Wîkîferheng
kuwiktionary
https://ku.wiktionary.org/wiki/Destp%C3%AAk
MediaWiki 1.47.0-wmf.7
case-sensitive
Medya
Taybet
Gotûbêj
Bikarhêner
Gotûbêja bikarhêner
Wîkîferheng
Gotûbêja Wîkîferhengê
Wêne
Gotûbêja wêneyî
MediaWiki
Gotûbêja MediaWiki
Şablon
Gotûbêja şablonê
Alîkarî
Gotûbêja alîkariyê
Kategorî
Gotûbêja kategoriyê
Pêvek
Gotûbêja pêvekê
Nimînok
Gotûbêja nimînokê
Portal
Gotûbêja portalê
Tewandin
Gotûbêja tewandinê
Jinûvesazî
Gotûbêja jinûvesaziyê
TimedText
TimedText talk
Modul
Gotûbêja modulê
Event
Event talk
mê
0
3031
6238536
6026177
2026-06-21T13:05:07Z
Ghybu
1393
/* Rengdêr */
6238536
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|me|me-}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mê.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Rengdêr ===
[[Wêne:Venus symbol (fixed width).svg|thumb|Nîşana '''mê''' ([[♀]])]]
[[Wêne:Ukraine Forum on Asset Recovery (14038928986).jpg|thumb|Ew '''mê''' ye.]]
{{rengdêr|ku}}
# [[heywan|Heywanên]] [[zan|dizên]].
#: {{mk|ku|Mih û çêl û jin '''mê''' ne lê beran û ga û mêr nêr in.}}
# [[keç|Keç]] û [[jin]], ne [[kurr]] yan [[zelam]].
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[jin]]" [[tewîn|ditewin]].
#: Bo nimûne "av", "[[pişt]]", "[[lêv]]", "sêv" û "pencere" '''mê''' ne ji ber ku ew wiha ditewin: "ava" min, "pişta" wî (ne "avê" min, "piştê" wî'')
# [[mey]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din====
* {{ku-ar|مێ}}
==== Sembol ====
* [[♀]]
==== Dijmane ====
* [[nêr]]
* [[nêtar]]
==== Jê ====
{{stûn|
* [[mêbaz]]
* [[mêbazî]]
* [[mêbazîtî]]
* [[mêbaztî]]
* [[mêhî]]
* [[mêtî]]
* [[mêyî]]
* [[mêza]]
* [[mêzahî]]
* [[mêzatî]]
* [[mêzayî]]
* [[zayendmê]]
* [[zayendmêhî]]
* [[zayendmêtî]]
* [[zayendmêyî]]
}}
==== Têkildar ====
{{stûn|
* [[ma-]]
* [[mak]]
* [[mahîn]]
* [[mak]]
* [[maker]]
* [[mih]]
* [[mî]] (1)
}}
==== Etîmolojî ====
[[hevreh|Hevrehên]] din yên kurmancî {{q|ku|ma-}}, {{q|ku|man-}}, {{q|ku|mak}}, {{q|ku|mêtin}}, {{q|ku|-marî}}, farisî {{g|fa|ماده|tr=madê}}, pehlewî ''matek'', farisiya kevn {{q|peo||tr=mata-}}, hemû ji {{ji|ine-pro|ku|*méh₂tēr|w=dayik; mak}}, binêre: {{q|ku|mak}}.
==== Bi zaravayên din ====
* Soranî: {{W-|ckb|مێ|tr=mê}}
* Kelhûrî/feylî: {{W-|sdh|ma|sc=Latn}}, {{W-|sdh|mê|sc=Latn}}
* Kirmaşanî: {{W-|sdh|maye|sc=Latn}}
* Hewramî: {{W-|hac|ma|sc=Latn}}
* Zazakî: {{W-|zza|maye}}, {{W-|zza|makî}}, {{W-|zza|maykî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|weiblich}}, {{W-|de|Feminin|guman=erê}}, {{W+|de|Weibchen|guman=erê}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|انثى}}, {{W+|ar|مؤنث}}, {{W-|ar|أنثوي|guman=erê}}, {{W+|ar|أنثى|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مونث}}, {{W+|fa|مؤنث}}, {{W+|fa|ماده}}, {{W-|fa|مادینه|guman=erê}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|féminin}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|vrouwelijk}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|female}}, {{W+|en|fair}}, {{W+|en|feminine}}, {{W+|en|ewe|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|dişil}}, {{W+|tr|müennes}}, {{W+|tr|dişi}}
{{werger-bin}}
czwlh0xtqbijrf2safakb22yl307aif
6238537
6238536
2026-06-21T13:05:47Z
Ghybu
1393
/* Jê */
6238537
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|me|me-}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mê.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Rengdêr ===
[[Wêne:Venus symbol (fixed width).svg|thumb|Nîşana '''mê''' ([[♀]])]]
[[Wêne:Ukraine Forum on Asset Recovery (14038928986).jpg|thumb|Ew '''mê''' ye.]]
{{rengdêr|ku}}
# [[heywan|Heywanên]] [[zan|dizên]].
#: {{mk|ku|Mih û çêl û jin '''mê''' ne lê beran û ga û mêr nêr in.}}
# [[keç|Keç]] û [[jin]], ne [[kurr]] yan [[zelam]].
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[jin]]" [[tewîn|ditewin]].
#: Bo nimûne "av", "[[pişt]]", "[[lêv]]", "sêv" û "pencere" '''mê''' ne ji ber ku ew wiha ditewin: "ava" min, "pişta" wî (ne "avê" min, "piştê" wî'')
# [[mey]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din====
* {{ku-ar|مێ}}
==== Sembol ====
* [[♀]]
==== Dijmane ====
* [[nêr]]
* [[nêtar]]
==== Jê ====
{{kol3|ku
| mêbaz
| mêbazî
| mêbazîtî
| mêbaztî
| mêhî
| mêtî
| mêyî
| mêza
| mêzahî
| mêzatî
| mêzayî
| zayendmê
| zayendmêhî
| zayendmêtî
| zayendmêyî
}}
==== Têkildar ====
{{stûn|
* [[ma-]]
* [[mak]]
* [[mahîn]]
* [[mak]]
* [[maker]]
* [[mih]]
* [[mî]] (1)
}}
==== Etîmolojî ====
[[hevreh|Hevrehên]] din yên kurmancî {{q|ku|ma-}}, {{q|ku|man-}}, {{q|ku|mak}}, {{q|ku|mêtin}}, {{q|ku|-marî}}, farisî {{g|fa|ماده|tr=madê}}, pehlewî ''matek'', farisiya kevn {{q|peo||tr=mata-}}, hemû ji {{ji|ine-pro|ku|*méh₂tēr|w=dayik; mak}}, binêre: {{q|ku|mak}}.
==== Bi zaravayên din ====
* Soranî: {{W-|ckb|مێ|tr=mê}}
* Kelhûrî/feylî: {{W-|sdh|ma|sc=Latn}}, {{W-|sdh|mê|sc=Latn}}
* Kirmaşanî: {{W-|sdh|maye|sc=Latn}}
* Hewramî: {{W-|hac|ma|sc=Latn}}
* Zazakî: {{W-|zza|maye}}, {{W-|zza|makî}}, {{W-|zza|maykî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|weiblich}}, {{W-|de|Feminin|guman=erê}}, {{W+|de|Weibchen|guman=erê}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|انثى}}, {{W+|ar|مؤنث}}, {{W-|ar|أنثوي|guman=erê}}, {{W+|ar|أنثى|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مونث}}, {{W+|fa|مؤنث}}, {{W+|fa|ماده}}, {{W-|fa|مادینه|guman=erê}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|féminin}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|vrouwelijk}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|female}}, {{W+|en|fair}}, {{W+|en|feminine}}, {{W+|en|ewe|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|dişil}}, {{W+|tr|müennes}}, {{W+|tr|dişi}}
{{werger-bin}}
9rufivob3lakb50nhom2mf76g5cw7w9
6238538
6238537
2026-06-21T13:06:54Z
Ghybu
1393
/* Têkildar */
6238538
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|me|me-}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mê.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Rengdêr ===
[[Wêne:Venus symbol (fixed width).svg|thumb|Nîşana '''mê''' ([[♀]])]]
[[Wêne:Ukraine Forum on Asset Recovery (14038928986).jpg|thumb|Ew '''mê''' ye.]]
{{rengdêr|ku}}
# [[heywan|Heywanên]] [[zan|dizên]].
#: {{mk|ku|Mih û çêl û jin '''mê''' ne lê beran û ga û mêr nêr in.}}
# [[keç|Keç]] û [[jin]], ne [[kurr]] yan [[zelam]].
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[jin]]" [[tewîn|ditewin]].
#: Bo nimûne "av", "[[pişt]]", "[[lêv]]", "sêv" û "pencere" '''mê''' ne ji ber ku ew wiha ditewin: "ava" min, "pişta" wî (ne "avê" min, "piştê" wî'')
# [[mey]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din====
* {{ku-ar|مێ}}
==== Sembol ====
* [[♀]]
==== Dijmane ====
* [[nêr]]
* [[nêtar]]
==== Jê ====
{{kol3|ku
| mêbaz
| mêbazî
| mêbazîtî
| mêbaztî
| mêhî
| mêtî
| mêyî
| mêza
| mêzahî
| mêzatî
| mêzayî
| zayendmê
| zayendmêhî
| zayendmêtî
| zayendmêyî
}}
==== Têkildar ====
{{kol3|ku
| ma-
| mak
| mahîn
| mak
| maker
| mih
| mî<pos:1>
}}
==== Etîmolojî ====
[[hevreh|Hevrehên]] din yên kurmancî {{q|ku|ma-}}, {{q|ku|man-}}, {{q|ku|mak}}, {{q|ku|mêtin}}, {{q|ku|-marî}}, farisî {{g|fa|ماده|tr=madê}}, pehlewî ''matek'', farisiya kevn {{q|peo||tr=mata-}}, hemû ji {{ji|ine-pro|ku|*méh₂tēr|w=dayik; mak}}, binêre: {{q|ku|mak}}.
==== Bi zaravayên din ====
* Soranî: {{W-|ckb|مێ|tr=mê}}
* Kelhûrî/feylî: {{W-|sdh|ma|sc=Latn}}, {{W-|sdh|mê|sc=Latn}}
* Kirmaşanî: {{W-|sdh|maye|sc=Latn}}
* Hewramî: {{W-|hac|ma|sc=Latn}}
* Zazakî: {{W-|zza|maye}}, {{W-|zza|makî}}, {{W-|zza|maykî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|weiblich}}, {{W-|de|Feminin|guman=erê}}, {{W+|de|Weibchen|guman=erê}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|انثى}}, {{W+|ar|مؤنث}}, {{W-|ar|أنثوي|guman=erê}}, {{W+|ar|أنثى|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مونث}}, {{W+|fa|مؤنث}}, {{W+|fa|ماده}}, {{W-|fa|مادینه|guman=erê}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|féminin}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|vrouwelijk}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|female}}, {{W+|en|fair}}, {{W+|en|feminine}}, {{W+|en|ewe|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|dişil}}, {{W+|tr|müennes}}, {{W+|tr|dişi}}
{{werger-bin}}
kyhaswj4hc6re0hd3rsqwimj8rog4p1
nêr
0
3042
6238534
6026178
2026-06-21T12:51:43Z
Ghybu
1393
/* Jê */
6238534
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|ner|-nêr-}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-nêr.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Rengdêr ===
{{ku-tewîn-rd|nêr}}
[[Wêne:Blue male symbol.svg|thumb|Nîşana '''nêr''', [[♂]]]]
{{rengdêr|ku}}
# [[heywan|Heywanên]] bi[[kîr]].
#: {{mk|ku|Beran û ga '''nêr''' in lê mih û çêl mê ne.}}
# [[kurr|Kurr]] yan [[zelam]], ne [[keç]] û [[jin]].
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[mêr]]" [[tewîn|ditewin]].
#: Bo nimûne "dest", "[[pî]]", "[[ser]]", "xiyar" û "bajar" '''nêr''' in ji ber ku ew wiha ditewin: "destê" min, "bajarê" wan (ne "desta" min, "bajara" wan).
# [[mêr]], [[wêrek]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* [[niyêr]]
==== Sembol ====
* [[♂]]
==== Dijmane ====
* [[mê]]
* [[nêtar]]
==== Têkildar ====
* [[mêr]]
==== Jê ====
{{kol3|ku
| nêrbûn<pos:navdêr>
| nêrahî
| nêratî
| nêrayî
| nêrbaz
| nêrbazî
| nêrbazîtî
| nêrbaztî
| nêreşêr
| nêrik
| nêrî
| nêrîtî
| nêrtî
| zayendmê
| zayendmêhî
| zayendmêtî
| zayendmêyî
}}
==== Etîmolojî ====
* {{mîr|ine-pro|ku|*ner|w=nêr}}
:*{{ji|ira-pro||-}}:
::{{z|ae}}: '''nar''', '''nā'''- ("nêr")
::{{z|xpr}}: '''n'r''' ("nêr")
::{{z|pal}}: '''nar''' ("nêr")
::{{z|fa}}: '''ner''' ("nêr")
::{{z|os}}: '''nal''' ("nêr") {{ir}}
::{{z|ku}}: '''nêr''' ("nêr")
::{{z|hac}}: '''nêr''' ("nêr")
::{{z|zza}}: '''[[nerî]]''' ("nêr")
:{{z|sa}}: '''nár'''- ("nêr")
:{{z|hy}}: '''air''' ("nêr")
:{{z|el}}: '''anēr''' ("nêr")
<font style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.230]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.58]], [[Şablon:MacKenzie|MacKenzie P.103]]</font> | <font style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 765</font>
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|sdh}}:
*: Kirmaşanî: {{W-|sdh|nîre|sc=Latn}}
* {{Z|zza}}: {{W-|zza|nêr}}, {{W-|zza|nêrî}}, {{W-|zza|nerî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Männchen|nt}}, {{W+|de|mannhaft}}, {{W+|de|männlich}}, {{W+|de|maskulin}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|samec|n}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|雄|tr=xióng|sc=Hani|xs=Mandarin}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|jantan|xs=Indonesian}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|ذكر|tr=dhákar}} {{n}}, {{W|ar|tr=mudhákkir|مذكر|n}}, {{W+|ar|ذكر|guman=erê}}, {{W-|ar|الرسیل|guman=erê}}, {{W-|ar|مذكر|guman=erê}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|որձ|tr=orj}}, {{W+|hy|արու|tr=aru}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|بلند}}, {{W+|fa|مذکر}}, {{W+|fa|نر}}, {{W+|fa|مذکر}}, {{W+|fa|نرینه|guman=erê}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|koiras}}, {{W+|fi|uros}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|mâle|n}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|mannetje|nt}}, {{W+|nl|mannetjesdier}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|male}}, {{W+|en|masculin}}, {{W+|en|masculine}}, {{W+|en|virile|guman=erê}}, {{W+|en|malcontent|guman=erê}}, {{W+|en|servitor|guman=erê}}, {{W+|en|spermatozoid|guman=erê}}, {{W+|en|virilescent|guman=erê}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|雄|tr=osu}}, {{W-|ja|オス|tr=osu}}; {{W+|ja|男|tr=otoko}}
* [[merûyî]]: {{W-|mer|ndume}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|hím}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|samiec|n}}
* {{Z|ru}}: {{W|ru|tr=saméc|самец|n}}
* {{Z|sco}}: {{W-|sco|fireannach|n}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|macho|n}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|kiume|xs=Swahili}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|eril}}, {{W+|tr|müzekker}}, {{W+|tr|erkek}}
{{werger-bin}}
1qz6pl5axfylpzaxpeewi3qag09tdvr
6238535
6238534
2026-06-21T13:02:45Z
Ghybu
1393
/* Rengdêr */
6238535
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|ner|-nêr-}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-nêr.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Rengdêr ===
{{ku-tewîn-rd|nêr}}
[[Wêne:Male symbol (fixed width).svg|thumb|Nîşana '''nêr''' ([[♂]])]]
{{rengdêr|ku}}
# [[heywan|Heywanên]] bi[[kîr]].
#: {{mk|ku|Beran û ga '''nêr''' in lê mih û çêl mê ne.}}
# [[kurr|Kurr]] yan [[zelam]], ne [[keç]] û [[jin]].
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[mêr]]" [[tewîn|ditewin]].
#: Bo nimûne "dest", "[[pî]]", "[[ser]]", "xiyar" û "bajar" '''nêr''' in ji ber ku ew wiha ditewin: "destê" min, "bajarê" wan (ne "desta" min, "bajara" wan).
# [[mêr]], [[wêrek]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* [[niyêr]]
==== Sembol ====
* [[♂]]
==== Dijmane ====
* [[mê]]
* [[nêtar]]
==== Têkildar ====
* [[mêr]]
==== Jê ====
{{kol3|ku
| nêrbûn<pos:navdêr>
| nêrahî
| nêratî
| nêrayî
| nêrbaz
| nêrbazî
| nêrbazîtî
| nêrbaztî
| nêreşêr
| nêrik
| nêrî
| nêrîtî
| nêrtî
| zayendmê
| zayendmêhî
| zayendmêtî
| zayendmêyî
}}
==== Etîmolojî ====
* {{mîr|ine-pro|ku|*ner|w=nêr}}
:*{{ji|ira-pro||-}}:
::{{z|ae}}: '''nar''', '''nā'''- ("nêr")
::{{z|xpr}}: '''n'r''' ("nêr")
::{{z|pal}}: '''nar''' ("nêr")
::{{z|fa}}: '''ner''' ("nêr")
::{{z|os}}: '''nal''' ("nêr") {{ir}}
::{{z|ku}}: '''nêr''' ("nêr")
::{{z|hac}}: '''nêr''' ("nêr")
::{{z|zza}}: '''[[nerî]]''' ("nêr")
:{{z|sa}}: '''nár'''- ("nêr")
:{{z|hy}}: '''air''' ("nêr")
:{{z|el}}: '''anēr''' ("nêr")
<font style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.230]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.58]], [[Şablon:MacKenzie|MacKenzie P.103]]</font> | <font style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 765</font>
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|sdh}}:
*: Kirmaşanî: {{W-|sdh|nîre|sc=Latn}}
* {{Z|zza}}: {{W-|zza|nêr}}, {{W-|zza|nêrî}}, {{W-|zza|nerî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Männchen|nt}}, {{W+|de|mannhaft}}, {{W+|de|männlich}}, {{W+|de|maskulin}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|samec|n}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|雄|tr=xióng|sc=Hani|xs=Mandarin}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|jantan|xs=Indonesian}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|ذكر|tr=dhákar}} {{n}}, {{W|ar|tr=mudhákkir|مذكر|n}}, {{W+|ar|ذكر|guman=erê}}, {{W-|ar|الرسیل|guman=erê}}, {{W-|ar|مذكر|guman=erê}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|որձ|tr=orj}}, {{W+|hy|արու|tr=aru}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|بلند}}, {{W+|fa|مذکر}}, {{W+|fa|نر}}, {{W+|fa|مذکر}}, {{W+|fa|نرینه|guman=erê}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|koiras}}, {{W+|fi|uros}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|mâle|n}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|mannetje|nt}}, {{W+|nl|mannetjesdier}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|male}}, {{W+|en|masculin}}, {{W+|en|masculine}}, {{W+|en|virile|guman=erê}}, {{W+|en|malcontent|guman=erê}}, {{W+|en|servitor|guman=erê}}, {{W+|en|spermatozoid|guman=erê}}, {{W+|en|virilescent|guman=erê}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|雄|tr=osu}}, {{W-|ja|オス|tr=osu}}; {{W+|ja|男|tr=otoko}}
* [[merûyî]]: {{W-|mer|ndume}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|hím}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|samiec|n}}
* {{Z|ru}}: {{W|ru|tr=saméc|самец|n}}
* {{Z|sco}}: {{W-|sco|fireannach|n}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|macho|n}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|kiume|xs=Swahili}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|eril}}, {{W+|tr|müzekker}}, {{W+|tr|erkek}}
{{werger-bin}}
79qznn3ilec3xcl73cj0ojtqeerl1ak
hêj
0
3772
6238540
6129028
2026-06-21T13:29:21Z
Ghybu
1393
6238540
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|hej}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Hoker ===
{{hoker|ku}}
# ta niha, heta noke, heya niho:
#: {{mk|ku|Ez '''hêj''' diçim dibistanê.}}
# ta hingê, heta wê demê, heya wî wextî
#: {{mk|ku|Dema ez derketim, '''hêj''' nehatibû.}}
# [[ji wê]], [[ji wî]], ji wan; ji hindê, ji wê yekê, ji vê yekê:
#: {{mk|ku|Ev '''hêj''' mezintir e.|Ev ji wê jî mezintir e.|birêz=1}}
# hin yên din jî
#: {{mk|ku|'''Hêj''' pirs di serê min de mane.}}
==== Ji wêjeya klasîk ====
* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mela Hisênê Bateyî/Mewlûda Kurdî}}|jêgirtin='''Hêj''' ne lewh û enbiyayê muhteşem</br>Salîha tesbîh kirî nûra şikelf}}
==== Herwiha ====
{{stûn|
* [[hê]]
* [[hê jî]]
* [[hêş]]
* [[hêşta]]
}}
==== Hevmane ====
{{stûn|
* [[hîn]]
* [[hîna]]
* [[hêna]]
* [[deha]]
}}
==== Bide ber ====
* [[her]]
* [[heta]]
* [[-tir|tir]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|ira}}, hevreha farisî {{hv|fa|هنوز|tr=hanuz}}, pehlewî ''ehenûz''. "j" ya kurmancî li hevberî "z" ya farisî ye, wek "jin/zen", "bajar/bazarr".
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|noch}}, {{W+|de|überdies}}
* {{Z|fa}}: {{W|fa|هنوز}}
* {{Z|en}}: {{W|en|yet}}, {{W|en|still}}, {{W|en|further}}, {{W|en|else}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|daha}}, {{W|tr|hâlâ}}, {{W|tr|henüz}}
{{werger-bin}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|ku}}
# {{mane|bêdeng}} {{guherto|ku|hiş|id=bêdeng}}
#* {{bêmînak|ku}}
l60sg779ru7g31vvkct1wuyioan3628
hej
0
5412
6238539
6238502
2026-06-21T13:20:40Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 1 */
6238539
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr 1 ===
{{ku-tewîn-nav|hej|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[livandin|Livandina]] li [[hewa]].
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{hw|ku|hij}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|fir}}
* {{g|ku|liv}}
==== Jê ====
{{kol3|ku
| hejandin
| hejandî
| hejiyayî
| hejîn
| hejîner
| hejînerî
| hejhejok
| hejhejokî
| hejok
| hejokî
}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]]
# [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran.
#: {{hevmane|ku|qirş|pej}}
#: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}}
#* {{jêder|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan '''hişk''' bike|2=Ji http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
==== Herwiha ====
* [[hij]]
==== Jê ====
* [[hejûpêj]]
* [[hejik]]
==== Binêre ====
* {{g|ku|çirpî}}
* {{g|ku|çirpik}}
==== Etîmolojî ====
Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]]
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[hez]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}}
{{werger-bin}}
== {{ziman|da}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|da}}
# {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}}
#* {{bêmînak|da}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|da|silav}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}}
* {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}}
=== Baneşan ===
{{baneşan|sv}}
# {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê)
#* {{bêmînak|sv}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|sv|elo}}
1esuhtn5todu2znbou283c4ue2y6ufs
6238541
6238539
2026-06-21T13:29:42Z
Ghybu
1393
6238541
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|hêj}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr 1 ===
{{ku-tewîn-nav|hej|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[livandin|Livandina]] li [[hewa]].
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{hw|ku|hij}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|fir}}
* {{g|ku|liv}}
==== Jê ====
{{kol3|ku
| hejandin
| hejandî
| hejiyayî
| hejîn
| hejîner
| hejînerî
| hejhejok
| hejhejokî
| hejok
| hejokî
}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]]
# [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran.
#: {{hevmane|ku|qirş|pej}}
#: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}}
#* {{jêder|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan '''hişk''' bike|2=Ji http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
==== Herwiha ====
* [[hij]]
==== Jê ====
* [[hejûpêj]]
* [[hejik]]
==== Binêre ====
* {{g|ku|çirpî}}
* {{g|ku|çirpik}}
==== Etîmolojî ====
Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]]
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[hez]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}}
{{werger-bin}}
== {{ziman|da}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|da}}
# {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}}
#* {{bêmînak|da}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|da|silav}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}}
* {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}}
=== Baneşan ===
{{baneşan|sv}}
# {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê)
#* {{bêmînak|sv}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|sv|elo}}
j6r4701kliujrrgiyd4r6t6fej0bdxg
6238546
6238541
2026-06-21T13:53:53Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 2 */
6238546
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|hêj}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr 1 ===
{{ku-tewîn-nav|hej|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[livandin|Livandina]] li [[hewa]].
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{hw|ku|hij}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|fir}}
* {{g|ku|liv}}
==== Jê ====
{{kol3|ku
| hejandin
| hejandî
| hejiyayî
| hejîn
| hejîner
| hejînerî
| hejhejok
| hejhejokî
| hejok
| hejokî
}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]]
# [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran.
#: {{hevmane|ku|qirş|pej}}
#: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan '''hişk''' bike|nivîskar= Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
==== Herwiha ====
* [[hij]]
==== Jê ====
* [[hejûpêj]]
* [[hejik]]
==== Binêre ====
* {{g|ku|çirpî}}
* {{g|ku|çirpik}}
==== Etîmolojî ====
Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]]
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[hez]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}}
{{werger-bin}}
== {{ziman|da}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|da}}
# {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}}
#* {{bêmînak|da}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|da|silav}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}}
* {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}}
=== Baneşan ===
{{baneşan|sv}}
# {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê)
#* {{bêmînak|sv}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|sv|elo}}
nohix9un3fflytyust5ts7od8085c9n
6238547
6238546
2026-06-21T13:56:04Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 2 */
6238547
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|hêj}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr 1 ===
{{ku-tewîn-nav|hej|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[livandin|Livandina]] li [[hewa]].
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{hw|ku|hij}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|fir}}
* {{g|ku|liv}}
==== Jê ====
{{kol3|ku
| hejandin
| hejandî
| hejiyayî
| hejîn
| hejîner
| hejînerî
| hejhejok
| hejhejokî
| hejok
| hejokî
}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]]
# [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran.
#: {{hevmane|ku|qirş|pej}}
#: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê '''hejên''' dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|nivîskar= Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
==== Herwiha ====
* [[hij]]
==== Jê ====
* [[hejûpêj]]
* [[hejik]]
==== Binêre ====
* {{g|ku|çirpî}}
* {{g|ku|çirpik}}
==== Etîmolojî ====
Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]]
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[hez]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}}
{{werger-bin}}
== {{ziman|da}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|da}}
# {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}}
#* {{bêmînak|da}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|da|silav}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}}
* {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}}
=== Baneşan ===
{{baneşan|sv}}
# {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê)
#* {{bêmînak|sv}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|sv|elo}}
k3tlbtq2pmqd45u808rmlfr1bh3653k
6238552
6238547
2026-06-21T14:10:33Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 2 */
6238552
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|hêj}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr 1 ===
{{ku-tewîn-nav|hej|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[livandin|Livandina]] li [[hewa]].
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{hw|ku|hij}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|fir}}
* {{g|ku|liv}}
==== Jê ====
{{kol3|ku
| hejandin
| hejandî
| hejiyayî
| hejîn
| hejîner
| hejînerî
| hejhejok
| hejhejokî
| hejok
| hejokî
}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]]
# [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran.
#: {{hevmane|ku|qirş|pej}}
#: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê '''hejên''' dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
==== Herwiha ====
* [[hij]]
==== Jê ====
* [[hejûpêj]]
* [[hejik]]
==== Binêre ====
* {{g|ku|çirpî}}
* {{g|ku|çirpik}}
==== Etîmolojî ====
Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]]
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[hez]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}}
{{werger-bin}}
== {{ziman|da}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|da}}
# {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}}
#* {{bêmînak|da}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|da|silav}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}}
* {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}}
=== Baneşan ===
{{baneşan|sv}}
# {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê)
#* {{bêmînak|sv}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|sv|elo}}
dqo5li4egd6nyn6efxhh5qf6scuhop7
hij
0
5413
6238548
5890973
2026-06-21T13:58:46Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238548
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{guharto|ku|hej}}
#* {{bêmînak|ku}}
lhjqe6o2afbh1ttbr1q1ncxd5z01vfn
6238549
6238548
2026-06-21T14:00:39Z
Ghybu
1393
/* {{ziman|ku}} */
6238549
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr 1 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{i|livandina li hewa}} {{guharto|ku|hej}}
#* {{bêmînak|ku}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{i|guliyên biçûk daran}} {{guharto|ku|hej}}
#* {{bêmînak|ku}}
8202cj6csme0nerl4jzkbip5xkvmhpa
qurm
0
6073
6238550
6238501
2026-06-21T14:04:59Z
Ghybu
1393
/* Pîrepend */
6238550
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|qurm|nêr}}
[[Wêne:Autre tronc.jpg|thumb|'''Qurmê''' darekê.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|riweknasî}} [[pişk|Pişka]] [[stûr]] ya [[dar]]ê (bi taybetî beşa [[jêrîn]]).
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din====
* {{ku-ar|قورم}}
==== Pîrepend ====
* ''kurmê darê, ji qurmê darê''
* ''kurmê darê, ji qurmê darê nebe dar nadêrise''
==== Jê ====
{{kol3|ku
| biqurm
| biqurmî
| qurmdar
| qurmdarî
| qurmik
| qurmî
| qurmstûr
| qurmstûrî
| qurmzirav
| qurmziravî
}}
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
| çeq
| çilû
| kok
| pel
| reh
}}
==== Binere herwiha ====
* {{g|ku|kurm}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|arc|ku|ܩܘܪܡܐ|tr=qorma}} ji {{ji|el|ku|κορμός}} (kormos: qurm) ji [[κείρω]] (kêyro: [[kurt]] kirin, [[jê kirin]]) + [[-μός]] (-mos: [[paşgir|paşgirek]]e çêkirina [[navdêr]]an ji [[lêker]]an e).
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|trung|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Stamm|m}}, {{W+|de|Baumstamm|m}}, {{W+|de|Baumstumpf|m}}, {{W+|de|Stumpf|m|guman=erê}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|kmen|m}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|جذع}}, {{W-|ar|أرومة|guman=erê}}, {{W-|ar|الساق|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W-|fa|تنه درخت}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|runko}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|tronc}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|stam|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|trunk}}, {{W+|en|log}}, {{W+|en|stem}}, {{W+|en|snag}}, {{W+|en|stump}}, {{W+|en|treestump}}, {{W+|en|bole}}, {{W+|en|buttress}}, {{W+|en|chump|guman=erê}}, {{W+|en|peeler|guman=erê}}, {{W+|en|tree trunk|guman=erê}}, {{W-|en|tree-stump|guman=erê}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|tronco|m}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|tronc|m}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|truncus|m}}
* {{Z|hu}}: [[fa]][[törzs]]
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|tronco|m}}
* {{Z|ro}}: [[trunchi]] &
* {{Z|ru}}: [[ствол]] (stvol)
* {{Z|sh}}: {{W+|sh|stablo|n}}, {{W+|sh|deblo|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|deblo|n}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|tronco|m}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|stam}}
* {{Z|te}}: [[కాండము]] (kaaMDamu)
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|gövde}}, {{W+|tr|kök}}, {{W+|tr|ağaç gövdesi}}
* {{Z|el}}: [[κορμός]] (kormós)
{{werger-bin}}
l4r0dk5bac6vjc2e0mudjl0eo5sul15
6238551
6238550
2026-06-21T14:07:31Z
Ghybu
1393
/* Etîmolojî */
6238551
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|qurm|nêr}}
[[Wêne:Autre tronc.jpg|thumb|'''Qurmê''' darekê.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|riweknasî}} [[pişk|Pişka]] [[stûr]] ya [[dar]]ê (bi taybetî beşa [[jêrîn]]).
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din====
* {{ku-ar|قورم}}
==== Pîrepend ====
* ''kurmê darê, ji qurmê darê''
* ''kurmê darê, ji qurmê darê nebe dar nadêrise''
==== Jê ====
{{kol3|ku
| biqurm
| biqurmî
| qurmdar
| qurmdarî
| qurmik
| qurmî
| qurmstûr
| qurmstûrî
| qurmzirav
| qurmziravî
}}
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
| çeq
| çilû
| kok
| pel
| reh
}}
==== Binere herwiha ====
* {{g|ku|kurm}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|arc|ku|ܩܘܪܡܐ|tr=qorma}} ji {{ji|el|ku|κορμός|w=qurm}} ji {{g|el|κείρω|w=[[kurt]] kirin, [[jê kirin]]}} + {{g|ku|-μός|w=[[paşgir|paşgirek]]e çêkirina [[navdêr]]an ji [[lêker]]an e}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|trung|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Stamm|m}}, {{W+|de|Baumstamm|m}}, {{W+|de|Baumstumpf|m}}, {{W+|de|Stumpf|m|guman=erê}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|kmen|m}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|جذع}}, {{W-|ar|أرومة|guman=erê}}, {{W-|ar|الساق|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W-|fa|تنه درخت}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|runko}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|tronc}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|stam|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|trunk}}, {{W+|en|log}}, {{W+|en|stem}}, {{W+|en|snag}}, {{W+|en|stump}}, {{W+|en|treestump}}, {{W+|en|bole}}, {{W+|en|buttress}}, {{W+|en|chump|guman=erê}}, {{W+|en|peeler|guman=erê}}, {{W+|en|tree trunk|guman=erê}}, {{W-|en|tree-stump|guman=erê}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|tronco|m}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|tronc|m}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|truncus|m}}
* {{Z|hu}}: [[fa]][[törzs]]
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|tronco|m}}
* {{Z|ro}}: [[trunchi]] &
* {{Z|ru}}: [[ствол]] (stvol)
* {{Z|sh}}: {{W+|sh|stablo|n}}, {{W+|sh|deblo|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|deblo|n}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|tronco|m}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|stam}}
* {{Z|te}}: [[కాండము]] (kaaMDamu)
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|gövde}}, {{W+|tr|kök}}, {{W+|tr|ağaç gövdesi}}
* {{Z|el}}: [[κορμός]] (kormós)
{{werger-bin}}
2fw64wio6y0uj8xk49jypbhsf7cfrz1
6238553
6238551
2026-06-21T14:24:39Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238553
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|qurm|nêr}}
[[Wêne:Autre tronc.jpg|thumb|'''Qurmê''' darekê.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|riweknasî}} [[pişk|Pişka]] [[stûr]] ya [[dar]]ê (bi taybetî beşa [[jêrîn]]).
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Darek tê birîn, li ber '''qurmê''' wê darê sed ta tehr didin. Çiqas tê birîn û ewqas zehftir û geştir dibe.|malper=candname.com|nivîskar= Kurdjan Sorî|sernav=Dara berû|sal=2022|url=https://candname.com/dara-berru/}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Dest û mil ezman hildan,<br>Hevpêçana serbarê<br>çi zirav û çi sitûr,<br>Tev ji '''qurmê''' vê darê|malper=helbestakurdi.com|nivîskar=Dilawerê Zengî|sernav=Dilawerê Zengî - Kurmê Darê Ji Darê Ye|sal=1984|cih=Şam|url=https://www.helbestakurdi.com/berhem/dilawere-zengi--kurme-dare-ji-dare-ye}}
==== Bi alfabeyên din====
* {{ku-ar|قورم}}
==== Pîrepend ====
* ''kurmê darê, ji qurmê darê''
* ''kurmê darê, ji qurmê darê nebe dar nadêrise''
==== Jê ====
{{kol3|ku
| biqurm
| biqurmî
| qurmdar
| qurmdarî
| qurmik
| qurmî
| qurmstûr
| qurmstûrî
| qurmzirav
| qurmziravî
}}
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
| çeq
| çilû
| kok
| pel
| reh
}}
==== Binere herwiha ====
* {{g|ku|kurm}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|arc|ku|ܩܘܪܡܐ|tr=qorma}} ji {{ji|el|ku|κορμός|w=qurm}} ji {{g|el|κείρω|w=[[kurt]] kirin, [[jê kirin]]}} + {{g|ku|-μός|w=[[paşgir|paşgirek]]e çêkirina [[navdêr]]an ji [[lêker]]an e}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|trung|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Stamm|m}}, {{W+|de|Baumstamm|m}}, {{W+|de|Baumstumpf|m}}, {{W+|de|Stumpf|m|guman=erê}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|kmen|m}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|جذع}}, {{W-|ar|أرومة|guman=erê}}, {{W-|ar|الساق|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W-|fa|تنه درخت}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|runko}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|tronc}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|stam|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|trunk}}, {{W+|en|log}}, {{W+|en|stem}}, {{W+|en|snag}}, {{W+|en|stump}}, {{W+|en|treestump}}, {{W+|en|bole}}, {{W+|en|buttress}}, {{W+|en|chump|guman=erê}}, {{W+|en|peeler|guman=erê}}, {{W+|en|tree trunk|guman=erê}}, {{W-|en|tree-stump|guman=erê}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|tronco|m}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|tronc|m}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|truncus|m}}
* {{Z|hu}}: [[fa]][[törzs]]
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|tronco|m}}
* {{Z|ro}}: [[trunchi]] &
* {{Z|ru}}: [[ствол]] (stvol)
* {{Z|sh}}: {{W+|sh|stablo|n}}, {{W+|sh|deblo|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|deblo|n}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|tronco|m}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|stam}}
* {{Z|te}}: [[కాండము]] (kaaMDamu)
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|gövde}}, {{W+|tr|kök}}, {{W+|tr|ağaç gövdesi}}
* {{Z|el}}: [[κορμός]] (kormós)
{{werger-bin}}
4avf45lwoeojwtg0emhgietdx5p3h6e
êzing
0
6599
6238529
6238475
2026-06-21T12:38:59Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238529
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36368 (kur)-Dildadil-êzing.wav|Deng|dever=Amed}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
[[Wêne:Brennreisig.JPG|thumb|Êzing.]]
{{navdêr|ku|z=n|j=p+}}
# [[dar|Dar]] û [[terraş]]ên [[zirav]] ([[bi taybetî]] yên bo [[şewitandin]]ê anku [[sotin]]ê hatine [[berhev]]kirin).
#: {{hevmane|ku|qurm|hejik|tirrik|hej|terrik}}
#* {{jêder|ku|jêgirtin=Gava ew di wextê xwe de negihîşta bajêr, wê barê '''êzingên''' wî di stûyê wî de bimaya.|{{Jêgirtin/Firat Cewerî/Girtî}}}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Xaza sirûştî biha ye birê min, xwişka delal sobeya '''êzingê''' jî tune ye, hema têdikevim li bin betaniyê û di nîvetariyê de dikevim avjeniya xeyalan.|malper=xebroskbej.wordpress.com|nivîskar=Xebroşkbêj|sernav=Piçek payîz, hinekî esperantoyî, misqalek Îrlendiyên nav me|sal=2018|url=https://xebroskbej.wordpress.com/2018/11/15/picek-payiz-hineki-esperantoyi-misqalek-irlendiyen-nav-me/}}
# {{kontrol|rêz=erê|[[çiqilk]], [[şivik]], [[şivist]], [[şivtan]], [[çeqik]], [[qijik]]}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|ئێزنگ}}
==== Herwiha ====
{{kol3|ku
| ezing
| êzîng
| hezing
| hêzing
| hêzîng
}}
==== Nêzîk ====
* {{g|ku|tirrik}}
==== Binêre herwiha ====
{{kol3|ku
| dar
| dep
| sotemenî
| şewatek
}}
==== Jê ====
* [[agir]] [[berdan]] êzingan
* êzing [[berhev]] kirin
* êzing [[hilgirtin]]
* êzing [[kom]] kirin
* êzing [[sotin]]
* êzing [[şewitandin]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|ine-pro|ku|*aidh-}} / {{q|ine-pro|*idh-|w=[[şewitîn]]; [[agir]]}}, {{ji|ira-pro||-}} ''*eyd-'', avestayî ''eêsme-'' (êzing), pehlewî ''êsm-, (h)êzim-'', farisî {{g|fa|هیزم}} (hîzum), soranî {{g|ckb|هێزم}} (hêzim), hewramî [[hêzimê]], zazakî [[eyzimi]], [[îzimi]], sanskrîtî [[एध]] (édha), latînî [[aedes]], yûnanî [[αἶθος]] (aithos)... Lê herwiha bidin ber akadî ''iṣu'', îbrî עֵצ (ʿēṣ), ugarî ʿṣ...
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W|de|Brennholz}} {{nt}}, {{W|de|Kleinholz}} {{nt}}
* {{Z|zh}}: {{W|zh|柴火}}, {{W|zh|木柴}}
* {{Z|id}}: {{W|id|kayu bakar}}
* {{Z|ar}}: {{W|ar|حطب}} {{n}}
* {{Z|hy}}: {{W|hy|վառելափայտ|tr=vaṙelap’ayt}}, {{W|hy|ցախ|tr=c’ax}}
* {{Z|fa}}: {{W|fa|هیزم}}
* {{Z|fi}}: {{W|fi|polttopuu}}
* {{Z|fr}}: {{W|fr|bois de chauffage|n}}
* {{Z|hi}}: {{W|hi|लकड़ी|tr=lakaṛī}}
* {{Z|en}}: {{W|en|firewood}}, {{W|en|log}}, {{W|en|wood}}
* {{Z|it}}: {{W|it|legna}} {{n}}, {{W|it|legna da ardere}} {{n}}
* {{Z|ja}}: {{W|ja|薪|tr=たきぎ, takigi}}
* {{Z|ko}}: {{W|ko|땔나무|tr=ttaelnamu}}, {{W|ko|장작|tr=jangjak}}
* {{Z|lv}}: {{W|lv|malka}} {{m}}
* {{Z|hu}}: {{W|hu|tüzifa}}, {{W|hu|tüzelőfa}}
* {{Z|no}}: {{W|no|ved}} {{nt}}
* {{Z|pt}}: {{W|pt|lenha}}
* {{Z|ro}}: [[lemn]]e [[de]] [[foc]] {{plural}}
* {{Z|ru}}: {{W|ru|дрова}} {{nt}}
* {{Z|sh}}: {{W|sh|skosje}} {{nt}}
* {{Z|es}}: {{W|es|leña}} {{n}}
* {{Z|sv}}: {{W|sv|ved|c}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|odun}}
* [[volapûkî]]: {{W|vo|filaboad}}, {{W|vo|filamaboad}}
* {{Z|el}}: {{W|el|καυσόξυλα}} {{nt}}
{{werger-bin}}
cgtvj3dpy099ly2vvs9zn9zox3ko35b
êzîng
0
6600
6238533
5891953
2026-06-21T12:46:08Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238533
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{guharto|ku|êzing}}
#* {{bêmînak|ku}}
tv3bnsvr557709n9yjrtcy6uoiogf8t
hêzîng
0
6602
6238530
5891955
2026-06-21T12:40:18Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238530
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{guharto|ku|êzing}}
#* {{bêmînak|ku}}
tv3bnsvr557709n9yjrtcy6uoiogf8t
wate
0
7035
6238609
6237921
2026-06-22T08:02:31Z
Wikihez
7344
[[Gotûbêj:wate#Emilandina_xelet]]
6238609
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|wate|mê|guherto=hemû}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[gotin|Gotin]]ên [[diyar]] dikin ka [[peyv]]ek yan tiştek çi ye.
#: {{hevmane|ku|mane}}
#: {{nim|ku|–'''Wateya''' peyva "baran" çi ye?<br>– Ava ji ewran tê ye.}}
#: {{nim|ku|–'''Wateya''' wê çi ye ku ew dibêjin ew aciz bûne? <br>– Ew e ku ew ne razî ne.}}
#* {{jêder-kovar|ku|jêgirtin=-Zîn: (...)dema ku bixwaze '''wataya''' wê şora nenas ji ferhengê derîne û bizane?<br>-Apo: Gava rêzimana kurdî bixwîne wê bizane.|r=43|sernav=Hevpeyvînek bi Osman Sebrî re|nivîskar=Zîn û Amed|sal=1987|kovar=Hêvî|hj=6}}
#* {{ferhenga izolî|r=15|jêgirtin=Ger hon '''wateyi''' rêzmani ya van kurtenıvisan{{sic}} nızanın dıkarın hım lı ferhengê an hım ji lı beşi rêzmanê bınıhêrın.}}
#* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Rêzkirina çend peyvan jî, hevokek xwedî '''wate''' çêdikin|nivîskar=Selîm Biçûk|sernav=Rêzimana Kurdî (Kurmancî)|weşanxane=Weşanên Înstîtûta Kurdî|sal=1997|rûpel=11}}
==== Bikaranîn ====
Li gorî Ergün (2021) wekî soranî di kurmancî de jî divê "wate" bi manaya "yanî", "wata" jî ji bo "mana" were emilandin.{{eref|nav=Ergun2021}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|wata}}
==== Jê ====
{{kol3|ku|cure=Jê
|bêwate
|watebar
|watedar
|watedar kirin
|watedarî
|watenas
|watenasî
|watetî
|wateyî
|watezan
|watezanî
|watin
}}
==== Etîmolojî ====
Deynkirî ji {{deyn|ckb|ku|واتا|t=yanî; mana}} {{neo|ku|hûr=1}}eke salên 1940î ji {{ji|hac|ku|watey|t=gotin|sc=Latn}}, bide ber {{hv|zza|vate}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=19-21}}}} Belkî {{yekser|tr|ku|demek|t=gotin, dêmek, yanî|hûr=1}} bide ber {{q|tr|[[ne]] [[demek]]|t=maneya wê çi ye?}}. Di kurmancî de heta salên 90î kêm caran hatiye emilandin (binêre nimûneyên li jor).
{{çavkanî-etîm}}
==== Werger ====
{{werger-ser|mane, me'na, raman}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|kuptim|n}}, {{W+|sq|domethënie|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Bedeutung|m}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|məna}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|мәғәнә}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|значэ́нне|nt}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|অর্থ}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|значе́ние|nt}}
* {{Z|my}}: {{W-|my|အဓိပ္ပါယ်}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|význam|n}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|意義|tr=yìyì}}, {{W-|cmn|含義|tr=hányì}}, {{W+|cmn|意思|tr=yìsi}}, {{W+|cmn|意味|tr=yìwèi}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|betydning|g}}, {{W-|da|mening|g}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|arti}}, {{W+|id|makna}}, {{W+|id|maksud}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|مَعْنًى|n}}, {{W+|ar|معنى|n|cuda=الْمَعْنَى}}
*: {{Z|afb}}: {{W-|afb|معنى|n|tr=maʕna}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|իմաստ}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|signifo}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|tähendus}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|معنی|tr=ma'ni}}, {{W+|fa|مطلب|tr=matlab}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|merkitys}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|signification|m}}, {{W+|fr|sens|n}}
* {{Z|fy}}: {{W+|fy|betsjutting|g}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|significado|n}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|અર્થ}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|მნიშვნელობა}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|manaʻo}}
* {{Z|ha}}: {{W+|ha|ma'ana}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|मतलब|n}}, {{W+|hi|अर्थ|n}}, {{W-|hi|मअनी|m}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|waarde|m}}, {{W+|nl|betekenis|n}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|מַשְׁמָעוּת|m|tr=mashma'út}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|andgiet|nt}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|meaning}}, {{W+|en|sense}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|significato|n}}
* {{Z|is}}: {{W-|is|merking|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|意義|tr=いぎ, igi}}, {{W+|ja|意味|tr=いみ, imi}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|significat|n}}, {{W-|ca|significació|m}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|маани}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|뜻}}, {{W+|ko|의미}}, {{W+|ko|의의}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|jēga|m}}, {{W-|lv|nozīme|m}}
* {{Z|lo}}: {{W-|lo|ຄວາມຫມາຽ}}
* {{Z|li}}: {{W+|li|beteikenis|m}}
* {{Z|lt}}: {{W+|lt|prasmė|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|значење|nt}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|അർത്ഥം}}, {{W+|ml|സാരം}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|makna}}, {{W-|ms|erti}}, {{W+|ms|maksud}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|jelentés}}
* {{Z|mn}}:
*: Kirîlî: {{W+|mn|утга}}
*: Mongolî: {{W-|mn|ᠤᠳᠬ ᠠ}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|mening|n|m}}, {{W+|nb|betydning|n|m}}
* {{Z|ug}}: {{W+|ug|مەنە}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|maʼno}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|معنى|m|tr=ma'nã}}, {{W-|ps|معنا|m|tr=ma'nã}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|znaczenie|nt}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|significado|n}}
* {{Z|kk}}: {{W+|kk|мағына}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|semnificație|m}}, {{W+|ro|sens|nt}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|значе́ние|nt}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|अर्थ}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|зна́че̄ње|nt}}
*: Latînî: {{W+|sh|znáčēnje|nt}}
* {{Z|sco}}: {{W-|sco|meanin}}
* {{Z|sk}}: {{W-|sk|význam|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|pomen|n}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|sentido|n}}, {{W+|es|significado|n}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|maana}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|mening|g}}, {{W+|sv|betydelse|g}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|маънӣ}}, {{W+|tg|маъно}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|ความหมาย}}
* {{Z|crh}}: {{W-|crh|mana}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|мәгънә}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|anlam}}, {{W+|tr|mana}}, {{W+|tr|kasıt}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|many}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|ārth}}
* {{Z|ur}}: {{W+|ur|معنی|m|tr=ma'nī}}, {{W-|ur|ارتھ|n|tr=arth}}, {{W-|ur|مطلب|n|tr=matlab}}
* {{Z|uk}}: {{W+|uk|зна́чення|nt}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|nghĩa}}, {{W+|vi|ý nghĩa}}, {{W+|vi|ý vị}}
* {{Z|cy}}: {{W+|cy|ystyr|n|m}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|សំនួន|tr=sɑmnuən}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|טײַטש|n|m}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|σημασία|m}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|meaning|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75571297}}
=== Hoker ===
{{hoker|ku}}
# {{e|ku|gelek|nadir}} [[anku]], [[yanî]], [[dêmek]], [[bi gotineke din]]
#: {{nim|ku|Amed '''wate''' Diyarbekir.}}
#: {{nim|ku|Ez naçim '''wate''' ez dê li vir bimînim.}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|wata}}
==== Hevmane ====
* {{g|ku|anku}}
==== Werger ====
{{werger-bnr|anku}}
== {{ziman|txb}} ==
=== Hejmar ===
{{hejmar|txb}}
# {{g|ku|duyem}}, {{g|ku|duwemîn}}, {{g|ku|duwem}}, {{g|ku|duwemîn}}
#* {{bêmînak|txb}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|txb|duyem}}
d9tt1yxt1sf6nmfrtfczmwimbtczf4u
meş
0
9180
6238599
6212500
2026-06-21T17:23:22Z
Ghybu
1393
6238599
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|mes|mês|mêş}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|meş|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[birêveçûn]], [[livîn]], ne[[rawestîn]], ne[[sekinîn]], [[piyase]]
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|siyaset}} [[xwepêşandan]], [[xwenîşandan]], [[tezewirat]], [[demonstrasyon]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Ji wêjeya klasîk ====
* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Melayê Cizîrî/Dîwana Melayê Cizirî}}|jêgirtin=Nêrgizên qamet zumurrud sergiran hatin xiram</br>Çar-i etrafan bi ref ref lê bi '''meş''' tên siy û qaz</br>Dil bi kê dim ez ji wan heryek bi xencan dil dibin}}
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
|maş
|mêş
|miş
|Mûş
}}
==== Hevdeng ====
{{kol3|ku
|beş
|geş
|heş
|leş
|reş
|xeş<q:devokî ji [[xweş]]>
}}
==== Jê ====
{{kol3|ku|cure=Jê
|meş kirin<pos:lêker>
|meşkirin<pos:navdêr>
|meşkirî<pos:rengdêr>
|meşandin
|meşandî
|meşî
|meşîn
|meşîner
|meşînerî
|meşvan
|meşvanî
}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|ar|ku|-}} ji rehê {{g|ar|م ش ي|tr=m-š-y|w=[[bi rê ve çûn]]}}, dema borî {{g|ar|مشا|tr=meşa|w=[[meşîn|meşî]], meşiya}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W|de|Marsch}} {{n}}, {{W|de|Wanderung|f|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W|fa|راه پیمایی}}, {{W|fa|دویدن|guman=erê}}
* {{Z|en}}: {{W|en|course}}, {{W|en|march}}, {{W|en|walk}}, {{W|en|trek}}, {{W|en|coppes|guman=erê}}
* {{Z|es}}: {{W|es|marcha}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|yürüyüş}}, {{W|tr|marş}}, {{W|tr|eşkin}}, {{W|tr|link|guman=erê}}
{{werger-bin}}
pf731y0a3cvf1ddkolf1p1w02lra1z6
kêzik
0
9215
6238556
6130020
2026-06-21T14:48:50Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238556
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|kêzik|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{f|ku|buxik}} [[kêz|Kêz]]ên [[biçûk]].
#: {{jêder|ku|jêgirtin='''Kêzik''' ji malbata kurm û kêzan e. Bi hejmara xwe lawirên herî zêde ne. Heta nuha 300 hezar cinsên wan hatine dîtin. Perikên wan gelekî tenik in, lê qalikên wan pir hişk in. Piraniya wan gezok in.|''Ansîklopediya Zarokan'', Weşanxaneya APECê, 2004, Stockholm, r. 107}}
==== Herwiha ====
* [[kêzk]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{paş|ku|kêz|-ik}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|insek}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Wanze|m}}, {{W+|de|Schnabelkerf|n}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡандала|sc=Cyrl}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|клоп|n}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|štěnice|m}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|臭蟲|tr=chòuchóng}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|insekto}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|ساس|tr=sâs}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|lude}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|punaise|m}}
* {{Z|gl}}: {{W-|gl|catafede|n}}, {{W-|gl|chumia|m}}, {{W-|gl|percevella|m}}, {{W+|gl|cabaciña|m}}, {{W-|gl|fodegosa|m}}, {{W-|gl|zafeiro|n}}, {{W-|gl|ruvicoa|m}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|ensèk}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|wants|m}}
* {{Z|en}}: {{W|en|bug}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|cimice|m}}
* {{Z|xal}}: {{W-|xal|шалз|sc=Cyrl}}
* {{Z|kaa}}: {{W-|kaa|pite}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|xinxa|m}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|cīmex|n}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|blaktis|n}}
* {{Z|mic}}: {{W-|mic|jujij|an}}, {{W-|mic|juji'ji'j|an}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|chʼosh}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|pluskwiak|n}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|hemíptero}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|клоп|n}}
* {{Z|sh}}: {{W+|sh|kukac|n}}, {{W+|sh|insekt|n}}, {{W-|sh|polukrilac|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|hrošč|n}}, {{W+|sl|stenica|m}}, {{W-|sl|zajedavska stenica|m}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|chinche|n}}
* {{Z|sv}}: {{W-|sv|halvvinge|g}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|böcek}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|клоп|n|sc=Cyrl}}
* {{Z|cy}}: {{W+|cy|pryf|n}}, {{W+|cy|lleuen|m}}, {{W+|cy|llau|m-p}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|bug|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76119802}}
8gffgg3ra0dwmz6lm7r4nvop1q1vo1e
ta
0
10225
6238520
6232404
2026-06-21T12:19:25Z
Ghybu
1393
6238520
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{beş|Navdêr 1}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
* {{beş|Navdêr 2}} {{ku-IPA|ˁa}}, طا
* {{beş|Daçek}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
* {{beş|Hoker}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
=== Navdêr 1 ===
{{navdêr|ku|z=m}}, {{t-ya req}}
# [[heraret|Heraret]]; [[sarma]]ya yan [[xuh]]dana zêde ya [[leş]]î digire ji ber [[nesaxî|nesaxiyê]].
#: {{mk|ku|'''Tayê''' ez girtime.|Leşê min [ji ber nexweşiyê] pirr sar e.|rêz=1}}
#* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mela Hisênê Bateyî/Mewlûda Kurdî}}|jêgirtin=Min nediînane wucûdê '''ta''' bi ferş</br>Ne tu û ne Cennet û narê mezin.}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|تا}}
==== Jê ====
* [[tagerm]]
* [[tasar]]
* [[tayê ketin]]
* [[ketin tayê]]
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|ethe|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Fieber|nt}}, {{W-|de|Temperaturerhöhung|m}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ትኩሳት}}
* {{Z|aii}}: {{W-|aii|ܚܲܡܚܲܡܬܵܐ|m}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|heavrã|m}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|জ্বৰ}}
* {{Z|ast}}: {{W-|ast|fiebre|m}}
* {{Z|az}}: {{W-|az|qızdırma}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|sukar}}
* {{Z|be}}: {{W+|be|тэмперату́ра|m}}, {{W-|be|гара́чка|m}}, {{W-|be|жар|n}}, {{W-|be|ліхама́нка|m}}
* {{Z|bn}}: {{W-|bn|জ্বর}}
* Berberî:
*: {{Z|shi}}: {{W-|shi|ⵜⴰⵡⵍⴰ|m}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|kalentura}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|температу́ра|m}}, {{W+|bg|тре́ска|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|အဖျား}}
* {{Z|ccp}}: {{W-|ccp|𑄎𑄧𑄢𑄴|tr=jar|sc=Cakm}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|alijkwa'takochi}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|horečka|m}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|發熱|tr=fārè}}, {{W+|cmn|發燒|tr=fāshāo}} '''', {{W+|cmn|熱病}}, {{W+|cmn|熱病|tr=rèbìng}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|feber|g}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|demam}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|حُمَّة|m}}, {{W-|ar|حُمَّى|m}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|حمة|m|tr=ḥumma}}
*: {{Z|acw}}: {{W-|acw|حرارة|m|tr=ḥarāra}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|سخانة|m|tr=sḵāna}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|տենդ}}, {{W+|hy|տաքություն}}, {{W+|hy|ջերմություն}}, {{W+|hy|կրակ}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|febro}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|palavik}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تب|tr=tab}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|fepur|n}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|kuume}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fièvre|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|fiere|m}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|fiabhras|n}}
* {{Z|gl}}: {{W-|gl|febre|m}}, {{W-|gl|quentura|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐌱𐍂𐌹𐌽𐌽𐍉|m}}, {{W-|got|𐌷𐌴𐌹𐍄𐍉|m}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|તાવ|n}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|სიცხე}}, {{W-|ka|ციებ-ცხელება}}, {{W-|ka|ტემპერატურა}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|akãnundu}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|बुख़ार|n|sc=Deva}}, {{W+|hi|ज्वर|n}}
* {{Z|hil}}: {{W-|hil|hilanat}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|verhoging|m}}, {{W+|nl|koorts|m}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|קַדַּחַת|m|tr=kadákhat}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|gurigor}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|hriþ}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|fever}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|febre}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|fiabhras|n}}
* {{Z|isd}}: {{W-|isd|daxang}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|febbre|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|hiti|n}}, {{W-|is|hitasótt|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|熱|tr=ねつ, netsu}}, {{W+|ja|発熱|tr=はつねつ, hatsunetsu}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|lagnat}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|febre|m}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|rupha}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|калтыратма}}, {{W+|ky|безгек}}
* {{Z|swb}}: {{W-|swb|ɓuhuo|c5|c6}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|열}}, {{W+|ko|열병}}, {{W+|ko|발열}}
* {{Z|lld}}: {{W-|lld|fiëura|m}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|febris|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|drudzis|n}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ້}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|karščiavimas|n}}
* {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦺᦃᧉ}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|треска|m}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|demam}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|láz}}, {{W+|hu|hőemelkedés}}
* {{Z|egy}}: {{W-egy|šmmt|h=S-m-m-t-Q7|m}}
* {{Z|nci}}: {{W-|nci|tletl}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|tahoniigááh}}
* {{Z|ne}}: {{W-|ne|ज्वरो|sc=Deva}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|fièvre|m}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|feber|n}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|fèbre}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|قىزىتما}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|isitma}}, {{W+|uz|bezgak}}
* {{Z|pi}}: {{W-|pi|pariḷāha|n}}, {{W-|pi|jararoga|n}}
* {{Z|pag}}: {{W-|pag|puetang}}
* {{Z|ps}}: {{W+|ps|تبه|m|tr=tᶕba}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Feeba|nt}}, {{W-|pdt|Braunt|nt}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|gorączka|m}}, {{W+|pl|temperatura|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|febre|m}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਤਾਪ|n}}, {{W+|pa|ਬੁਖ਼ਾਰ|n}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|қызба}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|fevra|m}}, {{W-|rm|feavra|m}}, {{W-|rm|feivra|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|temperatură|m}}, {{W+|ro|febră|m}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|температу́ра|m}}, {{W+|ru|лихора́дка|m}}, {{W+|ru|горя́чка|m}}, {{W+|ru|жар|n}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|ज्वर|n}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|calentura|m}}, {{W-|sc|callantura|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|hilanat}}, {{W-|ceb|kalentura}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|frevi}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|гро̀зница|m}}
*: Latînî: {{W+|sh|gròznica|m}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|horúčka|m}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|vročina|m}}
* {{Z|so}}: {{W+|so|qandho}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|zymnica|m}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|fiebre|m}}, {{W+|es|calentura|m}}
* {{Z|sux}}: {{W-|sux|𒌓|ts=ud}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|homa}}, {{W+|sw|harara}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|feber|g}}
* {{Z|tg}}: {{W-|tg|таб}}, {{W-|tg|табларза}}
* {{Z|tl}}: {{W+|tl|lagnat}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|காய்ச்சல்}}, {{W+|ta|ஜுரம்}}, {{W-|ta|ஜ்வரம்}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|hinglaw}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|ไข้}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|జ్వరము}}, {{W+|te|వేకి}}, {{W+|te|పులకరము}}
* {{Z|ti}}: {{W-|ti|ምርባጽ}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|ateş}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|gyzzyrma}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|بُخار|n|tr=buxār}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|гаря́чка|m}}, {{W-|uk|лихома́нка|m}}, {{W-|uk|температу́ра|m}}, {{W-|uk|жар|n}}, {{W-|uk|пропáсниця|m}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|fevra|m}}, {{W-|vec|féra}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|sốt}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|fif}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|five|m}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|twymyn}}, {{W-|cy|achre|n}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|គ្រុន}}
* {{Z|yka}}: {{W-|yka|lemmun}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|פֿיבער|n}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|πυρετός|n}}
*: Kevn: {{W-|grc|πυρετός|n}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|fever|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75878277}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=n}}, {{t-ya stûr}}
# [[çeq]] (bo nimûne: [[çeq]]ên [[dar]]an)
#* {{bêmînak|ku}}
# [[dav]], [[ben]], [[dezî]], [[dav]]ek [[dezî]]
#* {{bêmînak|ku}}
# [[beş]], [[parçe]]
#: {{mk|ku|'''Tayê''' Dihokê yê Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|Beşê [[Dihok]]ê ji Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|rêz=1}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
Hevreha farisî {{g|fa|تافتن}} (taften: [[hûnandin]], [[badan]] - rehê dema niha -tab-), ji {{ji|ira}}.
==== Jê ====
* [[-ta]] ([[hevta]])
==== Werger ====
{{werger-bnr|tayên ben û dezî|dav}}
{{werger-bnr|tayên dar û deviyan|çeq}}
=== Daçek 1 ===
{{daçek|ku}}, {{t-ya req}}
# [[heta]], [[heya]], [[tew]], [[hetanî]], [[heyanî]]
#: {{mk|ku|Ji vir '''ta''' wir.}}
#: {{mk|ku|Sibê '''ta''' êvarê.}}
==== Etîmolojî ====
Ji yan [[hevreh]]a soranî {{g|ckb|تا}} (ta), pehlewî ''tak'', ji {{ji|ira}} yan jî ji {{ji|ar|ku|heta}}. Di kurmancî de forma "ta" bi maneya "heta" nû ye, formên serdest heta vê dawiyê di nav gel de "heta" û "heya" bûne ku herdu ji ne. "Ta" bi maneya "heta" vê dawiyê ji soranî hatiye û ya soranî jî dibe ku ji farisî be.
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|تا}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|totdat}}, {{W+|af|tot}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|bis}}, {{W-|de|bis zu}}, {{W-|de|bis an}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|እስከ}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|hasta}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|arte}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|тиклем}}, {{W-|ba|хәтлем}}, {{W-|ba|ҡәҙәр}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|да}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|অবধি}}, {{W+|bn|পর্যন্ত}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|до}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|အထိ}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|do}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|到|tr=dou3}}, {{W-|yue|至|tr=zi3}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|直到|tr=zhídào}}, {{W+|cmn|直至|tr=zhízhì}}, {{W+|cmn|至|tr=zhì}}
* {{Z|da}}: {{W-|da|indtil}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|حَتَّى}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|لغايت|tr=leḡayyet}}
*: {{Z|acw}}: {{W-|acw|إلين|tr=ʔilēn}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|ĝis}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|kuni}}
* {{Z|fax}}: {{W-|fax|hasta}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تا|tr=tâ}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|saakka}}, {{W+|fi|asti}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|jusque}}, {{W+|fr|jusqu'à}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|oant}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|gu}}, {{W-|gd|gus}}
* {{Z|gl}}: {{W-|gl|deica}}, {{W-|gl|endeica}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|-მდე}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|तक|cuda=... तक}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|totdat}}, {{W+|nl|tot}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|עַד|tr=ad}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|til}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|oþ}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|until}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|go dtí}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|co}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|finché}}, {{W-|it|fino a quando}}, {{W-|it|fino a}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|þangað til}}, {{W+|is|fyrr en}}, {{W+|is|uns}}, {{W+|is|þar til}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|まで|tr=made}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|angga}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|fins}}
* {{Z|ko}}: {{W-|ko|-까지}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|usque ad}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|līdz}}
* {{Z|lt}}: {{W+|lt|kol}}, {{W+|lt|iki}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|до}}, {{W-|mk|сѐ до}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|sehingga}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|sa}}, {{W-|mt|sakemm}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|āpānoa}}, {{W-|mi|rā anō}}, {{W-|mi|rānō}}, {{W-|mi|tae noa ki}}
* {{Z|gun}}: {{W-|gun|peve}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|-ig}}
* {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|até}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|fins}}
* {{Z|ug}}: {{W+|ug|-غىچە}}, {{W+|ug|-قىچە}}, {{W+|ug|-گىچە}}, {{W+|ug|-كىچە}}, {{W-|ug|-غا قەدەر}}, {{W-|ug|-قا قەدەر}}, {{W-|ug|-گە قەدەر}}, {{W-|ug|-كە قەدەر}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|bat}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|do}}, [[aż]] {{W+|pl|do}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|até}}, {{W-|pt|até que}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|până}}, {{W-|ro|până când}}, {{W-|ro|până ce}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|до}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|до̏}}
*: Latînî: {{W+|sh|dȍ}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|do}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|do}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|do}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|do}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|hasta}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|mpaka}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|tills}}
* {{Z|zdj}}: {{W-|zdj|hata mpaka}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|то}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kadar}}, {{W+|tr|dek}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|eṃṣke}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|تک|tr=... tak|cuda=... تک}}, {{W-|ur|جب تک|tr=jab tak}}
* {{Z|uk}}: {{W+|uk|до}}
* {{Z|vi}}: {{W-|vi|cho đến}}, {{W+|vi|đến}}, {{W-|vi|cho tới}}, {{W+|vi|tới}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|diski}}, {{W-|wa|disk' a}}, {{W-|wa|disk' a tant ki}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|ביז}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μέχρι}}, {{W+|el|ως}}
*: Kevn: {{W-|grc|ἕως}}, {{W-|grc|μέχρι}}, {{W-|grc|μέσφα}}, {{W-|grc|ἄχρι}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|until|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75877138}}
=== Hoker 2 ===
{{hoker|ku}}
# {{f|ku|Ûrmiye}} [[bilez]], [[hêl]], [[zû]]
#: {{mk|ku|Ez gelek '''ta''' çûm.}}
#: {{mk|ku|Min otomobîl gelek '''ta''' diajot.}}
==== Hevmane ====
* [[xiz]]
==== Werger ====
{{werger-bnr|bilez}}
== {{ziman|eu}} ==
=== Girêdek ===
{{girêdek|eu}}
# [[û#ku|û]] ([[herwiha#ku|herwiha]], [[hem#ku|hem]])
#* {{bêmînak|eu}}
== {{ziman|duu}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|duu}}
# {{mijar|duu|heywan}} {{g|ku|hesp}}
#* {{bêmînak|duu}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|duu|hesp}}
== {{ziman|et}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|et}}
# [[ew]], [[wî]]
#* {{bêmînak|et}}
== {{ziman|ee}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|ee}}
# {{g|ku|xesandin}}
#* {{bêmînak|ee}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|ee|xesandin}}
== {{ziman|fr}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-ta.wav|Deng|dever=Shawinigan, Kanada}}
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Mecanautes-ta.wav|Deng|dever=Fransa}}
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Estrie-ta.wav|Deng|dever=Quebec, Kanada}}
=== Cînav ===
{{cînav|fr}}
# [[ya]] [[te]], [[-a]] [[te]], [[-ya]] te
#: {{mk|ku|'''ta''' femme|w=jina te|rêz=1}}
#: {{mk|ku|'''ta''' maison|w=mala te|rêz=1}}
== {{ziman|bsh}} ==
=== Girêdek ===
{{girêdek|bsh}}
# [[eger#ku|eger]], [[heke#ku|heke]]
#* {{bêmînak|bsh}}
== {{ziman|mhn}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|mhn|z=n}}
# {{f|mhn|dem}} [[roj#ku|roj]] (24 saet yan sibê heta êvarê)
#* {{bêmînak|mhn}}
== {{ziman|mt}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|mt}}
# [[dan#ku|dan]], [[dayîn#ku|dayîn]]
#* {{bêmînak|mt}}
== {{ziman|xmz}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|xmz}}
# [[ew#ku|ew]]
#* {{bêmînak|xmz}}
== {{ziman|no}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|no}}
# [[wergirtin]], [[girtin]]
#* {{bêmînak|no}}
== {{ziman|pl}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|pl|LL-Q809 (pol)-Olaf-ta.wav|Deng|dever=Będzin, Polonya}}
=== Cînav ===
{{cînav|pl}}
# [[ev]]
#* {{bêmînak|pl}}
== {{ziman|sk}} ==
=== Hoker ===
{{hoker|sk}}
# {{g|ku|wir}}, {{g|ku|wê derê}}
#* {{bêmînak|sk}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|sk|wir}}
== {{ziman|sl}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|sl}}
# [[ev]]
#* {{bêmînak|sl}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|sv}}
# [[wergirtin]], [[girtin]]
#* {{bêmînak|sv}}
== {{ziman|tr}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|tr}}
# [[ta]], [[tê]], [[heya]]
#: '''''ta''' İstanbul'dan beri onu susturamadık''
#:: tê ji Stenbolê ve em di ber didin ku dengê wê bibirin
== {{ziman|vi}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|vi|LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ta.wav|Deng|dever=Hanoi, Viyetnam}}
=== Cînav ===
{{cînav|vi}}
# [[ez]]
#* {{bêmînak|vi}}
# [[em]]
#* {{bêmînak|vi}}
== {{ziman|wuh}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|wuh}}
# {{g|ku|xwelî}}
#* {{bêmînak|wuh}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|wuh|xwelî}}
== {{ziman|yo}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|yo|tà}}
# {{g|ku|firotin}}
#* {{bêmînak|yo}}
4toxke4lx0njagt42y1gltbyo3sjv0y
6238521
6238520
2026-06-21T12:20:07Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 2 */
6238521
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{beş|Navdêr 1}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
* {{beş|Navdêr 2}} {{ku-IPA|ˁa}}, طا
* {{beş|Daçek}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
* {{beş|Hoker}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
=== Navdêr 1 ===
{{navdêr|ku|z=m}}, {{t-ya req}}
# [[heraret|Heraret]]; [[sarma]]ya yan [[xuh]]dana zêde ya [[leş]]î digire ji ber [[nesaxî|nesaxiyê]].
#: {{mk|ku|'''Tayê''' ez girtime.|Leşê min [ji ber nexweşiyê] pirr sar e.|rêz=1}}
#* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mela Hisênê Bateyî/Mewlûda Kurdî}}|jêgirtin=Min nediînane wucûdê '''ta''' bi ferş</br>Ne tu û ne Cennet û narê mezin.}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|تا}}
==== Jê ====
* [[tagerm]]
* [[tasar]]
* [[tayê ketin]]
* [[ketin tayê]]
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|ethe|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Fieber|nt}}, {{W-|de|Temperaturerhöhung|m}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ትኩሳት}}
* {{Z|aii}}: {{W-|aii|ܚܲܡܚܲܡܬܵܐ|m}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|heavrã|m}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|জ্বৰ}}
* {{Z|ast}}: {{W-|ast|fiebre|m}}
* {{Z|az}}: {{W-|az|qızdırma}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|sukar}}
* {{Z|be}}: {{W+|be|тэмперату́ра|m}}, {{W-|be|гара́чка|m}}, {{W-|be|жар|n}}, {{W-|be|ліхама́нка|m}}
* {{Z|bn}}: {{W-|bn|জ্বর}}
* Berberî:
*: {{Z|shi}}: {{W-|shi|ⵜⴰⵡⵍⴰ|m}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|kalentura}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|температу́ра|m}}, {{W+|bg|тре́ска|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|အဖျား}}
* {{Z|ccp}}: {{W-|ccp|𑄎𑄧𑄢𑄴|tr=jar|sc=Cakm}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|alijkwa'takochi}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|horečka|m}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|發熱|tr=fārè}}, {{W+|cmn|發燒|tr=fāshāo}} '''', {{W+|cmn|熱病}}, {{W+|cmn|熱病|tr=rèbìng}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|feber|g}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|demam}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|حُمَّة|m}}, {{W-|ar|حُمَّى|m}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|حمة|m|tr=ḥumma}}
*: {{Z|acw}}: {{W-|acw|حرارة|m|tr=ḥarāra}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|سخانة|m|tr=sḵāna}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|տենդ}}, {{W+|hy|տաքություն}}, {{W+|hy|ջերմություն}}, {{W+|hy|կրակ}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|febro}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|palavik}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تب|tr=tab}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|fepur|n}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|kuume}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fièvre|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|fiere|m}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|fiabhras|n}}
* {{Z|gl}}: {{W-|gl|febre|m}}, {{W-|gl|quentura|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐌱𐍂𐌹𐌽𐌽𐍉|m}}, {{W-|got|𐌷𐌴𐌹𐍄𐍉|m}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|તાવ|n}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|სიცხე}}, {{W-|ka|ციებ-ცხელება}}, {{W-|ka|ტემპერატურა}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|akãnundu}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|बुख़ार|n|sc=Deva}}, {{W+|hi|ज्वर|n}}
* {{Z|hil}}: {{W-|hil|hilanat}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|verhoging|m}}, {{W+|nl|koorts|m}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|קַדַּחַת|m|tr=kadákhat}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|gurigor}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|hriþ}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|fever}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|febre}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|fiabhras|n}}
* {{Z|isd}}: {{W-|isd|daxang}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|febbre|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|hiti|n}}, {{W-|is|hitasótt|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|熱|tr=ねつ, netsu}}, {{W+|ja|発熱|tr=はつねつ, hatsunetsu}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|lagnat}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|febre|m}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|rupha}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|калтыратма}}, {{W+|ky|безгек}}
* {{Z|swb}}: {{W-|swb|ɓuhuo|c5|c6}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|열}}, {{W+|ko|열병}}, {{W+|ko|발열}}
* {{Z|lld}}: {{W-|lld|fiëura|m}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|febris|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|drudzis|n}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ້}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|karščiavimas|n}}
* {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦺᦃᧉ}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|треска|m}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|demam}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|láz}}, {{W+|hu|hőemelkedés}}
* {{Z|egy}}: {{W-egy|šmmt|h=S-m-m-t-Q7|m}}
* {{Z|nci}}: {{W-|nci|tletl}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|tahoniigááh}}
* {{Z|ne}}: {{W-|ne|ज्वरो|sc=Deva}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|fièvre|m}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|feber|n}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|fèbre}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|قىزىتما}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|isitma}}, {{W+|uz|bezgak}}
* {{Z|pi}}: {{W-|pi|pariḷāha|n}}, {{W-|pi|jararoga|n}}
* {{Z|pag}}: {{W-|pag|puetang}}
* {{Z|ps}}: {{W+|ps|تبه|m|tr=tᶕba}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Feeba|nt}}, {{W-|pdt|Braunt|nt}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|gorączka|m}}, {{W+|pl|temperatura|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|febre|m}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਤਾਪ|n}}, {{W+|pa|ਬੁਖ਼ਾਰ|n}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|қызба}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|fevra|m}}, {{W-|rm|feavra|m}}, {{W-|rm|feivra|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|temperatură|m}}, {{W+|ro|febră|m}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|температу́ра|m}}, {{W+|ru|лихора́дка|m}}, {{W+|ru|горя́чка|m}}, {{W+|ru|жар|n}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|ज्वर|n}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|calentura|m}}, {{W-|sc|callantura|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|hilanat}}, {{W-|ceb|kalentura}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|frevi}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|гро̀зница|m}}
*: Latînî: {{W+|sh|gròznica|m}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|horúčka|m}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|vročina|m}}
* {{Z|so}}: {{W+|so|qandho}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|zymnica|m}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|fiebre|m}}, {{W+|es|calentura|m}}
* {{Z|sux}}: {{W-|sux|𒌓|ts=ud}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|homa}}, {{W+|sw|harara}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|feber|g}}
* {{Z|tg}}: {{W-|tg|таб}}, {{W-|tg|табларза}}
* {{Z|tl}}: {{W+|tl|lagnat}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|காய்ச்சல்}}, {{W+|ta|ஜுரம்}}, {{W-|ta|ஜ்வரம்}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|hinglaw}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|ไข้}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|జ్వరము}}, {{W+|te|వేకి}}, {{W+|te|పులకరము}}
* {{Z|ti}}: {{W-|ti|ምርባጽ}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|ateş}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|gyzzyrma}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|بُخار|n|tr=buxār}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|гаря́чка|m}}, {{W-|uk|лихома́нка|m}}, {{W-|uk|температу́ра|m}}, {{W-|uk|жар|n}}, {{W-|uk|пропáсниця|m}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|fevra|m}}, {{W-|vec|féra}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|sốt}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|fif}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|five|m}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|twymyn}}, {{W-|cy|achre|n}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|គ្រុន}}
* {{Z|yka}}: {{W-|yka|lemmun}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|פֿיבער|n}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|πυρετός|n}}
*: Kevn: {{W-|grc|πυρετός|n}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|fever|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75878277}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=n}}, {{t-ya stûr}}
# [[çeq]] (bo nimûne: [[çeq]]ên [[dar]]an)
#* {{bêmînak|ku}}
# [[dav]], [[ben]], [[dezî]], [[dav]]ek [[dezî]]
#* {{bêmînak|ku}}
# [[beş]], [[parçe]]
#: {{mk|ku|'''Tayê''' Dihokê yê Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|Beşê [[Dihok]]ê ji Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|rêz=1}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* [[-ta]] ([[hevta]])
==== Etîmolojî ====
Hevreha farisî {{g|fa|تافتن}} (taften: [[hûnandin]], [[badan]] - rehê dema niha -tab-), ji {{ji|ira}}.
==== Werger ====
{{werger-bnr|tayên ben û dezî|dav}}
{{werger-bnr|tayên dar û deviyan|çeq}}
=== Daçek 1 ===
{{daçek|ku}}, {{t-ya req}}
# [[heta]], [[heya]], [[tew]], [[hetanî]], [[heyanî]]
#: {{mk|ku|Ji vir '''ta''' wir.}}
#: {{mk|ku|Sibê '''ta''' êvarê.}}
==== Etîmolojî ====
Ji yan [[hevreh]]a soranî {{g|ckb|تا}} (ta), pehlewî ''tak'', ji {{ji|ira}} yan jî ji {{ji|ar|ku|heta}}. Di kurmancî de forma "ta" bi maneya "heta" nû ye, formên serdest heta vê dawiyê di nav gel de "heta" û "heya" bûne ku herdu ji ne. "Ta" bi maneya "heta" vê dawiyê ji soranî hatiye û ya soranî jî dibe ku ji farisî be.
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|تا}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|totdat}}, {{W+|af|tot}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|bis}}, {{W-|de|bis zu}}, {{W-|de|bis an}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|እስከ}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|hasta}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|arte}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|тиклем}}, {{W-|ba|хәтлем}}, {{W-|ba|ҡәҙәр}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|да}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|অবধি}}, {{W+|bn|পর্যন্ত}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|до}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|အထိ}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|do}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|到|tr=dou3}}, {{W-|yue|至|tr=zi3}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|直到|tr=zhídào}}, {{W+|cmn|直至|tr=zhízhì}}, {{W+|cmn|至|tr=zhì}}
* {{Z|da}}: {{W-|da|indtil}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|حَتَّى}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|لغايت|tr=leḡayyet}}
*: {{Z|acw}}: {{W-|acw|إلين|tr=ʔilēn}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|ĝis}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|kuni}}
* {{Z|fax}}: {{W-|fax|hasta}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تا|tr=tâ}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|saakka}}, {{W+|fi|asti}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|jusque}}, {{W+|fr|jusqu'à}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|oant}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|gu}}, {{W-|gd|gus}}
* {{Z|gl}}: {{W-|gl|deica}}, {{W-|gl|endeica}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|-მდე}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|तक|cuda=... तक}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|totdat}}, {{W+|nl|tot}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|עַד|tr=ad}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|til}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|oþ}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|until}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|go dtí}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|co}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|finché}}, {{W-|it|fino a quando}}, {{W-|it|fino a}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|þangað til}}, {{W+|is|fyrr en}}, {{W+|is|uns}}, {{W+|is|þar til}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|まで|tr=made}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|angga}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|fins}}
* {{Z|ko}}: {{W-|ko|-까지}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|usque ad}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|līdz}}
* {{Z|lt}}: {{W+|lt|kol}}, {{W+|lt|iki}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|до}}, {{W-|mk|сѐ до}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|sehingga}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|sa}}, {{W-|mt|sakemm}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|āpānoa}}, {{W-|mi|rā anō}}, {{W-|mi|rānō}}, {{W-|mi|tae noa ki}}
* {{Z|gun}}: {{W-|gun|peve}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|-ig}}
* {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|até}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|fins}}
* {{Z|ug}}: {{W+|ug|-غىچە}}, {{W+|ug|-قىچە}}, {{W+|ug|-گىچە}}, {{W+|ug|-كىچە}}, {{W-|ug|-غا قەدەر}}, {{W-|ug|-قا قەدەر}}, {{W-|ug|-گە قەدەر}}, {{W-|ug|-كە قەدەر}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|bat}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|do}}, [[aż]] {{W+|pl|do}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|até}}, {{W-|pt|até que}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|până}}, {{W-|ro|până când}}, {{W-|ro|până ce}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|до}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|до̏}}
*: Latînî: {{W+|sh|dȍ}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|do}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|do}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|do}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|do}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|hasta}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|mpaka}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|tills}}
* {{Z|zdj}}: {{W-|zdj|hata mpaka}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|то}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kadar}}, {{W+|tr|dek}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|eṃṣke}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|تک|tr=... tak|cuda=... تک}}, {{W-|ur|جب تک|tr=jab tak}}
* {{Z|uk}}: {{W+|uk|до}}
* {{Z|vi}}: {{W-|vi|cho đến}}, {{W+|vi|đến}}, {{W-|vi|cho tới}}, {{W+|vi|tới}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|diski}}, {{W-|wa|disk' a}}, {{W-|wa|disk' a tant ki}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|ביז}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μέχρι}}, {{W+|el|ως}}
*: Kevn: {{W-|grc|ἕως}}, {{W-|grc|μέχρι}}, {{W-|grc|μέσφα}}, {{W-|grc|ἄχρι}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|until|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75877138}}
=== Hoker 2 ===
{{hoker|ku}}
# {{f|ku|Ûrmiye}} [[bilez]], [[hêl]], [[zû]]
#: {{mk|ku|Ez gelek '''ta''' çûm.}}
#: {{mk|ku|Min otomobîl gelek '''ta''' diajot.}}
==== Hevmane ====
* [[xiz]]
==== Werger ====
{{werger-bnr|bilez}}
== {{ziman|eu}} ==
=== Girêdek ===
{{girêdek|eu}}
# [[û#ku|û]] ([[herwiha#ku|herwiha]], [[hem#ku|hem]])
#* {{bêmînak|eu}}
== {{ziman|duu}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|duu}}
# {{mijar|duu|heywan}} {{g|ku|hesp}}
#* {{bêmînak|duu}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|duu|hesp}}
== {{ziman|et}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|et}}
# [[ew]], [[wî]]
#* {{bêmînak|et}}
== {{ziman|ee}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|ee}}
# {{g|ku|xesandin}}
#* {{bêmînak|ee}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|ee|xesandin}}
== {{ziman|fr}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-ta.wav|Deng|dever=Shawinigan, Kanada}}
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Mecanautes-ta.wav|Deng|dever=Fransa}}
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Estrie-ta.wav|Deng|dever=Quebec, Kanada}}
=== Cînav ===
{{cînav|fr}}
# [[ya]] [[te]], [[-a]] [[te]], [[-ya]] te
#: {{mk|ku|'''ta''' femme|w=jina te|rêz=1}}
#: {{mk|ku|'''ta''' maison|w=mala te|rêz=1}}
== {{ziman|bsh}} ==
=== Girêdek ===
{{girêdek|bsh}}
# [[eger#ku|eger]], [[heke#ku|heke]]
#* {{bêmînak|bsh}}
== {{ziman|mhn}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|mhn|z=n}}
# {{f|mhn|dem}} [[roj#ku|roj]] (24 saet yan sibê heta êvarê)
#* {{bêmînak|mhn}}
== {{ziman|mt}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|mt}}
# [[dan#ku|dan]], [[dayîn#ku|dayîn]]
#* {{bêmînak|mt}}
== {{ziman|xmz}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|xmz}}
# [[ew#ku|ew]]
#* {{bêmînak|xmz}}
== {{ziman|no}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|no}}
# [[wergirtin]], [[girtin]]
#* {{bêmînak|no}}
== {{ziman|pl}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|pl|LL-Q809 (pol)-Olaf-ta.wav|Deng|dever=Będzin, Polonya}}
=== Cînav ===
{{cînav|pl}}
# [[ev]]
#* {{bêmînak|pl}}
== {{ziman|sk}} ==
=== Hoker ===
{{hoker|sk}}
# {{g|ku|wir}}, {{g|ku|wê derê}}
#* {{bêmînak|sk}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|sk|wir}}
== {{ziman|sl}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|sl}}
# [[ev]]
#* {{bêmînak|sl}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|sv}}
# [[wergirtin]], [[girtin]]
#* {{bêmînak|sv}}
== {{ziman|tr}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|tr}}
# [[ta]], [[tê]], [[heya]]
#: '''''ta''' İstanbul'dan beri onu susturamadık''
#:: tê ji Stenbolê ve em di ber didin ku dengê wê bibirin
== {{ziman|vi}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|vi|LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ta.wav|Deng|dever=Hanoi, Viyetnam}}
=== Cînav ===
{{cînav|vi}}
# [[ez]]
#* {{bêmînak|vi}}
# [[em]]
#* {{bêmînak|vi}}
== {{ziman|wuh}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|wuh}}
# {{g|ku|xwelî}}
#* {{bêmînak|wuh}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|wuh|xwelî}}
== {{ziman|yo}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|yo|tà}}
# {{g|ku|firotin}}
#* {{bêmînak|yo}}
7a96mqnw2da5hgh162in7a75hhk9oah
6238522
6238521
2026-06-21T12:20:41Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 1 */
6238522
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{beş|Navdêr 1}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
* {{beş|Navdêr 2}} {{ku-IPA|ˁa}}, طا
* {{beş|Daçek}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
* {{beş|Hoker}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا
=== Navdêr 1 ===
{{navdêr|ku|z=m}}, {{t-ya req}}
# [[heraret|Heraret]]; [[sarma]]ya yan [[xuh]]dana zêde ya [[leş]]î digire ji ber [[nesaxî|nesaxiyê]].
#: {{mk|ku|'''Tayê''' ez girtime.|Leşê min [ji ber nexweşiyê] pirr sar e.|rêz=1}}
#* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mela Hisênê Bateyî/Mewlûda Kurdî}}|jêgirtin=Min nediînane wucûdê '''ta''' bi ferş</br>Ne tu û ne Cennet û narê mezin.}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|تا}}
==== Jê ====
* [[tagerm]]
* [[tasar]]
* [[tayê ketin]]
* [[ketin tayê]]
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|ethe|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Fieber|nt}}, {{W-|de|Temperaturerhöhung|m}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ትኩሳት}}
* {{Z|aii}}: {{W-|aii|ܚܲܡܚܲܡܬܵܐ|m}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|heavrã|m}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|জ্বৰ}}
* {{Z|ast}}: {{W-|ast|fiebre|m}}
* {{Z|az}}: {{W-|az|qızdırma}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|sukar}}
* {{Z|be}}: {{W+|be|тэмперату́ра|m}}, {{W-|be|гара́чка|m}}, {{W-|be|жар|n}}, {{W-|be|ліхама́нка|m}}
* {{Z|bn}}: {{W-|bn|জ্বর}}
* Berberî:
*: {{Z|shi}}: {{W-|shi|ⵜⴰⵡⵍⴰ|m}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|kalentura}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|температу́ра|m}}, {{W+|bg|тре́ска|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|အဖျား}}
* {{Z|ccp}}: {{W-|ccp|𑄎𑄧𑄢𑄴|tr=jar|sc=Cakm}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|alijkwa'takochi}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|horečka|m}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|發熱|tr=fārè}}, {{W+|cmn|發燒|tr=fāshāo}} '''', {{W+|cmn|熱病}}, {{W+|cmn|熱病|tr=rèbìng}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|feber|g}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|demam}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|حُمَّة|m}}, {{W-|ar|حُمَّى|m}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|حمة|m|tr=ḥumma}}
*: {{Z|acw}}: {{W-|acw|حرارة|m|tr=ḥarāra}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|سخانة|m|tr=sḵāna}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|տենդ}}, {{W+|hy|տաքություն}}, {{W+|hy|ջերմություն}}, {{W+|hy|կրակ}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|febro}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|palavik}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تب|tr=tab}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|fepur|n}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|kuume}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fièvre|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|fiere|m}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|fiabhras|n}}
* {{Z|gl}}: {{W-|gl|febre|m}}, {{W-|gl|quentura|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐌱𐍂𐌹𐌽𐌽𐍉|m}}, {{W-|got|𐌷𐌴𐌹𐍄𐍉|m}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|તાવ|n}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|სიცხე}}, {{W-|ka|ციებ-ცხელება}}, {{W-|ka|ტემპერატურა}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|akãnundu}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|बुख़ार|n|sc=Deva}}, {{W+|hi|ज्वर|n}}
* {{Z|hil}}: {{W-|hil|hilanat}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|verhoging|m}}, {{W+|nl|koorts|m}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|קַדַּחַת|m|tr=kadákhat}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|gurigor}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|hriþ}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|fever}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|febre}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|fiabhras|n}}
* {{Z|isd}}: {{W-|isd|daxang}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|febbre|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|hiti|n}}, {{W-|is|hitasótt|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|熱|tr=ねつ, netsu}}, {{W+|ja|発熱|tr=はつねつ, hatsunetsu}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|lagnat}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|febre|m}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|rupha}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|калтыратма}}, {{W+|ky|безгек}}
* {{Z|swb}}: {{W-|swb|ɓuhuo|c5|c6}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|열}}, {{W+|ko|열병}}, {{W+|ko|발열}}
* {{Z|lld}}: {{W-|lld|fiëura|m}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|febris|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|drudzis|n}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ້}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|karščiavimas|n}}
* {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦺᦃᧉ}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|треска|m}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|demam}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|láz}}, {{W+|hu|hőemelkedés}}
* {{Z|egy}}: {{W-egy|šmmt|h=S-m-m-t-Q7|m}}
* {{Z|nci}}: {{W-|nci|tletl}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|tahoniigááh}}
* {{Z|ne}}: {{W-|ne|ज्वरो|sc=Deva}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|fièvre|m}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|feber|n}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|fèbre}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|قىزىتما}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|isitma}}, {{W+|uz|bezgak}}
* {{Z|pi}}: {{W-|pi|pariḷāha|n}}, {{W-|pi|jararoga|n}}
* {{Z|pag}}: {{W-|pag|puetang}}
* {{Z|ps}}: {{W+|ps|تبه|m|tr=tᶕba}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Feeba|nt}}, {{W-|pdt|Braunt|nt}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|gorączka|m}}, {{W+|pl|temperatura|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|febre|m}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਤਾਪ|n}}, {{W+|pa|ਬੁਖ਼ਾਰ|n}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|қызба}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|fevra|m}}, {{W-|rm|feavra|m}}, {{W-|rm|feivra|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|temperatură|m}}, {{W+|ro|febră|m}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|температу́ра|m}}, {{W+|ru|лихора́дка|m}}, {{W+|ru|горя́чка|m}}, {{W+|ru|жар|n}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|ज्वर|n}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|calentura|m}}, {{W-|sc|callantura|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|hilanat}}, {{W-|ceb|kalentura}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|frevi}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|гро̀зница|m}}
*: Latînî: {{W+|sh|gròznica|m}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|horúčka|m}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|vročina|m}}
* {{Z|so}}: {{W+|so|qandho}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|zymnica|m}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|fiebre|m}}, {{W+|es|calentura|m}}
* {{Z|sux}}: {{W-|sux|𒌓|ts=ud}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|homa}}, {{W+|sw|harara}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|feber|g}}
* {{Z|tg}}: {{W-|tg|таб}}, {{W-|tg|табларза}}
* {{Z|tl}}: {{W+|tl|lagnat}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|காய்ச்சல்}}, {{W+|ta|ஜுரம்}}, {{W-|ta|ஜ்வரம்}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|hinglaw}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|ไข้}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|జ్వరము}}, {{W+|te|వేకి}}, {{W+|te|పులకరము}}
* {{Z|ti}}: {{W-|ti|ምርባጽ}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|ateş}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|gyzzyrma}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|بُخار|n|tr=buxār}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|гаря́чка|m}}, {{W-|uk|лихома́нка|m}}, {{W-|uk|температу́ра|m}}, {{W-|uk|жар|n}}, {{W-|uk|пропáсниця|m}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|fevra|m}}, {{W-|vec|féra}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|sốt}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|fif}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|five|m}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|twymyn}}, {{W-|cy|achre|n}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|គ្រុន}}
* {{Z|yka}}: {{W-|yka|lemmun}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|פֿיבער|n}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|πυρετός|n}}
*: Kevn: {{W-|grc|πυρετός|n}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|fever|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75878277}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=n}}, {{t-ya stûr}}
# [[çeq]] (bo nimûne: [[çeq]]ên [[dar]]an)
#* {{bêmînak|ku}}
# [[dav]], [[ben]], [[dezî]], [[dav]]ek [[dezî]]
#* {{bêmînak|ku}}
# [[beş]], [[parçe]]
#: {{mk|ku|'''Tayê''' Dihokê yê Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|Beşê [[Dihok]]ê ji Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|rêz=1}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* [[-ta]] ([[hevta]])
==== Etîmolojî ====
Hevreha farisî {{g|fa|تافتن}} (taften: [[hûnandin]], [[badan]] - rehê dema niha -tab-), ji {{ji|ira}}.
==== Werger ====
{{werger-bnr|tayên ben û dezî|dav}}
{{werger-bnr|tayên dar û deviyan|çeq}}
=== Daçek 1 ===
{{daçek|ku}}, {{t-ya req}}
# [[heta]], [[heya]], [[tew]], [[hetanî]], [[heyanî]]
#: {{mk|ku|Ji vir '''ta''' wir.}}
#: {{mk|ku|Sibê '''ta''' êvarê.}}
==== Etîmolojî ====
Ji yan [[hevreh]]a soranî {{g|ckb|تا}} (ta), pehlewî ''tak'', ji {{ji|ira}} yan jî ji {{ji|ar|ku|heta}}. Di kurmancî de forma "ta" bi maneya "heta" nû ye, formên serdest heta vê dawiyê di nav gel de "heta" û "heya" bûne ku herdu ji ne. "Ta" bi maneya "heta" vê dawiyê ji soranî hatiye û ya soranî jî dibe ku ji farisî be.
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|تا}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|totdat}}, {{W+|af|tot}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|bis}}, {{W-|de|bis zu}}, {{W-|de|bis an}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|እስከ}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|hasta}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|arte}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|тиклем}}, {{W-|ba|хәтлем}}, {{W-|ba|ҡәҙәр}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|да}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|অবধি}}, {{W+|bn|পর্যন্ত}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|до}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|အထိ}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|do}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|到|tr=dou3}}, {{W-|yue|至|tr=zi3}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|直到|tr=zhídào}}, {{W+|cmn|直至|tr=zhízhì}}, {{W+|cmn|至|tr=zhì}}
* {{Z|da}}: {{W-|da|indtil}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|حَتَّى}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|لغايت|tr=leḡayyet}}
*: {{Z|acw}}: {{W-|acw|إلين|tr=ʔilēn}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|ĝis}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|kuni}}
* {{Z|fax}}: {{W-|fax|hasta}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|تا|tr=tâ}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|saakka}}, {{W+|fi|asti}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|jusque}}, {{W+|fr|jusqu'à}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|oant}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|gu}}, {{W-|gd|gus}}
* {{Z|gl}}: {{W-|gl|deica}}, {{W-|gl|endeica}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|-მდე}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|तक|cuda=... तक}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|totdat}}, {{W+|nl|tot}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|עַד|tr=ad}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|til}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|oþ}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|until}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|go dtí}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|co}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|finché}}, {{W-|it|fino a quando}}, {{W-|it|fino a}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|þangað til}}, {{W+|is|fyrr en}}, {{W+|is|uns}}, {{W+|is|þar til}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|まで|tr=made}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|angga}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|fins}}
* {{Z|ko}}: {{W-|ko|-까지}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|usque ad}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|līdz}}
* {{Z|lt}}: {{W+|lt|kol}}, {{W+|lt|iki}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|до}}, {{W-|mk|сѐ до}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|sehingga}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|sa}}, {{W-|mt|sakemm}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|āpānoa}}, {{W-|mi|rā anō}}, {{W-|mi|rānō}}, {{W-|mi|tae noa ki}}
* {{Z|gun}}: {{W-|gun|peve}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|-ig}}
* {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|até}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|fins}}
* {{Z|ug}}: {{W+|ug|-غىچە}}, {{W+|ug|-قىچە}}, {{W+|ug|-گىچە}}, {{W+|ug|-كىچە}}, {{W-|ug|-غا قەدەر}}, {{W-|ug|-قا قەدەر}}, {{W-|ug|-گە قەدەر}}, {{W-|ug|-كە قەدەر}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|bat}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|do}}, [[aż]] {{W+|pl|do}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|até}}, {{W-|pt|até que}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|până}}, {{W-|ro|până când}}, {{W-|ro|până ce}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|до}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|до̏}}
*: Latînî: {{W+|sh|dȍ}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|do}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|do}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|do}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|do}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|hasta}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|mpaka}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|tills}}
* {{Z|zdj}}: {{W-|zdj|hata mpaka}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|то}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kadar}}, {{W+|tr|dek}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|eṃṣke}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|تک|tr=... tak|cuda=... تک}}, {{W-|ur|جب تک|tr=jab tak}}
* {{Z|uk}}: {{W+|uk|до}}
* {{Z|vi}}: {{W-|vi|cho đến}}, {{W+|vi|đến}}, {{W-|vi|cho tới}}, {{W+|vi|tới}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|diski}}, {{W-|wa|disk' a}}, {{W-|wa|disk' a tant ki}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|ביז}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μέχρι}}, {{W+|el|ως}}
*: Kevn: {{W-|grc|ἕως}}, {{W-|grc|μέχρι}}, {{W-|grc|μέσφα}}, {{W-|grc|ἄχρι}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|until|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75877138}}
=== Hoker 2 ===
{{hoker|ku}}
# {{f|ku|Ûrmiye}} [[bilez]], [[hêl]], [[zû]]
#: {{mk|ku|Ez gelek '''ta''' çûm.}}
#: {{mk|ku|Min otomobîl gelek '''ta''' diajot.}}
==== Hevmane ====
* [[xiz]]
==== Werger ====
{{werger-bnr|bilez}}
== {{ziman|eu}} ==
=== Girêdek ===
{{girêdek|eu}}
# [[û#ku|û]] ([[herwiha#ku|herwiha]], [[hem#ku|hem]])
#* {{bêmînak|eu}}
== {{ziman|duu}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|duu}}
# {{mijar|duu|heywan}} {{g|ku|hesp}}
#* {{bêmînak|duu}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|duu|hesp}}
== {{ziman|et}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|et}}
# [[ew]], [[wî]]
#* {{bêmînak|et}}
== {{ziman|ee}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|ee}}
# {{g|ku|xesandin}}
#* {{bêmînak|ee}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|ee|xesandin}}
== {{ziman|fr}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-ta.wav|Deng|dever=Shawinigan, Kanada}}
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Mecanautes-ta.wav|Deng|dever=Fransa}}
* {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Estrie-ta.wav|Deng|dever=Quebec, Kanada}}
=== Cînav ===
{{cînav|fr}}
# [[ya]] [[te]], [[-a]] [[te]], [[-ya]] te
#: {{mk|ku|'''ta''' femme|w=jina te|rêz=1}}
#: {{mk|ku|'''ta''' maison|w=mala te|rêz=1}}
== {{ziman|bsh}} ==
=== Girêdek ===
{{girêdek|bsh}}
# [[eger#ku|eger]], [[heke#ku|heke]]
#* {{bêmînak|bsh}}
== {{ziman|mhn}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|mhn|z=n}}
# {{f|mhn|dem}} [[roj#ku|roj]] (24 saet yan sibê heta êvarê)
#* {{bêmînak|mhn}}
== {{ziman|mt}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|mt}}
# [[dan#ku|dan]], [[dayîn#ku|dayîn]]
#* {{bêmînak|mt}}
== {{ziman|xmz}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|xmz}}
# [[ew#ku|ew]]
#* {{bêmînak|xmz}}
== {{ziman|no}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|no}}
# [[wergirtin]], [[girtin]]
#* {{bêmînak|no}}
== {{ziman|pl}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|pl|LL-Q809 (pol)-Olaf-ta.wav|Deng|dever=Będzin, Polonya}}
=== Cînav ===
{{cînav|pl}}
# [[ev]]
#* {{bêmînak|pl}}
== {{ziman|sk}} ==
=== Hoker ===
{{hoker|sk}}
# {{g|ku|wir}}, {{g|ku|wê derê}}
#* {{bêmînak|sk}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|sk|wir}}
== {{ziman|sl}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|sl}}
# [[ev]]
#* {{bêmînak|sl}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|sv}}
# [[wergirtin]], [[girtin]]
#* {{bêmînak|sv}}
== {{ziman|tr}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|tr}}
# [[ta]], [[tê]], [[heya]]
#: '''''ta''' İstanbul'dan beri onu susturamadık''
#:: tê ji Stenbolê ve em di ber didin ku dengê wê bibirin
== {{ziman|vi}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|vi|LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ta.wav|Deng|dever=Hanoi, Viyetnam}}
=== Cînav ===
{{cînav|vi}}
# [[ez]]
#* {{bêmînak|vi}}
# [[em]]
#* {{bêmînak|vi}}
== {{ziman|wuh}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|wuh}}
# {{g|ku|xwelî}}
#* {{bêmînak|wuh}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|wuh|xwelî}}
== {{ziman|yo}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|yo|tà}}
# {{g|ku|firotin}}
#* {{bêmînak|yo}}
rxv4oh1yzqx2e6816ybto1vuai8zgyq
çeq
0
11113
6238516
5932200
2026-06-21T12:04:12Z
Ghybu
1393
6238516
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|çeq|nêr}}
[[Wêne:Acacia constricta branch.jpg|thumb|çeq]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# [[parçe|Parçeyên]] [[dar]]an û [[riwek]]ên din yên her yek bi aliyekî ve diçe.
#: {{hevmane|ku|ta|gulî|çiqil|çiqûl|alaş}}
#* {{bêmînak|ku}}
# [[navend|Navenda]] [[bazne]]yekê.
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|چهق}}
==== Herwiha ====
* [[çiq]]
* [[çiqil]]
==== Bide ber ====
* [[çilû]]
* [[kok]]
* [[qurm]]
* [[pûş]]
* [[reh]]
* [[rîş]]
==== Jê ====
* [[çeqik]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{mîr|ine-pro||*ḱak-|w=çeq}}, hevreha ''[[şax]]'' û ''[[sîx]]'' yên kurmancî, {{g|fa|شاخ|tr=şax}} ya farisî, [[शाखा]] (saxa) ya sanskrîtî), ermeniya kevn [[ցախ]] (çax), lîtwanî [[šaka]], îriya kevn ''[[géc]]'', slaviya kevn ya rojhilatî [[соха]] (soxa: [[gilç]], [[doqişk]], [[darik]]). Herwiha bide ber ermenî [[ճյուղ]] (čyuġ: çeq)
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|afdeling}}, {{W+|af|tak}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|degë}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ast}} {{n}}, {{W+|de|Zweig}} {{n}}, {{W+|de|Dependance|f|guman=erê}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|větev}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|afdeling}}, {{W+|da|gren}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|غصن}}, {{W-|ar|الفرع}}, {{W-|ar|الشعبة|guman=erê}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|sekcio}}, {{W+|eo|branĉo}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|لنگ}}, {{W+|fa|پا}}, {{W+|fa|شاخه}}, {{W+|fa|شعبه}}, {{W+|fa|بخش}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|deild}}, {{W-|fo|grein}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|oksa}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|branche}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|ôfdieling}}, {{W-|fy|takke}}, {{W-|fy|tûke}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|meanglan}}, {{W+|gd|geug}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|tak}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|brancho}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|branch}}, {{W+|en|center}}, {{W+|en|knurl}}, {{W+|en|dendr-}}, {{W+|en|bough}}, {{W+|en|twig}}, {{W-|en|centre of weight|guman=erê}}, {{W+|en|clandestinity|guman=erê}}, {{W+|en|clang|guman=erê}}, {{W+|en|divaricating|guman=erê}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|ramo}} {{n}}, {{W+|it|frasca}} {{m}}, {{W+|it|branca}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|grein}}, {{W+|is|kvísl}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|branca}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|ramus}}, {{W-|la|virga}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|bagian}}, {{W+|ms|dahan}}
* {{Z|yua}}: {{W-|yua|k’ab}}
* {{Z|pap}}: {{W-|pap|rama}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|ramo}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|ветвь}}
* {{Z|srn}}: {{W-|srn|taki}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|rama}} {{m}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|gren}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|bileşke}}, {{W+|tr|branş}}, {{W+|tr|kıkırdak}}, {{W+|tr|muhassala}}, {{W+|tr|seksiyon}}, {{W+|tr|şube}}, {{W+|tr|takke}}, {{W+|tr|dal}}, {{W-|tr|furü}}, {{W-|tr|salkımcık}}, {{W+|tr|alın çatısı|guman=erê}}, {{W+|tr|çatı|guman=erê}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|κλάδος}}, {{W+|el|κλαδί}}
{{werger-bin}}
okq2g6le2s8g2fjeo0gcuthgy7hfe1t
6238517
6238516
2026-06-21T12:05:26Z
Ghybu
1393
/* Bide ber */
6238517
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|çeq|nêr}}
[[Wêne:Acacia constricta branch.jpg|thumb|çeq]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# [[parçe|Parçeyên]] [[dar]]an û [[riwek]]ên din yên her yek bi aliyekî ve diçe.
#: {{hevmane|ku|ta|gulî|çiqil|çiqûl|alaş}}
#* {{bêmînak|ku}}
# [[navend|Navenda]] [[bazne]]yekê.
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|چهق}}
==== Herwiha ====
* [[çiq]]
* [[çiqil]]
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
| çilû
| kok
| qurm
| pûş
| reh
| rîş
}}
==== Jê ====
* [[çeqik]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{mîr|ine-pro||*ḱak-|w=çeq}}, hevreha ''[[şax]]'' û ''[[sîx]]'' yên kurmancî, {{g|fa|شاخ|tr=şax}} ya farisî, [[शाखा]] (saxa) ya sanskrîtî), ermeniya kevn [[ցախ]] (çax), lîtwanî [[šaka]], îriya kevn ''[[géc]]'', slaviya kevn ya rojhilatî [[соха]] (soxa: [[gilç]], [[doqişk]], [[darik]]). Herwiha bide ber ermenî [[ճյուղ]] (čyuġ: çeq)
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|afdeling}}, {{W+|af|tak}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|degë}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ast}} {{n}}, {{W+|de|Zweig}} {{n}}, {{W+|de|Dependance|f|guman=erê}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|větev}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|afdeling}}, {{W+|da|gren}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|غصن}}, {{W-|ar|الفرع}}, {{W-|ar|الشعبة|guman=erê}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|sekcio}}, {{W+|eo|branĉo}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|لنگ}}, {{W+|fa|پا}}, {{W+|fa|شاخه}}, {{W+|fa|شعبه}}, {{W+|fa|بخش}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|deild}}, {{W-|fo|grein}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|oksa}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|branche}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|ôfdieling}}, {{W-|fy|takke}}, {{W-|fy|tûke}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|meanglan}}, {{W+|gd|geug}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|tak}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|brancho}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|branch}}, {{W+|en|center}}, {{W+|en|knurl}}, {{W+|en|dendr-}}, {{W+|en|bough}}, {{W+|en|twig}}, {{W-|en|centre of weight|guman=erê}}, {{W+|en|clandestinity|guman=erê}}, {{W+|en|clang|guman=erê}}, {{W+|en|divaricating|guman=erê}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|ramo}} {{n}}, {{W+|it|frasca}} {{m}}, {{W+|it|branca}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|grein}}, {{W+|is|kvísl}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|branca}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|ramus}}, {{W-|la|virga}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|bagian}}, {{W+|ms|dahan}}
* {{Z|yua}}: {{W-|yua|k’ab}}
* {{Z|pap}}: {{W-|pap|rama}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|ramo}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|ветвь}}
* {{Z|srn}}: {{W-|srn|taki}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|rama}} {{m}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|gren}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|bileşke}}, {{W+|tr|branş}}, {{W+|tr|kıkırdak}}, {{W+|tr|muhassala}}, {{W+|tr|seksiyon}}, {{W+|tr|şube}}, {{W+|tr|takke}}, {{W+|tr|dal}}, {{W-|tr|furü}}, {{W-|tr|salkımcık}}, {{W+|tr|alın çatısı|guman=erê}}, {{W+|tr|çatı|guman=erê}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|κλάδος}}, {{W+|el|κλαδί}}
{{werger-bin}}
82mnnc5dzjrd818qn4u12205jls7i6d
6238518
6238517
2026-06-21T12:05:46Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238518
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|çeq|nêr}}
[[Wêne:Acacia constricta branch.jpg|thumb|Çeq]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# [[parçe|Parçeyên]] [[dar]]an û [[riwek]]ên din yên her yek bi aliyekî ve diçe.
#: {{hevmane|ku|ta|gulî|çiqil|çiqûl|alaş}}
#* {{bêmînak|ku}}
# [[navend|Navenda]] [[bazne]]yekê.
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|چهق}}
==== Herwiha ====
* [[çiq]]
* [[çiqil]]
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
| çilû
| kok
| qurm
| pûş
| reh
| rîş
}}
==== Jê ====
* [[çeqik]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{mîr|ine-pro||*ḱak-|w=çeq}}, hevreha ''[[şax]]'' û ''[[sîx]]'' yên kurmancî, {{g|fa|شاخ|tr=şax}} ya farisî, [[शाखा]] (saxa) ya sanskrîtî), ermeniya kevn [[ցախ]] (çax), lîtwanî [[šaka]], îriya kevn ''[[géc]]'', slaviya kevn ya rojhilatî [[соха]] (soxa: [[gilç]], [[doqişk]], [[darik]]). Herwiha bide ber ermenî [[ճյուղ]] (čyuġ: çeq)
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|afdeling}}, {{W+|af|tak}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|degë}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ast}} {{n}}, {{W+|de|Zweig}} {{n}}, {{W+|de|Dependance|f|guman=erê}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|větev}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|afdeling}}, {{W+|da|gren}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|غصن}}, {{W-|ar|الفرع}}, {{W-|ar|الشعبة|guman=erê}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|sekcio}}, {{W+|eo|branĉo}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|لنگ}}, {{W+|fa|پا}}, {{W+|fa|شاخه}}, {{W+|fa|شعبه}}, {{W+|fa|بخش}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|deild}}, {{W-|fo|grein}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|oksa}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|branche}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|ôfdieling}}, {{W-|fy|takke}}, {{W-|fy|tûke}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|meanglan}}, {{W+|gd|geug}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|tak}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|brancho}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|branch}}, {{W+|en|center}}, {{W+|en|knurl}}, {{W+|en|dendr-}}, {{W+|en|bough}}, {{W+|en|twig}}, {{W-|en|centre of weight|guman=erê}}, {{W+|en|clandestinity|guman=erê}}, {{W+|en|clang|guman=erê}}, {{W+|en|divaricating|guman=erê}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|ramo}} {{n}}, {{W+|it|frasca}} {{m}}, {{W+|it|branca}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|grein}}, {{W+|is|kvísl}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|branca}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|ramus}}, {{W-|la|virga}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|bagian}}, {{W+|ms|dahan}}
* {{Z|yua}}: {{W-|yua|k’ab}}
* {{Z|pap}}: {{W-|pap|rama}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|ramo}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|ветвь}}
* {{Z|srn}}: {{W-|srn|taki}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|rama}} {{m}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|gren}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|bileşke}}, {{W+|tr|branş}}, {{W+|tr|kıkırdak}}, {{W+|tr|muhassala}}, {{W+|tr|seksiyon}}, {{W+|tr|şube}}, {{W+|tr|takke}}, {{W+|tr|dal}}, {{W-|tr|furü}}, {{W-|tr|salkımcık}}, {{W+|tr|alın çatısı|guman=erê}}, {{W+|tr|çatı|guman=erê}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|κλάδος}}, {{W+|el|κλαδί}}
{{werger-bin}}
lffthc7j3ze8oj46t2i85f4twgq0qd7
mûrî
0
13761
6238568
6236530
2026-06-21T15:12:33Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238568
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
[[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]]
[[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]].
#: {{hevmane|ku|gêrik}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{kontrol|rêz=erê|[[mûristang]]}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مووری}}
* {{ku-kr|муpи}}
==== Herwiha ====
{{kol2|ku|cure=Herwiha
| {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}}
| {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}}
| {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}}
| {{hw|ku|mûstang||Serhedî}}
| {{hw|ku|mêrî||Badînî}}
| {{hw|ku|morî||Riha}}
| {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}}
| {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}}
| {{hw|ku|mêrû}}
| {{hw|ku|mûrû}}
}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|merî}}
* {{g|ku|merîk}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|morî}}
* {{g|ku|mêwî}}
* {{g|ku|morce}}
}}
==== Têkildar ====
* {{g|ku|kêz}}
* {{g|ku|mêş}}
* {{g|ku|pêşû}}
==== Jê ====
* {{g|ku|mûristan}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]...
* {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî")
:*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî")
::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî")
::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî")
::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî")
::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî")
::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")...
::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî'''
::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî")
::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî")
::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî")
:{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî")
:{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî")
:{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî")
:{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî")
:{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî")
:{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])...
{{biçûk|
;Çavkanî:
* {{Horn|r=222}}
* {{Watkins|r=56}}
* {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}}
* {{Pokorny|r=749}}
}}
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله|tr=mêrûle}}
* {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}}
* {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]]
* Başurî : mirûj, mûrîje
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}}
* {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}}
* {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|mier}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}}
* {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}}
* {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}}
* {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}}
* {{Z|arc}}:
*: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}}
* {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}}
* Arrernte:
*: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}}
*: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}}
* {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}}
* {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}}
* {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}}
* Akan:{{W-|ak|tɛtea}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}}
* {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}}
* {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}}
* {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}}
* {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}}
* {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}}
* {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}})
* {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}}
* {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}}
* {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}}
* {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}}
* {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}}
* {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}}
* {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}}
* {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}}
* {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}}
* {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}}
* {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}}
* {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}}
* {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}}
* {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|semut}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}}
*: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}}
* {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}}
* {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}}
* {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}}
* {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}}
* {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}}
* {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}}
* {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}}
* {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}}
* {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}}
* {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}}
* {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}}
* {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}}
* {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}}
* {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}}
* {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}}
* {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}}
* {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}}
* {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}}
* {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}}
* {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}}
* {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}}
* {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}}
* {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}}
* {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}}
* {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}}
* {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}}
* {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}}
* {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}}
* {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}}
* {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}}
* {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}}
* {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}}
* {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}}
* {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}}
* {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}}
* {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}}
* {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}}
* {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}}
* {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}}
* {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}}
* {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}}
* {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}}
* {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}}
* {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}}
* {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}}
* {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}}
* {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}}
* {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}}
* {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}}
* {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}}
* {{Z|mn}}:
*: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}}
*: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}}
* {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}}
* {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}}
* {{Z|nds}}:
*: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}}
*: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}}
* {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}}
* {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}}
* {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}}
* {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}}
*: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}}
* {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}}
* {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}}
* {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}}
* {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}}
* {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}}
* {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}}
* {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}}
* {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}}
* {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}}
* {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}}
* {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}}
* {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}}
* {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}}
* Samî:
*: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}}
*: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}}
*: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}}
*: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}}
*: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}}
*: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}}
*: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}}
*: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}}
*: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}}
* {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}}
* {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}}
*: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}}
* {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}}
* {{Z|cu}}:
*: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}}
* {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}}
* {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}}
* {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}}
* {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}}
* {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}}
* {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}}
* {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}}
* {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}}
* {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}}
* {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}}
* {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}}
* {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}}
* {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}}
* {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}}
* {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|มด}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}}
* {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}}
* {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}}
* {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}}
* {{Z|to}}: {{W-|to|lō}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}}
* {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}}
* {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}}
* {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}}
* {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}}
* {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}}
* {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}}
* {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}}
* {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}}
* {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}}
* {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}}
* {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}}
* {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}}
* {{Z|za}}: {{W-|za|moed}}
* {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}}
{{werger-bin}}
89dwm3wcreu5m43j217m2jqj3sttfwp
6238569
6238568
2026-06-21T15:13:44Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238569
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|mûrî|nêr}}
[[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]]
[[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]].
#: {{hevmane|ku|gêrik}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{kontrol|rêz=erê|[[mûristang]]}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مووری}}
* {{ku-kr|муpи}}
==== Herwiha ====
{{kol2|ku|cure=Herwiha
| {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}}
| {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}}
| {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}}
| {{hw|ku|mûstang||Serhedî}}
| {{hw|ku|mêrî||Badînî}}
| {{hw|ku|morî||Riha}}
| {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}}
| {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}}
| {{hw|ku|mêrû}}
| {{hw|ku|mûrû}}
}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|merî}}
* {{g|ku|merîk}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|morî}}
* {{g|ku|mêwî}}
* {{g|ku|morce}}
}}
==== Têkildar ====
* {{g|ku|kêz}}
* {{g|ku|mêş}}
* {{g|ku|pêşû}}
==== Jê ====
* {{g|ku|mûristan}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]...
* {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî")
:*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî")
::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî")
::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî")
::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî")
::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî")
::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")...
::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî'''
::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî")
::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî")
::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî")
:{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî")
:{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî")
:{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî")
:{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî")
:{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî")
:{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])...
{{biçûk|
;Çavkanî:
* {{Horn|r=222}}
* {{Watkins|r=56}}
* {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}}
* {{Pokorny|r=749}}
}}
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله|tr=mêrûle}}
* {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}}
* {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]]
* Başurî : mirûj, mûrîje
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}}
* {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}}
* {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|mier}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}}
* {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}}
* {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}}
* {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}}
* {{Z|arc}}:
*: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}}
* {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}}
* Arrernte:
*: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}}
*: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}}
* {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}}
* {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}}
* {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}}
* Akan:{{W-|ak|tɛtea}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}}
* {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}}
* {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}}
* {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}}
* {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}}
* {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}}
* {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}})
* {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}}
* {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}}
* {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}}
* {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}}
* {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}}
* {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}}
* {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}}
* {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}}
* {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}}
* {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}}
* {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}}
* {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}}
* {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}}
* {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|semut}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}}
*: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}}
* {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}}
* {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}}
* {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}}
* {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}}
* {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}}
* {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}}
* {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}}
* {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}}
* {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}}
* {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}}
* {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}}
* {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}}
* {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}}
* {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}}
* {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}}
* {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}}
* {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}}
* {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}}
* {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}}
* {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}}
* {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}}
* {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}}
* {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}}
* {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}}
* {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}}
* {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}}
* {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}}
* {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}}
* {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}}
* {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}}
* {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}}
* {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}}
* {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}}
* {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}}
* {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}}
* {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}}
* {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}}
* {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}}
* {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}}
* {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}}
* {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}}
* {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}}
* {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}}
* {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}}
* {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}}
* {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}}
* {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}}
* {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}}
* {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}}
* {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}}
* {{Z|mn}}:
*: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}}
*: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}}
* {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}}
* {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}}
* {{Z|nds}}:
*: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}}
*: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}}
* {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}}
* {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}}
* {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}}
* {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}}
*: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}}
* {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}}
* {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}}
* {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}}
* {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}}
* {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}}
* {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}}
* {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}}
* {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}}
* {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}}
* {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}}
* {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}}
* {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}}
* {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}}
* Samî:
*: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}}
*: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}}
*: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}}
*: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}}
*: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}}
*: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}}
*: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}}
*: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}}
*: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}}
* {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}}
* {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}}
*: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}}
* {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}}
* {{Z|cu}}:
*: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}}
* {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}}
* {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}}
* {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}}
* {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}}
* {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}}
* {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}}
* {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}}
* {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}}
* {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}}
* {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}}
* {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}}
* {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}}
* {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}}
* {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}}
* {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|มด}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}}
* {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}}
* {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}}
* {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}}
* {{Z|to}}: {{W-|to|lō}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}}
* {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}}
* {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}}
* {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}}
* {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}}
* {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}}
* {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}}
* {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}}
* {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}}
* {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}}
* {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}}
* {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}}
* {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}}
* {{Z|za}}: {{W-|za|moed}}
* {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}}
{{werger-bin}}
6jdlgkhuew3k3nvgbw2ih1d241slaqa
6238571
6238569
2026-06-21T15:51:53Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238571
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|mûrî|nêr}}
[[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]]
[[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|zoolojî}} Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]].
#: {{hevmane|ku|gêrik}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{kontrol|rêz=erê|[[mûristang]]}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مووری}}
* {{ku-kr|муpи}}
==== Herwiha ====
{{kol2|ku|cure=Herwiha
| {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}}
| {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}}
| {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}}
| {{hw|ku|mûstang||Serhedî}}
| {{hw|ku|mêrî||Badînî}}
| {{hw|ku|morî||Riha}}
| {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}}
| {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}}
| {{hw|ku|mêrû}}
| {{hw|ku|mûrû}}
}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|merî}}
* {{g|ku|merîk}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|morî}}
* {{g|ku|mêwî}}
* {{g|ku|morce}}
}}
==== Têkildar ====
* {{g|ku|kêz}}
* {{g|ku|mêş}}
* {{g|ku|pêşû}}
==== Jê ====
* {{g|ku|mûristan}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]...
* {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî")
:*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî")
::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî")
::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî")
::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî")
::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî")
::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")...
::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî'''
::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî")
::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî")
::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî")
:{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî")
:{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî")
:{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî")
:{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî")
:{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî")
:{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])...
{{biçûk|
;Çavkanî:
* {{Horn|r=222}}
* {{Watkins|r=56}}
* {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}}
* {{Pokorny|r=749}}
}}
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله|tr=mêrûle}}
* {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}}
* {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]]
* Başurî : mirûj, mûrîje
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}}
* {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}}
* {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|mier}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}}
* {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}}
* {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}}
* {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}}
* {{Z|arc}}:
*: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}}
* {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}}
* Arrernte:
*: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}}
*: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}}
* {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}}
* {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}}
* {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}}
* Akan:{{W-|ak|tɛtea}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}}
* {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}}
* {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}}
* {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}}
* {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}}
* {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}}
* {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}})
* {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}}
* {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}}
* {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}}
* {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}}
* {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}}
* {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}}
* {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}}
* {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}}
* {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}}
* {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}}
* {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}}
* {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}}
* {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}}
* {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|semut}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}}
*: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}}
* {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}}
* {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}}
* {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}}
* {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}}
* {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}}
* {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}}
* {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}}
* {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}}
* {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}}
* {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}}
* {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}}
* {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}}
* {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}}
* {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}}
* {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}}
* {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}}
* {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}}
* {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}}
* {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}}
* {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}}
* {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}}
* {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}}
* {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}}
* {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}}
* {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}}
* {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}}
* {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}}
* {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}}
* {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}}
* {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}}
* {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}}
* {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}}
* {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}}
* {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}}
* {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}}
* {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}}
* {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}}
* {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}}
* {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}}
* {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}}
* {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}}
* {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}}
* {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}}
* {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}}
* {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}}
* {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}}
* {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}}
* {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}}
* {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}}
* {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}}
* {{Z|mn}}:
*: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}}
*: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}}
* {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}}
* {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}}
* {{Z|nds}}:
*: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}}
*: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}}
* {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}}
* {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}}
* {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}}
* {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}}
*: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}}
* {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}}
* {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}}
* {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}}
* {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}}
* {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}}
* {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}}
* {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}}
* {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}}
* {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}}
* {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}}
* {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}}
* {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}}
* {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}}
* Samî:
*: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}}
*: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}}
*: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}}
*: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}}
*: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}}
*: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}}
*: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}}
*: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}}
*: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}}
* {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}}
* {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}}
*: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}}
* {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}}
* {{Z|cu}}:
*: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}}
* {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}}
* {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}}
* {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}}
* {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}}
* {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}}
* {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}}
* {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}}
* {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}}
* {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}}
* {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}}
* {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}}
* {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}}
* {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}}
* {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}}
* {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|มด}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}}
* {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}}
* {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}}
* {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}}
* {{Z|to}}: {{W-|to|lō}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}}
* {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}}
* {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}}
* {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}}
* {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}}
* {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}}
* {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}}
* {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}}
* {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}}
* {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}}
* {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}}
* {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}}
* {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}}
* {{Z|za}}: {{W-|za|moed}}
* {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}}
{{werger-bin}}
rn4kfyzs3gyiq9nmps5wbigahu62ivo
6238572
6238571
2026-06-21T15:52:45Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238572
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|mûrî|nêr}}
[[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]]
[[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|buxik}} Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]].
#: {{hevmane|ku|gêrik}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{kontrol|rêz=erê|[[mûristang]]}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مووری}}
* {{ku-kr|муpи}}
==== Herwiha ====
{{kol2|ku|cure=Herwiha
| {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}}
| {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}}
| {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}}
| {{hw|ku|mûstang||Serhedî}}
| {{hw|ku|mêrî||Badînî}}
| {{hw|ku|morî||Riha}}
| {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}}
| {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}}
| {{hw|ku|mêrû}}
| {{hw|ku|mûrû}}
}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|merî}}
* {{g|ku|merîk}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|morî}}
* {{g|ku|mêwî}}
* {{g|ku|morce}}
}}
==== Têkildar ====
* {{g|ku|kêz}}
* {{g|ku|mêş}}
* {{g|ku|pêşû}}
==== Jê ====
* {{g|ku|mûristan}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]...
* {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî")
:*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî")
::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî")
::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî")
::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî")
::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî")
::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")...
::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî'''
::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî")
::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî")
::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî")
:{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî")
:{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî")
:{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî")
:{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî")
:{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî")
:{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])...
{{biçûk|
;Çavkanî:
* {{Horn|r=222}}
* {{Watkins|r=56}}
* {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}}
* {{Pokorny|r=749}}
}}
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله|tr=mêrûle}}
* {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}}
* {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]]
* Başurî : mirûj, mûrîje
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}}
* {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}}
* {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|mier}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}}
* {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}}
* {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}}
* {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}}
* {{Z|arc}}:
*: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}}
* {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}}
* Arrernte:
*: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}}
*: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}}
* {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}}
* {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}}
* {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}}
* Akan:{{W-|ak|tɛtea}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}}
* {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}}
* {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}}
* {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}}
* {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}}
* {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}}
* {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}})
* {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}}
* {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}}
* {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}}
* {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}}
* {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}}
* {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}}
* {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}}
* {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}}
* {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}}
* {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}}
* {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}}
* {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}}
* {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}}
* {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|semut}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}}
*: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}}
* {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}}
* {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}}
* {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}}
* {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}}
* {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}}
* {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}}
* {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}}
* {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}}
* {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}}
* {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}}
* {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}}
* {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}}
* {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}}
* {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}}
* {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}}
* {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}}
* {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}}
* {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}}
* {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}}
* {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}}
* {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}}
* {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}}
* {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}}
* {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}}
* {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}}
* {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}}
* {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}}
* {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}}
* {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}}
* {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}}
* {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}}
* {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}}
* {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}}
* {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}}
* {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}}
* {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}}
* {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}}
* {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}}
* {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}}
* {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}}
* {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}}
* {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}}
* {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}}
* {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}}
* {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}}
* {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}}
* {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}}
* {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}}
* {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}}
* {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}}
* {{Z|mn}}:
*: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}}
*: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}}
* {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}}
* {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}}
* {{Z|nds}}:
*: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}}
*: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}}
* {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}}
* {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}}
* {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}}
* {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}}
*: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}}
* {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}}
* {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}}
* {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}}
* {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}}
* {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}}
* {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}}
* {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}}
* {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}}
* {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}}
* {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}}
* {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}}
* {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}}
* {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}}
* Samî:
*: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}}
*: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}}
*: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}}
*: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}}
*: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}}
*: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}}
*: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}}
*: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}}
*: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}}
* {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}}
* {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}}
*: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}}
* {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}}
* {{Z|cu}}:
*: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}}
* {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}}
* {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}}
* {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}}
* {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}}
* {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}}
* {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}}
* {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}}
* {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}}
* {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}}
* {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}}
* {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}}
* {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}}
* {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}}
* {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}}
* {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|มด}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}}
* {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}}
* {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}}
* {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}}
* {{Z|to}}: {{W-|to|lō}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}}
* {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}}
* {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}}
* {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}}
* {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}}
* {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}}
* {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}}
* {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}}
* {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}}
* {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}}
* {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}}
* {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}}
* {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}}
* {{Z|za}}: {{W-|za|moed}}
* {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}}
{{werger-bin}}
21n4v25ecszh086mcq5va8yezsp0zhn
6238574
6238572
2026-06-21T15:59:27Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238574
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|mûrî|nêr}}
[[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]]
[[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|buxik}} Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]].
#: {{hevmane|ku|gêrik|mûristang}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مووری}}
* {{ku-kr|муpи}}
==== Herwiha ====
{{kol2|ku|cure=Herwiha
| {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}}
| {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}}
| {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}}
| {{hw|ku|mûstang||Serhedî}}
| {{hw|ku|mêrî||Badînî}}
| {{hw|ku|morî||Riha}}
| {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}}
| {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}}
| {{hw|ku|mêrû}}
| {{hw|ku|mûrû}}
}}
==== Jê ====
* {{g|ku|mûristan}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|merî}}
* {{g|ku|merîk}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|morî}}
* {{g|ku|mêwî}}
* {{g|ku|morce}}
}}
==== Têkildar ====
* {{g|ku|kêz}}
* {{g|ku|mêş}}
* {{g|ku|pêşû}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]...
* {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî")
:*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî")
::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî")
::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî")
::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî")
::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî")
::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")...
::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî'''
::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî")
::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî")
::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî")
:{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî")
:{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî")
:{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî")
:{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî")
:{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî")
:{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])...
{{biçûk|
;Çavkanî:
* {{Horn|r=222}}
* {{Watkins|r=56}}
* {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}}
* {{Pokorny|r=749}}
}}
==== Bi zaravayên din ====
* {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله|tr=mêrûle}}
* {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}}
* {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]]
* Başurî : mirûj, mûrîje
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}}
* {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}}
* {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|mier}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}}
* {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}}
* {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}}
* {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}}
* {{Z|arc}}:
*: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}}
* {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}}
* Arrernte:
*: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}}
*: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}}
* {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}}
* {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}}
* {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}}
* Akan:{{W-|ak|tɛtea}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}}
* {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}}
* {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}}
* {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}}
* {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}}
* {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}}
* {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}})
* {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}}
* {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}}
* {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}}
* {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}}
* {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}}
* {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}}
* {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}}
* {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}}
* {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}}
* {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}}
* {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}}
* {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}}
* {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}}
* {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|semut}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}}
*: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}}
* {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}}
* {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}}
* {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}}
* {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}}
* {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}}
* {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}}
* {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}}
* {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}}
* {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}}
* {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}}
* {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}}
* {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}}
* {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}}
* {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}}
* {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}}
* {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}}
* {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}}
* {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}}
* {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}}
* {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}}
* {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}}
* {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}}
* {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}}
* {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}}
* {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}}
* {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}}
* {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}}
* {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}}
* {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}}
* {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}}
* {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}}
* {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}}
* {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}}
* {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}}
* {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}}
* {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}}
* {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}}
* {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}}
* {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}}
* {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}}
* {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}}
* {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}}
* {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}}
* {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}}
* {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}}
* {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}}
* {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}}
* {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}}
* {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}}
* {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}}
* {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}}
* {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}}
* {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}}
* {{Z|mn}}:
*: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}}
*: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}}
* {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}}
* {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}}
* {{Z|nds}}:
*: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}}
*: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}}
* {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}}
* {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}}
* {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}}
* {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}}
*: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}}
* {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}}
* {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}}
* {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}}
* {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}}
* {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}}
* {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}}
* {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}}
* {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}}
* {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}}
* {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}}
* {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}}
* {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}}
* {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}}
* Samî:
*: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}}
*: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}}
*: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}}
*: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}}
*: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}}
*: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}}
*: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}}
*: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}}
*: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}}
* {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}}
* {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}}
*: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}}
* {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}}
* {{Z|cu}}:
*: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}}
* {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}}
* {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}}
* {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}}
* {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}}
* {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}}
* {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}}
* {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}}
* {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}}
* {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}}
* {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}}
* {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}}
* {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}}
* {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}}
* {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}}
* {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|มด}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}}
* {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}}
* {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}}
* {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}}
* {{Z|to}}: {{W-|to|lō}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}}
* {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}}
* {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}}
* {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}}
* {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}}
* {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}}
* {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}}
* {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}}
* {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}}
* {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}}
* {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}}
* {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}}
* {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}}
* {{Z|za}}: {{W-|za|moed}}
* {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}}
{{werger-bin}}
dexpyhn9waaqe139xvge78xv06bny9e
gulî
0
14090
6238519
6211662
2026-06-21T12:08:25Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 1 */
6238519
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr 1 ===
{{ku-tewîn-nav|gulî|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[parçe|Parçeyên]] [[dar]]an û [[riwek]]ên din yên her yek bi aliyekî ve diçe.
#: {{hevmane|ku|çeq|ta|çiq|çeqil|çiqil|çiqûl|alaş}}
#* {{jêder|ku|jêgirtin=Husên werîsê çêlekê bi '''guliya''' dara tûyê ve girêdabû û bi bazdan berê xwe dabû nava bêxçê, ba bavê xwe.|{{Jêgirtin/Mîran Janbar/Qolyeya Cecileê|r=35}}}}
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
|belg
|bişkoj
|çilû
|pel
}}
==== Jê ====
{{kol3|ku
|bêgulî
|bigulî
|gulîdar
}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W|de|Flechte|f}}, {{W|de|Locke|f}}, {{W|de|Strähne|f}}, {{W|de|Trieb|m}}, {{W|de|Zopf|m}}, {{W|de|Zweig|m}}, {{W|de|geflochten}}, {{W|de|Haarsträhne|guman=erê}}, {{W|de|gelockt|guman=erê}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|غصن}}, {{W+|fa|نخلة}}, {{W+|fa|فرع شجیرة}}, {{W|ar|المزح|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|دسته}}, {{W+|fa|شاخه}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|دسته مو|guman=erê}}, {{W|fa|دسته موی دختران|guman=erê}}, {{W|fa|شرابه|guman=erê}}, {{W|fa|طرحدار|guman=erê}}, {{W|fa|گیسو|guman=erê}}, {{W|fa|منگوله|guman=erê}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|branch}}, {{W+|en|spring}}, {{W+|en|palm}}, {{W|en|florid|guman=erê}}, {{W|en|ear of grain|guman=erê}}, {{W|en|floccule|guman=erê}}, {{W|en|knurl|guman=erê}}, {{W|en|noil|guman=erê}}, {{W|en|wisp|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|cüzam}}, {{W+|tr|dal}}, {{W+|tr|kol}}, {{W+|tr|örgü}}, {{W+|tr|örük}}, {{W+|tr|şube}}, {{W|tr|belik|guman=erê}}, {{W|tr|budak|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[kakul]], [[temberî]], [[perçem]]. Pora ser [[enî]]yê re.
#* {{bêmînak|ku}}
=== Navdêr 3 ===
{{navdêr|ku|z=?}}
# bişkoj, cihê ku [[genim]] an jî [[kulîlk]] tê de ye, ji [[gul]]ê yan [[gul]]an
#* {{bêmînak|ku}}
==== Hevmane ====
* {{g|ku|gulgulî}}
==== Jê ====
{{kol3|ku|cure=Jê
|gulî dan<pos:lêker>
|gulîdan<pos:navdêr>
|gulîgirtî<pos:rengdêr>
|gulîbirî<pos:rengdêr>
}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{paş|ku|gul|-î}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|ar}}: {{W|ar|ريعان}}, {{W|ar|إزهار}}
* {{Z|en}}: {{W|en|bloom}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 4 ===
{{navdêr|ku|z=?}}
# [[hoz]]ek anku [[eşîr]]ek kurdî li [[Behdînan]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
|gelî
|gilî
|golî
|kulî
|çulî
|hulî
}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
=== Rengdêr ===
{{ku-tewîn-rd|gulî}}
{{rengdêr|ku}}
# [[wek]] [[gul]]ê yan [[gul]]an
#* {{bêmînak|ku}}
hlvtv1jsqjdr0txhkm8w454ahqb043s
kirm
0
14195
6238562
6117191
2026-06-21T15:05:56Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238562
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{IPA|ku|/kɘɾm/}}
* {{kîte|ku|kirm}}
=== Navdêr ===
[[Wêne:Regenwurm1.jpg|thumb|kirmek]]
{{navdêr|ku|z=n}}, {{k-ya nerm}}, {{r-ya nerm}}
# Hin [[cûn]] [[heywan]]ên [[xwişok]] yên [[mîna]] [[mar]]an in lê [[pirr]] [[biçûk]] in.
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|Reşî}} [[kêz]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* [[kurm]]
* [[kurmik]]
==== Jêrnav ====
* [[cotkar]] (kurmikên ku piştî baranê ji axê derdikevin)<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref>
* [[malik]] / [[malûlk]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref>
* [[tîjmar]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=kurd2turk&pg=search&s=solucan</ref>
* [[tîzmar]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref>
* [[spîk]] kurmikê dikeve nav genim û herwiha ard jî.
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|کرم}}
==== Bide ber ====
* [[cirm]]
* [[qurm]]
* [[zîro]]
* [[derne]]
==== Reşwendî ====
* [[zîllo]]
==== Etîmolojî ====
Ji [[îraniya kevn]] ''[[*kŕ̥miš]]'', ji {{ji|ine-pro|ku|-}} ''[[*kʷŕ̥mis]]'', ji *wer- (“[[gerîn]], [[zivirîn]]”); {{ji|ira-pro||-}} *kirmi-, avestayî ''kirime'', pehlewî ''kirm'', parsî ''kirm'', farisî {{g|fa|کرم}} (kirm), soranî {{g|ckb|کرم}} (kirm), hewramî [[kirmî]], zazakî [[kerm]], {{bal}} ''kirm'', sanskrîtî [[कृमि]] (kṛ́mi), îngilîzî [[worm]], latînî [[vermis]], fransî [[ver]], rusî [[червь]] (çêrvi)
* {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''k<sup>w</sup>rmi'''- ("kirm") ji *wer- (“[[gerîn]], [[zivirîn]]”)
*: {{ji|ira-pro||-}}: *'''krmi''' ("kirm")
::{{ae}}: '''kirime'''- ("kirm")
::{{pal}}: '''kirm''' ("kirm, mar")
::{{sog}}: '''kirm''' ("mar")
::{{xpr}}: '''kirm''' ("---")
::{{fa}}: '''kirm''' ("kirm"), '''kirmiz''' ("sor") (< sanskrîtî)
::{{bal}}: '''kirm''' ("kirm")
::{{kmr}}: '''kirm''' > '''kurm''' ("kirm")
::{{ckb}}: '''kirm''' ("kirm")
::{{hac}}: '''kirmî''' ("kirm")
::{{zza}}: '''kerm''' ("kirm")
::{{os}}: '''kelm''' ("kirm; mar")
:{{sa}}: '''krmi''' ("kirm"), '''krmice''' ("sor")
:{{la}}: [[vermis]], [[vermin]]
:{{en}}: [[worm]]
:{{fr}}: [[ver]]
:{{ru}}: [[червь]] (çêrvi)...
:<span style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.190]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.46]], [[Şablon:Etymonline|Etymonline]]</span> | <span style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 649</span>
==== Jê ====
* [[kirmewî]]
* [[kirmik]]
* [[kirmî]]
* [[kirmîtî]]
==== Pend ====
* ''eger '''kirmê''' darê ji darê nebît dar na rizît.'' (Anko her yek sedema arîşên xwe bi xwe ye.)
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abe}}: {{W-|abe|skoks}}, {{W-|abe|skoksis}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|хьамлыу}}, {{W-|ady|хьэблыу}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|wurm}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|krimb}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Wurm|n}}
* {{Z|alr}}: {{W-|alr|энгам|tr=enɣam}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ትል}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|yermu}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|guxán|n}}, {{W+|ast|viérbene|n|m}}
* {{Z|tay}}: {{W-|tay|bisuw}}
* {{Z|ain}}: {{W-|ain|キキㇼ|tr=kikir}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|qurd}}, {{W+|az|soxulcan}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|beldar}}, {{W-|eu|zizare}}, {{W-|eu|arr}}, {{W-|eu|har}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡорт}}, {{W-|ba|селәүсен}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|чарвя́к|n}}
* {{Z|bn}}: {{W-|bn|কীট}}
* {{Z|br}}: {{W+|br|preñv|n}}
* {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|cacing}}
* {{Z|bdk}}: {{W-|bdk|чич}}
* {{Z|bg}}: {{W-|bg|че́рвей|n}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|တီကောင်}}, {{W+|my|သန်ကောင်}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|keni}}
* {{Z|ce}}: {{W-|ce|нӏаьна}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|červ|n}}
* {{Z|cic}}: {{W-|cic|hayowani'}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|蠕蟲|tr=rúchóng}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|orm|g}}
* {{Z|dta}}: {{W-|dta|xorgw}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|cacing}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|دُودَة|m}}, {{W-|ar|دُود|p}}
*: {{Z|afb}}: {{W-|afb|دود|n|tr=dūd}}
*: {{Z|ayn}}: {{W-|ayn|تعاله|n|tr=taʕālih}}, {{W-|ayn|وقزه|n|tr=wagzih}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|دود|n|tr=dūd}}, {{W-|arz|دودة|m|tr=dūda}}
*: {{Z|apc}}: {{W-|apc|دودي|m|tr=dūdi}}, {{W-|apc|سوسي|m|tr=sūsi}}
*: {{Z|ajp}}: {{W-|ajp|دودة|tr=dude}}
*: {{Z|acm}}: {{W-|acm|دود|tr=dūd}}, {{W-|acm|سلبوح|tr=salbūħ}}
*: {{Z|aeb}}: {{W-|aeb|دودة|tr=dūda}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|دودة|n|tr=duda}}
*: {{Z|mey}}: {{W-|mey|دود|tr=dūd}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|որդ}}, {{W+|hy|ճիճու}}
*: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|որդն}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|сукс}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|vermo}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|uss}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|کرم|tr=kerm}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|mato}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|ver|n}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|vier}}
* {{Z|frr}}: {{W-|frr|wörem|n}}
* {{Z|stq}}: {{W-|stq|Wuurm|n}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|baoiteag|m}}, {{W-|gd|biastag|m}}, {{W-|gd|boiteag|m}}, {{W-|gd|brùiteag|m}}, {{W+|gd|brutag|m}}, {{W-|gd|cnuimh|m}}, {{W+|gd|daolag|m}}, {{W-|gd|durrag|m}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|verme|n}}, {{W+|gl|miñoca|m}}, {{W-|gl|lombriga|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐍅𐌰𐌿𐍂𐌼𐍃|n}}, {{W-|got|𐌼𐌰𐌸𐌰|n}}
* {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭია}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|ve|}}
* {{Z|mba}}: {{W-|mba|olod}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|कीड़ा|n}}, {{W+|hi|पोका|n}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|worm|n}}, {{W+|nl|pier|n}}, {{W+|nl|wurm|n}}
* {{Z|hrx}}: {{W-|hrx|Worrem|n}}
* {{Z|he}}: {{W-|he|תּוֹלַעַת|m|tr=tolá'at}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|wyrm|n}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|worm}}
* {{Z|inh}}: {{W-|inh|нӏана}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|verme}}
* {{Z|ga}}: {{W+|ga|péist|m}}, {{W-|ga|cruimh|m}}, {{W-|ga|cuideog|m}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|cruim|m}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|verme|n}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|maðkur|n}}, {{W+|is|ormur}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|蠕虫|tr=ぜんちゅう, zenchū}}, {{W+|ja|ワーム|tr=wāmu}}
* {{Z|jv}}: {{W+|jv|cacing}}
* {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хьэпӏацӏэ}}, {{W-|kbd|хьэмбылыу}}
* {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಹುಳು}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|къурт}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|cuc|n}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|kuru}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|курт}}
* {{Z|si}}: {{W-|si|පණු}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|벌레}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|pryv|n}}, {{W-|kw|prev|n}}
* {{Z|kry}}: {{W-|kry|çiç}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|хурт}}
* {{Z|lad}}: {{W-|lad|guzano|n}}
* {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|tuorps|n}}, {{W-|ltg|tuorpeņš|n}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|vermis|n}}
* {{Z|lv}}: {{W+|lv|tārps|n}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ຂີ້ກະເດືອນ}}, {{W-|lo|ຫນອນ}}
* {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|წიწი}}
* {{Z|lt}}: {{W+|lt|kirmėlė|m}}, {{W-|lt|kirminas|n}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Mued|n}}, {{W-|lb|Wuerm|n}}
* {{Z|lut}}: {{W-|lut|sʔuləč̓}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|црв|n}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|പുഴു}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|cacing}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|dudu|n}}
* {{Z|mjg-mgr}}: {{W-|mjg-mgr|zhuolian khuerghai}}
* {{Z|gv}}: {{W-|gv|beishteig|m}}
* {{Z|msk}}: {{W-|msk|orod}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|noke}}, {{W+|mi|toke}}
* {{Z|arn}}: {{W-|arn|piru}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|oled}}
* {{Z|yua}}: {{W-|yua|nook'ol}}
* {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|اجیک|tr=ajik}}
* {{Z|gun}}: {{W-|gun|evo'i}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|kukac}}, {{W+|hu|féreg}}, {{W+|hu|giliszta}}, {{W+|hu|hernyó}}
* {{Z|egy}}: {{W-egy|fnṯ|h=f:n:T-I14}}
* {{Z|xpq}}: {{W-|xpq|ohq}}
* {{Z|mjg-mgl}}: {{W-|mjg-mgl|huarighii}}
* {{Z|mn}}:
*: Kirîlî: {{W+|mn|өт}}, {{W+|mn|хорхой}}
* {{Z|nah}}: {{W-|nah|ocuilin}}
* {{Z|nap}}: {{W-|nap|vierme|n}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|chʼosh}}
* {{Z|nds}}: {{W+|nds|Worm|n}}
*: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Worm|n}}
* {{Z|niv}}: {{W-|niv|ӽар̌}}, {{W-|niv|чхевр̌}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|vèr|n}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|mark|n}}, {{W+|nb|orm|n}}
* {{Z|oj}}: {{W-|oj|moose}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|vèrm|n}}
* {{Z|or}}: {{W+|or|କୃମି}}
* {{Z|om}}: {{W-|om|rammoo}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|калм}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|صوغلجان|tr=soğulcan}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|قۇرت}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|qurt}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|چومجى|n|tr=čumǰáy}}, {{W-|ps|چينجى|n|tr=činǰáy}}
* {{Z|pms}}: {{W-|pms|verm|n}}
* {{Z|ppl}}: {{W-|ppl|kwilin}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Worm|n}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|robak|n}}, {{W+|pl|czerw|n}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|minhoca|m}}, {{W+|pt|verme|n}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਸੁੰਡੀ|m}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|құрт}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|verm|n}}, {{W-|rm|vierm|n}}, {{W-|rm|vearm|n}}
* {{Z|rom}}: {{W-|rom|kirmo|n}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|vierme|n}}, {{W+|ro|râmă|m}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|червь|n}}, {{W-|ru|червя́к|n}}, {{W+|ru|глист|n}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|कृमि|n}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|ulod}}
* {{Z|scn}}: {{W-|scn|vemmu|n}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|цр̑в|n}}, {{W-|sh|гли́ста|m}}
*: Latînî: {{W+|sh|cȓv|n}}, {{W+|sh|glísta|m}}
* {{Z|cu}}:
*: Glagolîtîk: {{W-|cu|ⱍⱃⱐⰲⱐ|n}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|červ|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|črv|n}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|wužeńc|n}}, {{W-|dsb|cerw|n}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|čerw|n}}
* {{Z|st}}: {{W+|st|seboko}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|gusano|n}}, {{W+|es|lombriz|m}}
* {{Z|su}}: {{W+|su|cacing}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|mask|g}}
* {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|འབུ}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|кирм}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|புழு}}
* {{Z|twf}}: {{W-|twf|p’ȍwàya’ána}}
* {{Z|roa-tar}}: {{W-|roa-tar|vijèrme|n}}
* {{Z|tae}}: {{W-|tae|hení-si}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|ud}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|หนอน}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|పురుగు}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|суалчан}}
* {{Z|tet}}: {{W-|tet|ular}}
* {{Z|ti}}: {{W-|ti|ሓሰኻ}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kurt}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|gurçuk}}, {{W+|tk|möjek}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|འབུ}}, {{W-|bo|སྲིན}}, {{W-|bo|སྲིན་བུ}}
* {{Z|tli}}: {{W-|tli|tl'úk'x}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|yel}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|нумыр}}
* {{Z|uga}}: {{W-|uga|𐎚𐎍𐎓}}
* {{Z|unm}}: {{W-|unm|hupèxkw}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|کیڑا|n|tr=kīṛā}}, {{W-|ur|پوکا|n|tr=pokā}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|черв'я́к|n}}, {{W-|uk|черв|n}}, {{W-|uk|хроба́к|n}}
* {{Z|vec}}: {{W+|vec|vèrmen|n}}, {{W+|vec|vèrme|n}}, {{W-|vec|budèl|n}}, {{W-|vec|bigat|n}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|giun}}, {{W+|vi|trùn}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|vum}}, {{W-|vo|vumem}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|abwydyn|n}}, {{W-|cy|mwydyn|n}}, {{W-|cy|pryf genwair|n}}, {{W-|cy|llyngyren|m}},
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|wüm|n}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|ដង្កូវ}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|וואָרעם}}
* {{Z|ykg}}: {{W-|ykg|көдьэ}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|σκουλήκι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|σκώληξ|n}}, {{W-|grc|ἕλμινς|m}}, {{W-|grc|ἕλμις|m}}
* {{Z|zea}}: {{W-|zea|wurm|n}}
* {{Z|zu}}: {{W-|zu|isibungu|c7|c8}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|worm|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75744872}}
=== Çavkanî ===
{{çavkanî}}
== {{ziman|ckb}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{IPA|ckb|/kʰɪɾm/|ziman=ku}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ckb|sc=Latn}}
# {{ckb-Arab|کرم}}
#* {{bêmînak|ckb}}
iwe8gvhvfcumgwmzb9a4p10yzu5twf5
6238563
6238562
2026-06-21T15:07:37Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238563
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{IPA|ku|/kɘɾm/}}
* {{kîte|ku|kirm}}
=== Navdêr ===
[[Wêne:Regenwurm1.jpg|thumb|kirmek]]
{{navdêr|ku|z=n}}, {{k-ya nerm}}, {{r-ya nerm}}
# {{f|ku|zoolojî}} Hin [[cûn]] [[heywan]]ên [[xwişok]] yên [[mîna]] [[mar]]an in lê [[pirr]] [[biçûk]] in.
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|Reşî}} {{f|ku|buxik}} [[kêz]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* [[kurm]]
* [[kurmik]]
==== Jêrnav ====
* [[cotkar]] (kurmikên ku piştî baranê ji axê derdikevin)<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref>
* [[malik]] / [[malûlk]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref>
* [[tîjmar]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=kurd2turk&pg=search&s=solucan</ref>
* [[tîzmar]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref>
* [[spîk]] kurmikê dikeve nav genim û herwiha ard jî.
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|کرم}}
==== Bide ber ====
* [[cirm]]
* [[qurm]]
* [[zîro]]
* [[derne]]
==== Reşwendî ====
* [[zîllo]]
==== Etîmolojî ====
Ji [[îraniya kevn]] ''[[*kŕ̥miš]]'', ji {{ji|ine-pro|ku|-}} ''[[*kʷŕ̥mis]]'', ji *wer- (“[[gerîn]], [[zivirîn]]”); {{ji|ira-pro||-}} *kirmi-, avestayî ''kirime'', pehlewî ''kirm'', parsî ''kirm'', farisî {{g|fa|کرم}} (kirm), soranî {{g|ckb|کرم}} (kirm), hewramî [[kirmî]], zazakî [[kerm]], {{bal}} ''kirm'', sanskrîtî [[कृमि]] (kṛ́mi), îngilîzî [[worm]], latînî [[vermis]], fransî [[ver]], rusî [[червь]] (çêrvi)
* {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''k<sup>w</sup>rmi'''- ("kirm") ji *wer- (“[[gerîn]], [[zivirîn]]”)
*: {{ji|ira-pro||-}}: *'''krmi''' ("kirm")
::{{ae}}: '''kirime'''- ("kirm")
::{{pal}}: '''kirm''' ("kirm, mar")
::{{sog}}: '''kirm''' ("mar")
::{{xpr}}: '''kirm''' ("---")
::{{fa}}: '''kirm''' ("kirm"), '''kirmiz''' ("sor") (< sanskrîtî)
::{{bal}}: '''kirm''' ("kirm")
::{{kmr}}: '''kirm''' > '''kurm''' ("kirm")
::{{ckb}}: '''kirm''' ("kirm")
::{{hac}}: '''kirmî''' ("kirm")
::{{zza}}: '''kerm''' ("kirm")
::{{os}}: '''kelm''' ("kirm; mar")
:{{sa}}: '''krmi''' ("kirm"), '''krmice''' ("sor")
:{{la}}: [[vermis]], [[vermin]]
:{{en}}: [[worm]]
:{{fr}}: [[ver]]
:{{ru}}: [[червь]] (çêrvi)...
:<span style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.190]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.46]], [[Şablon:Etymonline|Etymonline]]</span> | <span style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 649</span>
==== Jê ====
* [[kirmewî]]
* [[kirmik]]
* [[kirmî]]
* [[kirmîtî]]
==== Pend ====
* ''eger '''kirmê''' darê ji darê nebît dar na rizît.'' (Anko her yek sedema arîşên xwe bi xwe ye.)
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abe}}: {{W-|abe|skoks}}, {{W-|abe|skoksis}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|хьамлыу}}, {{W-|ady|хьэблыу}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|wurm}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|krimb}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Wurm|n}}
* {{Z|alr}}: {{W-|alr|энгам|tr=enɣam}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ትል}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|yermu}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|guxán|n}}, {{W+|ast|viérbene|n|m}}
* {{Z|tay}}: {{W-|tay|bisuw}}
* {{Z|ain}}: {{W-|ain|キキㇼ|tr=kikir}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|qurd}}, {{W+|az|soxulcan}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|beldar}}, {{W-|eu|zizare}}, {{W-|eu|arr}}, {{W-|eu|har}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡорт}}, {{W-|ba|селәүсен}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|чарвя́к|n}}
* {{Z|bn}}: {{W-|bn|কীট}}
* {{Z|br}}: {{W+|br|preñv|n}}
* {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|cacing}}
* {{Z|bdk}}: {{W-|bdk|чич}}
* {{Z|bg}}: {{W-|bg|че́рвей|n}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|တီကောင်}}, {{W+|my|သန်ကောင်}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|keni}}
* {{Z|ce}}: {{W-|ce|нӏаьна}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|červ|n}}
* {{Z|cic}}: {{W-|cic|hayowani'}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|蠕蟲|tr=rúchóng}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|orm|g}}
* {{Z|dta}}: {{W-|dta|xorgw}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|cacing}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|دُودَة|m}}, {{W-|ar|دُود|p}}
*: {{Z|afb}}: {{W-|afb|دود|n|tr=dūd}}
*: {{Z|ayn}}: {{W-|ayn|تعاله|n|tr=taʕālih}}, {{W-|ayn|وقزه|n|tr=wagzih}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|دود|n|tr=dūd}}, {{W-|arz|دودة|m|tr=dūda}}
*: {{Z|apc}}: {{W-|apc|دودي|m|tr=dūdi}}, {{W-|apc|سوسي|m|tr=sūsi}}
*: {{Z|ajp}}: {{W-|ajp|دودة|tr=dude}}
*: {{Z|acm}}: {{W-|acm|دود|tr=dūd}}, {{W-|acm|سلبوح|tr=salbūħ}}
*: {{Z|aeb}}: {{W-|aeb|دودة|tr=dūda}}
*: {{Z|ary}}: {{W-|ary|دودة|n|tr=duda}}
*: {{Z|mey}}: {{W-|mey|دود|tr=dūd}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|որդ}}, {{W+|hy|ճիճու}}
*: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|որդն}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|сукс}}
* {{Z|eo}}: {{W+|eo|vermo}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|uss}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|کرم|tr=kerm}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|mato}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|ver|n}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|vier}}
* {{Z|frr}}: {{W-|frr|wörem|n}}
* {{Z|stq}}: {{W-|stq|Wuurm|n}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|baoiteag|m}}, {{W-|gd|biastag|m}}, {{W-|gd|boiteag|m}}, {{W-|gd|brùiteag|m}}, {{W+|gd|brutag|m}}, {{W-|gd|cnuimh|m}}, {{W+|gd|daolag|m}}, {{W-|gd|durrag|m}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|verme|n}}, {{W+|gl|miñoca|m}}, {{W-|gl|lombriga|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐍅𐌰𐌿𐍂𐌼𐍃|n}}, {{W-|got|𐌼𐌰𐌸𐌰|n}}
* {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭია}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|ve|}}
* {{Z|mba}}: {{W-|mba|olod}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|कीड़ा|n}}, {{W+|hi|पोका|n}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|worm|n}}, {{W+|nl|pier|n}}, {{W+|nl|wurm|n}}
* {{Z|hrx}}: {{W-|hrx|Worrem|n}}
* {{Z|he}}: {{W-|he|תּוֹלַעַת|m|tr=tolá'at}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|wyrm|n}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|worm}}
* {{Z|inh}}: {{W-|inh|нӏана}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|verme}}
* {{Z|ga}}: {{W+|ga|péist|m}}, {{W-|ga|cruimh|m}}, {{W-|ga|cuideog|m}}
*: {{Z|sga}}: {{W-|sga|cruim|m}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|verme|n}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|maðkur|n}}, {{W+|is|ormur}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|蠕虫|tr=ぜんちゅう, zenchū}}, {{W+|ja|ワーム|tr=wāmu}}
* {{Z|jv}}: {{W+|jv|cacing}}
* {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хьэпӏацӏэ}}, {{W-|kbd|хьэмбылыу}}
* {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಹುಳು}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|къурт}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|cuc|n}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|kuru}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|курт}}
* {{Z|si}}: {{W-|si|පණු}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|벌레}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|pryv|n}}, {{W-|kw|prev|n}}
* {{Z|kry}}: {{W-|kry|çiç}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|хурт}}
* {{Z|lad}}: {{W-|lad|guzano|n}}
* {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|tuorps|n}}, {{W-|ltg|tuorpeņš|n}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|vermis|n}}
* {{Z|lv}}: {{W+|lv|tārps|n}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ຂີ້ກະເດືອນ}}, {{W-|lo|ຫນອນ}}
* {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|წიწი}}
* {{Z|lt}}: {{W+|lt|kirmėlė|m}}, {{W-|lt|kirminas|n}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Mued|n}}, {{W-|lb|Wuerm|n}}
* {{Z|lut}}: {{W-|lut|sʔuləč̓}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|црв|n}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|പുഴു}}
* {{Z|ms}}: {{W+|ms|cacing}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|dudu|n}}
* {{Z|mjg-mgr}}: {{W-|mjg-mgr|zhuolian khuerghai}}
* {{Z|gv}}: {{W-|gv|beishteig|m}}
* {{Z|msk}}: {{W-|msk|orod}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|noke}}, {{W+|mi|toke}}
* {{Z|arn}}: {{W-|arn|piru}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|oled}}
* {{Z|yua}}: {{W-|yua|nook'ol}}
* {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|اجیک|tr=ajik}}
* {{Z|gun}}: {{W-|gun|evo'i}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|kukac}}, {{W+|hu|féreg}}, {{W+|hu|giliszta}}, {{W+|hu|hernyó}}
* {{Z|egy}}: {{W-egy|fnṯ|h=f:n:T-I14}}
* {{Z|xpq}}: {{W-|xpq|ohq}}
* {{Z|mjg-mgl}}: {{W-|mjg-mgl|huarighii}}
* {{Z|mn}}:
*: Kirîlî: {{W+|mn|өт}}, {{W+|mn|хорхой}}
* {{Z|nah}}: {{W-|nah|ocuilin}}
* {{Z|nap}}: {{W-|nap|vierme|n}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|chʼosh}}
* {{Z|nds}}: {{W+|nds|Worm|n}}
*: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Worm|n}}
* {{Z|niv}}: {{W-|niv|ӽар̌}}, {{W-|niv|чхевр̌}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|vèr|n}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|nb}}: {{W+|nb|mark|n}}, {{W+|nb|orm|n}}
* {{Z|oj}}: {{W-|oj|moose}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|vèrm|n}}
* {{Z|or}}: {{W+|or|କୃମି}}
* {{Z|om}}: {{W-|om|rammoo}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|калм}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|صوغلجان|tr=soğulcan}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|قۇرت}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|qurt}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|چومجى|n|tr=čumǰáy}}, {{W-|ps|چينجى|n|tr=činǰáy}}
* {{Z|pms}}: {{W-|pms|verm|n}}
* {{Z|ppl}}: {{W-|ppl|kwilin}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Worm|n}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|robak|n}}, {{W+|pl|czerw|n}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|minhoca|m}}, {{W+|pt|verme|n}}
* {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਸੁੰਡੀ|m}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|құрт}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|verm|n}}, {{W-|rm|vierm|n}}, {{W-|rm|vearm|n}}
* {{Z|rom}}: {{W-|rom|kirmo|n}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|vierme|n}}, {{W+|ro|râmă|m}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|червь|n}}, {{W-|ru|червя́к|n}}, {{W+|ru|глист|n}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|कृमि|n}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|ulod}}
* {{Z|scn}}: {{W-|scn|vemmu|n}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|цр̑в|n}}, {{W-|sh|гли́ста|m}}
*: Latînî: {{W+|sh|cȓv|n}}, {{W+|sh|glísta|m}}
* {{Z|cu}}:
*: Glagolîtîk: {{W-|cu|ⱍⱃⱐⰲⱐ|n}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|červ|n}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|črv|n}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|wužeńc|n}}, {{W-|dsb|cerw|n}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|čerw|n}}
* {{Z|st}}: {{W+|st|seboko}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|gusano|n}}, {{W+|es|lombriz|m}}
* {{Z|su}}: {{W+|su|cacing}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|mask|g}}
* {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|འབུ}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|кирм}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|புழு}}
* {{Z|twf}}: {{W-|twf|p’ȍwàya’ána}}
* {{Z|roa-tar}}: {{W-|roa-tar|vijèrme|n}}
* {{Z|tae}}: {{W-|tae|hení-si}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|ud}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|หนอน}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|పురుగు}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|суалчан}}
* {{Z|tet}}: {{W-|tet|ular}}
* {{Z|ti}}: {{W-|ti|ሓሰኻ}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kurt}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|gurçuk}}, {{W+|tk|möjek}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|འབུ}}, {{W-|bo|སྲིན}}, {{W-|bo|སྲིན་བུ}}
* {{Z|tli}}: {{W-|tli|tl'úk'x}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|yel}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|нумыр}}
* {{Z|uga}}: {{W-|uga|𐎚𐎍𐎓}}
* {{Z|unm}}: {{W-|unm|hupèxkw}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|کیڑا|n|tr=kīṛā}}, {{W-|ur|پوکا|n|tr=pokā}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|черв'я́к|n}}, {{W-|uk|черв|n}}, {{W-|uk|хроба́к|n}}
* {{Z|vec}}: {{W+|vec|vèrmen|n}}, {{W+|vec|vèrme|n}}, {{W-|vec|budèl|n}}, {{W-|vec|bigat|n}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|giun}}, {{W+|vi|trùn}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|vum}}, {{W-|vo|vumem}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|abwydyn|n}}, {{W-|cy|mwydyn|n}}, {{W-|cy|pryf genwair|n}}, {{W-|cy|llyngyren|m}},
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|wüm|n}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|ដង្កូវ}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|וואָרעם}}
* {{Z|ykg}}: {{W-|ykg|көдьэ}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|σκουλήκι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|σκώληξ|n}}, {{W-|grc|ἕλμινς|m}}, {{W-|grc|ἕλμις|m}}
* {{Z|zea}}: {{W-|zea|wurm|n}}
* {{Z|zu}}: {{W-|zu|isibungu|c7|c8}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|worm|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75744872}}
=== Çavkanî ===
{{çavkanî}}
== {{ziman|ckb}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{IPA|ckb|/kʰɪɾm/|ziman=ku}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ckb|sc=Latn}}
# {{ckb-Arab|کرم}}
#* {{bêmînak|ckb}}
kt606wz3lz6kh0c95dvrol27xm0ahgy
kurm
0
14196
6238561
5040970
2026-06-21T15:05:28Z
Ghybu
1393
/* {{ziman|ku}} */
6238561
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{guherto|ku|kirm}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, '''kurm''' û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
mgntxuovwcibh4m0w33iwby97c9vmda
6238564
6238561
2026-06-21T15:07:53Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238564
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|zoolojî}} {{guherto|ku|kirm}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, '''kurm''' û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
hlxs30dpjouq5dvtdm6g1nwmlyhv72l
6238567
6238564
2026-06-21T15:11:45Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238567
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|zoolojî}} {{guherto|ku|kirm}}
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, '''kurm''' û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}}
==== Jê ====
* {{g|ku|kurmik}}
ee5qnu0efytyt611484apq5sqn0zaqw
zayend
0
15829
6238614
6107098
2026-06-22T08:10:09Z
Wikihez
7344
/* */ bi [[MediaWiki:Gadget-AjaxEdit.js|AjaxEdit]]ê re
6238614
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA|z(')ayend}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-zayend.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m/n}}
# {{f|ku|rêziman}} Cudakirineke kelîmeyan wekî [[nêr]], [[mê]], [[nêtar]] û [[giştî]] ji bo nîşandana [[paşgir]] an jî [[şikl]]ên wan yên din.
#: {{hevmane|ku|cins|cinsiyet}}
#* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Celadet Alî Bedirxan/HAWAR Cild 2 Hejmar 24-57 (1934-1943)/1998|sernav=Ferhengoka Hawarê|nivîskar=Ferhengvan|sal=1941|hj=27|r=696}}|jg=Di nav bêjeyên vê Ferhengokê de herçî bêjeyên ko xudan '''zayend''' in, tîpek li ber e. Ew tîp '''zayendê''' bêjeyê şanî dide:m. — mê, n. — nêr.}}
# {{f|ku|purîzm|bi berfirehkirinê}} Kategorîkirineke [[însan]]an wekî [[jin]] û [[mêr]], û ya [[hewyan]]an wekî [[mê]] û [[nêr]] li gorî fêmkirina wan a biyolojîk an kulturî.
#: {{hevmane|ku|cins|cinsiyet}}
==== Bikaranîn ====
Di kovara Hawarê de tenê ji bo maneya rêzimanî bi cinsiyeta nêr tê bikaranîn lê belê dûre di hin ferhengan de cinsiyet bûye mê.
==== Jê ====
* [[zayendî]]
* [[zayendmê]]
* [[zayendnêr]]
==== Etîmolojî ====
{{neo|ku}}eke 1941ê ya Kovara Hawarê ji bo maneya "cinsê rêzimanî" ji {{qertaf|ku|zan|cuda1=zayîn|-y-|-end}}. Bide ber {{nh|fa|زاینده|tr=zâyandé}} partîsîba borî ya {{q|fa|زادن|tr=zâdan}}{{eref|{{Chyet2020|cild=M-Z}}}} ku hevreha {{q|ku|zayîn}} e.
{{çavkanî-etîm}}
==== Werger ====
{{werger-bnr|rêziman: kategorîkirina kelîmeyan|cins|id=cinsê rêzimanî}}
{{werger-bnr|kategorîkirina biyolojîk an kulturî|cins|id=cinsê biyolojîk}}
qjoy6ufmgzpgzr82vaow0chdof20tpd
navçe
0
16785
6238613
6113697
2026-06-22T08:09:46Z
Wikihez
7344
/* Navdêr */ [[Gotûbêj:wate#Emilandina_xelet]]
6238613
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-navçe.wav|Deng|Bidlîs}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|navçe|mê|guherto=hemû}}
{{navdêr|ku|z=m}} {{e|ku|purîzm}}
# [[merkez]]<ref name="Îzolî1992"/><ref>{{Musa Anter|r=89}}</ref>
#* {{jêder-kitêb|ku|nivîskar=Ereb Şemo|terciman={{w|Nûredîn Zaza}}|sernav=Şivanê Kurda û Kurdên Alagoz|weşanxane=Çapxane Nassar|cih=Bêrût|sal=1947|r=77|jg=Komîteya '''Navçe''' (Licne Merkezî) ya partiya Komunîsta Ermenistanê, ez tayin kirim ku bi îşên (Eqeliyatên Qewmî) mijûl bibim.}}
# [[herêm]], [[dever]], [[mintiqa]], [[zon]]<ref name="Îzolî1992">{{Ç:ku:Îzolî:1992|r=288}}</ref><ref>{{Ç:ku:Blau:1965|r=156}}</ref><ref>{{Ferhenga Saadallah|rûpel=1472}}</ref><ref name="Farqînî">{{Zana Farqînî|r=1261}}</ref><ref name="KurdîFarisî2012">{{ferhenga kurdî-farsî|r=79}}</ref>
#* {{jêder-kitêb|ku|jg=Li sed salêt hejdêda yêt zayînî mîrek li nav kurda rabû li '''navça''' Rewandizê yê milletperwer u rastudurist pi navê mîr Mihemed “paşayê kore” u şîya fermanderîya gelek ji herêmêt Badînan u soranê biket.|r=60|sernav=Fêrbûna Zimanê Kurdî Pi Latînî|nivîskar=Moqedem Ezîz Akreyî|weşanxane=Çapxana Kurdistanê|sal=1967}}
# [[bajar|Bajar]]ê [[biçûk]].<ref name="Farqînî"/><ref>{{Ferhenga Destî|r=260}}</ref>
#: {{hevmane|ku|qeza<id:bajarê biçûk>|bajarok}}
#* {{jêder-kovar|ku|jêgirtin=Hevêdan lı{{sic}} Dıyarbekrê, lı '''navçeya''' Qulpê eşıreki ye.|r=55|sernav=Çend Bermayên Mitolojik|nivîskar=Mıhemed QASIM|kovar=Tirêj|sal=1980|hj=2}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|ناڤچە}}
==== Bikaranîn ====
Maneya "qeza" bi xeletî hatiye lêkirin û xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|nawçe}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|bajar}}
* {{g|ku|gund}}
* {{g|ku|metropol}}
* {{g|ku|nahiye}}
* {{g|ku|welat}}
==== Jê ====
* {{g|ku|navçeyî|t=merkezî,<ref name="Îzolî1992"/><ref>{{Ç:ku:Qanetê Kurdo:1960|r=555}}</ref> herêmî<ref name="Farqînî"/><ref name="KurdîFarisî2012"/>}}
* {{g|ku|navçeyîtî}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{deyn|ckb|ku|ناوچە|tr=nawçe|t=[[mintiqa]]}} ji {{ji|hac|ku|nawçe|t=[[mintiqa]]}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=21}}}}
{{çavkanî-etîm}}
==== Werger ====
{{werger-bnr|merkez}}
{{werger-bnr|herêm}}
{{werger-bnr|qeza|id=bajarê biçûk}}
=== Çavkanî ===
{{çavkanî}}
b5h7nlaxh6xf4locafc57h1w2wqgcp1
ce
0
17017
6238542
5930604
2026-06-21T13:33:03Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238542
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|ce|cê|çe|çê|-çe|Ce}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|riwek}} {{guherto|ku|ceh}}
=== Hoker ===
{{hoker|ku}}
# (de, dê, haydê, yela) ''Binere'': '''[[ca]]'''
== {{ziman|tr}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|tr}}
# Navê [[herf]]a sêyemîn a [[alfabe]]ya [[tirkî]] ce'ê.
#* {{bêmînak|tr}}
7gyq3up3zttbgjwkc46zvc0qy8jjn1e
6238543
6238542
2026-06-21T13:36:25Z
Ghybu
1393
/* Hoker */
6238543
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|ce|cê|çe|çê|-çe|Ce}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|riwek}} {{guherto|ku|ceh}}
=== Hoker ===
{{hoker|ku}}
# {{i|de, dê, haydê, yela}} {{guherto|ku|ca}}
== {{ziman|tr}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|tr}}
# Navê [[herf]]a sêyemîn a [[alfabe]]ya [[tirkî]] ce'ê.
#* {{bêmînak|tr}}
qvlw261uwv8ey4xd1ej9rd46ituwr8x
ca
0
17018
6238544
6123586
2026-06-21T13:48:30Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 1 */
6238544
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|Ca|ça|-ça}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr 1 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{guherto|ku|car}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W-|fa|میشه!|guman=erê}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|exponential|guman=erê}}, {{W+|en|so that|guman=erê}}
* {{Z|tr}}:{{W+|tr|bir boy|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{guherto|ku|cawî}}
=== Hoker ===
{{hoker|ku}}
# [[de]], [[dê]], [[haydê]], [[îcar]]
#: {{mk|ku|'''Ca''' zû werin!}}
#: {{mk|ku|'''Ca''' ew ji kû dizanin ka em kî ne?!}}
==== Herwiha ====
* [[ce]] (2)
==== Etîmolojî ====
Hevreha {{hv|ckb|جا|w=jixwe, axir, ca, êdî}}, ji {{q|ku|car}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
== {{ziman|zza}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|zza}}
# [[cih]], [[cî]], [[erd]], [[war]], [[der]], [[dever]]
#* {{bêmînak|zza}}
== {{ziman|gl}} ==
=== Daçek ===
{{daçek|gl}}
# {{g|ku|ji}} (bo berhevdanê)
#* {{bêmînak|gl}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|gl|ji}}
== {{ziman|ca}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ca|z=n}}
# {{f|ca|heywan}} [[kûçik#ku|kûçik]], [[se#ku|se]]
#* {{bêmînak|ca}}
== {{ziman|mtq}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|mtq}}
# {{f|mtq|heywan}} {{g|ku|mirîşk}}
#* {{bêmînak|mtq}}
== {{ziman|rgn}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|rgn|z=m}}
# {{f|rgn|avahî}} {{g|ku|xanî}}, {{g|ku|avahî}}, {{g|ku|bîna}}
#* {{bêmînak|rgn}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|rgn|xanî}}
== {{ziman|ro}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|ro|LL-Q7913 (ron)-Papaeta-ca.wav|Deng|dever=}}
=== Daçek ===
{{daçek|ro}}
# {{g|ku|ji}} (bo berhevdanê)
#* {{bêmînak|ro}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|ro|ji}}
== {{ziman|vi}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|vi}}
# {{g|ku|stran}}, {{g|ku|kilam}}
#* {{bêmînak|vi}}
== {{ziman|wa}} ==
=== Girêdek ===
{{girêdek|wa}}
# [[çimkî#ku|çimkî]], [[çunkî#ku|çunkî]], [[ji ber ku#ku|ji ber ku]]
#* {{bêmînak|wa}}
== {{ziman|za}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|za}}
# {{f|za|aman}} {{g|ku|çetel}}
#* {{bêmînak|za}}
kjgjx7iucmzb63tti7o9q2kvruk4pt6
6238545
6238544
2026-06-21T13:49:16Z
Ghybu
1393
/* Werger */
6238545
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|Ca|ça|-ça}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr 1 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{guherto|ku|car}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W-|fa|میشه!|guman=erê}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|exponential|guman=erê}}, {{W+|en|so that|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|bir boy|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{guherto|ku|cawî}}
=== Hoker ===
{{hoker|ku}}
# [[de]], [[dê]], [[haydê]], [[îcar]]
#: {{mk|ku|'''Ca''' zû werin!}}
#: {{mk|ku|'''Ca''' ew ji kû dizanin ka em kî ne?!}}
==== Herwiha ====
* [[ce]] (2)
==== Etîmolojî ====
Hevreha {{hv|ckb|جا|w=jixwe, axir, ca, êdî}}, ji {{q|ku|car}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
== {{ziman|zza}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|zza}}
# [[cih]], [[cî]], [[erd]], [[war]], [[der]], [[dever]]
#* {{bêmînak|zza}}
== {{ziman|gl}} ==
=== Daçek ===
{{daçek|gl}}
# {{g|ku|ji}} (bo berhevdanê)
#* {{bêmînak|gl}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|gl|ji}}
== {{ziman|ca}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ca|z=n}}
# {{f|ca|heywan}} [[kûçik#ku|kûçik]], [[se#ku|se]]
#* {{bêmînak|ca}}
== {{ziman|mtq}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|mtq}}
# {{f|mtq|heywan}} {{g|ku|mirîşk}}
#* {{bêmînak|mtq}}
== {{ziman|rgn}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|rgn|z=m}}
# {{f|rgn|avahî}} {{g|ku|xanî}}, {{g|ku|avahî}}, {{g|ku|bîna}}
#* {{bêmînak|rgn}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|rgn|xanî}}
== {{ziman|ro}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|ro|LL-Q7913 (ron)-Papaeta-ca.wav|Deng|dever=}}
=== Daçek ===
{{daçek|ro}}
# {{g|ku|ji}} (bo berhevdanê)
#* {{bêmînak|ro}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|ro|ji}}
== {{ziman|vi}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|vi}}
# {{g|ku|stran}}, {{g|ku|kilam}}
#* {{bêmînak|vi}}
== {{ziman|wa}} ==
=== Girêdek ===
{{girêdek|wa}}
# [[çimkî#ku|çimkî]], [[çunkî#ku|çunkî]], [[ji ber ku#ku|ji ber ku]]
#* {{bêmînak|wa}}
== {{ziman|za}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|za}}
# {{f|za|aman}} {{g|ku|çetel}}
#* {{bêmînak|za}}
kzawbqibr1tfaxy2oxk41cx7u3fdu4o
mêş
0
20544
6238598
6236522
2026-06-21T17:23:04Z
Ghybu
1393
6238598
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|mes|mês|meş}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|mêş|mê}}
[[Wêne:Empis tesselata male (aka).jpg|thumb|Mêşek]]
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[heywan|Heywanek]] [[firok]] ya [[hûrik]] e ([[hingiv]] ji [[cûn]]ek wan çêdibe).
#: {{hevmane|ku|vizik|hispatî|mor}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مێش}}
==== Nêzîk ====
* [[mixmixk]]
==== Jê ====
* [[mêşî]]
* [[mêşik]]
==== Bide ber ====
{{kol3|ku
| pêşû
| maş
| meş
| miş
| Mûş
}}
==== Hevawaz ====
* [[bêş]]
* [[pêş]]
==== Etîmolojî ====
* {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''mu'''- ("mêş")
::{{ji|ira-pro||-}}
::{{ae}}: '''maxši''' ("mêş")
::{{peo}}: '''magas''' ("mêş")
::{{fa}}: '''magas''' ("mêş")
::{{bal}}: '''makask''' ("mêş") … {{ir}}
::{{kmr}}: '''mêş''' ("mêş")
::{{ckb}}: ''' mêş''' ("mêş")
::{{hac}}: '''[[megez]]''' ("mêş") ...
::{{zza}}: '''[[miyes]]''' ("mêş")
:{{sa}}: '''mākša''' ("mêş")
:{{hy}}: '''mun''' ("mêş")
:{{el}}: '''mūa ''' ("mêş")
:{{la}}: '''musca ''' ("mêş")
:{{de}}: '''Mücke''' ("mêş")
:{{en}}: '''midge ''' ("mêş")
:{{lki}}: '''pexşe''' ("mêş")
:<font style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.221]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.56]], [[Şablon:MacKenzie|MacKenzie P.123]], [[Şablon:Etymonline|Etymonline]]</font> | <font style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 752</font>
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|ab}}: {{W-|ab|амҵ|sc=Cyrl}}
* {{Z|adt}}: {{W-|adt|yapu}}
* {{Z|af}}: {{W+|af|vlieg}}
* {{Z|akl}}: {{W-|akl|eangaw}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|mizë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Fliege|m}}
* {{Z|alt}}: {{W-|alt|чымын}}, {{W-|alt|сээк}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ዝንብ}}
* {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíchôⁿ}}
* {{Z|rup}}: {{W-|rup|muscã|m}}
* {{Z|aer}}: {{W-|aer|amenge}}
* {{Z|as}}: {{W-|as|মাখি}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|mosca|m}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|тӏутӏ|sc=Cyrl}}
* {{Z|ay}}: {{W-|ay|chichillanka}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|milçək}}
* {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|langou}}
* {{Z|bjb}}: {{W-|bjb|yoombara}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|euli}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|себен}}
* {{Z|sne}}: {{W-|sne|tura}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|му́ха|m}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|মাছি|sc=Beng}}
* Berberî:
*: {{Z|shi}}: {{W-|shi|izi|n}}
* {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|langaw}}
* {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|langau}}, {{W-|kxd|lalat}}
* {{Z|bdk}}: {{W-|bdk|тӏутӏ}}
* {{Z|bg}}: {{W-|bg|муха́|m}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ယင်ကောင်}}
* {{Z|chl}}: {{W-|chl|'a'awet}}
* {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|kasamelo}}
* {{Z|ce}}: {{W-|ce|моза}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|moucha|m}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏛᎦ}}
* {{Z|ny}}: {{W-|ny|ntchentche}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|蒼蠅|tr=cong1 jing4}}, {{W-|yue|烏蠅|tr=wu1 jing4-1}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|烏蠅|tr=vû-yìn}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|蒼蠅|tr=cāngying}}, {{W+|cmn|蠅|tr=yíng}}, {{W-|cmn|蠅子|tr=yíngzi}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|胡蠅|tr=hô͘-sîn}}
* {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|гыръоӈавыт|tr=gyrʺoṇavyt}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|шӑна}}
* {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|muasca|m}}
* {{Z|da}}: {{W+|da|flue|g}}
* {{Z|xdk}}: {{W-|xdk|miyanung}}
* {{Z|id}}: {{W+|id|lalat}}, {{W+|id|laler}}, {{W+|id|langau}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|ذُبَابَة|m}}
*: {{Z|arz}}: {{W-|arz|دبان|n|tr=dibbān}}, {{W-|arz|دبانة|m|tr=dibbāna}}
*: {{Z|acw}}: {{W-|acw|ذُبَّانة|m|tr=dubbāna}}, {{W-|acw|دُبَّانة|m|tr=dubbāna}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|ճանճ}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|карво|sc=Cyrl}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|muŝo}}
* {{Z|et}}: {{W+|et|kärbes}}, {{W-|et|kärbest|p}}
* {{Z|gez}}: {{W-|gez|ዝንብ|tr=zǝnb}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|дылкэн}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مگس|tr=magas}}
* {{Z|ddg}}: {{W-|ddg|upuru}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|fluga|m}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|kärpänen}} (insect)
* {{Z|frp}}: {{W-|frp|mouche|m}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|mouche|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|moscje|m}}, {{W-|fur|mosčhe|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|mich}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|cuileag|m}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|mosca|m}}
* {{Z|gor}}: {{W-|gor|lango}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|ბუზი|sc=Geor}}
*: {{Z|oge}}: {{W-|oge|მწერი}}
* {{Z|gn}}: {{W-|gn|mberu}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|mouch}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|मक्खी|m|sc=Deva}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|vlieg|n}}
* {{Z|iba}}: {{W-|iba|lalat}}
* {{Z|he}}: {{W-|he|זְבוּב|n|tr=zvuv|sc=Hebr}}
* {{Z|ig}}: {{W-|ig|ijiji}}
* {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|ngilaw}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|fly}}
* {{Z|inh}}: {{W-|inh|моза}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|musca}}
* {{Z|ga}}: {{W+|ga|cuileog|m}}
* {{Z|zai}}: {{W-|zai|bialazi}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|mosca|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|fluga|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|蠅|tr=はえ, hae|sc=Jpan}}, {{W+|ja|蝿|tr=はえ, hae|sc=Jpan}}, {{W+|ja|ハエ|tr=hae|sc=Jpan}}
* {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|lalĕr}}
* {{Z|jv}}: {{W+|jv|laler}}
* {{Z|krl}}: {{W-|krl|kärbäine}}
* {{Z|csb}}: {{W-|csb|mucha}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|mosca|m}}
* {{Z|zku}}: {{W-|zku|tapu}}, {{W-|zku|tupurra}}
* {{Z|qu}}: {{W-|qu|chuspi}}
* {{Z|ks}}: {{W-|ks|مٔچھ}}
* {{Z|kjj}}: {{W-|kjj|мичаьг}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|чымын|sc=Cyrl}}
* {{Z|kqr}}: {{W-|kqr|namuk}}
* {{Z|koi}}: {{W-|koi|гут}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|파리}}
* {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|mous}}
* {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|myusa|m}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|musca}}
* {{Z|lv}}: {{W+|lv|muša|m}}
* {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມັກຂິກາ}}, {{W+|lo|ແມງວັນ}}
* {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|მჭაჯი|sc=Geor}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|тӏветӏ}}
* {{Z|lt}}: {{W+|lt|musė|m}}
* {{Z|liv}}: {{W-|liv|kärmi}}
* {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|mòsca|m}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Méck|m}}
* {{Z|mkz}}: {{W-|mkz|ufulai}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|му́ва|m}}
* {{Z|mg}}: {{W+|mg|fihitra}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഈച്ച}}
* {{Z|ms}}: {{W-|ms|lalat}}, {{W+|ms|langau}}, {{W+|ms|langau}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|dubbiena|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᡩᡝᡵᡥᡠᠸᡝ|tr=derhuwe}}
* {{Z|msk}}: {{W-|msk|langaw}}
* {{Z|mi}}: {{W+|mi|rango}}, {{W-|mi|rangorango}}
* {{Z|mr}}: {{W-|mr|माशी|m}}
* {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|مهاز|tr=məhâz|sc=ps-Arab}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|légy}}
* {{Z|xmf}}: {{W-|xmf|ჭანჯი|sc=Geor}}, {{W-|xmf|ჭანდი|sc=Geor}}
* {{Z|mel}}: {{W-|mel|lelangau}}
* {{Z|egy}}: {{W-egy|ꜥff|n|h=a:f:f-L3}}
* {{Z|mn}}: {{W+|mn|ялаа|sc=Cyrl}}
* Nahuatl:
*: Klasîk: {{W-|nci|zāyōlin}}
*: {{Z|ncj}}: {{W-|ncj|sayoli}}
*: {{Z|nhg}}: {{W-|nhg|söyuli̱}}
* {{Z|gld}}: {{W-|gld|дилуэктэ}}
* {{Z|nnt}}: {{W-|nnt|pootzah!}}
* {{Z|nnr}}: {{W-|nnr|dhababbu}}
* {{Z|nv}}: {{W-|nv|tséʼedǫ́ʼii}}
* {{Z|nds}}:
*: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Fleeg|m}}
* {{Z|nay}}: {{W-|nay|tjilhi}}, {{W-|nay|tampali}}
* {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|moûque}}
* {{Z|no}}:
*: {{Z|no}}: {{W+|no|flue|m|n}}
*: {{Z|nn}}: {{W-|nn|fluge|m}}
* {{Z|nnv}}: {{W-|nnv|thapu}}
* {{Z|nup}}: {{W-|nup|dìnní}}
* {{Z|oj}}: {{W-|oj|oojiins}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|mosca|m}}
* {{Z|or}}: {{W+|or|ମାଛି}}
* {{Z|om}}: {{W-|om|titiiisa}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|бындз}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|سیڭك|tr=siñek}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|چىۋىن}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|pashsha}}, {{W+|uz|chivin}}
* {{Z|ps}}: {{W+|ps|مچ|n|tr=məč}}
* {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|punpunpa}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|mucha|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|mosca|m}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|шыбын|sc=Cyrl}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲁⲁϥ|n|m|tr=ɑf}}, {{W-|cop|ⲁϥ|n|m|tr=ɑf}}
* {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|masí}}
* {{Z|rgn}}: {{W-|rgn|mósca|m}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|mustga|m}}, {{W-|rm|tschitta|m}}
* {{Z|rom}}: {{W-|rom|mach}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|muscă|m}}
* {{Z|ru}}: {{W-|ru|му́ха|m}}
* {{Z|sxr}}: {{W-|sxr|'alaliamʉ}}
* {{Z|ssy}}: {{W-|ssy|qaca}}
* {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱨᱳ}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|musca|m}}
* {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|langaw}}
* {{Z|scn}}: {{W+|scn|musca|m}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|му̀ва|m}}, {{W-|sh|му̀ха|m}}, {{W-|sh|му̀шица|m}}
*: Latînî: {{W+|sh|mùva|m}}, {{W+|sh|mùha|m}}, {{W+|sh|mùšica|m}}
* {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠝꠣꠈꠤ}}
* {{Z|cu}}:
*: Kirîlî: {{W-|cu|моуха|m|sc=Cyrs}}
*: Glagolîtîk: {{W-|cu|ⰿⱆⱈⰰ|m|sc=Glag}}
* {{Z|sk}}: {{W+|sk|mucha|m}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|muha|m}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mucha|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mucha|m}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|mosca|m}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|nzi}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|fluga|g}}
* {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|རེང་མ|tr=rengma}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|чӏамчч}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|магас|sc=Cyrl}}
* {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|bulongor}}, {{W-|mvv|togonok}}
* {{Z|tl}}: {{W-|tl|langaw}}
* {{Z|tbc}}: {{W-|tbc|gbdai}}
* {{Z|ta}}: {{W+|ta|ஈ}}
* {{Z|twf}}: {{W-|twf|phų̀yu’úna}}
* {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|pikut}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|แมลงวัน}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|ఈగ}}
* {{Z|crh}}: {{W-|crh|çibin}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|чебен}}
* {{Z|tet}}: {{W-|tet|lalar}}
* {{Z|ti}}: {{W-|ti|ሃመማ}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sinek}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|siňek}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|སྦྲང་བུ|sc=Tibt}}
* {{Z|tpi}}: {{W-|tpi|lang}}
* {{Z|to}}: {{W-|to|lango}}
* {{Z|tqw}}: {{W-|tqw|ˀapansu·s}}
* {{Z|txb}}: {{W-|txb|tanaulyko}}
* {{Z|tpn}}: {{W-|tpn|mberu}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|сээк}}, {{W-|tyv|кара-сээк}}
* {{Z|tzj}}: {{W-|tzj|us}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|кут}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|مکھی|m|tr=makkhī|sc=ur-Arab}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|му́ха|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|vec}}: {{W-|vec|mósca|m}}
* {{Z|vep}}: {{W-|vep|kärbhaine}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|ruồi}}
* {{Z|wa}}: {{W+|wa|moxhe}}
* {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|yumangi}}
* {{Z|wbl}}: {{W-|wbl|maks}}
* {{Z|cy}}: {{W+|cy|cleren|m}}
* {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|burrimal}}
* {{Z|wo}}: {{W+|wo|weñ|cuda=weñ wi}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|រុយ}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|פֿליג}}
* {{Z|yo}}: {{W-|yo|eṣinṣin}}
* {{Z|pnt}}: {{W-|pnt|μυία|m}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μύγα|m|sc=Grek}}
*: Kevn: {{W-|grc|μυῖα|m}}
* {{Z|za}}: {{W-|za|nengznyaen}}
* {{Z|nmn}}: {{W-|nmn|gʘkxʻóõ}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|fly|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75801368}}
== {{ziman|ckb}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ckb|sc=Latn}}
# {{g|ku|mêş}}
#* {{bêmînak|ckb}}
{{mijar|ku|buxik}}
sjlgowxh93fr5474tarca5pqxhnll9c
îxanet
0
24114
6238611
6118854
2026-06-22T08:06:37Z
Wikihez
7344
/* */ bi [[MediaWiki:Gadget-AjaxEdit.js|AjaxEdit]]ê re
6238611
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|îxanet|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{e|ku|tenê|li|Bakur}} {{guharto|ku|xiyanet}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|îhanet}}
==== Jê ====
{{kol3|ku|cure=Jê
|îxanet kirin<pos:lêker>
|îxanetkirin<pos:navdêr>
|îxanetkirî<pos:rengdêr>
|îxanetî}}
==== Etîmolojî ====
{{deyn+|tr|ku|ihanet<t:xiyanet; tehqîrkirin>}} ji {{ji|ar|ku|إهانة<tr:ihanet><t:tehqîrkirin>}}. Di kelîmeya erebî de manaya "xiyanet" tine ye.
4gzour27td1uzvwzs1db2rs4c2b6lrg
mor
0
27537
6238595
6236537
2026-06-21T16:49:37Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 3 */
6238595
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{beş|Navdêr 1}}: {{ku-IPA}}
** {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mor-2.wav|Deng|Wan}}
* {{beş|Navdêr 2}}, {{beş|Navdêr 3}}: {{ku-IPA}}
** {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mor-3.wav|Deng|Wan}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr 1 ===
[[Wêne:USPresidentialSeal.jpg|thumb|'''Mora''' serokkomariya Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê (1)]]
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[nîşan|Nîşan]]a ku [[çêker]]ê/a [[belgename]]yeke [[fermî]] li wê belgeyê dide daku were zanîn ku [[resen]] e anku ne [[sexte]] ye.
#* {{bêmînak|ku}}
# [[amûr|Amûr]]a ku ew nîşan pê tê çêkirin.
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|mecazî}} [[taybetmendî]], [[xusûsiyet]]
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|mecazî}} [[bandor]], [[tesîr]]
#: ''Vê nûçeyê '''mor'''a xwe li [[rojev]]ê kir.''
==== Ji wêjeya klasîk ====
* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Qîmetşinasê '''morê''' tê *<br />Rengê sipî û sorê tê}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|موهر}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|mihr}} (2)
* {{g|ku|mihir}} (2)
* {{g|ku|mohir}}
* {{g|ku|mohr}}
* {{g|ku|muhir}}
* {{g|ku|muhr}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|morî}}
==== Jê ====
{{kol3|ku|cure=Jê
|mor kirin<q:lêker>
|mor bûn<q:lêker>
|morkirin<q:navdêr>
|morbûn<q:navdêr>
|morkirî<q:rengdêr>
|bêmor
|bêmorî
|bêmorîtî
|bêmortî
|bimor
|mordar
|mordarî
|morî<q:2>
|morker
}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{deyn|ar|ku|مهر|tr=muhr}}, ji {{ji|ira}}, bi pehlewî ''mihr'', ''mitr'', parsî ''mîhr'', hexamenîşî ''mitre-, miθre-'', avestayî ''miθro-'', sanskrîtî [[मित्र]] (mitre-), hemû ji {{ji|inc-pro|ku|*mitra-|w=[[peyman]], [[ehd]]}}. Heman peyv serekaniya [[mihrevan]] ya kurdî ye jî. Idiaya [[Şablon:Beghyani|Beghyani]], ku dibêje peyva [[mîr]] jî jê ye, bêbingeh e. Peyva kurdî "muhr" û ya farisî {{g|fa|مهر}} (muhr) bi forma erebîkirî ve ji erebî li kurdî û farisî vegeriye.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W|de|Siegel|m}}, {{W|de|Stempel|m}}, {{W|de|veilchenblau}}, {{W|de|Markenzeichen|m|guman=erê}}, {{W|de|Petschaft|m|guman=erê}}, {{W|de|Schandmal|guman=erê}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|ختم}}, {{W+|ar|نقش}}, {{W|ar|طابع}}, {{W|ar|دمغة}}, {{W|ar|توقيع|guman=erê}}, {{W|ar|الخاتام|guman=erê}}, {{W|ar|الغین|guman=erê}}
* {{Z|fa}}: {{W|fa|مهر|guman=erê}}, {{W|fa|رنگ بور|guman=erê}}, {{W|fa|مُهر|guman=erê}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|leima}}
* {{Z|en}}: {{W|en|inscription}}, {{W+|en|stamp}}, {{W|en|cachet}}, {{W|en|murex|guman=erê}}, {{W|en|purpure|guman=erê}}, {{W|en|purpureo-|guman=erê}}, {{W|en|rhodopsin|guman=erê}}, {{W|en|signet|guman=erê}}, {{W|en|signet ring|guman=erê}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|damga}}, {{W|tr|kaşe|guman=erê}}, {{W|tr|mor|guman=erê}}, {{W|tr|mühür|guman=erê}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|reng}} Rengê ku çêdibe dema ku rengê [[sor]] û yê [[şîn]] bên [[têkil]]kirin.
#: {{color panel|rengê mor|7F00FF}}
#: {{hevmane|ku|binefşî|xemir}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مۆر}}
==== Jê ====
* {{g|ku|morî}}
* {{g|ku|morîtî}}
==== Etîmolojî ====
Hevreha soranî {{g|ckb|مۆر}}, ji {{deyn|ota|ku|mor}}, ku bêjeyeke hevpar a zimanên tirkîkî ye, dibe ku ji bêjeyeke zimanekî hindewropî bi ramana "tû", bide ber {{hv|el|μόρον}}, {{hv|la|muratus}}, {{hv|es|morado}}, asturyanî [[moráu]].
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W|de|brauen}}, {{W|de|Violett|n}}
* {{Z|br}}: {{W|br|glas-ruz}}
* {{Z|bg}}: {{W|bg|виолетов|m}}, {{W|bg|виолетова|f}}, {{W|bg|виолетово|n}}
* {{Z|eo}}: {{W|eo|violkoloro}}
* {{Z|fi}}: {{W|fi|violetti}}
* {{Z|fr}}: {{W|fr|violet#French}}
* {{Z|nl}}: {{W|nl|violet}}
* {{Z|io}}: {{W|io|violea}}
* {{Z|en}}: {{W|en|mauve}}, {{W|en|purple}}, {{W|en|violet}}, {{W|en|violently}}
* {{Z|it}}: {{W|it|viola#Italian|m}}
* {{Z|ja}}: {{W-|ja|紫|tr=Murasaki}}or [[菫色]] (The violet color)
* {{Z|ca}}: {{W|ca|violeta}}
* {{Z|lv}}: {{W|lv|violets}}
* {{Z|pl}}: {{W|pl|fiolet|m}}
* {{Z|pt}}: {{W|pt|violeta|m}}, {{W|pt|lilás|m}}
* {{Z|ru}}: {{W|ru|фиолетовый}}
* {{Z|sh}}: {{W|sh|lila|f}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: [[лила]] {{m}}
*: Latînî: {{W|la|lila|f}}
* {{Z|es}}: {{W|es|violeta|m}}
* {{Z|sv}}: {{W|sv|violett}}
* {{Z|te}}: {{W-|te|ఊదా|tr=oodaa}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|eflatun}}
* {{Z|el}}: {{W-|el|ιόχρουν|tr=iókhrun}}, [[βιολετί]] (vyoletí), [[μενεξεδί]] (menexedhí)
{{werger-bin}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|ku}}
# {{f|ku|reng}} Rengê ku çêdibe dema ku rengê [[sor]] û yê [[şîn]] bên [[têkil]]kirin.
#: {{hevmane|ku|binefşî|xemir}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 3 ===
{{navdêr|ku|z=-}} {{m}}<ref>Ferhenga Kurdî-Tirkî. Amadekar, Zana Farqînî. Enstîtuya Kurdî Ya Stenbolê. Çapa 2. 2005. Rûpel:1212 û 1239.</ref>
# {{maneid|ku|mêşûmor}}{{f|ku|zoolojî}} [[mêşûmor]], [[moz]], [[mêş]] û [[heywan]]ên din yên wek wan
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* {{g|ku|moristang}}
==== Herwîha ====
* {{g|ku|mûr|id=mêşûmor}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
=== Çavkanî ===
{{çavkanî}}
== {{ziman|tly}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|tly|z=n}}
# [[mar]]
#* {{bêmînak|tly}}
==== Bi alfabeyên din ====
* ''erebî'': {{g|tly|مۆر|sc=Arab}}
* ''kirîlî'': {{g|tly|мор|sc=Cyrl}}
== {{ziman|rup}} ==
=== Lêker ===
{{lêker|rup}}
# {{g|ku|mirin}}
#* {{bêmînak|rup}}
== {{ziman|br}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|br|z=n}}
# {{f|br|erdnîgarî}} {{g|ku|derya}}, {{g|ku|behr}}, {{g|ku|dengiz}}
#* {{bêmînak|br}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|br|derya}}
== {{ziman|da}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|da}}
# {{f|da|malbat}} [[dayik#ku|dayik]], [[dê#ku|dê]]
#* {{bêmînak|da}}
== {{ziman|kw}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|kw|z=n}}
# {{f|kw|erdnîgarî}} {{g|ku|derya}}, {{g|ku|behr}}, {{g|ku|dengiz}}
#* {{bêmînak|kw}}
=== Çavkanî ===
{{rûpela wergerê|kw|derya}}
== {{ziman|no}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|no|LL-Q9043 (nor)-Telaneo-mor.wav|Deng|dever=Bærum, Norwêc}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|no|z=m}}
# {{f|no|malbat}} [[dayik#ku|dayik]], [[dê#ku|dê]]
#* {{bêmînak|no}}
== {{ziman|sv}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|sv|z=}}
# [[dayik]]
#* {{bêmînak|sv}}
== {{ziman|tr}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|tr|LL-Q256 (tur)-Veravi95-mor.wav|Deng|dever=}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|tr}}
# {{f|tr|reng}} mor, [[xemrî]]
#* {{bêmînak|tr}}
d9a25qakx6knt55ub5uigubyih381tp
mêşûmor
0
27547
6238583
6236536
2026-06-21T16:30:10Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238583
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{f|ku|zoolojî}} [[mêş|Mêş]] û [[mor]], [[mêş]] û [[moz]]; [[mêş]] û [[heywan]]ên din yên wek wan.
#: {{mk|ku|Belatînk ji '''mêşûmora''' di hêt hijmartin.}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مێشوومۆر}}
==== Herwiha ====
{{kol3|ku
| mêş-û-mor
| mêş û mor
| mêş û mûr
| mêşûmûr
}}
==== Binêre ====
{{kol3|ku
| {{g|ku|hûrmêş}}
| {{g|ku|mêşlok}}
| {{g|ku|buxik}}, {{g|ku|bûxik}}, {{g|ku|bixarik}}, {{g|ku|bihok}}
| {{g|ku|kêzik}}, {{g|ku|kêz}}, [[kêzok]]
| {{g|ku|qûrmik}}
| {{g|ku|heşare}}
}}
{{i|zimanê zarokan}}:
[[kuleşûtik]], [[beho]], [[biho]], [[behok]], [[hûk]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{qertaf|ku|mêş|û|mor|id3=mêşûmor}}.
==== Werger ====
{{werger-ser|Zoolojî}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Insekt|nt}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|insecte|n}}
* {{Z|ar}}: {{W|ar|حَشَرة|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|insect}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|昆虫|tr=konchū}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|böcek}}, {{W+|tr|haşerat}}, {{W+|tr|haşere}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|2}}
* {{Z|de}}: {{W|de|Ungeziefer|nt}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|börtü böcek}}
{{werger-bin}}
n9sv3a9i2itlmzaprsxuckxr51z0dm8
mûr
0
29749
6238584
6236535
2026-06-21T16:34:30Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 2 */
6238584
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|ku}}, {{r-ya req}}
# [[rûyê xwe tirş kirin]], rûyê xwe [[sar]] kirin, [[rûsar]], [[rûtirş]], [[mirûto]], ne [[bişoş]], ne [[rûken]]
#* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Tijî mar e tijî '''mûr''' e</br>Qewî teng e qewî kûr e}}
==== Herwiha ====
* [[mûrr]]
==== Jê ====
{{kol3|ku
| mûr bûn
| mûr kirin
| mûrbûn
| mûrkirin
| mûrbûyî
| mûrkirî
| mûrî
}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W|de|bärbeißig}}, {{W|de|unfreundlich}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|ساکت ترشرو}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|unsociable}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sessiz}}, {{W+|tr|suskun}}, {{W+|tr|sakin}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 1 ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{bêmane|ku}}
#: {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|surat}}, {{W+|tr|asık suratlı}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{maneid|ku|mêşûmor}} {{f|ku|zoolojî}} {{guherto|ku|mûrî}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{hw|ku|mor|id=mêşûmor}}
lmxuwwhvsgryey0zwjwnhuqm2fia03c
6238585
6238584
2026-06-21T16:36:45Z
Ghybu
1393
Guhartoya [[Special:Diff/6238584|6238584]] yê [[Special:Contributions/Ghybu|Ghybu]] ([[User talk:Ghybu|gotûbêj]]) şûnde kir
6238585
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|ku}}, {{r-ya req}}
# [[rûyê xwe tirş kirin]], rûyê xwe [[sar]] kirin, [[rûsar]], [[rûtirş]], [[mirûto]], ne [[bişoş]], ne [[rûken]]
#* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Tijî mar e tijî '''mûr''' e</br>Qewî teng e qewî kûr e}}
==== Herwiha ====
* [[mûrr]]
==== Jê ====
{{kol3|ku
| mûr bûn
| mûr kirin
| mûrbûn
| mûrkirin
| mûrbûyî
| mûrkirî
| mûrî
}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W|de|bärbeißig}}, {{W|de|unfreundlich}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|ساکت ترشرو}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|unsociable}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sessiz}}, {{W+|tr|suskun}}, {{W+|tr|sakin}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 1 ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{bêmane|ku}}
#: {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|surat}}, {{W+|tr|asık suratlı}}
{{werger-bin}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{maneid|ku|mêşûmor}} {{f|ku|zoolojî}} {{guherto|ku|mûrî}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{hw|ku|mor|id=mêşûmor}}
nkujsk4oddjbssutbfxm7xpvhwy4dt8
mes
0
30029
6238597
6036578
2026-06-21T17:22:41Z
Ghybu
1393
6238597
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|mês|mêş|meş}}
== {{ziman|af}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|af}}
# {{f|af|amûr}} {{g|ku|kêr}}, {{g|ku|kêrik}}
#* {{bêmînak|af}}
== {{ziman|rup}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|rup|z=n}}
# {{f|rup|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]]
#* {{bêmînak|rup}}
== {{ziman|ast}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|ast|LL-Q29507 (ast)-Limotecariu-mes.wav|Deng|dever=Uviéu, Spanya}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ast|z=n}}
# {{f|ast|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]]
#* {{bêmînak|ast}}
== {{ziman|fy}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|fy}}
# {{f|fy|amûr}} {{g|ku|kêr}}, {{g|ku|kêrik}}
#* {{bêmînak|fy}}
== {{ziman|gl}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|gl|z=n}}
# {{f|gl|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]]
#* {{bêmînak|gl}}
== {{ziman|nl}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|nl|LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-mes.wav|Deng|dever=Wijchen, Holenda}}
=== Navdêr ===
{{-nlnoun-|mes|messen|mesje|mesjes}}
{{navdêr|nl|z=nt}}
# [[kêr]], [[çeqo]]
#* {{bêmînak|nl}}
== {{ziman|ca}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|ca|LL-Q7026 (cat)-Beusson-mes.wav|Deng|dever=Ketelonya, Spanya}}
* {{deng|ca|LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-mes.wav|Deng|dever=El Prat de Llobregat, Spanya}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ca|z=}}
# [[meh]], [[heyv]], [[hîv]]
#* {{bêmînak|ca}}
== {{ziman|ltg}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|ltg}}
# [[em#ku|em]] (wek [[biker]])
#* {{bêmînak|ltg}}
== {{ziman|lt}} ==
=== Cînav ===
{{cînav|lt}}
# [[em#ku|em]] (wek [[biker]])
#* {{bêmînak|lt}}
== {{ziman|lmo}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|lmo|z=n}}
# {{f|lmo|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]]
#* {{bêmînak|lmo}}
== {{ziman|oc}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|oc}}
# {{f|oc|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]]
#* {{bêmînak|oc}}
== {{ziman|rhg}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|rhg}}
# {{f|rhg|mobîlya}} [[mase#ku|mase]], [[mêze#ku|mêze]], [[sifre#ku|sifre]]
#* {{bêmînak|rhg}}
== {{ziman|es}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|es|z=n}}
# {{f|es|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]]
#* {{bêmînak|es}}
mz538b52xpz6hblok6m21ltc7olqqzc
biwêj
0
30995
6238610
6114841
2026-06-22T08:05:32Z
Wikihez
7344
[[Gotûbêj:wate#Emilandina_xelet]]
6238610
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36368 (kur)-Dildadil-biwêj.wav|Deng|Amed}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|biwêj|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{f|ku|purîzm|kevnbûyî}} [[şair]]<ref>{{ferhenga kurdî-rûsî|r=124}}</ref><ref>{{Musa Anter|r=25}}</ref>
#* {{jêder-kovar|ku|sal=1944|nivîskar=Dilbikulê Doskî|sernav=Serbestî|r=27|kovar=Ronahî|hj=26|jêgirtin=Gelê serbest dê behsê bab û bapîr û mêrçak û '''biwêjêt''' (şair) xwe ket û xûnit.}}
#* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Çi gava ku mirovek, têkoşer û şoreşgerên kurd bîne ber çavên xwe, bê guman, navê '''biwêj''' (şair) ê mezin Cigerxwin di nav wande wê bê êjmartin.|nivîskar=Hemîd Derwêş|sernav=Pêşgotina Kîme Ez ya Cigerxwîn|sal=1973|rûpel=3}}
# {{f|ku|rêziman|xelet}} Çend [[kelîme]]yên [[li gel hev]] yên ku [[mane]]yeke [[xisûsî]] didin, ne maneya her yek ji wan kelîmeyan.
#: {{hevmane|ku|tebîr|fraz|îdyom}}
#: {{nim|ku|"[[emrê Xwedê kirin|Emrê Xwedê kirin]]" '''biwêjek''' e ku wateya "mirin"ê dide.}}
#* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin={{zim|fr|Locution adverbiale}} — '''biwêja''' rengpîşe|r=164|sernav=Langue Kurde|url=https://bnk.institutkurde.org/catalogue/detail.php?pirtuk=619|cih=Parîs|nivîskar=Kamiran Alî Bedirxan|çap=2|sal=1965}}
==== Bikaranîn ====
Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji aliyê [[dariştin]]ê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} Bide ber {{q|ku|bikir|t=ê ku dikirre}}.
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|بوێژ}}
* {{ku-kr|бьԝеж}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|bêje}}
==== Jê ====
* {{g|ku|biwêjî}}
==== Etîmolojî ====
{{neo|ku}}eke {{deyn|ckb|ku|بوێژ<tr:biwêj><t:şair>}} ye ku {{coinage|ku|Gîw Mukriyanî|nocap=1}}.{{eref|{{kitêb|sal=2024|nivîskar=Zülküf Ergün|sernav=Plandanîna Zimanê Kurdî (Kurmancî-Soranî) di Mînakên Korî Zanyarî Kurd û Enstîtuya Kurdî ya Parîsê da|url=https://acikerisim.dicle.edu.tr/server/api/core/bitstreams/21ff11fc-bab3-4b39-8e49-4649c22f56be/content|r=57}} "dariştina bêjeyan tiştekî asayî dibîne û di nivîsareke xwe da dîyar dike ku bêjeyên “wêje” û “biwêj” ê ji alîyê wî ve hatine dariştin (Hetaw: 1958: 4-5) û bêjeya “kovar” ê jî cara pêşî wan di Zarî Kirmancîyê da dahênaye (G.M., 1958: 23)"}} ji {{qe|ckb|ب<tr:bi-><crz:pêşgira failî, bide ber {{q+|ku|bikir|t=mişterî}}>|وێژ<tr:-wêj-><crz:rehê dema niha ya fiîla {{q|ckb|ۋاتەی|tr=watey|t=gotin}}>|nekat=1}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=40}}}} Bide ber {{q|ku|wêje}}.
Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji eynî rehî {{coinage|ku|Kamiran Alî Bedirxan|nocap=1}}.
{{çavkanî-etîm}}
==== Werger ====
{{werger-bnr|şair}}
{{werger-bnr|tebîr|id=îdyom}}
=== Formeke lêkerê ===
{{lêker|ku|form=erê}}
# {{f|ku|Semsûr/Kolik}} {{guharto|ku|bibêje}}
=== Çavkanî ===
{{çavkanî}}
7c9lign3vp67vmhze0iwxnf2y1z63e9
6238615
6238610
2026-06-22T08:11:03Z
Wikihez
7344
/* */ bi [[MediaWiki:Gadget-AjaxEdit.js|AjaxEdit]]ê re
6238615
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36368 (kur)-Dildadil-biwêj.wav|Deng|Amed}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|biwêj|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{f|ku|purîzm|kevnbûyî}} [[şair]]<ref>{{ferhenga kurdî-rûsî|r=124}}</ref><ref>{{Musa Anter|r=25}}</ref>
#* {{jêder-kovar|ku|sal=1944|nivîskar=Dilbikulê Doskî|sernav=Serbestî|r=27|kovar=Ronahî|hj=26|jêgirtin=Gelê serbest dê behsê bab û bapîr û mêrçak û '''biwêjêt''' (şair) xwe ket û xûnit.}}
#* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Çi gava ku mirovek, têkoşer û şoreşgerên kurd bîne ber çavên xwe, bê guman, navê '''biwêj''' (şair) ê mezin Cigerxwin di nav wande wê bê êjmartin.|nivîskar=Hemîd Derwêş|sernav=Pêşgotina Kîme Ez ya Cigerxwîn|sal=1973|rûpel=3}}
# {{f|ku|rêziman}} Çend [[kelîme]]yên [[li gel hev]] yên ku [[mane]]yeke [[xisûsî]] didin, ne maneya her yek ji wan kelîmeyan.
#: {{hevmane|ku|tebîr|fraz|îdyom}}
#: {{nim|ku|"[[emrê Xwedê kirin|Emrê Xwedê kirin]]" '''biwêjek''' e ku wateya "mirin"ê dide.}}
#* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin={{zim|fr|Locution adverbiale}} — '''biwêja''' rengpîşe|r=164|sernav=Langue Kurde|url=https://bnk.institutkurde.org/catalogue/detail.php?pirtuk=619|cih=Parîs|nivîskar=Kamiran Alî Bedirxan|çap=2|sal=1965}}
==== Bikaranîn ====
Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji aliyê [[dariştin]]ê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} Bide ber {{q|ku|bikir|t=ê ku dikirre}}.
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|بوێژ}}
* {{ku-kr|бьԝеж}}
==== Bide ber ====
* {{g|ku|bêje}}
==== Jê ====
* {{g|ku|biwêjî}}
==== Etîmolojî ====
{{neo|ku}}eke {{deyn|ckb|ku|بوێژ<tr:biwêj><t:şair>}} ye ku {{coinage|ku|Gîw Mukriyanî|nocap=1}}.{{eref|{{kitêb|sal=2024|nivîskar=Zülküf Ergün|sernav=Plandanîna Zimanê Kurdî (Kurmancî-Soranî) di Mînakên Korî Zanyarî Kurd û Enstîtuya Kurdî ya Parîsê da|url=https://acikerisim.dicle.edu.tr/server/api/core/bitstreams/21ff11fc-bab3-4b39-8e49-4649c22f56be/content|r=57}} "dariştina bêjeyan tiştekî asayî dibîne û di nivîsareke xwe da dîyar dike ku bêjeyên “wêje” û “biwêj” ê ji alîyê wî ve hatine dariştin (Hetaw: 1958: 4-5) û bêjeya “kovar” ê jî cara pêşî wan di Zarî Kirmancîyê da dahênaye (G.M., 1958: 23)"}} ji {{qe|ckb|ب<tr:bi-><crz:pêşgira failî, bide ber {{q+|ku|bikir|t=mişterî}}>|وێژ<tr:-wêj-><crz:rehê dema niha ya fiîla {{q|ckb|ۋاتەی|tr=watey|t=gotin}}>|nekat=1}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=40}}}} Bide ber {{q|ku|wêje}}.
Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji eynî rehî {{coinage|ku|Kamiran Alî Bedirxan|nocap=1}}.
{{çavkanî-etîm}}
==== Werger ====
{{werger-bnr|şair}}
{{werger-bnr|tebîr|id=îdyom}}
=== Formeke lêkerê ===
{{lêker|ku|form=erê}}
# {{f|ku|Semsûr/Kolik}} {{guharto|ku|bibêje}}
=== Çavkanî ===
{{çavkanî}}
4mm2edqmwv8lrcl89nnwzizomjfcqt4
6238616
6238615
2026-06-22T08:11:31Z
Wikihez
7344
/* Navdêr */
6238616
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{deng|ku|LL-Q36368 (kur)-Dildadil-biwêj.wav|Deng|Amed}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|biwêj|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{f|ku|purîzm|kevnbûyî}} [[şair]]<ref>{{ferhenga kurdî-rûsî|r=124}}</ref><ref>{{Musa Anter|r=25}}</ref>
#* {{jêder-kovar|ku|sal=1944|nivîskar=Dilbikulê Doskî|sernav=Serbestî|r=27|kovar=Ronahî|hj=26|jêgirtin=Gelê serbest dê behsê bab û bapîr û mêrçak û '''biwêjêt''' (şair) xwe ket û xûnit.}}
#* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Çi gava ku mirovek, têkoşer û şoreşgerên kurd bîne ber çavên xwe, bê guman, navê '''biwêj''' (şair) ê mezin Cigerxwin di nav wande wê bê êjmartin.|nivîskar=Hemîd Derwêş|sernav=Pêşgotina Kîme Ez ya Cigerxwîn|sal=1973|rûpel=3}}
# {{f|ku|rêziman}} Çend [[kelîme]]yên [[li gel hev]] yên ku [[mane]]yeke [[xisûsî]] didin, ne maneya her yek ji wan kelîmeyan.
#: {{hevmane|ku|tebîr|fraz|îdyom}}
#: {{nim|ku|"[[emrê Xwedê kirin|Emrê Xwedê kirin]]" '''biwêjek''' e ku wateya "mirin"ê dide.}}
#* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin={{zim|fr|Locution adverbiale}} — '''biwêja''' rengpîşe|r=164|sernav=Langue Kurde|url=https://bnk.institutkurde.org/catalogue/detail.php?pirtuk=619|cih=Parîs|nivîskar=Kamiran Alî Bedirxan|çap=2|sal=1965}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|بوێژ}}
* {{ku-kr|бьԝеж}}
==== Bikaranîn ====
Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji aliyê [[dariştin]]ê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} Bide ber {{q|ku|bikir|t=ê ku dikirre}}.
==== Bide ber ====
* {{g|ku|bêje}}
==== Jê ====
* {{g|ku|biwêjî}}
==== Etîmolojî ====
{{neo|ku}}eke {{deyn|ckb|ku|بوێژ<tr:biwêj><t:şair>}} ye ku {{coinage|ku|Gîw Mukriyanî|nocap=1}}.{{eref|{{kitêb|sal=2024|nivîskar=Zülküf Ergün|sernav=Plandanîna Zimanê Kurdî (Kurmancî-Soranî) di Mînakên Korî Zanyarî Kurd û Enstîtuya Kurdî ya Parîsê da|url=https://acikerisim.dicle.edu.tr/server/api/core/bitstreams/21ff11fc-bab3-4b39-8e49-4649c22f56be/content|r=57}} "dariştina bêjeyan tiştekî asayî dibîne û di nivîsareke xwe da dîyar dike ku bêjeyên “wêje” û “biwêj” ê ji alîyê wî ve hatine dariştin (Hetaw: 1958: 4-5) û bêjeya “kovar” ê jî cara pêşî wan di Zarî Kirmancîyê da dahênaye (G.M., 1958: 23)"}} ji {{qe|ckb|ب<tr:bi-><crz:pêşgira failî, bide ber {{q+|ku|bikir|t=mişterî}}>|وێژ<tr:-wêj-><crz:rehê dema niha ya fiîla {{q|ckb|ۋاتەی|tr=watey|t=gotin}}>|nekat=1}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=40}}}} Bide ber {{q|ku|wêje}}.
Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji eynî rehî {{coinage|ku|Kamiran Alî Bedirxan|nocap=1}}.
{{çavkanî-etîm}}
==== Werger ====
{{werger-bnr|şair}}
{{werger-bnr|tebîr|id=îdyom}}
=== Formeke lêkerê ===
{{lêker|ku|form=erê}}
# {{f|ku|Semsûr/Kolik}} {{guharto|ku|bibêje}}
=== Çavkanî ===
{{çavkanî}}
iw4l0dvic7411jlwgf9f726tnijvdl6
mês
0
31552
6238596
6069276
2026-06-21T17:22:20Z
Ghybu
1393
6238596
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|mes|mêş|meş}}
== {{ziman|fur}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|fur|z=n}}
# {{f|fur|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]]
#* {{bêmînak|fur}}
== {{ziman|pt}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|pt|LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-mês.wav|Deng|dever=DYA}}
* {{deng|pt|LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-mês.wav|Deng|dever=Porto, Portûgal}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|pt|z=}}
# [[meh]], [[heyv]], [[hîv]], 30 [[roj]]
#* {{bêmînak|pt}}
==== Bide ber ====
* {{g|pt|mêş}}
cthvee9fbhzt4bwskk6falfer4xwpu9
kirde
0
32750
6238612
6133494
2026-06-22T08:07:47Z
Wikihez
7344
/* Navdêr */
6238612
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|kirde|mê|guherto=hemû}}
{{navdêr|ku|z=m}}, {{k-ya nerm}}
# Tiştê ku hatiye kirin.
#: {{hevmane|ku|emel}}
#* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Celadet Alî Bedirxan/HAWAR Cild 2 Hejmar 24-57 (1934-1943)/1998|hejmar=43|sal=1942|sernav=Rewşa Dinyayê|nivîskar={{w|Celadet Alî Bedirxan|Nêrevan}}|r=999}}|jg=Bi vê guhartine, bêşik hikûmeta Vîşiyê, bêtir nîzingi li elemanan kiriye. Lê ji vê nîzingbûnê hêj tu '''kirde''' ne hate der.}}
#* {{jêder-kovar|ku|jêgirtin=Ew klîşa wê Jandarka çeleng û dilhesin û gurçikpola û '''kirdeyên''' xebata wê ne jibo dilgermî û nav têdanek ji gelê me û bîraniyek ji neyarê Fransa re ye?|kovar=Roja Nû|hj=33|sal=1944|r=1|sernav=Diyarê Stêrê|nivîskar=Hesen Hişyar}}
#* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Van '''kirde''' û van gotin<br>Ku Ji her der dihatin<br>Dilê Kurdan dikir xurtir,<br>Serê wan hîn blintir.|r=34|sernav=Şerê Azadî|nivîskar={{w|Nûredîn Zaza|Çîroknivîs}}|sal=1964}}
#* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mehmed Uzun/Mirina Kalekî Rind/1987|r=73}}|jg=Cîhaneke wisan ku li wê derê peyv û şixul, qise û '''kirde''' hevûdu temam dikin û wekhev în.}}
# {{f|ku|rêziman}} Kesê yan tiştê ku tiştekî dike.
#: {{hevmane|ku|fail|subje|kirar}}
#: {{nim|ku|Di cimleya "Ew nanî dixwe." de "ew" '''kirde''' ye, "nanî" obje e û "dixwe" fiîl e.}}
#* {{jêder-kitêb|ku|sernav=Xwendina Kurdî|nivîskar={{w|Kamiran Alî Bedirxan|Dr. Kamiran Alî Bedir-xan}}|weşanxane=Çapxana Tereqi|cih=Şam|sal=1938|r=73|jêgirtin=Di hevoka jorîn de (Temo çû) herwekî gotin li ser Temo ye em zû dizanin ko '''kirdeyê''' vê hevokê (Temo) ye û (çû) pêwera wî ye ji ber ko kirina Temo şanî me dide.}}
==== Bikaranîn ====
Manaya 2an a "fail, subje" ji aliyê [[dariştin]] û manayê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}}
==== Etîmolojî ====
Deyn ji {{deyn|ckb|ku|کردە|t=karên kirî}},{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=18}}}} {{neo|ckb|hûr=1|nekat=1}} ji {{qe|ckb|کرد<crz:rehê dema borî ji {{q|ckb|کردن|t=kirin}}>|ە<t:-e>|nekat=1}}.
Manaya 2an a "fail, subje" ji eynî rehî {{coinage|ku|Kamiran Alî Bedirxan|nocap=1}} ku ji aliyê [[dariştin]] û manayê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}}
{{çavkanî-etîm}}
==== Werger ====
{{werger-bnr|tiştê hatiye kirin|emel}}
{{werger-bnr|fail}}
== {{ziman|tr}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|tr}}
# nanekî ku ji ardê gilgilan tê çêkirin
#* {{bêmînak|tr}}
asxf0dh1dvyilxd2z1lkaoz9sf2viss
morî
0
33426
6238580
5904896
2026-06-21T16:26:25Z
Ghybu
1393
6238580
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr 2 ===
[[Wêne:White_pearl_necklace.jpg|thumb|morî]]
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[cûn|Cûn]]ek [[xişir]]ê [[bihagiran]] yê mîna [[gog]]ên [[hûrik]] e.
#: {{hevmane|ku|mirarî|mircan}}
==== Ji wêjeya klasîk ====
* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Mefroş durran bi '''moriyan'''</br>Cama di destê horiyan}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مۆری}}
==== Herwiha ====
{{stûn|
* {{g|ku|mihrî}}
* {{g|ku|mirwarî}}
* {{g|ku|mohrî}}
* {{g|ku|muhrî}}
* {{g|ku|morik}}
* {{g|ku|morîk}}
}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|marî}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|mîrî}}
* {{g|ku|mor}}
* {{g|ku|murî}}
* {{g|ku|mûrî}}
}}
==== Binere herwiha ====
* {{g|ku|mircan}}
==== Jê ====
{{stûn|
* {{g|ku|morîfiroş}}
* {{g|ku|morîfiroşgeh}}
* {{g|ku|morîfiroşî}}
* {{g|ku|morîk}}
* {{g|ku|morîkî}}
* {{g|ku|morîvan}}
* {{g|ku|morîvanî}}
}}
==== Etîmolojî ====
Hevreha ''[[mirarî]], [[mirwarî]], [[mircan]], [[mirwarî]], [[margarîn]]'', ji {{ji|ira}}. Binere: {{q|ku|mircan}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|налкъвыт-налма́с|sc=Cyrl}}, {{W-|abq|налькъвыт-нальма́с|sc=Cyrl}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|налмэс-налкъут|sc=Cyrl}}, {{W-|ady|налъкъут|sc=Cyrl}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|pêrel}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|rruazë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Perle|m}}
* {{Z|atv}}: {{W-|atv|чиндьи}}
* {{Z|alt}}: {{W-|alt|јинји}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ሉል|sc=Ethi}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|perla|m}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|perlla|m}}, {{W+|ast|perla|m}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|маргъал|sc=Cyrl}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|mirvari}}, {{W+|az|inci}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|perla}}, {{W-|eu|altiste}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ынйы|sc=Cyrl}}
* {{Z|bbl}}: {{W-|bbl|მარგალიტ}}, {{W-|bbl|მარგლიტ}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|жэ́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|жо́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|зе́мчуг|n}}, {{W-|be|пэ́рла|m}}, {{W-|be|жамчу́жына|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|گوھر}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|মুক্তা}}
* {{Z|bth}}: {{W-|bth|mutiyaraa}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|би́сер|n|sc=Cyrl}}, {{W+|bg|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|bg|маргари́т|n|sc=Cyrl}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုလဲ}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|субад|sc=Cyrl}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|perla|m}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏓᎬᎾ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|珍珠|tr=zan1 zyu1}}
*: {{Z|dng}}: {{W-|dng|җынҗў}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|珍珠|tr=chṳ̂n-chû}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|珍珠|tr=zhēnzhū}}, {{W+|cmn|璣|tr=jī}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|珍珠|tr=dĭng-ciŏ / cĭng-ciŏ}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|珍珠|tr=chin-chu}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|珍珠}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|ӗнчӗ|sc=Cyrl}}, {{W-|cv|мерчен|sc=Cyrl}}
* {{Z|da}}: {{W-|da|perle|g}}
* {{Z|gsw}}: {{W-|gsw|Pärla}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|لُؤْلُؤَة|m}}, {{W+|ar|جَوْهَر|n}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մարգարիտ}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|perlo}}
* {{Z|et}}: {{W-|et|pärl}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|kug-sõnnɛ}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مروارید|tr=morvârid}}, {{W+|fa|گوهر|tr=gowhar}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|perla|m}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|helmi}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|perle|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|perle|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|pearel}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|neamhnaid|m}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|perla|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐌼𐌰𐍂𐌹𐌺𐍂𐌴𐌹𐍄𐌿𐍃|n}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|მარგალიტი}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|pèl}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|momi}}
* {{Z|ha}}: {{W-|ha|lu'ulu'u}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|मोती|n}}, {{W+|hi|मुक्ता|n}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|parel|g}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|פְּנִינָה|m|tr=p'niná|sc=Hebr}}, {{W+|he|מַרְגָּלִית|m|tr=margalít}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|perlo}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|meregrot|nt}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|pearl}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|helmi}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|perla}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|péarla}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|perla|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|perla|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|真珠|tr=しんじゅ, shinju}}
* {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|maṇi}}
* {{Z|xal}}: {{W-|xal|сувсн|sc=Cyrl}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|инджи|sc=Cyrl}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|perla|m}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|бермет|sc=Cyrl}}
* {{Z|si}}: {{W-|si|මුතු}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|진주}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|perl|n}}
* {{Z|co}}: {{W-|co|perla|m}}, {{W-|co|perula|m}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|инжи|sc=Cyrl}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|margarita|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|pērle|m}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ່ມຸກ}}
* {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|moni}}, {{W-|lzz|zenişi}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|гевгьер}}, {{W-|lez|инжи}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|perlas|n}}
* {{Z|liv}}: {{W-|liv|pǟrlõz}}
* {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|pèrla|m}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Pärel|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|бисер|n}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|മുത്ത്}}
* {{Z|ms}}: {{W-|ms|mutiara}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|ġawhra|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠨᡳᠴᡠᡥᡝ}}, {{W-|mnc|ᡨᠠᠨᠠ}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|peara}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|tipay}}
* {{Z|mhr}}: {{W-|mhr|ракывод шырча|sc=Cyrl}}, {{W-|mhr|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|gyöngy}}
* {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|perla|m}}
* {{Z|mn}}: {{W+|mn|сувд|sc=Cyrl}}
* {{Z|nah}}: {{W-|nah|epyollotli}}, {{W-|nah|yepyollotli}}
* {{Z|ne}}: {{W+|ne|मोती}}
* {{Z|no}}: {{W+|no|perle|g}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|pèrla|m}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|дзындз|sc=Cyrl}}, {{W-|os|абырлаш}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|اینجو|tr=inci}}, {{W-|ota|در|tr=durr}}, {{W-|ota|مروارید|tr=mervârid}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|مەرۋايىت}}, {{W-|ug|دۇر}}
*: Kirîlî: {{W-|ug|мәрвайит}}, {{W-|ug|дур}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|inju}}, {{W+|uz|marvarid}}, {{W+|uz|dur}}, {{W+|uz|gavhar}}
* {{Z|pi}}: {{W-|pi|muttā|m}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مرغلره|tr=murghalara}}
* {{Z|pms}}: {{W-|pms|perla|m}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Parl|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|perła|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|pérola|m}}
* {{Z|pa}}: {{W-|pa|ਮੋਤੀ|n}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|інжу|sc=Cyrl}}, {{W-|kk|мерүерт|sc=Cyrl}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲙⲁⲣⲅⲁⲣⲓⲧⲏⲥ}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|perla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|perlă|m}}, {{W+|ro|mărgăritar|nt}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|же́мчуг|n}}, {{W+|ru|жемчу́жина|m}}, {{W+|ru|перл|n}}
* {{Z|rue}}: {{W-|rue|бисерниови|sc=Cyrl}}
* {{Z|se}}: {{W-|se|bearal}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|penina}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|मुक्ता|n}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|perela|m|cuda=pèrela}}, {{W-|sc|perella|m|cuda=perèlla}}
* {{Z|scn}}: {{W-|scn|perla|m}}
* {{Z|srn}}: {{W-|srn|parelkrara}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|бѝсер|n|sc=Cyrl}}
*: Latînî: {{W+|sh|bìser|n}}
* {{Z|sk}}: {{W-|sk|perla|m}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|biser|n}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|parla|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|parla|m}}
* {{Z|st}}: {{W-|st|pêrêla}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|perla|m}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|lulu}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|pärla}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|гевгьер}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|марворид}}, {{W-|tg|гавҳар}}, {{W-|tg|чавхар}}
* {{Z|tl}}: {{W-|tl|perlas}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|tadmant|m}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|ไข่มุก}}, {{W+|th|มุก}}, {{W+|th|มุกดา}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|ముత్యం}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|энҗе|sc=Cyrl}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ሉል}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|inci}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|dür}}, {{W-|tk|hünji}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|མུ་ཏིག}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|чинжи}}, {{W-|tyv|сууд}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|марњан|sc=Cyrl}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|موتی|n|tr=motī}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|uk|перли́на|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|ngọc trai}}, {{W+|vi|trân châu}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|pärlat}}
* {{Z|vro}}: {{W-|vro|pärli}}
* {{Z|wa}}: {{W-|wa|pièle}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|perl|n}}, {{W-|cy|mererid|n}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|pela}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|មុត្តា}}, {{W-|km|មុក្តា}}, {{W+|km|គជ់}}, {{W-|km|គជ់ខ្យង}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|чөмчүүк|sc=Cyrl}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|פּערל|n}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μαργαριτάρι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μαργαρίτης|n}}
*: {{Z|el}}: {{W-|el|μαργαριτάρ}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|pearl|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76704379}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=2}}
# {{guherto|ku|mûrî}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* {{g|ku|kurmorî}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|ku}}
# {{guharto|ku|mor|w=rengê mor}}
97w26pltgnja2h6jtvve7iclp83540d
6238581
6238580
2026-06-21T16:26:52Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 2 */
6238581
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr 2 ===
[[Wêne:White_pearl_necklace.jpg|thumb|morî]]
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[cûn|Cûn]]ek [[xişir]]ê [[bihagiran]] yê mîna [[gog]]ên [[hûrik]] e.
#: {{hevmane|ku|mirarî|mircan}}
==== Ji wêjeya klasîk ====
* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Mefroş durran bi '''moriyan'''</br>Cama di destê horiyan}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مۆری}}
==== Herwiha ====
{{stûn|
* {{g|ku|mihrî}}
* {{g|ku|mirwarî}}
* {{g|ku|mohrî}}
* {{g|ku|muhrî}}
* {{g|ku|morik}}
* {{g|ku|morîk}}
}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|marî}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|mîrî}}
* {{g|ku|mor}}
* {{g|ku|murî}}
* {{g|ku|mûrî}}
}}
==== Binere herwiha ====
* {{g|ku|mircan}}
==== Jê ====
{{stûn|
* {{g|ku|morîfiroş}}
* {{g|ku|morîfiroşgeh}}
* {{g|ku|morîfiroşî}}
* {{g|ku|morîk}}
* {{g|ku|morîkî}}
* {{g|ku|morîvan}}
* {{g|ku|morîvanî}}
}}
==== Etîmolojî ====
Hevreha ''[[mirarî]], [[mirwarî]], [[mircan]], [[mirwarî]], [[margarîn]]'', ji {{ji|ira}}. Binere: {{q|ku|mircan}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|налкъвыт-налма́с|sc=Cyrl}}, {{W-|abq|налькъвыт-нальма́с|sc=Cyrl}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|налмэс-налкъут|sc=Cyrl}}, {{W-|ady|налъкъут|sc=Cyrl}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|pêrel}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|rruazë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Perle|m}}
* {{Z|atv}}: {{W-|atv|чиндьи}}
* {{Z|alt}}: {{W-|alt|јинји}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ሉል|sc=Ethi}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|perla|m}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|perlla|m}}, {{W+|ast|perla|m}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|маргъал|sc=Cyrl}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|mirvari}}, {{W+|az|inci}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|perla}}, {{W-|eu|altiste}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ынйы|sc=Cyrl}}
* {{Z|bbl}}: {{W-|bbl|მარგალიტ}}, {{W-|bbl|მარგლიტ}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|жэ́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|жо́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|зе́мчуг|n}}, {{W-|be|пэ́рла|m}}, {{W-|be|жамчу́жына|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|گوھر}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|মুক্তা}}
* {{Z|bth}}: {{W-|bth|mutiyaraa}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|би́сер|n|sc=Cyrl}}, {{W+|bg|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|bg|маргари́т|n|sc=Cyrl}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုလဲ}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|субад|sc=Cyrl}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|perla|m}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏓᎬᎾ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|珍珠|tr=zan1 zyu1}}
*: {{Z|dng}}: {{W-|dng|җынҗў}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|珍珠|tr=chṳ̂n-chû}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|珍珠|tr=zhēnzhū}}, {{W+|cmn|璣|tr=jī}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|珍珠|tr=dĭng-ciŏ / cĭng-ciŏ}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|珍珠|tr=chin-chu}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|珍珠}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|ӗнчӗ|sc=Cyrl}}, {{W-|cv|мерчен|sc=Cyrl}}
* {{Z|da}}: {{W-|da|perle|g}}
* {{Z|gsw}}: {{W-|gsw|Pärla}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|لُؤْلُؤَة|m}}, {{W+|ar|جَوْهَر|n}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մարգարիտ}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|perlo}}
* {{Z|et}}: {{W-|et|pärl}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|kug-sõnnɛ}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مروارید|tr=morvârid}}, {{W+|fa|گوهر|tr=gowhar}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|perla|m}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|helmi}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|perle|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|perle|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|pearel}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|neamhnaid|m}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|perla|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐌼𐌰𐍂𐌹𐌺𐍂𐌴𐌹𐍄𐌿𐍃|n}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|მარგალიტი}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|pèl}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|momi}}
* {{Z|ha}}: {{W-|ha|lu'ulu'u}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|मोती|n}}, {{W+|hi|मुक्ता|n}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|parel|g}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|פְּנִינָה|m|tr=p'niná|sc=Hebr}}, {{W+|he|מַרְגָּלִית|m|tr=margalít}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|perlo}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|meregrot|nt}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|pearl}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|helmi}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|perla}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|péarla}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|perla|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|perla|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|真珠|tr=しんじゅ, shinju}}
* {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|maṇi}}
* {{Z|xal}}: {{W-|xal|сувсн|sc=Cyrl}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|инджи|sc=Cyrl}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|perla|m}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|бермет|sc=Cyrl}}
* {{Z|si}}: {{W-|si|මුතු}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|진주}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|perl|n}}
* {{Z|co}}: {{W-|co|perla|m}}, {{W-|co|perula|m}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|инжи|sc=Cyrl}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|margarita|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|pērle|m}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ່ມຸກ}}
* {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|moni}}, {{W-|lzz|zenişi}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|гевгьер}}, {{W-|lez|инжи}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|perlas|n}}
* {{Z|liv}}: {{W-|liv|pǟrlõz}}
* {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|pèrla|m}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Pärel|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|бисер|n}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|മുത്ത്}}
* {{Z|ms}}: {{W-|ms|mutiara}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|ġawhra|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠨᡳᠴᡠᡥᡝ}}, {{W-|mnc|ᡨᠠᠨᠠ}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|peara}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|tipay}}
* {{Z|mhr}}: {{W-|mhr|ракывод шырча|sc=Cyrl}}, {{W-|mhr|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|gyöngy}}
* {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|perla|m}}
* {{Z|mn}}: {{W+|mn|сувд|sc=Cyrl}}
* {{Z|nah}}: {{W-|nah|epyollotli}}, {{W-|nah|yepyollotli}}
* {{Z|ne}}: {{W+|ne|मोती}}
* {{Z|no}}: {{W+|no|perle|g}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|pèrla|m}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|дзындз|sc=Cyrl}}, {{W-|os|абырлаш}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|اینجو|tr=inci}}, {{W-|ota|در|tr=durr}}, {{W-|ota|مروارید|tr=mervârid}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|مەرۋايىت}}, {{W-|ug|دۇر}}
*: Kirîlî: {{W-|ug|мәрвайит}}, {{W-|ug|дур}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|inju}}, {{W+|uz|marvarid}}, {{W+|uz|dur}}, {{W+|uz|gavhar}}
* {{Z|pi}}: {{W-|pi|muttā|m}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مرغلره|tr=murghalara}}
* {{Z|pms}}: {{W-|pms|perla|m}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Parl|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|perła|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|pérola|m}}
* {{Z|pa}}: {{W-|pa|ਮੋਤੀ|n}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|інжу|sc=Cyrl}}, {{W-|kk|мерүерт|sc=Cyrl}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲙⲁⲣⲅⲁⲣⲓⲧⲏⲥ}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|perla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|perlă|m}}, {{W+|ro|mărgăritar|nt}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|же́мчуг|n}}, {{W+|ru|жемчу́жина|m}}, {{W+|ru|перл|n}}
* {{Z|rue}}: {{W-|rue|бисерниови|sc=Cyrl}}
* {{Z|se}}: {{W-|se|bearal}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|penina}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|मुक्ता|n}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|perela|m|cuda=pèrela}}, {{W-|sc|perella|m|cuda=perèlla}}
* {{Z|scn}}: {{W-|scn|perla|m}}
* {{Z|srn}}: {{W-|srn|parelkrara}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|бѝсер|n|sc=Cyrl}}
*: Latînî: {{W+|sh|bìser|n}}
* {{Z|sk}}: {{W-|sk|perla|m}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|biser|n}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|parla|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|parla|m}}
* {{Z|st}}: {{W-|st|pêrêla}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|perla|m}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|lulu}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|pärla}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|гевгьер}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|марворид}}, {{W-|tg|гавҳар}}, {{W-|tg|чавхар}}
* {{Z|tl}}: {{W-|tl|perlas}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|tadmant|m}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|ไข่มุก}}, {{W+|th|มุก}}, {{W+|th|มุกดา}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|ముత్యం}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|энҗе|sc=Cyrl}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ሉል}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|inci}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|dür}}, {{W-|tk|hünji}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|མུ་ཏིག}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|чинжи}}, {{W-|tyv|сууд}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|марњан|sc=Cyrl}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|موتی|n|tr=motī}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|uk|перли́на|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|ngọc trai}}, {{W+|vi|trân châu}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|pärlat}}
* {{Z|vro}}: {{W-|vro|pärli}}
* {{Z|wa}}: {{W-|wa|pièle}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|perl|n}}, {{W-|cy|mererid|n}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|pela}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|មុត្តា}}, {{W-|km|មុក្តា}}, {{W+|km|គជ់}}, {{W-|km|គជ់ខ្យង}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|чөмчүүк|sc=Cyrl}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|פּערל|n}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μαργαριτάρι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μαργαρίτης|n}}
*: {{Z|el}}: {{W-|el|μαργαριτάρ}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|pearl|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76704379}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{guherto|ku|mûrî}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* {{g|ku|kurmorî}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|ku}}
# {{guharto|ku|mor|w=rengê mor}}
6waej4usmednkngyq67zovwvavp8f7l
6238582
6238581
2026-06-21T16:28:19Z
Ghybu
1393
/* Navdêr 2 */
6238582
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr 2 ===
[[Wêne:White_pearl_necklace.jpg|thumb|morî]]
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[cûn|Cûn]]ek [[xişir]]ê [[bihagiran]] yê mîna [[gog]]ên [[hûrik]] e.
#: {{hevmane|ku|mirarî|mircan}}
==== Ji wêjeya klasîk ====
* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Mefroş durran bi '''moriyan'''</br>Cama di destê horiyan}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مۆری}}
==== Herwiha ====
{{stûn|
* {{g|ku|mihrî}}
* {{g|ku|mirwarî}}
* {{g|ku|mohrî}}
* {{g|ku|muhrî}}
* {{g|ku|morik}}
* {{g|ku|morîk}}
}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|marî}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|mîrî}}
* {{g|ku|mor}}
* {{g|ku|murî}}
* {{g|ku|mûrî}}
}}
==== Binere herwiha ====
* {{g|ku|mircan}}
==== Jê ====
{{stûn|
* {{g|ku|morîfiroş}}
* {{g|ku|morîfiroşgeh}}
* {{g|ku|morîfiroşî}}
* {{g|ku|morîk}}
* {{g|ku|morîkî}}
* {{g|ku|morîvan}}
* {{g|ku|morîvanî}}
}}
==== Etîmolojî ====
Hevreha ''[[mirarî]], [[mirwarî]], [[mircan]], [[mirwarî]], [[margarîn]]'', ji {{ji|ira}}. Binere: {{q|ku|mircan}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|налкъвыт-налма́с|sc=Cyrl}}, {{W-|abq|налькъвыт-нальма́с|sc=Cyrl}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|налмэс-налкъут|sc=Cyrl}}, {{W-|ady|налъкъут|sc=Cyrl}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|pêrel}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|rruazë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Perle|m}}
* {{Z|atv}}: {{W-|atv|чиндьи}}
* {{Z|alt}}: {{W-|alt|јинји}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ሉል|sc=Ethi}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|perla|m}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|perlla|m}}, {{W+|ast|perla|m}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|маргъал|sc=Cyrl}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|mirvari}}, {{W+|az|inci}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|perla}}, {{W-|eu|altiste}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ынйы|sc=Cyrl}}
* {{Z|bbl}}: {{W-|bbl|მარგალიტ}}, {{W-|bbl|მარგლიტ}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|жэ́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|жо́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|зе́мчуг|n}}, {{W-|be|пэ́рла|m}}, {{W-|be|жамчу́жына|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|گوھر}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|মুক্তা}}
* {{Z|bth}}: {{W-|bth|mutiyaraa}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|би́сер|n|sc=Cyrl}}, {{W+|bg|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|bg|маргари́т|n|sc=Cyrl}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုလဲ}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|субад|sc=Cyrl}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|perla|m}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏓᎬᎾ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|珍珠|tr=zan1 zyu1}}
*: {{Z|dng}}: {{W-|dng|җынҗў}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|珍珠|tr=chṳ̂n-chû}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|珍珠|tr=zhēnzhū}}, {{W+|cmn|璣|tr=jī}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|珍珠|tr=dĭng-ciŏ / cĭng-ciŏ}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|珍珠|tr=chin-chu}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|珍珠}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|ӗнчӗ|sc=Cyrl}}, {{W-|cv|мерчен|sc=Cyrl}}
* {{Z|da}}: {{W-|da|perle|g}}
* {{Z|gsw}}: {{W-|gsw|Pärla}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|لُؤْلُؤَة|m}}, {{W+|ar|جَوْهَر|n}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մարգարիտ}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|perlo}}
* {{Z|et}}: {{W-|et|pärl}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|kug-sõnnɛ}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مروارید|tr=morvârid}}, {{W+|fa|گوهر|tr=gowhar}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|perla|m}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|helmi}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|perle|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|perle|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|pearel}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|neamhnaid|m}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|perla|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐌼𐌰𐍂𐌹𐌺𐍂𐌴𐌹𐍄𐌿𐍃|n}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|მარგალიტი}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|pèl}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|momi}}
* {{Z|ha}}: {{W-|ha|lu'ulu'u}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|मोती|n}}, {{W+|hi|मुक्ता|n}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|parel|g}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|פְּנִינָה|m|tr=p'niná|sc=Hebr}}, {{W+|he|מַרְגָּלִית|m|tr=margalít}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|perlo}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|meregrot|nt}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|pearl}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|helmi}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|perla}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|péarla}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|perla|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|perla|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|真珠|tr=しんじゅ, shinju}}
* {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|maṇi}}
* {{Z|xal}}: {{W-|xal|сувсн|sc=Cyrl}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|инджи|sc=Cyrl}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|perla|m}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|бермет|sc=Cyrl}}
* {{Z|si}}: {{W-|si|මුතු}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|진주}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|perl|n}}
* {{Z|co}}: {{W-|co|perla|m}}, {{W-|co|perula|m}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|инжи|sc=Cyrl}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|margarita|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|pērle|m}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ່ມຸກ}}
* {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|moni}}, {{W-|lzz|zenişi}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|гевгьер}}, {{W-|lez|инжи}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|perlas|n}}
* {{Z|liv}}: {{W-|liv|pǟrlõz}}
* {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|pèrla|m}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Pärel|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|бисер|n}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|മുത്ത്}}
* {{Z|ms}}: {{W-|ms|mutiara}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|ġawhra|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠨᡳᠴᡠᡥᡝ}}, {{W-|mnc|ᡨᠠᠨᠠ}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|peara}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|tipay}}
* {{Z|mhr}}: {{W-|mhr|ракывод шырча|sc=Cyrl}}, {{W-|mhr|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|gyöngy}}
* {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|perla|m}}
* {{Z|mn}}: {{W+|mn|сувд|sc=Cyrl}}
* {{Z|nah}}: {{W-|nah|epyollotli}}, {{W-|nah|yepyollotli}}
* {{Z|ne}}: {{W+|ne|मोती}}
* {{Z|no}}: {{W+|no|perle|g}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|pèrla|m}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|дзындз|sc=Cyrl}}, {{W-|os|абырлаш}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|اینجو|tr=inci}}, {{W-|ota|در|tr=durr}}, {{W-|ota|مروارید|tr=mervârid}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|مەرۋايىت}}, {{W-|ug|دۇر}}
*: Kirîlî: {{W-|ug|мәрвайит}}, {{W-|ug|дур}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|inju}}, {{W+|uz|marvarid}}, {{W+|uz|dur}}, {{W+|uz|gavhar}}
* {{Z|pi}}: {{W-|pi|muttā|m}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مرغلره|tr=murghalara}}
* {{Z|pms}}: {{W-|pms|perla|m}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Parl|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|perła|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|pérola|m}}
* {{Z|pa}}: {{W-|pa|ਮੋਤੀ|n}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|інжу|sc=Cyrl}}, {{W-|kk|мерүерт|sc=Cyrl}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲙⲁⲣⲅⲁⲣⲓⲧⲏⲥ}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|perla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|perlă|m}}, {{W+|ro|mărgăritar|nt}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|же́мчуг|n}}, {{W+|ru|жемчу́жина|m}}, {{W+|ru|перл|n}}
* {{Z|rue}}: {{W-|rue|бисерниови|sc=Cyrl}}
* {{Z|se}}: {{W-|se|bearal}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|penina}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|मुक्ता|n}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|perela|m|cuda=pèrela}}, {{W-|sc|perella|m|cuda=perèlla}}
* {{Z|scn}}: {{W-|scn|perla|m}}
* {{Z|srn}}: {{W-|srn|parelkrara}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|бѝсер|n|sc=Cyrl}}
*: Latînî: {{W+|sh|bìser|n}}
* {{Z|sk}}: {{W-|sk|perla|m}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|biser|n}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|parla|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|parla|m}}
* {{Z|st}}: {{W-|st|pêrêla}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|perla|m}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|lulu}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|pärla}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|гевгьер}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|марворид}}, {{W-|tg|гавҳар}}, {{W-|tg|чавхар}}
* {{Z|tl}}: {{W-|tl|perlas}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|tadmant|m}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|ไข่มุก}}, {{W+|th|มุก}}, {{W+|th|มุกดา}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|ముత్యం}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|энҗе|sc=Cyrl}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ሉል}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|inci}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|dür}}, {{W-|tk|hünji}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|མུ་ཏིག}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|чинжи}}, {{W-|tyv|сууд}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|марњан|sc=Cyrl}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|موتی|n|tr=motī}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|uk|перли́на|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|ngọc trai}}, {{W+|vi|trân châu}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|pärlat}}
* {{Z|vro}}: {{W-|vro|pärli}}
* {{Z|wa}}: {{W-|wa|pièle}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|perl|n}}, {{W-|cy|mererid|n}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|pela}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|មុត្តា}}, {{W-|km|មុក្តា}}, {{W+|km|គជ់}}, {{W-|km|គជ់ខ្យង}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|чөмчүүк|sc=Cyrl}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|פּערל|n}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μαργαριτάρι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μαργαρίτης|n}}
*: {{Z|el}}: {{W-|el|μαργαριτάρ}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|pearl|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76704379}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|Riha}} {{f|ku|buxik}} {{guherto|ku|mûrî}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* {{g|ku|kurmorî}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|ku}}
# {{guharto|ku|mor|w=rengê mor}}
o90acqg7cu4klo35mcprugk10vqk0j9
6238594
6238582
2026-06-21T16:48:51Z
Ghybu
1393
/* Jê */
6238594
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr 2 ===
[[Wêne:White_pearl_necklace.jpg|thumb|morî]]
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[cûn|Cûn]]ek [[xişir]]ê [[bihagiran]] yê mîna [[gog]]ên [[hûrik]] e.
#: {{hevmane|ku|mirarî|mircan}}
==== Ji wêjeya klasîk ====
* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Mefroş durran bi '''moriyan'''</br>Cama di destê horiyan}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|مۆری}}
==== Herwiha ====
{{stûn|
* {{g|ku|mihrî}}
* {{g|ku|mirwarî}}
* {{g|ku|mohrî}}
* {{g|ku|muhrî}}
* {{g|ku|morik}}
* {{g|ku|morîk}}
}}
==== Bide ber ====
{{stûn|
* {{g|ku|marî}}
* {{g|ku|mirî}}
* {{g|ku|mîrî}}
* {{g|ku|mor}}
* {{g|ku|murî}}
* {{g|ku|mûrî}}
}}
==== Binere herwiha ====
* {{g|ku|mircan}}
==== Jê ====
{{stûn|
* {{g|ku|morîfiroş}}
* {{g|ku|morîfiroşgeh}}
* {{g|ku|morîfiroşî}}
* {{g|ku|morîk}}
* {{g|ku|morîkî}}
* {{g|ku|morîvan}}
* {{g|ku|morîvanî}}
}}
==== Etîmolojî ====
Hevreha ''[[mirarî]], [[mirwarî]], [[mircan]], [[mirwarî]], [[margarîn]]'', ji {{ji|ira}}. Binere: {{q|ku|mircan}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|abq}}: {{W-|abq|налкъвыт-налма́с|sc=Cyrl}}, {{W-|abq|налькъвыт-нальма́с|sc=Cyrl}}
* {{Z|ady}}: {{W-|ady|налмэс-налкъут|sc=Cyrl}}, {{W-|ady|налъкъут|sc=Cyrl}}
* {{Z|af}}: {{W-|af|pêrel}}
* {{Z|sq}}: {{W+|sq|rruazë|m}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Perle|m}}
* {{Z|atv}}: {{W-|atv|чиндьи}}
* {{Z|alt}}: {{W-|alt|јинји}}
* {{Z|am}}: {{W-|am|ሉል|sc=Ethi}}
* {{Z|an}}: {{W-|an|perla|m}}
* {{Z|ast}}: {{W+|ast|perlla|m}}, {{W+|ast|perla|m}}
* {{Z|av}}: {{W-|av|маргъал|sc=Cyrl}}
* {{Z|az}}: {{W+|az|mirvari}}, {{W+|az|inci}}
* {{Z|eu}}: {{W-|eu|perla}}, {{W-|eu|altiste}}
* {{Z|ba}}: {{W-|ba|ынйы|sc=Cyrl}}
* {{Z|bbl}}: {{W-|bbl|მარგალიტ}}, {{W-|bbl|მარგლიტ}}
* {{Z|be}}: {{W-|be|жэ́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|жо́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|зе́мчуг|n}}, {{W-|be|пэ́рла|m}}, {{W-|be|жамчу́жына|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|bal}}: {{W-|bal|گوھر}}
* {{Z|bn}}: {{W+|bn|মুক্তা}}
* {{Z|bth}}: {{W-|bth|mutiyaraa}}
* {{Z|bg}}: {{W+|bg|би́сер|n|sc=Cyrl}}, {{W+|bg|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|bg|маргари́т|n|sc=Cyrl}}
* {{Z|my}}: {{W+|my|ပုလဲ}}
* {{Z|bua}}: {{W-|bua|субад|sc=Cyrl}}
* {{Z|cs}}: {{W+|cs|perla|m}}
* {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏓᎬᎾ}}
* {{Z|zh}}:
*: {{Z|yue}}: {{W-|yue|珍珠|tr=zan1 zyu1}}
*: {{Z|dng}}: {{W-|dng|җынҗў}}
*: {{Z|hak}}: {{W-|hak|珍珠|tr=chṳ̂n-chû}}
*: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|珍珠|tr=zhēnzhū}}, {{W+|cmn|璣|tr=jī}}
*: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|珍珠|tr=dĭng-ciŏ / cĭng-ciŏ}}
*: {{Z|nan}}: {{W+|nan|珍珠|tr=chin-chu}}
*: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|珍珠}}
* {{Z|cv}}: {{W-|cv|ӗнчӗ|sc=Cyrl}}, {{W-|cv|мерчен|sc=Cyrl}}
* {{Z|da}}: {{W-|da|perle|g}}
* {{Z|gsw}}: {{W-|gsw|Pärla}}
* {{Z|ar}}: {{W-|ar|لُؤْلُؤَة|m}}, {{W+|ar|جَوْهَر|n}}
* {{Z|hy}}: {{W+|hy|մարգարիտ}}
* {{Z|myv}}: {{W-|myv|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|eo}}: {{W-|eo|perlo}}
* {{Z|et}}: {{W-|et|pärl}}
* {{Z|evn}}: {{W-|evn|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|gur}}: {{W-|gur|kug-sõnnɛ}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|مروارید|tr=morvârid}}, {{W+|fa|گوهر|tr=gowhar}}
* {{Z|fo}}: {{W-|fo|perla|m}}
* {{Z|fi}}: {{W+|fi|helmi}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|perle|m}}
* {{Z|fur}}: {{W-|fur|perle|m}}
* {{Z|fy}}: {{W-|fy|pearel}}
* {{Z|gd}}: {{W-|gd|neamhnaid|m}}
* {{Z|gl}}: {{W+|gl|perla|m}}
* {{Z|got}}: {{W-|got|𐌼𐌰𐍂𐌹𐌺𐍂𐌴𐌹𐍄𐌿𐍃|n}}
* {{Z|ka}}: {{W-|ka|მარგალიტი}}
* {{Z|ht}}: {{W-|ht|pèl}}
* {{Z|haw}}: {{W-|haw|momi}}
* {{Z|ha}}: {{W-|ha|lu'ulu'u}}
* {{Z|hi}}: {{W+|hi|मोती|n}}, {{W+|hi|मुक्ता|n}}
* {{Z|nl}}: {{W+|nl|parel|g}}
* {{Z|he}}: {{W+|he|פְּנִינָה|m|tr=p'niná|sc=Hebr}}, {{W+|he|מַרְגָּלִית|m|tr=margalít}}
* {{Z|io}}: {{W+|io|perlo}}
* {{Z|ang}}: {{W-|ang|meregrot|nt}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|pearl}}
* {{Z|izh}}: {{W-|izh|helmi}}
* {{Z|ia}}: {{W-|ia|perla}}
* {{Z|ga}}: {{W-|ga|péarla}}
* {{Z|it}}: {{W+|it|perla|m}}
* {{Z|is}}: {{W+|is|perla|m}}
* {{Z|ja}}: {{W+|ja|真珠|tr=しんじゅ, shinju}}
* {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|maṇi}}
* {{Z|xal}}: {{W-|xal|сувсн|sc=Cyrl}}
* {{Z|krc}}: {{W-|krc|инджи|sc=Cyrl}}
* {{Z|ca}}: {{W+|ca|perla|m}}
* {{Z|ky}}: {{W+|ky|бермет|sc=Cyrl}}
* {{Z|si}}: {{W-|si|මුතු}}
* {{Z|ko}}: {{W+|ko|진주}}
* {{Z|kw}}: {{W-|kw|perl|n}}
* {{Z|co}}: {{W-|co|perla|m}}, {{W-|co|perula|m}}
* {{Z|kum}}: {{W-|kum|инжи|sc=Cyrl}}
* {{Z|la}}: {{W-|la|margarita|m}}
* {{Z|lv}}: {{W-|lv|pērle|m}}
* {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ່ມຸກ}}
* {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|moni}}, {{W-|lzz|zenişi}}
* {{Z|lez}}: {{W-|lez|гевгьер}}, {{W-|lez|инжи}}
* {{Z|lt}}: {{W-|lt|perlas|n}}
* {{Z|liv}}: {{W-|liv|pǟrlõz}}
* {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|pèrla|m}}
* {{Z|lb}}: {{W-|lb|Pärel|m}}
* {{Z|mk}}: {{W-|mk|бисер|n}}
* {{Z|ml}}: {{W+|ml|മുത്ത്}}
* {{Z|ms}}: {{W-|ms|mutiara}}
* {{Z|mt}}: {{W-|mt|ġawhra|m}}
* {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠨᡳᠴᡠᡥᡝ}}, {{W-|mnc|ᡨᠠᠨᠠ}}
* {{Z|mi}}: {{W-|mi|peara}}
* {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|tipay}}
* {{Z|mhr}}: {{W-|mhr|ракывод шырча|sc=Cyrl}}, {{W-|mhr|жемчуг|sc=Cyrl}}
* {{Z|hu}}: {{W+|hu|gyöngy}}
* {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|perla|m}}
* {{Z|mn}}: {{W+|mn|сувд|sc=Cyrl}}
* {{Z|nah}}: {{W-|nah|epyollotli}}, {{W-|nah|yepyollotli}}
* {{Z|ne}}: {{W+|ne|मोती}}
* {{Z|no}}: {{W+|no|perle|g}}
* {{Z|oc}}: {{W+|oc|pèrla|m}}
* {{Z|os}}: {{W-|os|дзындз|sc=Cyrl}}, {{W-|os|абырлаш}}
* {{Z|ota}}: {{W-|ota|اینجو|tr=inci}}, {{W-|ota|در|tr=durr}}, {{W-|ota|مروارید|tr=mervârid}}
* {{Z|ug}}: {{W-|ug|مەرۋايىت}}, {{W-|ug|دۇر}}
*: Kirîlî: {{W-|ug|мәрвайит}}, {{W-|ug|дур}}
* {{Z|uz}}: {{W+|uz|inju}}, {{W+|uz|marvarid}}, {{W+|uz|dur}}, {{W+|uz|gavhar}}
* {{Z|pi}}: {{W-|pi|muttā|m}}
* {{Z|ps}}: {{W-|ps|مرغلره|tr=murghalara}}
* {{Z|pms}}: {{W-|pms|perla|m}}
* {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Parl|m}}
* {{Z|pl}}: {{W+|pl|perła|m}}
* {{Z|pt}}: {{W+|pt|pérola|m}}
* {{Z|pa}}: {{W-|pa|ਮੋਤੀ|n}}
* {{Z|kk}}: {{W-|kk|інжу|sc=Cyrl}}, {{W-|kk|мерүерт|sc=Cyrl}}
* {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲙⲁⲣⲅⲁⲣⲓⲧⲏⲥ}}
* {{Z|rm}}: {{W-|rm|perla|m}}
* {{Z|ro}}: {{W+|ro|perlă|m}}, {{W+|ro|mărgăritar|nt}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|же́мчуг|n}}, {{W+|ru|жемчу́жина|m}}, {{W+|ru|перл|n}}
* {{Z|rue}}: {{W-|rue|бисерниови|sc=Cyrl}}
* {{Z|se}}: {{W-|se|bearal}}
* {{Z|sm}}: {{W-|sm|penina}}
* {{Z|sa}}: {{W+|sa|मुक्ता|n}}
* {{Z|sc}}: {{W-|sc|perela|m|cuda=pèrela}}, {{W-|sc|perella|m|cuda=perèlla}}
* {{Z|scn}}: {{W-|scn|perla|m}}
* {{Z|srn}}: {{W-|srn|parelkrara}}
* {{Z|sh}}:
*: Kirîlî: {{W-|sh|бѝсер|n|sc=Cyrl}}
*: Latînî: {{W+|sh|bìser|n}}
* {{Z|sk}}: {{W-|sk|perla|m}}
* {{Z|sl}}: {{W+|sl|biser|n}}
* Sorbî:
*: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|parla|m}}
*: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|parla|m}}
* {{Z|st}}: {{W-|st|pêrêla}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|perla|m}}
* {{Z|sw}}: {{W+|sw|lulu}}
* {{Z|sv}}: {{W+|sv|pärla}}
* {{Z|tab}}: {{W-|tab|гевгьер}}
* {{Z|tg}}: {{W+|tg|марворид}}, {{W-|tg|гавҳар}}, {{W-|tg|чавхар}}
* {{Z|tl}}: {{W-|tl|perlas}}
* {{Z|rif}}: {{W-|rif|tadmant|m}}
* {{Z|th}}: {{W+|th|ไข่มุก}}, {{W+|th|มุก}}, {{W+|th|มุกดา}}
* {{Z|te}}: {{W+|te|ముత్యం}}
* {{Z|tt}}: {{W+|tt|энҗе|sc=Cyrl}}
* {{Z|ti}}: {{W+|ti|ሉል}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|inci}}
* {{Z|tk}}: {{W-|tk|dür}}, {{W-|tk|hünji}}
* {{Z|bo}}: {{W-|bo|མུ་ཏིག}}
* {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|чинжи}}, {{W-|tyv|сууд}}
* {{Z|udm}}: {{W-|udm|марњан|sc=Cyrl}}
* {{Z|ur}}: {{W-|ur|موتی|n|tr=motī}}
* {{Z|uk}}: {{W-|uk|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|uk|перли́на|m|sc=Cyrl}}
* {{Z|vi}}: {{W+|vi|ngọc trai}}, {{W+|vi|trân châu}}
* {{Z|vo}}: {{W+|vo|pärlat}}
* {{Z|vro}}: {{W-|vro|pärli}}
* {{Z|wa}}: {{W-|wa|pièle}}
* {{Z|cy}}: {{W-|cy|perl|n}}, {{W-|cy|mererid|n}}
* {{Z|wym}}: {{W-|wym|pela}}
* {{Z|km}}: {{W+|km|មុត្តា}}, {{W-|km|មុក្តា}}, {{W+|km|គជ់}}, {{W-|km|គជ់ខ្យង}}
* {{Z|sah}}: {{W-|sah|чөмчүүк|sc=Cyrl}}
* {{Z|yi}}: {{W-|yi|פּערל|n}}
* {{Z|el}}: {{W+|el|μαργαριτάρι|nt}}
*: Kevn: {{W-|grc|μαργαρίτης|n}}
*: {{Z|el}}: {{W-|el|μαργαριτάρ}}
{{werger-bin}}
:{{werger çavkanî|en|pearl|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76704379}}
=== Navdêr 2 ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|Riha}} {{f|ku|buxik}} {{guherto|ku|mûrî}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* {{g|ku|kurmorî}}
* {{g|ku|moristang}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|ku}}
# {{guharto|ku|mor|w=rengê mor}}
9rg9m4laaemhy190h7rg2bbttqw3zbo
pej
0
41109
6238527
6238503
2026-06-21T12:35:56Z
Ghybu
1393
/* Werger */
6238527
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|pêj}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr 1 ===
{{ku-tewîn-nav|pej|nêr}}
[[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Pej.]]
{{navdêr|ku|z=n}}
# [[çirpik|Çirpikên]] [[dar]]an.
#* {{hevmane|ku|hej|hejik|tirrik|êzing|qirşik|şivist|kelem|darik|hûrik}}
#* {{jêder|ku|jêgirtin=Li der dora Bedlîs û Wan û Mûşê ji Hejik an ra dibêjin "'''pej'''".|Hozanê Bengî di koma "Zimanê Kurdî" ya li ser [[Rûname]]yê, 2/2012}}
==== Herwiha ====
{{kol3|ku
| pejik
| pejk
| pêj
| pêjik
| pêjk
| pîj
| pîjik
| pîjk
| hejûpêj
}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|çalı}}, {{W+|tr|çırpı}}
{{werger-bin}}
{{bend}}
=== Navdêr 2 ===
{{ku-tewîn-nav|pej|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[sî]], [[sîber]], [[talde]], [[pejan]]
#* {{jêder|ku|jêgirtin=Şeva reş '''pej''' vedane, hate ser min|Cigerxwîn: ''Evîna Dil''}}
#* {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|siper}}
{{werger-bin}}
65mrejed55ol5ljpoh97y5cgznnngqs
têketin
0
47537
6238607
6236153
2026-06-22T02:23:59Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238607
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-l|tê ketin}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|têketin|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[kiryar|Kiryara]] ketina [[avahî]]yeki an jî [[tevlîbûn]]a civak an [[rêxistin]]ek [[taybet]]î.
#* {{bêmînak|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|entry}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|girme}}, {{W+|tr|giriş}}, {{W+|tr|giriliş|guman=erê}}, {{W+|tr|duhul|guman=erê}}, {{W+|tr|girim|guman=erê}}, {{W+|tr|girdi|guman=erê}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sokulma}}, {{W+|tr|sokuluş}}
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|dalma}}
{{werger-bin}}
guc0anx2uqtiogmb9m961hafs80e8ym
6238608
6238607
2026-06-22T02:24:40Z
Ghybu
1393
/* Werger */
6238608
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-l|tê ketin}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|têketin|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[kiryar|Kiryara]] ketina [[avahî]]yeki an jî [[tevlîbûn]]a civak an [[rêxistin]]ek [[taybet]]î.
#* {{bêmînak|ku}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|entry}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|girme}}, {{W+|tr|giriş}}, {{W+|tr|giriliş|guman=erê}}, {{W+|tr|duhul|guman=erê}}, {{W+|tr|girim|guman=erê}}, {{W+|tr|girdi|guman=erê}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|sokulma}}, {{W+|tr|sokuluş}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|dalma}}
{{werger-bin}}
odb6uv4xu3j7isqo7vclhmhqgyrg3l1
alaş
0
47673
6238526
5916248
2026-06-21T12:28:25Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238526
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{IPA|ku|/ɑːˈlɑːʃ/}}
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|alaş|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[ka|Kaya]] ku [[ban]]ê [[xanî]] jê tê çêkirin.
#* {{bêmînak|ku}}
# [[ban|Banê]] ku ji [[ka]]yê hatiye çêkirin.
#* {{bêmînak|ku}}
==== Bide ber ====
* [[alas]]
==== Jê ====
* {{mj|lêker}} [[alaş kirin]]
* {{mj|navdêr}} [[alaşkirin]]
* {{mj|rengdêr}} [[alaşkirî]]
* [[alaşî]]
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|الوار}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|thatch}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|dal|guman=erê}}
{{werger-bin}}
{{kontrolWergerr}}
l2vwx2rmd0o1hn44mt489mhuw6zgqmh
tê ketin
0
57602
6238606
6238451
2026-06-22T02:13:05Z
Ghybu
1393
/* Werger */ cuda kirin
6238606
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-n|têketin}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Lêker ===
{{ku-tewîn-lk|tê ketin|form=negerguhêz|niha=kev|borî=ket|pêşgir=tê}}
{{lêker|ku|c=h-ngh}}
# [[çûn|Çûn]] tê ve, çûn [[hindir]].
#* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Xaza sirûştî biha ye birê min, xwişka delal sobeya êzingê jî tune ye, hema '''têdikevim''' li bin betaniyê û di nîvetariyê de dikevim avjeniya xeyalan.|malper=xebroskbej.wordpress.com|nivîskar=Xebroşkbêj|sernav=Piçek payîz, hinekî esperantoyî, misqalek Îrlendiyên nav me|sal=2018|url=https://xebroskbej.wordpress.com/2018/11/15/picek-payiz-hineki-esperantoyi-misqalek-irlendiyen-nav-me/}}
#* {{jêder-pirtûk|ku|jêgirtin="Nizanim me tiştekî baş kir an ne? Ez ditirsim ku dûmahîka vê meseleyê serêşiyeke mezin ji me re peyda bike"<br> "Dilgeş," got Rozayê û dûrê lê zêde kir,<br> "Dilgeş," em êdî '''têketine'''. Ev xopana dilê mirov jî çû sînoran, çû qedexeyan nas nake.|nivîskar=Omer Dilsoz|sernav=Bêhna Axê|sal=2022|weşanxane=Peywend|rûpel=153}}
# Pê hatin [[xapandin]], [[bi ser de çûn]].
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
{{kol3|ku
| tê keftin
| tê kevtin
| têkeftin
| têkevtin
}}
==== Jê ====
{{kol3|ku
| têketî
| têketin
| têkeftin
| têkev
| têkeve
}}
==== Etîmolojî ====
Ji ''[[tê]]'' (di wê/wî de) + ''[[ketin]]''.
==== Werger ====
{{werger-ser|Çûn tê ve, çûn hindir}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|betreten}}
* {{Z|ar}}: {{W+|ar|دَخَلَ}}
* {{Z|fa}}: {{W+|fa|درآمدن|tr=darâmadan}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|entrer}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|enter}}
* {{Z|es}}: {{W+|es|entrar}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|girmek}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|Pê hatin xapandin, bi ser de çûn}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser}}
* {{Z|fr}}: se {{W+|fr|glisser}} sous les draps
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|girmek}}, {{W+|tr|sokulmak}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|ronahî}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|frapper}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|vurmak}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|dalmak}}
{{werger-bin}}
qpzkeuvyww20562fk8679477jpocvir
karınca yuvası
0
146835
6238589
4615638
2026-06-21T16:43:55Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238589
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|tr}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|tr}}
# [[murîstang]], [[kure]], [[mormorîstang]], [[mistang]], [[kulmîro]]
npgus1vsen1c8o80zyd4hp6ujyflnlq
çalı
0
174041
6238528
6046365
2026-06-21T12:37:16Z
Ghybu
1393
/* Rengdêr */
6238528
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|tr}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|tr|LL-Q256 (tur)-ToprakM-çalı.wav|Deng|dever=Îzmîr, Tirkiye}}
=== Rengdêr ===
{{rengdêr|tr}}
# [[devî]], [[tûm]]
# [[pej]]
8m4ltnxmq6hsbgcqy9033ze6w5zafme
ezing
0
183365
6238532
6238476
2026-06-21T12:45:53Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238532
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|êzing}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{guharto|ku|êzing}}
4umg9rx9afmz2wvn1aghualzzx7bx9u
hezing
0
183366
6238531
5683436
2026-06-21T12:40:46Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238531
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{guharto|ku|êzing}}
mb7cp3savkrdt5dxh6bddxcado852re
kurmorî
0
278446
6238579
5676892
2026-06-21T16:21:35Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238579
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{guharto|ku|mûristang}}
c2tx2x3abnz79yshz0mq8rwmkxt60i1
Cangîr
0
295934
6238566
6143772
2026-06-21T15:11:14Z
~2026-36098-01
15071
/* Etîmolojî */
6238566
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Serenav ===
{{ku-tewîn-nav|Cangîr|nêr|y}}
{{serenav|ku|z=n}}
# Navekî {{navkes|ku|law}} e.
==== Herwiha ====
* [[Cihangîr]]
* [[Cîhangîr]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{deyn|fa|ku|-}}, sivikkirina {{g|ar|جهانگير|tr=cihangîr|w=[[cîhangir]], [[imparator]]}}.
# cangîr izraîle û bi kurdiye , yê canên mirovan digre .
qtfdnjdefp41xp2we4ztre2wcfqqocr
6238570
6238566
2026-06-21T15:16:01Z
Wikihez
7344
Guhartinên [[Special:Contributions/~2026-36098-01|~2026-36098-01]] ([[User talk:~2026-36098-01|gotûbêj]]) hatine betalkirin, vegerand guhartoya dawî ya [[User:JiyanBot|JiyanBot]]
6143772
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Serenav ===
{{ku-tewîn-nav|Cangîr|nêr|y}}
{{serenav|ku|z=n}}
# Navekî {{navkes|ku|law}} e.
==== Herwiha ====
* [[Cihangîr]]
* [[Cîhangîr]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{deyn|fa|ku|-}}, sivikkirina {{g|ar|جهانگير|tr=cihangîr|w=[[cîhangir]], [[imparator]]}}.
bld8d755j7kcjo1o5h7bvg399iajmy4
mûristang
0
342316
6238576
6162922
2026-06-21T16:17:03Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238576
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[kurmorî|kurmoriyan]], lana kurmoriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
k2owzchuterk6tsk8jftywgy18yndk1
6238577
6238576
2026-06-21T16:19:53Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238577
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
6mclo7px7nv3wrnws2c1p2dun3qw57e
6238578
6238577
2026-06-21T16:20:48Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238578
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Jê ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
rlba418vwn4d31jg9ypsp8z2vla38tx
6238586
6238578
2026-06-21T16:37:57Z
Ghybu
1393
/* Jê */
6238586
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
b7c68e39w5fudjb676of9pduzxys3ok
6238588
6238586
2026-06-21T16:41:44Z
Ghybu
1393
Werger: +fransî : [[fourmi]]; +îngilîzî : [[ant]]; +latînî : [[formica]]; +almanî : [[Ameise]]; +almanî : [[Ameisenhaufen]]; +rusî : [[муравейник]] (bi alîkarî)
6238588
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formica}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
m1iowrrugekvu8dh59o9drb4xwojfag
6238590
6238588
2026-06-21T16:46:39Z
Ghybu
1393
/* Etîmolojî */
6238590
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{paş|ku|mûr|-istan}}.
==== Werger ====
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formica}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
5jfospn4cvcqg4tzorjzl3k9fyn56qw
6238591
6238590
2026-06-21T16:47:20Z
Ghybu
1393
Guhartoya [[Special:Diff/6238590|6238590]] yê [[Special:Contributions/Ghybu|Ghybu]] ([[User talk:Ghybu|gotûbêj]]) şûnde kir
6238591
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formica}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
m1iowrrugekvu8dh59o9drb4xwojfag
6238593
6238591
2026-06-21T16:47:58Z
Ghybu
1393
/* Herwiha */
6238593
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|moristang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formica}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
swc07ny9waxvzn8qs0y1vk7eqhyto2g
6238601
6238593
2026-06-21T17:43:24Z
Ghybu
1393
/* Werger */
6238601
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|moristang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formica}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
nw1cfip1q9s0xgfgxsvmbevgniu9fbu
6238602
6238601
2026-06-21T17:44:08Z
Ghybu
1393
/* Werger */
6238602
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
[[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]]
# [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan.
#: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}}
#* {{bêmînak|ku}}
# {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Herwiha ====
* {{g|ku|murîstang}}
* {{g|ku|moristang}}
* {{g|ku|mormorîstang}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser|hêlîna moriyan}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}}
* {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
{{werger-ser|gêrik, mûrî}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}}
* {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|ant}}
* {{Z|la}}: {{W+|la|formica}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
d149x2fb7ryz55wr70kblc2kdjais2t
kurmik
0
359362
6238565
5675435
2026-06-21T15:09:31Z
Ghybu
1393
/* {{ziman|ku}} */
6238565
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=n}}
# {{f|ku|zoolojî}} {{guharto|ku|kirm}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{paş|ku|kurm|-ik}}.
2pshn00rsi9he3gingy8askpa9h221o
qurmik
0
434025
6238557
6175115
2026-06-21T14:49:58Z
Ghybu
1393
6238557
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|qûrmik}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# [[qoc]], [[gone]], [[goncik]], [[qocik]], [[kote]], [[qurm]], [[qirn]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{qertaf|ku|qurm|-ik}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|kütük}}
{{werger-bin}}
q3xap6iy5ehut2wnk692x6a72wequa9
6238558
6238557
2026-06-21T14:54:32Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238558
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|qûrmik}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|qurmik|nêr}}
{{navdêr|ku|z=n}}
# [[qoc]], [[gone]], [[goncik]], [[qocik]], [[kote]], [[qurm]], [[qirn]]
#* {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{qertaf|ku|qurm|-ik}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|kütük}}
{{werger-bin}}
sav8yugqq9uzumtnxq7gl3e4vhwzqkp
moristang
0
451494
6238592
5660204
2026-06-21T16:47:39Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238592
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{guharto|ku|mûristang}}
c2tx2x3abnz79yshz0mq8rwmkxt60i1
as soon as possible
0
520386
6238514
6054168
2026-06-21T12:02:25Z
Rewiye tine
7120
6238514
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|en}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|en|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-as soon as possible.wav|Deng|dever=Teksas, DYA}}
=== Hoker ===
{{hoker|en}}
# çi gava çêbit<ref>Ferhenga Kurdî-Îngîlîzî ya Salah Sadallah</ref>, [[tavil#Hoker|tavil]]
# [[di dema herî nêz de]]
==== Têkildar ====
* [[as soon as]]
=== Çavkanî ===
{{çavkanî}}
ql70skp05601y06x9octlvbomm6rj4v
ji hêla
0
539958
6238523
5833285
2026-06-21T12:21:18Z
Rewiye tine
7120
/* {{ziman|ku}} */
6238523
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Daçek ===
{{daçek|ku}}
# ji aliyê, ji aliye, ji aliya
==== Etîmolojî ====
Ji {{heve|ku|ji|hêla}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|vonseiten}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|yönden}}, {{W+|tr|itibarıyla}}
{{werger-bin}}
{{kontrol}}
do777ndpszcrtdh0waglnilzzz9fiyy
6238524
6238523
2026-06-21T12:21:29Z
Rewiye tine
7120
6238524
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Daçek ===
{{daçek|ku}}
# ji aliyê, ji aliye, ji aliya
==== Etîmolojî ====
Ji {{heve|ku|ji|hêla}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|vonseiten}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|yönden}}, {{W+|tr|itibarıyla}}
{{werger-bin}}
s43wa41h2vkmsum32vuibadf3yhpgki
6238525
6238524
2026-06-21T12:22:32Z
Rewiye tine
7120
/* Daçek */
6238525
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Daçek ===
{{daçek|ku}}
# [[ji alîyê]], [[ji aliye]], [[ji aliya]]
==== Etîmolojî ====
Ji {{heve|ku|ji|hêla}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|vonseiten}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|yönden}}, {{W+|tr|itibarıyla}}
{{werger-bin}}
f3fbgd5dxjl5y1kjvi0jtgmbhaj8xrr
kure
0
540042
6238600
5789903
2026-06-21T17:28:28Z
Ghybu
1393
/* {{ziman|ku}} */
6238600
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Mane ===
{{cure?|ku}}
# [[gog]], [[top]], [[qilot]]
# [[kulxan]], [[hêtûn]]
# [[murîstang]], [[mormorîstang]], [[mistang]], lana kurmoriyan, hêlîna kurmoriyan, [[kulmîro]]
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|de}}: {{W+|de|Kugel}}
* {{Z|tr}}: {{W+|tr|külhan}}, {{W+|tr|küre}}, {{W+|tr|karınca yuvası}}
{{werger-bin}}
{{kontrol}}
== {{ziman|bor}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|bor}}
# {{f|bor|anatomî}} [[xwîn#ku|xwîn]]
== {{ziman|gun}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|gun}}
# {{f|gun|heywan}} {{g|ku|beraz}}
8ck3zyqiwz5hi018ekxf1b33w1oj5mn
as soon as
0
615780
6238513
6094253
2026-06-21T11:59:01Z
Rewiye tine
7120
/* {{ziman|en}} */
6238513
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|en}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|en|en-au-as soon as.ogg|dever=Awistralya}}
=== Hoker ===
{{hoker|en}}
# [[herdem]], [[gava]]
# [[hema ku]], [[çawa ku]], [[her ku]]
olrr5s9k24g5zv9kq6ocndurv600429
6238515
6238513
2026-06-21T12:02:55Z
Rewiye tine
7120
/* {{ziman|en}} */
6238515
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|en}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{deng|en|en-au-as soon as.ogg|dever=Awistralya}}
=== Hoker ===
{{hoker|en}}
# [[herdem]], [[gava]]
# [[hema ku]], [[çawa ku]], [[her ku]]
==== Têkildar ====
* [[as soon as possible]]
t800pqsy91x0tw93lfiw9kui41sj1rc
murîstang
0
649862
6238575
5660256
2026-06-21T16:00:50Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238575
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}
# {{guharto|ku|mûristang}}
c2tx2x3abnz79yshz0mq8rwmkxt60i1
qûrmik
0
837795
6238554
3948177
2026-06-21T14:48:07Z
Ghybu
1393
6238554
wikitext
text/x-wiki
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|kêzik|mê}}
{{navdêr|ku|z=}}
# [[kêzik]]
#* {{f|ku|buxik}} {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
ra44wpzstr8ndaqp9qfk2f7bkctj8yp
6238555
6238554
2026-06-21T14:48:28Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238555
wikitext
text/x-wiki
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|kêzik|mê}}
{{navdêr|ku|z=}}
# {{f|ku|buxik}} [[kêzik]]
# {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
dj6fbxtbny6a8up49pgw2n8j7hok2tm
6238559
6238555
2026-06-21T14:55:32Z
Ghybu
1393
6238559
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|qurmik}}
{{bêçavkanî}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|kêzik|mê}}
{{navdêr|ku|z=}}
# {{f|ku|buxik}} [[kêzik]]
# {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
33j7z4t406w7dhnaiqhv1gpzbpe6fbk
6238560
6238559
2026-06-21T14:55:49Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238560
wikitext
text/x-wiki
{{bnr-h|qurmik}}
{{bêçavkanî}}
== {{ziman|ku}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=}}
# {{f|ku|buxik}} [[kêzik]]
# {{bêmînak|ku}}
==== Etîmolojî ====
{{bêetîmolojî}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
{{werger-bin}}
byw14ieibjfizsuiizd6irgkvqigsyp
endeko
0
844571
6238587
6224565
2026-06-21T16:39:30Z
Wikihez
7344
6238587
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{ku-tewîn-nav|endeko|mê}}
{{navdêr|ku|z=m}}
# Giyayekî weke [[nefel]]ê ye lê hem pelikên wî ji yên nefelê biçûktir in û hem giyayekî bêhnxweş e.
#: {{nim|ku|Min [[baq]]ek '''endeko''' da dergistiya xwe.}}
==== Bi alfabeyên din ====
* {{ku-ar|عەندەکۆ}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|en}}: {{W|en|Yellow sweet clover}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|Sarı Taşyoncası}}, {{W|tr|eşek yoncası}}
{{werger-bin}}
qnpg5nqsxd4w5p83e7q2izufnipuz11
Modul:dara kategoriyan/ferhengokkatbike/dane/rêzimanî
828
876255
6238617
6118922
2026-06-22T08:12:42Z
Wikihez
7344
6238617
Scribunto
text/plain
local labels = {}
-- Kategorîkirina şablona {{etîket}} li vir e [[Modul:dara kategoriyan/ferhengokkatbike/dane/ferhengok]]
labels["rêziman"] = {
-- description = "Hemû kategoriyên zimanê {{{langname}}} li gorî cureyê rêzimanê.",
-- parents = {{sort = " *", template = "zimankatbike"}},
topical_categories = {"Rêzimanî"},
display = "[[rêzimanî]]",
-- inSerkategori = true,
-- umbrella = true,
}
labels["peyva xeyalet"] = {
display = "[[peyva xeyalet]]",
pos_categories = true,
description = "Termên {{{langname}}} yên ku di heqîqetê da nîn e lê bi riya xeletiyê ketine ferhengan.",
parents = {"zimannasî"},
interwiki = {"ghost words"},
aliases = {"xeyalet"},
}
labels["emilandinên xelet"] = {
display = "emilandina xelet",
pos_categories = true,
glossary = true,
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku ji aliyê hin çavkaniyan ve xelet tên qebûlkirin.",
parents = {"zimannasî"},
interwiki = {"proscribed terms"},
aliases = {"xelet", "proscribed, emilandina xelet"},
}
labels["teşbîh"] = {
display = "[[teşbîh]]",
pos_categories = true,
description = "Teşbîhên {{{langname}}} tê de tiştek bi tiştekî din tê miqayesekirin an şibandin.",
parents = {"zimannasî", "biwêj"},
interwiki = {"simile"},
aliases = {"simile"},
}
labels["lema"] = {
description = "Lemayên {{{langname}}} ev kelîmeyên sereke ne ku kesek di ferhengê de lê digere.",
parents = {{sort = " *", template = "zimankatbike"}},
inSerkategori = true,
umbrella = true,
}
labels["nelema"] = {
description = "Nelemayên {{{langname}}} formên din en lemayên {{{langname}}} in.",
parents = {{sort = " *", template = "zimankatbike"}},
inSerkategori = true,
umbrella = true,
}
labels["zimanê zarokan"] = {--Childish terms by language
display = "[[zimanê zarokan]]",
pos_categories = true,
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku tenê [[zarok]] bi kar tînin yan jî mezin wan di [[axiftin]]a li gel [[zarok]]an de bi kar tînin.",
parents = {"zimannasî"},
interwiki = {"childish terms"},
aliases = {"zz"},
}
labels["şaşnivîsî"] = {
display = "[[şaşnivîsî]]",
pos_categories = true,
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên li gorî zimanê standard [[xelet]] tên nivîsîn.",
parents = {"zimannasî"},
interwiki = {"misspellings"},
}
labels["romanîzekirin"] = {
display = "[[latînî]]kirin",
pos_categories = true,
description = "Bi alfabeya latînî nivîsîna kelîmeyên {{{langname}}}.",
parents = {"tewandin"},
interwiki = {"romanizations"},
aliases = {"latînîkirin"},
}
labels["palîndrom"] = {
display = "[[palîndrom]]",
pos_categories = true,
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ji [[pêş]] û [[paş]]ve dikarin wek hev bên gotin.",
parents = {"zimannasî"},
interwiki = {"palindromes"},
}
labels["paşnav"] = {
display = "[[paşnav]]",
pos_categories = true,
description = "Paşnavên bi zimanê {{{langname}}}.",
parents = {"navê kesan"},
interwiki = {"surnames"},
}
labels["navê keçan"] = {
display = "[[navê keçan]]",
pos_categories = true,
description = "Navên ji bo [[keç]]an bi zimanê {{{langname}}}.",
parents = {{ name = "navê kesan", sort = "keç"}},
interwiki = {"female given names"},
}
labels["navê kesan"] = {
display = "[[navê kesan]]",
pos_categories = true,
description = "Navên ji bo [[law]] û [[keç]]an bi zimanê {{{langname}}}.",
umbrella = true,
parents = {"lîsteya ferhengan", "serenav"},
interwiki = {"given names"},
}
labels["navê lawan"] = {
display = "[[navê lawan]]",
pos_categories = true,
description = "Navên ji bo [[law]]an bi zimanê {{{langname}}}.",
parents = {{ name = "navê kesan", sort = "law"}},
interwiki = {"male given names"},
}
labels["dengên siriştî"] = {
display = "[[dengê siriştî]]",
pos_categories = true,
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} ji bo [[dengê siriştî|dengên siriştî]].",
parents = {"etîmolojî", "zimannasî"},
interwiki = {"onomatopoeias"},
aliases = {"onomatopoetîk", "dengê siriştî"},
}
labels["argo"] = {
display = "[[argo]]",
pos_categories = true,
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên [[argo]].",
parents = {"zimannasî"},
interwiki = {"slang"},
}
labels["argoya fandomê"] = {
display = "[[argo|argoya]] [[fan|fandom]]ê",
pos_categories = true,
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku bi gelemperî tenê ji aliyê fandoma eserekî edebî ve tê bikaranîn.",
parents = {"argo"},
interwiki = {"fandom slang"},
aliases = {"fandom slang"},
}
labels["jinkanî"] = {
display = "[[jinkanî]]",
pos_categories = true,
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên tenê ji aliyê [[jin]]an ve tên bikaranîn.",
parents = {"zimannasî"},
interwiki = {"women's speech terms"},
}
labels["artîkel"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ne[[serbixwe]] ne lê kelîmeyên din [[diyar]] dikin.",
parents = {"lema"},
}
labels["akronîm"] = {
display = "[[akronîm]]",
pos_categories = true,
description = "Kurteyên {{{langname}}} yên ku wek kelîmeyan tên xwendin.",
parents = {"lema", "kurtenav"},
interwiki = {"acronyms"},
}
labels["baneşan"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên hest, deng hwd. derdibirin.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"interjections"},
}
labels["bazinedaçek"] = {
description = "Daçekên {{{langname}}} ku li her du aliyên temamkerên xwe de xuya dikin.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"circumpositions"},
}
labels["biwêj"] = {
display = "[[biwêjî]]",
pos_categories = true,
description = "Komekelîmeyên {{{langname}}} yên ku li gel hev maneyekê taybet didin, ne maneya her yek ji wan kelîmeyan.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"idioms"},
aliases = {"biwêjî"},
}
labels["cînav"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku li şûna navdêran tên bikaranîn daku navdêr neyên dubarekirin.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"pronouns"},
}
labels["cotepeyv"] = {
display = "[[cotepeyv]]",
pos_categories = true,
description = "[[cotepeyv|Cotepeyv]] bi zimanê {{{langname}}}.",
parents = {"lema", "zimannasî"},
}
labels["daçek"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku cih, dem yan tevgerê diyar dikin.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"prepositions"},
}
labels["girêdek"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} pê kelîme yan cimle bi hev re tên girêdan.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"conjunctions"},
}
labels["gotinên pêşiyan"] = {
description = "Lîsteya [[gotinên pêşiyan]] ên {{{langname}}}.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"proverbs"},
}
labels["hejmar"] = {
description = "Hejmarên {{{langname}}}.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"numerals"},
}
labels["hevok"] = {
description = "Hevokên {{{langname}}}.",
parents = {"lema"},
}
labels["hoker"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku dem, cih yan awayê kirinê diyar dikin.",
umbrella = true,
parents = {"lema"},
interwiki = {"adverbs"},
}
labels["hokerên neqiyasbar"] = {
display = "[[Nimînok:Ferhengok#neqiyasbar|neqiyasbar]]",
pos_categories = true,
description = "Hokerên zimanê {{{langname}}} yên ku [[Nimînok:Ferhengok#neqiyasbar|neqiyasbar]] in.",
parents = {{name = "hoker", sort = "neqiyasbar"}},
interwiki = {"uncomparable adverbs"},
}
labels["kurtenav"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên kurtkirina nivîsîna kelîmeyeke din.",
umbrella = true,
parents = {"navdêr"},
interwiki = {"abbreviations"},
}
labels["kurtkirin"] = {
display = "[[Nimînok:Ferhengok#kurtkirin|kurtkirin]]",
pos_categories = true,
description = "",
parents = {"kurtenav"},
interwiki = {"contractions"},
}
labels["lêker"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên kirin an bûyînê.",
umbrella = true,
parents = {"lema"},
interwiki = {"verbs"},
}
labels["navdêr"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên tiştan (sêv, heywan, qedeh) yan mefhûman (dilşadî, bextiyarî hwd.) di rêzimanê de.",
umbrella = true,
parents = {"lema"},
interwiki = {"nouns"},
}
labels["navdêrên jimarbar"] = {
display = "[[jimarbar]]",
pos_categories = true,
description = "Navdêrên {{{langname}}} yên ku dikarin werin hejmartin.",
parents = {{name = "navdêr", sort = "jimarbar"}},
interwiki = {"countable nouns"},
aliases = {"jimarbar", "jb", "countable"},
}
labels["navdêrên nejimarbar"] = {
display = "[[nejimarbar]]",
pos_categories = true,
description = "Navdêrên {{{langname}}} yên ku nikarin werin hejmartin.",
parents = {{name = "navdêr", sort = "nejimarbar"}},
interwiki = {"uncountable nouns"},
aliases = {"nejimarbar", "njb", "uncountable"},
}
labels["serenavên jimarbar"] = {
display = "[[jimarbar]]",
pos_categories = true,
description = "Serenavên {{{langname}}} yên ku dikarin werin hejmartin.",
parents = {{name = "serenav", sort = "jimarbar"}},
interwiki = {"countable proper nouns"},
}
labels["navgir"] = {
description = "Peyvikên {{{langname}}} yên dikevin navbera du kelîmeyan û kelîmeyên nû çêdikin.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"interfixes"},
}
labels["paşdaçek"] = {
description = "Daçekên {{{langname}}} ku dikevin paş temamkerên xwe.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"postpositions"},
}
labels["paşgir"] = {
description = "Qertafên {{{langname}}} yên dikevin dû kelîmeyan û kelîmeyên nû jê tên çêkirin yan jî fonksiyonên nû didin kelîmeyê.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"suffixes"},
}
labels["pêşdaçek"] = {
description = "Daçekên {{{langname}}} ku dikevin pêş temamkerên xwe.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"prepositions"},
}
labels["pêşgir"] = {
description = "Qertafên {{{langname}}} yên dikevin pêşiya kelîmeyan û kelîmeyên nû jê tên çêkirin yan jî fonksiyonên nû didin kelîmeyê.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"prefixes"},
}
labels["pirtik"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku cureyên wan ên rêzimanî nîne lê belê bi giştî tên bikaranîn.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"particles"},
}
labels["reh"] = {
description = "Parçeyên kelîmeyan ên herî biçûk ên {{{langname}}}.",
umbrella = true,
parents = {"lema"},
interwiki = {"roots"},
}
labels["rengdêr"] = {
description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku çawaniya navdêran nîşan didin.",
umbrella = true,
parents = {"lema"},
interwiki = {"adjectives"},
}
labels["rengdêrên neqiyasbar"] = {
display = "[[Nimînok:Ferhengok#neqiyasbar|neqiyasbar]]",
pos_categories = true,
description = "Rengdêrên zimanê {{{langname}}} yên ku [[Nimînok:Ferhengok#neqiyasbar|neqiyasbar]] in.",
parents = {{name = "rengdêr", sort = "neqiyasbar"}},
interwiki = {"uncomparable adjectives"},
aliases = {"neqiyasbar"},
}
labels["sembol"] = {
description = "Sembolên {{{langname}}}.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"symbols"},
}
labels["serenav"] = {
description = "Navdêrên {{{langname}}} yên ku kesayetiyên ferdî nîşan didin, wek navên kes, cihan an rêxistinan.",
umbrella = true,
parents = {"lema"},
interwiki = {"proper nouns"},
}
labels["tîp"] = {
description = "Herfên di alfabeya zimanê {{{langname}}} de.",
parents = {"lema"},
interwiki = {"letters"},
}
--____________________________________________ form/dabeşkirin/jimar hwd. ____________________________________________________
labels["tewandin"] = {
description = "Tewandina kelîmeyên {{{langname}}}.",
umbrella = true,
parents = {"nelema"},
}
labels["rehê lêkeran"] = {
description = "",
parents = {{name = "reh", sort ="lêker"}, "lêker"},
}
labels["rehê dema niha"] = {
description = "",
parents = {{name = "rehê lêkeran", sort ="niha"}},
}
labels["rehê dema borî"] = {
description = "",
parents = {{name = "rehê lêkeran", sort ="borî"}},
}
--____________________________________________Formên kelîmeyan___________________________
labels["partîsîp"] = {
description = "",
umbrella = true,
parents = {"nelema"},
interwiki = {"participles"},
}
labels["partîsîpa niha"] = {
description = "",
parents = {"partîsîp"},
interwiki = {"present participles"},
}
labels["partîsîpa borî"] = {
description = "",
parents = {"partîsîp"},
interwiki = {"past participles"},
}
labels["komparatîv"] = {
description = "",
parents = {"formên rengdêran"},
}
labels["sûperlatîv"] = {
description = "",
parents = {"formên rengdêran"},
}
labels["xweşbêjî"] = {
display = "[[Nimînok:Ferhengok#xweşbêjî|xweşbêjî]]",
pos_categories = true,
description = "Kelîme û tebîrên {{{langname}}} yên li şûna kelîmeyeke din ji bo veşartina maneya ne xweş an bişerm tên bikaranîn.",
parents = {"zimannasî"},
interwiki = {"euphemisms"},
aliases = {"ewfemîzm", "şîrînbêjî"},
}
labels["formên serenavan"] = {
description = "Formên [[serenav]]an ên zimanê {{{langname}}}.",
parents = {{name = "nelema", sort = "serenav"}, "serenav"},
interwiki = {"proper noun forms"},
}
labels["formên navdêran"] = {
description = "Formên [[navdêr]]an ên zimanê {{{langname}}}.",
parents = {{name = "nelema", sort = "navdêr"}, "navdêr"},
interwiki = {"noun forms"},
}
labels["formên cînavan"] = {
description = "Formên [[cînav]]an ên zimanê {{{langname}}}.",
parents = {{name = "nelema", sort = "cînav"}, "cînav"},
interwiki = {"pronoun forms"},
}
labels["formên hokeran"] = {
description = "Formên [[hoker]]an ên zimanê {{{langname}}}.",
parents = {{name = "nelema", sort = "hoker"}, "hoker"},
interwiki = {"adverb forms"},
}
labels["formên rengdêran"] = {
description = "Formên [[rengdêr]]an ên zimanê {{{langname}}}.",
umbrella = true,
parents = {{name = "nelema", sort = "rengdêr"}, "rengdêr"},
interwiki = {"adjective forms"},
}
labels["formên lêkeran"] = {
description = "Formên [[lêker]]an ên zimanê {{{langname}}}.",
umbrella = true,
parents = {{name = "nelema", sort = "lêker"}, "lêker"},
interwiki = {"verb forms"},
}
local formalekeran = {
"Dahatiya pêş",
"Dema bê",
"Dema boriya sade",
"Dema fermanî",
"Dema niha",
"Merciya borî I",
"Merciya borî II",
"Raboriya berdest",
"Raboriya dûdar",
"Raboriya dûr",
"Raboriya sade",
}
for _, form in ipairs(formalekeran) do
labels[form] = {
description = form .. " ya zimanê {{{langname}}}.",
parents = {"formên lêkeran"},
}
end
for _, form in ipairs(formalekeran) do
labels[form .. " ya neyînî"] = {
description = form .. " ya [[neyînî]] bi zimanê {{{langname}}}.",
parents = {form},
}
end
for _, form in ipairs(formalekeran) do
labels[form .. " pasîf"] = {
description = form .. " ya [[pasîf]] bi zimanê {{{langname}}}.",
parents = {form},
}
end
--____________________________________________dabeşkirina lêkeran____________________________________________________
labels["dabeşkirina lêkeran"] = {
description = "",
umbrella = true,
parents = {"lêker"},
}
labels["lêkerên awarte"] = {
display = "[[awarte]]",
pos_categories = true,
description = "",
parents = {{name = "lêker", sort ="awarte"}},
interwiki = {"irregular verbs"},
}
labels["lêkerên gerguhêz"] = {
display = "[[gerguhêz]]",
pos_categories = true,
umbrella = true,
description = "",
parents = {{name = "lêker", sort ="gerguhêz"}},
interwiki = {"transitive verbs"},
aliases = {"gh", "gerguhêz"},
}
labels["lêkerên negerguhêz"] = {
display = "[[negerguhêz]]",
pos_categories = true,
umbrella = true,
description = "",
parents = {{name = "lêker", sort ="negerguhêz"}},
interwiki = {"intransitive verbs"},
aliases = {"ngh", "negerguhêz"},
}
labels["lêkerên biwêjî"] = {
description = "",
parents = {
{name = "dabeşkirina lêkeran", sort= "biwêjî"},
{name = "biwêj", sort= " "},
},
}
labels["lêkerên biwêjî yên gerguhêz"] = {
description = "",
parents = {
{name = "lêkerên biwêjî", sort ="gerguhêz"},
{name = "lêkerên gerguhêz", sort ="biwêjî"},
},
}
labels["lêkerên biwêjî yên negerguhêz"] = {
description = "",
parents = {
{name = "lêkerên biwêjî", sort ="negerguhêz"},
{name = "lêkerên negerguhêz", sort ="biwêjî"},
},
}
labels["lêkerên hevedudanî"] = {
description = "",
umbrella = true,
parents = {{name = "dabeşkirina lêkeran", sort= "hevedudanî"}},
}
labels["lêkerên hevedudanî yên gerguhêz"] = {
description = "",
parents = {
{name = "lêkerên hevedudanî", sort ="gerguhêz"},
{name = "lêkerên gerguhêz", sort ="hevedudanî"},
},
}
labels["lêkerên hevedudanî yên negerguhêz"] = {
description = "",
parents = {
{name = "lêkerên hevedudanî", sort ="negerguhêz"},
{name = "lêkerên negerguhêz", sort ="hevedudanî"},
},
}
labels["lêkerên pêkhatî"] = {
description = "",
umbrella = true,
parents = {{name = "dabeşkirina lêkeran", sort= "pêkhatî"}},
}
labels["lêkerên pêkhatî yên gerguhêz"] = {
description = "",
parents = {
{name = "lêkerên pêkhatî", sort ="gerguhêz"},
{name = "lêkerên gerguhêz", sort ="pêkhatî"},
},
}
labels["lêkerên pêkhatî yên negerguhêz"] = {
description = "",
parents = {
{name = "lêkerên pêkhatî", sort = "negerguhêz"},
{name = "lêkerên negerguhêz", sort = "pêkhatî"},
},
}
labels["lêkerên xwerû"] = {
description = "",
umbrella = true,
parents = {{name = "dabeşkirina lêkeran", sort= "xwerû"}},
}
labels["lêkerên xwerû yên gerguhêz"] = {
description = "",
parents = {
{name = "lêkerên xwerû", sort ="gerguhêz"},
{name = "lêkerên gerguhêz", sort = "xwerû"},
},
}
labels["lêkerên xwerû yên negerguhêz"] = {
description = "",
parents = {
{name = "lêkerên xwerû", sort ="negerguhêz"},
{name = "lêkerên negerguhêz", sort = "xwerû"},
},
}
--____________________________________________ navdêr/serenav/rengdêr li gorî zayend û jimarê ____________________________________________________
labels["serenavên mê"] = {
description = "",
parents = {
{name = "serenav", sort ="mê"},
},
interwiki = {"feminine proper nouns"},
}
labels["rengdêrên mê"] = {
description = "",
parents = {
{name = "rengdêr", sort ="mê"},
},
interwiki = {"feminine adjectives"},
}
labels["navdêrên mê"] = {
description = "",
parents = {
{name = "navdêr", sort ="mê"},
},
interwiki = {"feminine nouns"},
}
labels["cînavên mê"] = {
description = "",
parents = {
{name = "cînav", sort ="mê"},
},
}
labels["serenavên nêr"] = {
description = "",
parents = {
{name = "serenav", sort ="nêr"},
},
interwiki = {"masculine proper nouns"},
}
labels["rengdêrên nêr"] = {
description = "",
parents = {
{name = "rengdêr", sort ="nêr"},
},
}
labels["navdêrên nêr"] = {
description = "",
parents = {
{name = "navdêr", sort ="nêr"},
},
interwiki = {"masculine nouns"},
}
labels["cînavên nêr"] = {
description = "",
parents = {
{name = "cînav", sort ="nêr"},
},
}
labels["serenavên nêtar"] = {
description = "",
parents = {
{name = "serenav", sort ="nêtar"},
},
interwiki = {"neuter proper nouns"},
}
labels["rengdêrên nêtar"] = {
description = "",
parents = {
{name = "rengdêr", sort ="nêtar"},
},
}
labels["navdêrên nêtar"] = {
description = "",
parents = {
{name = "navdêr", sort ="nêtar"},
},
interwiki = {"neuter nouns"},
}
labels["cînavên nêtar"] = {
description = "",
parents = {
{name = "cînav", sort ="nêtar"},
},
}
local zayend = {
"serenav",
"navdêr",
"rengdêr",
"cînav",
}
for _, pos in ipairs(zayend) do
labels[pos .. "ên mê û nêr li gorî maneyê"] = {
description = "",
parents = {{name = pos, sort = "mê û nêr"}},
}
labels[pos .. "ên mê û nêr"] = {
description = "",
parents = {{name = pos, sort = "mê û nêr"}},
}
labels[pos .. "ên bi çend cinsan"] = {
description = "",
parents = {{name = pos, sort = "+"}},
}
labels[pos .. "ên nêtar"] = {
description = "",
parents = {{name = pos, sort = "nêtar"}},
}
labels[pos .. "ên giştî"] = {
description = "",
parents = {{name = pos, sort = "giştî"}},
}
end
for _, pos in ipairs(zayend) do
labels[pos .. "ên axlebî mê"] = {
description = "",
parents = {{name = pos.. "ên mê", sort = "mê"}},
}
labels[pos .. "ên axlebî nêr"] = {
description = "",
parents = {{name = pos.. "ên mê", sort = "nêr"}},
}
labels[pos .. "ên axlebî pirjimar"] = {
description = "",
parents = {{name = pos, sort = "pirjimar"}},
}
end
return require("Module:labels").finalize_data(labels)
pef6gan47oaqs20limcexnepqb9y9cb
gergerîk
0
964019
6238573
6197042
2026-06-21T15:54:01Z
Ghybu
1393
/* Navdêr */
6238573
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}, {{bilêv|r|nerm|1,2}}, {{bilêv|k|nerm}}
# {{dever|Qoser}} {{f|ku|buxik}} [[mûrî]], [[gêrik]]
==== Etîmolojî ====
{{etîmolojî?}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|en}}: {{W|en|ant}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
hujesdaaa6akdrfahk7m91ygee7j32t
6238605
6238573
2026-06-21T21:30:21Z
Keyomerd
8814
/* Navdêr */
6238605
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-kîte}}
=== Navdêr ===
{{navdêr|ku|z=m}}, {{bilêv|r|nerm|1,2}}, {{bilêv|k|nerm}}
# {{f|ku|buxik|Qoser}} [[mûrî]], [[gêrik]]
==== Etîmolojî ====
{{etîmolojî?}}
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|en}}: {{W|en|ant}}
* {{Z|tr}}: {{W|tr|karınca}}
{{werger-bin}}
p1r2xuzzaqwqjry485phsu6odj5ch71
xistin bin xwe
0
1357371
6238603
6238512
2026-06-21T20:06:38Z
Wikihez
7344
/* Lêker */
6238603
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Lêker ===
{{lêker|ku|c=gh}}
# [[bi ser ketin]], [[sekinandin]]
#* {{nim|ku|Hevrikê xwe xist bin xwe.}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{pêk|ku|xistin|bin|xwe}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|take down}}
* {{Z|tr}}: {{W-|tr|altına almak}}
{{werger-bin}}
9unm3wqcl4s774biror8s6ebkhp3txa
6238604
6238603
2026-06-21T20:06:55Z
Wikihez
7344
/* */ bi [[MediaWiki:Gadget-AjaxEdit.js|AjaxEdit]]ê re
6238604
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ku}} ==
=== Bilêvkirin ===
* {{ku-IPA}}
* {{ku-kîte}}
=== Lêker ===
{{lêker|ku|c=gh}}
# [[bi ser ketin]], [[sekinandin]]
#* {{nim|ku|Hevrikê xwe '''xist bin xwe'''.}}
==== Etîmolojî ====
Ji {{pêk|ku|xistin|bin|xwe}}.
==== Werger ====
{{werger-ser}}
* {{Z|en}}: {{W+|en|take down}}
* {{Z|tr}}: {{W-|tr|altına almak}}
{{werger-bin}}
i1nvhr34g9sa41qhx6adtaoe90k69c6
Bikarhêner:配合比全额更好(说说而已)
2
1357372
6238618
2026-06-22T08:33:47Z
配合比全额更好(说说而已)
15074
Rûpel bi "Slav!Ez im 配合比全额更好(说说而已)." hat çêkirin
6238618
wikitext
text/x-wiki
Slav!Ez im 配合比全额更好(说说而已).
3ysc5obrtkzvwdrgqiw8x2wpcvf0a9a
پاشەڵ
0
1357373
6238619
2026-06-22T09:02:25Z
Keyomerd
8814
Rûpel bi "== {{ziman|ckb}} == === Navdêr === {{navdêr|ckb}} # {{f|ckb|anatomî}} Hêla binî ya [[pişt|piştê]], [[qorik]]." hat çêkirin
6238619
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ckb}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ckb}}
# {{f|ckb|anatomî}} Hêla binî ya [[pişt|piştê]], [[qorik]].
dmbpg9sv5e0bwbverv8gmz4nzzggypt
خیزەڵان
0
1357374
6238620
2026-06-22T09:17:02Z
Keyomerd
8814
Rûpel bi "== {{ziman|ckb}} == === Navdêr === {{navdêr|ckb}} # [[xîzistan|Xîzistan]], ciyê pir [[xîz]] lê ye." hat çêkirin
6238620
wikitext
text/x-wiki
== {{ziman|ckb}} ==
=== Navdêr ===
{{navdêr|ckb}}
# [[xîzistan|Xîzistan]], ciyê pir [[xîz]] lê ye.
obr7amvfqywq8qdn00v7rn58kipzxrq