыб, апрелни ортасына ал бёлеклери бла Эльбагъа чыкъгъандыла. Эм магъаналы къайнакъ бёлгеледен къуру къалгъан Германияда индустрия тохтагъан халгъа келгенди.

{{И|Берлин операция}}&lt;!--4-чю статьяны ахыры--&gt;&lt;includeonly&gt;
}}&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
|}
[[Category:Википедия:Иги статья]]
[[Category:Шаблонла:Википедияны шаблонлары]]</text>
      <sha1>m8j8r682e1uefjeqi2el4ygqzz0u5v6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы</title>
    <ns>3</ns>
    <id>1139</id>
    <revision>
      <id>128310</id>
      <parentid>128226</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:14:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Халат статьяла */ Джууабла</comment>
      <origin>128310</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="141190" sha1="8m0xksh96sig15ol5pu8hyvha17gllo" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>8m0xksh96sig15ol5pu8hyvha17gllo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128313</id>
      <parentid>128310</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:31:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Халат статьяла */ Джууабла</comment>
      <origin>128313</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="141358" sha1="nsxm3f7abwy3htbsi2nuwh5g0ioj8fu" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:31, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>nsxm3f7abwy3htbsi2nuwh5g0ioj8fu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128347</id>
      <parentid>128313</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:01:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Иги статьяла */ Джангы бёлюм</comment>
      <origin>128347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="141804" sha1="4v348q9gf9fpscc4b3pzy1g71078awl" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:31, 16 октябрь 2026 (UTC)

== Иги статьяла ==
Ассаламу алейкум. Мен [[Рим республика]]ны [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|Википедия:Иги статьягъа кандидатлагъа]] теджегенме, къалай дейсиз? [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:01, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>4v348q9gf9fpscc4b3pzy1g71078awl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128349</id>
      <parentid>128347</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:16:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Иги статьяла */ Джууабла</comment>
      <origin>128349</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="142182" sha1="mif8uvtrqb601engm9om2l1kbt69cc2" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:31, 16 октябрь 2026 (UTC)

== Иги статьяла ==
Ассаламу алейкум. Мен [[Рим республика]]ны [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|Википедия:Иги статьягъа кандидатлагъа]] теджегенме, къалай дейсиз? [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:01, 16 октябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, телефон бла киргенсе да, алмайма, тамбла бир ачарма- компьютерден. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:16, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>mif8uvtrqb601engm9om2l1kbt69cc2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128350</id>
      <parentid>128349</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:18:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Иги статьяла */ Джууабла</comment>
      <origin>128350</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="142341" sha1="svxnvgh934g51blbnh3c812d0g1phuo" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:31, 16 октябрь 2026 (UTC)

== Иги статьяла ==
Ассаламу алейкум. Мен [[Рим республика]]ны [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|Википедия:Иги статьягъа кандидатлагъа]] теджегенме, къалай дейсиз? [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:01, 16 октябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, телефон бла киргенсе да, алмайма, тамбла бир ачарма- компьютерден. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:16, 16 октябрь 2026 (UTC)
::болсун [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:18, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>svxnvgh934g51blbnh3c812d0g1phuo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128396</id>
      <parentid>128350</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:40:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Иги статьяла */ Джууабла</comment>
      <origin>128396</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="142616" sha1="5xeli62u055b15tuq8ym7dlwu30m91t" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:31, 16 октябрь 2026 (UTC)

== Иги статьяла ==
Ассаламу алейкум. Мен [[Рим республика]]ны [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|Википедия:Иги статьягъа кандидатлагъа]] теджегенме, къалай дейсиз? [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:01, 16 октябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, телефон бла киргенсе да, алмайма, тамбла бир ачарма- компьютерден. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:16, 16 октябрь 2026 (UTC)
::болсун [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:18, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::Бек деменгили статьяды, къошабызмы? Мен бек разыма!! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:40, 17 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>5xeli62u055b15tuq8ym7dlwu30m91t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128397</id>
      <parentid>128396</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:40:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Иги статьяла */ Джууабла</comment>
      <origin>128397</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="142823" sha1="lcm3bbjp61y1q69ke9hb2zn4kcxtkvu" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:31, 16 октябрь 2026 (UTC)

== Иги статьяла ==
Ассаламу алейкум. Мен [[Рим республика]]ны [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|Википедия:Иги статьягъа кандидатлагъа]] теджегенме, къалай дейсиз? [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:01, 16 октябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, телефон бла киргенсе да, алмайма, тамбла бир ачарма- компьютерден. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:16, 16 октябрь 2026 (UTC)
::болсун [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:18, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::Бек деменгили статьяды, къошабызмы? Мен бек разыма!! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:40, 17 октябрь 2026 (UTC)
::::Разы эсенг къошаикъ ин ша Аллах) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 08:40, 17 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>lcm3bbjp61y1q69ke9hb2zn4kcxtkvu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128398</id>
      <parentid>128397</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:41:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Иги статьяла */ Джууабла</comment>
      <origin>128398</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="143170" sha1="2gmfse6pfus20mqjec8pmvwtr3r3dcv" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:31, 16 октябрь 2026 (UTC)

== Иги статьяла ==
Ассаламу алейкум. Мен [[Рим республика]]ны [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|Википедия:Иги статьягъа кандидатлагъа]] теджегенме, къалай дейсиз? [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:01, 16 октябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, телефон бла киргенсе да, алмайма, тамбла бир ачарма- компьютерден. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:16, 16 октябрь 2026 (UTC)
::болсун [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:18, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::Бек деменгили статьяды, къошабызмы? Мен бек разыма!! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:40, 17 октябрь 2026 (UTC)
::::Разы эсенг къошаикъ ин ша Аллах) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 08:40, 17 октябрь 2026 (UTC)
:::::ачыкълаб джазаргъа кюрешгенме, алай а тарих джаны бла энтда къошар затым барды. Эм баш хапар а уа джазылыбды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 08:41, 17 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>2gmfse6pfus20mqjec8pmvwtr3r3dcv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128399</id>
      <parentid>128398</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:45:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Иги статьяла */ Джууабла</comment>
      <origin>128399</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="143517" sha1="5o7qp2a7t1is175rb8ey9r3pwmf4s3t" xml:space="preserve">Регистрацияны тыйыншлы ётдюнгмю? ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 16:58, 20 март 2010 (UTC)
:Хы, ётдюм, аламат, алай а бир-бир джазылыула орусчадыла, ол тюзмюдю, огъесе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:55, 20 март 2010 (UTC)
::Къалайдады орусча джазыу? Мен кёмегенме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 20 март 2010 (UTC)
:::да тюбюнде ууакъ ууакъ джазылгъанла... бетни сакъла зат тиеклени тюбюнде [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:24, 20 март 2010 (UTC)
::::Хы, кёрдюм. Ала медиавикини сообщениелери болмазла, аны ючюн кёчюрюлмеген болурла. Аладан сора кёрген? Мен излеб кёрейим аланы транслейтвикиде. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:19, 20 март 2010 (UTC)
:::::Башында опробовать бета версию деб орусча джазылыб турады, сора эм тюбюндеда барды, сора бир зат сорайым садакъа деген къалай эседа келишмей болурму? )) Сора бетни тюзетиуден эсе тюрлендириу иги келишмезми эди бу контекстге? Тюзетиу -исправить, тюрлендириу-изменить[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:02, 20 март 2010 (UTC)
:::::: эм тюбюнде ма былай джазылыб турады, сюзюу бетими ачасам -Текст доступен на условиях лицензии Creative Commons Attribution/Share-Alike, в отдельных случаях могут действовать дополнительные условия. Подробнее см. Условия использования.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 21:05, 20 март 2010 (UTC)
:::::::Ала ол 8 минг сообщение болгъан разделден болурдула. Бара-бара кёчюре барырбыз. Къайгъырма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:29, 20 март 2010 (UTC)
::::::::&quot;Тюзетиу&quot; бла &quot;садакъаны&quot; тюз айтаса, алай а &quot;садакъа&quot; орнуна &quot;пожертвованиеге&quot; башха келишген эквивалент табалмайма. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:40, 20 март 2010 (UTC)
&quot;Тюзетиу&quot;-ню (&quot;тюзет&quot;-ни) мен &quot;тюрлендириу&quot; (&quot;тюрлендир&quot;) дегеннге ауушдуруб чыкъдым. Энди &quot;садакъа&quot; орнуна башха сёзню мадарласанг, аны да ауушдурурбуз. Бери-эки кюнден транслейтвикиде тюрлениуле кёрюнюб барадыла дейдиле. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 21 март 2010 (UTC)
:Залим болуб турадыда баш бетибиз, энди толу викили болдукъ, аны ючюн бир кофе ичиб алайыкъ )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:16, 21 март 2010 (UTC)
::Вадим суратны къалай джюклерге керекгин унутханмада ((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 09:53, 21 март 2010 (UTC)
:::Онг джанында &quot;Инструментле&quot; деген блокда &quot;Файл джюкле&quot; деген ссылка барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:07, 21 март 2010 (UTC)
::::Форумубузда джаз энди. Къадар омакъ тюрлендириуле этгениме багъа бич. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:08, 21 март 2010 (UTC)

== Kremlin template translation? ==

Hi Къарачайлы, could you possible do the Karachay-Balkar (krc) translation of [[:commons:Template:Kremlin.ru]]? You may want to work off the Russian version at [[:commons:Template:Kremlin.ru/ru]]. If you don't know how to do the documentation, you could place the translation on my English WP talk page, and I can do it on Commons. Any help with this appreciated. Cheers, --[[Къошулуучу:Russavia|Russavia]] 09:39, 4 май 2010 (UTC)
:{{V}} I`ve done. Thanks. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:29, 4 май 2010 (UTC)

== Инкубатор ==

Инкубаторда къабартыча тест проектге кёз джетдир: [[incubator:Wp/kbd/НапэкIуэцI нэхъыщхьэ|НапэкIуэцI нэхъыщхьэ]]. Бизники ачылгъанлы, алада да тири ишлеб башлагъандыла, талай адамлары барды, иги кесек статья да джазылгъанды. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:32, 5 май 2010 (UTC)
: Да хоу, тынчлыкъ табарыкъ тюлдюле энди бизни джетмей [[Къуллукъ:Contributions/85.173.119.8|85.173.119.8]] 17:09, 5 май 2010 (UTC)

== Кёз ат ==

[[Википедия:Форум|Форумгъа]] бла [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|бери]] эмда [[Википедия:Сайланнган статьялагъа кандидатла|бери]] кёз ат. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:40, 15 май 2010 (UTC)
:Ансар, тамблагъа &quot;события&quot; бир кёчюр, суратха текстни да. Мени интернетими отрубить этгендиле да... ----
== [[Къызыл Октябрь]] ==
Элинги суратынг джокъмуду? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 22 ноябрь 2010 (UTC)
:болса уа саллыкъ эдим былай таб сурат джокъду

== [[Шаблон:Ангылатыу]] ==
Ансар бий, среднестатистический къарачай-малкъар тилли адам ангыламазча сёз (выражение) джазсакъ, аннга орусча ангылатыу къоша турсакъ тыйыншлы болур дегенча этгенма. Аны ючюн ма бу шаблонну хайырландырыргъа керекди: [[Шаблон:Ангылатыу]]. Мен ма бу статьяда ''Кёбчюлюк информацияны мадарлары'' бла этгенча: [[Ирон газет]]. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:48, 24 ноябрь 2010 (UTC)

==Салам==
Къалайса, аланлы? ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 06:27, 4 май 2011 (UTC)
::Турама тынч, замансыз болуб турама ансы. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
::P. S. Мени сюзюу бетимде джууаб берме да, кесинги сюзюу бетингде джаз. Мен кёзде тутама сени сюзюу бетинги ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 17:17, 4 май 2011 (UTC)
:::Нек болгъанса алай, ишлегенми этесе, мен сеннге бир талай зат сорлукъ эдим, туталмай турама. Эшитемисе Википедияда эЛьбрусоидни юсюнден статья джазгъан эдиле, кетериб къойгъандыла, аны къайтарыргъа боллукъмуду?
::::Боллукъду. Аны ючюн статьяны [[:ru:Википедия:Что значит «страница удалена»|энциклопедиялыкъ магъанасы болгъанына ыйнандырыргъа керекди]]. Кечирек аськанга кириб кёрюрме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:07, 5 май 2011 (UTC)
:::::Мен «Эльбрусоид» статьяны [http://ru.wikipedia.org/wiki/Википедия:К_восстановлению/21_июня_2011 ызына къайтарыргъа джазыб кёрдюм]. Не эсе да джуууб бермелле. Сен да алайда сёз къошуб бир кёрсенг'а. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:17, 9 август 2011 (UTC)

== Къабарты-Малкъар ==
:Несе, къалайса, аланлы? ) 
:Мен санга «[[Къабарты-Малкъар]]» статья къураргъа сапариш берсем къалай кёресе? :-) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 12:43, 8 август 2011 (UTC)
::Уа алейкум салам, къарачайлы. Да къаллай бир ачха бергенинге кёре)))) сора иги джаш болгъанынга, болмагъанынга кёре)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 06:11, 9 август 2011 (UTC)
:::Къой, къой. Сен дуния малгъа сатылгъаннга ушайса. Ма, чыгырбашла бла байламлы болгъанынгы эсеби. ))) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:12, 9 август 2011 (UTC)
::::Да не этейик, кимни арбасына минсек аны джырын джырлайбыз да биз да))))))))))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:21, 9 август 2011 (UTC)
:::::Бизни уа этегибизден аман адам тутса, кесиб къачабыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:18, 9 август 2011 (UTC)

== Бойсунмаулукъ ==

«Независимость»'ha &quot;boysunmawluq&quot; desek tüz bolluq bolurmu? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:16, 9 август 2011 (UTC)
:Ким болгъанын билмейме, кириб статьяларыбыз кетериучю бир адам барды. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 18:06, 10 август 2011 (UTC)
::Къалай? Кёрюнмеймиди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 18:49, 10 август 2011 (UTC)
:::Ахыр тюрлениулеге кирсенг кёрюнеди бетлени бошалтыб айланнган аноним. Кёб хата салмайды, болса да, уже бир-эки айпи'ни баннга ашыргъанма. Джангыдан кириб турады. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:43, 10 август 2011 (UTC)
:::: мен а уа сен этесе деб тургъанма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 19:53, 10 август 2011 (UTC)

== Вьетнам ==
Мен тюзетиб алдым, аланлы ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:21, 20 март 2012 (UTC)
:Сенмисе къылыкъ этиб тургъан_))))
::[[Къошулуучу:Iltever/Баш бет|Баш бетни]] юсюнден сорууума джууаб бермединг. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 14:21, 20 март 2012 (UTC)
::: Да табды баш бет, сен табсыз этемисе сора? ))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]])
::::Мен бюгюн ингирге дери къойгъан эдим такобокс шаблонну. Тюнене къарыуум джетмеген эди. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|обсуждение]]) 06:37, 21 март 2012 (UTC)
::::: Ол Порядок деген сёзню да бир кёчюрме бла ауушдурургъа керекди сагъыш эт, мен да артына дери джетдирелмедим)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|обсуждение]]) 06:43, 21 март 2012 (UTC)

== Тас болгъан ==
Сюйсенг ийнан, сюйсенг ийнанма — розыскга берир эдимми деб айланама. ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:28, 16 май 2012 (UTC)
:Да эртдеги кюеуча, татлы татлы деб тургъанма бугъуб)))) Ол чам накъырда, ишде интернетибизни къаты контроль этгендиле да, аны бла былай болуб турама(((  [[Къуллукъ:Contributions/178.34.212.48|178.34.212.48]] 18:36, 16 май 2012 (UTC)
::Мени [[Къуллукъ:NewPages|бу къадар зат]] ишлегениме да джукъ айтмайса. Алгъын юйден да чыгъыучан эдинг да интернетге? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:01, 17 май 2012 (UTC)
:::Да юйден бусагъатда кирирча мадарла аз болгъандыла да, аны бла кирелмей турама, да кёрюб, ыспас этиб турама ичимден, тышымдан тынгыласам да)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 17 май 2012 (UTC)
::::Джарсыу. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 13:56, 17 май 2012 (UTC)

== [[Шаблон:Тарих парламент|Тарих парламент]] ==
:Шаблонну тюзетиб алдым, [[Франкфурт парламент|энди таб ишлейди]]. 
:Амма бир затха эсинги бёлейим: бу шаблон орус викиден сора къуру ингилиз, испан, фарси, португал, румын эм тамил викиледе барды, не француз (бизни баш юлгюбюз {{-)}}) не немец викиледе джокъду. Ингилиз википедияда эсе — кетерилирге теджелиб турады, чынты керексизге санайдыла. Аны айтханым: бизникича гитче проектледе бирер кере хайырландырыллыкъ шаблонланы санын кёбейтиб баргъандан уллу файда болмазмы? Статьяланы санын эмда теренликлерин уллу этгеннге эс бёлсек тыйыншлы кёреме (артыкъсыз да арт заманда чыгырбашланы проектлерини терк ёсгени мени къайгъылы этибди). --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:51, 18 май 2012 (UTC)
::ма алайды, джылда бир зат этсем)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:22, 18 май 2012 (UTC)
:::Сóра, терсине ангылаб турлукъду. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 19:06, 18 май 2012 (UTC)
::::[http://www.elbrusoid.org/forum/forum3/topic21961/ Былайда] мени сорууума эс бёлдюр, марджа. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 10:52, 19 май 2012 (UTC)

== Почтанг ==
Почтангы адресин энчи бетингден кетерирменг? Мен кесимикин кетердим. Къарайма да википедияда алай тюз почта адресни джазгъан адет джокъду (суратны салыучандыла). Чынты спам зат келиб турлукъду дей болурла дейме. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:47, 20 май 2012 (UTC)
::тамам )) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:02, 21 май 2012 (UTC)
:::кетерге унамайды   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:05, 21 май 2012 (UTC)
::::Бизни ючюн бу тегейли энди конвертер огъуна джасаб чыкъды: [http://ru.wikipedia.org/wiki/Обсуждение_участника:Iltever]
::::Энди тест этерге болуш: [http://www.alania.ir/krc/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B5%D1%82] --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 15:43, 21 май 2012 (UTC)

== [[Алтыкюнлюк къазауат (1967)]] ==
Тура-туруб къутуртуб къойдунг да ) --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 11:50, 6 июнь 2012 (UTC)
:О къой, къысха болса да, не узун къазауат эди да))) . Эшитемисе, конвертеринги тест этелмедим))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:54, 6 июнь 2012 (UTC)
::Статьяны атын кириллицада джазаса, кириллицада текстни саласа, сакълатаса, эссебине къарайса. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 12:03, 6 июнь 2012 (UTC)

== [[Гомес, Селена]] ==

Здравствуйте! Вы можете улучшить эту статью о Селена Гомез? --[[Къуллукъ:Вклад/112.207.173.149|112.207.173.149]] 04:33, 27 октябрь 2012 (UTC)

== Roger Federer ==

Please create article of the best tennis player of all time. Greeting! [[Къошулуучу:Kolega2357|Kolega2357]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kolega2357|сюзюу]]) 12:25, 4 май 2013 (UTC)

== [[:en:Do not buy Russian goods!]]  ==

Приветствую! Не могли бы вы перевести статью о бойкоте российских товаров в Украине для Карачаевской Википедии? P. S.: переводить следует с Английской Википедии, поскольку там лаконично и по сути. На Российской много о причинах, целях и результатах, но почти ничего о самом бойкоте. Заранее спасибо!--[[Къошулуучу:Trydence|Trydence]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Trydence|сюзюу]]) 00:30, 11 октябрь 2014 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Напоминание о проходящем сейчас голосовании по избранию членов первого U4C&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder|Перевод данного сообщения на другие языки доступен в Мета-вики.]] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024/Announcement – vote reminder}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Уважаемый викимедиец!

Вы получили данное сообщение, так как ранее вы принимали участие в процессе подготовки УКП.

Напоминаю вам, что период голосования по выборам в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) завершается 9 мая 2024 года. Ознакомьтесь с информацией на [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2024|странице голосования в Мета-вики]], чтобы узнать больше по теме голосования и правомочности избирателей.

Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (U4C) является глобальной группой, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения УКП. Участники сообщества были приглашены для подачи заявок на членство в U4C. Для более подробной информации об области ответственности U4C, пожалуйста,  [[m:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомьтесь с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь данным сообщением с членами вашего сообщества, чтобы они также могли принять участие.

От имени проектной команды УКП,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:RamzyM (WMF)|RamzyM (WMF)]] 23:11, 2 май 2024 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2024/Previous_voters_list_2&amp;oldid=26721207 --&gt;

== Тиллени кошаргъа ==

Салам алейкум Къарачайлы. Къарнаш бу статьягъа башха тиллени къошаргъа болукъмду?  [[Папуа — Джангы Гвинея]]  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:23, 22 ноябрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, тилле къошдум, разы эсенг бир талай тюзетиу этдим - терминология бла '''независимый''' - '''бойсунмагъанды''', ол себебден къралны аты да '''Бойсунмагъан кърал Папуа-Джангы Гвинея''' болса табыракъ болурму? Сора экинчи кёзге илиннген халат - '''джил''' деген сёз, джил деб джазылмайды '''джыл''' деб джазылады, къарачай вариантда да (сен ол вариант бла джазгъанса деб турама) малкъар вариант да да жыл деб джазылады. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:27, 23 ноябрь 2024 (UTC)
::Къошдум энтда тилле, бек къууандырдынг, Аллах разы болсун джазгъанынгы!! Атынгы да бир айтсанг. Премьер министрни уа бек таб айтаса, биринчи министр да болургъа болады, баш министр да болады, тюрклюле башбакан дей шойдула.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:44, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Ансарма мен, да сен автоматсада))) Машаллах [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:43, 24 ноябрь 2024 (UTC)
:::Да шаблонну этгенме къара, келишдими? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 24 ноябрь 2024 (UTC)
::Бу статьягъа - [[Кариб къралланы ассоциациасы]] тиллени кошсанг. Буну орус википедиада табарыкъ тюлсе.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:24, 6 декабрь 2024 (UTC)
:::[[Латин Америка бла Кариблени бирлешген]] - бу статьягъа тиллени кошсанг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::: Ишлеймеды ошибка береди, аллайа ансызда салдым шахарланы.:)
::: :)) Быллай шаблон керегеди: [[Шаблон:Wikidata/SisterCities]] Аны къалай къуралыгъа билмеймсе?
:: Аллах разы болсун халатланы тюз эткенинги! Бек сау бол! Шо бир благъада тиллени къош :): [[Вануату]], [[Кирибати]], [[Соломонны Айрымканлары]], [[Микронезины Федератив Штатлары]].
::: Энтеда бир зат, мен кърал статьялада премьер-министр деб джазмайма, биринчи-министр деб джазама тюзге санаб: Премье́р-мини́стр или также Пе́рвый мини́стр (от фр. le premier — первый). Разымса?
:::: Сау бол! Алийды атым. :) Энтеда благъада кошсанг: [[Тувалу]], [[Маршаллны Айрымканла]], [[Апиа]], [[Порт-Морсби]]
Салам алейкум къарнаш! Энтеда тилеим шо бу тизмеде шахарла бла штатлагъа тиллени кошсанг, халатлагъада къараб: [[Бразилияны шахарлары]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 03:53, 20 январь 2025 (UTC)

== БИП бети ==

Салам алейкум къарнаш. Блай бу бетке бир къарасанг: [[Къралланы БИП-ге кёре тизмеси (номинал)]] . Кёб кърал шаблонла ишлеймейле, аны къалай тюз этерге боллукъту. Къайда къараргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:54, 4 декабрь 2024 (UTC)

:Уа алейкум салам, да бир кесек заман аллыкъды, этилирге керек болгъан джумуш болуб толтурулмай тургъандыла, этейим! Тындыргъанлай билдирирме да, кёз джетдирирсе. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:50, 5 декабрь 2024 (UTC)
::Ок. Босун. Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:55, 5 декабрь 2024 (UTC)
:::Этдим болур дейме, бир кёз джетдирсенг! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:29, 6 декабрь 2024 (UTC)
::::Бек сау бол!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:30, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::&lt;nowiki&gt;Марокко неиседа халатны чыгъарат. 59 номери. {{nobr| &lt;/nowiki&gt; [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:35, 7 декабрь 2024 (UTC)
:::::тюзетдим болур дейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:28, 7 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сау бол! Кёб джаша! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:45, 7 декабрь 2024 (UTC)

== Шаблонла ==

Ансар айиб этме бу шаблогъа бир къарасанг: [[Шаблон:АБШ-ны штатлары]]. Англамадым къалай этерге боллукъту аны [[Шаблон:Кърал|Шаблон:Кърал]]-гъача ушатыргъа.[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 05:57, 11 декабрь 2024 (UTC)

:Буну салсанг [[Шаблон:Административ бёлюм|Административ бёлюм]] ариуда тюлдю, учуз кёрюнеди Кърал шаблондан эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 06:06, 11 декабрь 2024 (UTC)
::Бюгюн джетишалмадым, мен орус шаблонну кёчюрейим десем, болмады, тамбла тынгылы джангы шаблон этейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 11 декабрь 2024 (UTC)
:::Ок. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:33, 11 декабрь 2024 (UTC)
::::Салам алейкум, бир къара энди шаблоннга, алайда бир скобканы унутуб къоюб, юч кюнню не болгъанын да ангыламай кюрешдим)))) [[Флорида]] статья толумагъан статья эди да, анда сынадым, бир къара. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:25, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::Алейкум салам! Ма ша Аллах! Неда аламат! Бек сау бол! Кёргенем сени ишлегенни Ахыр тюрлениуледе. Сени къыйналгъамма деб уялдым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:53, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Бек сюйюб этеме, алгъын Википедияны джангы этиб башлагъан заманда экеулен эдик, бирибиз шаблонла, къуллукъ бетле бла кюреше эди, мен да статьяла бла, ол къайры эсе да джокъ болду да, фахмум тюгел джетиб да къалмайды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 15 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Бизни Википедиягъа кертиси бла энтеда 3-4 адам керегет.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:17, 16 декабрь 2024 (UTC)
::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] керек алай а ... Сорлугъум барды, сен къалайданса, Алий? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:02, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Нарсана шахардан. Сена? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:55, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::::Мен Зеленчук райончума, Къызыл Октябрчы, бусагъатда Къарачай Шахардама [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:09, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::Мена [[Ямайка|Ямайканы]] толу этерге (болсада иги статья этерге) ниет алыб аны бла кюрешеим.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:07, 15 декабрь 2024 (UTC)
::::::Салам алейкум, Ямайканы иги статьялагъа салдым, разы эсенг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:25, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Алейкум салам! Сау бол! Разыма!  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:04, 16 декабрь 2024 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Бир сорум баред айиб этме. Ма бу статьяда: [[III Чарльз]]  къаллай шаблон салыргъа боллукъту? [[Шаблон: Кърал адам]]&lt;nowiki/&gt;ны салалмагъамма. Халатлы шаблонду.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:54, 19 декабрь 2024 (UTC)
::::::::Башха персоналийлени юсюнден джазгъанмыда Инсан деген шаблонну келишдириб салгъан эдим, бу шаблон келишмейди, башха тюрлю десенг, Кърал адамныкъын джарашдырыргъа да боллукъду [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 19 декабрь 2024 (UTC)
:::::::::Шаблон:Кърал адам тюз этерге керекти мени акъылым бла. Кесим да къараим шаблонга.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::Да бир къарайым ашыкъмай, сен да къара, бир акъыл игиди, эки уа андан да иги) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:47, 6 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::)) босун. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:16, 6 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::Салам алейкум, не болдунг шаблон бла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:34, 14 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::Алейкум салам. Кетирдим дейме халатланы.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:40, 15 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да барды бир къыяучукъ, тюзелиб къалалмайды:
:::::::::::::::[[Ататюрк, Мустафа Кемал]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:55, 17 февраль 2025 (UTC)
::::::::::::::::Алейкум салам, кёрдюм. Къарарма.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:42, 17 февраль 2025 (UTC)
:::::::::::::::::Салам алейкум, къалай эсе да тюбюнде билдириулеринге джуууаб берирча болмайды, нек эсе да бери джазайым, да бу Чегемли дегенни аллай къылыкъчыгъы барды, ары кеси джазмагъанны да кетериб кесича бир затла джазыб сирелген) Админлигими созмай турадыла ансы айтырыкъма)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 1 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:00, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::[[Джорджия]] буну да иги статьягъа санайма къалай дейсе? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:08, 2 апрель 2025 (UTC)
:::::::::::::::::::Да мен да санайма, бусагъатдан грамматика халатчыкъланы тюзетейим да, иги статьялагъа къошайыкъ, неда сайланнганлагъа, къайсысына тыйыншлы болур? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:21, 2 апрель 2025 (UTC)
::::::::::::::::::::Кел сайланнганлагъа кошаикъ разы эсенг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:12, 2 апрель 2025 (UTC)

== Къум джер, къум тюз? ==

Салам алейкум Ансар! Блайда Орус-Къарачай-малкъар сёзлюкте  X. Сюйюнчулу бла И. Орусбийулуну редакциясында - &quot;пустыня ж. къуу (или къум) джер.&quot; Къалай тюз боллукъту джазаргъа?

[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 6 февраль 2025 (UTC)

:Хоу алайын тюз къарагъанса, ол сёзлюкде алай джазылыб турады, алай а бусагъатдагъы джюрюген лексикада къум джер деб - песчанная земля магъана алады, ол демеклик сёз ючюн, былай белгиленмей джерлени айтсанг - алайлары къум джерледиле дериксе, а белгиленнген география объектге -къум тюз деб айтылады, сёз ючюн Атакама къум тюз дериксе, Тюркеменистанны территориясыны асламысы къум джерледиле дериксе. Мен ангылагъаннга кёре эмда бусагъатда джюрюген лексикагъа кёре алайыракъды.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:46, 6 февраль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-03-27 20:01:17. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:43, 21 март 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
== Энтда тиллени кошаргъа деген хапар ==
Салам алейкум къарнаш, айиб этме, блайда [[АБШ-ны административ бёлюнюую|АБШ-ны штатларын]] эткеммеда, алагъа тиллени кошсанг. [[Канаданы административ бёлюнюую|Канаданы провинциясылагъада]]. :)
: Бу статьягъада [[Шимал-Кюнбатыш территорияла]] тиллени кошсанг.
:: Айиб этме. :) Бу шахарлагъада кошсанг: [[Оттава]], [[Ванкувер]], [[Виктория (Британ Колумбия)]], [[Виннипег]], [[Галифакс (Джангы Шотландия)]], [[Икалуит]], [[Йеллоунайф]], [[Калгари]], [[Квебек (шахар)]], [[Монктон]], [[Монреаль]], [[Саскатун]], [[Сент-Джонс (Ньюфаундленд эм Лабрадор)]], [[Торонто]], [[Уайтхорс]], [[Фредериктон]], [[Шарлоттаун]], [[Эдмонтон]].
::: Къыйналгъама сени айиб этме. Бланы да кошсанг [[Миссиссога]], [[Инуктитут]]
:::: Бланы да кошсанг: [[Брамптон (Онтарио)]], [[Лондон (Онтарио)]]
::::: Къарнашым бир кошсанг благъада: [[Республикан партия (АБШ)]], [[Демократ партия (АБШ)]], [[Атенс (Джорджия)]], [[Джорджияны байрагъы]], [[Колумбус (Джорджия)]], [[Алабама]], [[Теннесси]], [[Юта]], [[Кентукки]], [[Луизиана]].
:::::: Ишлемеген [[Шаблон:Партия|Партия шаблонну]] тюз этдим, керегесе къара.
::::::: Да партия шаблон ишлей шой эди))) Энди алгъаракъ ол шаблон бла джазылгъан статьялада шаблонла &quot;бузулдула&quot; Сёз ючюн, [[Алаш]], [[Коммунист Интернационал]], алагъа да кёз джетдирсенг
Ол эски шаблонну Тарих партия деб джангы шаблоннга кёчюргенме.
Сора Республикан партия да шаблонда идеологиялада Кёб юсю деб турады, аны бир-бирине джалгъасанг, къалайда джалгъаргъа керек болгъанын ангыламадым, тереннге уа киралмадым) --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:31, 5 май 2025 (UTC)

:&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;Кёб юсю:&lt;nowiki&gt;'''&lt;/nowiki&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;br&gt;&lt;/nowiki&gt; бу код бла этесе. Бу джалгъауну кесинг саласа шаблон бла салмайса. '''[[Кёппенни климат классификациясы]]''' бу статьягъа уллу сау бол! :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:26, 5 май 2025 (UTC)
::Алай джазгъанынгы ангыламай шаблонда излеб тургъанма)))
::Кёпплерни уа бир кёб джерде бергенинге кёрюб) джашлыгъымы эсиме тюшюрюб (географма да) алай этгенме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:42, 6 май 2025 (UTC)
::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::ий бу биягъы тыш джибериулени къалай чыгъардынг? Мен не кюрешиб бу сёзлюклени чыгъаралмадым [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:50, 6 май 2025 (UTC)
:::Къайда дейсе? Къайсы статьяда?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:54, 7 май 2025 (UTC)
::::Да Кёппенни климат классификациясында, ол тыш джибериуле шаблонну салсам да сёзлюкле чыкъмайдыла, огъесе тура-туруб кеслерими чыкъды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:05, 8 май 2025 (UTC)
:::::Мен къарасам чыгъыб туралла - 
:::::Сёзлюкле эмда энциклопедияла
:::::* [https://wikidata-externalid-url.toolforge.org/?p=8313&amp;url_prefix=https://denstoredanske.lex.dk/&amp;id=K%C3%B6ppens_klimasystem Уллу дат]
:::::* [https://www.zgbk.com/ecph/words?SiteID=1&amp;ID=633736 Уллу къытай]
:::::* [https://snl.no/K%C3%B6ppens_klimaklassifikasjon Уллу норвег]
:::::* [https://www.britannica.com/science/Koppen-climate-classification Britannica (онлайн)]
:::::Бир замандан кёргюзтеди.
:::::[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:14, 9 май 2025 (UTC)
Дагъыда тиллени кошсанг: [[Денвер]], [[Колорадо-Спрингс]],
[[Форт-Коллинс]], [[Арвада (Колорадо)]], [[Пуэбло (шахар)]], [[Уэстминстер (Колорадо)]], [[Боулдер (Колорадо)]], [[Аспен (Колорадо)|Аспен]], [[Колорадоны округларыны тизмеси]], [[Колорадоны байрагъы]], [[Колорадоны мухуру]], [[Шимал Каролина]].
:Биягъы тил къошхан хапар:): [[Паркла эмда солуу джерле]](Блайда мен иш этиб медсестрагъа медэгеч дедим.), [[Ахыр керти эркиши]].--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:40, 4 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да тюз джазаса медицина эгечди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
:::) бу толу эткен статьяны халалтарына къарасанг - [[Колорадо]]. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:06, 4 июнь 2025 (UTC)

== Осман империя халат статья ==
Блайда эки статья барды [[Осман империя]] бла [[Осман патчахлыкъ]]. Осман империя статьяны Chegemli къарнашибыз бильмейме не ючюн бузгъанды атын [[Жанхотия]] деб ауштурду (статьяны тюрлениу тарихине къарасанг англарыкъса), статьяны да элни юсюнден башиндан джазыб. Бир къарасанг бу затха.

== СМИ ==

Бир соруум барды - СМИ, Средства массовой информации, халкъ асламлына информацияны кереклиле джазаргъа болукъмду?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:24, 3 июнь 2025 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] кёбчюлюк информацияны мадарлары деб айтадыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:50, 3 июнь 2025 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] аллай статья да барды [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:51, 3 июнь 2025 (UTC)
::Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:59, 3 июнь 2025 (UTC)
::Дагъыда сораим блайда ингилизча - Community, Нёгерлик айтыргъа боллукъмду? Неда Джамагъат джазаргъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:51, 4 июнь 2025 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] политика магъанада болса джамагъат джаз, къайдам башха магъанада бар джёнгерлик, нёгерлик, просто къауум десенг да нет юсюнден джазаса? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:56, 4 июнь 2025 (UTC)
::::Сериалны юсюнден:) [[:en:Community_(TV_series)|''Community'' (TV series)]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:02, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Мен да сюеме ол сериалны) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::::)   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:45, 25 июль 2025 (UTC)
::::Джангы шаблоннуда этдим [[Шаблон:Телесериал|Телесериал]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:04, 4 июнь 2025 (UTC)
:::::Былайдан джууаблайым, ансы сен джазгъан джерден джууаб бералмайма, да аны уа сени кючюнг бла, меннге къараб къалса)))) ма ыйыкъ болады температура деген статьяны бошаялмайма, тереннге кириб кетеме да)))) Сора бир сорлугъум - менде былай джазыб неда кёчюрюб башладым, халат чыкъды, хар джазгъанымы да къайтмаздан джокъ этди, къуру вПн бла ишлесем ишлейди, сенде боламыды алай? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:19, 2 июль 2025 (UTC)
::::::Огъай мен ВПН-сыз ишлейме. ВПН-ны салыб унутуб кирсем тюз этерге излесем менге бермейди. Сизни IP адресгъе болмайды блада тюз этерге статьяланы дейди. А сен КЧР-ден олтураса? Орус кърал бусагъатда Шимал Кавказны республикада википедияны неда башхаланы блокировать этмеймды?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:32, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да къуру Википедияны блок этмей тура эдиле да, сен а уа къайдан кирсе? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:18, 3 июль 2025 (UTC)
::::::::Да къайдам, хар кюн сайин аладан бир &quot;тюрлю&quot; зат чыгъады :). Нарсанадан.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:37, 3 июль 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум! Айиб этме Ансар бир къарасанг бу статьягъа, халатланы тюз этиб - [[Вайоминг]].  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:24, 6 июль 2025 (UTC)
== 2500 статья ==
Салам алейкум къарнаш! 2500 статьялагъа джетгенибизни алгъышлайма! :)

== Тюрлю адам неда бот кибик ==
Салам алейкум! Бу къошулучу кибикке бир къарасанг - [[Къуллукъ:Къошум/217.199.233.163|217.199.233.163]]
Уа алейкум, блокга атдым, ким эсе да, ангыламсыз затланы этеди, бот болмазмы, адамгъа ушатдым. --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:14, 25 июль 2025 (UTC)

:Айпи адреси Донецк регионну кёргюзеди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:41, 25 июль 2025 (UTC)
:Блайда сораим энтда соруум барды: [[Ёзбекистан]], Узбекистан, Юзбекистан къалай тюздю? 2-3 кере бу статьяны атын тюрленгендиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:44, 25 июль 2025 (UTC)
::Энди буну былайды: Юзбеклиле кеслери Ёзбекистан дейдиле, къарачайча Юзбекистан, юзбекди, алай а оруслашха джорукълада Узбекистан да деб джазадыла, мени сартын не Юзбекистан, не Узбекистан болургъа керекди джорукъла бла алайды, Ёзбекистан а уа чынты юзбеклилени кеслери айтханчагъа ушатыб джазадыла, ол терсди, хар тилни джоругъу, грамматикасы кесине.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 25 июль 2025 (UTC)
::Сора къарачай-малкъар тилде изафет джокъду, ол демеклик сёз Баш болушда эсе, экинчи сёз да баш болушда келеди - Къытай ресублика, башха тюрк тилледе изафет барды Къытай Республикасы деб айтырыкъдыла, ол перс тилледен келген джорукъду, аны неге сандырайма-атына да Ёзбекистан республикасы деб турады, Юзбекистанны Республикасы дерге боллукъду. алай а Юзбекистан Республикасы деген халатлыды. Малкъарлылада анда мында тюбейме, артыкъсыз да ол Черек ёзенчиледе ол вариантланы, алай а джорукъла бла болмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:58, 25 июль 2025 (UTC)
:::Бек сау бол! Энди англадым.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:12, 25 июль 2025 (UTC)
:::Юзбекистанны энди къуру сен атын тюрлендириксе. Менде болмайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:17, 25 июль 2025 (UTC)
:::[[Юзбекистан]] бетде алайсыз да бет барды неда сайлагъан бетигизни аты джараулу тюлдю. Башха бир ат сайларыгъызны тилейбиз. -  ма буну джазады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:19, 25 июль 2025 (UTC)
::::Сен да кёчюраллыкъ болгъанса, тюбюнде Юзбекистан бетни кетер дегеннге белгичик салыргъа керек эди, ол Юзбекистан бетден переадресация салыныб тура эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:24, 25 июль 2025 (UTC)
:::::Аа англадым :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:36, 25 июль 2025 (UTC)

== Notice of expiration of your interface-admin right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2025-09-29 07:46:11. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:45, 22 сентябрь 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
==  Шаблон:Бюгюннгю кюнде болгъанла ==
Салам алейкум къарнаш! Баш бетде бу шаблонну джангыртыу чыкъмайды. Хар кюнню 3 октябрь кёгюстеди. Бир къарасанг.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:27, 14 октябрь 2025 (UTC)

:Уа алейукм салам, ма джангны интернетли бола турама, бир къарайыкъ, къуру менде къылыкъ этеди алай деб тургъанма тура-туруб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:20, 15 октябрь 2025 (UTC)
::Биринчи заманда менде да алай сагъышым баред. :)) Шаблонда неда баш бетде хата болур.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:42, 15 октябрь 2025 (UTC)
:::Салам алейукм, менде кеси аллына тюзелиб турады, сенде къалайды? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:19, 16 октябрь 2025 (UTC)
::::Менде да тюзелгенди. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:37, 17 октябрь 2025 (UTC)
:::::Алай а проблема барды, кэшин тазаламасанг тюзелмейди, эмда хар кереде да тазалаб турургъа керек болады, джазгъанма бир къарайыкъ [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:26, 21 октябрь 2025 (UTC)
::::::&quot;кэшин тазаламасанг тюзелмейди&quot; -  а англадым! Аллах айтса тюзелликди! Мена махтанаим :) джангы шаблон къурадым: [[Шаблон:Къум джер]]. [[Къаракъум]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:08, 21 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Да бир талай статья джазыб толтурайыкъ, мен да бу интернетим бла проблемалары болгъанлы бери къоюб турама, тюзелди болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:00, 24 октябрь 2025 (UTC)
:::::::Салам алейкум, кетердим, сеннге бир тилерим [[Тюрклюле]] бетдеги Миллет шаблоннга бир къара, кёремисе ол байракъланы бир сыз бла болмай ары бери болгъанланыр, аланы бирча тюзетирча тюлмюдю? Кюрешдим, кюрешдим эталмайма((( [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 10:52, 10 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::Уа алейкум салам! Этдим шаблонну. Сен Тюркле статьяны тюрлендириуленден джабгъанса. Энтда бу статья бир къарасанг [[Малави]]. Халатлары бар эсе бир тюз этсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 08:03, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::Энтеда бир затны сораим. Ма блайда [[:Категория:Виндзор юй]] джазаргъа керекти неда Виндзорланы юйдеги? Эмда блайда бу [[:Категория:Британ короллукъ юйле]] тюз джазыгъамды? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 09:30, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::Юйюр десек таб болурму, юйдеги деб бирде тургъан джууукълагъа айтадыла да, юйюр деб экидегилеге, ючдегилеге да айтылады, кенгирек магъанадады. Короллукъ юйле - королевские семья, короллукъ юйюрле - королевские семейства, мен алай ангылайма [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 09:42, 11 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::Сау бол! Алай сора джазаим. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:13, 11 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум Ансар! Къалайса? Менде блайда бир соруу чыкъты. Джордж Буш старший неда Джордж Буш младший эмда алагъа ушагъан адамланы юсюнден статьялада къалай джазаргъа керекти? Джордж Буш (тамада)? Джордж Буш (уллусу)? (атасы)? Джордж Буш (младший): Джордж Буш (гитче) (гитчеси) (джаши)??   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:37, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум 
:::::::::::::, да турама, тамада (кичи) деб билеме, гитче тюл кичиди младший неда толу атын Ол атлары башхады бири-бирлеринден [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:45, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::Англадым бек сау бол! [[Шаблон:АБШ-ны президентлери|АБШ-ны президентлери]] алагъа джангы шаблоннуда къурадым.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:54, 25 ноябрь 2025 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] Машалла джигитсе [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 23:55, 25 ноябрь 2025 (UTC)
::::::::::::::::Салам алейкум къаранашым. Бу статьягъа шо бир къарасанг, халатланы да тюз этиб. :)  - [[Канзас]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 13:11, 6 декабрь 2025 (UTC)
==  Спам статьяла ==
Салам алейкум къарнашим! Ма бланы мени акъылым бла къоратыргъа неда тюрленирге керекти: [[Пригоди Руслан]], [[Скопецле]], [[Къарачай-филинлерг]], [[Смешарики]], [[Кирилл Кечирек]]. Бу да рекламагъа ушайды: [[Къочхарланы Джатдай]]
:Салам алейкум! Джангындан бизде спам кибик статьяны джаздыла: [[Markel Fernández]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:39, 10 март 2026 (UTC)
Салам алейкум къарнаш! Къалайса? Бир сорум чыкъгъанды. &quot;Шаптал&quot; статья терекни юсюнден болса аты &quot;Шаптал терек&quot; джазаргъа керкти огесе &quot;Шаптал&quot; эмда кертмени юсюнден болса &quot;Шаптал (кертме)&quot;, &quot;Шаптал кертме&quot;?--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:50, 23 март 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам, ишимде бир кесек проблемчикле чыкъгъандыла да (ишчисиз къалыб) чырт джетишалмай къалды рахат олтуруб бир затла джазаргъа, аны тышында тынчмы, сен да тынч болурса? Шапталны юсюнден - статьяны атына Шаптал деб къоярыкъса, неда ботаника джаны бла былай &quot;наукообразный&quot; джазаргъа излей эсенг толу атын Тюш шаптал, Кертмени  да кертме деб къоярыкъса, сора соргъанны айыбы джокъду Шаптал кертме деб неге айтаса? Мен эшитген зат болмагъанды да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:14, 23 март 2026 (UTC)
::Шукур Аллаха тынч рахатма, сау бол. Блайда Шаптал кёгет джазаргъа деб шаптал кертме аджашиб джаздым. :))) Шаптал терекни юсюнден статья барды эмда шаптал кёгетни юсюнден да барды. Мен терекни юсюнден статьягъа &quot;[[Шаптал]]&quot; ат бердим, энди шапталны кёгетине &quot;Шаптал кёгет&quot; десем къалай дейсе? Огесе тереклени юсюнден &quot;Шаптал терек&quot; ат береим эмда кёгетлеге джангъыз &quot;Шаптал&quot;?  Башхгъа барында кёгетлени алай этерикме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:58, 23 март 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] экинчиси тюзюрек боллукъду терекге шаптал терек деб, кёгетге уа къуру шаптал деб къойсанг. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:13, 23 март 2026 (UTC)
::::Англадым. Сау бол! [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:15, 23 март 2026 (UTC)
::::Ассаламу алейкум къарнаш! Къалайса? Къайда тас болгъанса?:) Бу онлайн кёчюрюучю бла этилген статьягъа бир къарасанг: [[Банквест]] Рекаламагъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:40, 20 июнь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, ий интернетим ачаргъа унамай, иш компьютерден киреме да, ары ВПН да салалмай инджилиб турама(( Сен къалайса? Статьягъа къарадым, канури тилде джазыучу джазгъанды онлайн кёчюрюучю бла, ол банкны юсюнден статья керти да барды Википедияда, тюзетиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:59, 24 июнь 2026 (UTC)
::::::Шукур Аллаха не да тынчды. Алай а мени да компьютерим сыныб эки ыйыкъ кирмегемме блайгъа. 
::::::Аллай банк бар эсе кел тюзетеик статьяны.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:07, 25 июнь 2026 (UTC)
:::::::[[Шаблон:Банк]] шо бу шаблоннга бир къара, чырт джарашдыралмай къалдым, аны джарашдырсанг статьяны да тюзетир эдим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:36, 27 июнь 2026 (UTC)
::::::::Этгемме шаблонну. Алайда бир къарасанг шаблонну бёлюмлеге, тюз джазгъаммам аланы? Энтеде къаллайланы къошургъа керекти?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 00:26, 28 июнь 2026 (UTC)
:::::::::аламат, алай а бир тюзетиучюк къошсанг, Викигёзеннге тюбюнде джибериу салсанг, аллай шаблон барды Картчыкъ/викигёзен деб, аны джалгъасанг.
:::::::::Сора экинчиси да [[Шаблон:Картчыкъ]] быллай шаблон барды, бек таб шаблонду, аны тамалында къаллай сюйсенг аллай шаблон этесе, алай а шаблонла солгъа тартыб турадыла, бир къара, толусу бла тюрлендирмей, нек алай халатлы ишлегенине бир къарасанг.) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:20, 28 июнь 2026 (UTC)
::::::::::Салам алейкум! Викигёзеннге тюбюнде джибериуню салгъамма. Алай а бу [[Шаблон:Картчыкъ]] бла англамадым не этерге керекти, бу шаблон бла ишлеген юлгю шаблонну бир келтирсенг.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:38, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::Бир сорум барды сенден къарнаш. Блайда сёз ючюн Йельский университет, Колумбийский университет эмда башхаланы къалай джазаргъа керекти? Йель университет, Колумбий университет неда Йельны университети, Колумбияны университети деб? Къалай тюздю?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:43, 7 июль 2026 (UTC)
:::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен билгеним бла, шахарны аты Йель эсе Йель университет, Колумбия университет -ингилизча да Columbia university деб джазылады - толу аты Нью Йорк шахарны Колумбия университети деб айтылады да. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:51, 7 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Сау бол! Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:10, 8 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Салам алейкум! Кеси кесиме саугъаны салдым, разы бол къарнашим :))) [[Шаблон:Он минг этилген тюзетиу викисаугъа|Он минг этилген тюзетиу викисаугъа]]. Орус эмда башха википедиялада аллай кибик затланы кёрюб бизге де аллайны этдим.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:24, 15 июль 2026 (UTC)
::::::::::::Ассаламу алейкум! Къалайса? Бу категориягъа бир къарасанг: [[:Категория:Элементге байламлы джолландырыула]] Спамгъа ушайды.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:42, 14 август 2026 (UTC)
:::::::::::::Уа алейкум салам, да турама, сен иги болурса? Огъай спам тюл, автомат халда болгъан категорияды, мен ангылагъаннга кёре, алай а керекли категория тюлдю, кетердим.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:53, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Шукур Аллаха неда тынчты! Англадым. Мена [[:Категория:Африканы къраллары|Африканы къралларын]] бошаб [[:Категория:АБШ-ны президентлери|бланы]] этеме. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:08, 14 август 2026 (UTC)
::::::::::::::Салам алейкум къарнаш! Бу статьягъа бир къарасанг: [[Джордж Вашингтон]]. Халатлары бар эсе аланы шо бир тюз этсенг. Керек болса быллай шаблонну къурагъамма: [[Шаблон:Росейни кърал къуллукъчу|Росейни кърал къуллукъчу]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:50, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::[[Эндрю Джонсон]] бу статьягъа да тиллени бир къошсанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:19, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::И блайда: Болджалы 1865 джылны 15 апрели — 1869 джылны 4 марты сен джазаса. Апрелден мартгъа тюз тюйюлмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:58, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] тире салынса Алай болады, кеси да эки башха джыллададыла да, сез ючюн 1869 джылны мартындан апрелине дери дерге боллукъду Алай ол заманда тире салынмайды. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:08, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::А англадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:18, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::Атын къарачайча Эресейни, малкъар варианты уа Россейни боллукъду сора къуллукъучусу боллукъ болурму? Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:36, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::Хау къуллукъучусу тюздю. Сора Госдума тюлдю Кърал дума, созыв-чакъырыу - бу барында орус шаблондан къалгъанед. Битдирмедим толу шаблонну. Сау бол! :) Эресей неда Росей блайда менге башхасы джокъту къалай деисенг алай джазаикъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:54, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] и сора бу шаблонга орусча варианты къайсыды? байларча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:09, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Блайда тюз бу орус шаблондан алмагъамма аны тамалында этдим. [[:ru:Шаблон:Государственный_деятель|Шаблон:Государственный деятель]] [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:26, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мен а уа государственный служащий деб излейме излейме) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:30, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::) Бла бютеулей дуньяда кърал ишге бир кесек къатышгъан адамлагъа барына да бир шаблонну этдиле.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::Да ол себебден тилле къош алмайма, башха тилледе быллай шаблон джокъду, махтанырчабыз💪 [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:45, 31 август 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:49, 31 август 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::Энтда бир соруум барды. [[Аргунов Мурат]] быллай статьялада орусда къарачайда болмагъан адамланы атларын къалай джазаикъ? Аргунланы Мурат не да Аргунов Мурат деб?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:32, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::Къарачай тилни джорукълары бла, къуру къарачай тукъумланы ахырлары къарачайча джазылады, къалгъанланы -ов бла бошала эсе, -ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:52, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::Да бу черкесни -ов  бла бошала деген орус тилдеди, кесини тилинде: ''Аргун Олег и къуэ Мурат'' болады. Не болса да орусча джазайыкъ? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:21, 1 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хо, алгъыннгы СССР-де джашагъанла ов бла джазылады [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:03, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Англадым. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:39, 1 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::::::Салам алейкум! Энтда соруум барды. Ма бизде аллай категия барды: &lt;nowiki&gt;[[Категория:Къарачай-малкъар назмучулла]]&lt;/nowiki&gt; андан мийик дараджа болгъан [[:Категория:Къарачай-малкъар маданият|Къарачай-малкъар маданият]] деген категорияны салыргъа излейме. Андан сора  мийик дараджа категорияны уа къаллайны салаикъ? Къарачай-малкъарлыла? Таулула? Къарачай-малкъар миллет? Неда башха? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:47, 10 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] уа алейкум салам, къуру назмучуланы болса белгили къарачайлыла бла малкъарлыла, Къарачай бла Малкъарны белгили адамлары, къайлам снега сени фахмунг иги джетерикди) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:57, 11 сентябрь 2026 (UTC)

== You may be an eligible candidate for the U4C election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Greetings,

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.

This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.

The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.

In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30472432 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Вы имеете право голоса на выборах U4C.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Обращаюсь к вам, поскольку ранее вы голосовали на выборах, связанных с [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Координационным комитетом по универсальному кодексу поведения (U4C)]]. Вы имеете право голоса на этих выборах U4C, которые длятся с этого момента и завершатся 2 июня 2026 года. Вы можете узнать больше о кандидатах и ​​выборах на [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|странице выборов на Meta]], откуда вы можете перейти к странице голосования. Ваше участие в этих выборах важно для управления сообществами Wikimedia, и мы ценим ваше время и усилия, потраченные на изучение кандидатов и на само голосование.

-- В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 16:35, 20 май 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&amp;oldid=30569740 --&gt;

== Invitation to try the Starter Kit Dashboard and share your feedback ==

Hello @[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]

Apologies this message is not in your native language.

As an admin in the Karachay-Balkar Wikipedia, you are invited by the [[mw:Language_Onboarding_and_Development|Language Onboarding and Development]] initiative to use the Starter Kit Dashboard. This tool will help you perform essential tasks such as importing infoboxes, tracking your Wikipedia’s activity and growth and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance.

Starter Kit Dashboard organizes essential setup tasks, making it easy for you to complete them so contributors can begin editing and learning quickly. As an admin, you can also use the Dashboard to track your Wikipedia’s progress and growth. Using this tool will help us evaluate how it can improve the onboarding experience for administrators, and the insights you provide will be used to enhance the experience for new wikis graduating from the incubator. Visit [[mw:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page]] to learn more about the Starter Kit.

Here's how to get started:

* Access the Starter Kit Dashboard here: [http://starterkit.toolforge.org/ http://starterkit.toolforge.org]
* Login with your wiki credentials, enter the target wiki url (e.g., https://hi.wikipedia.org
* Follow the steps shown in the video below to use the tool.

[[Файл:Wikipedia_Starter_Kit_Dashboard_MVP_Demo_Video.webm|729x729пкс|Wikipedia Starter Kit Dashboard MVP Demo Video]]

* After exploring the Dashboard, please share your feedback on [[mw:Talk:Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit|this page,]] focusing on the following questions:
** The parts of the starter kit you expect to use most often, and how you plan to use them.
** The essential tasks you tried, and how easy or difficult they were to complete.
** The wiki tasks you would like the starter kit to guide you through or automate in the future.

Most of the tasks that will result in edits on the wiki can be reverted like an edit from the “view history”, so don't be afraid to try them several times.

We would appreciate it if you could submit your feedback by June 26, 2026, so we can begin analyzing it to identify areas for improvement. If you have any questions or need assistance, please let me know.

Thank you so much for your contributions to your Wikipedia and for helping us shape this tool for new and small Wikipedias. We will keep you updated on any additional things added to the starter kit in the future.

Best regards, [[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 19:49, 11 июнь 2026 (UTC)

===Appreciating your feedback on the Starter Kit Dashboard ===

Dear [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]],

Thank you for taking the time to explore the [http://starterkit.toolforge.org/ Starter kit dashboard] and for sharing your thoughtful feedback. Your insights are invaluable to us, and we truly appreciate your continued commitment to the Wikipedia community.

We are currently working on the feedback we received. You can view the tasks we are currently working on here: https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/?project=PHID-PROJ-jry4odhdvqbzs7ptr3vw&amp;statuses=open()&amp;group=none&amp;order=newest#R

The next phase of our work will be to share the tool broadly with various communities in the movement.

If you haven't yet had the chance to submit your feedback, you're still welcome to share your thoughts on [[mw:Talk:Language Onboarding and Development/Starter kit|the feedback page]]. 

Best regards,
[[Къошулуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Къошулуучуну сюзюу:UOzurumba (WMF)|сюзюу]]) 04:26, 31 июль 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active contributors on this Wikipedia, the Language Onboarding and Development initiative would like to invite you again to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool. Since our previous outreach, we've continued improving the tool, published a user manual, and scheduled virtual office hours to answer questions and gather feedback from contributors.

'''Here's how you can participate:'''

* A new Starter Kit manual is now available if you'd like to learn more about the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of the three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.
Your perspective would be especially valuable, since you are an admin on this Wikipedia. Whether you try one task or several, we'd love to hear what worked well, what could be improved, and what would make the Starter Kit more useful for your community. We would appreciate your feedback on this page or during the virtual meeting on how the Starter Kit can evolve to better support small and new Wikipedia communities, especially the needs of editors with advanced rights.

Thank you so much for trying the tool. We look forward to getting  your feedback, and we hope to see you at one of the virtual meetings.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 19:57, 12 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:36, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1788584400 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:49, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list_2&amp;oldid=30916733 --&gt;

== Notice of expiration of your interface-admin right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;interface-admin&quot; (Интерфейсни администраторлары) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;

== Notice of expiration of your sysop right ==
&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission &quot;sysop&quot; (Администраторла) will expire on 2026-09-28 11:49:18. Please renew this right if you would like to continue using it. &lt;i&gt;In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]&lt;/i&gt; [[Къошулуучу:Leaderbot|Leaderbot]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Leaderbot|сюзюу]]) 19:42, 21 сентябрь 2026 (UTC)&lt;/div&gt;
== Патруль эткенле ==
Салам алейкум! И бизде орус википедиядача патруль эткен статус барымыды? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:11, 21 сентябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] огъай, сен бла менден сора киши джокъду да, ботла да бардыла [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:20, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] билдириу келди деб келеди сенден деб джазады, алай а джукъ кёрмейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:22, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::Орус викпедияны [[:ru:Википедия:Заявки_на_статусы|статуслагъа]] къара. Кеслерине ВикиТёре кибикни къуралгъандыла. :)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 21:53, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да бек да табады, энди барысыча бизде этерча болмаз патруль этерге уа боллукъ эди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:58, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::Да сенсе бизде тамада.:) Мен англаб аны къурар ючюн заявка атгъан бет керекди.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:16, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::Не да сен кесинг статус берирге боллукъса.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:17, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да гитче проектледе боламыды экен? мен функциялада табалмаймв [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 22:30, 21 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::Аны уа билмейме. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:33, 21 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::Барыгъызгъада ассалам. мен билгеннге кёре бизни проектде патруль этген къуллукъ джокъду. Алай а башхала болургъа керекдиле деб турама, rollbacker (откатчик) ызына алыучу - вандалла бла кюреширге, autoreview(автопатрулируемый), бир зат тюрлендирсе статьяда автоматически патрулированныйге саналады. Алай тюзюн айтырча да тюлме [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:06, 23 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Уа алейкум салам, да тюнене соруулагъанма, сокъгъанма да, айтханлары алай болгъанды-гитче проектледе бюрократла, стюардла болмагъаны себебли аллай къуллукъланы кеслери ичлеринде бегитир, сайлар амал джокъду, къуру администратор кибик, бюрократха джазаргъа керекди, аны джазар ючюн алгъы бурун сюзюу этебиз форумда, андан сора мен администратор кибик алагъа джазама ма буну патруль эт, ма буну роллбекер эт деб, эм кереклиси неди бизни проектде аны сюзюб, бир оноугъа барсакъ, джазарыкъма. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 23 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Уа алейкум салам аланла!  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] сенге башгъа викпедияладан администраторлагъа джазаргъа керекди бизни статусланы юсюнден? Менге ма быллай autoreview статус керекди. :) Алай а патруль эткен бизге керекди, бир-бирде рекламаны, башгъа тилден эмда тели тюзетиулени къурутургъа. Ансар кесинг къара бизге керекмиди аллай статусла. Сени оноунга разыма.    [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:41, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Буну системасы былайды- форумда тема ачабыз, сора къайсы статусну алыргъа излегенигизни джазасыз, мен да ызындан глобал бюрократлагъа неда стюардлагъа джазама, ала статус бередиле. автопатрулдан сора да роллбекер статусну берлик эдим, ол керексиз тюрлениулени, спамланы, вандализмни ызына тюзете турурча, разы эсенг) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:11, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Разыма.:) ач теманы. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::Соргъан айиб джокъту, атынг къалайды? Къайсы элден шахарданса? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:43, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::Къайсыбызгъа сордунг? )))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:09, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]]&lt;nowiki/&gt;гъа.:))  Эки минутагъа эки предложенияда сени атынг джазыб унутурча мен алкъын алай къарт тюлме. :))))))) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:50, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] да менде барды да ол къылыкъ, къалгъанла да меничадыла деб турама) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:55, 25 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::))) ненча джыл болгъанды сенге?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:20, 25 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::форумда джаздым, аны сюзюб, сора мен сюзюлгенин да кёргюзюб, стюардха джазаргъа керекме, джууаб берсегиз! [[Википедия:Форум]] [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 11:57, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::Менге джукъ джазаргъа керекмиди? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 12:33, 26 сентябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::Хоу, тюбюнде разыма деб, хоу белгичикни да сал [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 12:35, 26 сентябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::Ассаламу алейкум, къалайсыз,тынч эсен болурсуз. Мен да кесими джазаим [[Википедия:Форум]]да, Rollbacker эм Autopatroller статус бериуге, разы эсегиз тюбюнде белгини салыргъа боллукъсуз. Алай а джангы тема ачсаммы игиди, огъесе &quot;Джангы статус бериу&quot;-ню тюбюнде джазсам? Метагъа къалай таб боллукъду ийген. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:24, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам, турабыз иги кибик, кел сюйсенг мен джазайым да теджеб, сен да тюбюнде разыма деб джаз, ол бир сюзюуде да разы болгъанынгы джаз, сора артдан метагъа джиберирме эрлай  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:31, 4 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::Сен айтханча болсун хо, мен да разыма деб джазаим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:37, 4 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::Менда салдым разылыкъ. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:45, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::@[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]], сен администраторча мы джазарыкъса Фабрикаторгъа огъесе мен джазыб къояим [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:37, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::::::да теджеген сен болгъанса да форумда, сен салсанг тыйыншлы болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:09, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::::::::::::толтуртуб запросну ашырдым, энди сакълаикъ къачан эм къаллай джууаб берликлерин[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:30, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::::::Уа алейкум салам! Шукур Аллаха тынч турабыз! Айиб этмегиз къуру бусагъатда компгъа джеткемме.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 10:44, 12 октябрь 2026 (UTC)

==Бетни кёчюрюую==
Ассалам алейкум. [[Башчылыкъ]] бетге келген богъан статьяланы къарачай тилге кёчюрюрге излегенмеда, алай а &quot;Башчылыкъны башчысы&quot; деб джазылгъан къалай кёрюнюрюкдю, къалай сагъыш этесе правительстволай мы игирекди. Эмда табы бла &quot;Башчылыкъны председатели&quot; деб тюрлендирирге керек боллукъду, алай сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:44, 10 октябрь 2026 (UTC)

:уа алейкум салам, энди правительство десенг табыракъ болурму эди? нек дегенде - башчылыкъ демеклик руководство дегенча кёрюнеди, сора газетлеле, сёзлюкледе да правительство деб айтылады, неда былай этерге боллукъду - башчылыкъ деб, сора къатында да неда правительство деб эки тенг термин салыб, сора правительство дегенден да ары джибериу этиб, аны излеселе да башчылыкъгъа тюшерча,  башчылыкъны тамадасы, башчылыкъны башчысы десенг да келишмей къалмайды, аны былай джазсанг иги болур башчылыкъны башчысы (правительствону председатели) десенг? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:33, 10 октябрь 2026 (UTC)
::да хоу, талай магъанасы да бардыда, башчылыкъ (управление / руководство / правительство), башчылыкъ этеди (руководит /управляет / правит). Алай этсем таб болурду деб сагъыш этеме, правительство излеуге башчылыкъ статьягъа джибериу этиб сен айтханча, аны бла байламлы бетледе да тюрлендириб чыгъарыргъа. &quot;Башчылыкъны тамадасы&quot; бек таб келишеди деб турама. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::сен бар статьяланы тюрлендириргеми излейсе, огъесе джангы статьяла къошаргъамы излейсе?))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:44, 10 октябрь 2026 (UTC)
::::биринчи этилген статьяланы тюрлендирирге излейме, андан сора джангыла этирге керек болуб къалсада кёрюбюз) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:47, 10 октябрь 2026 (UTC)
:::::@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] этилген статьяланы толтурмай, къуру башлыкъларын тюзетгенден не хайыр? Андан эсе ол джетмеген статьяланы джазсанг проектибизге кеб хайыр боллукъ эди. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 05:46, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::Этилген статья деб [[башчылыкъ]] бла байланнган статьяланы юсюнден айтама, Хар джерде &quot;правительство&quot; тюбешгенни къарачай тилге тюрлендирирге. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:43, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::бу сюзюуню аны юсюбла ачханма, конкретно башчылыкъ бла байламлы бетлени кёчюрюуюню юсюнден. Джангы статьяла да джазыладыла, мен ма табыча профилиме тизгинге къошуб барама къуралгъан бетлени. Ала бла джумуш этирге алай тынч болады.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 11:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::мен сагъыш этгеннге кёре эки вариантны да къояргъа керекди, бир джерде правительство болсун, бир джерде башчылыкъ болсун, юлгюге, мен джазгъан статьялада правительство дерге ёчме, нек десенг сёзлюкде да, басма да ол вариант джюрюйдю, не дубль этерге керекди башчылыкъ скобкалада правительство, неда бир тюрлю, ансы бютеу джерге башчылыкъ деб барсакъ, управление или руководство деген сёзде уа не джазарыкъбыз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:14, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::мен да аны бла сорууланнганма, кёб магъанасы барды бтир сёзде, хар джерде башлыкъ деб джазыю барсам алай иги болмаз, аны себебли бир башха вариант излерге дей эдим. Тюз айтаса, сёзлюкде да джазыуда да правительство деб джазала, ызына къайтардым [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 11 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Хукумат деб сагъыш этген эдим, 20-чы джыллада бир кёзюуню алай джазыб да тургъандыла, алай а ол бир тыш сёзден, башха тыш сёзге кёчюудю, уллу магъанасы джокъча сагъыш этген эдим, бусагъатда джюрюген сёз болса бир иш...  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:12, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::мен да алай сагъыш этеме, андан эсе тургъаныча къояикъ, бир тыш сёзден олбирге кёчгенде кертида магъанасы кёб болмаз. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:29, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Аны нек айтама, правительство - бегиген форма, терминди, башчылыкъ неологизмча болады, алкъын бегимегенди, мени кёлюме келген, статья джазсанг, излегенинг вариантны джазаргъа боллукъду, ангылашынмагъан терминни да скобкалада ачыкълауу бла.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:23, 11 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Энди алай джаза барыргъа да боллукъду, къатында скобкада къарачайча неда орусча джазыб, керек джерде. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 11 октябрь 2026 (UTC)

== Фабрикатор ==
Эс бир бёлюгюз, бусагъатда джууаб бердиле''':@TauluAlan if you intend to use https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:FlaggedRevs by introducing editor / autoreviewer please note that this is not possible per https://meta.wikimedia.org/wiki/Limits_to_configuration_changes#Prohibited_changes as the extension has been unmaintained for years'''. Кёчюрюуде : «@'''TauluAlan если вы планируете использовать расширение FlaggedRevs посредством ввода групп editor / autoreviewer, пожалуйста, учтите, что это невозможно согласно правилу Prohibited changes, так как данное расширение не поддерживается разработчиками уже много лет'''» [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:40, 12 октябрь 2026 (UTC)

:Энди бизни Википедиягъа ПО эски болгъан ючюн полноценно патрулированиени кёчюрюрге джарарыкъ тюлдю. Не автопатруль не патруль, биринда. Алай а ангылагъаныма кёре rollbacker ни къошаллыкъдыла [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:42, 12 октябрь 2026 (UTC)
::Сора бизде ким болургъа боллукъту? Къуру администратор эмда rollbacker?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:47, 12 октябрь 2026 (UTC)
:::Алай а бизге rollbacker къошулсада джетерикди деб турама. Джазылгъаннга кёре бизде эски ПО ючюн тюлдю, ПО башхаладача джангыды, кеси патрулированиени функциясы &quot;'''FlaggedRevs'''&quot; (ол орус статьялада кёрген болурсуз:&quot;Эта версия не проверялась участниками с соответсвующими правами. Проверки ждут:20 правок&quot; зат деб джазылады да бетни башында), ол кеси патруль функция эски болгъанды, эмда кодунда бек кёб къыяу барды дейдиле. '''FlaggedRevs '''кесини '''2017 '''джылда '''джабхандыла энтда'''. Орус ингилиз араб эмда башха '''джабхынчынге дери болуб тургъан разделледе къалыб кетгенди'''. Аны себебли '''джабылгъынчы болмагъан разделлеге къошарча тюлдю'''. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:13, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Анга кёре ызына джууаб бергенме, мадары бар эсе rollbacker-ни къошса деб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 18:15, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Англадым. Сора rollbackerни берсилле.:) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:05, 12 октябрь 2026 (UTC)
::::Салам алейукум! Джууаб бердилеми роллбекерге? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:56, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::Уа алейкум салам, энтда бир админ ишге къошулгъанды, бир талай кюнден - талай ыйыкъха дери барыргъа боллукъдула ишле. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:05, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::Кёремисе, гитче проект болса болгъанын, мырдыгъа кирген макъалача, джукъдан да хапарыбыз болмай турабыз)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:27, 13 октябрь 2026 (UTC)
:::::::))))) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:31, 13 октябрь 2026 (UTC)
::::::::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:38, 14 октябрь 2026 (UTC)
== Шаблонла ==
Келигиз джангы шаблонланы неда эски шаблонланы ауштургъангъанны бир джорукъгъа келтиреик. Бусагъатда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] эки джангы баш дубликат шаблонну къураб эски статьяланы джангыртыб башлады. Тамла мен сен эски шаблонну салыб толтуруб статьяланы къатыштырмаикъ. Къалай дейсе къарнаш?
:@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] мисе? къол салмагъанса да кёрюнмейди аны бла сорама. Мен бу талай кюнде эки шаблон къурагъанма, орус викиде ча сыпатха келтирирге кюрешиб, [[Шаблон:Тил2]], [[Шаблон:Кърал2]], джерлешимлеге бусагъатда кодну джаза турама, этилмегенди энтда сора аны себебли сен шахарланы юсюнден бетлени къурай эсенг эски бла этерик болурса [[Шаблон:Джерлешим]]бла. Мен аз-аз тиллени юсюнден бетлени джангы шаблоннга кёчюрюб башлагъанма, [[Къумукъ тил]], [[Грек тил]], [[Фин тил]], къалгъанлада эскиди. Тилни неда къралны юсюнден джангы статья этеме десенг бу шаблонланы хайырландырсанг табракъ болурму эди [[Шаблон:Тил2]] [[Шаблон:Кърал2]], олбирле эскирекле болгъандыла, бир-бирледе бояуу да аманды, не джазылгъаныда аман кёрюнюб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:31, 14 октябрь 2026 (UTC)

:[[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] — муну карточкасы да джангы шаблонда ды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 13:34, 14 октябрь 2026 (UTC)
::Бусагъатда ачыкълау джаздым [[Шаблон:Тил2]] бла къалай ишлерге керек болгъанын [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:09, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::[[Шаблон:Кърал2]] мунга да [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Бек иги иш бардырасыз!, къатышыб турмазча, мында джаза турулса, бу шаблонну этдим деб? Сора дагъыда бир теджеуюм, джангыртылыб бошалгъан шаблонну атын сёз ючюн Кърал деб, ол эски шаблонну атын тюрлендирсек таб болурму кърал эски десек? Эм игиси уа, джангыртылгъан шаблонлагъа бютеу статьяны кёчюрюб бошагъандан сора кетериб къойгъандан таб болмаз эди? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::сора сорлугъум, сизде иги ачыламыды? Менда бу арт талай кюнде бир аман ишлейди Википедия, телефондан киреди, Ростелеком а уа, джаза тургъанлайыма тохтаб къалады, сора вордда сакълатыб, алай салама экинчи кюнде.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:16, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Да статьяла кёбдюледа аны себебли кёчюрюб чыгъаргъа кёб заман аллыкъды, сиз да къошулсагъыз дженгилрек этерек, андан сора эски шаблонну сюртюб Кърал2 атын Къралгъа тюрлендирирге боллукъду [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:49, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::Сора форма правленияны - кърал оноу формасы десенг игирек болур эди, тышында джазылгъаны уа Правительствону къурамы деб чыгъады - Состав правительства деб- сора орусча айтсакъ Состав правительства - смешанная республикамы болады? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:25, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Кърал оноу форма деб тюрлендирдим
:::::[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:50, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::дагъыда айтырым сен Шаблон:Карточка ол эски архитектурада шаблонду, аны бла джангы шаблонла этгенни къойгъанны орнундадыла, андан эсе Infobox шаблонну тамалында этилселе тыйыншлы тюлмю эди? Кесини да къарачай локализациясы барды, ишлеген шаблонду.   [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:31, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::Шаблон:Карточканы юсю бла орус викиде шаблонланы кёбюсю этилгенди. Аны джазылгъаны, архитектурасы инфобоксдан эсе такъылды мен билиб [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:46, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::Государство, Язык, Город неда башха уллу шаблонла барыда карточка  шаблонну юсю бла этилгендиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:51, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::Бизде кесини [[Шаблон:Карточка]]ны кодунда къыяу бар эди аны ючюн параметр бла джазылгъан тенгликде кёрюнмей эдиле. Сёз ючюн: (сол джанында) Ара шахары (энди онг джанында) Черкесск. Черкесск хаманда бир-эки пиксельге ёргерек кёрюне эди, къалгъан джерледе да алай. Энди таб болгъанды альхамдулиЛлях [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 16:54, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::Да алай дей эсенг алай))) Къайсыны тамалында этилсе да, этилсин ансы. Мен не кюрешиб да Карточка бла шохлукъ табалмадым, инфобокс бла уа бир тынч этиб къояма да, аны ючюн айтама, къайсы форумда эсе да алай окъудум.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:58, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::дагъыда сорлугъум, сёз ючюн ВВП -зат орусчамы чыгъады огъесе, ВВП-гъа БИП деб белгилениб турады, айры статья да барды, ? Сёз ючюн эски кърал шаблонда кёбюрек информация барды, къайдам тамаданы постуну эски аты-зат, сора къалынлыгъы да табсызыракъ болурму, халкъны къалынлыгъы къалай эсе да табсыз келеди, эски аты басыннганы табыракъ тюлмю эди? Бютеу статьяланы ары кёчюргюнчю бир иги къарасанг.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:04, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::Бусагъатда орусча чыгъады. Ма [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]] бетге къарасанг ахырында карточка къалай кёрюнлюгюне къараргъа боллукъса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:07, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Аты, кесини тилинде аты, байракъ(орусча) герб, гимн , карта, андан ары билгиле [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:08, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::[[:ru:Турецкая Республика Северного Кипра]], орус разделде къалай кёрюннгени [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:11, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::Мен джангыз гимнге аудиону къошмагъанма энтда, къалгъаны орусдачады [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::да орус шаблон, ол бизни эски шаблончады да, аны да ол шаблондан алыннган эди, къысхартмай салсанг иги тюлмюдю? Къайдам кимни болса да бек кенг толтурургъа излесе, мадары болурча, терминлерин да эски шаблон бла тенглешдире этсенг))))  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:15, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::да эски шаблоннга къараб анда терминлеге да бир эс бёл, ВВП-ны затны быртда бир кёб сагъыш этиб къарачай тилге бургъан эдик, сора дагъыда шаблонда артдан тюрлениуле этерге орун къойсанг, ким биледи бара баргъанда буну къошсам, буну къоратсам десенг, неда башхасы десе, тюзетиу шаблонну бузмазча.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:12, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::БИП (номинал) деб кёчюрдюм, алай а ВВП (ППС) къалай дерирге боллукъду, БИП... ППС — паритет покупательной способности [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::сатыб алыу онгну паритети -САОП)))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:22, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::бола да болур алай)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 14 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::::::Сатыб алыр кючню паритети САКП - эрте шаблонлада алай джазылгъанды. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:29, 15 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::::::@[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] хоу алай джазылгъан эсе, Алай къоюлса иги болур [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 20:20, 15 октябрь 2026 (UTC)
::::::::::Ансы бюсюреу этерчады! Сора дагъыда тилерим, барыбиз да халат этебиз, бир-бирибизге къарай бир турайыкъ, грамматика халатланы тюзетирге.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:17, 14 октябрь 2026 (UTC)
:::::::::::Хоу къарай турайыкъ Аллах айтса [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:20, 14 октябрь 2026 (UTC)
:Хау менме. Келигиз аллай адет этеик, ким эски шаблонну джангыртады эмда магъаналы джангы шаблонну къурайды блайда неда башха джерде тауш этсин, нек этеди, нени джангыртады. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:25, 15 октябрь 2026 (UTC)
== Халат статьяла ==
Бу статьягъа бир къарасанг - [[Пьемонт республика]] ахыр кесеги тюрк тилде джазылгъанды. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:40, 15 октябрь 2026 (UTC)

:Да хата менден чыкъгъанды, тюркчеден кёчюре келиб, неге бёлюннген эсем да, бёлюнюб, къоюб олтургъанма))))) тюзетейим [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:31, 16 октябрь 2026 (UTC)

== Иги статьяла ==
Ассаламу алейкум. Мен [[Рим республика]]ны [[Википедия:Иги статьялагъа кандидатла|Википедия:Иги статьягъа кандидатлагъа]] теджегенме, къалай дейсиз? [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:01, 16 октябрь 2026 (UTC)

:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, телефон бла киргенсе да, алмайма, тамбла бир ачарма- компьютерден. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:16, 16 октябрь 2026 (UTC)
::болсун [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:18, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::Бек деменгили статьяды, къошабызмы? Мен бек разыма!! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:40, 17 октябрь 2026 (UTC)
::::Разы эсенг къошаикъ ин ша Аллах) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 08:40, 17 октябрь 2026 (UTC)
:::::ачыкълаб джазаргъа кюрешгенме, алай а тарих джаны бла энтда къошар затым барды. Эм баш хапар а уа джазылыбды [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 08:41, 17 октябрь 2026 (UTC)
::::::Джангыз категорияла къошдум тюбюнде эмда эки юч джибериу, категориялашмаса болмайды да.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:45, 17 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>5o7qp2a7t1is175rb8ey9r3pwmf4s3t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Иги статьялагъа кандидатла</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1263</id>
    <revision>
      <id>128312</id>
      <parentid>128244</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:22:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128312</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6926" sha1="jdj2ztpcaesxl8cuzki7gtmaxty3syv" xml:space="preserve">{{Шаблон:Википедия:Иги статьялагъа кандидатла/Башлыкъ}}
&lt;!-- МУНУ ТЮБЮ БЛА ДЖАЗЫГЪЫЗ --&gt;
= [[Рим республика]] =
[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 19:22, 16 октябрь 2026 (UTC)

== Биринчи империя ==
[[Биринчи империя]]гъа бир кёб къыйыным кирди, кел иги статьялагъа къошайыкъ? --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:40, 18 апрель 2025 (UTC)

:сайланнганлагъада къошарчады, игилеге ассыры уллуду деб сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 15 октябрь 2026 (UTC)

{{Хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:41, 18 апрель 2025 (UTC)
:{{Хоу}} Разыма. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:52, 18 апрель 2025 (UTC)

== [[Швед-Норвег уния]] ==
{{хоу}}, кёбден бери иги статья да айырмагъанбыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 18:56, 16 июнь 2012 (UTC)

== [[Ататюркчюлюк]] ==
{{хоу}}--[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:20, 5 январь 2011 (UTC)
:{{хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]
::{{V}} Къошдум.--[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:04, 9 январь 2011 (UTC)

== [[Амстердам]] ==

* {{хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:25, 27 декабрь 2010 (UTC)
:{{хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]
::{{V}} Къошдум.--[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:04, 9 январь 2011 (UTC)

== [[Вена]] ==
{{хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:51, 27 декабрь 2010 (UTC)
:{{хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]
::{{V}} Къошдум.--[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:04, 9 январь 2011 (UTC)

== [[Апартеид]] ==

* {{Хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 7 июнь 2010 (UTC)
:{{хоу}}  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:23, 14 июнь 2010 (UTC)
::{{V}} Къошдум.

== [[Уллу француз революция]] ==
игилеге къошаргъа:

{{хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 23:24, 3 июнь 2010 (UTC)
:{{хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:22, 14 июнь 2010 (UTC)
::{{V}} Къошдум.

== [[Минги тау]] ==
«[[Минги тау]]» статьяны да игилеге къошаргъа боллукъ болур... --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 22:02, 1 май 2010 (UTC)
:{{Хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 08:03, 17 май 2010 (UTC)
:{{Хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:10, 18 май 2010 (UTC)
:{{V}} Къошдум. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 18 май 2010 (UTC)

== [[Кофе]] ==
Игилеге къошабызмы? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:12, 16 апрель 2010 (UTC)
:{{Хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:45, 28 апрель 2010 (UTC)
::{{Хоу}}. Мен артыкъ да разыма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 22:33, 28 апрель 2010 (UTC)
:::{{V}} Къошдум.

==[[Дунай|Дунай]]==
Игилеге теджейим))) [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:33, 14 March 2010 (UTC)
::Джорукълагъа кёре, алгъа чёб атсакъ тыйыншлы эди )) Алай а, сени бла менден сора чёб атарыкъ болмаз ))) --[[User:Iltever|Iltever]] 19:33, 14 March 2010 (UTC)
:::{{V}} Къошдум.

== [[Бойсунмагъан Къралланы Бирлиги|Бойсунмагъан Къралланы Бирлиги]] ==
&quot;[[Бойсунмагъан Къралланы Бирлиги|Бойсунмагъан Къралланы Бирлигин]]&quot; иги статьялагъа къошайыкъмы? )) --[[User:Iltever|Iltever]] 11:32, 7 March 2010 (UTC)

{{Хоу}}, мен разыма.  --[[User:Iltever|Iltever]] 11:33, 7 March 2010 (UTC)
:{{Хоу}}, менда разыма)))--Ilada  06:34, 8 March 2010 (UTC)
::{{Хоу}}, мен а уа игитда разы болама [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:53, 9 March 2010 (UTC)
:::{{V}} Къошдум. {{-)}} --[[User:Iltever|Iltever]] 09:37, 9 March 2010 (UTC)

== Евро ==
[[Евро|Еврону]] иги статьяланы санына къошайыкъмы? --[[User:Iltever|Iltever]] 16:34, 13 February 2010 (UTC)

{{Хоу}}, мен разыма.  --[[User:Iltever|Iltever]] 16:34, 13 February 2010 (UTC)
:{{Хоу}} менда)) [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 08:17, 15 February 2010 (UTC)
::Сени бла менден сора чёб атарыкъ болмазмы дейме )) --[[User:Iltever|Iltever]] 09:39, 15 February 2010 (UTC)
::{{V}} Иги статьялагъа къошдукъ сора. --[[User:Iltever|Iltever]] 09:39, 15 February 2010 (UTC)
&lt;!-- Разы болмагъан, {{Огъай}} неда {{Угъай}} шаблонну хайырландырыгъыз --&gt;

== Экинчи дуния къазауат ==
[[Экинчи дуния къазауат]] [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 12:17, 16 January 2010 (UTC)
::Экинчи дуния къазауатны [[Википедия:Сайланнган статьяла|сайланнганлагъа]] огъуна къошар эдикми? --[[User:Iltever|Iltever]] 23:25, 16 January 2010 (UTC)
:::аллай бир къыйыным киргенден ары, къош))))) [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 12:17, 19 January 2010 (UTC)
::::{{V}} Къошдум! {{-)}}--[[User:Iltever|Iltever]] 18:49, 21 January 2010 (UTC)
== Джорджия ==
[[Джорджия]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:09, 2 апрель 2025 (UTC)

:{{V}} Къошдум! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:48, 2 апрель 2025 (UTC)</text>
      <sha1>jdj2ztpcaesxl8cuzki7gtmaxty3syv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128402</id>
      <parentid>128312</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:47:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Рим республика */ Джууабла</comment>
      <origin>128402</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7116" sha1="pvcnlbmn96w9gkizoq9uewi1c9d3zdj" xml:space="preserve">{{Шаблон:Википедия:Иги статьялагъа кандидатла/Башлыкъ}}
&lt;!-- МУНУ ТЮБЮ БЛА ДЖАЗЫГЪЫЗ --&gt;
= [[Рим республика]] =
[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 19:22, 16 октябрь 2026 (UTC)

:{{Хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 08:47, 17 октябрь 2026 (UTC)

== Биринчи империя ==
[[Биринчи империя]]гъа бир кёб къыйыным кирди, кел иги статьялагъа къошайыкъ? --[[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:40, 18 апрель 2025 (UTC)

:сайланнганлагъада къошарчады, игилеге ассыры уллуду деб сагъыш этеме.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:23, 15 октябрь 2026 (UTC)

{{Хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:41, 18 апрель 2025 (UTC)
:{{Хоу}} Разыма. --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:52, 18 апрель 2025 (UTC)

== [[Швед-Норвег уния]] ==
{{хоу}}, кёбден бери иги статья да айырмагъанбыз. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Iltever|сюзюу]]) 18:56, 16 июнь 2012 (UTC)

== [[Ататюркчюлюк]] ==
{{хоу}}--[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 21:20, 5 январь 2011 (UTC)
:{{хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]
::{{V}} Къошдум.--[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:04, 9 январь 2011 (UTC)

== [[Амстердам]] ==

* {{хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 15:25, 27 декабрь 2010 (UTC)
:{{хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]
::{{V}} Къошдум.--[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:04, 9 январь 2011 (UTC)

== [[Вена]] ==
{{хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 11:51, 27 декабрь 2010 (UTC)
:{{хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]]
::{{V}} Къошдум.--[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 19:04, 9 январь 2011 (UTC)

== [[Апартеид]] ==

* {{Хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 13:20, 7 июнь 2010 (UTC)
:{{хоу}}  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:23, 14 июнь 2010 (UTC)
::{{V}} Къошдум.

== [[Уллу француз революция]] ==
игилеге къошаргъа:

{{хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 23:24, 3 июнь 2010 (UTC)
:{{хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:22, 14 июнь 2010 (UTC)
::{{V}} Къошдум.

== [[Минги тау]] ==
«[[Минги тау]]» статьяны да игилеге къошаргъа боллукъ болур... --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 22:02, 1 май 2010 (UTC)
:{{Хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 08:03, 17 май 2010 (UTC)
:{{Хоу}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:10, 18 май 2010 (UTC)
:{{V}} Къошдум. --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:30, 18 май 2010 (UTC)

== [[Кофе]] ==
Игилеге къошабызмы? --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 00:12, 16 апрель 2010 (UTC)
:{{Хоу}} [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] 17:45, 28 апрель 2010 (UTC)
::{{Хоу}}. Мен артыкъ да разыма. {{-)}} --[[Къошулуучу:Iltever|Iltever]] 22:33, 28 апрель 2010 (UTC)
:::{{V}} Къошдум.

==[[Дунай|Дунай]]==
Игилеге теджейим))) [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 11:33, 14 March 2010 (UTC)
::Джорукълагъа кёре, алгъа чёб атсакъ тыйыншлы эди )) Алай а, сени бла менден сора чёб атарыкъ болмаз ))) --[[User:Iltever|Iltever]] 19:33, 14 March 2010 (UTC)
:::{{V}} Къошдум.

== [[Бойсунмагъан Къралланы Бирлиги|Бойсунмагъан Къралланы Бирлиги]] ==
&quot;[[Бойсунмагъан Къралланы Бирлиги|Бойсунмагъан Къралланы Бирлигин]]&quot; иги статьялагъа къошайыкъмы? )) --[[User:Iltever|Iltever]] 11:32, 7 March 2010 (UTC)

{{Хоу}}, мен разыма.  --[[User:Iltever|Iltever]] 11:33, 7 March 2010 (UTC)
:{{Хоу}}, менда разыма)))--Ilada  06:34, 8 March 2010 (UTC)
::{{Хоу}}, мен а уа игитда разы болама [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 07:53, 9 March 2010 (UTC)
:::{{V}} Къошдум. {{-)}} --[[User:Iltever|Iltever]] 09:37, 9 March 2010 (UTC)

== Евро ==
[[Евро|Еврону]] иги статьяланы санына къошайыкъмы? --[[User:Iltever|Iltever]] 16:34, 13 February 2010 (UTC)

{{Хоу}}, мен разыма.  --[[User:Iltever|Iltever]] 16:34, 13 February 2010 (UTC)
:{{Хоу}} менда)) [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 08:17, 15 February 2010 (UTC)
::Сени бла менден сора чёб атарыкъ болмазмы дейме )) --[[User:Iltever|Iltever]] 09:39, 15 February 2010 (UTC)
::{{V}} Иги статьялагъа къошдукъ сора. --[[User:Iltever|Iltever]] 09:39, 15 February 2010 (UTC)
&lt;!-- Разы болмагъан, {{Огъай}} неда {{Угъай}} шаблонну хайырландырыгъыз --&gt;

== Экинчи дуния къазауат ==
[[Экинчи дуния къазауат]] [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 12:17, 16 January 2010 (UTC)
::Экинчи дуния къазауатны [[Википедия:Сайланнган статьяла|сайланнганлагъа]] огъуна къошар эдикми? --[[User:Iltever|Iltever]] 23:25, 16 January 2010 (UTC)
:::аллай бир къыйыным киргенден ары, къош))))) [[User:Къарачайлы|Къарачайлы]] 12:17, 19 January 2010 (UTC)
::::{{V}} Къошдум! {{-)}}--[[User:Iltever|Iltever]] 18:49, 21 January 2010 (UTC)
== Джорджия ==
[[Джорджия]]--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:09, 2 апрель 2025 (UTC)

:{{V}} Къошдум! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:48, 2 апрель 2025 (UTC)</text>
      <sha1>pvcnlbmn96w9gkizoq9uewi1c9d3zdj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Республика</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1493</id>
    <revision>
      <id>128418</id>
      <parentid>91364</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T10:18:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Тарихи */</comment>
      <origin>128418</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7916" sha1="oa94yrfg2agg0dvycewwwx7b1amvgmq" xml:space="preserve">{{Кърал оноуну формалары}}
'''Респу́блика''' ({{Lang-la|res publica}}, «биргелей иш») — огъары оноу, белгили бир болджалгъа халкъ сайлагъан (хаманда болмайды) органла бла бардырылгъан [[Кърал оноу форма|Кърал оноуну формасыды]]. Бусагъатда 190 къралдан, 140 республикады.

Республикада бу ышанла болуучандыла:

* Бирбашлы эмда коллегиялы оноу джюрютген органланы болууу — [[президент]] эмда [[парламент]]. Парламент закончыгъарыучу властды. Президентни борчу — толтуруучу властны джюрютюу, алай а бу бютеу республикалада да болмайды.
* Кърал башчыны эмда кърал оноуну башха органларыны белгили бир болджалгъа сайлау. Сёз ючюн, президент бла парламент халкъ бла белгили бир болджалгъа сайланадыла.
* Къралны башчысыны закон аллында джууаблылыгъы. Сёз ючюн, [[Россия|Россия Федерацияны]] Конституциясына кёре, парламент президентни законнга къаршчы иш этсе, орнундан къоратыргъа эркинлиги барды. 
* [[Конституция]] бла белгиленнген кёзюуледе, президентни къралны аты бла сёлеширге эркинлиги барды.
* Адам хакъланы, кърал хакъланы аллында баш болууу.
* Властны тамалы халкъ баямланады.
* Огъары власть властланы айырылыууну принципинде тамалланнганды. 

Республикаланы классификациясы, кърал властны къалай бардырылгънана кёре, эмда кърал-хакъла илишкилени субъектлерини къайсысында кёб полномочия болгъанына кёре этиледи. Неда, башхасыча айтсакъ, респубилкала бу юч параметрге кёре юлешинедиле:
* парламент къалай сайланады,
* [[правительство]] къалай къуралады,
* президентге къаллай бир полномочие бериледи.
== Тарихи ==

Бюгюн дунияны къралларыны асламысы республикаладыла. Бир-бирле республикаланы арт кёзюуню кърал оноу формасы эмда демократияны синоними болгъанына ийнансалада, кертиси алай тюлдю. Бу терс оюм, эскиледен монархия формалы къраллыкъланы саны аслам болгъаны ючюн чыкъгъанды.
Биринчи республикала антик заманлада огъуна къуралгъандыла ( «[[Афин демократия]]» бла «[[Рим республика]]»). 

Орта ёмюрледе бусагъатдагъы [[Россия|Россия Федерацияны]] джеринде узун заманны [[Новгород республика]] бла [[Псков республика]] болгъанды (къысха заманда [[Тверь республика|Тверь]] бла [[Москва республика|Москвада]] да болгъанды). 

В [[Европа|Европада]] минг джылдан артыкъ [[Венециан республика]] болгъанды. 

[[Дубровник республика]] — шахар-кърал, XIV-чю ёмюрден 1808-чи джылгъа дери болгъанды.

301 джыл къуралгъан [[Сан-Марино]] республика уа бусагъатдада турады.

Бусагъатдагъы республикаланы асламысында къралны башчысы (кёбюсюне, [[президент]]) бютеухалкъ сайлаула бла, неда бютеухалкъ сайлаула бла сайланнган парламент бла сайланады. Къралны башчысыны власты конституцясына кёре чекленеди. Бир-бирледе уллу полномочиялары болады ([[АБШ]], [[Россия]], [[Франция]]), бир-бирледе уа къуру церемонялыкъ функциялары болады ([[Австрия]], [[Германия]], [[Италия]]).

Орта ёмюрдеги республикалача болмай, бусагъатдагъы демократиялыкъ къраллада президентни полномочияларыны болджалы чеклениб къалмай, болджалланы саныда чекленеди. Къралны башчысыны властыда чекленеди, хар къралда кесича. Бусагъатдагъы республикалада сайлау хакълары бютеулей адамлада барды. Сез ючюн Венециан республикада [[дож]] боджалсыз сайланнганды, сайлау хакъларыда бютеу адамлада болмай, сайламалада болгъанды, кесида чексиз полномочиялагъа ие болгъанды. Бу заманладада бир-бир къраллада сайлаула бютеухалкъ тюлдюле. [[Къыбыла Африка Республика|КъАР-да]] 1990-чы джыллагъа дери [[Негр|негрле]] бла [[Мулат|мулатлада]] сайлау хакъ болмагънды.

Республикалада бютеу гражданланы тенг хакълары болады, алай а бютеу джашагъан адамлада, анда туугъан болсада гражданлыкъ болмайды.

Бир-бир республикалада ёмюрлюк сенатолрла боладыла ([[Италия]], [[Франция]]), алай а аланы орунлары осуйлукъ къалмайды.

Республика демократияны синоними тюлдю. Кёб къралда, официал республикалада, президентни сайлаулары тыйылады неда альтернативсиз халда барылады. Бир-бир монархия къраллада уа демократия институтла кючлюдюле, алай а республикада демократияны ёсдюрюрге мадар кёбдю дерге боллукъду.
Республика — эм кёб джайылгъан кърал оноу формады. [[Монархия]] бир-бир къраллада адет бла къалгъан болмаса, керти власт сайланнган органладады.

=== Республиканы тюрлюлери ===

* [[Парламент республика]]
* [[Президент республика]]
* [[Къатыш республика]]
* [[Совет республика]]
* [[Ислам республика]]
* [[Халкъ республика]]
* [[Феодал республика]]
* [[Къул тутхан республика]]
* [[Вече]]
* [[Речь Посполита]]

[[Категория:Къралны формалары]]</text>
      <sha1>oa94yrfg2agg0dvycewwwx7b1amvgmq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шотландия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2046</id>
    <revision>
      <id>128419</id>
      <parentid>120902</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T11:28:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Тилле */</comment>
      <origin>128419</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9466" sha1="6ohqnox2qukoy07neubeaaw8bro9in9" xml:space="preserve">{{Кърал
 |Аты                         =Шотландия
 |Оригинал аты                =&lt;small&gt;([[Ингилиз тил|ингил.]] эмда [[Ингилиз-шотланд тил|ингил.-шотл.]])&lt;/small&gt;  Scotland&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Шотланд (гэл) тил|гэл.]])&lt;/small&gt; Alba 
 |Байракъ                     =Flag_of_Scotland.svg
 |Герб                        =Royal Arms of the Kingdom of Scotland.svg
 |Гимн                        =[[Шотландияны гимни|Scotland the Brave]] неда [[Flower of Scotland]]
 |Кърал оноуну формасы        =[[Конституциялы монархия]]
 |Карта                       =Europe location SCO2.png
 |Девиз                       =Nemo me impune lacessit
 |Девизни кёчюрмеси           =
 |Тил                         =[[Ингилиз тил|ингилиз тил]], [[Ингилиз-шотланд тил|ингилиз-шотланд тил]], [[Шотланд (гэл) тил|гэл тил]]
 |Эркинлик                    =
 |Ара шахар                   =[[Эдинбург]]
 |Эм уллу шахарла             =Эдинбург, [[Глазго]] [[Абердин]], [[Данди]]
 |Территориясыны орну         ={{0}}
 |Территория                  =78 782 
 |Суу                         =1,9%
 |Халкъыны орну               ={{0}}
 |Халкъ                      =5 144 200 
 |Джыл                        =2006
 |Басыннганы                  =64
 |Валютасы                   =[[стерлинглени фунту]], [[шотланд фунту]]
 |Домен                       =[[.uk]]
 |Телефон коду                =44
 |Заман бёлюмю                ={{0}}0
 |Белги
|Башчы=[[III Чарльз]]|Башчыны постуну аты2=[[Шотландияны биринчи-министр|Биринчи-министр]]|Башчы2=[[Джон Суинни]]|Башчыны постуну аты3=[[Шотландияны парламентны башчысы|Парламентны башчысы]]|Башчы3=[[Алисон Джонстоун]]|Ара_шахарны_координатлары={{coord|55|57|11|N|3|11|20|W|type:city|display=inline}}|Байракъгъа_джибериу=Шотландияны байрагъы|Гербге_джибериу=Шотландияны герби}}
'''Шотла́ндия''' ({{lang2|en|sco|Scotland}}, {{lang-gd|Alba}}) — алгъын ([[1707 джыл]]гъа дери) [[Европа]]да бир бойсунмагъан короллукъ болгъанды, бусагъатда — [[Уллу Британия]]гъа кирген къралладан эм автоном (кесини [[парламент]]и, валюта эмда хакъ системалары бла) [[кърал]]ды.

[[Ара шахар]]ы Шотландияны — [[Эдинбург]]ду.

== Географиясы ==
Шотландияны территориясы, Уллу Британия айрымканны шимал кесегини (бютеулей ючден бирин) эмда Гебрид, Оркней эм Шетленд айрымканланы алады. Шотландияны майданы — 78 772 км², суу джагъасы — 9 911 км. Къыбылада Инглиз бла чеклешеди, чекни узунлугъу — 96 км.

Шотландияны кюнбатыш джагъасы [[Атлантика океан]] бла, кюнчыгъыш джагъасы [[Шимал тенгиз]] бла джууулады. Кюнбатыш бла кюнчыгъыш тенгиз джагъасы Каледон илипин бла бирлешедиле. [[Файл:Scotland topographic map-ru.svg|thumb|250px|Шотландияны физика картасы]]
== Тарихи ==
{{Джазылмагъан бёлюм}}Билимле Шотландияда биринчи адамла 13 минг джыл чакълы артха, [[Ахыр бузлауукъ заман]] бошалгъандан сора чыгъыб къалдыла деб туралла. Биринчи мекямла Шотландияда 9500 джыл артха эмда биринчи элле 6000 джыл артха джаратылгъандыла.

Бу сагъатда [[Ингилиз|Ингилизни]] эмда [[Уэльс|Уэльсны]] территориясыны римлиле кючлеугенден сора эмда аланыда римни провинциясы Британия этелгенден сора Шотландияны джазылгъан тарихи башлагъанды.

== Халкъы ==
2022 джылда болгъан ахыр халкъны тергеу бла Шотландияны адам саны 5 436 600 адам болуб, Шотландияны тарихинде эм уллу дараджагъа джеткенди. 

2011 джылдан Шотландияны адам саны 144 400 адамгъа (2,7%) ёсгенди. 

Кесин къуру джангыз шотландлы миллетден деб санагъан артха халкъ тергеуден ёсгенди (62,4%-ден 65,5%-ге дери). Кесин къуру джангыз британлы миллетден деб санагъанда артха халкъ тергеуден ёсгенди (8,4%-ден 13,9%-ге дери) Кесин шотландладан эмда британладан бирге санагъан аз болду (18,3%-ден 8,2%-ге дери)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://www.scotlandscensus.gov.uk/2022-reports/scotland-s-census-2022-ethnic-group-national-identity-language-and-religion/ Шотландияны 2022 джылда болгъан тергеуну хыйсабы]&lt;/ref&gt;.

=== Тилле ===
Шотландияда юч эм баш тил барды: ингилиз тил, ингилиз-шотланд тил эмда гэль тил. 

2022 джылда 94,2% адам соргъанладан ингилизча иги сёлешедиле деб джууаб бердиле, 2011 джылда уа аллайланы 93,8% болгъанед.

=== Дин ===
2022 джылда Шотландияны халкъы кёбюсю атейистлелле - 51,1% (2011 джылда 36,7%). Экинчи «Шотландияны клисасы» барады - 20,4% (2011 джылда 32,4%). Андан сора Рим-католикле баралла - 13,3%, башха христианлыла -  5,1% эмда мусульманла - 2,2%. 2011 джылдан [[Ислам|мусулман]] джамагъат 43 100 адамгъа ёсдю&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

=== Шахарла ===
{| class=&quot;wikitable sortable sticky-header&quot;
|-
!№!!Шахар!!Адам саны (2020)&lt;ref&gt;https://www.nrscotland.gov.uk/publications/population-estimates-for-settlements-and-localities-in-scotland-mid-2020/&lt;/ref&gt;!!Округу
!Тарих округ
|-
!1
|[[Глазго]]
|632,350
|[[Глазго шахарны совети|Глазго-Сити]]
|[[Ланаркшир]]
|-
!2
|[[Эдинбург]]
|506,520
|[[Эдинбург шахарны совети|Сити-оф-Эдинбург]]
|[[Мидлотиан (тарих округ)|Мидлотиан]]
|-
!3
|[[Абердин]]
|198,590
|[[Абердин шахарны совети|Абердин-Сити]]
|[[Абердиншир (тарих округ)|Абердиншир]]
|-
!4
|[[Данди]]
|148,210
|[[Данди шахарны совети|Данди-Сити]]
|[[Ангус (Шотландия)|Ангус]]
|-
!5
|[[Пейсли (Шотландия)|Пейсли]]
|	
77,270
|[[Ренфрушир]]
|[[Ренфрушир (тарих округ)|Ренфрушир]]
|-
!6
|[[Ист-Килбрайд]]
|75,310
|[[Къыбыла Ланаркшир]]
|[[Ланаркшир]]
|-
!7
|[[Ливингстон (Шотландия)|Ливингстон]]
|56,840
|[[Кюнбатыш Лотиан]]
|[[Кюнбатыш Лотиан (тарих округ)|Кюнбатыш Лотиан]]
|-
!8
|[[Данфермлин]]
|54,990
|[[Файф]]
|[[Файф]]
|-
!9
|[[Гамильтон (Шотландия)|Гамильтон]]
|54,480
|[[Къыбыла Ланаркшир]]
|[[Ланаркшир]]
|-
!10
|[[Камбернолд]]
|50,530
|[[Шимал Ланаркшир]]
|[[Ланаркшир]]
|-
|}

== Джибериуле ==

* Шотландияны [https://web.archive.org/web/20120103062010/http://www.pe-a.ru/UK/UK-Regions-Sc-ru.php Парламенти бла правительствосу], эмда [https://web.archive.org/web/20100409072653/http://www.pe-a.ru/UK/UK-Courts-Sc.php сюд системасы] «Политика атлас» сайтда {{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20060212190806/http://www.nls.uk/index.html Шотландияны Миллет библиотекасы] {{ref-en}}
* [http://www.undiscoveredscotland.co.uk/index.html Undiscoveredscotland.co.uk] {{ref-en}}
== Белгиле ==

[[Категория:Уллу Британиягъа кирген къралла]]
[[Категория:Шотландия]]
&lt;references /&gt;
{{интервики|en|Scotland|ингилизча}}

{{commonscat|Scotland}}

{{Бирлешген Королевство}}{{Тамамланмагъан статья|шотландия}}</text>
      <sha1>6ohqnox2qukoy07neubeaaw8bro9in9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къарачай-Черкесияны шахарлары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>6114</id>
    <revision>
      <id>128268</id>
      <parentid>38303</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:06:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128268</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="125" sha1="bwztlx2fx3ftxzbfpq98vpwjlbpo37k" xml:space="preserve">[[Категория:Шахарла]]
[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]</text>
      <sha1>bwztlx2fx3ftxzbfpq98vpwjlbpo37k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128269</id>
      <parentid>128268</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:09:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128269</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="121" sha1="j04ucm9h1mwl44rlyuq2x98qtsgpbg0" xml:space="preserve">[[Категория:Шахарла]]
[[Категория:Къарачай-Черкесияны географиясы]]</text>
      <sha1>j04ucm9h1mwl44rlyuq2x98qtsgpbg0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Рим (магъаналары)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6126</id>
    <revision>
      <id>128302</id>
      <parentid>102909</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:26:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Дагъыда */</comment>
      <origin>128302</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1316" sha1="3n5npkx16fs0x5need5riads92fyt9c" xml:space="preserve">'''Рим''':

* '''[[Рим]]''' — [[Италия]]ны (озгъанда — Рим империяны) [[ара шахар]]ы.
* '''Рим''' — [[Рим империя|Рим империяны]] ушакъда белгилениую.
* '''[[Рим (фильм)]]''' ({{lang-it|Roma}}, {{lang-it|Fellini Roma}}) — кинокомедия, драма, [[Италия]] — [[Франция]], [[1972 джыл]]. Режиссёру — Федерико Феллини.
* '''[[Рим (телесериал)]]''' ({{lang-en|Rome}}) — тарих драма жанрда 22-сериялы телесериал ([[2005]]).

== Дагъыда ==

* [[Рим республика]]
* [[Рим империя]]
* [[Рим республика (1798—1799)|Рим республика (1798—1799]])
* '''Экинчи Рим''' — Рим империяны 330-395 джыллада ара шахары болгъан [[Константинополь|Константинополну]] атларындан бири.
* '''[[Ючюнчю Рим]]''' — [[Европа]]да дин-историософия эмда политика идея.
* '''[[Рома]]''' (магъаналары)
* '''[[Ром (магъаналары)]]'''
* '''[[Рум]]''' (магъаналары)

{{кёб магъаналы}}</text>
      <sha1>3n5npkx16fs0x5need5riads92fyt9c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Уруп район</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6268</id>
    <revision>
      <id>128283</id>
      <parentid>122556</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:55:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128283</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7185" sha1="nxljpshjgr9f2vb9ilz97quycg6hjt1" xml:space="preserve">{{Эресейни районлары|Аты=Уруп район|Киреди={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}|Майданы=2782,00|Сурат=Озеро Безмолвия (большое Имеретинское).JPG|Карта=Location of Urupsky District (Karachay-Cherkessia).svg|Викисклад=Urupsky District|Къуралгъанды=1938 джылда|Къурамы=7 муниципал къуралыш|Климаты=Dfb|Официал сайты=http://urupadm.ru/|Дин къурамы=[[христианлыкъ|христианла]], [[ислам|муслиманла]]|Телефон коду=+7 87876|Заман бёлюмю=[[UTC+3:00]]|Басыннганы=8,6|Джыл=2025|Халкъыны саны=23 937|Миллет къурамы=[[оруслула]], [[къарачайлыла]]|Автомобиль коду=09|Административ аралыгъы=[[Преградна]] стансе}}

'''Уруп муниципал район''' ({{lang-abq|Уарп район}}, {{lang-kbd|Уэрп район}}, {{lang-ru|Уру́пский муниципа́льный райо́н}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] къурамына кирген административ районду.

Административ аралыгъы — [[Преградна]] станседи.

== Географиясы ==

Уруп район [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] кюнбатыш кесегинде орналады. Район бла шималда [[Краснодар край|Краснодар крайны]] [[Лабин район|Лабин]] эм [[Отрадна район|Отрадна]] районлары, кюнбатышда [[Мостов район|Мостов]] район, кюнчыгышда КъЧР-ны [[Зеленчук район]] эмда къыбылада [[Хачыпсы|Хачыпсы республика]] чеклешедиле. Районну майданы — 2782 км².

== Тарихи ==

Уруп районну алгъыннгы аты Преградна район болгъанды. Ол, [[Къарачай автоном область|Къарачай автоном областны]] къурамында [[1938 джыл]]ны 7 сентябрында къуралгъанды. [[1943 джыл]]ны 12 октябрында, [[къарачайлыла|къарачай миллетни]] депортациясыны эсебинде, [[Къарачай автоном область]] да Преградна район да кетерилгендиле. [[1957 джыл]]ны январында район джангыдан къуралгъанды эмда [[1963 джыл]]ны 1 февралында атына — Уруп индустриал район ({{lang-ru|Урупский промышленный район}}) аталгъанды. [[1965 джыл]]ны 12 январында районнга Уруп ат берилгенди.

== Административ бёлюнюую ==
'''Уруп районну''' къурамына киредиле:
* '''шахар джерлешим'''
# [[Медногорский|Медногорский шахар джерлешим]] (4689 адам)
* '''эл джерлешимле'''
# [[Загъзан эл джерлешим]] (130 адам) — [[Пхия]] посёлок (102 адам), [[Дамхурц (Къарачай-Черкесия)|Дамхурц]] посёлок (21 адам), [[Загъзан]] посёлок (7 адам)
# [[Курджиново эл джерлешим]] (4974 адам) — [[Курджиново]] эл (4239 адам), [[Азиатский]] посёлок (4 адам), [[Псемен]] эл (647 адам), [[Рожкао]] посёлок (84 адам)
# [[Къызыл-Уруп эл джерлешим]] (1270 адам) — [[Къызыл-Уруп]] эл
# [[Преградна эл джерлешим]] (6559 адам) — [[Преградная (стансе)|Преградная]] стансе (6391 адам), [[Большевик (Къарачай-Черкесия)|Большевик]] хутор (168 адам)
# [[Предгорное эл джерлешим]] (721 адам) — [[Предгорное]] эл (435 адам), [[Ершов (Къарачай-Черкесия)|Ершов]] хутор (146 адам), [[Первомайский (Къарачай-Черкесия)|Первомайский]] хутор (2 адам), [[Подскальное]] эл (138 адам)
# [[Уруп эл джерлешим]] (1117 адам) — [[Уруп (Карачаево-Черкесия)|Уруп]] эл

== Халкъы ==
Районда джашагъанланы саны — 17,7 минг адамды ([[2010]]).

== Экономикасы ==

Районда [[промышленность]] къурулушла ишлейдиле: «Урупский ГОК», «Бескесский Лесхоз» эмда «Флора Кавказа» акционер джамагъат.

Эки уллу федерал финанс проект Уруп районнга тиедиле: [[Краснодар край]]дан Курджиново посёлокга дери темир джол сызны ызына ишлеу эмда  «[[Черкесск]]—[[Адлер]]» федерал трассаны ишлеу, бу трассаны маршруту Уруп районну Псемен посёлогу бла ётерикди.

== Персоналийлери ==
* Звонарев Алексей Николаевич — Преградна эл джерлешимни башчысы
* Чемеригина Зинаида Дмитриевна — Медногорский шахар джерлешимни башчысы
* Маслакова Ольга Васильевна — Уруп эл джерлешимни башчысы
* Чочуланы Назбийни джашы Науар — Къызыл-Уруп эл джерлешимни башчысы
* Ковалев Владимир Павлович — Курджиново эл джерлешимни башчысы
* Къобанланы Магомедни джашы Керам — Предгорное эл джерлешимни башчысы
* Зайцев Михаил Федорович — Загедан эл джерлешимни башчысы

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесияны административ бёлюнюую]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]

== Джибериуле ==
* [https://web.archive.org/web/20130119112136/http://www.kchr.info/ Къарачай-Черкесияны официал сайты]
* [http://www.mojgorod.ru/karacherk_r/atd.html Къарачай-Черкесияны административ-территориял бёлюнюую]

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны районлары]]</text>
      <sha1>nxljpshjgr9f2vb9ilz97quycg6hjt1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128284</id>
      <parentid>128283</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:57:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128284</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7214" sha1="djjxhz4zaik5h982tskgjb626a5olyu" xml:space="preserve">{{Эресейни районлары|Аты=Уруп район|Киреди={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}|Майданы=2782,00|Сурат=Озеро Безмолвия (большое Имеретинское).JPG|Карта=Location of Urupsky District (Karachay-Cherkessia).svg|Викисклад=Urupsky District|Къуралгъанды=1938 джылда|Къурамы=7 муниципал къуралыш|Климаты=Dfb|Официал сайты=http://urupadm.ru/|Дин къурамы=[[христианлыкъ|христианла]], [[ислам|муслиманла]]|Телефон коду=+7 87876|Заман бёлюмю=[[UTC+3:00]]|Басыннганы=8,6|Джыл=2025|Халкъыны саны=23 937|Миллет къурамы=[[оруслула]], [[къарачайлыла]]|Автомобиль коду=09|Административ аралыгъы=[[Преградна]] стансе|Суратны_ёлчеми=}}

'''Уруп муниципал район''' ({{lang-abq|Уарп район}}, {{lang-kbd|Уэрп район}}, {{lang-ru|Уру́пский муниципа́льный райо́н}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] къурамына кирген административ районду.

Административ аралыгъы — [[Преградна]] станседи.

== Географиясы ==

Уруп район [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] кюнбатыш кесегинде орналады. Район бла шималда [[Краснодар край|Краснодар крайны]] [[Лабин район|Лабин]] эм [[Отрадна район|Отрадна]] районлары, кюнбатышда [[Мостов район|Мостов]] район, кюнчыгышда КъЧР-ны [[Зеленчук район]] эмда къыбылада [[Хачыпсы|Хачыпсы республика]] чеклешедиле. Районну майданы — 2782 км².

== Тарихи ==

Уруп районну алгъыннгы аты Преградна район болгъанды. Ол, [[Къарачай автоном область|Къарачай автоном областны]] къурамында [[1938 джыл]]ны 7 сентябрында къуралгъанды. [[1943 джыл]]ны 12 октябрында, [[къарачайлыла|къарачай миллетни]] депортациясыны эсебинде, [[Къарачай автоном область]] да Преградна район да кетерилгендиле. [[1957 джыл]]ны январында район джангыдан къуралгъанды эмда [[1963 джыл]]ны 1 февралында атына — Уруп индустриал район ({{lang-ru|Урупский промышленный район}}) аталгъанды. [[1965 джыл]]ны 12 январында районнга Уруп ат берилгенди.

== Административ бёлюнюую ==
'''Уруп районну''' къурамына киредиле:
* '''шахар джерлешим'''
# [[Медногорский|Медногорский шахар джерлешим]] (4689 адам)
* '''эл джерлешимле'''
# [[Загъзан эл джерлешим]] (130 адам) — [[Пхия]] посёлок (102 адам), [[Дамхурц (Къарачай-Черкесия)|Дамхурц]] посёлок (21 адам), [[Загъзан]] посёлок (7 адам)
# [[Курджиново эл джерлешим]] (4974 адам) — [[Курджиново]] эл (4239 адам), [[Азиатский]] посёлок (4 адам), [[Псемен]] эл (647 адам), [[Рожкао]] посёлок (84 адам)
# [[Къызыл-Уруп эл джерлешим]] (1270 адам) — [[Къызыл-Уруп]] эл
# [[Преградна эл джерлешим]] (6559 адам) — [[Преградная (стансе)|Преградная]] стансе (6391 адам), [[Большевик (Къарачай-Черкесия)|Большевик]] хутор (168 адам)
# [[Предгорное эл джерлешим]] (721 адам) — [[Предгорное]] эл (435 адам), [[Ершов (Къарачай-Черкесия)|Ершов]] хутор (146 адам), [[Первомайский (Къарачай-Черкесия)|Первомайский]] хутор (2 адам), [[Подскальное]] эл (138 адам)
# [[Уруп эл джерлешим]] (1117 адам) — [[Уруп (Карачаево-Черкесия)|Уруп]] эл

== Халкъы ==
Районда джашагъанланы саны — 17,7 минг адамды ([[2010]]).

== Экономикасы ==

Районда [[промышленность]] къурулушла ишлейдиле: «Урупский ГОК», «Бескесский Лесхоз» эмда «Флора Кавказа» акционер джамагъат.

Эки уллу федерал финанс проект Уруп районнга тиедиле: [[Краснодар край]]дан Курджиново посёлокга дери темир джол сызны ызына ишлеу эмда  «[[Черкесск]]—[[Адлер]]» федерал трассаны ишлеу, бу трассаны маршруту Уруп районну Псемен посёлогу бла ётерикди.

== Персоналийлери ==
* Звонарев Алексей Николаевич — Преградна эл джерлешимни башчысы
* Чемеригина Зинаида Дмитриевна — Медногорский шахар джерлешимни башчысы
* Маслакова Ольга Васильевна — Уруп эл джерлешимни башчысы
* Чочуланы Назбийни джашы Науар — Къызыл-Уруп эл джерлешимни башчысы
* Ковалев Владимир Павлович — Курджиново эл джерлешимни башчысы
* Къобанланы Магомедни джашы Керам — Предгорное эл джерлешимни башчысы
* Зайцев Михаил Федорович — Загедан эл джерлешимни башчысы

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесияны административ бёлюнюую]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]

== Джибериуле ==
* [https://web.archive.org/web/20130119112136/http://www.kchr.info/ Къарачай-Черкесияны официал сайты]
* [http://www.mojgorod.ru/karacherk_r/atd.html Къарачай-Черкесияны административ-территориял бёлюнюую]

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны районлары]]</text>
      <sha1>djjxhz4zaik5h982tskgjb626a5olyu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128304</id>
      <parentid>128284</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:48:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128304</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7477" sha1="nvol7q6fld7fuh3046sigucwslqxlb8" xml:space="preserve">{{Эресейни районлары|Аты=Уруп район|Киреди={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}|Майданы=2782,00|Сурат=Озеро Безмолвия (большое Имеретинское).JPG|Карта=Location of Urupsky District (Karachay-Cherkessia).svg|Викисклад=Urupsky District|Къуралгъанды=[[1938 джыл]]да|Къурамы=7 муниципал къуралыш|Климаты=Dfb|Официал сайты=http://urupadm.ru/|Дин къурамы=[[христианлыкъ|христианла]], [[ислам|муслиманла]]|Телефон коду=+7 87876|Заман бёлюмю=[[UTC+3:00]]|Басыннганы=8,6|Джыл=2025|Халкъыны саны=23 937|Миллет къурамы=[[оруслула]], [[къарачайлыла]]|Автомобиль коду=09|Административ аралыгъы=[[Преградна]] стансе|Суратны_ёлчеми=|Башчыны постуну аты=Районну администрацияны башчисы|Башчысы=Зайцев Михаил Фёдорович|Район кенгешни тамадасы=Джазаланы Борисни джаши Борис}}

'''Уруп муниципал район''' ({{lang-abq|Уарп район}}, {{lang-kbd|Уэрп район}}, {{lang-ru|Уру́пский муниципа́льный райо́н}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] къурамына кирген административ районду.

Административ аралыгъы — [[Преградна]] станседи.

== Географиясы ==

Уруп район [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкес Республиканы]] кюнбатыш кесегинде орналады. Район бла шималда [[Краснодар край|Краснодар крайны]] [[Лабин район|Лабин]] эм [[Отрадна район|Отрадна]] районлары, кюнбатышда [[Мостов район|Мостов]] район, кюнчыгышда КъЧР-ны [[Зеленчук район]] эмда къыбылада [[Хачыпсы|Хачыпсы республика]] чеклешедиле. Районну майданы — 2782 км².

== Тарихи ==

Уруп районну алгъыннгы аты Преградна район болгъанды. Ол, [[Къарачай автоном область|Къарачай автоном областны]] къурамында [[1938 джыл]]ны 7 сентябрында къуралгъанды. [[1943 джыл]]ны 12 октябрында, [[къарачайлыла|къарачай миллетни]] депортациясыны эсебинде, [[Къарачай автоном область]] да Преградна район да кетерилгендиле. [[1957 джыл]]ны январында район джангыдан къуралгъанды эмда [[1963 джыл]]ны 1 февралында атына — Уруп индустриал район ({{lang-ru|Урупский промышленный район}}) аталгъанды. [[1965 джыл]]ны 12 январында районнга Уруп ат берилгенди.

== Административ бёлюнюую ==
'''Уруп районну''' къурамына киредиле:
* '''шахар джерлешим'''
# [[Медногорский|Медногорский шахар джерлешим]] (4689 адам)
* '''эл джерлешимле'''
# [[Загъзан эл джерлешим]] (130 адам) — [[Пхия]] посёлок (102 адам), [[Дамхурц (Къарачай-Черкесия)|Дамхурц]] посёлок (21 адам), [[Загъзан]] посёлок (7 адам)
# [[Курджиново эл джерлешим]] (4974 адам) — [[Курджиново]] эл (4239 адам), [[Азиатский]] посёлок (4 адам), [[Псемен]] эл (647 адам), [[Рожкао]] посёлок (84 адам)
# [[Къызыл-Уруп эл джерлешим]] (1270 адам) — [[Къызыл-Уруп]] эл
# [[Преградна эл джерлешим]] (6559 адам) — [[Преградная (стансе)|Преградная]] стансе (6391 адам), [[Большевик (Къарачай-Черкесия)|Большевик]] хутор (168 адам)
# [[Предгорное эл джерлешим]] (721 адам) — [[Предгорное]] эл (435 адам), [[Ершов (Къарачай-Черкесия)|Ершов]] хутор (146 адам), [[Первомайский (Къарачай-Черкесия)|Первомайский]] хутор (2 адам), [[Подскальное]] эл (138 адам)
# [[Уруп эл джерлешим]] (1117 адам) — [[Уруп (Карачаево-Черкесия)|Уруп]] эл

== Халкъы ==
Районда джашагъанланы саны — 17,7 минг адамды ([[2010]]).

== Экономикасы ==

Районда [[промышленность]] къурулушла ишлейдиле: «Урупский ГОК», «Бескесский Лесхоз» эмда «Флора Кавказа» акционер джамагъат.

Эки уллу федерал финанс проект Уруп районнга тиедиле: [[Краснодар край]]дан Курджиново посёлокга дери темир джол сызны ызына ишлеу эмда  «[[Черкесск]]—[[Адлер]]» федерал трассаны ишлеу, бу трассаны маршруту Уруп районну Псемен посёлогу бла ётерикди.

== Персоналийлери ==
* Звонарев Алексей Николаевич — Преградна эл джерлешимни башчысы
* Чемеригина Зинаида Дмитриевна — Медногорский шахар джерлешимни башчысы
* Маслакова Ольга Васильевна — Уруп эл джерлешимни башчысы
* Чочуланы Назбийни джашы Науар — Къызыл-Уруп эл джерлешимни башчысы
* Ковалев Владимир Павлович — Курджиново эл джерлешимни башчысы
* Къобанланы Магомедни джашы Керам — Предгорное эл джерлешимни башчысы
* Зайцев Михаил Федорович — Загедан эл джерлешимни башчысы

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесияны административ бёлюнюую]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]

== Джибериуле ==
* [https://web.archive.org/web/20130119112136/http://www.kchr.info/ Къарачай-Черкесияны официал сайты]
* [http://www.mojgorod.ru/karacherk_r/atd.html Къарачай-Черкесияны административ-территориял бёлюнюую]

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны районлары]]</text>
      <sha1>nvol7q6fld7fuh3046sigucwslqxlb8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къарачай шахар</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6358</id>
    <revision>
      <id>128262</id>
      <parentid>126236</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:23:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Джибериуле */</comment>
      <origin>128262</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7787" sha1="0oikad6uurtyougrekl2ae7ootsuwbz" xml:space="preserve">{{магъанала|Къарачай (магъаналары)}}
{{Джерлешим
|аты                           =Къарачай шахар
|ориг. аты                     ={{lang-ru|Карачаевск}}
|фото                          =Karachayevsk.jpg
|фотону ачыкълау               =
|байракъ                       =Flag of Karachayevsk (Karachay-Cherkessia).png
|герб                          =1779 bi.png
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|тенгизден мийиклик            =900
|кърал                         =Россия
|регион                        =Къарачай-Черкесия
|сагъат бёлге                  =UTC+3, UTC+4 джай
|баш.къошакъ.параметр          =Федерацияны субъекти
|баш.параметрни.ачыкълау       ={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}
|тюб.къошакъ.параметр          =Шахар бёлгеси
|тюб.параметрни.ачыкълау       ={{ангылатыу|Къарачай шахар бёлге|орус. Карачаевский городской округ}}
|къошакъ.параметр#3            =Къуралгъанды
|параметрни.ачыкълау#3         =[[1926 джыл]]
|къошакъ.параметр#4            =Шахар болгъанды
|параметрни.ачыкълау#4         =[[1929 джыл]]
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
  |lat_deg = 43|lat_min = 46|lat_sec = 
  |lon_deg = 41|lon_min = 54|lon_sec = 
  |CoordAddon = type:city(32100)_region:RU
  |CoordScale =
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =
|халкъ                         ={{ёсюу}} 42384&lt;ref name=&quot;habitancy&quot;&gt;[http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls Предварительные итоги Всероссийской переписи населения 2010 года. Численность населения районов и городских населённых пунктов субъектов Российской Федерации]&lt;/ref&gt;
|саналгъан джыл                =2010
|басыннганы                    =
|агломерация                   =
|миллет къурам                 =[[къарачайлыла]], [[оруслула]], [[тегейлиле]]
|дин къурам                    =[[ислам|муслиманла]], [[христианлыкъ|христианла]]
|статус                        =[[Шахар]]
|башчы                         =[[Текеланы Руслан]]
|web                           =karachaevsk.info/
|телефон                       =+7 87879
|почта                         =369200, 369201, 369221, 369238, 369241
|автомобиль код                =09
|статистика.къошакъ.параметр   =
|статистика.параметр.ачыкълау  = 
}}
'''Къарачай шахар''' ({{lang-ru|Карача́евск}}, {{lang-abq|Къарча къала}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкесияда]] республикагъа бойсуннган [[шахар]]ды. [[Къарачай район]]ну административ аралыгъыды.

Къарачай шахарны администрациясына бойсуннган джерлешимле: [[Теберди]] шахар, [[Доммай (посёлок)|Доммай]] {{ангылатыу|штп|орус. Посёлок городского типа}}, [[Орджоникидзевский (Къарачай шахар)|Орджоникидзевский]] штп, [[Эльбрусский (Къарачай шахар)|Эльбрусский]] штп, [[Мара-Аягъы]] посёлок.

== Географиясы ==
Шахар, [[Черкесск]]еден 60 км къыбыла-кюнбатышгъа, [[Уллу Кавказ]]ны Къаялы аркъасыны къатында, [[Аскер-Сухум джол|Аскер-Сухум автомобиль джол]]да орналыбды. Тенгизден мийиклиги — 900&amp;nbsp;[[метр]]ге джууукъду.

== Тарихи ==
[[Файл:Karachaevsk is built1.jpg|thumb|200 px|left|Шахар бла тёгерегиде тауланы кёрюнюмю]]
[[Файл:Town of Karachaevsk central mosque. Russia, Karachaevo-Cherkessia.jpeg|thumb|200 px|left|Ара Межгит]]
[[1926 джыл]] '''Георгиевское''' эл деб къуралгъанды, къысха заманны ичинде атына [[Микоян, Анастасий Иванович|А. И. Микоян]]ны аты бла '''Микоян-Шахар''' аталгъанды. [[1929 джыл]] Микоян-Шахаргъа шахар статус берилгенди. Шахар [[1944 джыл]]да, [[къарачайлыла]]ны [[халкъланы депортациясы|депортациясындан]] сора, [[Гюрджю ССР|Гюрджю ССР-ге]] берилгенди, атына да '''Клухори''' дейилгенди, [[1957 джыл]]дан [[РСФСР]]-ге къайтарылгъанды эмда къарачай халкъны этноними бла бусагъатдагъы ат берилгенди.

== Экономикасы ==
[[2002 джыл]]да шахарда 36 [[промышленность]] предприятие ишлегенди, 2&amp;nbsp; шахар ичи [[автобус]] маршрут болгъанды. Конденсатор эмда темирбетон (ОАО&amp;nbsp;«Джегутинский завод ЗЖБИ») заводла, азыкъ промышленностну предприятиелери (ётмек завод, сют эмда сыра заводла; гара суу чыгъарыу).

== Халкъы ==
{|class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;2&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;margin: 1em 1em 1em 0; background: white; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse;  font-size: 95%;&quot; style=&quot;border: 1em solid white&quot;)
|-
|'''Джыл'''
|1959
|1970
|1989
|2010
|-
|'''Халкъы, &lt;br /&gt; минг адам'''
|9,6
|15
|21,5
|42,8
|}

== Культура бла окъуу ==

Шахарда баш билим, [[Алийланы Умар атлы Къарачай-Черкес кърал университет]] бла Пятигорск кърал технология университетни филиалы береди.

Шахарны тийресинде кёб санда VIII—XIX ёмюрледен къалгъан архитектуралы белгили джерле бардыла (аланы ичинде: [[Чууана клиса]])

== Джибериуле ==

* [https://web.archive.org/web/20110106034753/http://www.dombayinfo.ru/about_karachaevsk Dombayinfo.ru сайтда шахарны юсюнден толу информация]{{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20110106034834/http://www.dombayinfo.ru/foto_karachay Шахарны суратларыны фотогалереясы]{{ref-ru}}
* [http://www.karachaevsk.info/ Къарачай шахарны официал сайты]{{ref-ru}}

{{refs}}
{{Къарачай-Черкесия}}
{{викигёзен|Karachayevsk}}
{{stub|къарачай-черкесия}}

[[Категория:Къарачай-Черкесияны шахарлары]]
[[Категория:Къарачай шахар]]</text>
      <sha1>0oikad6uurtyougrekl2ae7ootsuwbz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ючкёкен</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6462</id>
    <revision>
      <id>128281</id>
      <parentid>127731</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:34:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>128281</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6253" sha1="on700nk5yszjofomhdrfjsgtlflp5qf" xml:space="preserve">{{магъанала}}
{{Джерлешим
|аты                           =Ючкёкен
|ориг. аты                     ={{lang-ru|Учкекен}}
|фото                          =Поход на Рим-гору (44).jpg
|фотону ачыкълау               =
|байракъ                       =
|герб                          =
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|тенгизден мийиклик            =950
|кърал                         =Россия
|регион                        =Къарачай-Черкесия
|сагъат бёлге                  =UTC+3, UTC+4 джай
|баш.къошакъ.параметр          =Федерацияны субъекти
|баш.параметрни.ачыкълау       ={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}
|тюб.къошакъ.параметр          =Району
|тюб.параметрни.ачыкълау       =[[Гитче Къарачай район]]
|къошакъ.параметр#3            =
|параметрни.ачыкълау#3         =
|къошакъ.параметр#4            
|параметрни.ачыкълау#4         =
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
  |lat_deg = 43|lat_min = 56|lat_sec = 38
  |lon_deg = 42|lon_min = 30|lon_sec = 55
  |CoordAddon = type:city(32100)_region:RU
  |CoordScale =
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =
|халкъ                         =15 783
|саналгъан джыл                =2025
|басыннганы                    =
|агломерация                   =
|миллет къурам                 =[[къарачайлыла]]
|дин къурам                    =[[ислам|муслиманла]]
|статус                        =районну административ арасы
|башчы                         =[[Семенланы Хаджи-Магомедни джашы Анзор|Семенланы Анзор]]
|web                           =https://uchkeken-sp.ucoz.com/
|телефон                       =+7 87877
|почта                         =369380–369382
|автомобиль код                =09
|статистика.къошакъ.параметр   =
|статистика.параметр.ачыкълау  = 
}}

'''Ючкёкен''' ({{lang-ru|Учкекен}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкесияны]] кюнчыгъыш кесегинде орналгъан, [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай районну]] административ аралыгъы болгъан эл.

Элге, [[1922 джыл]] тамал салыннганды.

== Географиясы ==

Ючкёкен эл, Ючкёкен сууну Кичи Гум суугъа къошулгъан джеринде, [[Черкесск]]еден 50 км къыбыла-кюнчыгъышда эмда [[Нарсана]]дан 16 км кюнбатышда орналыбды.

== Окъуу ==

Ючкёкенде баш билим берген эки ВУЗ барды: 
* Пятигорск кърал лингвистика университетни филиалы.
* Къыбыла федерал университетни филиалы.
Школла: МБОУ СОШ №2,
МБОУ СОШ №11

== Халкъы ==

Элде джашагъанланы саны — 15,0 минг адамды ([[2002]])&lt;ref&gt;[http://09biz.ru/stat/3.xls Численность населения в нас.пунктах КЧР]&lt;/ref&gt;, кёбюсюне [[къарачайлыла]]дыла.

Ючкёкен, халкъыны саны бла [[Зеленчук|Зеленчук]] станседен сора республикада экинчи эл джерлешимди, [[Россия]]да 55-чиди. [[Къарачайлыла]] энчи джашагъан эм уллу эл джерлешимди.

== Тарихи ==
Ючкёкен эл 1922 джылда къуралгъанды.1924 джылда Ючкёкенде биринчи школ эмда клуб ачылгъанды. 1925 джылда элде биринчи телефон джаратылыргъанды, 1928 джылда туугъан юй бла врач юй къуралгъандыла&lt;ref&gt;[http://uchkeken.sp.kchgov.ru/istoriya_sp Ючкёкенни тарихи]&lt;/ref&gt;.

=== Рум-Къала Ючкёкенде ===
Подкумок къобанны ёзенинде ,бусагъатда Ючкёкен элни джеринде,бек эртде заманлада эл бар эди.6 ёмюрде къадарын ол элни 1000 джылгъа алгъа белги этгенди,джангы маршруту Великий Шёлковый джолну.Энди эм магъаналы сатыу джол бу буруннгу Шахардан ёте эди. Чинг башы - 1094 метр.

Рум-Къала бусагъатда да периметры бла 20 метр юзюлген джерлери барды. Башында хар джерде къолдан этилген чунгурла бардыла.

==== Некрополь ====
Къала 8 ёмюрню тургъанды. Кёбюсюн ёлген аскерледен бла джашагъан адамланы бу шахарда блайда бастыра эдиле. Археологла талай катакомба ачхан эдиле блайда,ала 9-12 ёмюрню бизни эрабыз.

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесия]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]
* [[Гитче Къарачай район]]

== Белгиле ==

[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]
[[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]
[[Категория:Ючкёкен]]
&lt;references /&gt;{{Къарачай-Черкесия}}</text>
      <sha1>on700nk5yszjofomhdrfjsgtlflp5qf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128293</id>
      <parentid>128281</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:51:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Географиясы */</comment>
      <origin>128293</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6286" sha1="7j3mtxif0vik0iozwapb18zkyao8srn" xml:space="preserve">{{магъанала}}
{{Джерлешим
|аты                           =Ючкёкен
|ориг. аты                     ={{lang-ru|Учкекен}}
|фото                          =Поход на Рим-гору (44).jpg
|фотону ачыкълау               =
|байракъ                       =
|герб                          =
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|тенгизден мийиклик            =950
|кърал                         =Россия
|регион                        =Къарачай-Черкесия
|сагъат бёлге                  =UTC+3, UTC+4 джай
|баш.къошакъ.параметр          =Федерацияны субъекти
|баш.параметрни.ачыкълау       ={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}
|тюб.къошакъ.параметр          =Району
|тюб.параметрни.ачыкълау       =[[Гитче Къарачай район]]
|къошакъ.параметр#3            =
|параметрни.ачыкълау#3         =
|къошакъ.параметр#4            
|параметрни.ачыкълау#4         =
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
  |lat_deg = 43|lat_min = 56|lat_sec = 38
  |lon_deg = 42|lon_min = 30|lon_sec = 55
  |CoordAddon = type:city(32100)_region:RU
  |CoordScale =
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =
|халкъ                         =15 783
|саналгъан джыл                =2025
|басыннганы                    =
|агломерация                   =
|миллет къурам                 =[[къарачайлыла]]
|дин къурам                    =[[ислам|муслиманла]]
|статус                        =районну административ арасы
|башчы                         =[[Семенланы Хаджи-Магомедни джашы Анзор|Семенланы Анзор]]
|web                           =https://uchkeken-sp.ucoz.com/
|телефон                       =+7 87877
|почта                         =369380–369382
|автомобиль код                =09
|статистика.къошакъ.параметр   =
|статистика.параметр.ачыкълау  = 
}}

'''Ючкёкен''' ({{lang-ru|Учкекен}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкесияны]] кюнчыгъыш кесегинде орналгъан, [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай районну]] административ аралыгъы болгъан эл.

Элге, [[1922 джыл]] тамал салыннганды.

== Географиясы ==

Ючкёкен эл, Ючкёкен сууну Кичи Гум суугъа къошулгъан джеринде, [[Черкесск|Черкесскден]]еден 50 км къыбыла-кюнчыгъышда эмда [[Нарсана]]дан 16 км кюнбатышда орналыбды.

== Окъуу ==

Ючкёкенде баш билим берген эки ВУЗ барды: 
* Пятигорск кърал лингвистика университетни филиалы.
* Къыбыла федерал университетни филиалы.
Школла: МБОУ СОШ №2,
МБОУ СОШ №11

== Халкъы ==

Элде джашагъанланы саны — 15,0 минг адамды ([[2002]])&lt;ref&gt;[http://09biz.ru/stat/3.xls Численность населения в нас.пунктах КЧР]&lt;/ref&gt;, кёбюсю [[къарачайлыла]]дыла.

Ючкёкен, халкъыны саны бла [[Зеленчук|Зеленчук]] станседен сора республикада экинчи эл джерлешимди, [[Россия]]да 55-чиди. [[Къарачайлыла]] энчи джашагъан эм уллу эл джерлешимди.

== Тарихи ==
Ючкёкен эл 1922 джылда къуралгъанды.1924 джылда Ючкёкенде биринчи школ эмда клуб ачылгъанды.1925 джылда элде биринчи телефон джаратылгъанды, 1928 джылда туугъан юй бла врач юй къуралгъандыла&lt;ref&gt;[http://uchkeken.sp.kchgov.ru/istoriya_sp Ючкёкенни тарихи]&lt;/ref&gt;.

=== Рум-Къала Ючкёкенде ===
Подкумок къобанны ёзенинде, бусагъатда Ючкёкен элни джеринде, бек эртде заманлада эл бар эди. Алтынчы ёмюрде къадарын ол элни 1000 джылгъа алгъа белги этгенди, джангы маршруту Великий Шёлковый джолну. Энди эм магъаналы сатыу джол бу буруннгу Шахардан ёте эди. Чинг башы — 1094 метр.

Рум-Къала бусагъатда да периметры бла 20 метр юзюлген джерлери барды. Башында хар джерде къолдан этилген чунгурла бардыла.

==== Некрополь ====
Къала 8 ёмюрню тургъанды. Кёбюсюн ёлген аскерледен бла джашагъан адамланы бу шахарда блайда бастыра эдиле. Археологла талай катакомба ачхан эдиле блайда,ала 9-12 ёмюрню бизни эрабыз.

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесия]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]
* [[Гитче Къарачай район]]

== Белгиле ==

[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]
[[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]
[[Категория:Ючкёкен]]
&lt;references /&gt;{{Къарачай-Черкесия}}</text>
      <sha1>7j3mtxif0vik0iozwapb18zkyao8srn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128294</id>
      <parentid>128293</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:53:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Географиясы */</comment>
      <origin>128294</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6278" sha1="szcyn3ook6ybaureuirvjrjywc8hb82" xml:space="preserve">{{магъанала}}
{{Джерлешим
|аты                           =Ючкёкен
|ориг. аты                     ={{lang-ru|Учкекен}}
|фото                          =Поход на Рим-гору (44).jpg
|фотону ачыкълау               =
|байракъ                       =
|герб                          =
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|тенгизден мийиклик            =950
|кърал                         =Россия
|регион                        =Къарачай-Черкесия
|сагъат бёлге                  =UTC+3, UTC+4 джай
|баш.къошакъ.параметр          =Федерацияны субъекти
|баш.параметрни.ачыкълау       ={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}
|тюб.къошакъ.параметр          =Району
|тюб.параметрни.ачыкълау       =[[Гитче Къарачай район]]
|къошакъ.параметр#3            =
|параметрни.ачыкълау#3         =
|къошакъ.параметр#4            
|параметрни.ачыкълау#4         =
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
  |lat_deg = 43|lat_min = 56|lat_sec = 38
  |lon_deg = 42|lon_min = 30|lon_sec = 55
  |CoordAddon = type:city(32100)_region:RU
  |CoordScale =
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =
|халкъ                         =15 783
|саналгъан джыл                =2025
|басыннганы                    =
|агломерация                   =
|миллет къурам                 =[[къарачайлыла]]
|дин къурам                    =[[ислам|муслиманла]]
|статус                        =районну административ арасы
|башчы                         =[[Семенланы Хаджи-Магомедни джашы Анзор|Семенланы Анзор]]
|web                           =https://uchkeken-sp.ucoz.com/
|телефон                       =+7 87877
|почта                         =369380–369382
|автомобиль код                =09
|статистика.къошакъ.параметр   =
|статистика.параметр.ачыкълау  = 
}}

'''Ючкёкен''' ({{lang-ru|Учкекен}}) — [[Къарачай-Черкесия|Къарачай-Черкесияны]] кюнчыгъыш кесегинде орналгъан, [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай районну]] административ аралыгъы болгъан эл.

Элге, [[1922 джыл]] тамал салыннганды.

== Географиясы ==

Ючкёкен эл, Ючкёкен сууну Кичи Гум суугъа къошулгъан джеринде, [[Черкесск|Черкесскден]] 50 км къыбыла-кюнчыгъышда эмда [[Нарсана]]дан 16 км кюнбатышда орналыбды.

== Окъуу ==

Ючкёкенде баш билим берген эки ВУЗ барды: 
* Пятигорск кърал лингвистика университетни филиалы.
* Къыбыла федерал университетни филиалы.
Школла: МБОУ СОШ №2,
МБОУ СОШ №11

== Халкъы ==

Элде джашагъанланы саны — 15,0 минг адамды ([[2002]])&lt;ref&gt;[http://09biz.ru/stat/3.xls Численность населения в нас.пунктах КЧР]&lt;/ref&gt;, кёбюсю [[къарачайлыла]]дыла.

Ючкёкен, халкъыны саны бла [[Зеленчук|Зеленчук]] станседен сора республикада экинчи эл джерлешимди, [[Россия]]да 55-чиди. [[Къарачайлыла]] энчи джашагъан эм уллу эл джерлешимди.

== Тарихи ==
Ючкёкен эл 1922 джылда къуралгъанды.1924 джылда Ючкёкенде биринчи школ эмда клуб ачылгъанды.1925 джылда элде биринчи телефон джаратылгъанды, 1928 джылда туугъан юй бла врач юй къуралгъандыла&lt;ref&gt;[http://uchkeken.sp.kchgov.ru/istoriya_sp Ючкёкенни тарихи]&lt;/ref&gt;.

=== Рум-Къала Ючкёкенде ===
Подкумок къобанны ёзенинде, бусагъатда Ючкёкен элни джеринде, бек эртде заманлада эл бар эди. Алтынчы ёмюрде къадарын ол элни 1000 джылгъа алгъа белги этгенди, джангы маршруту Великий Шёлковый джолну. Энди эм магъаналы сатыу джол бу буруннгу Шахардан ёте эди. Чинг башы — 1094 метр.

Рум-Къала бусагъатда да периметры бла 20 метр юзюлген джерлери барды. Башында хар джерде къолдан этилген чунгурла бардыла.

==== Некрополь ====
Къала 8 ёмюрню тургъанды. Кёбюсюн ёлген аскерледен бла джашагъан адамланы бу шахарда блайда бастыра эдиле. Археологла талай катакомба ачхан эдиле блайда,ала 9-12 ёмюрню бизни эрабыз.

== Дагъыда къарагъыз ==
* [[Къарачай-Черкесия]]
* [[Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]
* [[Гитче Къарачай район]]

== Белгиле ==

[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]
[[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]
[[Категория:Ючкёкен]]
&lt;references /&gt;{{Къарачай-Черкесия}}</text>
      <sha1>szcyn3ook6ybaureuirvjrjywc8hb82</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>9856</id>
    <revision>
      <id>128271</id>
      <parentid>94524</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:10:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128271</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="175" sha1="pgx5mfsaypfbymm0egs1evai42fmcvl" xml:space="preserve">{{баш статья}}

[[Категория:Россияны джерлешимлери]]
[[Категория:Къарачай-Черкесияны географиясы]]</text>
      <sha1>pgx5mfsaypfbymm0egs1evai42fmcvl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Конституциялы монархия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10806</id>
    <revision>
      <id>128300</id>
      <parentid>122369</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:21:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128300</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3004" sha1="6q0okplj2xoh5s20h7639fnnara4nwv" xml:space="preserve">{{Кърал оноуну формалары}}
{{Толтуруучу власть}}
'''Конституциялы мона́рхия''' — монархны власты, кърал властны бир къауум, неда бютеу сфераларында баш властха ие болмагъан [[монархия]]ды. Монархны властына хакъ чеклениуле, баш [[Закон (хакъ)|законлада]], сёз ючюн, [[конституция]]да, неда [[Статут (ингилиз-саксон хакъ)|статутлада]], [[баш сюд]] инстанцияла алгъан [[Сюд прецедент|прецедент]] оноулада бегитиледиле. Конституциялы монархияны баш шартларыны бири, монархны [[статус]]у къуру де-юре тюл, де-факто да чекленибди.

Конституциялы монархнияла эки тюрлю боладыла: [[Дуалист монархия|дуалист]] эмда [[Парламентар монархия|парламентар]] монархия. Эки тюрлюсюнде да монарх властны [[парламент]] бла юлешеди, алай а биринчисинде бютеу [[толтуруучу власть]] аннга бойсунады, экинчиде уа толтуруучу властны  парламентни аллында джууаблы [[правительство]] джюрютеди.

[[Файл:Forms of government 2021.svg|center|500px|thumb|Конституцион монархиялы къралла къызыл бла боялгъандыла, дуалист конституцион монархиялы къралла ачыкъ-кимит боялуду]]
Дуалист монархияланы юлгюлери: [[Кувейт]], [[Бирлешген Араб Эмиратла|БАЭ]], [[Люксембург]], [[Лихтенштейн]], [[Монако]], [[Иордания]], [[Марокко]].

Парламент монархияла: [[Уллу Британия]], [[Нидерландла]], [[Бельгия]], [[Дания]], [[Норвегия]], [[Швеция]], [[Испания]], [[Андорра]], [[Япония]], [[Камбоджия]], [[Таиланд]], [[Бутан]], [[Лесото]], [[Канада]], [[Австралия]], [[Джангы Зеландия]], [[Папуа — Джангы Гвинея]], [[Тонга]], [[Соломонну Айрымканлары]], [[Гренада]], [[Ямайка]], [[Сент-Винсент эм Гренадинле]], [[Сент-Китс эм Невис]], [[Сент-Люсия]].

== Белигле ==
{{stub|политика}}

[[Категория:Монархия]]
[[Категория:Кърал]]
[[Категория:Политика]]
[[Категория:Къралны формалары]]
[[Категория:Демократия]]</text>
      <sha1>6q0okplj2xoh5s20h7639fnnara4nwv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Иги статьяла/Тарих</title>
    <ns>10</ns>
    <id>10953</id>
    <revision>
      <id>128403</id>
      <parentid>114352</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:54:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128403</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="239" sha1="4nmzwiaer5uynkz0msb5pj759lcux5t" xml:space="preserve">[[Уллу француз революция]] • [[Самтер форт ючюн сермешиу]] • [[Берлин операция]] • [[Финляндияда граждан къазауат]] • [[Рим республика]]</text>
      <sha1>4nmzwiaer5uynkz0msb5pj759lcux5t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin</title>
    <ns>3</ns>
    <id>16892</id>
    <revision>
      <id>128337</id>
      <parentid>126279</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:16:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сингармонизм */ Джангы бёлюм</comment>
      <origin>128337</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22215" sha1="lv6i3c4g02jgvnttv03yybasykd46go" xml:space="preserve">== Навигация ==

Салам Алейкум Алий, навигация шаблонлада бир халат бола болур, Башлыкъны аты чыкъмайды, хайырландыргъан шаблонну кесингми этген эдинг, огъесе болгъан шаблонладанмыды?  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:44, 26 январь 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Хау халаты барды. Навигация ыз деген шаблонда (къараб кюрешкемме, англамадым къалай аны тюз этерге). Башхалада Navbox шаблонда дегенледе '''заголовок''' сёзню '''башлыкъ'''а ауштурасада неда ишлейди. 
:''хайырландыргъан шаблонну'' -  ол къасынга дейсе? Англамадым. Мен кесим этмегемме шаблонну. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:48, 27 январь 2025 (UTC)

== Сайлаула ==

Салам алейкум, шо бу администратор сайлаулада разыма деген сёзню аллына {{хоу}} шаблонну бир сал, ансы бюрократла кёчюралмай ангылаялмай турадыла хоумуса, огъаймыса))) деб Бири разыма деген хоу дегенди, бири разыма деген огъай дегенди деб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:51, 28 март 2025 (UTC)

:Алейкум салам! Къарачайча англаманган сылхыр бюрократла. :))) Салдым шаблонну. Къара тюзмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 02:26, 29 март 2025 (UTC)
::Бек сау бол! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:18, 1 апрель 2025 (UTC)

== Эдуарт бийни айрымканы ==

Салам алейкум, Эдуард бийни айрымканы терсирек болурму, бий - князь болады, бу уа королну джашыды, тюркче огъуна да Prens деб турадыла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:43, 3 апрель 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Уллу Британияда принц къуру королну уланлагъа эмда туудукълагъа титул бередиле. Аны магъанасы орус тиледе: Большой толковый словарь русских существительных - Титул владетельного князя, не облеченного верховной властью, в Западной Европе, а также лицо, носящее этот титул. Башха къраллада уа принц титул бизни бий титулгъа ушагъан да этеди. - [https://www.britannica.com/topic/prince-title Принц] Блайда эки джол барды 1) тыш титулланы биз кёчюрюлмей къоябыл, 2) кёчюрюлген этебиз. Орусла бир бириде немец фюрст дереген сёзню князь деб кёчюрюлле, ингилиз принцни уа этмейле. Къалай тюз болур билмейме. Неда бизда Ингилиз принцлени принц деб башха испан, немец, француз принцлеге бий деб этеик? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
::Азербайджан тиледе: Şahzadə Eduard Adası тегейле: Принц Эдуарды сакъадах, татарла: Принс-Эдвард утравы казахла: Ханзада Эдуард Аралы --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
:::'''Principality of Monaco,''' казах: Монако кінәздігі, къарачай-малкъар: '''Монако Бийлик.'''  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:46, 4 апрель 2025 (UTC)
::::Энди эки джол бла да барлыкъ болурбузму? Тилибизде, къайсы тилде да бу титулланы атлары бир-бирде кёчюрюледи, бир-бирде кёчюрюлмейди, магъанасына кёре, Эдуард ким болгъанына кёре, королну джашы эсе - принц, бий титулу болуб принц деб айтылгъан эсе бий деб)))) Кеси да кёб терминибиз джокъду патчах -царь, падишах, эмда бий)))) Сора аны джолу тынчды, редирект этдик, соруу битди))) аны излесе да, аны излесе да, бир статьягъа чыгъарча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:28, 6 апрель 2025 (UTC)

== Чегемли ==

Салам алейкум, ий бир оноулашайыкъ, Чегемли деген кеси джазмагъан статьяланы малкъар вариантха тюрлендириб барады, башхалыкъла бардыла, болмай мадары да джокъду, алай аллындан автор къайсы вариантда джазгъан эсе алай къалыргъа керекди деб ангылайма, терс ангылай эсем да, ол а уа къарачай вариантланы малкъар вариантла бла алмашдырыб барады, джазгъанлыгъыма джууаб бермейди. Блок этиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:53, 24 апрель 2025 (UTC)

:Уа алейкум салам! Къарачайча аллындан статья джазылгъанесе къарачайча тюрлендирге керекти мен англаб. Чегимли бир бек кёб мен англамагъан тюрлю затланы этеди. Кел блок этеик.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:41, 24 апрель 2025 (UTC)
:Таулула статьяны [[Малкъарлыла]] деб статьягъа ауштургъанды [[Таўлула]] статья болуб. Блайгъа да бир къарасанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 24 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум [[Джер тебрениуню магнитудасы]] статьягъа бир къара, тюбюнде словари и энциклопедии деб турады, ол тыш джибериуле шаблонду, не кюрешдим, ол словари и энцикплопедии дегенни къарачайчагъа къалайда кёчюрюрге керек болгъанын ангылаялмайма, башым джетмейди.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:56, 26 апрель 2025 (UTC)

:Этдим. Ма блайда [[Модуль:External links/data]] бу модульну тюз этерге басыб, алайда тюбюнде бу кодтан башлаб : '''local''' socialNetworkProperties = {} socialNetworkProperties.label = 'В социальных сетях' socialNetworkProperties.list = { хайда бараса къарачай тилге кёчюрюб. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:10, 26 апрель 2025 (UTC)
::Аламат))) Башым сыныб къала эди))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
::Сау бол))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
:::Да не сау бол.:)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:29, 27 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум, Алий, иги болурса Аллах айтса? Энди эслей эсенг да мен бир джукъ джазама десем тереннге кетеме, къысхартыу меники тюлдю)) [[Информация]] статьяда [[Шаблон:Салыу]] барды, ол орусча Врезка шаблонду, этеме, этеме, болмайды, биринчиси орус вариантда ол онг джанына джыйылыбды, мында уа тюз ортасында, экинчиси уа - оригинал тексти кёрюнмейди, орусчада оригинал тексти чырмалыб турады да бассанг ачылгъан этеди, шо, бир кёз джетдир [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 26 май 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Игиме шукур Аллагъа! Къалайса кесинг? Заманым болмай талай кюн википедиягъа кирмей турдум. Айиб этме. Босун къарайим шаблонга не этерге боллукъту.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:37, 30 май 2025 (UTC)
:Он джанына шаблонну джыйылгъанны этдим. Алай а оригинал джазгъаны эталмагъамма.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:30, 2 июнь 2025 (UTC)
::да кергенме бек сау бол, оригиналны мен кесим этдим болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:33, 3 июнь 2025 (UTC)
:::Да не сау бол. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:27, 3 июнь 2025 (UTC)

== Илипин шаблон ==

Ас Салам алейкум, къалайса, не этсе алан? Мен бир кесек саулугъумда проблемам болуб сафдан чыкъдым, энди къайтдым))) шо бир тилеригим https://krc.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%BF%D0%B8%D0%BD&amp;action=edit ма бу шаблоннга бир къара, орус шаблондан калька этиб алгъанма, болмайды, ангым джетмейди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:54, 1 сентябрь 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Шукур Аллаха сау турама. Аллах саулукъ берсин! Да менда бусагъатда айлянгъан коронавирус неда грипп кибикни табхамма. Босун къарарма шаблоннга. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 01:29, 9 сентябрь 2025 (UTC)

== [[Россияны кърал тиллерини тизмеси]], [[Росейни кърал тиллери]] ==

Дубликатла. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 15:46, 7 февраль 2026 (UTC)

:да экисинден бирин кетерирге керекди, къайсысы тыйыншлы кёресиз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:05, 7 февраль 2026 (UTC)
::Мен сагъыш этгеннге кёре, биринчи бет-толуракъ, ол себебден биринчи бетни къояргъа керекди. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 16:12, 7 февраль 2026 (UTC)
:::Соргъан айиб джокъту, сен къарайчайлымса неда таулумса? :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:23, 7 февраль 2026 (UTC)
::::Нет, не карачаевец и по-карачаевски не говорю 🙂. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:00, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::))) А кто ты если не секрет по национальности?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:26, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::лакец кажется) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:37, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::::)) Бир соруум барды. И блайда россияны тиллени ичинде [[Чукот тил]] неда чукча тил тюздю?? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:41, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::К Лакии тоже отношения не имею)) [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:46, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::Baskin-Robbins бетни джангыдан къурадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:10, 7 февраль 2026 (UTC)

== [[Баскин-Роббинс]] ==

Статья не на карачаевско-балкарском. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:51, 7 февраль 2026 (UTC)

:Это в одно время какой то персонаж ходил на непонятном языке оставлял статьи и правки в рандомных статьях. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:55, 7 февраль 2026 (UTC)

== Translation request ==

Hello, DarqaviPalladin.

Can you translate and upload the articles [[:ru:Базардюзю]] and [[:ru:Флегрейские поля]] in Karachay-Balkar Wikipedia? 

Yours sincerely, [[Къошулуучу:Kurcke|Kurcke]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kurcke|сюзюу]]) 11:54, 8 март 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active editors on this Wikipedia, you're invited by the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development Language Onboarding and Development] initiative to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool.&lt;br&gt;
'''What the tool does'''&lt;br&gt;
The Starter Kit helps small or new Wikipedia contributors complete essential tasks, like importing infoboxes, tracking your wiki's growth and health metrics, and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance. Some features require certain user rights, but three of the six tasks are open to any autoconfirmed editor, so most active editors can get started right away.

'''Here's what we would like you to do:'''

* Read the manual for more detail on the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.

Thank you so much for using the tool, and we look forward to your attending the virtual meeting.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21:17, 11 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:30, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:44, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Сингармонизм ==
Ассалам алейкум, блай джазыб къояим джорукъча. Тюрк тилледе сингармонизм барды, неди десенг джумушакъ ачыкъла болгъан джерде къысхала джумушакъ окъуладыла. Джумушакъла: И, Ё, Ю, Е (джумушакъ Э-ча окъулургъа боллукъду) биргесине келсе . Юлгю: Балыкъ , блайда А бла Ы къаты ачыкъладыла, аны себебли къысхалада къаты окъуладыла. Билги — ачыкъла джумушакъладыла, аны ючюн Бильги деген ча окъулады. Алай а тыш сёзледе къатышракъды, алагъа кесибизча этиб айланныкъбыз, фильм дегенде джумушакъ окъулгъаны белгили болады юлгюге аны бла филм деб джазылса бизни тилде тюзрекди. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:16, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>lv6i3c4g02jgvnttv03yybasykd46go</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128338</id>
      <parentid>128337</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:18:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сингармонизм */ Джууабла</comment>
      <origin>128338</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22632" sha1="msk55nq2xxxmp820hivffhiqven57ln" xml:space="preserve">== Навигация ==

Салам Алейкум Алий, навигация шаблонлада бир халат бола болур, Башлыкъны аты чыкъмайды, хайырландыргъан шаблонну кесингми этген эдинг, огъесе болгъан шаблонладанмыды?  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:44, 26 январь 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Хау халаты барды. Навигация ыз деген шаблонда (къараб кюрешкемме, англамадым къалай аны тюз этерге). Башхалада Navbox шаблонда дегенледе '''заголовок''' сёзню '''башлыкъ'''а ауштурасада неда ишлейди. 
:''хайырландыргъан шаблонну'' -  ол къасынга дейсе? Англамадым. Мен кесим этмегемме шаблонну. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:48, 27 январь 2025 (UTC)

== Сайлаула ==

Салам алейкум, шо бу администратор сайлаулада разыма деген сёзню аллына {{хоу}} шаблонну бир сал, ансы бюрократла кёчюралмай ангылаялмай турадыла хоумуса, огъаймыса))) деб Бири разыма деген хоу дегенди, бири разыма деген огъай дегенди деб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:51, 28 март 2025 (UTC)

:Алейкум салам! Къарачайча англаманган сылхыр бюрократла. :))) Салдым шаблонну. Къара тюзмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 02:26, 29 март 2025 (UTC)
::Бек сау бол! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:18, 1 апрель 2025 (UTC)

== Эдуарт бийни айрымканы ==

Салам алейкум, Эдуард бийни айрымканы терсирек болурму, бий - князь болады, бу уа королну джашыды, тюркче огъуна да Prens деб турадыла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:43, 3 апрель 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Уллу Британияда принц къуру королну уланлагъа эмда туудукълагъа титул бередиле. Аны магъанасы орус тиледе: Большой толковый словарь русских существительных - Титул владетельного князя, не облеченного верховной властью, в Западной Европе, а также лицо, носящее этот титул. Башха къраллада уа принц титул бизни бий титулгъа ушагъан да этеди. - [https://www.britannica.com/topic/prince-title Принц] Блайда эки джол барды 1) тыш титулланы биз кёчюрюлмей къоябыл, 2) кёчюрюлген этебиз. Орусла бир бириде немец фюрст дереген сёзню князь деб кёчюрюлле, ингилиз принцни уа этмейле. Къалай тюз болур билмейме. Неда бизда Ингилиз принцлени принц деб башха испан, немец, француз принцлеге бий деб этеик? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
::Азербайджан тиледе: Şahzadə Eduard Adası тегейле: Принц Эдуарды сакъадах, татарла: Принс-Эдвард утравы казахла: Ханзада Эдуард Аралы --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
:::'''Principality of Monaco,''' казах: Монако кінәздігі, къарачай-малкъар: '''Монако Бийлик.'''  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:46, 4 апрель 2025 (UTC)
::::Энди эки джол бла да барлыкъ болурбузму? Тилибизде, къайсы тилде да бу титулланы атлары бир-бирде кёчюрюледи, бир-бирде кёчюрюлмейди, магъанасына кёре, Эдуард ким болгъанына кёре, королну джашы эсе - принц, бий титулу болуб принц деб айтылгъан эсе бий деб)))) Кеси да кёб терминибиз джокъду патчах -царь, падишах, эмда бий)))) Сора аны джолу тынчды, редирект этдик, соруу битди))) аны излесе да, аны излесе да, бир статьягъа чыгъарча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:28, 6 апрель 2025 (UTC)

== Чегемли ==

Салам алейкум, ий бир оноулашайыкъ, Чегемли деген кеси джазмагъан статьяланы малкъар вариантха тюрлендириб барады, башхалыкъла бардыла, болмай мадары да джокъду, алай аллындан автор къайсы вариантда джазгъан эсе алай къалыргъа керекди деб ангылайма, терс ангылай эсем да, ол а уа къарачай вариантланы малкъар вариантла бла алмашдырыб барады, джазгъанлыгъыма джууаб бермейди. Блок этиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:53, 24 апрель 2025 (UTC)

:Уа алейкум салам! Къарачайча аллындан статья джазылгъанесе къарачайча тюрлендирге керекти мен англаб. Чегимли бир бек кёб мен англамагъан тюрлю затланы этеди. Кел блок этеик.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:41, 24 апрель 2025 (UTC)
:Таулула статьяны [[Малкъарлыла]] деб статьягъа ауштургъанды [[Таўлула]] статья болуб. Блайгъа да бир къарасанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 24 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум [[Джер тебрениуню магнитудасы]] статьягъа бир къара, тюбюнде словари и энциклопедии деб турады, ол тыш джибериуле шаблонду, не кюрешдим, ол словари и энцикплопедии дегенни къарачайчагъа къалайда кёчюрюрге керек болгъанын ангылаялмайма, башым джетмейди.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:56, 26 апрель 2025 (UTC)

:Этдим. Ма блайда [[Модуль:External links/data]] бу модульну тюз этерге басыб, алайда тюбюнде бу кодтан башлаб : '''local''' socialNetworkProperties = {} socialNetworkProperties.label = 'В социальных сетях' socialNetworkProperties.list = { хайда бараса къарачай тилге кёчюрюб. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:10, 26 апрель 2025 (UTC)
::Аламат))) Башым сыныб къала эди))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
::Сау бол))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
:::Да не сау бол.:)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:29, 27 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум, Алий, иги болурса Аллах айтса? Энди эслей эсенг да мен бир джукъ джазама десем тереннге кетеме, къысхартыу меники тюлдю)) [[Информация]] статьяда [[Шаблон:Салыу]] барды, ол орусча Врезка шаблонду, этеме, этеме, болмайды, биринчиси орус вариантда ол онг джанына джыйылыбды, мында уа тюз ортасында, экинчиси уа - оригинал тексти кёрюнмейди, орусчада оригинал тексти чырмалыб турады да бассанг ачылгъан этеди, шо, бир кёз джетдир [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 26 май 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Игиме шукур Аллагъа! Къалайса кесинг? Заманым болмай талай кюн википедиягъа кирмей турдум. Айиб этме. Босун къарайим шаблонга не этерге боллукъту.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:37, 30 май 2025 (UTC)
:Он джанына шаблонну джыйылгъанны этдим. Алай а оригинал джазгъаны эталмагъамма.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:30, 2 июнь 2025 (UTC)
::да кергенме бек сау бол, оригиналны мен кесим этдим болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:33, 3 июнь 2025 (UTC)
:::Да не сау бол. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:27, 3 июнь 2025 (UTC)

== Илипин шаблон ==

Ас Салам алейкум, къалайса, не этсе алан? Мен бир кесек саулугъумда проблемам болуб сафдан чыкъдым, энди къайтдым))) шо бир тилеригим https://krc.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%BF%D0%B8%D0%BD&amp;action=edit ма бу шаблоннга бир къара, орус шаблондан калька этиб алгъанма, болмайды, ангым джетмейди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:54, 1 сентябрь 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Шукур Аллаха сау турама. Аллах саулукъ берсин! Да менда бусагъатда айлянгъан коронавирус неда грипп кибикни табхамма. Босун къарарма шаблоннга. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 01:29, 9 сентябрь 2025 (UTC)

== [[Россияны кърал тиллерини тизмеси]], [[Росейни кърал тиллери]] ==

Дубликатла. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 15:46, 7 февраль 2026 (UTC)

:да экисинден бирин кетерирге керекди, къайсысы тыйыншлы кёресиз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:05, 7 февраль 2026 (UTC)
::Мен сагъыш этгеннге кёре, биринчи бет-толуракъ, ол себебден биринчи бетни къояргъа керекди. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 16:12, 7 февраль 2026 (UTC)
:::Соргъан айиб джокъту, сен къарайчайлымса неда таулумса? :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:23, 7 февраль 2026 (UTC)
::::Нет, не карачаевец и по-карачаевски не говорю 🙂. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:00, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::))) А кто ты если не секрет по национальности?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:26, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::лакец кажется) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:37, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::::)) Бир соруум барды. И блайда россияны тиллени ичинде [[Чукот тил]] неда чукча тил тюздю?? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:41, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::К Лакии тоже отношения не имею)) [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:46, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::Baskin-Robbins бетни джангыдан къурадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:10, 7 февраль 2026 (UTC)

== [[Баскин-Роббинс]] ==

Статья не на карачаевско-балкарском. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:51, 7 февраль 2026 (UTC)

:Это в одно время какой то персонаж ходил на непонятном языке оставлял статьи и правки в рандомных статьях. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:55, 7 февраль 2026 (UTC)

== Translation request ==

Hello, DarqaviPalladin.

Can you translate and upload the articles [[:ru:Базардюзю]] and [[:ru:Флегрейские поля]] in Karachay-Balkar Wikipedia? 

Yours sincerely, [[Къошулуучу:Kurcke|Kurcke]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kurcke|сюзюу]]) 11:54, 8 март 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active editors on this Wikipedia, you're invited by the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development Language Onboarding and Development] initiative to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool.&lt;br&gt;
'''What the tool does'''&lt;br&gt;
The Starter Kit helps small or new Wikipedia contributors complete essential tasks, like importing infoboxes, tracking your wiki's growth and health metrics, and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance. Some features require certain user rights, but three of the six tasks are open to any autoconfirmed editor, so most active editors can get started right away.

'''Here's what we would like you to do:'''

* Read the manual for more detail on the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.

Thank you so much for using the tool, and we look forward to your attending the virtual meeting.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21:17, 11 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:30, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:44, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Сингармонизм ==
Ассалам алейкум, блай джазыб къояим джорукъча. Тюрк тилледе сингармонизм барды, неди десенг джумушакъ ачыкъла болгъан джерде къысхала джумушакъ окъуладыла. Джумушакъла: И, Ё, Ю, Е (джумушакъ Э-ча окъулургъа боллукъду) биргесине келсе . Юлгю: Балыкъ , блайда А бла Ы къаты ачыкъладыла, аны себебли къысхалада къаты окъуладыла. Билги — ачыкъла джумушакъладыла, аны ючюн Бильги деген ча окъулады. Алай а тыш сёзледе къатышракъды, алагъа кесибизча этиб айланныкъбыз, фильм дегенде джумушакъ окъулгъаны белгили болады юлгюге аны бла филм деб джазылса бизни тилде тюзрекди. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:16, 16 октябрь 2026 (UTC)

:Аны ючюн бурунгу тюрк тилде къысхаланы кёбюсюне эки тюрлю джазылгъан варианты бар эди, юлгюге &quot;𐰚&quot; джумушакъ &quot;К&quot; - &quot;Кирген&quot;, &quot;Кюмюш&quot;. &quot;𐰴&quot; къаты к неда къ [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:18, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>msk55nq2xxxmp820hivffhiqven57ln</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128340</id>
      <parentid>128338</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:24:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сингармонизм */ Джууабла</comment>
      <origin>128340</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22878" sha1="41cz8opfe698jowd6hdqu4lrbp7oxmb" xml:space="preserve">== Навигация ==

Салам Алейкум Алий, навигация шаблонлада бир халат бола болур, Башлыкъны аты чыкъмайды, хайырландыргъан шаблонну кесингми этген эдинг, огъесе болгъан шаблонладанмыды?  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:44, 26 январь 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Хау халаты барды. Навигация ыз деген шаблонда (къараб кюрешкемме, англамадым къалай аны тюз этерге). Башхалада Navbox шаблонда дегенледе '''заголовок''' сёзню '''башлыкъ'''а ауштурасада неда ишлейди. 
:''хайырландыргъан шаблонну'' -  ол къасынга дейсе? Англамадым. Мен кесим этмегемме шаблонну. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:48, 27 январь 2025 (UTC)

== Сайлаула ==

Салам алейкум, шо бу администратор сайлаулада разыма деген сёзню аллына {{хоу}} шаблонну бир сал, ансы бюрократла кёчюралмай ангылаялмай турадыла хоумуса, огъаймыса))) деб Бири разыма деген хоу дегенди, бири разыма деген огъай дегенди деб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:51, 28 март 2025 (UTC)

:Алейкум салам! Къарачайча англаманган сылхыр бюрократла. :))) Салдым шаблонну. Къара тюзмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 02:26, 29 март 2025 (UTC)
::Бек сау бол! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:18, 1 апрель 2025 (UTC)

== Эдуарт бийни айрымканы ==

Салам алейкум, Эдуард бийни айрымканы терсирек болурму, бий - князь болады, бу уа королну джашыды, тюркче огъуна да Prens деб турадыла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:43, 3 апрель 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Уллу Британияда принц къуру королну уланлагъа эмда туудукълагъа титул бередиле. Аны магъанасы орус тиледе: Большой толковый словарь русских существительных - Титул владетельного князя, не облеченного верховной властью, в Западной Европе, а также лицо, носящее этот титул. Башха къраллада уа принц титул бизни бий титулгъа ушагъан да этеди. - [https://www.britannica.com/topic/prince-title Принц] Блайда эки джол барды 1) тыш титулланы биз кёчюрюлмей къоябыл, 2) кёчюрюлген этебиз. Орусла бир бириде немец фюрст дереген сёзню князь деб кёчюрюлле, ингилиз принцни уа этмейле. Къалай тюз болур билмейме. Неда бизда Ингилиз принцлени принц деб башха испан, немец, француз принцлеге бий деб этеик? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
::Азербайджан тиледе: Şahzadə Eduard Adası тегейле: Принц Эдуарды сакъадах, татарла: Принс-Эдвард утравы казахла: Ханзада Эдуард Аралы --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
:::'''Principality of Monaco,''' казах: Монако кінәздігі, къарачай-малкъар: '''Монако Бийлик.'''  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:46, 4 апрель 2025 (UTC)
::::Энди эки джол бла да барлыкъ болурбузму? Тилибизде, къайсы тилде да бу титулланы атлары бир-бирде кёчюрюледи, бир-бирде кёчюрюлмейди, магъанасына кёре, Эдуард ким болгъанына кёре, королну джашы эсе - принц, бий титулу болуб принц деб айтылгъан эсе бий деб)))) Кеси да кёб терминибиз джокъду патчах -царь, падишах, эмда бий)))) Сора аны джолу тынчды, редирект этдик, соруу битди))) аны излесе да, аны излесе да, бир статьягъа чыгъарча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:28, 6 апрель 2025 (UTC)

== Чегемли ==

Салам алейкум, ий бир оноулашайыкъ, Чегемли деген кеси джазмагъан статьяланы малкъар вариантха тюрлендириб барады, башхалыкъла бардыла, болмай мадары да джокъду, алай аллындан автор къайсы вариантда джазгъан эсе алай къалыргъа керекди деб ангылайма, терс ангылай эсем да, ол а уа къарачай вариантланы малкъар вариантла бла алмашдырыб барады, джазгъанлыгъыма джууаб бермейди. Блок этиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:53, 24 апрель 2025 (UTC)

:Уа алейкум салам! Къарачайча аллындан статья джазылгъанесе къарачайча тюрлендирге керекти мен англаб. Чегимли бир бек кёб мен англамагъан тюрлю затланы этеди. Кел блок этеик.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:41, 24 апрель 2025 (UTC)
:Таулула статьяны [[Малкъарлыла]] деб статьягъа ауштургъанды [[Таўлула]] статья болуб. Блайгъа да бир къарасанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 24 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум [[Джер тебрениуню магнитудасы]] статьягъа бир къара, тюбюнде словари и энциклопедии деб турады, ол тыш джибериуле шаблонду, не кюрешдим, ол словари и энцикплопедии дегенни къарачайчагъа къалайда кёчюрюрге керек болгъанын ангылаялмайма, башым джетмейди.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:56, 26 апрель 2025 (UTC)

:Этдим. Ма блайда [[Модуль:External links/data]] бу модульну тюз этерге басыб, алайда тюбюнде бу кодтан башлаб : '''local''' socialNetworkProperties = {} socialNetworkProperties.label = 'В социальных сетях' socialNetworkProperties.list = { хайда бараса къарачай тилге кёчюрюб. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:10, 26 апрель 2025 (UTC)
::Аламат))) Башым сыныб къала эди))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
::Сау бол))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
:::Да не сау бол.:)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:29, 27 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум, Алий, иги болурса Аллах айтса? Энди эслей эсенг да мен бир джукъ джазама десем тереннге кетеме, къысхартыу меники тюлдю)) [[Информация]] статьяда [[Шаблон:Салыу]] барды, ол орусча Врезка шаблонду, этеме, этеме, болмайды, биринчиси орус вариантда ол онг джанына джыйылыбды, мында уа тюз ортасында, экинчиси уа - оригинал тексти кёрюнмейди, орусчада оригинал тексти чырмалыб турады да бассанг ачылгъан этеди, шо, бир кёз джетдир [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 26 май 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Игиме шукур Аллагъа! Къалайса кесинг? Заманым болмай талай кюн википедиягъа кирмей турдум. Айиб этме. Босун къарайим шаблонга не этерге боллукъту.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:37, 30 май 2025 (UTC)
:Он джанына шаблонну джыйылгъанны этдим. Алай а оригинал джазгъаны эталмагъамма.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:30, 2 июнь 2025 (UTC)
::да кергенме бек сау бол, оригиналны мен кесим этдим болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:33, 3 июнь 2025 (UTC)
:::Да не сау бол. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:27, 3 июнь 2025 (UTC)

== Илипин шаблон ==

Ас Салам алейкум, къалайса, не этсе алан? Мен бир кесек саулугъумда проблемам болуб сафдан чыкъдым, энди къайтдым))) шо бир тилеригим https://krc.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%BF%D0%B8%D0%BD&amp;action=edit ма бу шаблоннга бир къара, орус шаблондан калька этиб алгъанма, болмайды, ангым джетмейди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:54, 1 сентябрь 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Шукур Аллаха сау турама. Аллах саулукъ берсин! Да менда бусагъатда айлянгъан коронавирус неда грипп кибикни табхамма. Босун къарарма шаблоннга. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 01:29, 9 сентябрь 2025 (UTC)

== [[Россияны кърал тиллерини тизмеси]], [[Росейни кърал тиллери]] ==

Дубликатла. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 15:46, 7 февраль 2026 (UTC)

:да экисинден бирин кетерирге керекди, къайсысы тыйыншлы кёресиз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:05, 7 февраль 2026 (UTC)
::Мен сагъыш этгеннге кёре, биринчи бет-толуракъ, ол себебден биринчи бетни къояргъа керекди. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 16:12, 7 февраль 2026 (UTC)
:::Соргъан айиб джокъту, сен къарайчайлымса неда таулумса? :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:23, 7 февраль 2026 (UTC)
::::Нет, не карачаевец и по-карачаевски не говорю 🙂. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:00, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::))) А кто ты если не секрет по национальности?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:26, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::лакец кажется) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:37, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::::)) Бир соруум барды. И блайда россияны тиллени ичинде [[Чукот тил]] неда чукча тил тюздю?? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:41, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::К Лакии тоже отношения не имею)) [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:46, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::Baskin-Robbins бетни джангыдан къурадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:10, 7 февраль 2026 (UTC)

== [[Баскин-Роббинс]] ==

Статья не на карачаевско-балкарском. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:51, 7 февраль 2026 (UTC)

:Это в одно время какой то персонаж ходил на непонятном языке оставлял статьи и правки в рандомных статьях. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:55, 7 февраль 2026 (UTC)

== Translation request ==

Hello, DarqaviPalladin.

Can you translate and upload the articles [[:ru:Базардюзю]] and [[:ru:Флегрейские поля]] in Karachay-Balkar Wikipedia? 

Yours sincerely, [[Къошулуучу:Kurcke|Kurcke]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kurcke|сюзюу]]) 11:54, 8 март 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active editors on this Wikipedia, you're invited by the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development Language Onboarding and Development] initiative to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool.&lt;br&gt;
'''What the tool does'''&lt;br&gt;
The Starter Kit helps small or new Wikipedia contributors complete essential tasks, like importing infoboxes, tracking your wiki's growth and health metrics, and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance. Some features require certain user rights, but three of the six tasks are open to any autoconfirmed editor, so most active editors can get started right away.

'''Here's what we would like you to do:'''

* Read the manual for more detail on the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.

Thank you so much for using the tool, and we look forward to your attending the virtual meeting.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21:17, 11 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:30, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:44, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Сингармонизм ==
Ассалам алейкум, блай джазыб къояим джорукъча. Тюрк тилледе сингармонизм барды, неди десенг джумушакъ ачыкъла болгъан джерде къысхала джумушакъ окъуладыла. Джумушакъла: И, Ё, Ю, Е (джумушакъ Э-ча окъулургъа боллукъду) биргесине келсе . Юлгю: Балыкъ , блайда А бла Ы къаты ачыкъладыла, аны себебли къысхалада къаты окъуладыла. Билги — ачыкъла джумушакъладыла, аны ючюн Бильги деген ча окъулады. Алай а тыш сёзледе къатышракъды, алагъа кесибизча этиб айланныкъбыз, фильм дегенде джумушакъ окъулгъаны белгили болады юлгюге аны бла филм деб джазылса бизни тилде тюзрекди. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:16, 16 октябрь 2026 (UTC)

:Аны ючюн бурунгу тюрк тилде къысхаланы кёбюсюне эки тюрлю джазылгъан варианты бар эди, юлгюге &quot;𐰚&quot; джумушакъ &quot;К&quot; - &quot;Кирген&quot;, &quot;Кюмюш&quot;. &quot;𐰴&quot; къаты к неда къ [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:18, 16 октябрь 2026 (UTC)
:Сёзлюклеге кёре фильм дейдиле. Къалай этеик?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>41cz8opfe698jowd6hdqu4lrbp7oxmb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128348</id>
      <parentid>128340</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:14:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сингармонизм */ Джууабла</comment>
      <origin>128348</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23866" sha1="qzehv0qzv065f0neq3mftsj9x60ubq8" xml:space="preserve">== Навигация ==

Салам Алейкум Алий, навигация шаблонлада бир халат бола болур, Башлыкъны аты чыкъмайды, хайырландыргъан шаблонну кесингми этген эдинг, огъесе болгъан шаблонладанмыды?  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:44, 26 январь 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Хау халаты барды. Навигация ыз деген шаблонда (къараб кюрешкемме, англамадым къалай аны тюз этерге). Башхалада Navbox шаблонда дегенледе '''заголовок''' сёзню '''башлыкъ'''а ауштурасада неда ишлейди. 
:''хайырландыргъан шаблонну'' -  ол къасынга дейсе? Англамадым. Мен кесим этмегемме шаблонну. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:48, 27 январь 2025 (UTC)

== Сайлаула ==

Салам алейкум, шо бу администратор сайлаулада разыма деген сёзню аллына {{хоу}} шаблонну бир сал, ансы бюрократла кёчюралмай ангылаялмай турадыла хоумуса, огъаймыса))) деб Бири разыма деген хоу дегенди, бири разыма деген огъай дегенди деб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:51, 28 март 2025 (UTC)

:Алейкум салам! Къарачайча англаманган сылхыр бюрократла. :))) Салдым шаблонну. Къара тюзмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 02:26, 29 март 2025 (UTC)
::Бек сау бол! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:18, 1 апрель 2025 (UTC)

== Эдуарт бийни айрымканы ==

Салам алейкум, Эдуард бийни айрымканы терсирек болурму, бий - князь болады, бу уа королну джашыды, тюркче огъуна да Prens деб турадыла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:43, 3 апрель 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Уллу Британияда принц къуру королну уланлагъа эмда туудукълагъа титул бередиле. Аны магъанасы орус тиледе: Большой толковый словарь русских существительных - Титул владетельного князя, не облеченного верховной властью, в Западной Европе, а также лицо, носящее этот титул. Башха къраллада уа принц титул бизни бий титулгъа ушагъан да этеди. - [https://www.britannica.com/topic/prince-title Принц] Блайда эки джол барды 1) тыш титулланы биз кёчюрюлмей къоябыл, 2) кёчюрюлген этебиз. Орусла бир бириде немец фюрст дереген сёзню князь деб кёчюрюлле, ингилиз принцни уа этмейле. Къалай тюз болур билмейме. Неда бизда Ингилиз принцлени принц деб башха испан, немец, француз принцлеге бий деб этеик? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
::Азербайджан тиледе: Şahzadə Eduard Adası тегейле: Принц Эдуарды сакъадах, татарла: Принс-Эдвард утравы казахла: Ханзада Эдуард Аралы --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
:::'''Principality of Monaco,''' казах: Монако кінәздігі, къарачай-малкъар: '''Монако Бийлик.'''  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:46, 4 апрель 2025 (UTC)
::::Энди эки джол бла да барлыкъ болурбузму? Тилибизде, къайсы тилде да бу титулланы атлары бир-бирде кёчюрюледи, бир-бирде кёчюрюлмейди, магъанасына кёре, Эдуард ким болгъанына кёре, королну джашы эсе - принц, бий титулу болуб принц деб айтылгъан эсе бий деб)))) Кеси да кёб терминибиз джокъду патчах -царь, падишах, эмда бий)))) Сора аны джолу тынчды, редирект этдик, соруу битди))) аны излесе да, аны излесе да, бир статьягъа чыгъарча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:28, 6 апрель 2025 (UTC)

== Чегемли ==

Салам алейкум, ий бир оноулашайыкъ, Чегемли деген кеси джазмагъан статьяланы малкъар вариантха тюрлендириб барады, башхалыкъла бардыла, болмай мадары да джокъду, алай аллындан автор къайсы вариантда джазгъан эсе алай къалыргъа керекди деб ангылайма, терс ангылай эсем да, ол а уа къарачай вариантланы малкъар вариантла бла алмашдырыб барады, джазгъанлыгъыма джууаб бермейди. Блок этиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:53, 24 апрель 2025 (UTC)

:Уа алейкум салам! Къарачайча аллындан статья джазылгъанесе къарачайча тюрлендирге керекти мен англаб. Чегимли бир бек кёб мен англамагъан тюрлю затланы этеди. Кел блок этеик.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:41, 24 апрель 2025 (UTC)
:Таулула статьяны [[Малкъарлыла]] деб статьягъа ауштургъанды [[Таўлула]] статья болуб. Блайгъа да бир къарасанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 24 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум [[Джер тебрениуню магнитудасы]] статьягъа бир къара, тюбюнде словари и энциклопедии деб турады, ол тыш джибериуле шаблонду, не кюрешдим, ол словари и энцикплопедии дегенни къарачайчагъа къалайда кёчюрюрге керек болгъанын ангылаялмайма, башым джетмейди.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:56, 26 апрель 2025 (UTC)

:Этдим. Ма блайда [[Модуль:External links/data]] бу модульну тюз этерге басыб, алайда тюбюнде бу кодтан башлаб : '''local''' socialNetworkProperties = {} socialNetworkProperties.label = 'В социальных сетях' socialNetworkProperties.list = { хайда бараса къарачай тилге кёчюрюб. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:10, 26 апрель 2025 (UTC)
::Аламат))) Башым сыныб къала эди))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
::Сау бол))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
:::Да не сау бол.:)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:29, 27 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум, Алий, иги болурса Аллах айтса? Энди эслей эсенг да мен бир джукъ джазама десем тереннге кетеме, къысхартыу меники тюлдю)) [[Информация]] статьяда [[Шаблон:Салыу]] барды, ол орусча Врезка шаблонду, этеме, этеме, болмайды, биринчиси орус вариантда ол онг джанына джыйылыбды, мында уа тюз ортасында, экинчиси уа - оригинал тексти кёрюнмейди, орусчада оригинал тексти чырмалыб турады да бассанг ачылгъан этеди, шо, бир кёз джетдир [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 26 май 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Игиме шукур Аллагъа! Къалайса кесинг? Заманым болмай талай кюн википедиягъа кирмей турдум. Айиб этме. Босун къарайим шаблонга не этерге боллукъту.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:37, 30 май 2025 (UTC)
:Он джанына шаблонну джыйылгъанны этдим. Алай а оригинал джазгъаны эталмагъамма.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:30, 2 июнь 2025 (UTC)
::да кергенме бек сау бол, оригиналны мен кесим этдим болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:33, 3 июнь 2025 (UTC)
:::Да не сау бол. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:27, 3 июнь 2025 (UTC)

== Илипин шаблон ==

Ас Салам алейкум, къалайса, не этсе алан? Мен бир кесек саулугъумда проблемам болуб сафдан чыкъдым, энди къайтдым))) шо бир тилеригим https://krc.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%BF%D0%B8%D0%BD&amp;action=edit ма бу шаблоннга бир къара, орус шаблондан калька этиб алгъанма, болмайды, ангым джетмейди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:54, 1 сентябрь 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Шукур Аллаха сау турама. Аллах саулукъ берсин! Да менда бусагъатда айлянгъан коронавирус неда грипп кибикни табхамма. Босун къарарма шаблоннга. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 01:29, 9 сентябрь 2025 (UTC)

== [[Россияны кърал тиллерини тизмеси]], [[Росейни кърал тиллери]] ==

Дубликатла. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 15:46, 7 февраль 2026 (UTC)

:да экисинден бирин кетерирге керекди, къайсысы тыйыншлы кёресиз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:05, 7 февраль 2026 (UTC)
::Мен сагъыш этгеннге кёре, биринчи бет-толуракъ, ол себебден биринчи бетни къояргъа керекди. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 16:12, 7 февраль 2026 (UTC)
:::Соргъан айиб джокъту, сен къарайчайлымса неда таулумса? :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:23, 7 февраль 2026 (UTC)
::::Нет, не карачаевец и по-карачаевски не говорю 🙂. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:00, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::))) А кто ты если не секрет по национальности?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:26, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::лакец кажется) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:37, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::::)) Бир соруум барды. И блайда россияны тиллени ичинде [[Чукот тил]] неда чукча тил тюздю?? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:41, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::К Лакии тоже отношения не имею)) [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:46, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::Baskin-Robbins бетни джангыдан къурадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:10, 7 февраль 2026 (UTC)

== [[Баскин-Роббинс]] ==

Статья не на карачаевско-балкарском. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:51, 7 февраль 2026 (UTC)

:Это в одно время какой то персонаж ходил на непонятном языке оставлял статьи и правки в рандомных статьях. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:55, 7 февраль 2026 (UTC)

== Translation request ==

Hello, DarqaviPalladin.

Can you translate and upload the articles [[:ru:Базардюзю]] and [[:ru:Флегрейские поля]] in Karachay-Balkar Wikipedia? 

Yours sincerely, [[Къошулуучу:Kurcke|Kurcke]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kurcke|сюзюу]]) 11:54, 8 март 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active editors on this Wikipedia, you're invited by the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development Language Onboarding and Development] initiative to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool.&lt;br&gt;
'''What the tool does'''&lt;br&gt;
The Starter Kit helps small or new Wikipedia contributors complete essential tasks, like importing infoboxes, tracking your wiki's growth and health metrics, and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance. Some features require certain user rights, but three of the six tasks are open to any autoconfirmed editor, so most active editors can get started right away.

'''Here's what we would like you to do:'''

* Read the manual for more detail on the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.

Thank you so much for using the tool, and we look forward to your attending the virtual meeting.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21:17, 11 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:30, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:44, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Сингармонизм ==
Ассалам алейкум, блай джазыб къояим джорукъча. Тюрк тилледе сингармонизм барды, неди десенг джумушакъ ачыкъла болгъан джерде къысхала джумушакъ окъуладыла. Джумушакъла: И, Ё, Ю, Е (джумушакъ Э-ча окъулургъа боллукъду) биргесине келсе . Юлгю: Балыкъ , блайда А бла Ы къаты ачыкъладыла, аны себебли къысхалада къаты окъуладыла. Билги — ачыкъла джумушакъладыла, аны ючюн Бильги деген ча окъулады. Алай а тыш сёзледе къатышракъды, алагъа кесибизча этиб айланныкъбыз, фильм дегенде джумушакъ окъулгъаны белгили болады юлгюге аны бла филм деб джазылса бизни тилде тюзрекди. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:16, 16 октябрь 2026 (UTC)

:Аны ючюн бурунгу тюрк тилде къысхаланы кёбюсюне эки тюрлю джазылгъан варианты бар эди, юлгюге &quot;𐰚&quot; джумушакъ &quot;К&quot; - &quot;Кирген&quot;, &quot;Кюмюш&quot;. &quot;𐰴&quot; къаты к неда къ [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:18, 16 октябрь 2026 (UTC)
:Сёзлюклеге кёре фильм дейдиле. Къалай этеик?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 16 октябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, ол айтханынг барды, алай а бегитилген тил джорукъла бардыла, джарсыугъа, барысы да биз излегенча тюлдюле, алай а хар бирибиз эшитгенибизча джаза башласакъ, андан да бек къатышыб къаллыкъбыз, бирибиз филм деб, бирибиз фильм дер, бирибиз пчакъ дер, бирибиз бычакъ дер, аны айтханым, сюйсек сюймесек да джорукълагъа сыйынсакъ керек болур. Ансы бирибиз сингармонизм дер, башхабыз эшитгенимча джазама дер. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:14, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>qzehv0qzv065f0neq3mftsj9x60ubq8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128351</id>
      <parentid>128348</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:22:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сингармонизм */ Джууабла</comment>
      <origin>128351</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24367" sha1="4ocyjj04kdyrs6e55tx51u5w4y52vwi" xml:space="preserve">== Навигация ==

Салам Алейкум Алий, навигация шаблонлада бир халат бола болур, Башлыкъны аты чыкъмайды, хайырландыргъан шаблонну кесингми этген эдинг, огъесе болгъан шаблонладанмыды?  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:44, 26 январь 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Хау халаты барды. Навигация ыз деген шаблонда (къараб кюрешкемме, англамадым къалай аны тюз этерге). Башхалада Navbox шаблонда дегенледе '''заголовок''' сёзню '''башлыкъ'''а ауштурасада неда ишлейди. 
:''хайырландыргъан шаблонну'' -  ол къасынга дейсе? Англамадым. Мен кесим этмегемме шаблонну. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:48, 27 январь 2025 (UTC)

== Сайлаула ==

Салам алейкум, шо бу администратор сайлаулада разыма деген сёзню аллына {{хоу}} шаблонну бир сал, ансы бюрократла кёчюралмай ангылаялмай турадыла хоумуса, огъаймыса))) деб Бири разыма деген хоу дегенди, бири разыма деген огъай дегенди деб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:51, 28 март 2025 (UTC)

:Алейкум салам! Къарачайча англаманган сылхыр бюрократла. :))) Салдым шаблонну. Къара тюзмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 02:26, 29 март 2025 (UTC)
::Бек сау бол! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:18, 1 апрель 2025 (UTC)

== Эдуарт бийни айрымканы ==

Салам алейкум, Эдуард бийни айрымканы терсирек болурму, бий - князь болады, бу уа королну джашыды, тюркче огъуна да Prens деб турадыла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:43, 3 апрель 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Уллу Британияда принц къуру королну уланлагъа эмда туудукълагъа титул бередиле. Аны магъанасы орус тиледе: Большой толковый словарь русских существительных - Титул владетельного князя, не облеченного верховной властью, в Западной Европе, а также лицо, носящее этот титул. Башха къраллада уа принц титул бизни бий титулгъа ушагъан да этеди. - [https://www.britannica.com/topic/prince-title Принц] Блайда эки джол барды 1) тыш титулланы биз кёчюрюлмей къоябыл, 2) кёчюрюлген этебиз. Орусла бир бириде немец фюрст дереген сёзню князь деб кёчюрюлле, ингилиз принцни уа этмейле. Къалай тюз болур билмейме. Неда бизда Ингилиз принцлени принц деб башха испан, немец, француз принцлеге бий деб этеик? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
::Азербайджан тиледе: Şahzadə Eduard Adası тегейле: Принц Эдуарды сакъадах, татарла: Принс-Эдвард утравы казахла: Ханзада Эдуард Аралы --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
:::'''Principality of Monaco,''' казах: Монако кінәздігі, къарачай-малкъар: '''Монако Бийлик.'''  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:46, 4 апрель 2025 (UTC)
::::Энди эки джол бла да барлыкъ болурбузму? Тилибизде, къайсы тилде да бу титулланы атлары бир-бирде кёчюрюледи, бир-бирде кёчюрюлмейди, магъанасына кёре, Эдуард ким болгъанына кёре, королну джашы эсе - принц, бий титулу болуб принц деб айтылгъан эсе бий деб)))) Кеси да кёб терминибиз джокъду патчах -царь, падишах, эмда бий)))) Сора аны джолу тынчды, редирект этдик, соруу битди))) аны излесе да, аны излесе да, бир статьягъа чыгъарча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:28, 6 апрель 2025 (UTC)

== Чегемли ==

Салам алейкум, ий бир оноулашайыкъ, Чегемли деген кеси джазмагъан статьяланы малкъар вариантха тюрлендириб барады, башхалыкъла бардыла, болмай мадары да джокъду, алай аллындан автор къайсы вариантда джазгъан эсе алай къалыргъа керекди деб ангылайма, терс ангылай эсем да, ол а уа къарачай вариантланы малкъар вариантла бла алмашдырыб барады, джазгъанлыгъыма джууаб бермейди. Блок этиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:53, 24 апрель 2025 (UTC)

:Уа алейкум салам! Къарачайча аллындан статья джазылгъанесе къарачайча тюрлендирге керекти мен англаб. Чегимли бир бек кёб мен англамагъан тюрлю затланы этеди. Кел блок этеик.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:41, 24 апрель 2025 (UTC)
:Таулула статьяны [[Малкъарлыла]] деб статьягъа ауштургъанды [[Таўлула]] статья болуб. Блайгъа да бир къарасанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 24 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум [[Джер тебрениуню магнитудасы]] статьягъа бир къара, тюбюнде словари и энциклопедии деб турады, ол тыш джибериуле шаблонду, не кюрешдим, ол словари и энцикплопедии дегенни къарачайчагъа къалайда кёчюрюрге керек болгъанын ангылаялмайма, башым джетмейди.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:56, 26 апрель 2025 (UTC)

:Этдим. Ма блайда [[Модуль:External links/data]] бу модульну тюз этерге басыб, алайда тюбюнде бу кодтан башлаб : '''local''' socialNetworkProperties = {} socialNetworkProperties.label = 'В социальных сетях' socialNetworkProperties.list = { хайда бараса къарачай тилге кёчюрюб. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:10, 26 апрель 2025 (UTC)
::Аламат))) Башым сыныб къала эди))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
::Сау бол))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
:::Да не сау бол.:)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:29, 27 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум, Алий, иги болурса Аллах айтса? Энди эслей эсенг да мен бир джукъ джазама десем тереннге кетеме, къысхартыу меники тюлдю)) [[Информация]] статьяда [[Шаблон:Салыу]] барды, ол орусча Врезка шаблонду, этеме, этеме, болмайды, биринчиси орус вариантда ол онг джанына джыйылыбды, мында уа тюз ортасында, экинчиси уа - оригинал тексти кёрюнмейди, орусчада оригинал тексти чырмалыб турады да бассанг ачылгъан этеди, шо, бир кёз джетдир [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 26 май 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Игиме шукур Аллагъа! Къалайса кесинг? Заманым болмай талай кюн википедиягъа кирмей турдум. Айиб этме. Босун къарайим шаблонга не этерге боллукъту.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:37, 30 май 2025 (UTC)
:Он джанына шаблонну джыйылгъанны этдим. Алай а оригинал джазгъаны эталмагъамма.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:30, 2 июнь 2025 (UTC)
::да кергенме бек сау бол, оригиналны мен кесим этдим болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:33, 3 июнь 2025 (UTC)
:::Да не сау бол. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:27, 3 июнь 2025 (UTC)

== Илипин шаблон ==

Ас Салам алейкум, къалайса, не этсе алан? Мен бир кесек саулугъумда проблемам болуб сафдан чыкъдым, энди къайтдым))) шо бир тилеригим https://krc.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%BF%D0%B8%D0%BD&amp;action=edit ма бу шаблоннга бир къара, орус шаблондан калька этиб алгъанма, болмайды, ангым джетмейди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:54, 1 сентябрь 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Шукур Аллаха сау турама. Аллах саулукъ берсин! Да менда бусагъатда айлянгъан коронавирус неда грипп кибикни табхамма. Босун къарарма шаблоннга. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 01:29, 9 сентябрь 2025 (UTC)

== [[Россияны кърал тиллерини тизмеси]], [[Росейни кърал тиллери]] ==

Дубликатла. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 15:46, 7 февраль 2026 (UTC)

:да экисинден бирин кетерирге керекди, къайсысы тыйыншлы кёресиз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:05, 7 февраль 2026 (UTC)
::Мен сагъыш этгеннге кёре, биринчи бет-толуракъ, ол себебден биринчи бетни къояргъа керекди. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 16:12, 7 февраль 2026 (UTC)
:::Соргъан айиб джокъту, сен къарайчайлымса неда таулумса? :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:23, 7 февраль 2026 (UTC)
::::Нет, не карачаевец и по-карачаевски не говорю 🙂. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:00, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::))) А кто ты если не секрет по национальности?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:26, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::лакец кажется) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:37, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::::)) Бир соруум барды. И блайда россияны тиллени ичинде [[Чукот тил]] неда чукча тил тюздю?? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:41, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::К Лакии тоже отношения не имею)) [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:46, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::Baskin-Robbins бетни джангыдан къурадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:10, 7 февраль 2026 (UTC)

== [[Баскин-Роббинс]] ==

Статья не на карачаевско-балкарском. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:51, 7 февраль 2026 (UTC)

:Это в одно время какой то персонаж ходил на непонятном языке оставлял статьи и правки в рандомных статьях. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:55, 7 февраль 2026 (UTC)

== Translation request ==

Hello, DarqaviPalladin.

Can you translate and upload the articles [[:ru:Базардюзю]] and [[:ru:Флегрейские поля]] in Karachay-Balkar Wikipedia? 

Yours sincerely, [[Къошулуучу:Kurcke|Kurcke]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kurcke|сюзюу]]) 11:54, 8 март 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active editors on this Wikipedia, you're invited by the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development Language Onboarding and Development] initiative to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool.&lt;br&gt;
'''What the tool does'''&lt;br&gt;
The Starter Kit helps small or new Wikipedia contributors complete essential tasks, like importing infoboxes, tracking your wiki's growth and health metrics, and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance. Some features require certain user rights, but three of the six tasks are open to any autoconfirmed editor, so most active editors can get started right away.

'''Here's what we would like you to do:'''

* Read the manual for more detail on the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.

Thank you so much for using the tool, and we look forward to your attending the virtual meeting.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21:17, 11 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:30, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:44, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Сингармонизм ==
Ассалам алейкум, блай джазыб къояим джорукъча. Тюрк тилледе сингармонизм барды, неди десенг джумушакъ ачыкъла болгъан джерде къысхала джумушакъ окъуладыла. Джумушакъла: И, Ё, Ю, Е (джумушакъ Э-ча окъулургъа боллукъду) биргесине келсе . Юлгю: Балыкъ , блайда А бла Ы къаты ачыкъладыла, аны себебли къысхалада къаты окъуладыла. Билги — ачыкъла джумушакъладыла, аны ючюн Бильги деген ча окъулады. Алай а тыш сёзледе къатышракъды, алагъа кесибизча этиб айланныкъбыз, фильм дегенде джумушакъ окъулгъаны белгили болады юлгюге аны бла филм деб джазылса бизни тилде тюзрекди. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:16, 16 октябрь 2026 (UTC)

:Аны ючюн бурунгу тюрк тилде къысхаланы кёбюсюне эки тюрлю джазылгъан варианты бар эди, юлгюге &quot;𐰚&quot; джумушакъ &quot;К&quot; - &quot;Кирген&quot;, &quot;Кюмюш&quot;. &quot;𐰴&quot; къаты к неда къ [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:18, 16 октябрь 2026 (UTC)
:Сёзлюклеге кёре фильм дейдиле. Къалай этеик?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 16 октябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, ол айтханынг барды, алай а бегитилген тил джорукъла бардыла, джарсыугъа, барысы да биз излегенча тюлдюле, алай а хар бирибиз эшитгенибизча джаза башласакъ, андан да бек къатышыб къаллыкъбыз, бирибиз филм деб, бирибиз фильм дер, бирибиз пчакъ дер, бирибиз бычакъ дер, аны айтханым, сюйсек сюймесек да джорукълагъа сыйынсакъ керек болур. Ансы бирибиз сингармонизм дер, башхабыз эшитгенимча джазама дер. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
::алай болур хоу. энди сингармонизм ол тилни грамматикасы болгъан чынты айтама, тюрк тилледе эм баш джорукъланы бири болгъан ючюн, алай а тыш сёзлеге энди бегитилгенча джазарыкъ болурбуз къайдам [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:22, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>4ocyjj04kdyrs6e55tx51u5w4y52vwi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128355</id>
      <parentid>128351</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:33:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сингармонизм */</comment>
      <origin>128355</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24421" sha1="gax1ae2u6jituwb9pqo8bn5c9xuka2x" xml:space="preserve">== Навигация ==

Салам Алейкум Алий, навигация шаблонлада бир халат бола болур, Башлыкъны аты чыкъмайды, хайырландыргъан шаблонну кесингми этген эдинг, огъесе болгъан шаблонладанмыды?  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:44, 26 январь 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Хау халаты барды. Навигация ыз деген шаблонда (къараб кюрешкемме, англамадым къалай аны тюз этерге). Башхалада Navbox шаблонда дегенледе '''заголовок''' сёзню '''башлыкъ'''а ауштурасада неда ишлейди. 
:''хайырландыргъан шаблонну'' -  ол къасынга дейсе? Англамадым. Мен кесим этмегемме шаблонну. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 17:48, 27 январь 2025 (UTC)

== Сайлаула ==

Салам алейкум, шо бу администратор сайлаулада разыма деген сёзню аллына {{хоу}} шаблонну бир сал, ансы бюрократла кёчюралмай ангылаялмай турадыла хоумуса, огъаймыса))) деб Бири разыма деген хоу дегенди, бири разыма деген огъай дегенди деб [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:51, 28 март 2025 (UTC)

:Алейкум салам! Къарачайча англаманган сылхыр бюрократла. :))) Салдым шаблонну. Къара тюзмюдю? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 02:26, 29 март 2025 (UTC)
::Бек сау бол! [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:18, 1 апрель 2025 (UTC)

== Эдуарт бийни айрымканы ==

Салам алейкум, Эдуард бийни айрымканы терсирек болурму, бий - князь болады, бу уа королну джашыды, тюркче огъуна да Prens деб турадыла? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 17:43, 3 апрель 2025 (UTC)

:Алейкум салам. Уллу Британияда принц къуру королну уланлагъа эмда туудукълагъа титул бередиле. Аны магъанасы орус тиледе: Большой толковый словарь русских существительных - Титул владетельного князя, не облеченного верховной властью, в Западной Европе, а также лицо, носящее этот титул. Башха къраллада уа принц титул бизни бий титулгъа ушагъан да этеди. - [https://www.britannica.com/topic/prince-title Принц] Блайда эки джол барды 1) тыш титулланы биз кёчюрюлмей къоябыл, 2) кёчюрюлген этебиз. Орусла бир бириде немец фюрст дереген сёзню князь деб кёчюрюлле, ингилиз принцни уа этмейле. Къалай тюз болур билмейме. Неда бизда Ингилиз принцлени принц деб башха испан, немец, француз принцлеге бий деб этеик? --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
::Азербайджан тиледе: Şahzadə Eduard Adası тегейле: Принц Эдуарды сакъадах, татарла: Принс-Эдвард утравы казахла: Ханзада Эдуард Аралы --[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:30, 4 апрель 2025 (UTC)
:::'''Principality of Monaco,''' казах: Монако кінәздігі, къарачай-малкъар: '''Монако Бийлик.'''  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 15:46, 4 апрель 2025 (UTC)
::::Энди эки джол бла да барлыкъ болурбузму? Тилибизде, къайсы тилде да бу титулланы атлары бир-бирде кёчюрюледи, бир-бирде кёчюрюлмейди, магъанасына кёре, Эдуард ким болгъанына кёре, королну джашы эсе - принц, бий титулу болуб принц деб айтылгъан эсе бий деб)))) Кеси да кёб терминибиз джокъду патчах -царь, падишах, эмда бий)))) Сора аны джолу тынчды, редирект этдик, соруу битди))) аны излесе да, аны излесе да, бир статьягъа чыгъарча [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:28, 6 апрель 2025 (UTC)

== Чегемли ==

Салам алейкум, ий бир оноулашайыкъ, Чегемли деген кеси джазмагъан статьяланы малкъар вариантха тюрлендириб барады, башхалыкъла бардыла, болмай мадары да джокъду, алай аллындан автор къайсы вариантда джазгъан эсе алай къалыргъа керекди деб ангылайма, терс ангылай эсем да, ол а уа къарачай вариантланы малкъар вариантла бла алмашдырыб барады, джазгъанлыгъыма джууаб бермейди. Блок этиб къоярмы эдим? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:53, 24 апрель 2025 (UTC)

:Уа алейкум салам! Къарачайча аллындан статья джазылгъанесе къарачайча тюрлендирге керекти мен англаб. Чегимли бир бек кёб мен англамагъан тюрлю затланы этеди. Кел блок этеик.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:41, 24 апрель 2025 (UTC)
:Таулула статьяны [[Малкъарлыла]] деб статьягъа ауштургъанды [[Таўлула]] статья болуб. Блайгъа да бир къарасанг. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:43, 24 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум [[Джер тебрениуню магнитудасы]] статьягъа бир къара, тюбюнде словари и энциклопедии деб турады, ол тыш джибериуле шаблонду, не кюрешдим, ол словари и энцикплопедии дегенни къарачайчагъа къалайда кёчюрюрге керек болгъанын ангылаялмайма, башым джетмейди.  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 18:56, 26 апрель 2025 (UTC)

:Этдим. Ма блайда [[Модуль:External links/data]] бу модульну тюз этерге басыб, алайда тюбюнде бу кодтан башлаб : '''local''' socialNetworkProperties = {} socialNetworkProperties.label = 'В социальных сетях' socialNetworkProperties.list = { хайда бараса къарачай тилге кёчюрюб. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 22:10, 26 апрель 2025 (UTC)
::Аламат))) Башым сыныб къала эди))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
::Сау бол))) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:08, 27 апрель 2025 (UTC)
:::Да не сау бол.:)) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 16:29, 27 апрель 2025 (UTC)

== Шаблон ==

Салам алейкум, Алий, иги болурса Аллах айтса? Энди эслей эсенг да мен бир джукъ джазама десем тереннге кетеме, къысхартыу меники тюлдю)) [[Информация]] статьяда [[Шаблон:Салыу]] барды, ол орусча Врезка шаблонду, этеме, этеме, болмайды, биринчиси орус вариантда ол онг джанына джыйылыбды, мында уа тюз ортасында, экинчиси уа - оригинал тексти кёрюнмейди, орусчада оригинал тексти чырмалыб турады да бассанг ачылгъан этеди, шо, бир кёз джетдир [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 14:32, 26 май 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Игиме шукур Аллагъа! Къалайса кесинг? Заманым болмай талай кюн википедиягъа кирмей турдум. Айиб этме. Босун къарайим шаблонга не этерге боллукъту.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:37, 30 май 2025 (UTC)
:Он джанына шаблонну джыйылгъанны этдим. Алай а оригинал джазгъаны эталмагъамма.   [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 23:30, 2 июнь 2025 (UTC)
::да кергенме бек сау бол, оригиналны мен кесим этдим болур дейме [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 06:33, 3 июнь 2025 (UTC)
:::Да не сау бол. :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 11:27, 3 июнь 2025 (UTC)

== Илипин шаблон ==

Ас Салам алейкум, къалайса, не этсе алан? Мен бир кесек саулугъумда проблемам болуб сафдан чыкъдым, энди къайтдым))) шо бир тилеригим https://krc.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%BF%D0%B8%D0%BD&amp;action=edit ма бу шаблоннга бир къара, орус шаблондан калька этиб алгъанма, болмайды, ангым джетмейди [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 13:54, 1 сентябрь 2025 (UTC)

:Алейкум салам Ансар! Шукур Аллаха сау турама. Аллах саулукъ берсин! Да менда бусагъатда айлянгъан коронавирус неда грипп кибикни табхамма. Босун къарарма шаблоннга. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 01:29, 9 сентябрь 2025 (UTC)

== [[Россияны кърал тиллерини тизмеси]], [[Росейни кърал тиллери]] ==

Дубликатла. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 15:46, 7 февраль 2026 (UTC)

:да экисинден бирин кетерирге керекди, къайсысы тыйыншлы кёресиз? [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:05, 7 февраль 2026 (UTC)
::Мен сагъыш этгеннге кёре, биринчи бет-толуракъ, ол себебден биринчи бетни къояргъа керекди. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 16:12, 7 февраль 2026 (UTC)
:::Соргъан айиб джокъту, сен къарайчайлымса неда таулумса? :) [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 18:23, 7 февраль 2026 (UTC)
::::Нет, не карачаевец и по-карачаевски не говорю 🙂. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:00, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::))) А кто ты если не секрет по национальности?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:26, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::лакец кажется) [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 19:37, 7 февраль 2026 (UTC)
:::::::::)) Бир соруум барды. И блайда россияны тиллени ичинде [[Чукот тил]] неда чукча тил тюздю?? [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:41, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::К Лакии тоже отношения не имею)) [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:46, 7 февраль 2026 (UTC)
::::::::Baskin-Robbins бетни джангыдан къурадым.  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:10, 7 февраль 2026 (UTC)

== [[Баскин-Роббинс]] ==

Статья не на карачаевско-балкарском. [[Къошулуучу:Таёжный лес|Таёжный лес]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Таёжный лес|сюзюу]]) 19:51, 7 февраль 2026 (UTC)

:Это в одно время какой то персонаж ходил на непонятном языке оставлял статьи и правки в рандомных статьях. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:55, 7 февраль 2026 (UTC)

== Translation request ==

Hello, DarqaviPalladin.

Can you translate and upload the articles [[:ru:Базардюзю]] and [[:ru:Флегрейские поля]] in Karachay-Balkar Wikipedia? 

Yours sincerely, [[Къошулуучу:Kurcke|Kurcke]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Kurcke|сюзюу]]) 11:54, 8 март 2026 (UTC)

== Invitation to try the Starter Kit Tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

As one of the active editors on this Wikipedia, you're invited by the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development Language Onboarding and Development] initiative to learn about the Starter Kit, try it out, and join a virtual meeting where you can ask questions about the tool.&lt;br&gt;
'''What the tool does'''&lt;br&gt;
The Starter Kit helps small or new Wikipedia contributors complete essential tasks, like importing infoboxes, tracking your wiki's growth and health metrics, and connecting with members of the broader Wikimedia community for technical guidance. Some features require certain user rights, but three of the six tasks are open to any autoconfirmed editor, so most active editors can get started right away.

'''Here's what we would like you to do:'''

* Read the manual for more detail on the tool and the tasks you can perform: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit
* Access the Starter Kit tool: https://starterkit.toolforge.org/ and log in with your Wikimedia account to try it out.
* Sign up for one of three virtual meetings: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Office_hours, where you can:
** Learn more about the tool.
** Ask questions and share your thoughts.

Thank you so much for using the tool, and we look forward to your attending the virtual meeting.

Best regards,
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21:17, 11 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit Virtual Meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Today, Saturday, August 29th, 2026, 01:00–02:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_2:_Saturday_29_August_2026,_01:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13:30, 28 август 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Reminder: Starter Kit virtual meeting ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings!

This is a friendly reminder to attend the third [https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit Starter Kit] virtual meeting.

Date and time: '''Saturday, September 5th, 2026, 05:00 UTC''' ([https://zonestamp.toolforge.org/1787965200 check your local time here])

Video call link: https://meet.google.com/eov-gbgn-rew

This is a casual session where you can learn more about the Starter Kit tool, ask any questions, and share your thoughts; no need to have tried the tool beforehand.

If you haven't signed up yet, you can do so here: https://www.mediawiki.org/wiki/Language_Onboarding_and_Development/Starter_kit/Office_hours#Session_3:_Saturday_5_September_2026,_05:00_UTC

See you soon!
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 23:44, 3 сентябрь 2026 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox/Invitation_to_try_the_Starter_Kit_Tool_message_list&amp;oldid=30913073 --&gt;

== Сингармонизм ==
Ассалам алейкум, блай джазыб къояим джорукъча. Тюрк тилледе сингармонизм барды, неди десенг джумушакъ ачыкъла болгъан джерде къысхала джумушакъ окъуладыла. Джумушакъла: И, Ё, Ю, Е (джумушакъ Э-ча окъулургъа боллукъду) биргесине келсе . Юлгю: Балыкъ , блайда А бла Ы къаты ачыкъладыла, аны себебли къысхалада къаты окъуладыла. Билги — ачыкъла джумушакъладыла, аны ючюн Бильги деген ча окъулады. Алай а тыш сёзледе къатышракъды, алагъа кесибизча этиб айланныкъбыз, фильм дегенде джумушакъ окъулгъаны белгили болады юлгюге аны бла филм деб джазылса бизни тилде тюзрекди. [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:16, 16 октябрь 2026 (UTC)

:Аны ючюн бурунгу тюрк тилде къысхаланы кёбюсюне эки тюрлю джазылгъан варианты бар эди, юлгюге &quot;𐰚&quot; джумушакъ &quot;К&quot; - &quot;Кирген&quot;, &quot;Кюмюш&quot;. &quot;𐰴&quot; къаты к неда къ [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:18, 16 октябрь 2026 (UTC)
:Сёзлюклеге кёре фильм дейдиле. Къалай этеик?  [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 20:24, 16 октябрь 2026 (UTC)
:@[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] Уа алейкум салам, ол айтханынг барды, алай а бегитилген тил джорукъла бардыла, джарсыугъа, барысы да биз излегенча тюлдюле, алай а хар бирибиз эшитгенибизча джаза башласакъ, андан да бек къатышыб къаллыкъбыз, бирибиз филм деб, бирибиз фильм дер, бирибиз пчакъ дер, бирибиз бычакъ дер, аны айтханым, сюйсек сюймесек да джорукълагъа сыйынсакъ керек болур. Ансы бирибиз сингармонизм дер, башхабыз эшитгенимча джазама дер. [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 21:14, 16 октябрь 2026 (UTC)
::алай болур хоу. энди сингармонизм ол тилни грамматикасы болгъан чынты айтама, тюрк тилледе эм баш джорукъланы бири болгъан ючюн, алай а тыш сёзлеге энди бегитилгенча джазарыкъ болурбуз къайдам, къатышыб къалмасын богъанда [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 21:22, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>gax1ae2u6jituwb9pqo8bn5c9xuka2x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къошулуучу:TauluAlan</title>
    <ns>2</ns>
    <id>19696</id>
    <revision>
      <id>128319</id>
      <parentid>128252</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:42:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* TauluAlan  Къарачай */</comment>
      <origin>128319</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4022" sha1="m5j8q24vzp8391l2hxya9xdag1dmpdx" xml:space="preserve">&lt;blockquote&gt;'''Салам Къарачай-Аландан (Qaraçay til)   |'''   Shwmae o Garachay-Alan (Cymraeg Iaith)&lt;/blockquote&gt;

== [[User:TauluAlan|TauluAlan]] {{QAR}} ==

=== Бу бетлеге эс бёледи ===

* '''[[Рим республика]] {{V}}'''&lt;div style=&quot;float: right; border: 1px solid #aaa; background: #fff; width: 248px; padding: 0; margin-left: 1em; margin-bottom: 0.5em; box-shadow: 0 2px 4px rgba(0,0,0,0.1);&quot;&gt;

&lt;div style=&quot;background: #fff; text-align: center; font-weight: bold; padding: 6px; font-size: 110%; border-bottom: 1px solid #aaa;&quot;&gt;Статистика&lt;/div&gt;
{{Викистаж|14|09|2026}}
{{Userbox
| id = 600
| id-c = #7EB6EE
| info = Бу къошулуучу [[Википедия|къарачай-малкъар Википедияда]] 600 тюзетиу этгенди
| info-c = #C4D8EE
}}
{{Userbox
| id = 94
| id-c = #90EE90
| info = Бу къошулуучу [[:ru:Википедия|орус Википедияда]] 94 тюзетиу этгенди
| info-c = #59EE74
}}

&lt;div style=&quot;background: #fff; text-align: center; font-weight: bold; padding: 6px; font-size: 110%; border-bottom: 1px solid #aaa;&quot;&gt;Тилле&lt;/div&gt;

{{#babel:plain=1|krc}}
{{#babel:plain=1|ru-5}}
{{#babel:plain=1|eng-1}}
{{#babel:plain=1|cym-2}}
{{#babel:plain=1|otk-2}}
{{#babel:plain=1|qwm-3}}

&lt;div style=&quot;background: #f2f2f2; text-align: center; font-weight: bold; padding: 4px; border-top: 1px solid #aaa; border-bottom: 1px solid #aaa;&quot;&gt;Проектле&lt;/div&gt;
{{Userbox/Тарих проектни къошулуучусу}}
{{Userbox
|id        = 📖
|id-c      = #E0FFF7
|info      = Бу къошулуучу рувикиде '''история проектдеди.''' 
|info-c    = #F0FFF0
|border-c  = #8FBC8F
}}
{{Userbox
|id        = 📚
|id-c      = #E0FFF7
|info      = Бу къошулуучу рувикиде '''лингвистика проектдеди.''' 
|info-c    = #F0FFF0
|border-c  = #8FBC8F
}}

&lt;div style=&quot;background: #f2f2f2; text-align: center; font-weight: bold; padding: 4px; border-top: 1px solid #aaa; border-bottom: 1px solid #aaa;&quot;&gt;Къалгъаны&lt;/div&gt;

{{Userbox|#A2A2D0|#E0E8FF|[[Файл:Timurid Empire flag.svg|42px|Флаг империи Тимуридов]]|&lt;center&gt;Бу къошулуучу  - [[Тюркология|'''Тюрколог''']]&lt;/center&gt;}}
&lt;/div&gt;

=== Къуралгъан бетле: ===
# [[Нарсана]]
# '''[[Алтын Орда]]'''{{V}}
# [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]]
# [[Кюнчыгъыш-тюрк къагъанлыкъ]]
# [[Монгол империя]]
# '''[[Ниуэ]]{{V}}'''
# [[Ниуэ тил]]
# '''[[Рим республика]]{{V}}'''
# '''[[Юлийле]]'''
# [[Аланд айрымканла]]
# [[Халкъны къалынлыгъы]]
# [[Парламент республика]]
# '''[[Грек тил]]'''
# [[Дунияны тиллери]]
# [[Тиллени генетика классификациялары]]
# [[Саха тил]]
# [[Саха республика]]
# [[Къумукъ тил]]
# [[Косово Республика]]
# [[Къылыччы]]
# [[Кюбе]]

===== Шаблонла =====

# [[Шаблон:Викистаж]] - бу шаблонну кесигизни профилигизге къошаргъа боллукъсуз.&lt;ref&gt;Юсюне бассагъыз документациясын ачарыкъсыз&lt;/ref&gt;{{V}}
# [[Шаблон:Тукъум]]
# [[Шаблон:Userbox/Тарих проектни къошулуучусу]]
# [[Шаблон:Тарих проектни статьясы]]
# [[Шаблон:Тил2]]
# [[Шаблон:Кърал2]]

===== Википедия =====

# [[Википедия:автомат бегитилген къошулуучула]]
# [[Проект:Тарих]]

===== Бусагъатда джумуш этиледи: =====
* '''[[Грек тил]]'''
* '''[[Рим республика]]'''

== Айыртыула ==
{{Белгиле|group=&quot;айырт.&quot;}}

== Белгиле ==</text>
      <sha1>m5j8q24vzp8391l2hxya9xdag1dmpdx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128320</id>
      <parentid>128319</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:43:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>128319 тюрлендириуню [[Special:Contributions/TauluAlan|TauluAlan]] ([[User talk:TauluAlan|сюзюу]]) ызына алды.</comment>
      <origin>128320</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3930" sha1="2geuavsoj3fp3z332pzy8o64nkiiggq" xml:space="preserve">&lt;blockquote&gt;'''Салам Къарачай-Аландан (Qaraçay til)   |'''   Shwmae o Garachay-Alan (Cymraeg Iaith)&lt;/blockquote&gt;

== [[User:TauluAlan|TauluAlan]] {{QAR}} ==

&lt;div style=&quot;float: right; border: 1px solid #aaa; background: #fff; width: 248px; padding: 0; margin-left: 1em; margin-bottom: 0.5em; box-shadow: 0 2px 4px rgba(0,0,0,0.1);&quot;&gt;

&lt;div style=&quot;background: #fff; text-align: center; font-weight: bold; padding: 6px; font-size: 110%; border-bottom: 1px solid #aaa;&quot;&gt;Статистика&lt;/div&gt;
{{Викистаж|14|09|2026}}
{{Userbox
| id = 600
| id-c = #7EB6EE
| info = Бу къошулуучу [[Википедия|къарачай-малкъар Википедияда]] 600 тюзетиу этгенди
| info-c = #C4D8EE
}}
{{Userbox
| id = 94
| id-c = #90EE90
| info = Бу къошулуучу [[:ru:Википедия|орус Википедияда]] 94 тюзетиу этгенди
| info-c = #59EE74
}}

&lt;div style=&quot;background: #fff; text-align: center; font-weight: bold; padding: 6px; font-size: 110%; border-bottom: 1px solid #aaa;&quot;&gt;Тилле&lt;/div&gt;

{{#babel:plain=1|krc}}
{{#babel:plain=1|ru-5}}
{{#babel:plain=1|eng-1}}
{{#babel:plain=1|cym-2}}
{{#babel:plain=1|otk-2}}
{{#babel:plain=1|qwm-3}}

&lt;div style=&quot;background: #f2f2f2; text-align: center; font-weight: bold; padding: 4px; border-top: 1px solid #aaa; border-bottom: 1px solid #aaa;&quot;&gt;Проектле&lt;/div&gt;
{{Userbox/Тарих проектни къошулуучусу}}
{{Userbox
|id        = 📖
|id-c      = #E0FFF7
|info      = Бу къошулуучу рувикиде '''история проектдеди.''' 
|info-c    = #F0FFF0
|border-c  = #8FBC8F
}}
{{Userbox
|id        = 📚
|id-c      = #E0FFF7
|info      = Бу къошулуучу рувикиде '''лингвистика проектдеди.''' 
|info-c    = #F0FFF0
|border-c  = #8FBC8F
}}

&lt;div style=&quot;background: #f2f2f2; text-align: center; font-weight: bold; padding: 4px; border-top: 1px solid #aaa; border-bottom: 1px solid #aaa;&quot;&gt;Къалгъаны&lt;/div&gt;

{{Userbox|#A2A2D0|#E0E8FF|[[Файл:Timurid Empire flag.svg|42px|Флаг империи Тимуридов]]|&lt;center&gt;Бу къошулуучу  - [[Тюркология|'''Тюрколог''']]&lt;/center&gt;}}
&lt;/div&gt;

=== Къуралгъан бетле: ===
# [[Нарсана]]
# '''[[Алтын Орда]]'''{{V}}
# [[Шимал Кипрни Тюрк Республикасы]]
# [[Кюнчыгъыш-тюрк къагъанлыкъ]]
# [[Монгол империя]]
# '''[[Ниуэ]]{{V}}'''
# [[Ниуэ тил]]
# '''[[Рим республика]]{{V}}'''
# '''[[Юлийле]]'''
# [[Аланд айрымканла]]
# [[Халкъны къалынлыгъы]]
# [[Парламент республика]]
# '''[[Грек тил]]'''
# [[Дунияны тиллери]]
# [[Тиллени генетика классификациялары]]
# [[Саха тил]]
# [[Саха республика]]
# [[Къумукъ тил]]
# [[Косово Республика]]
# [[Къылыччы]]
# [[Кюбе]]

===== Шаблонла =====

# [[Шаблон:Викистаж]] - бу шаблонну кесигизни профилигизге къошаргъа боллукъсуз.&lt;ref&gt;Юсюне бассагъыз документациясын ачарыкъсыз&lt;/ref&gt;{{V}}
# [[Шаблон:Тукъум]]
# [[Шаблон:Userbox/Тарих проектни къошулуучусу]]
# [[Шаблон:Тарих проектни статьясы]]
# [[Шаблон:Тил2]]
# [[Шаблон:Кърал2]]

===== Википедия =====

# [[Википедия:автомат бегитилген къошулуучула]]
# [[Проект:Тарих]]

===== Бусагъатда джумуш этиледи: =====
* '''[[Грек тил]]'''
* '''[[Рим республика]]'''

== Айыртыула ==
{{Белгиле|group=&quot;айырт.&quot;}}

== Белгиле ==</text>
      <sha1>2geuavsoj3fp3z332pzy8o64nkiiggq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Рим республика</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19800</id>
    <revision>
      <id>128303</id>
      <parentid>128242</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:42:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128303</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16529" sha1="gtj0ftjyiu4yg9p1kr2qx7owu31vdmb" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Общее дело народа Рима») — Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; патчахлыкъ бла империяны арасында. Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (fratres arvales), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) Тибрни онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасында, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы [[колония]] къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>gtj0ftjyiu4yg9p1kr2qx7owu31vdmb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128311</id>
      <parentid>128303</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:18:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къылыччы оюнла */</comment>
      <origin>128311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20115" sha1="i4vav3jr1uorzihnlgrx9o2limdmaon" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Общее дело народа Рима») — Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; патчахлыкъ бла империяны арасында. Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (fratres arvales), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) Тибрни онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасында, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы [[колония]] къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школланы аты.

'''Мунус''' — ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>i4vav3jr1uorzihnlgrx9o2limdmaon</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128314</id>
      <parentid>128311</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:36:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Терминле */</comment>
      <origin>128314</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20960" sha1="jyqz7h63vy9jm1df5ulfkghvf3y8jrh" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Общее дело народа Рима») — Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; патчахлыкъ бла империяны арасында. Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (fratres arvales), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) Тибрни онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасында, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы [[колония]] къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>jyqz7h63vy9jm1df5ulfkghvf3y8jrh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128315</id>
      <parentid>128314</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:37:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128315</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20977" sha1="9a4mx4fwz50xm4bkpbrvi5xzpdroxx5" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны битеулю иши») —патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (fratres arvales), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасында, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>9a4mx4fwz50xm4bkpbrvi5xzpdroxx5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128316</id>
      <parentid>128315</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:38:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128316</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20981" sha1="1s60uslrs8wl1s3iuds5lq0tbryqh3t" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны битеулю иши») —патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (fratres arvales), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасында, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>1s60uslrs8wl1s3iuds5lq0tbryqh3t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128317</id>
      <parentid>128316</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:41:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128317</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20982" sha1="owyd3wrd0bsycwqmh9n73oourp2t1xv" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны битеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (fratres arvales), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасында, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>owyd3wrd0bsycwqmh9n73oourp2t1xv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128318</id>
      <parentid>128317</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:41:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128318</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20982" sha1="rasy8gyl33vy9fwtjcehkuqlxudw5rh" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (fratres arvales), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасында, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>rasy8gyl33vy9fwtjcehkuqlxudw5rh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128322</id>
      <parentid>128318</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:44:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Республиканы аллы */</comment>
      <origin>128322</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20986" sha1="34ton9g05mrbsj1tv0dt80zx59vbkxr" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасында, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>34ton9g05mrbsj1tv0dt80zx59vbkxr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128323</id>
      <parentid>128322</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:45:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Республиканы аллы */</comment>
      <origin>128323</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20988" sha1="jojf6nufeaewku62ub8fd8e31tagsnr" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла. (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатъа дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючю Экинчи Самнит къазаут башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада б. э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>jojf6nufeaewku62ub8fd8e31tagsnr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128325</id>
      <parentid>128323</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:54:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) */</comment>
      <origin>128325</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20998" sha1="0y5c5lkhxinxg2y5s4az9zfvb8rgrfl" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>0y5c5lkhxinxg2y5s4az9zfvb8rgrfl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128326</id>
      <parentid>128325</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:56:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары */</comment>
      <origin>128326</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20998" sha1="11vxp0injr71o6s3fbnmhi3a02k2fqz" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол  493 дж. б. э. д. бошалгъан Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек эдиле — тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешиу хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню б. э. д. барыб тургъандыла, эм 435 дж. б. э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>11vxp0injr71o6s3fbnmhi3a02k2fqz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128328</id>
      <parentid>128326</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:00:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары */</comment>
      <origin>128328</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21067" sha1="6w76nb2rqub8e8c2bh7cpu9h2kezdve" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>6w76nb2rqub8e8c2bh7cpu9h2kezdve</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128346</id>
      <parentid>128328</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:53:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Культурасы */</comment>
      <origin>128346</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22230" sha1="k7hvqv0el72hj2p2l1feycyykx1bl28" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге нат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыланы бек уллу багъасы бар эди. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>k7hvqv0el72hj2p2l1feycyykx1bl28</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128352</id>
      <parentid>128346</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:29:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къылыччыланы тюрлюлюгю */</comment>
      <origin>128352</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22228" sha1="nzazjuq4ln3xnw19h8n8tr68efb946w" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — Ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — Орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыланы бек уллу багъасы бар эди. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>nzazjuq4ln3xnw19h8n8tr68efb946w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128353</id>
      <parentid>128352</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:31:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къылыччыланы тюрлюлюгю */</comment>
      <origin>128353</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22228" sha1="equmi1prv27j0gjp2vnvlii5jv8tauc" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыланы бек уллу багъасы бар эди. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>equmi1prv27j0gjp2vnvlii5jv8tauc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128354</id>
      <parentid>128353</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:32:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сермешиу */</comment>
      <origin>128354</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22217" sha1="b8mvq3s2o70t2krjt7gt2a5w6ifd3mv" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==

# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>b8mvq3s2o70t2krjt7gt2a5w6ifd3mv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128356</id>
      <parentid>128354</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:41:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери */</comment>
      <origin>128356</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22273" sha1="9t5qeexh4xwd55okp7elfqc5yvsufcm" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмаин, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>9t5qeexh4xwd55okp7elfqc5yvsufcm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128378</id>
      <parentid>128356</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:21:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къылыччы оюнла */</comment>
      <origin>128378</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22275" sha1="1pec87odel9orzkhsfvhsvoj1gu0akd" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа саулай къала эди, кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандыррыб. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>1pec87odel9orzkhsfvhsvoj1gu0akd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128379</id>
      <parentid>128378</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:22:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Культурасы */</comment>
      <origin>128379</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22272" sha1="nd5dzdeg6tdqzp7vkyn2nn9q858bp8i" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, адамланы сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>nd5dzdeg6tdqzp7vkyn2nn9q858bp8i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128380</id>
      <parentid>128379</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:23:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къылыччы оюнла */</comment>
      <origin>128380</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22270" sha1="ghirtnc6fx9bfq6p8k7hkr2x2wd6905" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[бурунгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . Республиканы кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени бурунгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Бурунгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Бурунгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>ghirtnc6fx9bfq6p8k7hkr2x2wd6905</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128381</id>
      <parentid>128380</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:26:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <origin>128381</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22284" sha1="3lsbp58dnud3ozrs85e0iww3cag2tp0" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>3lsbp58dnud3ozrs85e0iww3cag2tp0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128382</id>
      <parentid>128381</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:26:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <origin>128382</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22284" sha1="ib4d0l8qkqakbh5j1yctvfjcgcqnz73" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртденнги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>ib4d0l8qkqakbh5j1yctvfjcgcqnz73</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128383</id>
      <parentid>128382</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:27:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери */</comment>
      <origin>128383</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22280" sha1="b4dva5ejvwgtia1s0hgsckkw9quuiqc" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>b4dva5ejvwgtia1s0hgsckkw9quuiqc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128384</id>
      <parentid>128383</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:27:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къылыччы оюнла */ Бурунгу Рим уллудан джазылады, орусча Древний Рим</comment>
      <origin>128384</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22278" sha1="0sly2dfytbbn86tpa2r9op86n4138kl" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>0sly2dfytbbn86tpa2r9op86n4138kl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128385</id>
      <parentid>128384</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:28:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Республиканы аллы */</comment>
      <origin>128385</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22278" sha1="hjp5x0q1t1ikbbkdwqlz59qf710nbbz" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Бурунгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>hjp5x0q1t1ikbbkdwqlz59qf710nbbz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128386</id>
      <parentid>128385</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:28:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128386</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22280" sha1="08wx862enyjwqwkbxr7sc9ps82bs8dj" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада Сенат — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>08wx862enyjwqwkbxr7sc9ps82bs8dj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128387</id>
      <parentid>128386</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:29:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>/* Къралны къурамы */</comment>
      <origin>128387</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22284" sha1="pkutu68fhjfgi8i4en78cj5x25zjmud" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
Къылыччы оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>pkutu68fhjfgi8i4en78cj5x25zjmud</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128388</id>
      <parentid>128387</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:30:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Культурасы */</comment>
      <origin>128388</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22288" sha1="g0jn793iqqstfje1oqr04qfau4nb96u" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим ассыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклиликча хайырландыра эди. Кёб болмаин Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсе деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кюшлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда Экинчи Латин къазауатха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн Экинчи Самнит къазауат башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>g0jn793iqqstfje1oqr04qfau4nb96u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128389</id>
      <parentid>128388</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:32:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) */</comment>
      <origin>128389</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22301" sha1="85cdu25z0m0e36s9szvv2xtoein79ik" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини политикасына къуру кереклича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат]]&lt;nowiki/&gt;ха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>85cdu25z0m0e36s9szvv2xtoein79ik</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128390</id>
      <parentid>128389</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:33:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) */</comment>
      <origin>128390</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22305" sha1="jhc34kd57w6wyijp4pm4ng7hef9ip2d" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат]]&lt;nowiki/&gt;ха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>jhc34kd57w6wyijp4pm4ng7hef9ip2d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128391</id>
      <parentid>128390</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:33:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <origin>128391</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22358" sha1="60r7fnkn2m0h9ecatb4s3a1ovgz08e4" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат]]&lt;nowiki/&gt;ха дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны грек шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]</text>
      <sha1>60r7fnkn2m0h9ecatb4s3a1ovgz08e4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128392</id>
      <parentid>128391</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:35:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) */</comment>
      <origin>128392</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22407" sha1="c2767ddjvpi9dz4npd750x81hdjyyhs" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]</text>
      <sha1>c2767ddjvpi9dz4npd750x81hdjyyhs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128393</id>
      <parentid>128392</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:35:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>128393</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22688" sha1="6q0boaz806ujm4xbz62lagrnc7x6p9r" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Италияны тарихи]]
[[Категория:Римни тарихи]]
[[Категория:Буруннгу дунияны тарих къраллары]]
[[Категория:Буруннгу Рим]]</text>
      <sha1>6q0boaz806ujm4xbz62lagrnc7x6p9r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128395</id>
      <parentid>128393</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:38:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сермешиу */</comment>
      <origin>128395</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22690" sha1="6knaert3cdpx5bzisoamsz3hs6xu83z" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга́ джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Италияны тарихи]]
[[Категория:Римни тарихи]]
[[Категория:Буруннгу дунияны тарих къраллары]]
[[Категория:Буруннгу Рим]]</text>
      <sha1>6knaert3cdpx5bzisoamsz3hs6xu83z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128400</id>
      <parentid>128395</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:46:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <origin>128400</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22750" sha1="sw8o1jzyh6x3j3i5rsk8ha4z6b8547g" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга́ джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Италияны тарихи]]
[[Категория:Римни тарихи]]
[[Категория:Буруннгу дунияны тарих къраллары]]
[[Категория:Буруннгу Рим]]
{{Иги статья}}{{Ахыр иги статьяла}}</text>
      <sha1>sw8o1jzyh6x3j3i5rsk8ha4z6b8547g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128401</id>
      <parentid>128400</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T08:46:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <origin>128401</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22714" sha1="cw8sfrziqrmtpy3bjid31pmxjhe1q2s" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга́ джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Италияны тарихи]]
[[Категория:Римни тарихи]]
[[Категория:Буруннгу дунияны тарих къраллары]]
[[Категория:Буруннгу Рим]]
{{Иги статья}}</text>
      <sha1>cw8sfrziqrmtpy3bjid31pmxjhe1q2s</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128404</id>
      <parentid>128401</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:01:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Терминле */</comment>
      <origin>128404</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22714" sha1="71i1pj7ec13juxke1sl21b86okffhu6" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «тюздеги къарнашлыкъны» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга́ джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Италияны тарихи]]
[[Категория:Римни тарихи]]
[[Категория:Буруннгу дунияны тарих къраллары]]
[[Категория:Буруннгу Рим]]
{{Иги статья}}</text>
      <sha1>71i1pj7ec13juxke1sl21b86okffhu6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128411</id>
      <parentid>128404</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:07:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128411</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22720" sha1="gj45rk00qemgrhhhbcxrdif7kdd7o3e" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]],[[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галлла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «''тюздеги къарнашлыкъны''» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга́ джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Италияны тарихи]]
[[Категория:Римни тарихи]]
[[Категория:Буруннгу дунияны тарих къраллары]]
[[Категория:Буруннгу Рим]]
{{Иги статья}}</text>
      <sha1>gj45rk00qemgrhhhbcxrdif7kdd7o3e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128416</id>
      <parentid>128411</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:52:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128416</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22721" sha1="4st5z5v6l53u7u09e2y51er1xvirtn7" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]], [[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галлла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «''тюздеги къарнашлыкъны''» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга́ джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Италияны тарихи]]
[[Категория:Римни тарихи]]
[[Категория:Буруннгу дунияны тарих къраллары]]
[[Категория:Буруннгу Рим]]
{{Иги статья}}</text>
      <sha1>4st5z5v6l53u7u09e2y51er1xvirtn7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128417</id>
      <parentid>128416</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T10:09:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128417</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22751" sha1="0yybwnu65p1enkkiiytttwkj1f811zm" xml:space="preserve">{{Тарих кърал

|аты=Рим республика
|кеси аты=Res publica Romana

|къуралгъанды=509 дж. б. э. д.
|къурутулуннганды=27 дж. б. э. д.

|байракъ=Flag of the Roman Empire.svg
|байракъны юсюнден=

|карта=Republica Romana.svg
|ёлчеми=290px
|ачыкълау=44 дж. б. э. д. Рим республиканы джерлери

|ара шахар=[[Рим]]
|шахар=
|шахарла=[[Рим]], Тарент, Мессана, Патавий, Медиоланий, Арреций, Аримин, Сиракузы, Карфаген, Лилибей, Алезия, Дамаск, Кордуба, [[Афинле|Афины]], Фессалоники, Коринф, Антакья, Лептис-Магна, Фермон, [[Спарта (полис)|Спарта]], Ларисса, Сарды, Къудс

|тил=[[латин тил]], [[буруннгу грек тил]] эм башхала.

|дин= [[рим дин]]

|валюта=багъыр ''асс'', кюмюш ''денарий''

|халкъ=римлиле, этрускла, грекле, македонла, галлла, финикийле, иллирийле, иберле, германла, дакла, баскла

|кърал оноу форма=[[республика]], къатыш башчылыкъ

|династия=корнелийле, клавдийле, [[Юлийле|юлийле]], эмилийле, фабийле

|башчыланы чынлары1               = [[Консул]]
|башчы1                           = [[Луций Юний Брут]] эм [[Луций Тарквиний Коллатин]] (биринчиле)
|башчылыкъ этген джыллары1        = 509 дж. б. э. д.
&lt;br&gt;

|башчы2                           = [[Октавиан Август]] эм [[Марк Випсаний Агриппа]] (ахырынчыла)
|башчылыкъ этген джыллары2        = 27 дж. б. э. д.
|p1=Рим патчахлыкъ
|flag_p1=Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg
|s1=Рим империя
|flag_s1=Labarum of the Roman Empire (simple).png}}
{{Джангылма|Рим империя}}'''Рим республика''' ([[Латин тил|лат.]] ''Res publica Populi Romani'' «Римни халкъыны бютеулю иши») — патчахлыкъ бла империяны арасында Буруннгу Римни тарих бёлюмю (509—27 дж. б. э. д.)&lt;ref&gt;''Taagepera, Rein.''&amp;#x20;Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD&amp;#x20;&lt;small&gt;(англ.)&lt;/small&gt;&amp;#x20;// Social Science History&lt;sup&gt;[англ.]&lt;/sup&gt;&amp;#x20;: journal.&amp;#x20;— 1979.&amp;#x20;— Vol. 3, no. 3/4.&amp;#x20;— P. 115—138 [125].&amp;#x20;— doi:10.2307/1170959.&amp;#x20;— JSTOR&amp;#x20;1170959.&lt;/ref&gt; . [[Республика]]ны кърал-полит къурамы кесинде [[демократия]], [[аристократия]] эм [[монархия]] (патчахлыкъдан къалгъан адет ючюн) элементлени джыя эди.

== Рим республиканы тарихде заман бёлюмлери ==
Бютеулей юч бёлюмге айырылады:
# Эртдеги республика (509—287 дж. б. э. д.)
# Орта (классик) республика (287—133 дж. б. э. д.)
# Кеч республика (133—27 дж. б. э. д.)

== Рим республиканы тарихи ==

=== Республиканы аллы ===
Римлилени буруннгу джерлери кенг тюл эди: «''тюздеги къарнашлыкъны''» дин къуллукъчулары (''fratres arvales''), энтда патчахланы заманларындан бери болуб тургъанны, хар джыл сайын рим тюзню арасында байрам айланыу эте эдиле, ол айланыу да Буруннгу Римни да чеклери бирча эдиле; ол 5 рим миллени созула эди (1000 атлам) [[Тибр|Тибрни]] онг джагъасында эмда андан кюнбатыш таба джерледе, 6 милге сол джагъасындан, 5 мил къыбылагъа Альба-Лонга таба, эмда 2 мил шималгъа. Талай хоншу джерлешим тюбю джамагъатланы кесини джерлерине къошгъандан сора, энтда патчахлыкъны заманында уруш бла алыннган джерлешимлени юсю бла  — Габий бла Фидена, рим майдан 870 км² тёгерекде санала эди. Ахырынчы патчахланы башчылыкъларында римлилеге талай [[колония]] къураргъа мадар джетген эди (Сигния бла Цирцеи порт), эмда Тибраны суу джагъасына тинтиу салыргъа, эм къобанны юсю бла кёпюр салыргъа. Уруш алыула бла джангы колония къураула биргелей бара эдиле. Къыбылада римлиле латин джерлешимлени федерацияда нёгерлерине таяна эдиле, эмда кеслерине джууукъ джамагъатлагъа; шималда уа Римге деменгили этрусс джерлешимле (патчахла бла башчылыкъда) къаршчы бара эдиле, кеслери уа биргелей къарыусуз къурамда федерацияны биргелей къурай эдиле; кюнчыгъышда кеслерине джууукъ таулу миллетле бла сермешиу бара эди: сабинле, вольскамла эм эквамла бла. Ала уа Римни битимли джерлерине сауут бла чабыучан эдиле. Биринчи Рим Италияны къалгъан джерлешимлерича, уллу магъанасыз эм [[Сауутлу кючле|сауутлу кючсюз]] болуб турду. Алай а патчахлыкъны заманы ахырына дери джетгинчи, Лация да эм деменгили эмда кючлю джерлешим болгъанды, эмда саулай джарымайрымканнга тинтиу салыб башлагъанды.

Республика къуралгъандан бери 240 джыл кетгенди. Ол заман бёлюмню биринчи джарымы хоншу миллетле бла гитче сермешиуледе ётдюрюлгенди. Бу заман бёлюмню ортасы Республика бла Вейя джерлешимни уруш бла алгъаны (396 дж. б. э. д.) бла белгили болгъанды. Римни кючюне андан сора бек уллу ачыу тийген эди — галлланы чабханлары бла эмда аланы Римни кюйдюрюб кетгени бла, алай а джерлешим бек къысха заман ичине ызына ишлениб кюч джыйыб бир бла кесек мюрню ичине кесини джерлерин саулай Италиягъа джайгъанды, джарымайрымканда эм кючлю кърал болуб. Рим Джангыз Цизальпиягъа тинтиу этмей эдиле, ол джерледе галлала джашай эдиле. Цизальпия къалгъан Италиягъа кёре шималда орналады.

=== Римни  V б. э. д. ёмюрде къазауатлары ===
Римден ахырынчы патчах къысталгъандан сора (уллу кёллю Тарквиний) этрускла кюч джыйыб башлагъандыла. Этруссланы патчахлары Порсена Тарквинийге болушлукъ этирге излеб, рим плебсни болушурун сакълаб Римни осадагъа алгъанды. Римге болушлукъгъа латинле бла Кампанияны греклери (этрускланы эртденнги джаулары) келгендиле. Бирлешиб Ариций къатында урушда Порсенаны хорлагъан эдиле (508 дж. б. э. д.). Порсена бла сермешиуле сегиз латин джерлешимле бла, сайланнган диктатор бла башчылыкъ этилген Арициан конфедерацияны къураууна келтиргендиле.
[[Файл:Tarquinius-Superbus.jpg|мини|260x260пкс|Уллу кёллю Тарквинийни гравюрада этилген сураты (XVI ём. б. э)]]
Талай замандан Рим бла латинлени нёгерликлери къарыусуз эм амандан аман болуб тебрегенди. Ол 493 джылда бизни э. д. бошалгъан — Биринчи латин къазаутха келтиргенди. Аны ахыры бла Рим латинлени ич джумушларына къатышмазгъа, аскер болушлукъ эм уруш бла сыйырылгъан затладан юлюшле келтирирге ант этгенди, эмда ала бла бирлешгенди. Ол затла тыш къоркъуудан сакъланыр ючюн керек болгъандыла— тышындан Римге да латинлеге да уруш бла барыргъа вольскла, эквле, герникле эм сабинле излей эдиле. Ала блай къазауатла тюрленнген джетишим бла бара эдиле, алай а V б. э. д. ёмюрню 80-чи джылларында рим-латин бирлешимге герникле къошулгъандыла, аны себебли олбир миллетле бла къазаутлада рим-латин бирлешим хорлагъанды. 

Рим бла этрусс джерлешимни — Вейини, туз чыкъган джерледе тинтиу салыу ючюн эришиуле саулай V ёмюрню бизни э. д. барыб тургъандыла, эм 435 джылда бизни э. д. римлиле Фиден шахарны алгъандан сора бошалгъандыла.

=== Италияны уруш бла алыуу (340—268 джылла б. э. д.) ===
[[Файл:Roman conquest of Italy.PNG|мини|405x405пкс|Рим Республиканы джер кенгертиую:&lt;br&gt;
{{Color box|#BD0104}} 500 джыл. б. э.&lt;br&gt;
{{Color box|#FF0000}} 338 джыл. б. э. Экинчи Латин къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FF8080}} 298 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#FFAB2F}} 290 джыл. б. э. Ючюнчю Самнит къазауатдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FEC281}} 272 джыл. б. э. Пирр къазаутдан сора&lt;br&gt;
{{Color box|#FFE633}} 264 джыл. б. э. Биринчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
{{Color box|#D0FF15}} 218 джыл. б. э. Экинчи Пуний къазауат башланыры алы бла&lt;br&gt;
]]
Рим асыры кючлю эм деменгили болгъанды эмда Латин бирлешимни кесини къуру политикасына кереклисича хайырландыра эди. Кёб болмайын Римде плебейле эм патрицийле келишиуге келгендиле. Анга кёре биринчилеге бир консул джер берилген эди. Ол келишиуге къараб латинле Римден кеслерине бир консул джерни эм сенатха ачыкъ джол берилсин деб излегендиле. Излегенлерине огъай деб римлиле талай кючлю уруш барыу бла латин федерацияны къурутхандыла, талай латин шахарны кеслеринден эркинсизликге салгъандыла (340 джыл б. э. д.). Энтда [[Экинчи Латин къазауат|Экинчи Латин къазауатха]] дери римлиле самнитле бла сермеше эдиле, къыбыла Италияда таулу миллетле бла, эм аны [[Греция|грек]] шахарлары бла урушла бардыра эдиле. Неаполгъа тинтиу салыу ючюн [[Экинчи Самнит къазауат]] башланнган эди (326—304). Римлиле кючлюрек болгъанлары себебли самнитлеге болушлукъгъа этрускла эм башха таулу миллетле келгендиле. Рим эки джанына къазауат бардырыргъа керек болгъанды, алай а аны кърал къураууну мийиклиги, аскерини кючю эм аскер башчыланы ётгюрлюклери себебли Рим хорлагъанды.

Энтда бир кере самнитле сауутха 298—290 джыллада бизни э. д. тутулгъандыла, биягъынлай алагъа болушлукъгъа тау миллетле, этрускла, умрбла, галлла келген эдиле — алай а хорлам Римни ызындан эди. Эркинликни къуру къыбыла Италияда грек шахарла эпир патчах — Пирр бла бирлешиб сакълагъандыла. Азияда Рим легион македон фаланганы къоркъутхан пил болушлукъгъа къарамай хорлагъанды.

== Къралны къурамы ==

=== Сенат ===
Рим республикада [[Сенат]] — къралны эм уллу эмда сыйлы башчы органларындан бириди. Республикан администрацияда бек уллу магъанасы бар эди. Сенатны патрициан тукъумланы акъсакъаллары къурай эдиле.

Кеч Республиканы сенаты 300 адамдан къурала эди. Кёбюсю алгъын магистратла болуб тургъандыла. Сенатны санына къарагъанла цензорла болгъандыла, ала бек тыйыншлы адамланы сайлаб, джангы сенатчыла этиб ийгендиле.

== Культурасы ==

=== Къылыччы оюнла ===
[[Къылыччы]] оюнланы къураууна этрсукладан келген адамла бастыргъан адет себеб этгенди. Къуру къулла болмайын, башына эркин адамлада къабыр алында сермеширге керек эдиле, аны себебли къарыусуз къалыб ёле эди, кюшлю уа кесини хорламы бла къараучу адамланы къууандырыб саулай къала эди. Кёб къулла кеслерини излегенлери бла къылыччы школлагъа кириб кюреше эдиле, нек десегиз, халкъны сюймеклигин алыб кесини атыны кенг джерлеге иги айтдырыб джайдырса эркинлик алыргъа боллукъ эди. Аны себебли къулла бир-бирлери бла хаманда тюйюшюб тургъандыла, хар ким кесини кючюн кёргюзтюрге излеб. Школда джангы-къылыччыланы бек къыйын иш сакълагъанды эмда джашагъанлары да къыйын болгъанды, кёб адам аллай уллу къыйнлыкъланы чыдаялмай эдиле.

105 джылда бизни э. д. къылыччы оюнла публика ойнауланы санаууны тизилгенди. Ол кюнден башлаб кърал магистратларына оюнланы джарашдырыуун теджей эди.

==== Терминле ====
'''Ланиста''' — школну ийеси. Къылыччыланы сатыб алгъан, кесини энчи школунда аланы юретген эмда оюнланы къурагъан адамлагъа магистратлагъа ортакъгъа берген ачха этиучю эди. Бу ишни ачха келтиргени уллу болгъанына къарамай ланистаны иши Буруннгу Римде бедишликге санала эди.

'''Лудус''' — къылыччыланы юретген школ эмда джабыкъ аскерсиле тургъан мекям, къайда аскер-джесирчиле, аманлыкъчыла эмда къулла аренада деменгили сермешиулеге хазырланыуну ёте эдиле.

'''Мунус''' — кёб ачхалы эмда сыйлы ёлгенлени хурметине этилген дин адет оюнла, къабыр неда басдырыу шынгкъартланы алында этиле эдиле.

==== Къылыччыланы тюрлюлюгю ====
'''Самнитле''' — ауур сауутланнган, уруш бла къошулгъан ''самнит'' миллетден къылыччыла. Мазаллы тюз-угол легионер башхадан къанганы джюрюте эдиле ([[Латин тил|лат.]] ''scutum''), башлыкълары къанатлыланы тюклери бла ариулана эдиле. Сауутлары къысха рим къылыч эди — гладиус.

'''Галлла''' (кечрек '''Мирмиллонла''') — уруш бла къошулгъан неда къуллукъгъа урланнган ''галл'' миллетден къылыччыла. Республиканы заманында сауутлары узун сюнгю болгъанды, узун джассы эм ромбгъа ошаш ишленнгени бла къангалары бар эди. I ёмюрню бизни э. д. ахырына, Галлияны Юлий Цезарь уруш бла алыб бошагъанындан сора эм кърал ичине киргенден сора, «Галл» деге ат политикагъа кёре халатлы болгъанды. Бу къылыччыланы типи Мирмиллон типге кёчгенди. Сюнгюню гладиусха ауушдургъандыла, болуб тургъан къанганы — рим скутумгъа ауушдургъандыла, башлыкъны уа тенгиз чабакъны ([[Латин тил|лат.]] ''mormylos'') суратлауу бла ариу этгендиле . Андан чыкъгъанды аты да — ''mirmillo.''

'''Фракийле''' — орта сауутланнган Балкан къазаутладан сора къуллукъгъа урланнган ''фракий'' миллетден къылыччыла. Баш сауутлары — къысха къынгыр бычакъ неда къама болгъанды, бек ауур джыртыкъ джарала салыргъа ёч эди. Сауутну аты '''''сика''''' ([[Латин тил|лат.]] ''sica''). Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parma'') бла эте эдиле. Эм белгили фракий къылыччыладан — '''Спартак''' болгъанды, бир заманда къралгъа къаршчы барыб халкъ къазауат кёлтюртген эди.

'''Велитле''' — джукъа сауутланнган римлиледен чыкъгъан къылыччыла. Велитле деб атыуучу аскерле Рим Республикада болгъандыла. Баш сауутлары дротикле ([[Латин тил|лат.]] ''hastae velitares'') болгъандыла. Уруш джорукълары — магъанасы джауну узакъда тутхандады. Сакъланнган гитче тёгерек къанга ([[Латин тил|лат.]] ''parmula'') бла эте эдиле. Биргелерине гитче къылыч джюрютгендиле, джау джуукъ келгени болуб къалса деб.

==== Сермешиу ====
Къылыччыла бек багъа тура эдиле. Ланиста аны тюйюшюучюсю ёлсе кёб ачха тас эте эди, аны себебли оюнланы ётдюрюучюле ойнауну ёлюмге дери джетдирмезге кюреше эдиле, быртда бек керек болмаса. Деменгили кесиу-сермешиу «джазыкъсынуусуз» ([[Латин тил|лат.]] ''sine missione'') кечрек келгенди. Къараучула къалгъаннга́ джашау берирге боллукъ эдиле, ол таукел тюйюшсе. Ол заманда джумдурукъгъа къысылгъан бармакъла — «джашау бер» деген магъанасы бар эди (къылычны къыннга салгъан магъананы кёргюзтгенлигиди), джумдурукъ къысылыб, уллу бармакъ тамакъха неда кёкюрекге бурдуруб кёргюзтселе — «ёлтюр» деген магъанасы бар эди анда.

== Белгиле ==
{{Белгиле}}
[[Категория:Тарих]]
[[Категория:Тарих къралла]]
[[Категория:Италияны тарихи]]
[[Категория:Римни тарихи]]
[[Категория:Буруннгу дунияны тарих къраллары]]
[[Категория:Буруннгу Рим]]
{{Commonscat|Roman Republic}}
{{Иги статья}}</text>
      <sha1>0yybwnu65p1enkkiiytttwkj1f811zm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Юлийле</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19804</id>
    <revision>
      <id>128412</id>
      <parentid>128000</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:11:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128412</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1714" sha1="nh3iev276jvhkhnqvbm7mpo7dcclmm7" xml:space="preserve">{{Тукъум
|name=Юлийле
|image=Vexilloid of the Roman Empire.svg
|caption=
|native_name = Iulii
|lang = [[латин тил|лат]]
|founder=Гай Юлий Юл
|state=[[Рим патчахлыкъ]], [[Рим республика]]
|branches=
|period=
|notable_members=[[Гай Юлий Цезарь]], 
[[Октавиан Август|Гай Юлий Цезарь Октавиан Август]],
[[Гай Юлий Цезарь Август Германик]], &lt;br&gt;
[[Гней Юлий Агрикола ]]
}}
[[Файл:Gaius Iulius Caesar (Vatican Museum).jpg|мини|447x447px|Гай Юлий Цезарь, 44–30 дж. б. э., Ватикан музейде скульпутрасы]]
[[Файл:Statue of Agricola at Bath cropped.png|мини|Гней Юлий Агриколаны Бат шахарда статуясы]]
'''Ю́лийле''' — Буруннгу Римде сыйлы патрициан тукъум.

== Тукъумну тарихи ==
Бу тукъумну ахырынчы эмда эм белгили келечиси — Гай Юлий Цезарь болгъанды. Гай Юлий гитче Октавианны кесине джаш этгенди&lt;ref group=&quot;айырт.&quot;&gt;усыновил&lt;/ref&gt;. Октавиан кесине [[Клавдийле|Клавдийледен]] Ливия Друзилла деб тышырыуну алгъанды, эмда ол тукъумбла Юлийле джууукълашгъандыла. Октавиандан башлаб тукъумну аты ''Юлийлени-Клавдийлени тукъумлары'' деб айтылады. 

==Айыртыула==
{{Белгиле|group=&quot;айырт.&quot;}}
==Белгиле==</text>
      <sha1>nh3iev276jvhkhnqvbm7mpo7dcclmm7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan</title>
    <ns>3</ns>
    <id>19807</id>
    <revision>
      <id>128253</id>
      <parentid>128250</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T14:58:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Адамланы атлары */ Джууабла</comment>
      <origin>128253</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2349" sha1="kfd0i6d7tkv46x7gn9yru951hqabltx" xml:space="preserve">== Патруль ==
Салам алейкум, къауумланы атларын ингилизча джазсанг керек эди:'''autoreviewer(autopatrolled), reviewer (pending changes reviewer)''', эм '''rollbacker''' деб .  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:27, 9 октябрь 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам. Биз излеген юч къауумну джазгъанма: откатчик, патрулирующий, автопатрулируемый - rollbacker, autoreview, editor.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:56, 9 октябрь 2026 (UTC)
== Адамланы атлары ==
Салам алейкум! Айиб этме къарачай-малкъар адамны юсюнде статьялада, статьяны атында толу ат джазылмайды, [[Байрамукъланы Джатдай|Байрамукъланы Джатдай]], [[Байрамукъланы Халимат]] неда башхалагъа алай кибик джазылады. Статьяны ичинде уа толу джазаргъа керекти. Сени тюз атынг къалайды? Бир кере соргъамма джууаб бермегенсе.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:06, 15 октябрь 2026 (UTC)

:алейкум салам, [[Байрамукъланы Джатдай|Джатдайны]] тюзетдинг сен, [[Болурланы Наны|Наны]] ны мен да этдим. Ол соруунга джууаб эте Гитче Къарачайданма [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:50, 15 октябрь 2026 (UTC)
::Да районда сенден сора 42 622 адам джашайды. :)))) Атынг айтма эсенг къой да олтур. Мен кесим нарсаначима, атым да Али. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:58, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>kfd0i6d7tkv46x7gn9yru951hqabltx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128265</id>
      <parentid>128253</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:33:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Адамланы атлары */ Джууабла</comment>
      <origin>128265</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2726" sha1="0yn161wsruuec5wd2hmys3ihfxdrp4d" xml:space="preserve">== Патруль ==
Салам алейкум, къауумланы атларын ингилизча джазсанг керек эди:'''autoreviewer(autopatrolled), reviewer (pending changes reviewer)''', эм '''rollbacker''' деб .  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:27, 9 октябрь 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам. Биз излеген юч къауумну джазгъанма: откатчик, патрулирующий, автопатрулируемый - rollbacker, autoreview, editor.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:56, 9 октябрь 2026 (UTC)
== Адамланы атлары ==
Салам алейкум! Айиб этме къарачай-малкъар адамны юсюнде статьялада, статьяны атында толу ат джазылмайды, [[Байрамукъланы Джатдай|Байрамукъланы Джатдай]], [[Байрамукъланы Халимат]] неда башхалагъа алай кибик джазылады. Статьяны ичинде уа толу джазаргъа керекти. Сени тюз атынг къалайды? Бир кере соргъамма джууаб бермегенсе.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:06, 15 октябрь 2026 (UTC)

:алейкум салам, [[Байрамукъланы Джатдай|Джатдайны]] тюзетдинг сен, [[Болурланы Наны|Наны]] ны мен да этдим. Ол соруунга джууаб эте Гитче Къарачайданма [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:50, 15 октябрь 2026 (UTC)
::Да районда сенден сора 42 622 адам джашайды. :)))) Атынг айтма эсенг къой да олтур. Мен кесим нарсаначима, атым да Али. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:58, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::Да район ичинде максимум экюч адам барды Википедия бла кюрешген, аланы акъыллы бетлери бла табаргъа боллукъду, нарсанада да)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:33, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>0yn161wsruuec5wd2hmys3ihfxdrp4d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128266</id>
      <parentid>128265</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:35:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Адамланы атлары */</comment>
      <origin>128266</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2738" sha1="n95dddhjmuf85jndg1peqougilwbld9" xml:space="preserve">== Патруль ==
Салам алейкум, къауумланы атларын ингилизча джазсанг керек эди:'''autoreviewer(autopatrolled), reviewer (pending changes reviewer)''', эм '''rollbacker''' деб .  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:27, 9 октябрь 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам. Биз излеген юч къауумну джазгъанма: откатчик, патрулирующий, автопатрулируемый - rollbacker, autoreview, editor.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:56, 9 октябрь 2026 (UTC)
== Адамланы атлары ==
Салам алейкум! Айиб этме къарачай-малкъар адамны юсюнде статьялада, статьяны атында толу ат джазылмайды, [[Байрамукъланы Джатдай|Байрамукъланы Джатдай]], [[Байрамукъланы Халимат]] неда башхалагъа алай кибик джазылады. Статьяны ичинде уа толу джазаргъа керекти. Сени тюз атынг къалайды? Бир кере соргъамма джууаб бермегенсе.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:06, 15 октябрь 2026 (UTC)

:алейкум салам, [[Байрамукъланы Джатдай|Джатдайны]] тюзетдинг сен, [[Болурланы Наны|Наны]] ны мен да этдим. Ол соруунга джууаб эте Гитче Къарачайданма [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:50, 15 октябрь 2026 (UTC)
::Да районда сенден сора 42 622 адам джашайды. :)))) Атынг айтма эсенг къой да олтур. Мен кесим нарсаначима, атым да Али. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:58, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::Да районда да нарсанада да максимум экюч адам барды Къарачай Википедия бла кюрешген, аланы акъыллы бетлери бла табаргъа боллукъду)) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:33, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>n95dddhjmuf85jndg1peqougilwbld9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128267</id>
      <parentid>128266</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:37:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>/* Адамланы атлары */</comment>
      <origin>128267</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2746" sha1="aqn8ex85prxvy2jogtu8rtl4n6oyvej" xml:space="preserve">== Патруль ==
Салам алейкум, къауумланы атларын ингилизча джазсанг керек эди:'''autoreviewer(autopatrolled), reviewer (pending changes reviewer)''', эм '''rollbacker''' деб .  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:27, 9 октябрь 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам. Биз излеген юч къауумну джазгъанма: откатчик, патрулирующий, автопатрулируемый - rollbacker, autoreview, editor.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:56, 9 октябрь 2026 (UTC)
== Адамланы атлары ==
Салам алейкум! Айиб этме къарачай-малкъар адамны юсюнде статьялада, статьяны атында толу ат джазылмайды, [[Байрамукъланы Джатдай|Байрамукъланы Джатдай]], [[Байрамукъланы Халимат]] неда башхалагъа алай кибик джазылады. Статьяны ичинде уа толу джазаргъа керекти. Сени тюз атынг къалайды? Бир кере соргъамма джууаб бермегенсе.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:06, 15 октябрь 2026 (UTC)

:алейкум салам, [[Байрамукъланы Джатдай|Джатдайны]] тюзетдинг сен, [[Болурланы Наны|Наны]] ны мен да этдим. Ол соруунга джууаб эте Гитче Къарачайданма [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:50, 15 октябрь 2026 (UTC)
::Да районда сенден сора 42 622 адам джашайды. :)))) Атынг айтма эсенг къой да олтур. Мен кесим нарсаначима, атым да Али. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:58, 16 октябрь 2026 (UTC)
:::Да районда да нарсанада да максимум экюч адам барды Къарачай Википедия бла кюрешген, аланы акъыллы бетлери бла табаргъа боллукъду))(чам) [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 15:33, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>aqn8ex85prxvy2jogtu8rtl4n6oyvej</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128273</id>
      <parentid>128267</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:19:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128273</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2349" sha1="kfd0i6d7tkv46x7gn9yru951hqabltx" xml:space="preserve">== Патруль ==
Салам алейкум, къауумланы атларын ингилизча джазсанг керек эди:'''autoreviewer(autopatrolled), reviewer (pending changes reviewer)''', эм '''rollbacker''' деб .  [[Къошулуучу:Къарачайлы|Къарачайлы]] ([[Къошулуучуну сюзюу:Къарачайлы|сюзюу]]) 16:27, 9 октябрь 2026 (UTC)

:Уа алейкум салам. Биз излеген юч къауумну джазгъанма: откатчик, патрулирующий, автопатрулируемый - rollbacker, autoreview, editor.[[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 17:56, 9 октябрь 2026 (UTC)
== Адамланы атлары ==
Салам алейкум! Айиб этме къарачай-малкъар адамны юсюнде статьялада, статьяны атында толу ат джазылмайды, [[Байрамукъланы Джатдай|Байрамукъланы Джатдай]], [[Байрамукъланы Халимат]] неда башхалагъа алай кибик джазылады. Статьяны ичинде уа толу джазаргъа керекти. Сени тюз атынг къалайды? Бир кере соргъамма джууаб бермегенсе.--[[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 19:06, 15 октябрь 2026 (UTC)

:алейкум салам, [[Байрамукъланы Джатдай|Джатдайны]] тюзетдинг сен, [[Болурланы Наны|Наны]] ны мен да этдим. Ол соруунга джууаб эте Гитче Къарачайданма [[Къошулуучу:TauluAlan|TauluAlan]] ([[Къошулуучуну сюзюу:TauluAlan|сюзюу]]) 20:50, 15 октябрь 2026 (UTC)
::Да районда сенден сора 42 622 адам джашайды. :)))) Атынг айтма эсенг къой да олтур. Мен кесим нарсаначима, атым да Али. [[Къошулуучу:DarqaviPalladin|DarqaviPalladin]] ([[Къошулуучуну сюзюу:DarqaviPalladin|сюзюу]]) 14:58, 16 октябрь 2026 (UTC)</text>
      <sha1>kfd0i6d7tkv46x7gn9yru951hqabltx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сюзюу:Рим республика</title>
    <ns>1</ns>
    <id>19817</id>
    <revision>
      <id>128321</id>
      <parentid>127625</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:43:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128321</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="94" sha1="ietlfn7iud61p6hgkqxkys0w0qglglo" xml:space="preserve">{{Тарих проектни статьясы|дараджасы=1|магъаналыкъ=1}}</text>
      <sha1>ietlfn7iud61p6hgkqxkys0w0qglglo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Косово</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19896</id>
    <revision>
      <id>128258</id>
      <parentid>128245</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:19:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128258</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2712" sha1="jkm1hzwm59irod7b5q8udc7pw22ooui" xml:space="preserve">{{Кърал2
|name=Косово Республика
|кесини аты=[[Албан тил|алб.]] ''Republika e Kosovës''&lt;br&gt;[[Серб тил|серб.]] ''Република Косово'' / ''Republika Kosovo''
|флаг=Flag of Kosovo.svg
|герб=Emblem of the Republic of Kosovo.svg
|девиз=
|гимн=''«Европа»''
|картаны сураты=Europe-Republic of Kosovo.svg
|картаны ачыкълауу = {{Color box| #008000}} Косово Республика Европаны картасында
|width=320
|length=320
|къуралгъаны=1991 дж. 19 октябрда Югославиядан &lt;br&gt; &lt;br&gt;2008 дж. 17 февралда Сербиядан
|официал_тил=[[Албан тил|албан]] эм [[Серб тил|серб]]
|ара_шахар=Приштина
|уллу_шахарла=Приштина, Призрен
|кърал_оноу_формасы=[[Парламент республика|парламент республика]]
|Башчылыкъны аты=[[Президент]]
|Башчыла=Альбулена Хаджиу
|Башчылыкъны аты 2=[[Биринчи-министр|Премьер-министр]]
|Башчыла 2=Альбин Курти
|Башчылыкъны аты 3=Парламентни тамадасы
|Башчыла 3=Альбулена Хаджиу
|кърал дин=джокъду (свет кърал)
|майдан=	10 887
|суу=1
|халкъ=1 585 566
|санауну_джылы=(2024-2025)
|Къалынлыгъы=165
|ВВП_ППС=23,524 млрд
|ВВП_номинал=8,402 млрд
|валюта=[[Евро|евро]]
|сагъат_бёлгеси=[[UTC+1:00|UTC+1]] (джай UTC+2)
|домен=.xk (теджеленеди)
|телефон_код=+383
|Байракъгъа_джибериу=Косованы байрагъы|Гербге_джибериу=Косованы герби}}'''Косово''', официал аты '''Косово Республика''' ({{lang-sq|Republika e Kosovës}} [''ɾɛˈpublika ɛ kɔˈsɔvəs''], {{lang-sr|Република Косово / Republika Kosovo}} [''repǔblika kôsoʋo'']) — [[Европа|Европаны]] къыбыла-кюнчыгъыш кесегинде, Балкан джарымайрымканда орналгъан, тенгизге чыкъмагъан джарты къабыл болгъан кърал.

[[Ара шахар|Ара шахары]] — [[Приштина]]. Кърал тилле — [[Албан тил|албан]] эм [[Серб тил|серб]] тилле.

== Белгиле ==
{{Европаны къраллары}}
[[Категория:Къралла]]
[[Категория:Косово]]</text>
      <sha1>jkm1hzwm59irod7b5q8udc7pw22ooui</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къарт-Джурт</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19909</id>
    <revision>
      <id>128254</id>
      <parentid>128251</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:07:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128254</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2875" sha1="9n531jj4tjgv6d927vgiimaznpv916q" xml:space="preserve">{{Джерлешим
|аты                           =Къарт-Джурт
|ориг. аты                     =
|фото                          =Карачаевцы.jpg
|фотону ачыкълау               =Къарт-Джуртда акъсакъалла XIX в. Автору: Д. И. Ермаков
|байракъ                       =
|герб                          =
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|тенгизден мийиклик            =1223
|кърал                         =Россия
|регион                        =Къарачай-Черкесия
|сагъат бёлге                  =[[UTC+3:00]]
|баш.къошакъ.параметр          =Федерацияны субъекти
|баш.параметрни.ачыкълау       ={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}
|тюб.къошакъ.параметр          =Муниципал району
|тюб.параметрни.ачыкълау       =[[Къарачай-Черкесияны Къарачай району|Къарачай район]]
|къошакъ.параметр#3            =Тамалы салыннганды
|параметрни.ачыкълау#3         =VI–VIII ёмюрледе
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
  |lat_deg = 43|lat_min = 30|lat_sec = 31
  |lon_deg = 42|lon_min = 06|lon_sec = 54
  |CoordAddon = RU
  |CoordScale =
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =
|халкъ                         =1003
|саналгъан джыл                =2025
|басыннганы                    =
|агломерация                   =
|миллет къурам                 =[[къарачайлыла]]
|дин къурам                    =[[ислам|муслиманла]]
|статус                        =эл (орус. ''аул'')
|башчы                         =
|web                           =
|телефон                       =
|почта                         =369236
|автомобиль код                =09
| Commons                      = 
|Къуралгъанды=
|Шахар болгъанды=
}}
'''Къарт-Джурт''' — [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкесияны]] къыбыла кесегинде, [[Къарачай район|Къарачай районда]], [[Къобан (суу)|Къобан]] сууну ёзенде орналгъан эл.

Карт-Джурт эл муниципал къуралышны аны къурамында джангыз джерлешим къурайды.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>9n531jj4tjgv6d927vgiimaznpv916q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128255</id>
      <parentid>128254</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:12:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>128255</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2986" sha1="l8dqa61v15abo33a27i0ykqx7fy5mil" xml:space="preserve">{{Джерлешим
|аты                           =Къарт-Джурт
|ориг. аты                     =
|фото                          =Карачаевцы.jpg
|фотону ачыкълау               =Къарт-Джуртда акъсакъалла XIX в. Автору: Д. И. Ермаков
|байракъ                       =
|герб                          =
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|тенгизден мийиклик            =1223
|кърал                         =Россия
|регион                        =Къарачай-Черкесия
|сагъат бёлге                  =[[UTC+3:00]]
|баш.къошакъ.параметр          =Федерацияны субъекти
|баш.параметрни.ачыкълау       ={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}
|тюб.къошакъ.параметр          =Муниципал району
|тюб.параметрни.ачыкълау       =[[Къарачай-Черкесияны Къарачай району|Къарачай район]]
|къошакъ.параметр#3            =Тамалы салыннганды
|параметрни.ачыкълау#3         =VI–VIII ёмюрледе
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
  |lat_deg = 43|lat_min = 30|lat_sec = 31
  |lon_deg = 42|lon_min = 06|lon_sec = 54
  |CoordAddon = RU
  |CoordScale =
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =
|халкъ                         =1003
|саналгъан джыл                =2025
|басыннганы                    =
|агломерация                   =
|миллет къурам                 =[[къарачайлыла]]
|дин къурам                    =[[ислам|муслиманла]]
|статус                        =эл (орус. ''аул'')
|башчы                         =
|web                           =
|телефон                       =
|почта                         =369236
|автомобиль код                =09
| Commons                      = 
|Къуралгъанды=
|Шахар болгъанды=
}}
'''Къарт-Джурт''' — [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкесияны]] къыбыла кесегинде, [[Къарачай район|Къарачай районда]], [[Къобан (суу)|Къобан]] сууну ёзенде орналгъан эл.

Карт-Джурт эл муниципал къуралышны аны къурамында джангыз джерлешим къурайды.

== Белгиле ==
[[Категория:Карачай районну эллери]]
[[Категория:Къарт-Джурт]]</text>
      <sha1>l8dqa61v15abo33a27i0ykqx7fy5mil</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128256</id>
      <parentid>128255</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:13:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>128256</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2988" sha1="6nr8bc39xolozjjqtskovet9s0u5sn2" xml:space="preserve">{{Джерлешим
|аты                           =Къарт-Джурт
|ориг. аты                     =
|фото                          =Карачаевцы.jpg
|фотону ачыкълау               =Къарт-Джуртда акъсакъалла XIX в. Автору: Д. И. Ермаков
|байракъ                       =
|герб                          =
|гербини юсюнден статья        =
|байрагъыны юсюнден статья     =
|тенгизден мийиклик            =1223
|кърал                         =Россия
|регион                        =Къарачай-Черкесия
|сагъат бёлге                  =[[UTC+3:00]]
|баш.къошакъ.параметр          =Федерацияны субъекти
|баш.параметрни.ачыкълау       ={{Байракъландырыу|Къарачай-Черкесия}}
|тюб.къошакъ.параметр          =Муниципал району
|тюб.параметрни.ачыкълау       =[[Къарачай-Черкесияны Къарачай району|Къарачай район]]
|къошакъ.параметр#3            =Тамалы салыннганды
|параметрни.ачыкълау#3         =VI–VIII ёмюрледе
|админ.бёлюннгени              =
|карта                         =
|картаны ёлчеми                =
|loc-map                       =
  |lat_deg = 43|lat_min = 30|lat_sec = 31
  |lon_deg = 42|lon_min = 06|lon_sec = 54
  |CoordAddon = RU
  |CoordScale =
|къралны картасыны ёлчеми      =
|майдан                        =
|халкъ                         =1003
|саналгъан джыл                =2025
|басыннганы                    =
|агломерация                   =
|миллет къурам                 =[[къарачайлыла]]
|дин къурам                    =[[ислам|муслиманла]]
|статус                        =эл (орус. ''аул'')
|башчы                         =
|web                           =
|телефон                       =
|почта                         =369236
|автомобиль код                =09
| Commons                      = 
|Къуралгъанды=
|Шахар болгъанды=
}}
'''Къарт-Джурт''' — [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкесияны]] къыбыла кесегинде, [[Къарачай район|Къарачай районда]], [[Къобан (суу)|Къобан]] сууну ёзенде орналгъан эл.

Карт-Джурт эл муниципал къуралышны аны къурамында джангыз джерлешим къурайды.

== Белгиле ==
[[Категория:Къарачай районну эллери]]
[[Категория:Къарт-Джурт]]</text>
      <sha1>6nr8bc39xolozjjqtskovet9s0u5sn2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къарт-Джурт</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19914</id>
    <revision>
      <id>128257</id>
      <timestamp>2026-10-16T15:15:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Къарачай районну эллери]]'</comment>
      <origin>128257</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="67" sha1="bxrg7lwur33dtejvucqxe21arntqxdg" xml:space="preserve">[[Категория:Къарачай районну эллери]]</text>
      <sha1>bxrg7lwur33dtejvucqxe21arntqxdg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128259</id>
      <parentid>128257</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T15:20:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128259</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="79" sha1="ryxb1g0wnv53lc3xegdwcngssb7eqk5" xml:space="preserve">{{catmain}}
[[Категория:Къарачай районну эллери]]</text>
      <sha1>ryxb1g0wnv53lc3xegdwcngssb7eqk5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къарачай районну эллери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19915</id>
    <revision>
      <id>128260</id>
      <timestamp>2026-10-16T15:21:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Къарачай районну джерлешимлери]]'</comment>
      <origin>128260</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="81" sha1="o9jgcd1cx08qsd3qdapqgrmq2kfuot8" xml:space="preserve">[[Категория:Къарачай районну джерлешимлери]]</text>
      <sha1>o9jgcd1cx08qsd3qdapqgrmq2kfuot8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къарачай районну джерлешимлери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19916</id>
    <revision>
      <id>128261</id>
      <timestamp>2026-10-16T15:21:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]'</comment>
      <origin>128261</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="87" sha1="f1j1nyn5ueahjdz1oq60m1k58098oge" xml:space="preserve">[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]</text>
      <sha1>f1j1nyn5ueahjdz1oq60m1k58098oge</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къарачай шахар</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19917</id>
    <revision>
      <id>128263</id>
      <timestamp>2026-10-16T15:24:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{catmain}} [[Категория:Къарачай районну шахарлары]]'</comment>
      <origin>128263</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="85" sha1="fvxt8f6egrmaogyazoebobbfuwr77eg" xml:space="preserve">{{catmain}}
[[Категория:Къарачай районну шахарлары]]</text>
      <sha1>fvxt8f6egrmaogyazoebobbfuwr77eg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къарачай районну шахарлары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19918</id>
    <revision>
      <id>128264</id>
      <timestamp>2026-10-16T15:25:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Къарачай-Черкесияны шахарлары]]'</comment>
      <origin>128264</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="79" sha1="1xovw18v26yp5ra566nhzza2243sf75" xml:space="preserve">[[Категория:Къарачай-Черкесияны шахарлары]]</text>
      <sha1>1xovw18v26yp5ra566nhzza2243sf75</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Къарачай-Черкесияны географиясы</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19919</id>
    <revision>
      <id>128270</id>
      <timestamp>2026-10-16T16:09:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Къарачай-Черкесия]]'</comment>
      <origin>128270</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="56" sha1="lsffkaybkxw4np6km37pfhptt1z3dhz" xml:space="preserve">[[Категория:Къарачай-Черкесия]]</text>
      <sha1>lsffkaybkxw4np6km37pfhptt1z3dhz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Схауат</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19920</id>
    <revision>
      <id>128272</id>
      <timestamp>2026-10-16T16:14:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: 'Схауат'</comment>
      <origin>128272</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12" sha1="886xm0bcbqa7qtas4bbzcww798qjfan" xml:space="preserve">Схауат</text>
      <sha1>886xm0bcbqa7qtas4bbzcww798qjfan</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128274</id>
      <parentid>128272</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:19:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128274</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="488" sha1="r9u5k0nnrowywcqthkdjkjoerd4yffq" xml:space="preserve">'''Схауат''' — [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республиканы]] кюнчыгъыш кесегинде, [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай районда]], [[Схауат (суу)|Схауат]] сууну сол джагъасында орналгъан эл.

«Кичи-Балыкъ эл джерлешим» муниципал къуралышны къурамына киреди.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>r9u5k0nnrowywcqthkdjkjoerd4yffq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128275</id>
      <parentid>128274</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:25:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128275</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="770" sha1="1oorf026ffbtg54gbnvnjqgski14h2o" xml:space="preserve">{{Джерлешим|аты=Схауат|фото=Aul Khasaut`s Memorial tower 01.JPG|кърал=Россия|тенгизден мийиклик=1754|халкъ=53|Къуралгъанды=1865|сагъат бёлге=UTC+3:00|саналгъан джыл=2021|почта=369388}}

'''Схауат''' — [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республиканы]] кюнчыгъыш кесегинде, [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай районда]], [[Схауат (суу)|Схауат]] сууну сол джагъасында орналгъан эл.

«Кичи-Балыкъ эл джерлешим» муниципал къуралышны къурамына киреди.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>1oorf026ffbtg54gbnvnjqgski14h2o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128276</id>
      <parentid>128275</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:26:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>128276</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="885" sha1="kqba1421ra6liaatoktpuawtgxq9vmi" xml:space="preserve">{{Джерлешим|аты=Схауат|фото=Aul Khasaut`s Memorial tower 01.JPG|кърал=Россия|тенгизден мийиклик=1754|халкъ=53|Къуралгъанды=1865|сагъат бёлге=UTC+3:00|саналгъан джыл=2021|почта=369388}}

'''Схауат''' — [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республиканы]] кюнчыгъыш кесегинде, [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай районда]], [[Схауат (суу)|Схауат]] сууну сол джагъасында орналгъан эл.

«Кичи-Балыкъ эл джерлешим» муниципал къуралышны къурамына киреди.

== Белгиле ==
[[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]
[[Категория:Схауат]]</text>
      <sha1>kqba1421ra6liaatoktpuawtgxq9vmi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128280</id>
      <parentid>128276</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T16:32:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>128280</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="974" sha1="dyrvdvbr69ecpttxzjzy6uv8e194ruk" xml:space="preserve">{{Джерлешим|аты=Схауат|фото=Aul Khasaut`s Memorial tower 01.JPG|кърал=Россия|тенгизден мийиклик=1754|халкъ=53|Къуралгъанды=1865|сагъат бёлге=UTC+3:00|саналгъан джыл=2021|почта=369388}}

'''Схауат''' — [[Къарачай-Черкес|Къарачай-Черкес республиканы]] кюнчыгъыш кесегинде, [[Гитче Къарачай район|Гитче Къарачай районда]], [[Схауат (суу)|Схауат]] сууну сол джагъасында орналгъан эл.

«Кичи-Балыкъ эл джерлешим» муниципал къуралышны къурамына киреди.

== Белгиле ==

[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]
[[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]
[[Категория:Схауат]]</text>
      <sha1>dyrvdvbr69ecpttxzjzy6uv8e194ruk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Гитче Къарачай районну эллери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19921</id>
    <revision>
      <id>128277</id>
      <timestamp>2026-10-16T16:29:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Гитче Къарачай районну джерлешимлери]]'</comment>
      <origin>128277</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="92" sha1="abweqiznqy50j2lm2gfagevz0pqexh8" xml:space="preserve">[[Категория:Гитче Къарачай районну джерлешимлери]]</text>
      <sha1>abweqiznqy50j2lm2gfagevz0pqexh8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Гитче Къарачай районну джерлешимлери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19922</id>
    <revision>
      <id>128278</id>
      <timestamp>2026-10-16T16:31:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]'</comment>
      <origin>128278</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="87" sha1="f1j1nyn5ueahjdz1oq60m1k58098oge" xml:space="preserve">[[Категория:Къарачай-Черкесияны джерлешимлери]]</text>
      <sha1>f1j1nyn5ueahjdz1oq60m1k58098oge</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Схауат</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19923</id>
    <revision>
      <id>128279</id>
      <timestamp>2026-10-16T16:32:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{catmain}} [[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]'</comment>
      <origin>128279</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="90" sha1="t8loq4wfg9gii2do5gtjds63i6or091" xml:space="preserve">{{catmain}}
[[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]</text>
      <sha1>t8loq4wfg9gii2do5gtjds63i6or091</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Ючкёкен</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19924</id>
    <revision>
      <id>128282</id>
      <timestamp>2026-10-16T16:35:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{catmain}} [[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]'</comment>
      <origin>128282</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="90" sha1="t8loq4wfg9gii2do5gtjds63i6or091" xml:space="preserve">{{catmain}}
[[Категория:Гитче Къарачай районну эллери]]</text>
      <sha1>t8loq4wfg9gii2do5gtjds63i6or091</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Буруннгу грек тил</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19925</id>
    <revision>
      <id>128285</id>
      <timestamp>2026-10-16T17:30:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: ''''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тилни]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе Константинополь эм Эллада правосл...'</comment>
      <origin>128285</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2070" sha1="97clig2c99356k7yltjgyvb44srrozc" xml:space="preserve">'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тилни]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе Константинополь эм Эллада православ церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге бёледиле: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

Грек алфавитде басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда Афинлени алтын ёмюрюню адабиятыны тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил Рим империяны экинчи кърал тили болуб тургъанды, Кюнчыгъы Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, Европада Айныу заман бёлюмде классик статус алгъанды, андан сора джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>97clig2c99356k7yltjgyvb44srrozc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128286</id>
      <parentid>128285</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:37:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128286</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2987" sha1="k6s4phibjcepqdfofga57646tryyz4g" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=
|width=
|length=
|map_descr=
|endonim=ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], hē Hellēnikḕ glôssa [glôtta]
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тилни]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе Константинополь эм Эллада православ церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге бёледиле: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

Грек алфавитде басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда Афинлени алтын ёмюрюню адабиятыны тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил Рим империяны экинчи кърал тили болуб тургъанды, Кюнчыгъы Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, Европада Айныу заман бёлюмде классик статус алгъанды, андан сора джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>k6s4phibjcepqdfofga57646tryyz4g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128287</id>
      <parentid>128286</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:38:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128287</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3030" sha1="pupreurccrtysnnz7ir5phdqu546gxc" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], hē Hellēnikḕ glôssa [glôtta]
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тилни]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе Константинополь эм Эллада православ церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге бёледиле: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

Грек алфавитде басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда Афинлени алтын ёмюрюню адабиятыны тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил Рим империяны экинчи кърал тили болуб тургъанды, Кюнчыгъы Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, Европада Айныу заман бёлюмде классик статус алгъанды, андан сора джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>pupreurccrtysnnz7ir5phdqu546gxc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128288</id>
      <parentid>128287</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:39:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128288</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3170" sha1="qahwf25a0wbn55duoe8ll4g57qjuud9" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], hē Hellēnikḕ glôssa [glôtta]
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тилни]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе Константинополь эм Эллада православ церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге бёледиле: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

Грек алфавитде басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда Афинлени алтын ёмюрюню адабиятыны тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил Рим империяны экинчи кърал тили болуб тургъанды, Кюнчыгъы Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, Европада Айныу заман бёлюмде классик статус алгъанды, андан сора джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>qahwf25a0wbn55duoe8ll4g57qjuud9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128289</id>
      <parentid>128288</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:40:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128289</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3166" sha1="ejzbmd9g5mng64sss8sfu7zhst4swyx" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], hē Hellēnikḕ glôssa [glôtta]
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе Константинополь эм Эллада православ церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге бёледиле: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

Грек алфавитде басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда Афинлени алтын ёмюрюню адабиятыны тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил Рим империяны экинчи кърал тили болуб тургъанды, Кюнчыгъы Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, Европада Айныу заман бёлюмде классик статус алгъанды, андан сора джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>ejzbmd9g5mng64sss8sfu7zhst4swyx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128290</id>
      <parentid>128289</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:40:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128290</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3233" sha1="6xw5fsxx7fngiqo3ds50hr2oi89g03w" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], hē Hellēnikḕ glôssa [glôtta]
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе [[Истанбул|Константинополь]] эм [[Греция|Эллада]] [[Христианлыкъ|православ]] церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге бёледиле: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

Грек алфавитде басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда Афинлени алтын ёмюрюню адабиятыны тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил Рим империяны экинчи кърал тили болуб тургъанды, Кюнчыгъы Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, Европада Айныу заман бёлюмде классик статус алгъанды, андан сора джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>6xw5fsxx7fngiqo3ds50hr2oi89g03w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128291</id>
      <parentid>128290</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:41:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128291</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3235" sha1="amyudfjq3vxlh22ojb6xpiwpgxqmheo" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], hē Hellēnikḕ glôssa [glôtta]
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе [[Истанбул|Константинополь]] эм [[Греция|Эллада]] [[Христианлыкъ|православ]] церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге айырадыла: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

Грек алфавитде басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда Афинлени алтын ёмюрюню адабиятыны тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил Рим империяны экинчи кърал тили болуб тургъанды, Кюнчыгъы Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, Европада Айныу заман бёлюмде классик статус алгъанды, андан сора джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>amyudfjq3vxlh22ojb6xpiwpgxqmheo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128292</id>
      <parentid>128291</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:46:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128292</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3436" sha1="l5spk129c06pc2ojbu42v8e918r4gzz" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], hē Hellēnikḕ glôssa [glôtta]
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;hē Hellēnikḗ glôssa [glôtta]&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе [[Истанбул|Константинополь]] эм [[Греция|Эллада]] [[Христианлыкъ|православ]] церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге айырадыла: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

[[Грек алфавит|Грек алфавитде]] басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда [[Афинле|Афинлени]] алтын ёмюрюню [[Адабият|адабиятыны]] тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил [[Рим империя|Рим империяны]] экинчи [[Кърал тил|кърал тили]] болуб тургъанды, Кюнчыгъыш Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, [[Европа|Европада]] [[Айныу заман бёлюм|Айныу заман бёлюмде]] классик статус алгъанды, андан сора [[Джангы грек тил|джангы-грек тилни]] къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>l5spk129c06pc2ojbu42v8e918r4gzz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128295</id>
      <parentid>128292</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:54:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128295</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3452" sha1="pxlyeccl6k0dk6hd4jndk02a9ihlqmc" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα [γλῶττα], hē Hellēnikḕ glôssa [glôtta]
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;''hē Hellēnikḗ glôssa'' [''glôtta'']&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе [[Истанбул|Константинополь]] эм [[Греция|Эллада]] [[Христианлыкъ|православ]] церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге айырадыла: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

[[Грек алфавит|Грек алфавитде]] басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда [[Афинле|Афинлени]] алтын ёмюрюню [[Адабият|адабиятыны]] тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил [[Рим империя|Рим империяны]] экинчи [[Кърал тил|кърал тили]] болуб тургъанды, Кюнчыгъыш Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, [[Европа|Европада]] [[Айныу заман бёлюм|Айныу заман бёлюмде]] классик статус алгъанды, андан сора [[Джангы грек тил|джангы-грек тилни]] къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>pxlyeccl6k0dk6hd4jndk02a9ihlqmc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128296</id>
      <parentid>128295</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T17:55:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128296</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3468" sha1="9wtagbzl6jaisaec4eak6z0wetdr58c" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], ''hē Hellēnikḕ glôssa'' [''glôtta'']
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;''hē Hellēnikḗ glôssa'' [''glôtta'']&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе [[Истанбул|Константинополь]] эм [[Греция|Эллада]] [[Христианлыкъ|православ]] церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге айырадыла: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

[[Грек алфавит|Грек алфавитде]] басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда [[Афинле|Афинлени]] алтын ёмюрюню [[Адабият|адабиятыны]] тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил [[Рим империя|Рим империяны]] экинчи [[Кърал тил|кърал тили]] болуб тургъанды, Кюнчыгъыш Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, [[Европа|Европада]] [[Айныу заман бёлюм|Айныу заман бёлюмде]] классик статус алгъанды, андан сора [[Джангы грек тил|джангы-грек тилни]] къураууна себеб этгенди.</text>
      <sha1>9wtagbzl6jaisaec4eak6z0wetdr58c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128324</id>
      <parentid>128296</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:48:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3490" sha1="k59k30cl51bg3t6y2xrnzd2lmvfuq7h" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], ''hē Hellēnikḕ glôssa'' [''glôtta'']
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;''hē Hellēnikḗ glôssa'' [''glôtta'']&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе [[Истанбул|Константинополь]] эм [[Греция|Эллада]] [[Христианлыкъ|православ]] церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге айырадыла: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

[[Грек алфавит|Грек алфавитде]] басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда [[Афинле|Афинлени]] алтын ёмюрюню [[Адабият|адабиятыны]] тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил [[Рим империя|Рим империяны]] экинчи [[Кърал тил|кърал тили]] болуб тургъанды, Кюнчыгъыш Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, [[Европа|Европада]] [[Айныу заман бёлюм|Айныу заман бёлюмде]] классик статус алгъанды, андан сора [[Джангы грек тил|джангы-грек тилни]] къураууна себеб этгенди.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>k59k30cl51bg3t6y2xrnzd2lmvfuq7h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128405</id>
      <parentid>128324</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:03:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>TauluAlan, [[Бурунгу грек тил]] бетни атын [[Буруннгу грек тил]] деб тюрлендирди</comment>
      <origin>128324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3490" sha1="k59k30cl51bg3t6y2xrnzd2lmvfuq7h" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], ''hē Hellēnikḕ glôssa'' [''glôtta'']
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Бурунгу грек тил''' (кеси аты: ''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;''hē Hellēnikḗ glôssa'' [''glôtta'']&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе [[Истанбул|Константинополь]] эм [[Греция|Эллада]] [[Христианлыкъ|православ]] церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге айырадыла: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

[[Грек алфавит|Грек алфавитде]] басмалана эди. Бурунгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда [[Афинле|Афинлени]] алтын ёмюрюню [[Адабият|адабиятыны]] тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Бурунгу грек тил [[Рим империя|Рим империяны]] экинчи [[Кърал тил|кърал тили]] болуб тургъанды, Кюнчыгъыш Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, [[Европа|Европада]] [[Айныу заман бёлюм|Айныу заман бёлюмде]] классик статус алгъанды, андан сора [[Джангы грек тил|джангы-грек тилни]] къураууна себеб этгенди.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>k59k30cl51bg3t6y2xrnzd2lmvfuq7h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128408</id>
      <parentid>128405</parentid>
      <timestamp>2026-10-17T09:03:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128408</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3496" sha1="sl75xj93jvqqjaoxa2ar5gm54ul6is4" xml:space="preserve">{{Тил2
|name=Бурунгу грек тил
|image=AncientGreekDialects (Woodard) ru.svg
|width=350
|length=350
|map_descr=
|endonim=''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], ''hē Hellēnikḕ glôssa'' [''glôtta'']
|state=Кюнчыгъыш Джерле арасы тенгиз
|official_status=классик, церков дин къуллукъда хайырланады, башха терминле илму терминологияда хайырланадыла
|regions=
|count=
|rating=
|status=къуругъан тилди, эм бусагъатдагъы джангы-грек тилни къураууна себеб этгенди
|category=Евразияны тиллери
|классификация=
Индия-европа юйюр
**Палеобалкан бутакъ
***Грек-фригий къауум
****'''Бурунгу грек тил'''
|writing_system=[[грек алфавит]]
|ГОСТ 7.75–97=дрг 186
|ISO 639-1=—
|ISO 639-2=grc
|ISO 639-3=grc
|WALS=
|Ethnologue=grc
|Linguasphere=
|ABS ASCL=
|IETF=grc
|Glottolog=anci1242
|link_to_wikipedia=
}}
'''Буруннгу грек тил''' (кеси аты: ''ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα'' [''γλῶττα''], &lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;''hē Hellēnikḗ glôssa'' [''glôtta'']&lt;nowiki&gt;''&lt;/nowiki&gt;) — индия-европа юйюрге кирген тил, бусагъатдагъы [[Джангы грек тил|(джангы)грек тил]] мындан къуралгъанды. Бизни кюнледе [[Истанбул|Константинополь]] эм [[Греция|Эллада]] [[Христианлыкъ|православ]] церковлада хайырланады.

Тилни талай тюрлю бёлюмге айырадыла: протогрек (XX—XVII ёмюрле бизни э. д.), микен (XVI—XII ёмюрле бизни э. д.), микенден сора (XI—IX ёмюрле бизни э. д.), архаик (VIII—VI ёмюрле бизни э. д.), классик (V—IV ёмюрле бизни э. д.), эллиник (III —IV ёмюрле бизни э.).

[[Грек алфавит|Грек алфавитде]] басмалана эди. Буруннгу грек тил — Гомерни «Илиада» эм «Одиссея» поэмаларыны, философияны эмда [[Афинле|Афинлени]] алтын ёмюрюню [[Адабият|адабиятыны]] тилиди. Аны бла классик заман бёлюмню полислеринде, Македон Александрны империясында эм диадохланы патчахлыкъларында сёлеше эдиле. Буруннгу грек тил [[Рим империя|Рим империяны]] экинчи [[Кърал тил|кърал тили]] болуб тургъанды, Кюнчыгъыш Рим империяны уа баш тил болуб тургъанды (заман ёте орта-ёмюр грек (византий) тилге кёчгенди).

Орта ёмюрледе Византияны адабият тилини юлгюсю болгъанды, [[Европа|Европада]] [[Айныу заман бёлюм|Айныу заман бёлюмде]] классик статус алгъанды, андан сора [[Джангы грек тил|джангы-грек тилни]] къураууна себеб этгенди.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>sl75xj93jvqqjaoxa2ar5gm54ul6is4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Силенд</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19926</id>
    <revision>
      <id>128297</id>
      <timestamp>2026-10-16T18:15:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{Кърал2 |name=Силенд Гиназлыкъ |кесини аты={{Lang-en|Principality of Sealand}} |флаг=Flag of Sealand.svg |герб=Coat of arms of the Principality of Sealand.svg |Байракъгъа_джибериу= |Гербге_джибериу= |картаны сураты=Europe location SLD.png |width=350 |length=350 |картаны ачыкълауу= |девиз=''E Mare Libertas'' ([[Латин тил|лат.]] ''Тенгизден''...'</comment>
      <origin>128297</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2314" sha1="ncgrvylmsa25vajysun3bfvu39fmo0f" xml:space="preserve">{{Кърал2
|name=Силенд Гиназлыкъ
|кесини аты={{Lang-en|Principality of Sealand}}
|флаг=Flag of Sealand.svg
|герб=Coat of arms of the Principality of Sealand.svg
|Байракъгъа_джибериу=
|Гербге_джибериу=
|картаны сураты=Europe location SLD.png
|width=350
|length=350
|картаны ачыкълауу=
|девиз=''E Mare Libertas'' ([[Латин тил|лат.]] ''Тенгизден'' — ''эркинлик'')
|гимн=«''E Mare Libertas''»
|аудио=
|къуралгъаны=1967 джылны 2 сентябрда
|ара_шахар=Силенд
|координатла=
|кърал_оноу_формасы=[[Конституциялы монархия]]
|Башчылыкъны аты=Гиназ
|Башчыла=Майкл I Бейтс
|Башчылыкъны аты 2=
|Башчыла 2=
|Башчылыкъны аты 3=
|Башчыла 3=
|уллу_шахарла=
|майдан=	~0,004
|суу=100 
|сагъат_бёлгеси=+0:00 UTC
|халкъ=27
|санауну_джылы=2017
|Къалынлыгъы=
|официал_тил=[[Ингилиз тил|ингилиз]]
|этник_къауумла=
|кърал дин=
|дин_къауумла=
|ВВП_ППС_джылы=
|ВВП_ППС=
|ВВП_ППС_орну=
|ВВП_ППС_адам_башына_джылы=
|ВВП_ППС_адам_башына=
|ВВП_ППС_адам_башына_орну=
|ВВП_номинал_джылы=
|ВВП_номинал=
|ВВП_номинал_орну=
|ВВП_номинал_адам_башына_джылы=
|ВВП_номинал_адам_башына=
|ВВП_номинал_адам_башына_орну=
|ААИ_джылы=
|ААИ=
|ААИ_орну=
|валюта=силенд доллар
|iso3166-1=
|организацияла=
|домен=.eu
|телефон_код=+44
}}'''Си́ленд''' '''Гиназлыкъ''' ({{lang-en|Principality of Sealand}}''Principality of Sealand'', кёчюрюуде «''тенгиз джерни гиназлыгъы''») —  виртуал кърал, 1967-чи джылда алгъыннгы британ майор бла Пэдди Рой Бейтс бла къуралгъанды. Бир-бир джерледе «танылмагъан къралча» джазылады.</text>
      <sha1>ncgrvylmsa25vajysun3bfvu39fmo0f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128298</id>
      <parentid>128297</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:15:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128298</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2287" sha1="oman32dqew13ir9z83lrhj4e6ka5xqb" xml:space="preserve">{{Кърал2
|name=Силенд Гиназлыкъ
|кесини аты={{Lang-en|Principality of Sealand}}
|флаг=Flag of Sealand.svg
|герб=Coat of arms of the Principality of Sealand.svg
|Байракъгъа_джибериу=
|Гербге_джибериу=
|картаны сураты=Europe location SLD.png
|width=350
|length=350
|картаны ачыкълауу=
|девиз=''E Mare Libertas'' ([[Латин тил|лат.]] ''Тенгизден'' — ''эркинлик'')
|гимн=«''E Mare Libertas''»
|аудио=
|къуралгъаны=1967 джылны 2 сентябрда
|ара_шахар=Силенд
|координатла=
|кърал_оноу_формасы=[[Конституциялы монархия]]
|Башчылыкъны аты=Гиназ
|Башчыла=Майкл I Бейтс
|Башчылыкъны аты 2=
|Башчыла 2=
|Башчылыкъны аты 3=
|Башчыла 3=
|уллу_шахарла=
|майдан=	~0,004
|суу=100 
|сагъат_бёлгеси=+0:00 UTC
|халкъ=27
|санауну_джылы=2017
|Къалынлыгъы=
|официал_тил=[[Ингилиз тил|ингилиз]]
|этник_къауумла=
|кърал дин=
|дин_къауумла=
|ВВП_ППС_джылы=
|ВВП_ППС=
|ВВП_ППС_орну=
|ВВП_ППС_адам_башына_джылы=
|ВВП_ППС_адам_башына=
|ВВП_ППС_адам_башына_орну=
|ВВП_номинал_джылы=
|ВВП_номинал=
|ВВП_номинал_орну=
|ВВП_номинал_адам_башына_джылы=
|ВВП_номинал_адам_башына=
|ВВП_номинал_адам_башына_орну=
|ААИ_джылы=
|ААИ=
|ААИ_орну=
|валюта=силенд доллар
|iso3166-1=
|организацияла=
|домен=.eu
|телефон_код=+44
}}'''Си́ленд''' '''Гиназлыкъ''' ({{lang-en|Principality of Sealand}}, кёчюрюуде «''тенгиз джерни гиназлыгъы''») —  виртуал кърал, 1967-чи джылда алгъыннгы британ майор бла Пэдди Рой Бейтс бла къуралгъанды. Бир-бир джерледе «танылмагъан къралча» джазылады.</text>
      <sha1>oman32dqew13ir9z83lrhj4e6ka5xqb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128299</id>
      <parentid>128298</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:19:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128299</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2378" sha1="gmf4ladosyacgvce6dp9dv7ert1z9kq" xml:space="preserve">{{Кърал2
|name=Силенд Гиназлыкъ
|кесини аты={{Lang-en|Principality of Sealand}}
|флаг=Flag of Sealand.svg
|герб=Coat of arms of the Principality of Sealand.svg
|Байракъгъа_джибериу=
|Гербге_джибериу=
|картаны сураты=Europe location SLD.png
|width=350
|length=350
|картаны ачыкълауу=
|девиз=''E Mare Libertas'' ([[Латин тил|лат.]] ''Тенгизден'' — ''эркинлик'')
|гимн=«''E Mare Libertas''»
|аудио=
|къуралгъаны=1967 джылны 2 сентябрда
|ара_шахар=Силенд
|координатла=
|кърал_оноу_формасы=[[Конституциялы монархия]]
|Башчылыкъны аты=Гиназ
|Башчыла=Майкл I Бейтс
|Башчылыкъны аты 2=
|Башчыла 2=
|Башчылыкъны аты 3=
|Башчыла 3=
|уллу_шахарла=
|майдан=	~0,004
|суу=100 
|сагъат_бёлгеси=+0:00 UTC
|халкъ=27
|санауну_джылы=2017
|Къалынлыгъы=
|официал_тил=[[Ингилиз тил|ингилиз]]
|этник_къауумла=
|кърал дин=
|дин_къауумла=
|ВВП_ППС_джылы=
|ВВП_ППС=
|ВВП_ППС_орну=
|ВВП_ППС_адам_башына_джылы=
|ВВП_ППС_адам_башына=
|ВВП_ППС_адам_башына_орну=
|ВВП_номинал_джылы=
|ВВП_номинал=
|ВВП_номинал_орну=
|ВВП_номинал_адам_башына_джылы=
|ВВП_номинал_адам_башына=
|ВВП_номинал_адам_башына_орну=
|ААИ_джылы=
|ААИ=
|ААИ_орну=
|валюта=силенд доллар
|iso3166-1=
|организацияла=
|домен=.eu
|телефон_код=+44
}}'''Си́ленд''' '''Гиназлыкъ''' ({{lang-en|Principality of Sealand}}, кёчюрюуде «''тенгиз джерни гиназлыгъы''») —  виртуал кърал, 1967-чи джылда алгъыннгы британ майор бла Пэдди Рой Бейтс бла къуралгъанды. Бир-бир джерледе «танылмагъан къралча» джазылады. Бир кърал бла эркинлиги къабылгъа саналмагъанды.</text>
      <sha1>gmf4ladosyacgvce6dp9dv7ert1z9kq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128301</id>
      <parentid>128299</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:23:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128301</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2418" sha1="1ynqt2j4nvqrpw74jlq96llxr6oenop" xml:space="preserve">{{Кърал2
|name=Силенд Гиназлыкъ
|кесини аты={{Lang-en|Principality of Sealand}}
|флаг=Flag of Sealand.svg
|герб=Coat of arms of the Principality of Sealand.svg
|Байракъгъа_джибериу=
|Гербге_джибериу=
|картаны сураты=Europe location SLD.png
|width=350
|length=350
|картаны ачыкълауу=
|девиз=''E Mare Libertas'' ([[Латин тил|лат.]] ''Тенгизден'' — ''эркинлик'')
|гимн=«''E Mare Libertas''»
|аудио=
|къуралгъаны=1967 джылны 2 сентябрда
|ара_шахар=Силенд
|координатла=
|кърал_оноу_формасы=[[Конституциялы монархия]]
|Башчылыкъны аты=Гиназ
|Башчыла=Майкл I Бейтс
|Башчылыкъны аты 2=
|Башчыла 2=
|Башчылыкъны аты 3=
|Башчыла 3=
|уллу_шахарла=
|майдан=	~0,004
|суу=100 
|сагъат_бёлгеси=+0:00 UTC
|халкъ=27
|санауну_джылы=2017
|Къалынлыгъы=
|официал_тил=[[Ингилиз тил|ингилиз]]
|этник_къауумла=
|кърал дин=
|дин_къауумла=
|ВВП_ППС_джылы=
|ВВП_ППС=
|ВВП_ППС_орну=
|ВВП_ППС_адам_башына_джылы=
|ВВП_ППС_адам_башына=
|ВВП_ППС_адам_башына_орну=
|ВВП_номинал_джылы=
|ВВП_номинал=
|ВВП_номинал_орну=
|ВВП_номинал_адам_башына_джылы=
|ВВП_номинал_адам_башына=
|ВВП_номинал_адам_башына_орну=
|ААИ_джылы=
|ААИ=
|ААИ_орну=
|валюта=силенд доллар
|iso3166-1=
|организацияла=
|домен=.eu
|телефон_код=+44
}}'''Си́ленд''' '''Гиназлыкъ''' ({{lang-en|Principality of Sealand}}, кёчюрюуде «''тенгиз джерни гиназлыгъы''») —  виртуал кърал, 1967-чи джылда алгъыннгы британ майор бла Пэдди Рой Бейтс бла къуралгъанды. Бир-бир джерледе «танылмагъан къралча» джазылады. Бир кърал бла эркинлиги къабылгъа саналмагъанды.
{{Европаны къраллары}}</text>
      <sha1>1ynqt2j4nvqrpw74jlq96llxr6oenop</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128305</id>
      <parentid>128301</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:57:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128305</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2498" sha1="m302bgk96e2m1ehzjis0h7o443hfih3" xml:space="preserve">{{Кърал2
|name=Силенд Гиназлыкъ
|кесини аты={{Lang-en|Principality of Sealand}}
|флаг=Flag of Sealand.svg
|герб=Coat of arms of the Principality of Sealand.svg
|Байракъгъа_джибериу=Силенди байрагъы
|Гербге_джибериу=Силендни герби
|картаны сураты=Europe location SLD.png
|width=350
|length=350
|картаны ачыкълауу=
|девиз=''E Mare Libertas'' ([[Латин тил|лат.]] ''Тенгизден'' — ''эркинлик'')
|гимн=«''E Mare Libertas''»
|аудио=
|къуралгъаны=1967 джылны 2 сентябрда
|ара_шахар=Силенд
|координатла=
|кърал_оноу_формасы=[[Конституциялы монархия]]
|Башчылыкъны аты=Гиназ
|Башчыла=Майкл I Бейтс
|Башчылыкъны аты 2=
|Башчыла 2=
|Башчылыкъны аты 3=
|Башчыла 3=
|уллу_шахарла=
|майдан=	~0,004
|суу=100 
|сагъат_бёлгеси=[[UTC+0:00]]
|халкъ=27
|санауну_джылы=2017
|Къалынлыгъы=
|официал_тил=[[Ингилиз тил|ингилиз]]
|этник_къауумла=
|кърал дин=
|дин_къауумла=
|ВВП_ППС_джылы=
|ВВП_ППС=
|ВВП_ППС_орну=
|ВВП_ППС_адам_башына_джылы=
|ВВП_ППС_адам_башына=
|ВВП_ППС_адам_башына_орну=
|ВВП_номинал_джылы=
|ВВП_номинал=
|ВВП_номинал_орну=
|ВВП_номинал_адам_башына_джылы=
|ВВП_номинал_адам_башына=
|ВВП_номинал_адам_башына_орну=
|ААИ_джылы=
|ААИ=
|ААИ_орну=
|валюта=силенд доллар
|iso3166-1=
|организацияла=
|домен=[[.eu]]
|телефон_код=+44
}}'''Си́ленд''' '''Гиназлыкъ''' ({{lang-en|Principality of Sealand}}, кёчюрюуде «''тенгиз джерни гиназлыгъы''») —  виртуал кърал, 1967-чи джылда алгъыннгы британ майор Пэдди Рой Бейтс бла къуралгъанды. Бир-бир джерледе «танылмагъан къралча» джазылады. Бир кърал бла эркинлиги къабылгъа саналмагъанды.

== Белгиле ==
{{Европаны къраллары}}</text>
      <sha1>m302bgk96e2m1ehzjis0h7o443hfih3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128306</id>
      <parentid>128305</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T18:58:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>128306</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2675" sha1="ewpv25v6jjd5l9db6lujd3ke6cq2003" xml:space="preserve">{{Кърал2
|name=Силенд Гиназлыкъ
|кесини аты={{Lang-en|Principality of Sealand}}
|флаг=Flag of Sealand.svg
|герб=Coat of arms of the Principality of Sealand.svg
|Байракъгъа_джибериу=Силенди байрагъы
|Гербге_джибериу=Силендни герби
|картаны сураты=Europe location SLD.png
|width=350
|length=350
|картаны ачыкълауу=
|девиз=''E Mare Libertas'' ([[Латин тил|лат.]] ''Тенгизден'' — ''эркинлик'')
|гимн=«''E Mare Libertas''»
|аудио=
|къуралгъаны=1967 джылны 2 сентябрда
|ара_шахар=Силенд
|координатла=
|кърал_оноу_формасы=[[Конституциялы монархия]]
|Башчылыкъны аты=Гиназ
|Башчыла=Майкл I Бейтс
|Башчылыкъны аты 2=
|Башчыла 2=
|Башчылыкъны аты 3=
|Башчыла 3=
|уллу_шахарла=
|майдан=	~0,004
|суу=100 
|сагъат_бёлгеси=[[UTC+0:00]]
|халкъ=27
|санауну_джылы=2017
|Къалынлыгъы=
|официал_тил=[[Ингилиз тил|ингилиз]]
|этник_къауумла=
|кърал дин=
|дин_къауумла=
|ВВП_ППС_джылы=
|ВВП_ППС=
|ВВП_ППС_орну=
|ВВП_ППС_адам_башына_джылы=
|ВВП_ППС_адам_башына=
|ВВП_ППС_адам_башына_орну=
|ВВП_номинал_джылы=
|ВВП_номинал=
|ВВП_номинал_орну=
|ВВП_номинал_адам_башына_джылы=
|ВВП_номинал_адам_башына=
|ВВП_номинал_адам_башына_орну=
|ААИ_джылы=
|ААИ=
|ААИ_орну=
|валюта=силенд доллар
|iso3166-1=
|организацияла=
|домен=[[.eu]]
|телефон_код=+44
}}'''Си́ленд''' '''Гиназлыкъ''' ({{lang-en|Principality of Sealand}}, кёчюрюуде «''тенгиз джерни гиназлыгъы''») —  виртуал кърал, 1967-чи джылда алгъыннгы британ майор Пэдди Рой Бейтс бла къуралгъанды. Бир-бир джерледе «танылмагъан къралча» джазылады. Бир кърал бла эркинлиги къабылгъа саналмагъанды.

== Белгиле ==
{{Европаны къраллары}}
[[Категория:Европаны къраллары]]
[[Категория:Европаны танылмагъан къраллары]]
[[Категория:Силенд]]</text>
      <sha1>ewpv25v6jjd5l9db6lujd3ke6cq2003</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128309</id>
      <parentid>128306</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T19:01:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>128309</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2616" sha1="0wdcxhx78u7jsnjqr3wleys5s6r7t9c" xml:space="preserve">{{Кърал2
|name=Силенд Гиназлыкъ
|кесини аты={{Lang-en|Principality of Sealand}}
|флаг=Flag of Sealand.svg
|герб=Coat of arms of the Principality of Sealand.svg
|Байракъгъа_джибериу=Силенди байрагъы
|Гербге_джибериу=Силендни герби
|картаны сураты=Europe location SLD.png
|width=350
|length=350
|картаны ачыкълауу=
|девиз=''E Mare Libertas'' ([[Латин тил|лат.]] ''Тенгизден'' — ''эркинлик'')
|гимн=«''E Mare Libertas''»
|аудио=
|къуралгъаны=1967 джылны 2 сентябрда
|ара_шахар=Силенд
|координатла=
|кърал_оноу_формасы=[[Конституциялы монархия]]
|Башчылыкъны аты=Гиназ
|Башчыла=Майкл I Бейтс
|Башчылыкъны аты 2=
|Башчыла 2=
|Башчылыкъны аты 3=
|Башчыла 3=
|уллу_шахарла=
|майдан=	~0,004
|суу=100 
|сагъат_бёлгеси=[[UTC+0:00]]
|халкъ=27
|санауну_джылы=2017
|Къалынлыгъы=
|официал_тил=[[Ингилиз тил|ингилиз]]
|этник_къауумла=
|кърал дин=
|дин_къауумла=
|ВВП_ППС_джылы=
|ВВП_ППС=
|ВВП_ППС_орну=
|ВВП_ППС_адам_башына_джылы=
|ВВП_ППС_адам_башына=
|ВВП_ППС_адам_башына_орну=
|ВВП_номинал_джылы=
|ВВП_номинал=
|ВВП_номинал_орну=
|ВВП_номинал_адам_башына_джылы=
|ВВП_номинал_адам_башына=
|ВВП_номинал_адам_башына_орну=
|ААИ_джылы=
|ААИ=
|ААИ_орну=
|валюта=силенд доллар
|iso3166-1=
|организацияла=
|домен=[[.eu]]
|телефон_код=+44
}}'''Си́ленд''' '''Гиназлыкъ''' ({{lang-en|Principality of Sealand}}, кёчюрюуде «''тенгиз джерни гиназлыгъы''») —  виртуал кърал, 1967-чи джылда алгъыннгы британ майор Пэдди Рой Бейтс бла къуралгъанды. Бир-бир джерледе «танылмагъан къралча» джазылады. Бир кърал бла эркинлиги къабылгъа саналмагъанды.

== Белгиле ==
{{Европаны къраллары}}
[[Категория:Европаны танылмагъан къраллары]]
[[Категория:Силенд]]</text>
      <sha1>0wdcxhx78u7jsnjqr3wleys5s6r7t9c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Европаны танылмагъан къраллары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19927</id>
    <revision>
      <id>128307</id>
      <timestamp>2026-10-16T18:59:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Танылмагъан къралла]]'</comment>
      <origin>128307</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60" sha1="5lcah3ibh6d2qgncmszqrx0ptxa9ptc" xml:space="preserve">[[Категория:Танылмагъан къралла]]</text>
      <sha1>5lcah3ibh6d2qgncmszqrx0ptxa9ptc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Силенд</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19928</id>
    <revision>
      <id>128308</id>
      <timestamp>2026-10-16T19:01:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '{{catmain}} [[Категория:Европаны къраллары]] [[Категория:Европаны танылмагъан къраллары]]'</comment>
      <origin>128308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="152" sha1="c1ii1nesbolzz93ozg1m09yjsrigpy7" xml:space="preserve">{{catmain}}
[[Категория:Европаны къраллары]]
[[Категория:Европаны танылмагъан къраллары]]</text>
      <sha1>c1ii1nesbolzz93ozg1m09yjsrigpy7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къызылны териси ючюн</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19929</id>
    <revision>
      <id>128327</id>
      <timestamp>2026-10-16T19:57:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: ''''«Къзылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}''Pour la peau d'un flic'') —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофильм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуп алгъан эки фильмден бир...'</comment>
      <origin>128327</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="502" sha1="5x1t71a3179ncioodaeroiug46yan24" xml:space="preserve">'''«Къзылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}''Pour la peau d'un flic'') —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофильм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуп алгъан эки фильмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>5x1t71a3179ncioodaeroiug46yan24</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128329</id>
      <parentid>128327</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:00:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="504" sha1="7bq0pg4q4ud7wlzrelpplmpcy1jfnlw" xml:space="preserve">'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}''Pour la peau d'un flic'') —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофильм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуп алгъан эки фильмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>7bq0pg4q4ud7wlzrelpplmpcy1jfnlw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128330</id>
      <parentid>128329</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:00:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>TauluAlan, [[Къзылны териси ючюн]] бетни атын [[Къызылны териси ючюн]] деб тюрлендирди</comment>
      <origin>128329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="504" sha1="7bq0pg4q4ud7wlzrelpplmpcy1jfnlw" xml:space="preserve">'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}''Pour la peau d'un flic'') —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофильм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуп алгъан эки фильмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>7bq0pg4q4ud7wlzrelpplmpcy1jfnlw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128332</id>
      <parentid>128330</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:01:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128332</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="504" sha1="m841k3s843icvknnsyvx787iwpi0mai" xml:space="preserve">'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}''Pour la peau d'un flic'') —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофильм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки фильмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>m841k3s843icvknnsyvx787iwpi0mai</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128333</id>
      <parentid>128332</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:02:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>филмден, блайда джумушакъ ачыкъ болгъаны ючюн Ь керек тюлдю</comment>
      <origin>128333</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="502" sha1="n70gkuelfrdoglyco2wm8w6d3hi8xqx" xml:space="preserve">'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}''Pour la peau d'un flic'') —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофильм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки филмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>n70gkuelfrdoglyco2wm8w6d3hi8xqx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128334</id>
      <parentid>128333</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:04:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128334</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="476" sha1="9i0ayzc50nh2tlhme8j1hl73x21ipvt" xml:space="preserve">'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}) —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофильм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки филмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>9i0ayzc50nh2tlhme8j1hl73x21ipvt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128335</id>
      <parentid>128334</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:07:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>блайда да</comment>
      <origin>128335</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="474" sha1="98dflfoeo4js6hk1klq2am9bzc0pg2r" xml:space="preserve">'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}) —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофилм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки филмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>98dflfoeo4js6hk1klq2am9bzc0pg2r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128345</id>
      <parentid>128335</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:36:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="692" sha1="r3p05ljeimrj448lgj9nli3lj7509fg" xml:space="preserve">{{Фильм|аты=Къызылны териси ючюн|оригинал_аты={{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}|режиссёр=Ален Делон|жанры=детектив
боевик
мелодрама}}

'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}) —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофилм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки филмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>r3p05ljeimrj448lgj9nli3lj7509fg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128358</id>
      <parentid>128345</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:55:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128358</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1229" sha1="pgnaz2pt2ttvuoe2hfjfzxd858yywb4" xml:space="preserve">{{Фильм|аты=Къызылны териси ючюн|оригинал_аты={{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}|режиссёр=Ален Делон|жанры=детектив, боевик, мелодрама|продюсер=Хорст Вендландт|сценарист=Ален Делон, Кристофер Фрэнк, Жан-Патрик Маншетт|баш_роллада=Ален Делон
Анн Парийо|тамалы=«Ненча сюек!» роман|композитор=Оскар Бентон, Сидней Беше|оператор=Жан Турнье|компания=Adel Productions|заманы=105|джыйыула=17 800 000 $|кърал=Франция|тил=француз тил|джыл=1981|imdb_id=0082935}}

'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}) —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофилм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки филмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>pgnaz2pt2ttvuoe2hfjfzxd858yywb4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128365</id>
      <parentid>128358</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:30:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128365</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1243" sha1="j4mzet05wrh1xnr7kr6uid2yeiq9p8m" xml:space="preserve">{{Фильм|аты=Къызылны териси ючюн|оригинал_аты={{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}|режиссёр=Ален Делон|жанры=детектив, боевик, мелодрама|продюсер=Хорст Вендландт|сценарист=Ален Делон, Кристофер Фрэнк, Жан-Патрик Маншетт|баш_роллада=Ален Делон
Анн Парийо|тамалы=«Ненча сюек!» роман|композитор=Оскар Бентон, Сидней Беше|оператор=Жан Турнье|компания=Adel Productions|заманы=105|джыйыула=17 800 000 $|кърал=Франция|тил=француз тил|джыл=1981|imdb_id=0082935|сураты=}}

'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}) —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофилм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки филмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>j4mzet05wrh1xnr7kr6uid2yeiq9p8m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128366</id>
      <parentid>128365</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:33:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128366</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1276" sha1="64wnef3rsxr18lg5t7czg41ba6tp6a0" xml:space="preserve">{{Фильм|аты=Къызылны териси ючюн|оригинал_аты={{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}|режиссёр=Ален Делон|жанры=детектив, боевик, мелодрама|продюсер=Хорст Вендландт|сценарист=Ален Делон, Кристофер Фрэнк, Жан-Патрик Маншетт|баш_роллада=Ален Делон
Анн Парийо|тамалы=«Ненча сюек!» роман|композитор=Оскар Бентон, Сидней Беше|оператор=Жан Турнье|компания=Adel Productions|заманы=105|джыйыула=17 800 000 $|кърал=Франция|тил=француз тил|джыл=1981|imdb_id=0082935|сураты=|викисклад=To Kill a Cop}}

'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}) —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофилм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки филмден биринчиси.

== Белгиле ==</text>
      <sha1>64wnef3rsxr18lg5t7czg41ba6tp6a0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128369</id>
      <parentid>128366</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:49:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгиле */</comment>
      <origin>128369</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1668" sha1="b2rds5fi0yrskfdhqvj2cxipy511og4" xml:space="preserve">{{Фильм|аты=Къызылны териси ючюн|оригинал_аты={{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}|режиссёр=Ален Делон|жанры=детектив, боевик, мелодрама|продюсер=Хорст Вендландт|сценарист=Ален Делон, Кристофер Фрэнк, Жан-Патрик Маншетт|баш_роллада=Ален Делон
Анн Парийо|тамалы=«Ненча сюек!» роман|композитор=Оскар Бентон, Сидней Беше|оператор=Жан Турнье|компания=Adel Productions|заманы=105|джыйыула=17 800 000 $|кърал=Франция|тил=француз тил|джыл=1981|imdb_id=0082935|сураты=|викисклад=To Kill a Cop}}

'''«Къызылны териси ючюн»''' ({{lang-fr|Pour la peau d'un flic}}) —  [[Ален Делон]] режиссёру эмда баш рольну ойнагъан француз кинофилм. [[Жан-Патрик Маншет|Жан-Патрик Маншеттни]] «Ненча сюек!» романыны экранизациясы. Делон режиссёр болуб алгъан эки филмден биринчиси.

== Белгиле ==
[[Категория:Француз тилде фильмле]]
[[Категория:Францияны боевик фильмлери]]
[[Категория:Францияны детектив фильмлери]]
[[Категория:Францияны мелодрама фильмлери]]
[[Категория:Францияны 1981 джылда чыкъгъан фильмлери]]</text>
      <sha1>b2rds5fi0yrskfdhqvj2cxipy511og4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Къзылны териси ючюн</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19930</id>
    <redirect title="Къызылны териси ючюн" />
    <revision>
      <id>128331</id>
      <timestamp>2026-10-16T20:00:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>TauluAlan, [[Къзылны териси ючюн]] бетни атын [[Къызылны териси ючюн]] деб тюрлендирди</comment>
      <origin>128331</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60" sha1="lfrqb3aq9hpynyn5cntslrob2mytxzr" xml:space="preserve">#джибериу [[Къызылны териси ючюн]]</text>
      <sha1>lfrqb3aq9hpynyn5cntslrob2mytxzr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Фильм</title>
    <ns>10</ns>
    <id>19931</id>
    <revision>
      <id>128336</id>
      <timestamp>2026-10-16T20:12:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 320px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 6px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt; {{Карточка | стиль_тела       = text-align: center; width: 100%; margin: 0; | стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 125%; padding: 4px; line-height:...'</comment>
      <origin>128336</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6312" sha1="mhtuqcixnjqclnlwc2ztq1c8vm5a354" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 320px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 6px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела       = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 125%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 45%;
| стиль_текста     = text-align: left;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 250px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| text4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш ролледе| текст8={{{баш_ролледе|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Сборы|Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{{кърал|}}}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{{тил|}}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{{джыл|}}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{сонрагъы_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{сонрагъы_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{сонрагъы_фильм|}}} | [[{{{сонрагъы_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!-- ШИЛТЕЛЕ --&gt;

| заголовок23      = {{#if: {{{imdb_id|}}}{{{сайт|}}} | Шилтеле }}

| метка24          = [[IMDb]]| текст24={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка25          = Официал сайт| текст25={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = (къарачай-балкарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры             = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы            = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_ролледе       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = 
| тил               = 
| джыл              = 
| аллындагъы_фильм  = 
| сонрагъы_фильм    = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;

== Юлгю ==
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры             = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы            = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_ролледе       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = [[АБШ]], [[Уллу Британия]]
| тил               = [[ингилиз тил]]
| джыл              = [[2014 джыл|2014]]
| аллындагъы_фильм  = 
| сонрагъы_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mhtuqcixnjqclnlwc2ztq1c8vm5a354</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128339</id>
      <parentid>128336</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:18:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128339</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6301" sha1="f4th2hv22ev8ecytd6oubcfme6sabvz" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 320px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 6px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела       = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 125%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 45%;
| стиль_текста     = text-align: left;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 250px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| text4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{{кърал|}}}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{{тил|}}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{{джыл|}}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{сонрагъы_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{сонрагъы_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{сонрагъы_фильм|}}} | [[{{{сонрагъы_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!-- ШИЛТЕЛЕ --&gt;

| заголовок23      = {{#if: {{{imdb_id|}}}{{{сайт|}}} | Шилтеле }}

| метка24          = [[IMDb]]| текст24={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка25          = Официал сайт| текст25={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = (къарачай-балкарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры             = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы            = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = 
| тил               = 
| джыл              = 
| аллындагъы_фильм  = 
| сонрагъы_фильм    = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;

== Юлгю ==
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры             = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы            = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = [[АБШ]], [[Уллу Британия]]
| тил               = [[ингилиз тил]]
| джыл              = [[2014 джыл|2014]]
| аллындагъы_фильм  = 
| сонрагъы_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>f4th2hv22ev8ecytd6oubcfme6sabvz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128341</id>
      <parentid>128339</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:30:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128341</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4773" sha1="2gdamf1gjxu7rieoom3aeck80gc0wjf" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 320px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 6px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела       = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 125%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 45%;
| стиль_текста     = text-align: left;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 250px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| text4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{{кърал|}}}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{{тил|}}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{{джыл|}}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры             = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы            = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = 
| тил               = 
| джыл              = 
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2gdamf1gjxu7rieoom3aeck80gc0wjf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128342</id>
      <parentid>128341</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:31:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128342</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6216" sha1="p6biiunger9e6jiwipg1871settypiq" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 320px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 6px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела       = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 125%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 45%;
| стиль_текста     = text-align: left;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 250px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| text4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{{кърал|}}}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{{тил|}}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{{джыл|}}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры             = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы            = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = 
| тил               = 
| джыл              = 
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;
== Юлгю ==
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры             = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы            = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = [[АБШ]], [[Уллу Британия]]
| тил               = [[ингилиз тил]]
| джыл              = [[2014 джыл|2014]]
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>p6biiunger9e6jiwipg1871settypiq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128343</id>
      <parentid>128342</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:33:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128343</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6197" sha1="8nhdkotz6uxso28dhnf3wbjt26w2owt" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 320px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 6px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела       = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 125%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 45%;
| стиль_текста     = text-align: left;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 250px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| text4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{{кърал|}}}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{{тил|}}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{{джыл|}}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры             = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы            = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = 
| тил               = 
| джыл              = 
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}

== Юлгю ==
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры             = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы            = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = [[АБШ]], [[Уллу Британия]]
| тил               = [[ингилиз тил]]
| джыл              = [[2014 джыл|2014]]
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8nhdkotz6uxso28dhnf3wbjt26w2owt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128344</id>
      <parentid>128343</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T20:35:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <origin>128344</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6204" sha1="c0gnknt0fjsxltu7urfw5nxe84k3m8u" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 320px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 6px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела       = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 125%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 45%;
| стиль_текста     = text-align: left;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 250px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| text4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{{кърал|}}}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{{тил|}}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{{джыл|}}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры             = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы            = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = 
| тил               = 
| джыл              = 
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты               = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры             = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы            = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = [[АБШ]], [[Уллу Британия]]
| тил               = [[ингилиз тил]]
| джыл              = [[2014 джыл|2014]]
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>c0gnknt0fjsxltu7urfw5nxe84k3m8u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128357</id>
      <parentid>128344</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:46:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128357</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6217" sha1="4wug0nrhvl7vmiwo2kebtwn1qc69dr1" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 320px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 6px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 125%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 45%;
| стиль_текста     = text-align: left;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 250px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{{кърал|}}}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{{тил|}}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{{джыл|}}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = 
| тил               = 
| джыл              = 
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = [[АБШ]], [[Уллу Британия]]
| тил               = [[ингилиз тил]]
| джыл              = [[2014 джыл|2014]]
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4wug0nrhvl7vmiwo2kebtwn1qc69dr1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128359</id>
      <parentid>128357</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T21:58:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128359</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6534" sha1="d33dlrztuknqg7uufnfdeg68i8otuzn" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 280px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 4px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 120%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 42%; font-size: 95%;
| стиль_текста     = text-align: left; font-size: 95%;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 240px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{#if:{{{кърал|}}}|[[{{{кърал}}}]]}}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{#if:{{{тил|}}}|[[{{{тил}}}]]}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{#if:{{{джыл|}}}|[[{{{джыл}}} джыл|{{{джыл}}}]] джыл}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = (шаблон сама авторежиссёр/автоссылка этерикди, сёз ючюн: АБШ)
| тил               = (автоссылка, сёз ючюн: ингилиз тил)
| джыл              = (тек сан жазыгъыз, сёз ючюн: 2014)
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = АБШ
| тил               = ингилиз тил
| джыл              = 2014
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>d33dlrztuknqg7uufnfdeg68i8otuzn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128360</id>
      <parentid>128359</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:05:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128360</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6543" sha1="s0ekblzlqk4vji3km5iytnzvo7vnipj" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 300px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 4px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 120%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 42%; font-size: 95%;
| стиль_текста     = text-align: left; font-size: 95%;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 260px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу/{{{кърал}}}}} }}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{#if:{{{тил|}}}|[[{{{тил}}}]]}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{#if:{{{джыл|}}}|[[{{{джыл}}} джыл|{{{джыл}}}]]}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = (къралны аты, сёз ючюн: АБШ ёсюнде шаблонкъа келликди)
| тил               = (автоссылка, сёз ючюн: ингилиз тил)
| джыл              = (тек сан жазыгъыз, сёз ючюн: 2014)
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = АБШ
| тил               = ингилиз тил
| джыл              = 2014
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>s0ekblzlqk4vji3km5iytnzvo7vnipj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128361</id>
      <parentid>128360</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:08:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128361</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6543" sha1="2sqef97u9aiini2m98qc5iydyt3tmzb" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 300px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 4px; background-color: #fff; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 120%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 42%; font-size: 95%;
| стиль_текста     = text-align: left; font-size: 95%;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 260px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}} }}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{#if:{{{тил|}}}|[[{{{тил}}}]]}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{#if:{{{джыл|}}}|[[{{{джыл}}} джыл|{{{джыл}}}]]}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = (къралны аты, сёз ючюн: АБШ ёсюнде шаблонкъа келликди)
| тил               = (автоссылка, сёз ючюн: ингилиз тил)
| джыл              = (тек сан жазыгъыз, сёз ючюн: 2014)
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = АБШ
| тил               = ингилиз тил
| джыл              = 2014
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2sqef97u9aiini2m98qc5iydyt3tmzb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128362</id>
      <parentid>128361</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:12:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128362</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6546" sha1="iqq7rgvkne1oq2y85ol9iy0jgprjegb" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 300px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 4px; background-color: #f7f7f7; border: 1px solid #a2a9b1; box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 120%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 42%; font-size: 95%;
| стиль_текста     = text-align: left; font-size: 95%;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 260px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}} }}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{#if:{{{тил|}}}|[[{{{тил}}}]]}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{#if:{{{джыл|}}}|[[{{{джыл}}} джыл|{{{джыл}}}]]}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = (къралны аты, сёз ючюн: АБШ ёсюнде шаблонкъа келликди)
| тил               = (автоссылка, сёз ючюн: ингилиз тил)
| джыл              = (тек сан жазыгъыз, сёз ючюн: 2014)
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = АБШ
| тил               = ингилиз тил
| джыл              = 2014
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>iqq7rgvkne1oq2y85ol9iy0jgprjegb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128363</id>
      <parentid>128362</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:17:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128363</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6609" sha1="l7gplhps96pjjdx21hn96bzs5a3x26u" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 300px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 4px; background-color: #f7f7f7; border: 1px solid #a2a9b1; border-radius: 4px; box-shadow: 0 2px 8px rgba(0, 0, 0, 0.15); box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 120%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 42%; font-size: 95%;
| стиль_текста     = text-align: left; font-size: 95%;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- ИЗОБРАЖЕНИЕ --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 260px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}} }}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{#if:{{{тил|}}}|[[{{{тил}}}]]}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{#if:{{{джыл|}}}|[[{{{джыл}}} джыл|{{{джыл}}}]]}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!--(ЗАГОЛОВОКСЫЗ) --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = (къралны аты, сёз ючюн: АБШ ёсюнде шаблонкъа келликди)
| тил               = (автоссылка, сёз ючюн: ингилиз тил)
| джыл              = (тек сан жазыгъыз, сёз ючюн: 2014)
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = АБШ
| тил               = ингилиз тил
| джыл              = 2014
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>l7gplhps96pjjdx21hn96bzs5a3x26u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128364</id>
      <parentid>128363</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:30:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128364</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6937" sha1="m32ffj2cdgao333hidlzsdnzxmcjh5l" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 300px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 4px; background-color: #f7f7f7; border: 1px solid #a2a9b1; border-radius: 4px; box-shadow: 0 2px 8px rgba(0, 0, 0, 0.15); box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 120%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 42%; font-size: 95%;
| стиль_текста     = text-align: left; font-size: 95%;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- Сураты --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 260px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}} }}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{#if:{{{тил|}}}|[[{{{тил}}}]]}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{#if:{{{джыл|}}}|[[{{{джыл}}} джыл|{{{джыл}}}]]}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!-- Джибериуле ахырында --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
| метка25          = [[Викисклад|Викигёзенде]]| текст25={{#if:{{{викисклад|}}}|[https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:{{{викисклад}}} Викискладда]}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = (къралны аты, сёз ючюн: АБШ)
| тил               = (автоссылка, сёз ючюн: ингилиз тил)
| джыл              = (тек сан жазыгъыз, сёз ючюн: 2014)
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
| викисклад         = (категорияну аты Викискладда, сёз ючюн: Interstellar)
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = АБШ
| тил               = ингилиз тил
| джыл              = 2014
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
| викисклад         = Interstellar
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>m32ffj2cdgao333hidlzsdnzxmcjh5l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128367</id>
      <parentid>128364</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:37:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128367</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6931" sha1="cha4myjx1psix3a8vs0y6das4va009e" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 300px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 4px; background-color: #f7f7f7; border: 1px solid #a2a9b1; border-radius: 4px; box-shadow: 0 2px 8px rgba(0, 0, 0, 0.15); box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 120%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 42%; font-size: 95%;
| стиль_текста     = text-align: left; font-size: 95%;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- Сураты --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 260px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}} }}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{#if:{{{тил|}}}|[[{{{тил}}}]]}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{#if:{{{джыл|}}}|[[{{{джыл}}} джыл|{{{джыл}}}]]}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!-- Джибериуле ахырында --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
| текст25          = {{#if:{{{викисклад|}}}|{{!}}-{{!}}style=&quot;background:#cfe3ff; text-align: center&quot; colspan=&quot;2&quot; {{!}} '''Викигёзенде {{Commonslink|{{{викисклад|}}} }}'''}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = (къралны аты, сёз ючюн: АБШ)
| тил               = (автоссылка, сёз ючюн: ингилиз тил)
| джыл              = (тек сан жазыгъыз, сёз ючюн: 2014)
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
| викисклад         = (категорияну аты Викискладда, сёз ючюн: Interstellar)
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = АБШ
| тил               = ингилиз тил
| джыл              = 2014
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
| викисклад         = Interstellar
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cha4myjx1psix3a8vs0y6das4va009e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>128368</id>
      <parentid>128367</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T22:39:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <origin>128368</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6956" sha1="8lc4lzlrpmbdto21ktfmgbkp1tepenn" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot;float: right; clear: right; width: 300px; margin: 0 0 1em 1em; padding: 4px; background-color: #f7f7f7; border: 1px solid #a2a9b1; border-radius: 4px; box-shadow: 0 2px 8px rgba(0, 0, 0, 0.15); box-sizing: border-box; text-align: center; overflow: hidden; word-wrap: break-word; word-break: break-word;&quot;&gt;
{{Карточка
| стиль_тела        = text-align: center; width: 100%; margin: 0;
| стиль_названия   = background-color: #CFE3FF; text-align: center; font-size: 120%; padding: 4px; line-height: 1.3;
| стиль_заголовков = background-color: #CFE3FF; text-align: center;
| стиль_меток      = text-align: left; width: 42%; font-size: 95%;
| стиль_текста     = text-align: left; font-size: 95%;

| имя              = Фильм

| название         = {{{аты|{{{name|{{PAGENAME}}}}}}}}

| текст1           = {{#if: {{{оригинал_аты|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;''{{{оригинал_аты}}}''&lt;/div&gt; }}

&lt;!-- Сураты --&gt;

| текст2           = {{#if: {{{сураты|}}} | [[Файл:{{{сураты}}}|{{#if: {{{ширина|}}} | {{{ширина}}} | 260px }}|center]]{{#if: {{{суратны_ачыкълауу|}}} | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{суратны_ачыкълауу}}}&lt;/div&gt; }} }}

&lt;!-- БИЛГИЛЕ --&gt;

| метка3           = [[Жанр]]| текст3={{{жанры|}}}
| метка4           = [[Режиссёр]]| текст4={{{режиссёр|}}}
| метка5           = [[Продюсер]]| текст5={{{продюсер|}}}
| метка6           = Нени тамалында| текст6={{{тамалы|}}}
| метка7           = [[Сценарист]]| текст7={{{сценарист|}}}
| метка8           = Баш роллада| текст8={{{баш_роллада|}}}
| метка9           = [[Оператор]]| текст9={{{оператор|}}}
| метка10          = [[Композитор]]| текст10={{{композитор|}}}
| метка11          = [[Суратчы]]| текст11={{{суратчы|}}}
| метка12          = Хореограф| текст12={{{хореограф|}}}
| метка13          = [[Кинокомпания|Компания]]| текст13={{{компания|}}}
| метка14          = [[Дистрибьютор]]| текст14={{{дистрибьютор|}}}
| метка15          = [[Заман|Заманы]]| текст15={{#if:{{{заманы|}}}|{{{заманы}}} минут}}
| метка16          = [[Бюджет]]| текст16={{{бюджет|}}}
| метка17          = [[Джыйыула]]| текст17={{{джыйыула|}}}
| метка18          = [[Кърал]]| текст18={{#if:{{{кърал|}}}|{{Байракъландырыу|{{{кърал}}}}} }}
| метка19          = [[Тил]]| текст19={{#if:{{{тил|}}}|[[{{{тил}}}]]}}
| метка20          = [[Джыл]]| текст20={{#if:{{{джыл|}}}|[[{{{джыл}}} джыл|{{{джыл}}}]]}}

&lt;!-- ХРОНОЛОГИЯ --&gt;

| заголовок21      = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | Хронология }}

| текст22          = {{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}}{{{эндиги_фильм|}}} | &lt;table style=&quot;width:100%; text-align:center; background:transparent;&quot;&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:left;&quot;&gt;{{#if: {{{аллындагъы_фильм|}}} | ← [[{{{аллындагъы_фильм}}}]] }}&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;width:50%; text-align:right;&quot;&gt;{{#if: {{{эндиги_фильм|}}} | [[{{{эндиги_фильм}}}]] → }}&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt; }}

&lt;!-- Джибериуле ахырында --&gt;

| метка23          = [[IMDb]]| текст23={{#if:{{{imdb_id|}}}|[https://www.imdb.com/title/tt{{{imdb_id}}}/ tt{{{imdb_id}}}]}}
| метка24          = Официал сайт| текст24={{{сайт|}}}
| текст25          = {{#if:{{{викисклад|}}}|&lt;div style=&quot;background:#cfe3ff; text-align:center; font-weight:bold; padding:3px; margin:-2px -4px;&quot;&gt;Викигёзенде {{Commonslink|{{{викисклад|}}} }}&lt;/div&gt;}}
}}
&lt;/div&gt;
&lt;noinclude&gt;
&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = (къарачай-малкъарча аты)
| оригинал_аты      = (оригинал тилинде аты)
| сураты           = (файлны аты)
| суратны_ачыкълауу = 
| жанры              = 
| режиссёр          = 
| продюсер          = 
| тамалы             = (нени тамалында алыннганды)
| сценарист         = 
| баш_роллада       = 
| оператор          = 
| композитор        = 
| суратчы           = 
| хореограф         = 
| компания          = 
| дистрибьютор      = 
| заманы            = (къуру санау, минутла)
| бюджет            = 
| джыйыула          = 
| кърал             = (къралны аты, сёз ючюн: АБШ)
| тил               = (автоссылка, сёз ючюн: ингилиз тил)
| джыл              = (тек сан жазыгъыз, сёз ючюн: 2014)
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм      = 
| imdb_id           = (меселя: 0111161)
| сайт              = 
| викисклад         = (категорияну аты Викискладда, сёз ючюн: Interstellar)
}}
&lt;/pre&gt;
== Юлгю ==

&lt;pre&gt;
{{Фильм
| аты                = Интерстеллар
| оригинал_аты      = Interstellar
| сураты           = Interstellar film poster.jpg
| суратны_ачыкълауу = Фильмни постери
| жанры              = [[фантастика]], [[драма]]
| режиссёр          = [[Кристофер Нолан]]
| продюсер          = [[Эмма Томас]], [[Кристофер Нолан]]
| тамалы             = 
| сценарист         = [[Джонатан Нолан]], [[Кристофер Нолан]]
| баш_роллада       = [[Мэттью Макконахи]], [[ Энн Хэтэуэй]]
| оператор          = [[Хойте Ван Хойтема]]
| композитор        = [[Ханс Циммер]]
| суратчы           = [[Натан Кроули]]
| хореограф         = 
| компания          = Paramount Pictures, Warner Bros.
| дистрибьютор      = 
| заманы            = 169
| бюджет            = $165 млн
| джыйыула          = $773 млн
| кърал             = АБШ
| тил               = ингилиз тил
| джыл              = 2014
| аллындагъы_фильм  = 
| эндиги_фильм    = 
| imdb_id           = 0816692
| сайт              = 
| викисклад         = Interstellar
}}
&lt;/pre&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8lc4lzlrpmbdto21ktfmgbkp1tepenn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Францияны мелодрама фильмлери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19932</id>
    <revision>
      <id>128370</id>
      <timestamp>2026-10-16T22:51:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Францияны жанрлагъа кёре фильмлери]]'</comment>
      <origin>128370</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="88" sha1="9dcuko6vlp5qh2x43l66kp8parmrvg9" xml:space="preserve">[[Категория:Францияны жанрлагъа кёре фильмлери]]</text>
      <sha1>9dcuko6vlp5qh2x43l66kp8parmrvg9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Францияны боевик фильмлери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19933</id>
    <revision>
      <id>128371</id>
      <timestamp>2026-10-16T22:51:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Францияны жанрлагъа кёре фильмлери]]'</comment>
      <origin>128371</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="88" sha1="9dcuko6vlp5qh2x43l66kp8parmrvg9" xml:space="preserve">[[Категория:Францияны жанрлагъа кёре фильмлери]]</text>
      <sha1>9dcuko6vlp5qh2x43l66kp8parmrvg9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Францияны детектив фильмлери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19934</id>
    <revision>
      <id>128372</id>
      <timestamp>2026-10-16T22:51:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Францияны жанрлагъа кёре фильмлери]]'</comment>
      <origin>128372</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="88" sha1="9dcuko6vlp5qh2x43l66kp8parmrvg9" xml:space="preserve">[[Категория:Францияны жанрлагъа кёре фильмлери]]</text>
      <sha1>9dcuko6vlp5qh2x43l66kp8parmrvg9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Францияны жанрлагъа кёре фильмлери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19935</id>
    <revision>
      <id>128373</id>
      <timestamp>2026-10-16T22:52:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Францияны фильмлери]]'</comment>
      <origin>128373</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60" sha1="5muasfea3ro8mr0tnynh0xa06kscml2" xml:space="preserve">[[Категория:Францияны фильмлери]]</text>
      <sha1>5muasfea3ro8mr0tnynh0xa06kscml2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Францияны фильмлери</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19936</id>
    <revision>
      <id>128374</id>
      <timestamp>2026-10-16T22:55:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Францияны чыгъармалары]] [[Категория:Францияны кинематографы]]'</comment>
      <origin>128374</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="135" sha1="b9t5mwobgxsxfmkc915g548f49v7cix" xml:space="preserve">[[Категория:Францияны чыгъармалары]]
[[Категория:Францияны кинематографы]]</text>
      <sha1>b9t5mwobgxsxfmkc915g548f49v7cix</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Францияны кинематографы</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19937</id>
    <revision>
      <id>128375</id>
      <timestamp>2026-10-16T22:56:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Францияны маданияты]]'</comment>
      <origin>128375</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60" sha1="n35j9lwg7tlm3m49k9v0yyra14hmk4w" xml:space="preserve">[[Категория:Францияны маданияты]]</text>
      <sha1>n35j9lwg7tlm3m49k9v0yyra14hmk4w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Францияны маданияты</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19938</id>
    <revision>
      <id>128376</id>
      <timestamp>2026-10-16T22:56:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Франция]]'</comment>
      <origin>128376</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37" sha1="ibtx726126s1rhxr8pbki2fg27yf71p" xml:space="preserve">[[Категория:Франция]]</text>
      <sha1>ibtx726126s1rhxr8pbki2fg27yf71p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Францияны чыгъармалары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19939</id>
    <revision>
      <id>128377</id>
      <timestamp>2026-10-16T22:58:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DarqaviPalladin</username>
        <id>4737</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: '[[Категория:Францияны маданияты]]'</comment>
      <origin>128377</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60" sha1="n35j9lwg7tlm3m49k9v0yyra14hmk4w" xml:space="preserve">[[Категория:Францияны маданияты]]</text>
      <sha1>n35j9lwg7tlm3m49k9v0yyra14hmk4w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Буруннгу Рим</title>
    <ns>14</ns>
    <id>19940</id>
    <revision>
      <id>128394</id>
      <timestamp>2026-10-17T08:35:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Къарачайлы</username>
        <id>96</id>
      </contributor>
      <comment>Бет къуралды: 'Буруннгу Римни юсюнден эмда аны бла байламлы статьялагъа'</comment>
      <origin>128394</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="105" sha1="b69i2t8bn9g9d7b606yuazbi1sfr953" xml:space="preserve">Буруннгу Римни юсюнден эмда аны бла байламлы статьялагъа</text>
      <sha1>b69i2t8bn9g9d7b606yuazbi1sfr953</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бурунгу грек тил</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19941</id>
    <redirect title="Буруннгу грек тил" />
    <revision>
      <id>128406</id>
      <timestamp>2026-10-17T09:03:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TauluAlan</username>
        <id>12233</id>
      </contributor>
      <comment>TauluAlan, [[Бурунгу грек тил]] бетни атын [[Буруннгу грек тил]] деб тюрлендирди</comment>
      <origin>128406</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="54" sha1="ln4xobofqtx48msae162x0dbm98yr1l" xml:space="preserve">#джибериу [[Буруннгу грек тил]]</text>
      <sha1>ln4xobofqtx48msae162x0dbm98yr1l</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>