Wîkîferheng kuwiktionary https://ku.wiktionary.org/wiki/Destp%C3%AAk MediaWiki 1.47.0-wmf.7 case-sensitive Medya Taybet Gotûbêj Bikarhêner Gotûbêja bikarhêner Wîkîferheng Gotûbêja Wîkîferhengê Wêne Gotûbêja wêneyî MediaWiki Gotûbêja MediaWiki Şablon Gotûbêja şablonê Alîkarî Gotûbêja alîkariyê Kategorî Gotûbêja kategoriyê Pêvek Gotûbêja pêvekê Nimînok Gotûbêja nimînokê Portal Gotûbêja portalê Tewandin Gotûbêja tewandinê Jinûvesazî Gotûbêja jinûvesaziyê TimedText TimedText talk Modul Gotûbêja modulê Event Event talk 0 3031 6238536 6026177 2026-06-21T13:05:07Z Ghybu 1393 /* Rengdêr */ 6238536 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|me|me-}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mê.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Rengdêr === [[Wêne:Venus symbol (fixed width).svg|thumb|Nîşana '''mê''' ([[♀]])]] [[Wêne:Ukraine Forum on Asset Recovery (14038928986).jpg|thumb|Ew '''mê''' ye.]] {{rengdêr|ku}} # [[heywan|Heywanên]] [[zan|dizên]]. #: {{mk|ku|Mih û çêl û jin '''mê''' ne lê beran û ga û mêr nêr in.}} # [[keç|Keç]] û [[jin]], ne [[kurr]] yan [[zelam]]. #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[jin]]" [[tewîn|ditewin]]. #: Bo nimûne "av", "[[pişt]]", "[[lêv]]", "sêv" û "pencere" '''mê''' ne ji ber ku ew wiha ditewin: "ava" min, "pişta" wî (ne "avê" min, "piştê" wî'') # [[mey]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din==== * {{ku-ar|مێ}} ==== Sembol ==== * [[♀]] ==== Dijmane ==== * [[nêr]] * [[nêtar]] ==== Jê ==== {{stûn| * [[mêbaz]] * [[mêbazî]] * [[mêbazîtî]] * [[mêbaztî]] * [[mêhî]] * [[mêtî]] * [[mêyî]] * [[mêza]] * [[mêzahî]] * [[mêzatî]] * [[mêzayî]] * [[zayendmê]] * [[zayendmêhî]] * [[zayendmêtî]] * [[zayendmêyî]] }} ==== Têkildar ==== {{stûn| * [[ma-]] * [[mak]] * [[mahîn]] * [[mak]] * [[maker]] * [[mih]] * [[mî]] (1) }} ==== Etîmolojî ==== [[hevreh|Hevrehên]] din yên kurmancî {{q|ku|ma-}}, {{q|ku|man-}}, {{q|ku|mak}}, {{q|ku|mêtin}}, {{q|ku|-marî}}, farisî {{g|fa|ماده|tr=madê}}, pehlewî ''matek'', farisiya kevn {{q|peo||tr=mata-}}, hemû ji {{ji|ine-pro|ku|*méh₂tēr|w=dayik; mak}}, binêre: {{q|ku|mak}}. ==== Bi zaravayên din ==== * Soranî: {{W-|ckb|مێ|tr=mê}} * Kelhûrî/feylî: {{W-|sdh|ma|sc=Latn}}, {{W-|sdh|mê|sc=Latn}} * Kirmaşanî: {{W-|sdh|maye|sc=Latn}} * Hewramî: {{W-|hac|ma|sc=Latn}} * Zazakî: {{W-|zza|maye}}, {{W-|zza|makî}}, {{W-|zza|maykî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|weiblich}}, {{W-|de|Feminin|guman=erê}}, {{W+|de|Weibchen|guman=erê}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|انثى}}, {{W+|ar|مؤنث}}, {{W-|ar|أنثوي|guman=erê}}, {{W+|ar|أنثى|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مونث}}, {{W+|fa|مؤنث}}, {{W+|fa|ماده}}, {{W-|fa|مادینه|guman=erê}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|féminin}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|vrouwelijk}} * {{Z|en}}: {{W+|en|female}}, {{W+|en|fair}}, {{W+|en|feminine}}, {{W+|en|ewe|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|dişil}}, {{W+|tr|müennes}}, {{W+|tr|dişi}} {{werger-bin}} czwlh0xtqbijrf2safakb22yl307aif 6238537 6238536 2026-06-21T13:05:47Z Ghybu 1393 /* Jê */ 6238537 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|me|me-}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mê.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Rengdêr === [[Wêne:Venus symbol (fixed width).svg|thumb|Nîşana '''mê''' ([[♀]])]] [[Wêne:Ukraine Forum on Asset Recovery (14038928986).jpg|thumb|Ew '''mê''' ye.]] {{rengdêr|ku}} # [[heywan|Heywanên]] [[zan|dizên]]. #: {{mk|ku|Mih û çêl û jin '''mê''' ne lê beran û ga û mêr nêr in.}} # [[keç|Keç]] û [[jin]], ne [[kurr]] yan [[zelam]]. #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[jin]]" [[tewîn|ditewin]]. #: Bo nimûne "av", "[[pişt]]", "[[lêv]]", "sêv" û "pencere" '''mê''' ne ji ber ku ew wiha ditewin: "ava" min, "pişta" wî (ne "avê" min, "piştê" wî'') # [[mey]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din==== * {{ku-ar|مێ}} ==== Sembol ==== * [[♀]] ==== Dijmane ==== * [[nêr]] * [[nêtar]] ==== Jê ==== {{kol3|ku | mêbaz | mêbazî | mêbazîtî | mêbaztî | mêhî | mêtî | mêyî | mêza | mêzahî | mêzatî | mêzayî | zayendmê | zayendmêhî | zayendmêtî | zayendmêyî }} ==== Têkildar ==== {{stûn| * [[ma-]] * [[mak]] * [[mahîn]] * [[mak]] * [[maker]] * [[mih]] * [[mî]] (1) }} ==== Etîmolojî ==== [[hevreh|Hevrehên]] din yên kurmancî {{q|ku|ma-}}, {{q|ku|man-}}, {{q|ku|mak}}, {{q|ku|mêtin}}, {{q|ku|-marî}}, farisî {{g|fa|ماده|tr=madê}}, pehlewî ''matek'', farisiya kevn {{q|peo||tr=mata-}}, hemû ji {{ji|ine-pro|ku|*méh₂tēr|w=dayik; mak}}, binêre: {{q|ku|mak}}. ==== Bi zaravayên din ==== * Soranî: {{W-|ckb|مێ|tr=mê}} * Kelhûrî/feylî: {{W-|sdh|ma|sc=Latn}}, {{W-|sdh|mê|sc=Latn}} * Kirmaşanî: {{W-|sdh|maye|sc=Latn}} * Hewramî: {{W-|hac|ma|sc=Latn}} * Zazakî: {{W-|zza|maye}}, {{W-|zza|makî}}, {{W-|zza|maykî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|weiblich}}, {{W-|de|Feminin|guman=erê}}, {{W+|de|Weibchen|guman=erê}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|انثى}}, {{W+|ar|مؤنث}}, {{W-|ar|أنثوي|guman=erê}}, {{W+|ar|أنثى|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مونث}}, {{W+|fa|مؤنث}}, {{W+|fa|ماده}}, {{W-|fa|مادینه|guman=erê}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|féminin}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|vrouwelijk}} * {{Z|en}}: {{W+|en|female}}, {{W+|en|fair}}, {{W+|en|feminine}}, {{W+|en|ewe|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|dişil}}, {{W+|tr|müennes}}, {{W+|tr|dişi}} {{werger-bin}} 9rufivob3lakb50nhom2mf76g5cw7w9 6238538 6238537 2026-06-21T13:06:54Z Ghybu 1393 /* Têkildar */ 6238538 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|me|me-}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mê.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Rengdêr === [[Wêne:Venus symbol (fixed width).svg|thumb|Nîşana '''mê''' ([[♀]])]] [[Wêne:Ukraine Forum on Asset Recovery (14038928986).jpg|thumb|Ew '''mê''' ye.]] {{rengdêr|ku}} # [[heywan|Heywanên]] [[zan|dizên]]. #: {{mk|ku|Mih û çêl û jin '''mê''' ne lê beran û ga û mêr nêr in.}} # [[keç|Keç]] û [[jin]], ne [[kurr]] yan [[zelam]]. #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[jin]]" [[tewîn|ditewin]]. #: Bo nimûne "av", "[[pişt]]", "[[lêv]]", "sêv" û "pencere" '''mê''' ne ji ber ku ew wiha ditewin: "ava" min, "pişta" wî (ne "avê" min, "piştê" wî'') # [[mey]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din==== * {{ku-ar|مێ}} ==== Sembol ==== * [[♀]] ==== Dijmane ==== * [[nêr]] * [[nêtar]] ==== Jê ==== {{kol3|ku | mêbaz | mêbazî | mêbazîtî | mêbaztî | mêhî | mêtî | mêyî | mêza | mêzahî | mêzatî | mêzayî | zayendmê | zayendmêhî | zayendmêtî | zayendmêyî }} ==== Têkildar ==== {{kol3|ku | ma- | mak | mahîn | mak | maker | mih | mî<pos:1> }} ==== Etîmolojî ==== [[hevreh|Hevrehên]] din yên kurmancî {{q|ku|ma-}}, {{q|ku|man-}}, {{q|ku|mak}}, {{q|ku|mêtin}}, {{q|ku|-marî}}, farisî {{g|fa|ماده|tr=madê}}, pehlewî ''matek'', farisiya kevn {{q|peo||tr=mata-}}, hemû ji {{ji|ine-pro|ku|*méh₂tēr|w=dayik; mak}}, binêre: {{q|ku|mak}}. ==== Bi zaravayên din ==== * Soranî: {{W-|ckb|مێ|tr=mê}} * Kelhûrî/feylî: {{W-|sdh|ma|sc=Latn}}, {{W-|sdh|mê|sc=Latn}} * Kirmaşanî: {{W-|sdh|maye|sc=Latn}} * Hewramî: {{W-|hac|ma|sc=Latn}} * Zazakî: {{W-|zza|maye}}, {{W-|zza|makî}}, {{W-|zza|maykî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|weiblich}}, {{W-|de|Feminin|guman=erê}}, {{W+|de|Weibchen|guman=erê}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|انثى}}, {{W+|ar|مؤنث}}, {{W-|ar|أنثوي|guman=erê}}, {{W+|ar|أنثى|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مونث}}, {{W+|fa|مؤنث}}, {{W+|fa|ماده}}, {{W-|fa|مادینه|guman=erê}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|féminin}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|vrouwelijk}} * {{Z|en}}: {{W+|en|female}}, {{W+|en|fair}}, {{W+|en|feminine}}, {{W+|en|ewe|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|dişil}}, {{W+|tr|müennes}}, {{W+|tr|dişi}} {{werger-bin}} kyhaswj4hc6re0hd3rsqwimj8rog4p1 nêr 0 3042 6238534 6026178 2026-06-21T12:51:43Z Ghybu 1393 /* Jê */ 6238534 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|ner|-nêr-}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-nêr.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Rengdêr === {{ku-tewîn-rd|nêr}} [[Wêne:Blue male symbol.svg|thumb|Nîşana '''nêr''', [[♂]]]] {{rengdêr|ku}} # [[heywan|Heywanên]] bi[[kîr]]. #: {{mk|ku|Beran û ga '''nêr''' in lê mih û çêl mê ne.}} # [[kurr|Kurr]] yan [[zelam]], ne [[keç]] û [[jin]]. #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[mêr]]" [[tewîn|ditewin]]. #: Bo nimûne "dest", "[[pî]]", "[[ser]]", "xiyar" û "bajar" '''nêr''' in ji ber ku ew wiha ditewin: "destê" min, "bajarê" wan (ne "desta" min, "bajara" wan). # [[mêr]], [[wêrek]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * [[niyêr]] ==== Sembol ==== * [[♂]] ==== Dijmane ==== * [[mê]] * [[nêtar]] ==== Têkildar ==== * [[mêr]] ==== Jê ==== {{kol3|ku | nêrbûn<pos:navdêr> | nêrahî | nêratî | nêrayî | nêrbaz | nêrbazî | nêrbazîtî | nêrbaztî | nêreşêr | nêrik | nêrî | nêrîtî | nêrtî | zayendmê | zayendmêhî | zayendmêtî | zayendmêyî }} ==== Etîmolojî ==== * {{mîr|ine-pro|ku|*ner|w=nêr}} :*{{ji|ira-pro||-}}: ::{{z|ae}}: '''nar''', '''nā'''- ("nêr") ::{{z|xpr}}: '''n'r''' ("nêr") ::{{z|pal}}: '''nar''' ("nêr") ::{{z|fa}}: '''ner''' ("nêr") ::{{z|os}}: '''nal''' ("nêr") {{ir}} ::{{z|ku}}: '''nêr''' ("nêr") ::{{z|hac}}: '''nêr''' ("nêr") ::{{z|zza}}: '''[[nerî]]''' ("nêr") :{{z|sa}}: '''nár'''- ("nêr") :{{z|hy}}: '''air''' ("nêr") :{{z|el}}: '''anēr''' ("nêr") <font style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.230]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.58]], [[Şablon:MacKenzie|MacKenzie P.103]]</font> | <font style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 765</font> ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|sdh}}: *: Kirmaşanî: {{W-|sdh|nîre|sc=Latn}} * {{Z|zza}}: {{W-|zza|nêr}}, {{W-|zza|nêrî}}, {{W-|zza|nerî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Männchen|nt}}, {{W+|de|mannhaft}}, {{W+|de|männlich}}, {{W+|de|maskulin}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|samec|n}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|雄|tr=xióng|sc=Hani|xs=Mandarin}} * {{Z|id}}: {{W+|id|jantan|xs=Indonesian}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|ذكر|tr=dhákar}} {{n}}, {{W|ar|tr=mudhákkir|مذكر|n}}, {{W+|ar|ذكر|guman=erê}}, {{W-|ar|الرسیل|guman=erê}}, {{W-|ar|مذكر|guman=erê}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|որձ|tr=orj}}, {{W+|hy|արու|tr=aru}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|بلند}}, {{W+|fa|مذکر}}, {{W+|fa|نر}}, {{W+|fa|مذکر}}, {{W+|fa|نرینه|guman=erê}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|koiras}}, {{W+|fi|uros}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|mâle|n}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|mannetje|nt}}, {{W+|nl|mannetjesdier}} * {{Z|en}}: {{W+|en|male}}, {{W+|en|masculin}}, {{W+|en|masculine}}, {{W+|en|virile|guman=erê}}, {{W+|en|malcontent|guman=erê}}, {{W+|en|servitor|guman=erê}}, {{W+|en|spermatozoid|guman=erê}}, {{W+|en|virilescent|guman=erê}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|雄|tr=osu}}, {{W-|ja|オス|tr=osu}}; {{W+|ja|男|tr=otoko}} * [[merûyî]]: {{W-|mer|ndume}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|hím}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|samiec|n}} * {{Z|ru}}: {{W|ru|tr=saméc|самец|n}} * {{Z|sco}}: {{W-|sco|fireannach|n}} * {{Z|es}}: {{W+|es|macho|n}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|kiume|xs=Swahili}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|eril}}, {{W+|tr|müzekker}}, {{W+|tr|erkek}} {{werger-bin}} 1qz6pl5axfylpzaxpeewi3qag09tdvr 6238535 6238534 2026-06-21T13:02:45Z Ghybu 1393 /* Rengdêr */ 6238535 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|ner|-nêr-}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-nêr.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Rengdêr === {{ku-tewîn-rd|nêr}} [[Wêne:Male symbol (fixed width).svg|thumb|Nîşana '''nêr''' ([[♂]])]] {{rengdêr|ku}} # [[heywan|Heywanên]] bi[[kîr]]. #: {{mk|ku|Beran û ga '''nêr''' in lê mih û çêl mê ne.}} # [[kurr|Kurr]] yan [[zelam]], ne [[keç]] û [[jin]]. #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|rêziman}} [[peyv|Peyvên]] wek peyva "[[mêr]]" [[tewîn|ditewin]]. #: Bo nimûne "dest", "[[pî]]", "[[ser]]", "xiyar" û "bajar" '''nêr''' in ji ber ku ew wiha ditewin: "destê" min, "bajarê" wan (ne "desta" min, "bajara" wan). # [[mêr]], [[wêrek]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * [[niyêr]] ==== Sembol ==== * [[♂]] ==== Dijmane ==== * [[mê]] * [[nêtar]] ==== Têkildar ==== * [[mêr]] ==== Jê ==== {{kol3|ku | nêrbûn<pos:navdêr> | nêrahî | nêratî | nêrayî | nêrbaz | nêrbazî | nêrbazîtî | nêrbaztî | nêreşêr | nêrik | nêrî | nêrîtî | nêrtî | zayendmê | zayendmêhî | zayendmêtî | zayendmêyî }} ==== Etîmolojî ==== * {{mîr|ine-pro|ku|*ner|w=nêr}} :*{{ji|ira-pro||-}}: ::{{z|ae}}: '''nar''', '''nā'''- ("nêr") ::{{z|xpr}}: '''n'r''' ("nêr") ::{{z|pal}}: '''nar''' ("nêr") ::{{z|fa}}: '''ner''' ("nêr") ::{{z|os}}: '''nal''' ("nêr") {{ir}} ::{{z|ku}}: '''nêr''' ("nêr") ::{{z|hac}}: '''nêr''' ("nêr") ::{{z|zza}}: '''[[nerî]]''' ("nêr") :{{z|sa}}: '''nár'''- ("nêr") :{{z|hy}}: '''air''' ("nêr") :{{z|el}}: '''anēr''' ("nêr") <font style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.230]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.58]], [[Şablon:MacKenzie|MacKenzie P.103]]</font> | <font style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 765</font> ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|sdh}}: *: Kirmaşanî: {{W-|sdh|nîre|sc=Latn}} * {{Z|zza}}: {{W-|zza|nêr}}, {{W-|zza|nêrî}}, {{W-|zza|nerî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Männchen|nt}}, {{W+|de|mannhaft}}, {{W+|de|männlich}}, {{W+|de|maskulin}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|samec|n}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|雄|tr=xióng|sc=Hani|xs=Mandarin}} * {{Z|id}}: {{W+|id|jantan|xs=Indonesian}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|ذكر|tr=dhákar}} {{n}}, {{W|ar|tr=mudhákkir|مذكر|n}}, {{W+|ar|ذكر|guman=erê}}, {{W-|ar|الرسیل|guman=erê}}, {{W-|ar|مذكر|guman=erê}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|որձ|tr=orj}}, {{W+|hy|արու|tr=aru}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|بلند}}, {{W+|fa|مذکر}}, {{W+|fa|نر}}, {{W+|fa|مذکر}}, {{W+|fa|نرینه|guman=erê}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|koiras}}, {{W+|fi|uros}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|mâle|n}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|mannetje|nt}}, {{W+|nl|mannetjesdier}} * {{Z|en}}: {{W+|en|male}}, {{W+|en|masculin}}, {{W+|en|masculine}}, {{W+|en|virile|guman=erê}}, {{W+|en|malcontent|guman=erê}}, {{W+|en|servitor|guman=erê}}, {{W+|en|spermatozoid|guman=erê}}, {{W+|en|virilescent|guman=erê}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|雄|tr=osu}}, {{W-|ja|オス|tr=osu}}; {{W+|ja|男|tr=otoko}} * [[merûyî]]: {{W-|mer|ndume}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|hím}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|samiec|n}} * {{Z|ru}}: {{W|ru|tr=saméc|самец|n}} * {{Z|sco}}: {{W-|sco|fireannach|n}} * {{Z|es}}: {{W+|es|macho|n}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|kiume|xs=Swahili}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|eril}}, {{W+|tr|müzekker}}, {{W+|tr|erkek}} {{werger-bin}} 79qznn3ilec3xcl73cj0ojtqeerl1ak hêj 0 3772 6238540 6129028 2026-06-21T13:29:21Z Ghybu 1393 6238540 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|hej}} == {{ziman|ku}} == === Hoker === {{hoker|ku}} # ta niha, heta noke, heya niho: #: {{mk|ku|Ez '''hêj''' diçim dibistanê.}} # ta hingê, heta wê demê, heya wî wextî #: {{mk|ku|Dema ez derketim, '''hêj''' nehatibû.}} # [[ji wê]], [[ji wî]], ji wan; ji hindê, ji wê yekê, ji vê yekê: #: {{mk|ku|Ev '''hêj''' mezintir e.|Ev ji wê jî mezintir e.|birêz=1}} # hin yên din jî #: {{mk|ku|'''Hêj''' pirs di serê min de mane.}} ==== Ji wêjeya klasîk ==== * {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mela Hisênê Bateyî/Mewlûda Kurdî}}|jêgirtin='''Hêj''' ne lewh û enbiyayê muhteşem</br>Salîha tesbîh kirî nûra şikelf}} ==== Herwiha ==== {{stûn| * [[hê]] * [[hê jî]] * [[hêş]] * [[hêşta]] }} ==== Hevmane ==== {{stûn| * [[hîn]] * [[hîna]] * [[hêna]] * [[deha]] }} ==== Bide ber ==== * [[her]] * [[heta]] * [[-tir|tir]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|ira}}, hevreha farisî {{hv|fa|هنوز|tr=hanuz}}, pehlewî ''ehenûz''. "j" ya kurmancî li hevberî "z" ya farisî ye, wek "jin/zen", "bajar/bazarr". ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|noch}}, {{W+|de|überdies}} * {{Z|fa}}: {{W|fa|هنوز}} * {{Z|en}}: {{W|en|yet}}, {{W|en|still}}, {{W|en|further}}, {{W|en|else}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|daha}}, {{W|tr|hâlâ}}, {{W|tr|henüz}} {{werger-bin}} === Rengdêr === {{rengdêr|ku}} # {{mane|bêdeng}} {{guherto|ku|hiş|id=bêdeng}} #* {{bêmînak|ku}} l60sg779ru7g31vvkct1wuyioan3628 hej 0 5412 6238539 6238502 2026-06-21T13:20:40Z Ghybu 1393 /* Navdêr 1 */ 6238539 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr 1 === {{ku-tewîn-nav|hej|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[livandin|Livandina]] li [[hewa]]. #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{hw|ku|hij}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|fir}} * {{g|ku|liv}} ==== Jê ==== {{kol3|ku | hejandin | hejandî | hejiyayî | hejîn | hejîner | hejînerî | hejhejok | hejhejokî | hejok | hejokî }} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]] # [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran. #: {{hevmane|ku|qirş|pej}} #: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}} #* {{jêder|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan '''hişk''' bike|2=Ji http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} ==== Herwiha ==== * [[hij]] ==== Jê ==== * [[hejûpêj]] * [[hejik]] ==== Binêre ==== * {{g|ku|çirpî}} * {{g|ku|çirpik}} ==== Etîmolojî ==== Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]] ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # [[hez]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}} {{werger-bin}} == {{ziman|da}} == === Bilêvkirin === * {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}} === Navdêr === {{navdêr|da}} # {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}} #* {{bêmînak|da}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|da|silav}} == {{ziman|sv}} == === Bilêvkirin === * {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}} * {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}} === Baneşan === {{baneşan|sv}} # {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê) #* {{bêmînak|sv}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|sv|elo}} 1esuhtn5todu2znbou283c4ue2y6ufs 6238541 6238539 2026-06-21T13:29:42Z Ghybu 1393 6238541 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|hêj}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr 1 === {{ku-tewîn-nav|hej|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[livandin|Livandina]] li [[hewa]]. #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{hw|ku|hij}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|fir}} * {{g|ku|liv}} ==== Jê ==== {{kol3|ku | hejandin | hejandî | hejiyayî | hejîn | hejîner | hejînerî | hejhejok | hejhejokî | hejok | hejokî }} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]] # [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran. #: {{hevmane|ku|qirş|pej}} #: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}} #* {{jêder|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan '''hişk''' bike|2=Ji http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} ==== Herwiha ==== * [[hij]] ==== Jê ==== * [[hejûpêj]] * [[hejik]] ==== Binêre ==== * {{g|ku|çirpî}} * {{g|ku|çirpik}} ==== Etîmolojî ==== Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]] ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # [[hez]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}} {{werger-bin}} == {{ziman|da}} == === Bilêvkirin === * {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}} === Navdêr === {{navdêr|da}} # {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}} #* {{bêmînak|da}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|da|silav}} == {{ziman|sv}} == === Bilêvkirin === * {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}} * {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}} === Baneşan === {{baneşan|sv}} # {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê) #* {{bêmînak|sv}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|sv|elo}} j6r4701kliujrrgiyd4r6t6fej0bdxg 6238546 6238541 2026-06-21T13:53:53Z Ghybu 1393 /* Navdêr 2 */ 6238546 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|hêj}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr 1 === {{ku-tewîn-nav|hej|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[livandin|Livandina]] li [[hewa]]. #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{hw|ku|hij}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|fir}} * {{g|ku|liv}} ==== Jê ==== {{kol3|ku | hejandin | hejandî | hejiyayî | hejîn | hejîner | hejînerî | hejhejok | hejhejokî | hejok | hejokî }} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]] # [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran. #: {{hevmane|ku|qirş|pej}} #: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan '''hişk''' bike|nivîskar= Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} ==== Herwiha ==== * [[hij]] ==== Jê ==== * [[hejûpêj]] * [[hejik]] ==== Binêre ==== * {{g|ku|çirpî}} * {{g|ku|çirpik}} ==== Etîmolojî ==== Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]] ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # [[hez]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}} {{werger-bin}} == {{ziman|da}} == === Bilêvkirin === * {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}} === Navdêr === {{navdêr|da}} # {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}} #* {{bêmînak|da}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|da|silav}} == {{ziman|sv}} == === Bilêvkirin === * {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}} * {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}} === Baneşan === {{baneşan|sv}} # {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê) #* {{bêmînak|sv}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|sv|elo}} nohix9un3fflytyust5ts7od8085c9n 6238547 6238546 2026-06-21T13:56:04Z Ghybu 1393 /* Navdêr 2 */ 6238547 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|hêj}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr 1 === {{ku-tewîn-nav|hej|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[livandin|Livandina]] li [[hewa]]. #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{hw|ku|hij}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|fir}} * {{g|ku|liv}} ==== Jê ==== {{kol3|ku | hejandin | hejandî | hejiyayî | hejîn | hejîner | hejînerî | hejhejok | hejhejokî | hejok | hejokî }} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]] # [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran. #: {{hevmane|ku|qirş|pej}} #: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê '''hejên''' dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|nivîskar= Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} ==== Herwiha ==== * [[hij]] ==== Jê ==== * [[hejûpêj]] * [[hejik]] ==== Binêre ==== * {{g|ku|çirpî}} * {{g|ku|çirpik}} ==== Etîmolojî ==== Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]] ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # [[hez]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}} {{werger-bin}} == {{ziman|da}} == === Bilêvkirin === * {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}} === Navdêr === {{navdêr|da}} # {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}} #* {{bêmînak|da}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|da|silav}} == {{ziman|sv}} == === Bilêvkirin === * {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}} * {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}} === Baneşan === {{baneşan|sv}} # {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê) #* {{bêmînak|sv}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|sv|elo}} k3tlbtq2pmqd45u808rmlfr1bh3653k 6238552 6238547 2026-06-21T14:10:33Z Ghybu 1393 /* Navdêr 2 */ 6238552 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|hêj}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr 1 === {{ku-tewîn-nav|hej|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[livandin|Livandina]] li [[hewa]]. #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{hw|ku|hij}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|fir}} * {{g|ku|liv}} ==== Jê ==== {{kol3|ku | hejandin | hejandî | hejiyayî | hejîn | hejîner | hejînerî | hejhejok | hejhejokî | hejok | hejokî }} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|لرزه}}, {{W|fa|لرزش|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|salınım}}, {{W+|tr|sallantı}}, {{W+|tr|sarsıntı}}, {{W+|tr|titreşim}}, {{W|tr|sarsıntılı|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Hej]] # [[gulî|Gulîyên]] biçûk daran, ên şil, hişk nebûyî, [[qirşûqal]]ên daran. #: {{hevmane|ku|qirş|pej}} #: {{mk|ku|Rovî nediçû qulê, '''hejek''' jî bi boçika xwe ve girê dida.|Gotina Mezinan|rêz=1}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê '''hejên''' dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} ==== Herwiha ==== * [[hij]] ==== Jê ==== * [[hejûpêj]] * [[hejik]] ==== Binêre ==== * {{g|ku|çirpî}} * {{g|ku|çirpik}} ==== Etîmolojî ==== Ji proto-Îranî [[azga]], hevreha farsiya navîn [[azg]]. Ji bo minakekê din ekê guhêrana -zg- -> -j- bide ber [[mejî]] ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|چوب خشک خاردار}}, {{W+|fa|بته}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|شاخه درخت|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|çırpı}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # [[hez]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تکات|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sevgi}}, {{W+|tr|sevim}} {{werger-bin}} == {{ziman|da}} == === Bilêvkirin === * {{deng|da|Da-hej.ogg|Deng}} === Navdêr === {{navdêr|da}} # {{mijar|da|silavkirin}} {{g|ku|merheba}}, {{g|ku|silav}} #* {{bêmînak|da}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|da|silav}} == {{ziman|sv}} == === Bilêvkirin === * {{deng|sv|Sv-hej.ogg|Deng}} * {{deng|sv|LL-Q9027 (swe)-Punsisil-hej.wav|Deng|dever=Almanya}} === Baneşan === {{baneşan|sv}} # {{mijar|sv|silavkirin}} {{g|ku|elo}}, {{g|ku|helo}} ([[silav]]a [[bersivdan]]a [[telefon]]ê) #* {{bêmînak|sv}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|sv|elo}} dqo5li4egd6nyn6efxhh5qf6scuhop7 hij 0 5413 6238548 5890973 2026-06-21T13:58:46Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238548 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} # {{guharto|ku|hej}} #* {{bêmînak|ku}} lhjqe6o2afbh1ttbr1q1ncxd5z01vfn 6238549 6238548 2026-06-21T14:00:39Z Ghybu 1393 /* {{ziman|ku}} */ 6238549 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr 1 === {{navdêr|ku|z=m}} # {{i|livandina li hewa}} {{guharto|ku|hej}} #* {{bêmînak|ku}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # {{i|guliyên biçûk daran}} {{guharto|ku|hej}} #* {{bêmînak|ku}} 8202cj6csme0nerl4jzkbip5xkvmhpa qurm 0 6073 6238550 6238501 2026-06-21T14:04:59Z Ghybu 1393 /* Pîrepend */ 6238550 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|qurm|nêr}} [[Wêne:Autre tronc.jpg|thumb|'''Qurmê''' darekê.]] {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|riweknasî}} [[pişk|Pişka]] [[stûr]] ya [[dar]]ê (bi taybetî beşa [[jêrîn]]). #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din==== * {{ku-ar|قورم}} ==== Pîrepend ==== * ''kurmê darê, ji qurmê darê'' * ''kurmê darê, ji qurmê darê nebe dar nadêrise'' ==== Jê ==== {{kol3|ku | biqurm | biqurmî | qurmdar | qurmdarî | qurmik | qurmî | qurmstûr | qurmstûrî | qurmzirav | qurmziravî }} ==== Bide ber ==== {{kol3|ku | çeq | çilû | kok | pel | reh }} ==== Binere herwiha ==== * {{g|ku|kurm}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|arc|ku|ܩܘܪܡܐ|tr=qorma}} ji {{ji|el|ku|κορμός}} (kormos: qurm) ji [[κείρω]] (kêyro: [[kurt]] kirin, [[jê kirin]]) + [[-μός]] (-mos: [[paşgir|paşgirek]]e çêkirina [[navdêr]]an ji [[lêker]]an e). ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|trung|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Stamm|m}}, {{W+|de|Baumstamm|m}}, {{W+|de|Baumstumpf|m}}, {{W+|de|Stumpf|m|guman=erê}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|kmen|m}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|جذع}}, {{W-|ar|أرومة|guman=erê}}, {{W-|ar|الساق|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W-|fa|تنه درخت}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|runko}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|tronc}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|stam|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|trunk}}, {{W+|en|log}}, {{W+|en|stem}}, {{W+|en|snag}}, {{W+|en|stump}}, {{W+|en|treestump}}, {{W+|en|bole}}, {{W+|en|buttress}}, {{W+|en|chump|guman=erê}}, {{W+|en|peeler|guman=erê}}, {{W+|en|tree trunk|guman=erê}}, {{W-|en|tree-stump|guman=erê}} * {{Z|it}}: {{W+|it|tronco|m}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|tronc|m}} * {{Z|la}}: {{W-|la|truncus|m}} * {{Z|hu}}: [[fa]][[törzs]] * {{Z|pt}}: {{W+|pt|tronco|m}} * {{Z|ro}}: [[trunchi]] & * {{Z|ru}}: [[ствол]] (stvol) * {{Z|sh}}: {{W+|sh|stablo|n}}, {{W+|sh|deblo|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|deblo|n}} * {{Z|es}}: {{W+|es|tronco|m}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|stam}} * {{Z|te}}: [[కాండము]] (kaaMDamu) * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|gövde}}, {{W+|tr|kök}}, {{W+|tr|ağaç gövdesi}} * {{Z|el}}: [[κορμός]] (kormós) {{werger-bin}} l4r0dk5bac6vjc2e0mudjl0eo5sul15 6238551 6238550 2026-06-21T14:07:31Z Ghybu 1393 /* Etîmolojî */ 6238551 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|qurm|nêr}} [[Wêne:Autre tronc.jpg|thumb|'''Qurmê''' darekê.]] {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|riweknasî}} [[pişk|Pişka]] [[stûr]] ya [[dar]]ê (bi taybetî beşa [[jêrîn]]). #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din==== * {{ku-ar|قورم}} ==== Pîrepend ==== * ''kurmê darê, ji qurmê darê'' * ''kurmê darê, ji qurmê darê nebe dar nadêrise'' ==== Jê ==== {{kol3|ku | biqurm | biqurmî | qurmdar | qurmdarî | qurmik | qurmî | qurmstûr | qurmstûrî | qurmzirav | qurmziravî }} ==== Bide ber ==== {{kol3|ku | çeq | çilû | kok | pel | reh }} ==== Binere herwiha ==== * {{g|ku|kurm}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|arc|ku|ܩܘܪܡܐ|tr=qorma}} ji {{ji|el|ku|κορμός|w=qurm}} ji {{g|el|κείρω|w=[[kurt]] kirin, [[jê kirin]]}} + {{g|ku|-μός|w=[[paşgir|paşgirek]]e çêkirina [[navdêr]]an ji [[lêker]]an e}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|trung|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Stamm|m}}, {{W+|de|Baumstamm|m}}, {{W+|de|Baumstumpf|m}}, {{W+|de|Stumpf|m|guman=erê}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|kmen|m}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|جذع}}, {{W-|ar|أرومة|guman=erê}}, {{W-|ar|الساق|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W-|fa|تنه درخت}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|runko}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|tronc}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|stam|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|trunk}}, {{W+|en|log}}, {{W+|en|stem}}, {{W+|en|snag}}, {{W+|en|stump}}, {{W+|en|treestump}}, {{W+|en|bole}}, {{W+|en|buttress}}, {{W+|en|chump|guman=erê}}, {{W+|en|peeler|guman=erê}}, {{W+|en|tree trunk|guman=erê}}, {{W-|en|tree-stump|guman=erê}} * {{Z|it}}: {{W+|it|tronco|m}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|tronc|m}} * {{Z|la}}: {{W-|la|truncus|m}} * {{Z|hu}}: [[fa]][[törzs]] * {{Z|pt}}: {{W+|pt|tronco|m}} * {{Z|ro}}: [[trunchi]] & * {{Z|ru}}: [[ствол]] (stvol) * {{Z|sh}}: {{W+|sh|stablo|n}}, {{W+|sh|deblo|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|deblo|n}} * {{Z|es}}: {{W+|es|tronco|m}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|stam}} * {{Z|te}}: [[కాండము]] (kaaMDamu) * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|gövde}}, {{W+|tr|kök}}, {{W+|tr|ağaç gövdesi}} * {{Z|el}}: [[κορμός]] (kormós) {{werger-bin}} 2fw64wio6y0uj8xk49jypbhsf7cfrz1 6238553 6238551 2026-06-21T14:24:39Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238553 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|qurm|nêr}} [[Wêne:Autre tronc.jpg|thumb|'''Qurmê''' darekê.]] {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|riweknasî}} [[pişk|Pişka]] [[stûr]] ya [[dar]]ê (bi taybetî beşa [[jêrîn]]). #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Darek tê birîn, li ber '''qurmê''' wê darê sed ta tehr didin. Çiqas tê birîn û ewqas zehftir û geştir dibe.|malper=candname.com|nivîskar= Kurdjan Sorî|sernav=Dara berû|sal=2022|url=https://candname.com/dara-berru/}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Dest û mil ezman hildan,<br>Hevpêçana serbarê<br>çi zirav û çi sitûr,<br>Tev ji '''qurmê''' vê darê|malper=helbestakurdi.com|nivîskar=Dilawerê Zengî|sernav=Dilawerê Zengî - Kurmê Darê Ji Darê Ye|sal=1984|cih=Şam|url=https://www.helbestakurdi.com/berhem/dilawere-zengi--kurme-dare-ji-dare-ye}} ==== Bi alfabeyên din==== * {{ku-ar|قورم}} ==== Pîrepend ==== * ''kurmê darê, ji qurmê darê'' * ''kurmê darê, ji qurmê darê nebe dar nadêrise'' ==== Jê ==== {{kol3|ku | biqurm | biqurmî | qurmdar | qurmdarî | qurmik | qurmî | qurmstûr | qurmstûrî | qurmzirav | qurmziravî }} ==== Bide ber ==== {{kol3|ku | çeq | çilû | kok | pel | reh }} ==== Binere herwiha ==== * {{g|ku|kurm}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|arc|ku|ܩܘܪܡܐ|tr=qorma}} ji {{ji|el|ku|κορμός|w=qurm}} ji {{g|el|κείρω|w=[[kurt]] kirin, [[jê kirin]]}} + {{g|ku|-μός|w=[[paşgir|paşgirek]]e çêkirina [[navdêr]]an ji [[lêker]]an e}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|trung|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Stamm|m}}, {{W+|de|Baumstamm|m}}, {{W+|de|Baumstumpf|m}}, {{W+|de|Stumpf|m|guman=erê}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|kmen|m}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|جذع}}, {{W-|ar|أرومة|guman=erê}}, {{W-|ar|الساق|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W-|fa|تنه درخت}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|runko}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|tronc}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|stam|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|trunk}}, {{W+|en|log}}, {{W+|en|stem}}, {{W+|en|snag}}, {{W+|en|stump}}, {{W+|en|treestump}}, {{W+|en|bole}}, {{W+|en|buttress}}, {{W+|en|chump|guman=erê}}, {{W+|en|peeler|guman=erê}}, {{W+|en|tree trunk|guman=erê}}, {{W-|en|tree-stump|guman=erê}} * {{Z|it}}: {{W+|it|tronco|m}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|tronc|m}} * {{Z|la}}: {{W-|la|truncus|m}} * {{Z|hu}}: [[fa]][[törzs]] * {{Z|pt}}: {{W+|pt|tronco|m}} * {{Z|ro}}: [[trunchi]] & * {{Z|ru}}: [[ствол]] (stvol) * {{Z|sh}}: {{W+|sh|stablo|n}}, {{W+|sh|deblo|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|deblo|n}} * {{Z|es}}: {{W+|es|tronco|m}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|stam}} * {{Z|te}}: [[కాండము]] (kaaMDamu) * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|gövde}}, {{W+|tr|kök}}, {{W+|tr|ağaç gövdesi}} * {{Z|el}}: [[κορμός]] (kormós) {{werger-bin}} 4avf45lwoeojwtg0emhgietdx5p3h6e êzing 0 6599 6238529 6238475 2026-06-21T12:38:59Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238529 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36368 (kur)-Dildadil-êzing.wav|Deng|dever=Amed}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === [[Wêne:Brennreisig.JPG|thumb|Êzing.]] {{navdêr|ku|z=n|j=p+}} # [[dar|Dar]] û [[terraş]]ên [[zirav]] ([[bi taybetî]] yên bo [[şewitandin]]ê anku [[sotin]]ê hatine [[berhev]]kirin). #: {{hevmane|ku|qurm|hejik|tirrik|hej|terrik}} #* {{jêder|ku|jêgirtin=Gava ew di wextê xwe de negihîşta bajêr, wê barê '''êzingên''' wî di stûyê wî de bimaya.|{{Jêgirtin/Firat Cewerî/Girtî}}}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Xaza sirûştî biha ye birê min, xwişka delal sobeya '''êzingê''' jî tune ye, hema têdikevim li bin betaniyê û di nîvetariyê de dikevim avjeniya xeyalan.|malper=xebroskbej.wordpress.com|nivîskar=Xebroşkbêj|sernav=Piçek payîz, hinekî esperantoyî, misqalek Îrlendiyên nav me|sal=2018|url=https://xebroskbej.wordpress.com/2018/11/15/picek-payiz-hineki-esperantoyi-misqalek-irlendiyen-nav-me/}} # {{kontrol|rêz=erê|[[çiqilk]], [[şivik]], [[şivist]], [[şivtan]], [[çeqik]], [[qijik]]}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|ئێزنگ}} ==== Herwiha ==== {{kol3|ku | ezing | êzîng | hezing | hêzing | hêzîng }} ==== Nêzîk ==== * {{g|ku|tirrik}} ==== Binêre herwiha ==== {{kol3|ku | dar | dep | sotemenî | şewatek }} ==== Jê ==== * [[agir]] [[berdan]] êzingan * êzing [[berhev]] kirin * êzing [[hilgirtin]] * êzing [[kom]] kirin * êzing [[sotin]] * êzing [[şewitandin]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|ine-pro|ku|*aidh-}} / {{q|ine-pro|*idh-|w=[[şewitîn]]; [[agir]]}}, {{ji|ira-pro||-}} ''*eyd-'', avestayî ''eêsme-'' (êzing), pehlewî ''êsm-, (h)êzim-'', farisî {{g|fa|هیزم}} (hîzum), soranî {{g|ckb|هێزم}} (hêzim), hewramî [[hêzimê]], zazakî [[eyzimi]], [[îzimi]], sanskrîtî [[एध]] (édha), latînî [[aedes]], yûnanî [[αἶθος]] (aithos)... Lê herwiha bidin ber akadî ''iṣu'', îbrî עֵצ (ʿēṣ), ugarî ʿṣ... ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W|de|Brennholz}} {{nt}}, {{W|de|Kleinholz}} {{nt}} * {{Z|zh}}: {{W|zh|柴火}}, {{W|zh|木柴}} * {{Z|id}}: {{W|id|kayu bakar}} * {{Z|ar}}: {{W|ar|حطب}} {{n}} * {{Z|hy}}: {{W|hy|վառելափայտ|tr=vaṙelap’ayt}}, {{W|hy|ցախ|tr=c’ax}} * {{Z|fa}}: {{W|fa|هیزم}} * {{Z|fi}}: {{W|fi|polttopuu}} * {{Z|fr}}: {{W|fr|bois de chauffage|n}} * {{Z|hi}}: {{W|hi|लकड़ी|tr=lakaṛī}} * {{Z|en}}: {{W|en|firewood}}, {{W|en|log}}, {{W|en|wood}} * {{Z|it}}: {{W|it|legna}} {{n}}, {{W|it|legna da ardere}} {{n}} * {{Z|ja}}: {{W|ja|薪|tr=たきぎ, takigi}} * {{Z|ko}}: {{W|ko|땔나무|tr=ttaelnamu}}, {{W|ko|장작|tr=jangjak}} * {{Z|lv}}: {{W|lv|malka}} {{m}} * {{Z|hu}}: {{W|hu|tüzifa}}, {{W|hu|tüzelőfa}} * {{Z|no}}: {{W|no|ved}} {{nt}} * {{Z|pt}}: {{W|pt|lenha}} * {{Z|ro}}: [[lemn]]e [[de]] [[foc]] {{plural}} * {{Z|ru}}: {{W|ru|дрова}} {{nt}} * {{Z|sh}}: {{W|sh|skosje}} {{nt}} * {{Z|es}}: {{W|es|leña}} {{n}} * {{Z|sv}}: {{W|sv|ved|c}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|odun}} * [[volapûkî]]: {{W|vo|filaboad}}, {{W|vo|filamaboad}} * {{Z|el}}: {{W|el|καυσόξυλα}} {{nt}} {{werger-bin}} cgtvj3dpy099ly2vvs9zn9zox3ko35b êzîng 0 6600 6238533 5891953 2026-06-21T12:46:08Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238533 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{guharto|ku|êzing}} #* {{bêmînak|ku}} tv3bnsvr557709n9yjrtcy6uoiogf8t hêzîng 0 6602 6238530 5891955 2026-06-21T12:40:18Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238530 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{guharto|ku|êzing}} #* {{bêmînak|ku}} tv3bnsvr557709n9yjrtcy6uoiogf8t wate 0 7035 6238609 6237921 2026-06-22T08:02:31Z Wikihez 7344 [[Gotûbêj:wate#Emilandina_xelet]] 6238609 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|wate|mê|guherto=hemû}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[gotin|Gotin]]ên [[diyar]] dikin ka [[peyv]]ek yan tiştek çi ye. #: {{hevmane|ku|mane}} #: {{nim|ku|–'''Wateya''' peyva "baran" çi ye?<br>– Ava ji ewran tê ye.}} #: {{nim|ku|–'''Wateya''' wê çi ye ku ew dibêjin ew aciz bûne? <br>– Ew e ku ew ne razî ne.}} #* {{jêder-kovar|ku|jêgirtin=-Zîn: (...)dema ku bixwaze '''wataya''' wê şora nenas ji ferhengê derîne û bizane?<br>-Apo: Gava rêzimana kurdî bixwîne wê bizane.|r=43|sernav=Hevpeyvînek bi Osman Sebrî re|nivîskar=Zîn û Amed|sal=1987|kovar=Hêvî|hj=6}} #* {{ferhenga izolî|r=15|jêgirtin=Ger hon '''wateyi''' rêzmani ya van kurtenıvisan{{sic}} nızanın dıkarın hım lı ferhengê an hım ji lı beşi rêzmanê bınıhêrın.}} #* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Rêzkirina çend peyvan jî, hevokek xwedî '''wate''' çêdikin|nivîskar=Selîm Biçûk|sernav=Rêzimana Kurdî (Kurmancî)|weşanxane=Weşanên Înstîtûta Kurdî|sal=1997|rûpel=11}} ==== Bikaranîn ==== Li gorî Ergün (2021) wekî soranî di kurmancî de jî divê "wate" bi manaya "yanî", "wata" jî ji bo "mana" were emilandin.{{eref|nav=Ergun2021}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|wata}} ==== Jê ==== {{kol3|ku|cure=Jê |bêwate |watebar |watedar |watedar kirin |watedarî |watenas |watenasî |watetî |wateyî |watezan |watezanî |watin }} ==== Etîmolojî ==== Deynkirî ji {{deyn|ckb|ku|واتا|t=yanî; mana}} {{neo|ku|hûr=1}}eke salên 1940î ji {{ji|hac|ku|watey|t=gotin|sc=Latn}}, bide ber {{hv|zza|vate}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=19-21}}}} Belkî {{yekser|tr|ku|demek|t=gotin, dêmek, yanî|hûr=1}} bide ber {{q|tr|[[ne]] [[demek]]|t=maneya wê çi ye?}}. Di kurmancî de heta salên 90î kêm caran hatiye emilandin (binêre nimûneyên li jor). {{çavkanî-etîm}} ==== Werger ==== {{werger-ser|mane, me'na, raman}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|kuptim|n}}, {{W+|sq|domethënie|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Bedeutung|m}} * {{Z|az}}: {{W+|az|məna}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|мәғәнә}} * {{Z|be}}: {{W-|be|значэ́нне|nt}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|অর্থ}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|значе́ние|nt}} * {{Z|my}}: {{W-|my|အဓိပ္ပါယ်}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|význam|n}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|意義|tr=yìyì}}, {{W-|cmn|含義|tr=hányì}}, {{W+|cmn|意思|tr=yìsi}}, {{W+|cmn|意味|tr=yìwèi}} * {{Z|da}}: {{W+|da|betydning|g}}, {{W-|da|mening|g}} * {{Z|id}}: {{W+|id|arti}}, ​ {{W+|id|makna}}, ​ {{W+|id|maksud}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|مَعْنًى|n}}, {{W+|ar|معنى|n|cuda=الْمَعْنَى}} *: {{Z|afb}}: {{W-|afb|معنى|n|tr=maʕna}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|իմաստ}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|signifo}} * {{Z|et}}: {{W+|et|tähendus}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|معنی|tr=ma'ni}}, {{W+|fa|مطلب|tr=matlab}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|merkitys}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|signification|m}}, {{W+|fr|sens|n}} * {{Z|fy}}: {{W+|fy|betsjutting|g}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|significado|n}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|અર્થ}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|მნიშვნელობა}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|manaʻo}} * {{Z|ha}}: {{W+|ha|ma'ana}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|मतलब|n}}, {{W+|hi|अर्थ|n}}, {{W-|hi|मअनी|m}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|waarde|m}}, {{W+|nl|betekenis|n}} * {{Z|he}}: {{W+|he|מַשְׁמָעוּת|m|tr=mashma'út}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|andgiet|nt}} * {{Z|en}}: {{W+|en|meaning}}, {{W+|en|sense}} * {{Z|it}}: {{W+|it|significato|n}} * {{Z|is}}: {{W-|is|merking|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|意義|tr=いぎ, igi}}, {{W+|ja|意味|tr=いみ, imi}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|significat|n}}, {{W-|ca|significació|m}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|маани}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|뜻}}, {{W+|ko|의미}}, {{W+|ko|의의}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|jēga|m}}, {{W-|lv|nozīme|m}} * {{Z|lo}}: {{W-|lo|ຄວາມຫມາຽ}} * {{Z|li}}: {{W+|li|beteikenis|m}} * {{Z|lt}}: {{W+|lt|prasmė|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|значење|nt}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|അർത്ഥം}}, {{W+|ml|സാരം}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|makna}}, {{W-|ms|erti}}, {{W+|ms|maksud}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|jelentés}} * {{Z|mn}}: *: Kirîlî: {{W+|mn|утга}} *: Mongolî: {{W-|mn|ᠤᠳᠬ ᠠ}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|mening|n|m}}, {{W+|nb|betydning|n|m}} * {{Z|ug}}: {{W+|ug|مەنە}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|maʼno}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|معنى|m|tr=ma'nã}}, {{W-|ps|معنا|m|tr=ma'nã}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|znaczenie|nt}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|significado|n}} * {{Z|kk}}: {{W+|kk|мағына}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|semnificație|m}}, {{W+|ro|sens|nt}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|значе́ние|nt}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|अर्थ}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|зна́че̄ње|nt}} *: Latînî: {{W+|sh|znáčēnje|nt}} * {{Z|sco}}: {{W-|sco|meanin}} * {{Z|sk}}: {{W-|sk|význam|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|pomen|n}} * {{Z|es}}: {{W+|es|sentido|n}}, {{W+|es|significado|n}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|maana}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|mening|g}}, {{W+|sv|betydelse|g}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|маънӣ}}, {{W+|tg|маъно}} * {{Z|th}}: {{W+|th|ความหมาย}} * {{Z|crh}}: {{W-|crh|mana}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|мәгънә}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|anlam}}, {{W+|tr|mana}}, {{W+|tr|kasıt}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|many}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|ārth}} * {{Z|ur}}: {{W+|ur|معنی|m|tr=ma'nī}}, {{W-|ur|ارتھ|n|tr=arth}}, {{W-|ur|مطلب|n|tr=matlab}} * {{Z|uk}}: {{W+|uk|зна́чення|nt}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|nghĩa}}, {{W+|vi|ý nghĩa}}, {{W+|vi|ý vị}} * {{Z|cy}}: {{W+|cy|ystyr|n|m}} * {{Z|km}}: {{W+|km|សំនួន|tr=sɑmnuən}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|טײַטש|n|m}} * {{Z|el}}: {{W+|el|σημασία|m}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|meaning|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75571297}} === Hoker === {{hoker|ku}} # {{e|ku|gelek|nadir}} [[anku]], [[yanî]], [[dêmek]], [[bi gotineke din]] #: {{nim|ku|Amed '''wate''' Diyarbekir.}} #: {{nim|ku|Ez naçim '''wate''' ez dê li vir bimînim.}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|wata}} ==== Hevmane ==== * {{g|ku|anku}} ==== Werger ==== {{werger-bnr|anku}} == {{ziman|txb}} == === Hejmar === {{hejmar|txb}} # {{g|ku|duyem}}, {{g|ku|duwemîn}}, {{g|ku|duwem}}, {{g|ku|duwemîn}} #* {{bêmînak|txb}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|txb|duyem}} d9tt1yxt1sf6nmfrtfczmwimbtczf4u meş 0 9180 6238599 6212500 2026-06-21T17:23:22Z Ghybu 1393 6238599 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|mes|mês|mêş}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|meş|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[birêveçûn]], [[livîn]], ne[[rawestîn]], ne[[sekinîn]], [[piyase]] #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|siyaset}} [[xwepêşandan]], [[xwenîşandan]], [[tezewirat]], [[demonstrasyon]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Ji wêjeya klasîk ==== * {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Melayê Cizîrî/Dîwana Melayê Cizirî}}|jêgirtin=Nêrgizên qamet zumurrud sergiran hatin xiram</br>Çar-i etrafan bi ref ref lê bi '''meş''' tên siy û qaz</br>Dil bi kê dim ez ji wan heryek bi xencan dil dibin}} ==== Bide ber ==== {{kol3|ku |maş |mêş |miş |Mûş }} ==== Hevdeng ==== {{kol3|ku |beş |geş |heş |leş |reş |xeş<q:devokî ji [[xweş]]> }} ==== Jê ==== {{kol3|ku|cure=Jê |meş kirin<pos:lêker> |meşkirin<pos:navdêr> |meşkirî<pos:rengdêr> |meşandin |meşandî |meşî |meşîn |meşîner |meşînerî |meşvan |meşvanî }} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|ar|ku|-}} ji rehê {{g|ar|م ش ي‎|tr=m-š-y|w=[[bi rê ve çûn]]}}, dema borî {{g|ar|مشا|tr=meşa|w=[[meşîn|meşî]], meşiya}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W|de|Marsch}} {{n}}, {{W|de|Wanderung|f|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W|fa|راه پیمایی}}, {{W|fa|دویدن|guman=erê}} * {{Z|en}}: {{W|en|course}}, {{W|en|march}}, {{W|en|walk}}, {{W|en|trek}}, {{W|en|coppes|guman=erê}} * {{Z|es}}: {{W|es|marcha}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|yürüyüş}}, {{W|tr|marş}}, {{W|tr|eşkin}}, {{W|tr|link|guman=erê}} {{werger-bin}} pf731y0a3cvf1ddkolf1p1w02lra1z6 kêzik 0 9215 6238556 6130020 2026-06-21T14:48:50Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238556 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|kêzik|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # {{f|ku|buxik}} [[kêz|Kêz]]ên [[biçûk]]. #: {{jêder|ku|jêgirtin='''Kêzik''' ji malbata kurm û kêzan e. Bi hejmara xwe lawirên herî zêde ne. Heta nuha 300 hezar cinsên wan hatine dîtin. Perikên wan gelekî tenik in, lê qalikên wan pir hişk in. Piraniya wan gezok in.|''Ansîklopediya Zarokan'', Weşanxaneya APECê, 2004, Stockholm, r. 107}} ==== Herwiha ==== * [[kêzk]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{paş|ku|kêz|-ik}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|af}}: {{W+|af|insek}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Wanze|m}}, {{W+|de|Schnabelkerf|n}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡандала|sc=Cyrl}} * {{Z|be}}: {{W-|be|клоп|n}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|štěnice|m}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|臭蟲|tr=chòuchóng}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|insekto}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|ساس|tr=sâs}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|lude}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|punaise|m}} * {{Z|gl}}: {{W-|gl|catafede|n}}, {{W-|gl|chumia|m}}, {{W-|gl|percevella|m}}, {{W+|gl|cabaciña|m}}, {{W-|gl|fodegosa|m}}, {{W-|gl|zafeiro|n}}, {{W-|gl|ruvicoa|m}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|ensèk}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|wants|m}} * {{Z|en}}: {{W|en|bug}} * {{Z|it}}: {{W+|it|cimice|m}} * {{Z|xal}}: {{W-|xal|шалз|sc=Cyrl}} * {{Z|kaa}}: {{W-|kaa|pite}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|xinxa|m}} * {{Z|la}}: {{W-|la|cīmex|n}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|blaktis|n}} * {{Z|mic}}: {{W-|mic|jujij|an}}, {{W-|mic|juji'ji'j|an}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|chʼosh}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|pluskwiak|n}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|hemíptero}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|клоп|n}} * {{Z|sh}}: {{W+|sh|kukac|n}}, {{W+|sh|insekt|n}}, {{W-|sh|polukrilac|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|hrošč|n}}, {{W+|sl|stenica|m}}, {{W-|sl|zajedavska stenica|m}} * {{Z|es}}: {{W+|es|chinche|n}} * {{Z|sv}}: {{W-|sv|halvvinge|g}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|böcek}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|клоп|n|sc=Cyrl}} * {{Z|cy}}: {{W+|cy|pryf|n}}, {{W+|cy|lleuen|m}}, {{W+|cy|llau|m-p}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|bug|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76119802}} 8gffgg3ra0dwmz6lm7r4nvop1q1vo1e ta 0 10225 6238520 6232404 2026-06-21T12:19:25Z Ghybu 1393 6238520 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{beş|Navdêr 1}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا * {{beş|Navdêr 2}} {{ku-IPA|ˁa}}, طا * {{beş|Daçek}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا * {{beş|Hoker}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا === Navdêr 1 === {{navdêr|ku|z=m}}, {{t-ya req}} # [[heraret|Heraret]]; [[sarma]]ya yan [[xuh]]dana zêde ya [[leş]]î digire ji ber [[nesaxî|nesaxiyê]]. #: {{mk|ku|'''Tayê''' ez girtime.|Leşê min [ji ber nexweşiyê] pirr sar e.|rêz=1}} #* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mela Hisênê Bateyî/Mewlûda Kurdî}}|jêgirtin=Min nediînane wucûdê '''ta''' bi ferş</br>Ne tu û ne Cennet û narê mezin.}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|تا}} ==== Jê ==== * [[tagerm]] * [[tasar]] * [[tayê ketin]] * [[ketin tayê]] ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|ethe|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Fieber|nt}}, {{W-|de|Temperaturerhöhung|m}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ትኩሳት}} * {{Z|aii}}: {{W-|aii|ܚܲܡܚܲܡܬܵܐ|m}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|heavrã|m}} * {{Z|as}}: {{W-|as|জ্বৰ}} * {{Z|ast}}: {{W-|ast|fiebre|m}} * {{Z|az}}: {{W-|az|qızdırma}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|sukar}} * {{Z|be}}: {{W+|be|тэмперату́ра|m}}, {{W-|be|гара́чка|m}}, {{W-|be|жар|n}}, {{W-|be|ліхама́нка|m}} * {{Z|bn}}: {{W-|bn|জ্বর}} * Berberî: *: {{Z|shi}}: {{W-|shi|ⵜⴰⵡⵍⴰ|m}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|kalentura}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|температу́ра|m}}, {{W+|bg|тре́ска|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|အဖျား}} * {{Z|ccp}}: {{W-|ccp|𑄎𑄧𑄢𑄴|tr=jar|sc=Cakm}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|alijkwa'takochi}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|horečka|m}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|發熱|tr=fārè}}, {{W+|cmn|發燒|tr=fāshāo}} '''', {{W+|cmn|熱病}}, {{W+|cmn|熱病|tr=rèbìng}} * {{Z|da}}: {{W+|da|feber|g}} * {{Z|id}}: {{W+|id|demam}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|حُمَّة|m}}, {{W-|ar|حُمَّى|m}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|حمة|m|tr=ḥumma}} *: {{Z|acw}}: {{W-|acw|حرارة|m|tr=ḥarāra}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|سخانة|m|tr=sḵāna}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|տենդ}}, {{W+|hy|տաքություն}}, {{W+|hy|ջերմություն}}, {{W+|hy|կրակ}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|febro}} * {{Z|et}}: {{W+|et|palavik}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تب|tr=tab}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|fepur|n}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|kuume}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fièvre|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|fiere|m}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|fiabhras|n}} * {{Z|gl}}: {{W-|gl|febre|m}}, {{W-|gl|quentura|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐌱𐍂𐌹𐌽𐌽𐍉|m}}, {{W-|got|𐌷𐌴𐌹𐍄𐍉|m}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|તાવ|n}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|სიცხე}}, {{W-|ka|ციებ-ცხელება}}, {{W-|ka|ტემპერატურა}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|akãnundu}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|बुख़ार|n|sc=Deva}}, {{W+|hi|ज्वर|n}} * {{Z|hil}}: {{W-|hil|hilanat}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|verhoging|m}}, {{W+|nl|koorts|m}} * {{Z|he}}: {{W+|he|קַדַּחַת|m|tr=kadákhat}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|gurigor}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|hriþ}} * {{Z|en}}: {{W+|en|fever}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|febre}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|fiabhras|n}} * {{Z|isd}}: {{W-|isd|daxang}} * {{Z|it}}: {{W+|it|febbre|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|hiti|n}}, {{W-|is|hitasótt|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|熱|tr=ねつ, netsu}}, {{W+|ja|発熱|tr=はつねつ, hatsunetsu}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|lagnat}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|febre|m}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|rupha}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|калтыратма}}, {{W+|ky|безгек}} * {{Z|swb}}: {{W-|swb|ɓuhuo|c5|c6}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|열}}, {{W+|ko|열병}}, {{W+|ko|발열}} * {{Z|lld}}: {{W-|lld|fiëura|m}} * {{Z|la}}: {{W+|la|febris|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|drudzis|n}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ້}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|karščiavimas|n}} * {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦺᦃᧉ}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|треска|m}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|demam}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|láz}}, {{W+|hu|hőemelkedés}} * {{Z|egy}}: {{W-egy|šmmt|h=S-m-m-t-Q7|m}} * {{Z|nci}}: {{W-|nci|tletl}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|tahoniigááh}} * {{Z|ne}}: {{W-|ne|ज्वरो|sc=Deva}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|fièvre|m}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|feber|n}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|fèbre}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|قىزىتما}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|isitma}}, {{W+|uz|bezgak}} * {{Z|pi}}: {{W-|pi|pariḷāha|n}}, {{W-|pi|jararoga|n}} * {{Z|pag}}: {{W-|pag|puetang}} * {{Z|ps}}: {{W+|ps|تبه|m|tr=tᶕba}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Feeba|nt}}, {{W-|pdt|Braunt|nt}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|gorączka|m}}, {{W+|pl|temperatura|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|febre|m}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਤਾਪ|n}}, {{W+|pa|ਬੁਖ਼ਾਰ|n}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|қызба}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|fevra|m}}, {{W-|rm|feavra|m}}, {{W-|rm|feivra|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|temperatură|m}}, {{W+|ro|febră|m}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|температу́ра|m}}, {{W+|ru|лихора́дка|m}}, {{W+|ru|горя́чка|m}}, {{W+|ru|жар|n}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|ज्वर|n}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|calentura|m}}, {{W-|sc|callantura|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|hilanat}}, {{W-|ceb|kalentura}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|frevi}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|гро̀зница|m}} *: Latînî: {{W+|sh|gròznica|m}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|horúčka|m}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|vročina|m}} * {{Z|so}}: {{W+|so|qandho}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|zymnica|m}} * {{Z|es}}: {{W+|es|fiebre|m}}, {{W+|es|calentura|m}} * {{Z|sux}}: {{W-|sux|𒌓|ts=ud}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|homa}}, {{W+|sw|harara}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|feber|g}} * {{Z|tg}}: {{W-|tg|таб}}, {{W-|tg|табларза}} * {{Z|tl}}: {{W+|tl|lagnat}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|காய்ச்சல்}}, {{W+|ta|ஜுரம்}}, {{W-|ta|ஜ்வரம்}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|hinglaw}} * {{Z|th}}: {{W+|th|ไข้}} * {{Z|te}}: {{W+|te|జ్వరము}}, {{W+|te|వేకి}}, {{W+|te|పులకరము}} * {{Z|ti}}: {{W-|ti|ምርባጽ}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|ateş}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|gyzzyrma}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|بُخار|n|tr=buxār}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|гаря́чка|m}}, {{W-|uk|лихома́нка|m}}, {{W-|uk|температу́ра|m}}, {{W-|uk|жар|n}}, {{W-|uk|пропáсниця|m}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|fevra|m}}, {{W-|vec|féra}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|sốt}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|fif}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|five|m}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|twymyn}}, {{W-|cy|achre|n}} * {{Z|km}}: {{W+|km|គ្រុន}} * {{Z|yka}}: {{W-|yka|lemmun}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|פֿיבער|n}} * {{Z|el}}: {{W+|el|πυρετός|n}} *: Kevn: {{W-|grc|πυρετός|n}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|fever|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75878277}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=n}}, {{t-ya stûr}} # [[çeq]] (bo nimûne: [[çeq]]ên [[dar]]an) #* {{bêmînak|ku}} # [[dav]], [[ben]], [[dezî]], [[dav]]ek [[dezî]] #* {{bêmînak|ku}} # [[beş]], [[parçe]] #: {{mk|ku|'''Tayê''' Dihokê yê Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|Beşê [[Dihok]]ê ji Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|rêz=1}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== Hevreha farisî {{g|fa|تافتن}} (taften: [[hûnandin]], [[badan]] - rehê dema niha -tab-), ji {{ji|ira}}. ==== Jê ==== * [[-ta]] ([[hevta]]) ==== Werger ==== {{werger-bnr|tayên ben û dezî|dav}} {{werger-bnr|tayên dar û deviyan|çeq}} === Daçek 1 === {{daçek|ku}}, {{t-ya req}} # [[heta]], [[heya]], [[tew]], [[hetanî]], [[heyanî]] #: {{mk|ku|Ji vir '''ta''' wir.}} #: {{mk|ku|Sibê '''ta''' êvarê.}} ==== Etîmolojî ==== Ji yan [[hevreh]]a soranî {{g|ckb|تا}} (ta), pehlewî ''tak'', ji {{ji|ira}} yan jî ji {{ji|ar|ku|heta}}. Di kurmancî de forma "ta" bi maneya "heta" nû ye, formên serdest heta vê dawiyê di nav gel de "heta" û "heya" bûne ku herdu ji ne. "Ta" bi maneya "heta" vê dawiyê ji soranî hatiye û ya soranî jî dibe ku ji farisî be. ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|تا}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|af}}: {{W+|af|totdat}}, {{W+|af|tot}} * {{Z|de}}: {{W+|de|bis}}, {{W-|de|bis zu}}, {{W-|de|bis an}} * {{Z|am}}: {{W-|am|እስከ}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|hasta}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|arte}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|тиклем}}, {{W-|ba|хәтлем}}, {{W-|ba|ҡәҙәр}} * {{Z|be}}: {{W-|be|да}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|অবধি}}, {{W+|bn|পর্যন্ত}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|до}} * {{Z|my}}: {{W+|my|အထိ}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|do}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|到|tr=dou3}}, {{W-|yue|至|tr=zi3}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|直到|tr=zhídào}}, {{W+|cmn|直至|tr=zhízhì}}, {{W+|cmn|至|tr=zhì}} * {{Z|da}}: {{W-|da|indtil}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|حَتَّى}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|لغايت|tr=leḡayyet}} *: {{Z|acw}}: {{W-|acw|إلين|tr=ʔilēn}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|ĝis}} * {{Z|et}}: {{W+|et|kuni}} * {{Z|fax}}: {{W-|fax|hasta}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تا|tr=tâ}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|saakka}}, {{W+|fi|asti}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|jusque}}, {{W+|fr|jusqu'à}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|oant}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|gu}}, {{W-|gd|gus}} * {{Z|gl}}: {{W-|gl|deica}}, {{W-|gl|endeica}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|-მდე}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|तक|cuda=... तक}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|totdat}}, {{W+|nl|tot}} * {{Z|he}}: {{W+|he|עַד|tr=ad}} * {{Z|io}}: {{W+|io|til}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|oþ}} * {{Z|en}}: {{W+|en|until}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|go dtí}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|co}} * {{Z|it}}: {{W+|it|finché}}, {{W-|it|fino a quando}}, {{W-|it|fino a}} * {{Z|is}}: {{W+|is|þangað til}}, {{W+|is|fyrr en}}, {{W+|is|uns}}, {{W+|is|þar til}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|まで|tr=made}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|angga}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|fins}} * {{Z|ko}}: {{W-|ko|-까지}} * {{Z|la}}: {{W-|la|usque ad}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|līdz}} * {{Z|lt}}: {{W+|lt|kol}}, {{W+|lt|iki}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|до}}, {{W-|mk|сѐ до}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|sehingga}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|sa}}, {{W-|mt|sakemm}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|āpānoa}}, {{W-|mi|rā anō}}, {{W-|mi|rānō}}, {{W-|mi|tae noa ki}} * {{Z|gun}}: {{W-|gun|peve}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|-ig}} * {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|até}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|fins}} * {{Z|ug}}: {{W+|ug|-غىچە}}, {{W+|ug|-قىچە}}, {{W+|ug|-گىچە}}, {{W+|ug|-كىچە}}, {{W-|ug|-غا قەدەر}}, {{W-|ug|-قا قەدەر}}, {{W-|ug|-گە قەدەر}}, {{W-|ug|-كە قەدەر}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|bat}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|do}}, [[aż]] {{W+|pl|do}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|até}}, {{W-|pt|até que}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|până}}, {{W-|ro|până când}}, {{W-|ro|până ce}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|до}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|до̏}} *: Latînî: {{W+|sh|dȍ}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|do}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|do}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|do}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|do}} * {{Z|es}}: {{W+|es|hasta}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|mpaka}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|tills}} * {{Z|zdj}}: {{W-|zdj|hata mpaka}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|то}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kadar}}, {{W+|tr|dek}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|eṃṣke}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|تک|tr=... tak|cuda=... تک}}, {{W-|ur|جب تک|tr=jab tak}} * {{Z|uk}}: {{W+|uk|до}} * {{Z|vi}}: {{W-|vi|cho đến}}, {{W+|vi|đến}}, {{W-|vi|cho tới}}, {{W+|vi|tới}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|diski}}, {{W-|wa|disk' a}}, {{W-|wa|disk' a tant ki}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|ביז}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μέχρι}}, {{W+|el|ως}} *: Kevn: {{W-|grc|ἕως}}, {{W-|grc|μέχρι}}, {{W-|grc|μέσφα}}, {{W-|grc|ἄχρι}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|until|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75877138}} === Hoker 2 === {{hoker|ku}} # {{f|ku|Ûrmiye}} [[bilez]], [[hêl]], [[zû]] #: {{mk|ku|Ez gelek '''ta''' çûm.}} #: {{mk|ku|Min otomobîl gelek '''ta''' diajot.}} ==== Hevmane ==== * [[xiz]] ==== Werger ==== {{werger-bnr|bilez}} == {{ziman|eu}} == === Girêdek === {{girêdek|eu}} # [[û#ku|û]] ([[herwiha#ku|herwiha]], [[hem#ku|hem]]) #* {{bêmînak|eu}} == {{ziman|duu}} == === Navdêr === {{navdêr|duu}} # {{mijar|duu|heywan}} {{g|ku|hesp}} #* {{bêmînak|duu}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|duu|hesp}} == {{ziman|et}} == === Cînav === {{cînav|et}} # [[ew]], [[wî]] #* {{bêmînak|et}} == {{ziman|ee}} == === Lêker === {{lêker|ee}} # {{g|ku|xesandin}} #* {{bêmînak|ee}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|ee|xesandin}} == {{ziman|fr}} == === Bilêvkirin === * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-ta.wav|Deng|dever=Shawinigan, Kanada}} * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Mecanautes-ta.wav|Deng|dever=Fransa}} * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Estrie-ta.wav|Deng|dever=Quebec, Kanada}} === Cînav === {{cînav|fr}} # [[ya]] [[te]], [[-a]] [[te]], [[-ya]] te #: {{mk|ku|'''ta''' femme|w=jina te|rêz=1}} #: {{mk|ku|'''ta''' maison|w=mala te|rêz=1}} == {{ziman|bsh}} == === Girêdek === {{girêdek|bsh}} # [[eger#ku|eger]], [[heke#ku|heke]] #* {{bêmînak|bsh}} == {{ziman|mhn}} == === Navdêr === {{navdêr|mhn|z=n}} # {{f|mhn|dem}} [[roj#ku|roj]] (24 saet yan sibê heta êvarê) #* {{bêmînak|mhn}} == {{ziman|mt}} == === Lêker === {{lêker|mt}} # [[dan#ku|dan]], [[dayîn#ku|dayîn]] #* {{bêmînak|mt}} == {{ziman|xmz}} == === Cînav === {{cînav|xmz}} # [[ew#ku|ew]] #* {{bêmînak|xmz}} == {{ziman|no}} == === Lêker === {{lêker|no}} # [[wergirtin]], [[girtin]] #* {{bêmînak|no}} == {{ziman|pl}} == === Bilêvkirin === * {{deng|pl|LL-Q809 (pol)-Olaf-ta.wav|Deng|dever=Będzin, Polonya}} === Cînav === {{cînav|pl}} # [[ev]] #* {{bêmînak|pl}} == {{ziman|sk}} == === Hoker === {{hoker|sk}} # {{g|ku|wir}}, {{g|ku|wê derê}} #* {{bêmînak|sk}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|sk|wir}} == {{ziman|sl}} == === Cînav === {{cînav|sl}} # [[ev]] #* {{bêmînak|sl}} == {{ziman|sv}} == === Lêker === {{lêker|sv}} # [[wergirtin]], [[girtin]] #* {{bêmînak|sv}} == {{ziman|tr}} == === Navdêr === {{navdêr|tr}} # [[ta]], [[tê]], [[heya]] #: '''''ta''' İstanbul'dan beri onu susturamadık'' #:: tê ji Stenbolê ve em di ber didin ku dengê wê bibirin == {{ziman|vi}} == === Bilêvkirin === * {{deng|vi|LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ta.wav|Deng|dever=Hanoi, Viyetnam}} === Cînav === {{cînav|vi}} # [[ez]] #* {{bêmînak|vi}} # [[em]] #* {{bêmînak|vi}} == {{ziman|wuh}} == === Navdêr === {{navdêr|wuh}} # {{g|ku|xwelî}} #* {{bêmînak|wuh}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|wuh|xwelî}} == {{ziman|yo}} == === Lêker === {{lêker|yo|tà}} # {{g|ku|firotin}} #* {{bêmînak|yo}} 4toxke4lx0njagt42y1gltbyo3sjv0y 6238521 6238520 2026-06-21T12:20:07Z Ghybu 1393 /* Navdêr 2 */ 6238521 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{beş|Navdêr 1}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا * {{beş|Navdêr 2}} {{ku-IPA|ˁa}}, طا * {{beş|Daçek}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا * {{beş|Hoker}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا === Navdêr 1 === {{navdêr|ku|z=m}}, {{t-ya req}} # [[heraret|Heraret]]; [[sarma]]ya yan [[xuh]]dana zêde ya [[leş]]î digire ji ber [[nesaxî|nesaxiyê]]. #: {{mk|ku|'''Tayê''' ez girtime.|Leşê min [ji ber nexweşiyê] pirr sar e.|rêz=1}} #* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mela Hisênê Bateyî/Mewlûda Kurdî}}|jêgirtin=Min nediînane wucûdê '''ta''' bi ferş</br>Ne tu û ne Cennet û narê mezin.}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|تا}} ==== Jê ==== * [[tagerm]] * [[tasar]] * [[tayê ketin]] * [[ketin tayê]] ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|ethe|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Fieber|nt}}, {{W-|de|Temperaturerhöhung|m}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ትኩሳት}} * {{Z|aii}}: {{W-|aii|ܚܲܡܚܲܡܬܵܐ|m}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|heavrã|m}} * {{Z|as}}: {{W-|as|জ্বৰ}} * {{Z|ast}}: {{W-|ast|fiebre|m}} * {{Z|az}}: {{W-|az|qızdırma}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|sukar}} * {{Z|be}}: {{W+|be|тэмперату́ра|m}}, {{W-|be|гара́чка|m}}, {{W-|be|жар|n}}, {{W-|be|ліхама́нка|m}} * {{Z|bn}}: {{W-|bn|জ্বর}} * Berberî: *: {{Z|shi}}: {{W-|shi|ⵜⴰⵡⵍⴰ|m}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|kalentura}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|температу́ра|m}}, {{W+|bg|тре́ска|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|အဖျား}} * {{Z|ccp}}: {{W-|ccp|𑄎𑄧𑄢𑄴|tr=jar|sc=Cakm}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|alijkwa'takochi}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|horečka|m}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|發熱|tr=fārè}}, {{W+|cmn|發燒|tr=fāshāo}} '''', {{W+|cmn|熱病}}, {{W+|cmn|熱病|tr=rèbìng}} * {{Z|da}}: {{W+|da|feber|g}} * {{Z|id}}: {{W+|id|demam}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|حُمَّة|m}}, {{W-|ar|حُمَّى|m}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|حمة|m|tr=ḥumma}} *: {{Z|acw}}: {{W-|acw|حرارة|m|tr=ḥarāra}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|سخانة|m|tr=sḵāna}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|տենդ}}, {{W+|hy|տաքություն}}, {{W+|hy|ջերմություն}}, {{W+|hy|կրակ}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|febro}} * {{Z|et}}: {{W+|et|palavik}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تب|tr=tab}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|fepur|n}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|kuume}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fièvre|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|fiere|m}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|fiabhras|n}} * {{Z|gl}}: {{W-|gl|febre|m}}, {{W-|gl|quentura|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐌱𐍂𐌹𐌽𐌽𐍉|m}}, {{W-|got|𐌷𐌴𐌹𐍄𐍉|m}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|તાવ|n}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|სიცხე}}, {{W-|ka|ციებ-ცხელება}}, {{W-|ka|ტემპერატურა}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|akãnundu}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|बुख़ार|n|sc=Deva}}, {{W+|hi|ज्वर|n}} * {{Z|hil}}: {{W-|hil|hilanat}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|verhoging|m}}, {{W+|nl|koorts|m}} * {{Z|he}}: {{W+|he|קַדַּחַת|m|tr=kadákhat}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|gurigor}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|hriþ}} * {{Z|en}}: {{W+|en|fever}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|febre}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|fiabhras|n}} * {{Z|isd}}: {{W-|isd|daxang}} * {{Z|it}}: {{W+|it|febbre|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|hiti|n}}, {{W-|is|hitasótt|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|熱|tr=ねつ, netsu}}, {{W+|ja|発熱|tr=はつねつ, hatsunetsu}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|lagnat}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|febre|m}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|rupha}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|калтыратма}}, {{W+|ky|безгек}} * {{Z|swb}}: {{W-|swb|ɓuhuo|c5|c6}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|열}}, {{W+|ko|열병}}, {{W+|ko|발열}} * {{Z|lld}}: {{W-|lld|fiëura|m}} * {{Z|la}}: {{W+|la|febris|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|drudzis|n}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ້}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|karščiavimas|n}} * {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦺᦃᧉ}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|треска|m}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|demam}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|láz}}, {{W+|hu|hőemelkedés}} * {{Z|egy}}: {{W-egy|šmmt|h=S-m-m-t-Q7|m}} * {{Z|nci}}: {{W-|nci|tletl}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|tahoniigááh}} * {{Z|ne}}: {{W-|ne|ज्वरो|sc=Deva}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|fièvre|m}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|feber|n}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|fèbre}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|قىزىتما}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|isitma}}, {{W+|uz|bezgak}} * {{Z|pi}}: {{W-|pi|pariḷāha|n}}, {{W-|pi|jararoga|n}} * {{Z|pag}}: {{W-|pag|puetang}} * {{Z|ps}}: {{W+|ps|تبه|m|tr=tᶕba}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Feeba|nt}}, {{W-|pdt|Braunt|nt}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|gorączka|m}}, {{W+|pl|temperatura|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|febre|m}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਤਾਪ|n}}, {{W+|pa|ਬੁਖ਼ਾਰ|n}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|қызба}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|fevra|m}}, {{W-|rm|feavra|m}}, {{W-|rm|feivra|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|temperatură|m}}, {{W+|ro|febră|m}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|температу́ра|m}}, {{W+|ru|лихора́дка|m}}, {{W+|ru|горя́чка|m}}, {{W+|ru|жар|n}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|ज्वर|n}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|calentura|m}}, {{W-|sc|callantura|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|hilanat}}, {{W-|ceb|kalentura}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|frevi}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|гро̀зница|m}} *: Latînî: {{W+|sh|gròznica|m}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|horúčka|m}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|vročina|m}} * {{Z|so}}: {{W+|so|qandho}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|zymnica|m}} * {{Z|es}}: {{W+|es|fiebre|m}}, {{W+|es|calentura|m}} * {{Z|sux}}: {{W-|sux|𒌓|ts=ud}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|homa}}, {{W+|sw|harara}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|feber|g}} * {{Z|tg}}: {{W-|tg|таб}}, {{W-|tg|табларза}} * {{Z|tl}}: {{W+|tl|lagnat}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|காய்ச்சல்}}, {{W+|ta|ஜுரம்}}, {{W-|ta|ஜ்வரம்}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|hinglaw}} * {{Z|th}}: {{W+|th|ไข้}} * {{Z|te}}: {{W+|te|జ్వరము}}, {{W+|te|వేకి}}, {{W+|te|పులకరము}} * {{Z|ti}}: {{W-|ti|ምርባጽ}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|ateş}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|gyzzyrma}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|بُخار|n|tr=buxār}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|гаря́чка|m}}, {{W-|uk|лихома́нка|m}}, {{W-|uk|температу́ра|m}}, {{W-|uk|жар|n}}, {{W-|uk|пропáсниця|m}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|fevra|m}}, {{W-|vec|féra}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|sốt}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|fif}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|five|m}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|twymyn}}, {{W-|cy|achre|n}} * {{Z|km}}: {{W+|km|គ្រុន}} * {{Z|yka}}: {{W-|yka|lemmun}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|פֿיבער|n}} * {{Z|el}}: {{W+|el|πυρετός|n}} *: Kevn: {{W-|grc|πυρετός|n}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|fever|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75878277}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=n}}, {{t-ya stûr}} # [[çeq]] (bo nimûne: [[çeq]]ên [[dar]]an) #* {{bêmînak|ku}} # [[dav]], [[ben]], [[dezî]], [[dav]]ek [[dezî]] #* {{bêmînak|ku}} # [[beş]], [[parçe]] #: {{mk|ku|'''Tayê''' Dihokê yê Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|Beşê [[Dihok]]ê ji Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|rêz=1}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * [[-ta]] ([[hevta]]) ==== Etîmolojî ==== Hevreha farisî {{g|fa|تافتن}} (taften: [[hûnandin]], [[badan]] - rehê dema niha -tab-), ji {{ji|ira}}. ==== Werger ==== {{werger-bnr|tayên ben û dezî|dav}} {{werger-bnr|tayên dar û deviyan|çeq}} === Daçek 1 === {{daçek|ku}}, {{t-ya req}} # [[heta]], [[heya]], [[tew]], [[hetanî]], [[heyanî]] #: {{mk|ku|Ji vir '''ta''' wir.}} #: {{mk|ku|Sibê '''ta''' êvarê.}} ==== Etîmolojî ==== Ji yan [[hevreh]]a soranî {{g|ckb|تا}} (ta), pehlewî ''tak'', ji {{ji|ira}} yan jî ji {{ji|ar|ku|heta}}. Di kurmancî de forma "ta" bi maneya "heta" nû ye, formên serdest heta vê dawiyê di nav gel de "heta" û "heya" bûne ku herdu ji ne. "Ta" bi maneya "heta" vê dawiyê ji soranî hatiye û ya soranî jî dibe ku ji farisî be. ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|تا}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|af}}: {{W+|af|totdat}}, {{W+|af|tot}} * {{Z|de}}: {{W+|de|bis}}, {{W-|de|bis zu}}, {{W-|de|bis an}} * {{Z|am}}: {{W-|am|እስከ}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|hasta}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|arte}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|тиклем}}, {{W-|ba|хәтлем}}, {{W-|ba|ҡәҙәр}} * {{Z|be}}: {{W-|be|да}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|অবধি}}, {{W+|bn|পর্যন্ত}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|до}} * {{Z|my}}: {{W+|my|အထိ}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|do}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|到|tr=dou3}}, {{W-|yue|至|tr=zi3}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|直到|tr=zhídào}}, {{W+|cmn|直至|tr=zhízhì}}, {{W+|cmn|至|tr=zhì}} * {{Z|da}}: {{W-|da|indtil}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|حَتَّى}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|لغايت|tr=leḡayyet}} *: {{Z|acw}}: {{W-|acw|إلين|tr=ʔilēn}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|ĝis}} * {{Z|et}}: {{W+|et|kuni}} * {{Z|fax}}: {{W-|fax|hasta}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تا|tr=tâ}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|saakka}}, {{W+|fi|asti}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|jusque}}, {{W+|fr|jusqu'à}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|oant}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|gu}}, {{W-|gd|gus}} * {{Z|gl}}: {{W-|gl|deica}}, {{W-|gl|endeica}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|-მდე}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|तक|cuda=... तक}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|totdat}}, {{W+|nl|tot}} * {{Z|he}}: {{W+|he|עַד|tr=ad}} * {{Z|io}}: {{W+|io|til}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|oþ}} * {{Z|en}}: {{W+|en|until}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|go dtí}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|co}} * {{Z|it}}: {{W+|it|finché}}, {{W-|it|fino a quando}}, {{W-|it|fino a}} * {{Z|is}}: {{W+|is|þangað til}}, {{W+|is|fyrr en}}, {{W+|is|uns}}, {{W+|is|þar til}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|まで|tr=made}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|angga}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|fins}} * {{Z|ko}}: {{W-|ko|-까지}} * {{Z|la}}: {{W-|la|usque ad}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|līdz}} * {{Z|lt}}: {{W+|lt|kol}}, {{W+|lt|iki}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|до}}, {{W-|mk|сѐ до}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|sehingga}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|sa}}, {{W-|mt|sakemm}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|āpānoa}}, {{W-|mi|rā anō}}, {{W-|mi|rānō}}, {{W-|mi|tae noa ki}} * {{Z|gun}}: {{W-|gun|peve}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|-ig}} * {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|até}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|fins}} * {{Z|ug}}: {{W+|ug|-غىچە}}, {{W+|ug|-قىچە}}, {{W+|ug|-گىچە}}, {{W+|ug|-كىچە}}, {{W-|ug|-غا قەدەر}}, {{W-|ug|-قا قەدەر}}, {{W-|ug|-گە قەدەر}}, {{W-|ug|-كە قەدەر}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|bat}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|do}}, [[aż]] {{W+|pl|do}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|até}}, {{W-|pt|até que}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|până}}, {{W-|ro|până când}}, {{W-|ro|până ce}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|до}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|до̏}} *: Latînî: {{W+|sh|dȍ}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|do}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|do}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|do}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|do}} * {{Z|es}}: {{W+|es|hasta}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|mpaka}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|tills}} * {{Z|zdj}}: {{W-|zdj|hata mpaka}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|то}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kadar}}, {{W+|tr|dek}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|eṃṣke}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|تک|tr=... tak|cuda=... تک}}, {{W-|ur|جب تک|tr=jab tak}} * {{Z|uk}}: {{W+|uk|до}} * {{Z|vi}}: {{W-|vi|cho đến}}, {{W+|vi|đến}}, {{W-|vi|cho tới}}, {{W+|vi|tới}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|diski}}, {{W-|wa|disk' a}}, {{W-|wa|disk' a tant ki}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|ביז}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μέχρι}}, {{W+|el|ως}} *: Kevn: {{W-|grc|ἕως}}, {{W-|grc|μέχρι}}, {{W-|grc|μέσφα}}, {{W-|grc|ἄχρι}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|until|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75877138}} === Hoker 2 === {{hoker|ku}} # {{f|ku|Ûrmiye}} [[bilez]], [[hêl]], [[zû]] #: {{mk|ku|Ez gelek '''ta''' çûm.}} #: {{mk|ku|Min otomobîl gelek '''ta''' diajot.}} ==== Hevmane ==== * [[xiz]] ==== Werger ==== {{werger-bnr|bilez}} == {{ziman|eu}} == === Girêdek === {{girêdek|eu}} # [[û#ku|û]] ([[herwiha#ku|herwiha]], [[hem#ku|hem]]) #* {{bêmînak|eu}} == {{ziman|duu}} == === Navdêr === {{navdêr|duu}} # {{mijar|duu|heywan}} {{g|ku|hesp}} #* {{bêmînak|duu}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|duu|hesp}} == {{ziman|et}} == === Cînav === {{cînav|et}} # [[ew]], [[wî]] #* {{bêmînak|et}} == {{ziman|ee}} == === Lêker === {{lêker|ee}} # {{g|ku|xesandin}} #* {{bêmînak|ee}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|ee|xesandin}} == {{ziman|fr}} == === Bilêvkirin === * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-ta.wav|Deng|dever=Shawinigan, Kanada}} * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Mecanautes-ta.wav|Deng|dever=Fransa}} * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Estrie-ta.wav|Deng|dever=Quebec, Kanada}} === Cînav === {{cînav|fr}} # [[ya]] [[te]], [[-a]] [[te]], [[-ya]] te #: {{mk|ku|'''ta''' femme|w=jina te|rêz=1}} #: {{mk|ku|'''ta''' maison|w=mala te|rêz=1}} == {{ziman|bsh}} == === Girêdek === {{girêdek|bsh}} # [[eger#ku|eger]], [[heke#ku|heke]] #* {{bêmînak|bsh}} == {{ziman|mhn}} == === Navdêr === {{navdêr|mhn|z=n}} # {{f|mhn|dem}} [[roj#ku|roj]] (24 saet yan sibê heta êvarê) #* {{bêmînak|mhn}} == {{ziman|mt}} == === Lêker === {{lêker|mt}} # [[dan#ku|dan]], [[dayîn#ku|dayîn]] #* {{bêmînak|mt}} == {{ziman|xmz}} == === Cînav === {{cînav|xmz}} # [[ew#ku|ew]] #* {{bêmînak|xmz}} == {{ziman|no}} == === Lêker === {{lêker|no}} # [[wergirtin]], [[girtin]] #* {{bêmînak|no}} == {{ziman|pl}} == === Bilêvkirin === * {{deng|pl|LL-Q809 (pol)-Olaf-ta.wav|Deng|dever=Będzin, Polonya}} === Cînav === {{cînav|pl}} # [[ev]] #* {{bêmînak|pl}} == {{ziman|sk}} == === Hoker === {{hoker|sk}} # {{g|ku|wir}}, {{g|ku|wê derê}} #* {{bêmînak|sk}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|sk|wir}} == {{ziman|sl}} == === Cînav === {{cînav|sl}} # [[ev]] #* {{bêmînak|sl}} == {{ziman|sv}} == === Lêker === {{lêker|sv}} # [[wergirtin]], [[girtin]] #* {{bêmînak|sv}} == {{ziman|tr}} == === Navdêr === {{navdêr|tr}} # [[ta]], [[tê]], [[heya]] #: '''''ta''' İstanbul'dan beri onu susturamadık'' #:: tê ji Stenbolê ve em di ber didin ku dengê wê bibirin == {{ziman|vi}} == === Bilêvkirin === * {{deng|vi|LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ta.wav|Deng|dever=Hanoi, Viyetnam}} === Cînav === {{cînav|vi}} # [[ez]] #* {{bêmînak|vi}} # [[em]] #* {{bêmînak|vi}} == {{ziman|wuh}} == === Navdêr === {{navdêr|wuh}} # {{g|ku|xwelî}} #* {{bêmînak|wuh}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|wuh|xwelî}} == {{ziman|yo}} == === Lêker === {{lêker|yo|tà}} # {{g|ku|firotin}} #* {{bêmînak|yo}} 7a96mqnw2da5hgh162in7a75hhk9oah 6238522 6238521 2026-06-21T12:20:41Z Ghybu 1393 /* Navdêr 1 */ 6238522 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{beş|Navdêr 1}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا * {{beş|Navdêr 2}} {{ku-IPA|ˁa}}, طا * {{beş|Daçek}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا * {{beş|Hoker}} {{ku-IPA|t(h)a}}, تا === Navdêr 1 === {{navdêr|ku|z=m}}, {{t-ya req}} # [[heraret|Heraret]]; [[sarma]]ya yan [[xuh]]dana zêde ya [[leş]]î digire ji ber [[nesaxî|nesaxiyê]]. #: {{mk|ku|'''Tayê''' ez girtime.|Leşê min [ji ber nexweşiyê] pirr sar e.|rêz=1}} #* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mela Hisênê Bateyî/Mewlûda Kurdî}}|jêgirtin=Min nediînane wucûdê '''ta''' bi ferş</br>Ne tu û ne Cennet û narê mezin.}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|تا}} ==== Jê ==== * [[tagerm]] * [[tasar]] * [[tayê ketin]] * [[ketin tayê]] ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|ethe|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Fieber|nt}}, {{W-|de|Temperaturerhöhung|m}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ትኩሳት}} * {{Z|aii}}: {{W-|aii|ܚܲܡܚܲܡܬܵܐ|m}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|heavrã|m}} * {{Z|as}}: {{W-|as|জ্বৰ}} * {{Z|ast}}: {{W-|ast|fiebre|m}} * {{Z|az}}: {{W-|az|qızdırma}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|sukar}} * {{Z|be}}: {{W+|be|тэмперату́ра|m}}, {{W-|be|гара́чка|m}}, {{W-|be|жар|n}}, {{W-|be|ліхама́нка|m}} * {{Z|bn}}: {{W-|bn|জ্বর}} * Berberî: *: {{Z|shi}}: {{W-|shi|ⵜⴰⵡⵍⴰ|m}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|kalentura}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|температу́ра|m}}, {{W+|bg|тре́ска|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|အဖျား}} * {{Z|ccp}}: {{W-|ccp|𑄎𑄧𑄢𑄴|tr=jar|sc=Cakm}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|alijkwa'takochi}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|horečka|m}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|發熱|tr=fārè}}, {{W+|cmn|發燒|tr=fāshāo}} '''', {{W+|cmn|熱病}}, {{W+|cmn|熱病|tr=rèbìng}} * {{Z|da}}: {{W+|da|feber|g}} * {{Z|id}}: {{W+|id|demam}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|حُمَّة|m}}, {{W-|ar|حُمَّى|m}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|حمة|m|tr=ḥumma}} *: {{Z|acw}}: {{W-|acw|حرارة|m|tr=ḥarāra}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|سخانة|m|tr=sḵāna}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|տենդ}}, {{W+|hy|տաքություն}}, {{W+|hy|ջերմություն}}, {{W+|hy|կրակ}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|febro}} * {{Z|et}}: {{W+|et|palavik}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تب|tr=tab}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|fepur|n}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|kuume}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fièvre|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|fiere|m}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|fiabhras|n}} * {{Z|gl}}: {{W-|gl|febre|m}}, {{W-|gl|quentura|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐌱𐍂𐌹𐌽𐌽𐍉|m}}, {{W-|got|𐌷𐌴𐌹𐍄𐍉|m}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|તાવ|n}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|სიცხე}}, {{W-|ka|ციებ-ცხელება}}, {{W-|ka|ტემპერატურა}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|akãnundu}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|बुख़ार|n|sc=Deva}}, {{W+|hi|ज्वर|n}} * {{Z|hil}}: {{W-|hil|hilanat}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|verhoging|m}}, {{W+|nl|koorts|m}} * {{Z|he}}: {{W+|he|קַדַּחַת|m|tr=kadákhat}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|gurigor}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|hriþ}} * {{Z|en}}: {{W+|en|fever}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|febre}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|fiabhras|n}} * {{Z|isd}}: {{W-|isd|daxang}} * {{Z|it}}: {{W+|it|febbre|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|hiti|n}}, {{W-|is|hitasótt|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|熱|tr=ねつ, netsu}}, {{W+|ja|発熱|tr=はつねつ, hatsunetsu}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|lagnat}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|febre|m}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|rupha}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|калтыратма}}, {{W+|ky|безгек}} * {{Z|swb}}: {{W-|swb|ɓuhuo|c5|c6}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|열}}, {{W+|ko|열병}}, {{W+|ko|발열}} * {{Z|lld}}: {{W-|lld|fiëura|m}} * {{Z|la}}: {{W+|la|febris|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|drudzis|n}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ້}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|karščiavimas|n}} * {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦺᦃᧉ}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|треска|m}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|demam}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|láz}}, {{W+|hu|hőemelkedés}} * {{Z|egy}}: {{W-egy|šmmt|h=S-m-m-t-Q7|m}} * {{Z|nci}}: {{W-|nci|tletl}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|tahoniigááh}} * {{Z|ne}}: {{W-|ne|ज्वरो|sc=Deva}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|fièvre|m}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|feber|n}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|fèbre}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|قىزىتما}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|isitma}}, {{W+|uz|bezgak}} * {{Z|pi}}: {{W-|pi|pariḷāha|n}}, {{W-|pi|jararoga|n}} * {{Z|pag}}: {{W-|pag|puetang}} * {{Z|ps}}: {{W+|ps|تبه|m|tr=tᶕba}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Feeba|nt}}, {{W-|pdt|Braunt|nt}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|gorączka|m}}, {{W+|pl|temperatura|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|febre|m}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਤਾਪ|n}}, {{W+|pa|ਬੁਖ਼ਾਰ|n}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|қызба}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|fevra|m}}, {{W-|rm|feavra|m}}, {{W-|rm|feivra|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|temperatură|m}}, {{W+|ro|febră|m}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|температу́ра|m}}, {{W+|ru|лихора́дка|m}}, {{W+|ru|горя́чка|m}}, {{W+|ru|жар|n}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|ज्वर|n}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|calentura|m}}, {{W-|sc|callantura|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|hilanat}}, {{W-|ceb|kalentura}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|frevi}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|гро̀зница|m}} *: Latînî: {{W+|sh|gròznica|m}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|horúčka|m}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|vročina|m}} * {{Z|so}}: {{W+|so|qandho}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|zymnica|m}} * {{Z|es}}: {{W+|es|fiebre|m}}, {{W+|es|calentura|m}} * {{Z|sux}}: {{W-|sux|𒌓|ts=ud}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|homa}}, {{W+|sw|harara}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|feber|g}} * {{Z|tg}}: {{W-|tg|таб}}, {{W-|tg|табларза}} * {{Z|tl}}: {{W+|tl|lagnat}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|காய்ச்சல்}}, {{W+|ta|ஜுரம்}}, {{W-|ta|ஜ்வரம்}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|hinglaw}} * {{Z|th}}: {{W+|th|ไข้}} * {{Z|te}}: {{W+|te|జ్వరము}}, {{W+|te|వేకి}}, {{W+|te|పులకరము}} * {{Z|ti}}: {{W-|ti|ምርባጽ}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|ateş}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|gyzzyrma}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|بُخار|n|tr=buxār}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|гаря́чка|m}}, {{W-|uk|лихома́нка|m}}, {{W-|uk|температу́ра|m}}, {{W-|uk|жар|n}}, {{W-|uk|пропáсниця|m}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|fevra|m}}, {{W-|vec|féra}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|sốt}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|fif}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|five|m}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|twymyn}}, {{W-|cy|achre|n}} * {{Z|km}}: {{W+|km|គ្រុន}} * {{Z|yka}}: {{W-|yka|lemmun}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|פֿיבער|n}} * {{Z|el}}: {{W+|el|πυρετός|n}} *: Kevn: {{W-|grc|πυρετός|n}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|fever|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75878277}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=n}}, {{t-ya stûr}} # [[çeq]] (bo nimûne: [[çeq]]ên [[dar]]an) #* {{bêmînak|ku}} # [[dav]], [[ben]], [[dezî]], [[dav]]ek [[dezî]] #* {{bêmînak|ku}} # [[beş]], [[parçe]] #: {{mk|ku|'''Tayê''' Dihokê yê Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|Beşê [[Dihok]]ê ji Yeketiya Nivîskarên Kurdistanê.|rêz=1}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * [[-ta]] ([[hevta]]) ==== Etîmolojî ==== Hevreha farisî {{g|fa|تافتن}} (taften: [[hûnandin]], [[badan]] - rehê dema niha -tab-), ji {{ji|ira}}. ==== Werger ==== {{werger-bnr|tayên ben û dezî|dav}} {{werger-bnr|tayên dar û deviyan|çeq}} === Daçek 1 === {{daçek|ku}}, {{t-ya req}} # [[heta]], [[heya]], [[tew]], [[hetanî]], [[heyanî]] #: {{mk|ku|Ji vir '''ta''' wir.}} #: {{mk|ku|Sibê '''ta''' êvarê.}} ==== Etîmolojî ==== Ji yan [[hevreh]]a soranî {{g|ckb|تا}} (ta), pehlewî ''tak'', ji {{ji|ira}} yan jî ji {{ji|ar|ku|heta}}. Di kurmancî de forma "ta" bi maneya "heta" nû ye, formên serdest heta vê dawiyê di nav gel de "heta" û "heya" bûne ku herdu ji ne. "Ta" bi maneya "heta" vê dawiyê ji soranî hatiye û ya soranî jî dibe ku ji farisî be. ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|تا}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|af}}: {{W+|af|totdat}}, {{W+|af|tot}} * {{Z|de}}: {{W+|de|bis}}, {{W-|de|bis zu}}, {{W-|de|bis an}} * {{Z|am}}: {{W-|am|እስከ}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|hasta}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|arte}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|тиклем}}, {{W-|ba|хәтлем}}, {{W-|ba|ҡәҙәр}} * {{Z|be}}: {{W-|be|да}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|অবধি}}, {{W+|bn|পর্যন্ত}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|до}} * {{Z|my}}: {{W+|my|အထိ}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|do}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|到|tr=dou3}}, {{W-|yue|至|tr=zi3}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|直到|tr=zhídào}}, {{W+|cmn|直至|tr=zhízhì}}, {{W+|cmn|至|tr=zhì}} * {{Z|da}}: {{W-|da|indtil}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|حَتَّى}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|لغايت|tr=leḡayyet}} *: {{Z|acw}}: {{W-|acw|إلين|tr=ʔilēn}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|ĝis}} * {{Z|et}}: {{W+|et|kuni}} * {{Z|fax}}: {{W-|fax|hasta}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|تا|tr=tâ}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|saakka}}, {{W+|fi|asti}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|jusque}}, {{W+|fr|jusqu'à}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|oant}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|gu}}, {{W-|gd|gus}} * {{Z|gl}}: {{W-|gl|deica}}, {{W-|gl|endeica}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|-მდე}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|तक|cuda=... तक}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|totdat}}, {{W+|nl|tot}} * {{Z|he}}: {{W+|he|עַד|tr=ad}} * {{Z|io}}: {{W+|io|til}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|oþ}} * {{Z|en}}: {{W+|en|until}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|go dtí}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|co}} * {{Z|it}}: {{W+|it|finché}}, {{W-|it|fino a quando}}, {{W-|it|fino a}} * {{Z|is}}: {{W+|is|þangað til}}, {{W+|is|fyrr en}}, {{W+|is|uns}}, {{W+|is|þar til}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|まで|tr=made}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|angga}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|fins}} * {{Z|ko}}: {{W-|ko|-까지}} * {{Z|la}}: {{W-|la|usque ad}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|līdz}} * {{Z|lt}}: {{W+|lt|kol}}, {{W+|lt|iki}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|до}}, {{W-|mk|сѐ до}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|sehingga}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|sa}}, {{W-|mt|sakemm}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|āpānoa}}, {{W-|mi|rā anō}}, {{W-|mi|rānō}}, {{W-|mi|tae noa ki}} * {{Z|gun}}: {{W-|gun|peve}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|-ig}} * {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|até}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|fins}} * {{Z|ug}}: {{W+|ug|-غىچە}}, {{W+|ug|-قىچە}}, {{W+|ug|-گىچە}}, {{W+|ug|-كىچە}}, {{W-|ug|-غا قەدەر}}, {{W-|ug|-قا قەدەر}}, {{W-|ug|-گە قەدەر}}, {{W-|ug|-كە قەدەر}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|bat}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|do}}, [[aż]] {{W+|pl|do}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|até}}, {{W-|pt|até que}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|până}}, {{W-|ro|până când}}, {{W-|ro|până ce}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|до}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|до̏}} *: Latînî: {{W+|sh|dȍ}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|do}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|do}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|do}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|do}} * {{Z|es}}: {{W+|es|hasta}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|mpaka}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|tills}} * {{Z|zdj}}: {{W-|zdj|hata mpaka}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|то}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kadar}}, {{W+|tr|dek}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|eṃṣke}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|تک|tr=... tak|cuda=... تک}}, {{W-|ur|جب تک|tr=jab tak}} * {{Z|uk}}: {{W+|uk|до}} * {{Z|vi}}: {{W-|vi|cho đến}}, {{W+|vi|đến}}, {{W-|vi|cho tới}}, {{W+|vi|tới}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|diski}}, {{W-|wa|disk' a}}, {{W-|wa|disk' a tant ki}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|ביז}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μέχρι}}, {{W+|el|ως}} *: Kevn: {{W-|grc|ἕως}}, {{W-|grc|μέχρι}}, {{W-|grc|μέσφα}}, {{W-|grc|ἄχρι}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|until|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75877138}} === Hoker 2 === {{hoker|ku}} # {{f|ku|Ûrmiye}} [[bilez]], [[hêl]], [[zû]] #: {{mk|ku|Ez gelek '''ta''' çûm.}} #: {{mk|ku|Min otomobîl gelek '''ta''' diajot.}} ==== Hevmane ==== * [[xiz]] ==== Werger ==== {{werger-bnr|bilez}} == {{ziman|eu}} == === Girêdek === {{girêdek|eu}} # [[û#ku|û]] ([[herwiha#ku|herwiha]], [[hem#ku|hem]]) #* {{bêmînak|eu}} == {{ziman|duu}} == === Navdêr === {{navdêr|duu}} # {{mijar|duu|heywan}} {{g|ku|hesp}} #* {{bêmînak|duu}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|duu|hesp}} == {{ziman|et}} == === Cînav === {{cînav|et}} # [[ew]], [[wî]] #* {{bêmînak|et}} == {{ziman|ee}} == === Lêker === {{lêker|ee}} # {{g|ku|xesandin}} #* {{bêmînak|ee}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|ee|xesandin}} == {{ziman|fr}} == === Bilêvkirin === * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-ta.wav|Deng|dever=Shawinigan, Kanada}} * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Mecanautes-ta.wav|Deng|dever=Fransa}} * {{deng|fr|LL-Q150 (fra)-Estrie-ta.wav|Deng|dever=Quebec, Kanada}} === Cînav === {{cînav|fr}} # [[ya]] [[te]], [[-a]] [[te]], [[-ya]] te #: {{mk|ku|'''ta''' femme|w=jina te|rêz=1}} #: {{mk|ku|'''ta''' maison|w=mala te|rêz=1}} == {{ziman|bsh}} == === Girêdek === {{girêdek|bsh}} # [[eger#ku|eger]], [[heke#ku|heke]] #* {{bêmînak|bsh}} == {{ziman|mhn}} == === Navdêr === {{navdêr|mhn|z=n}} # {{f|mhn|dem}} [[roj#ku|roj]] (24 saet yan sibê heta êvarê) #* {{bêmînak|mhn}} == {{ziman|mt}} == === Lêker === {{lêker|mt}} # [[dan#ku|dan]], [[dayîn#ku|dayîn]] #* {{bêmînak|mt}} == {{ziman|xmz}} == === Cînav === {{cînav|xmz}} # [[ew#ku|ew]] #* {{bêmînak|xmz}} == {{ziman|no}} == === Lêker === {{lêker|no}} # [[wergirtin]], [[girtin]] #* {{bêmînak|no}} == {{ziman|pl}} == === Bilêvkirin === * {{deng|pl|LL-Q809 (pol)-Olaf-ta.wav|Deng|dever=Będzin, Polonya}} === Cînav === {{cînav|pl}} # [[ev]] #* {{bêmînak|pl}} == {{ziman|sk}} == === Hoker === {{hoker|sk}} # {{g|ku|wir}}, {{g|ku|wê derê}} #* {{bêmînak|sk}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|sk|wir}} == {{ziman|sl}} == === Cînav === {{cînav|sl}} # [[ev]] #* {{bêmînak|sl}} == {{ziman|sv}} == === Lêker === {{lêker|sv}} # [[wergirtin]], [[girtin]] #* {{bêmînak|sv}} == {{ziman|tr}} == === Navdêr === {{navdêr|tr}} # [[ta]], [[tê]], [[heya]] #: '''''ta''' İstanbul'dan beri onu susturamadık'' #:: tê ji Stenbolê ve em di ber didin ku dengê wê bibirin == {{ziman|vi}} == === Bilêvkirin === * {{deng|vi|LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ta.wav|Deng|dever=Hanoi, Viyetnam}} === Cînav === {{cînav|vi}} # [[ez]] #* {{bêmînak|vi}} # [[em]] #* {{bêmînak|vi}} == {{ziman|wuh}} == === Navdêr === {{navdêr|wuh}} # {{g|ku|xwelî}} #* {{bêmînak|wuh}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|wuh|xwelî}} == {{ziman|yo}} == === Lêker === {{lêker|yo|tà}} # {{g|ku|firotin}} #* {{bêmînak|yo}} rxv4oh1yzqx2e6816ybto1vuai8zgyq çeq 0 11113 6238516 5932200 2026-06-21T12:04:12Z Ghybu 1393 6238516 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|çeq|nêr}} [[Wêne:Acacia constricta branch.jpg|thumb|çeq]] {{navdêr|ku|z=n}} # [[parçe|Parçeyên]] [[dar]]an û [[riwek]]ên din yên her yek bi aliyekî ve diçe. #: {{hevmane|ku|ta|gulî|çiqil|çiqûl|alaş}} #* {{bêmînak|ku}} # [[navend|Navenda]] [[bazne]]yekê. #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|چه‌ق}} ==== Herwiha ==== * [[çiq]] * [[çiqil]] ==== Bide ber ==== * [[çilû]] * [[kok]] * [[qurm]] * [[pûş]] * [[reh]] * [[rîş]] ==== Jê ==== * [[çeqik]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{mîr|ine-pro||*ḱak-|w=çeq}}, hevreha ''[[şax]]'' û ''[[sîx]]'' yên kurmancî, {{g|fa|شاخ|tr=şax}} ya farisî, [[शाखा]] (saxa) ya sanskrîtî), ermeniya kevn [[ցախ]] (çax), lîtwanî [[šaka]], îriya kevn ''[[géc]]'', slaviya kevn ya rojhilatî [[соха]] (soxa: [[gilç]], [[doqişk]], [[darik]]). Herwiha bide ber ermenî [[ճյուղ]] (čyuġ: çeq) ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|af}}: {{W+|af|afdeling}}, {{W+|af|tak}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|degë}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ast}} {{n}}, {{W+|de|Zweig}} {{n}}, {{W+|de|Dependance|f|guman=erê}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|větev}} * {{Z|da}}: {{W+|da|afdeling}}, {{W+|da|gren}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|غصن}}, {{W-|ar|الفرع}}, {{W-|ar|الشعبة|guman=erê}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|sekcio}}, {{W+|eo|branĉo}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|لنگ}}, {{W+|fa|پا}}, {{W+|fa|شاخه}}, {{W+|fa|شعبه}}, {{W+|fa|بخش}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|deild}}, {{W-|fo|grein}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|oksa}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|branche}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|ôfdieling}}, {{W-|fy|takke}}, {{W-|fy|tûke}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|meanglan}}, {{W+|gd|geug}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|tak}} * {{Z|io}}: {{W+|io|brancho}} * {{Z|en}}: {{W+|en|branch}}, {{W+|en|center}}, {{W+|en|knurl}}, {{W+|en|dendr-}}, {{W+|en|bough}}, {{W+|en|twig}}, {{W-|en|centre of weight|guman=erê}}, {{W+|en|clandestinity|guman=erê}}, {{W+|en|clang|guman=erê}}, {{W+|en|divaricating|guman=erê}} * {{Z|it}}: {{W+|it|ramo}} {{n}}, {{W+|it|frasca}} {{m}}, {{W+|it|branca}} * {{Z|is}}: {{W+|is|grein}}, {{W+|is|kvísl}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|branca}} * {{Z|la}}: {{W-|la|ramus}}, {{W-|la|virga}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|bagian}}, {{W+|ms|dahan}} * {{Z|yua}}: {{W-|yua|k’ab}} * {{Z|pap}}: {{W-|pap|rama}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|ramo}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|ветвь}} * {{Z|srn}}: {{W-|srn|taki}} * {{Z|es}}: {{W+|es|rama}} {{m}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|gren}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|bileşke}}, {{W+|tr|branş}}, {{W+|tr|kıkırdak}}, {{W+|tr|muhassala}}, {{W+|tr|seksiyon}}, {{W+|tr|şube}}, {{W+|tr|takke}}, {{W+|tr|dal}}, {{W-|tr|furü}}, {{W-|tr|salkımcık}}, {{W+|tr|alın çatısı|guman=erê}}, {{W+|tr|çatı|guman=erê}} * {{Z|el}}: {{W+|el|κλάδος}}, {{W+|el|κλαδί}} {{werger-bin}} okq2g6le2s8g2fjeo0gcuthgy7hfe1t 6238517 6238516 2026-06-21T12:05:26Z Ghybu 1393 /* Bide ber */ 6238517 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|çeq|nêr}} [[Wêne:Acacia constricta branch.jpg|thumb|çeq]] {{navdêr|ku|z=n}} # [[parçe|Parçeyên]] [[dar]]an û [[riwek]]ên din yên her yek bi aliyekî ve diçe. #: {{hevmane|ku|ta|gulî|çiqil|çiqûl|alaş}} #* {{bêmînak|ku}} # [[navend|Navenda]] [[bazne]]yekê. #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|چه‌ق}} ==== Herwiha ==== * [[çiq]] * [[çiqil]] ==== Bide ber ==== {{kol3|ku | çilû | kok | qurm | pûş | reh | rîş }} ==== Jê ==== * [[çeqik]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{mîr|ine-pro||*ḱak-|w=çeq}}, hevreha ''[[şax]]'' û ''[[sîx]]'' yên kurmancî, {{g|fa|شاخ|tr=şax}} ya farisî, [[शाखा]] (saxa) ya sanskrîtî), ermeniya kevn [[ցախ]] (çax), lîtwanî [[šaka]], îriya kevn ''[[géc]]'', slaviya kevn ya rojhilatî [[соха]] (soxa: [[gilç]], [[doqişk]], [[darik]]). Herwiha bide ber ermenî [[ճյուղ]] (čyuġ: çeq) ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|af}}: {{W+|af|afdeling}}, {{W+|af|tak}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|degë}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ast}} {{n}}, {{W+|de|Zweig}} {{n}}, {{W+|de|Dependance|f|guman=erê}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|větev}} * {{Z|da}}: {{W+|da|afdeling}}, {{W+|da|gren}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|غصن}}, {{W-|ar|الفرع}}, {{W-|ar|الشعبة|guman=erê}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|sekcio}}, {{W+|eo|branĉo}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|لنگ}}, {{W+|fa|پا}}, {{W+|fa|شاخه}}, {{W+|fa|شعبه}}, {{W+|fa|بخش}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|deild}}, {{W-|fo|grein}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|oksa}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|branche}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|ôfdieling}}, {{W-|fy|takke}}, {{W-|fy|tûke}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|meanglan}}, {{W+|gd|geug}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|tak}} * {{Z|io}}: {{W+|io|brancho}} * {{Z|en}}: {{W+|en|branch}}, {{W+|en|center}}, {{W+|en|knurl}}, {{W+|en|dendr-}}, {{W+|en|bough}}, {{W+|en|twig}}, {{W-|en|centre of weight|guman=erê}}, {{W+|en|clandestinity|guman=erê}}, {{W+|en|clang|guman=erê}}, {{W+|en|divaricating|guman=erê}} * {{Z|it}}: {{W+|it|ramo}} {{n}}, {{W+|it|frasca}} {{m}}, {{W+|it|branca}} * {{Z|is}}: {{W+|is|grein}}, {{W+|is|kvísl}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|branca}} * {{Z|la}}: {{W-|la|ramus}}, {{W-|la|virga}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|bagian}}, {{W+|ms|dahan}} * {{Z|yua}}: {{W-|yua|k’ab}} * {{Z|pap}}: {{W-|pap|rama}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|ramo}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|ветвь}} * {{Z|srn}}: {{W-|srn|taki}} * {{Z|es}}: {{W+|es|rama}} {{m}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|gren}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|bileşke}}, {{W+|tr|branş}}, {{W+|tr|kıkırdak}}, {{W+|tr|muhassala}}, {{W+|tr|seksiyon}}, {{W+|tr|şube}}, {{W+|tr|takke}}, {{W+|tr|dal}}, {{W-|tr|furü}}, {{W-|tr|salkımcık}}, {{W+|tr|alın çatısı|guman=erê}}, {{W+|tr|çatı|guman=erê}} * {{Z|el}}: {{W+|el|κλάδος}}, {{W+|el|κλαδί}} {{werger-bin}} 82mnnc5dzjrd818qn4u12205jls7i6d 6238518 6238517 2026-06-21T12:05:46Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238518 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|çeq|nêr}} [[Wêne:Acacia constricta branch.jpg|thumb|Çeq]] {{navdêr|ku|z=n}} # [[parçe|Parçeyên]] [[dar]]an û [[riwek]]ên din yên her yek bi aliyekî ve diçe. #: {{hevmane|ku|ta|gulî|çiqil|çiqûl|alaş}} #* {{bêmînak|ku}} # [[navend|Navenda]] [[bazne]]yekê. #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|چه‌ق}} ==== Herwiha ==== * [[çiq]] * [[çiqil]] ==== Bide ber ==== {{kol3|ku | çilû | kok | qurm | pûş | reh | rîş }} ==== Jê ==== * [[çeqik]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{mîr|ine-pro||*ḱak-|w=çeq}}, hevreha ''[[şax]]'' û ''[[sîx]]'' yên kurmancî, {{g|fa|شاخ|tr=şax}} ya farisî, [[शाखा]] (saxa) ya sanskrîtî), ermeniya kevn [[ցախ]] (çax), lîtwanî [[šaka]], îriya kevn ''[[géc]]'', slaviya kevn ya rojhilatî [[соха]] (soxa: [[gilç]], [[doqişk]], [[darik]]). Herwiha bide ber ermenî [[ճյուղ]] (čyuġ: çeq) ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|af}}: {{W+|af|afdeling}}, {{W+|af|tak}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|degë}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ast}} {{n}}, {{W+|de|Zweig}} {{n}}, {{W+|de|Dependance|f|guman=erê}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|větev}} * {{Z|da}}: {{W+|da|afdeling}}, {{W+|da|gren}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|غصن}}, {{W-|ar|الفرع}}, {{W-|ar|الشعبة|guman=erê}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|sekcio}}, {{W+|eo|branĉo}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|لنگ}}, {{W+|fa|پا}}, {{W+|fa|شاخه}}, {{W+|fa|شعبه}}, {{W+|fa|بخش}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|deild}}, {{W-|fo|grein}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|oksa}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|branche}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|ôfdieling}}, {{W-|fy|takke}}, {{W-|fy|tûke}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|meanglan}}, {{W+|gd|geug}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|tak}} * {{Z|io}}: {{W+|io|brancho}} * {{Z|en}}: {{W+|en|branch}}, {{W+|en|center}}, {{W+|en|knurl}}, {{W+|en|dendr-}}, {{W+|en|bough}}, {{W+|en|twig}}, {{W-|en|centre of weight|guman=erê}}, {{W+|en|clandestinity|guman=erê}}, {{W+|en|clang|guman=erê}}, {{W+|en|divaricating|guman=erê}} * {{Z|it}}: {{W+|it|ramo}} {{n}}, {{W+|it|frasca}} {{m}}, {{W+|it|branca}} * {{Z|is}}: {{W+|is|grein}}, {{W+|is|kvísl}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|branca}} * {{Z|la}}: {{W-|la|ramus}}, {{W-|la|virga}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|bagian}}, {{W+|ms|dahan}} * {{Z|yua}}: {{W-|yua|k’ab}} * {{Z|pap}}: {{W-|pap|rama}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|ramo}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|ветвь}} * {{Z|srn}}: {{W-|srn|taki}} * {{Z|es}}: {{W+|es|rama}} {{m}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|gren}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|bileşke}}, {{W+|tr|branş}}, {{W+|tr|kıkırdak}}, {{W+|tr|muhassala}}, {{W+|tr|seksiyon}}, {{W+|tr|şube}}, {{W+|tr|takke}}, {{W+|tr|dal}}, {{W-|tr|furü}}, {{W-|tr|salkımcık}}, {{W+|tr|alın çatısı|guman=erê}}, {{W+|tr|çatı|guman=erê}} * {{Z|el}}: {{W+|el|κλάδος}}, {{W+|el|κλαδί}} {{werger-bin}} lffthc7j3ze8oj46t2i85f4twgq0qd7 mûrî 0 13761 6238568 6236530 2026-06-21T15:12:33Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238568 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === [[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]] [[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]] {{navdêr|ku|z=n}} # Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]]. #: {{hevmane|ku|gêrik}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} #* {{bêmînak|ku}} # {{kontrol|rêz=erê|[[mûristang]]}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مووری}} * {{ku-kr|муpи}} ==== Herwiha ==== {{kol2|ku|cure=Herwiha | {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}} | {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}} | {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}} | {{hw|ku|mûstang||Serhedî}} | {{hw|ku|mêrî||Badînî}} | {{hw|ku|morî||Riha}} | {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}} | {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}} | {{hw|ku|mêrû}} | {{hw|ku|mûrû}} }} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|merî}} * {{g|ku|merîk}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|morî}} * {{g|ku|mêwî}} * {{g|ku|morce}} }} ==== Têkildar ==== * {{g|ku|kêz}} * {{g|ku|mêş}} * {{g|ku|pêşû}} ==== Jê ==== * {{g|ku|mûristan}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]... * {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî") :*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî") ::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî") ::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî") ::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî") ::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî") ::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")... ::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî''' ::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî") ::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî") ::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî") :{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî") :{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî") :{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî") :{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî") :{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî") :{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])... {{biçûk| ;Çavkanî: * {{Horn|r=222}} * {{Watkins|r=56}} * {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}} * {{Pokorny|r=749}} }} ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله‌|tr=mêrûle}} * {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}} * {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]] * Başurî : mirûj, mûrîje ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}} * {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}} * {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}} * {{Z|af}}: {{W-|af|mier}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}} * {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}} * {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}} * {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}} * {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}} * {{Z|arc}}: *: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}} * {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}} * Arrernte: *: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}} *: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}} * {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}} * {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}} * {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}} * {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}} * {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}} * Akan:{{W-|ak|tɛtea}} * {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}} * {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}} * {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}} * {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}} * {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}} * {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}} * {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}} * {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}}) * {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}} * {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}} * {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}} * {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}} * {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}} * {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}} * {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}} * {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}} * {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}} * {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}} * {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}} * {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}} * {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}} * {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}} * {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}} * {{Z|id}}: {{W+|id|semut}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}} *: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}} * {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}} * {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}} * {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}} * {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}} * {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}} * {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}} * {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}} * {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}} * {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}} * {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}} * {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}} * {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}} * {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}} * {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}} * {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}} * {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}} * {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}} * {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}} * {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}} * {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}} * {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}} * {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}} * {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}} * {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}} * {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}} * {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}} * {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}} * {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}} * {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}} * {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}} * {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}} * {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}} * {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}} * {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}} * {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}} * {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}} * {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}} * {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}} * {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}} * {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}} * {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}} * {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}} * {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}} * {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}} * {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}} * {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}} * {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}} * {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}} * {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}} * {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}} * {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}} * {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}} * {{Z|mn}}: *: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}} *: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}} * {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}} * {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}} * {{Z|nds}}: *: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}} *: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}} * {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}} * {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}} * {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}} * {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}} *: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}} * {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}} * {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}} * {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}} * {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}} * {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}} * {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}} * {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}} * {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}} * {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}} * {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}} * {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}} * {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}} * {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}} * {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}} * Samî: *: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}} *: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}} *: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}} *: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}} *: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}} *: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}} *: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}} *: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}} *: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}} * {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}} * {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}} *: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}} * {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}} * {{Z|cu}}: *: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}} * {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}} * {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}} * {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}} * {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}} * {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}} * {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}} * {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}} * {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}} * {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}} * {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}} * {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}} * {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}} * {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}} * {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}} * {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}} * {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}} * {{Z|th}}: {{W+|th|มด}} * {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}} * {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}} * {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}} * {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}} * {{Z|to}}: {{W-|to|lō}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}} * {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}} * {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}} * {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}} * {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}} * {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}} * {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}} * {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}} * {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}} * {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}} * {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}} * {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}} * {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}} * {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}} * {{Z|za}}: {{W-|za|moed}} * {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}} {{werger-bin}} 89dwm3wcreu5m43j217m2jqj3sttfwp 6238569 6238568 2026-06-21T15:13:44Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238569 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|mûrî|nêr}} [[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]] [[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]] {{navdêr|ku|z=n}} # Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]]. #: {{hevmane|ku|gêrik}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} #* {{bêmînak|ku}} # {{kontrol|rêz=erê|[[mûristang]]}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مووری}} * {{ku-kr|муpи}} ==== Herwiha ==== {{kol2|ku|cure=Herwiha | {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}} | {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}} | {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}} | {{hw|ku|mûstang||Serhedî}} | {{hw|ku|mêrî||Badînî}} | {{hw|ku|morî||Riha}} | {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}} | {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}} | {{hw|ku|mêrû}} | {{hw|ku|mûrû}} }} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|merî}} * {{g|ku|merîk}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|morî}} * {{g|ku|mêwî}} * {{g|ku|morce}} }} ==== Têkildar ==== * {{g|ku|kêz}} * {{g|ku|mêş}} * {{g|ku|pêşû}} ==== Jê ==== * {{g|ku|mûristan}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]... * {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî") :*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî") ::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî") ::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî") ::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî") ::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî") ::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")... ::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî''' ::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî") ::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî") ::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî") :{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî") :{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî") :{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî") :{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî") :{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî") :{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])... {{biçûk| ;Çavkanî: * {{Horn|r=222}} * {{Watkins|r=56}} * {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}} * {{Pokorny|r=749}} }} ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله‌|tr=mêrûle}} * {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}} * {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]] * Başurî : mirûj, mûrîje ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}} * {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}} * {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}} * {{Z|af}}: {{W-|af|mier}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}} * {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}} * {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}} * {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}} * {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}} * {{Z|arc}}: *: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}} * {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}} * Arrernte: *: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}} *: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}} * {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}} * {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}} * {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}} * {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}} * {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}} * Akan:{{W-|ak|tɛtea}} * {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}} * {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}} * {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}} * {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}} * {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}} * {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}} * {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}} * {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}}) * {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}} * {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}} * {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}} * {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}} * {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}} * {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}} * {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}} * {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}} * {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}} * {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}} * {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}} * {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}} * {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}} * {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}} * {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}} * {{Z|id}}: {{W+|id|semut}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}} *: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}} * {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}} * {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}} * {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}} * {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}} * {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}} * {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}} * {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}} * {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}} * {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}} * {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}} * {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}} * {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}} * {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}} * {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}} * {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}} * {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}} * {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}} * {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}} * {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}} * {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}} * {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}} * {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}} * {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}} * {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}} * {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}} * {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}} * {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}} * {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}} * {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}} * {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}} * {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}} * {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}} * {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}} * {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}} * {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}} * {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}} * {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}} * {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}} * {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}} * {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}} * {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}} * {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}} * {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}} * {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}} * {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}} * {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}} * {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}} * {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}} * {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}} * {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}} * {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}} * {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}} * {{Z|mn}}: *: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}} *: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}} * {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}} * {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}} * {{Z|nds}}: *: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}} *: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}} * {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}} * {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}} * {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}} * {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}} *: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}} * {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}} * {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}} * {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}} * {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}} * {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}} * {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}} * {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}} * {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}} * {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}} * {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}} * {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}} * {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}} * {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}} * {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}} * Samî: *: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}} *: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}} *: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}} *: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}} *: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}} *: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}} *: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}} *: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}} *: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}} * {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}} * {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}} *: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}} * {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}} * {{Z|cu}}: *: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}} * {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}} * {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}} * {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}} * {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}} * {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}} * {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}} * {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}} * {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}} * {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}} * {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}} * {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}} * {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}} * {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}} * {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}} * {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}} * {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}} * {{Z|th}}: {{W+|th|มด}} * {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}} * {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}} * {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}} * {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}} * {{Z|to}}: {{W-|to|lō}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}} * {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}} * {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}} * {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}} * {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}} * {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}} * {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}} * {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}} * {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}} * {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}} * {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}} * {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}} * {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}} * {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}} * {{Z|za}}: {{W-|za|moed}} * {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}} {{werger-bin}} 6jdlgkhuew3k3nvgbw2ih1d241slaqa 6238571 6238569 2026-06-21T15:51:53Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238571 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|mûrî|nêr}} [[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]] [[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]] {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|zoolojî}} Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]]. #: {{hevmane|ku|gêrik}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} #* {{bêmînak|ku}} # {{kontrol|rêz=erê|[[mûristang]]}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مووری}} * {{ku-kr|муpи}} ==== Herwiha ==== {{kol2|ku|cure=Herwiha | {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}} | {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}} | {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}} | {{hw|ku|mûstang||Serhedî}} | {{hw|ku|mêrî||Badînî}} | {{hw|ku|morî||Riha}} | {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}} | {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}} | {{hw|ku|mêrû}} | {{hw|ku|mûrû}} }} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|merî}} * {{g|ku|merîk}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|morî}} * {{g|ku|mêwî}} * {{g|ku|morce}} }} ==== Têkildar ==== * {{g|ku|kêz}} * {{g|ku|mêş}} * {{g|ku|pêşû}} ==== Jê ==== * {{g|ku|mûristan}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]... * {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî") :*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî") ::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî") ::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî") ::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî") ::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî") ::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")... ::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî''' ::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî") ::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî") ::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî") :{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî") :{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî") :{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî") :{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî") :{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî") :{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])... {{biçûk| ;Çavkanî: * {{Horn|r=222}} * {{Watkins|r=56}} * {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}} * {{Pokorny|r=749}} }} ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله‌|tr=mêrûle}} * {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}} * {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]] * Başurî : mirûj, mûrîje ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}} * {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}} * {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}} * {{Z|af}}: {{W-|af|mier}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}} * {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}} * {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}} * {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}} * {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}} * {{Z|arc}}: *: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}} * {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}} * Arrernte: *: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}} *: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}} * {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}} * {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}} * {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}} * {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}} * {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}} * Akan:{{W-|ak|tɛtea}} * {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}} * {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}} * {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}} * {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}} * {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}} * {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}} * {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}} * {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}}) * {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}} * {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}} * {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}} * {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}} * {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}} * {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}} * {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}} * {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}} * {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}} * {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}} * {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}} * {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}} * {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}} * {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}} * {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}} * {{Z|id}}: {{W+|id|semut}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}} *: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}} * {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}} * {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}} * {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}} * {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}} * {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}} * {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}} * {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}} * {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}} * {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}} * {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}} * {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}} * {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}} * {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}} * {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}} * {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}} * {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}} * {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}} * {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}} * {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}} * {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}} * {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}} * {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}} * {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}} * {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}} * {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}} * {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}} * {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}} * {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}} * {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}} * {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}} * {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}} * {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}} * {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}} * {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}} * {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}} * {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}} * {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}} * {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}} * {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}} * {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}} * {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}} * {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}} * {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}} * {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}} * {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}} * {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}} * {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}} * {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}} * {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}} * {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}} * {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}} * {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}} * {{Z|mn}}: *: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}} *: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}} * {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}} * {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}} * {{Z|nds}}: *: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}} *: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}} * {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}} * {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}} * {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}} * {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}} *: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}} * {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}} * {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}} * {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}} * {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}} * {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}} * {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}} * {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}} * {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}} * {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}} * {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}} * {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}} * {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}} * {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}} * {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}} * Samî: *: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}} *: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}} *: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}} *: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}} *: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}} *: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}} *: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}} *: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}} *: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}} * {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}} * {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}} *: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}} * {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}} * {{Z|cu}}: *: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}} * {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}} * {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}} * {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}} * {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}} * {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}} * {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}} * {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}} * {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}} * {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}} * {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}} * {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}} * {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}} * {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}} * {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}} * {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}} * {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}} * {{Z|th}}: {{W+|th|มด}} * {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}} * {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}} * {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}} * {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}} * {{Z|to}}: {{W-|to|lō}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}} * {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}} * {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}} * {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}} * {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}} * {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}} * {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}} * {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}} * {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}} * {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}} * {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}} * {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}} * {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}} * {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}} * {{Z|za}}: {{W-|za|moed}} * {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}} {{werger-bin}} rn4kfyzs3gyiq9nmps5wbigahu62ivo 6238572 6238571 2026-06-21T15:52:45Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238572 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|mûrî|nêr}} [[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]] [[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]] {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|buxik}} Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]]. #: {{hevmane|ku|gêrik}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} #* {{bêmînak|ku}} # {{kontrol|rêz=erê|[[mûristang]]}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مووری}} * {{ku-kr|муpи}} ==== Herwiha ==== {{kol2|ku|cure=Herwiha | {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}} | {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}} | {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}} | {{hw|ku|mûstang||Serhedî}} | {{hw|ku|mêrî||Badînî}} | {{hw|ku|morî||Riha}} | {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}} | {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}} | {{hw|ku|mêrû}} | {{hw|ku|mûrû}} }} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|merî}} * {{g|ku|merîk}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|morî}} * {{g|ku|mêwî}} * {{g|ku|morce}} }} ==== Têkildar ==== * {{g|ku|kêz}} * {{g|ku|mêş}} * {{g|ku|pêşû}} ==== Jê ==== * {{g|ku|mûristan}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]... * {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî") :*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî") ::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî") ::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî") ::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî") ::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî") ::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")... ::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî''' ::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî") ::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî") ::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî") :{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî") :{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî") :{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî") :{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî") :{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî") :{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])... {{biçûk| ;Çavkanî: * {{Horn|r=222}} * {{Watkins|r=56}} * {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}} * {{Pokorny|r=749}} }} ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله‌|tr=mêrûle}} * {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}} * {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]] * Başurî : mirûj, mûrîje ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}} * {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}} * {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}} * {{Z|af}}: {{W-|af|mier}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}} * {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}} * {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}} * {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}} * {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}} * {{Z|arc}}: *: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}} * {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}} * Arrernte: *: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}} *: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}} * {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}} * {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}} * {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}} * {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}} * {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}} * Akan:{{W-|ak|tɛtea}} * {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}} * {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}} * {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}} * {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}} * {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}} * {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}} * {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}} * {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}}) * {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}} * {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}} * {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}} * {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}} * {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}} * {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}} * {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}} * {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}} * {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}} * {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}} * {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}} * {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}} * {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}} * {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}} * {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}} * {{Z|id}}: {{W+|id|semut}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}} *: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}} * {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}} * {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}} * {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}} * {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}} * {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}} * {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}} * {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}} * {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}} * {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}} * {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}} * {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}} * {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}} * {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}} * {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}} * {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}} * {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}} * {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}} * {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}} * {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}} * {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}} * {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}} * {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}} * {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}} * {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}} * {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}} * {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}} * {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}} * {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}} * {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}} * {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}} * {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}} * {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}} * {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}} * {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}} * {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}} * {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}} * {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}} * {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}} * {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}} * {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}} * {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}} * {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}} * {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}} * {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}} * {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}} * {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}} * {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}} * {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}} * {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}} * {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}} * {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}} * {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}} * {{Z|mn}}: *: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}} *: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}} * {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}} * {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}} * {{Z|nds}}: *: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}} *: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}} * {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}} * {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}} * {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}} * {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}} *: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}} * {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}} * {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}} * {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}} * {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}} * {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}} * {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}} * {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}} * {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}} * {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}} * {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}} * {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}} * {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}} * {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}} * {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}} * Samî: *: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}} *: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}} *: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}} *: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}} *: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}} *: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}} *: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}} *: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}} *: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}} * {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}} * {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}} *: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}} * {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}} * {{Z|cu}}: *: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}} * {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}} * {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}} * {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}} * {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}} * {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}} * {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}} * {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}} * {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}} * {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}} * {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}} * {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}} * {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}} * {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}} * {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}} * {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}} * {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}} * {{Z|th}}: {{W+|th|มด}} * {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}} * {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}} * {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}} * {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}} * {{Z|to}}: {{W-|to|lō}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}} * {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}} * {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}} * {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}} * {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}} * {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}} * {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}} * {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}} * {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}} * {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}} * {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}} * {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}} * {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}} * {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}} * {{Z|za}}: {{W-|za|moed}} * {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}} {{werger-bin}} 21n4v25ecszh086mcq5va8yezsp0zhn 6238574 6238572 2026-06-21T15:59:27Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238574 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-mûrî.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|mûrî|nêr}} [[Wêne:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|thumb|Mûriyek]] [[Wêne:Ant mound.jpg|thumb|Komek '''mûriyan''' anku gêrikan.]] {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|buxik}} Hin [[candar]]ên [[pirr]] [[biçûk]] lê [[bar]]ên [[giran]] [[hilgirtin|hildigirin]]. #: {{hevmane|ku|gêrik|mûristang}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, kurm û '''mûriyan''' di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مووری}} * {{ku-kr|муpи}} ==== Herwiha ==== {{kol2|ku|cure=Herwiha | {{hw|ku|kirmûrî|kirmorî|kurmûrî|kirmorî||Amed}} | {{hw|ku|mostran|mostranîk||Êlih}} | {{hw|ku|mîro||Mêrdîn}} | {{hw|ku|mûstang||Serhedî}} | {{hw|ku|mêrî||Badînî}} | {{hw|ku|morî||Riha}} | {{hw|ku|morîstang|morî<q:bi kurtayî>||Qers}} | {{hw|ku|mêrî|morî|mîrî|mûriyane||Kurmanciya Xorasanê}} | {{hw|ku|mêrû}} | {{hw|ku|mûrû}} }} ==== Jê ==== * {{g|ku|mûristan}} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|merî}} * {{g|ku|merîk}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|morî}} * {{g|ku|mêwî}} * {{g|ku|morce}} }} ==== Têkildar ==== * {{g|ku|kêz}} * {{g|ku|mêş}} * {{g|ku|pêşû}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{ji|ine-pro|ku|*morwi-}}, {{ji|ira-pro|ku|*merwî-}}, hevreha ''mewîrî'' ya avestayî, ''mûr'' ya pehlewî, {{g|fa|مور|tr=mûr}} û {{g|fa|مورچه|tr=mûrçe}} yên farisî, {{g|ckb|مێروولە|tr=mêrûle}} ya soranî, [[mirowçe]] ya hewramî, [[morcele]] ya zazakî, ''vemre'' ya sanskrîtî, [[μύρμηξ]] (mûrmêks) ya yûnaniya kevn, [[муравей]] (muravêy) ya rusî, [[մրջյուն]] (mirciyûn) ya ermenî, [[myra]] ya swêdî, [[mier]] ya holendî, [[moryon]] ya [[kornî]]... * {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''morwi'''- ("mûrî") :*{{ji|ira-pro||-}}: *'''merwî'''- ("mûrî") ::{{ae}}: '''mewîrî''' ("mûrî") ::{{pal}}: '''mûr''' ("mûrî") ::{{fa}}: '''mûrçe''', '''mûr''' ("mûrî") ::[[mazenderanî]]: '''melîcê''' ("mûrî") ::{{os}}: '''mulcug''' ("mûrî")... ::{{kmr}}: '''mûrî, mêrû, mêrî''' ::{{ckb}}: '''[[mêrûle]]''' ("mûrî") ::{{hac}}: '''[[mirowçe]]''' ("mûrî") ::{{zza}}: '''[[morcele]]''' ("mûrî") :{{sa}}: '''vemre''' ("mûrî") :{{hy}}: '''mirjîun''' ("mûrî") :{{el}}: '''murmêx''' ("mûrî") :{{la}}: '''[[formica]]''' ("mûrî") :{{ru}}: '''муравей''' ("mûrî") :{{sv}}: '''[[myra]]''' ("mûrî") (> {{fi}} [[muurahainen]])... {{biçûk| ;Çavkanî: * {{Horn|r=222}} * {{Watkins|r=56}} * {{MacKenzie|MacKenzie|r=116}} * {{Pokorny|r=749}} }} ==== Bi zaravayên din ==== * {{Z|ckb}}: {{W-|ckb|مێرووله‌|tr=mêrûle}} * {{Z|hac}}: {{W-|hac|mirowçe|sc=Latn}} * {{Z|zza}}: {{W-|zza|morcele}}, [[morcela]], [[morceli]], [[miclewri]], [[mijlewri]], [[mijloli]], [[miclor]], [[miclol]], [[mijlor]], [[mijlori]], [[mijlowri]], [[mijmewli]], [[micmewl]], [[mîyercila]], [[mocla]], [[mojla]], [[muejla]], [[mojle]], [[molcela]], [[molcila]], [[morcila]], [[muercela]], [[muerceli]], [[mercueli]], [[merjueli]], [[morzela]], [[mijlewreki]], [[mijloki]], [[milorçike]], [[miloçike]], [[muloçike]], [[muleçike]] * Başurî : mirûj, mûrîje ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|хвымбырцӏакӏьа}} * {{Z|ab}}: {{W-|ab|ашышкамс}} * {{Z|ace}}: {{W-|ace|sidom}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|къамзэгу}} * {{Z|af}}: {{W-|af|mier}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|milingonë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise|m}} * {{Z|ryn}}: {{W-|ryn|蟻|tr=あみ, ami}} * {{Z|ams}}: {{W-|ams|蟻|tr=あん, an}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ጉንዳን}} * {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíxjáⁿ}} * {{Z|an}}: {{W-|an|fornica|m}} * {{Z|arc}}: *: {{Z|syc}}: {{W-|syc|ܫܘܫܡܢܐ|n}}, {{W-|syc|ܢܡܠܐ|m}}, {{W-|syc|ܪܚܫܐ|n}}, {{W-|syc|ܫܘܟܒܢܐ|n}} * {{Z|agj}}: {{W-|agj|ጉንዳን|tr=gundan}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|furnigã}}, {{W-|rup|furnicã|m}} * Arrernte: *: {{Z|aer}}: {{W-|aer|yerre}} *: {{Z|are}}: {{W-|are|yerre}} * {{Z|as}}: {{W-|as|পৰুৱা}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|formiga|m}} * {{Z|ask}}: {{W-|ask|břamī}} * {{Z|av}}: {{W-|av|цӏунцӏра}} * {{Z|ay}}: {{W-|ay|k'isimira}}, {{W-|ay|qanlli}} * {{Z|ain}}: {{W-|ain|イト゚ンナㇷ゚|tr=itunnap}} * Akan:{{W-|ak|tɛtea}} * {{Z|az}}: {{W+|az|qarışqa}}, {{W+|az|qarınca}} * {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|semut}} * {{Z|eu}}: {{W+|eu|inurri}}, {{W+|eu|txingurri}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡырмыҫҡа}} * {{Z|sne}}: {{W-|sne|subi}} * {{Z|be}}: {{W-|be|мура́шка|m}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|مور|tr=mor}}, {{W-|bal|مورینک|tr=morínk}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|পিঁপড়া|tr=pĩpṛa}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|tanga}} * {{Z|bi}}: {{W-|bi|anis}} * {{Z|brx}}: {{W-|brx|मोस्रोम|tr=mosrom}} * {{Z|br}}: {{W+|br|merienenn|m}}, {{W+|br|merien}}) * {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|samut}} * {{Z|bg}}: {{W-|bg|мра́вка|m}}, {{W-|bg|мравия́|m}}, {{W-|bg|мра́ва|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုရွက်ဆိတ်}}, {{W+|my|ပုရွက်}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|шоргоолзон}} * {{Z|dz}}: {{W-|dz|གྱོག་མོ}} * {{Z|tcs}}: {{W-|tcs|anis}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|añalo}} * {{Z|ce}}: {{W-|ce|зингат}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|mravenec|n}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏙᏒᏓᎵ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|螞蟻|tr=maa5 ngai5}}, {{W-|yue|蟻|tr=ngai5}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|蟻公|tr=ngie-kûng}}, {{W-|hak|蟻仔|tr=ngie-é, ngie-èr}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|螞蟻|tr=mǎyǐ}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|紅蟻|tr=è̤ng-ngiê}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|狗蟻|tr=káu-hiā}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|螞蟻}} * {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|тыӄиӈэвыт|tr=tyqiṇėvyt}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|кӑткӑ}} * {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|formaica|m}} * {{Z|da}}: {{W+|da|myre|g}} * {{Z|dar}}: {{W-|dar|имиала}} * {{Z|dwu}}: {{W-|dwu|gälkal}} * {{Z|dif}}: {{W-|dif|mirrka}} * {{Z|dis}}: {{W-|dis|kaising}} * {{Z|dv}}: {{W-|dv|ހިނި}} * {{Z|ovd}}: {{W-|ovd|męre|m}} * {{Z|avd}}: {{W-|avd|مورچانه|tr=murčāne}} * {{Z|id}}: {{W+|id|semut}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|نَمْل}}, {{W+|ar|نَمْلَة|m}}, {{W-|ar|شَيْصَبَان|n}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|نمل|n|tr=naml}}, {{W-|arz|نملة|m|tr=namla}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|نمل|n|tr=nmal}}, {{W-|ary|نملة|m|tr=namla}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մրջյուն}} *: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|մրջիւն}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|коткудав}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|formiko}} * {{Z|et}}: {{W+|et|sipelgas}} * {{Z|eve}}: {{W-|eve|хирит}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|ириктэ}} * {{Z|ee}}: {{W-|ee|anyidi}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|ẽsga}}, {{W-|gur|gũure}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مورچه|tr=murče}}, {{W+|fa|مور|tr=mur}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|meyra}} * {{Z|fj}}: {{W+|fj|qasikalolo}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|muurahainen}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|furmie|m}}, {{W-|fur|furmìe|m}} * {{Z|frr}}: {{W-|frr|mir|nt}} * {{Z|stq}}: {{W-|stq|Miegelke|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|miammel}}, {{W-|fy|eameler|g}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|seangan|n}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|formiga|m}} * {{Z|gaa}}: {{W-|gaa|tsatsu}}, {{W-|gaa|gaga}} * {{Z|gni}}: {{W-|gni|migi}} * {{Z|gor}}: {{W-|gor|tolomo}} * {{Z|gu}}: {{W-|gu|કીડી}} * {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭიანჭველა}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|tahýi}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|foumi}}, {{W-|ht|fo(n)mi}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|naonao}} * {{Z|ha}}: {{W+|ha|gara}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|चींटी|m}}, {{W-|hi|चिऊँटी|m}} * {{Z|hmr}}: {{W-|hmr|phaivang}} * {{Z|mww}}: {{W-|mww|ntsaum}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|mier|m}} * {{Z|ibg}}: {{W-|ibg|taggam}} * {{Z|ibb}}: {{W-|ibb|nnuene}} * {{Z|he}}: {{W-|he|נְמָלָה|m|tr=nemalá}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|kuton}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|ǣmete|m}} * {{Z|enm}}: {{W-|enm|ampte}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|muurahain}} * {{Z|inh}}: {{W-|inh|зунгат}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|formica}} * {{Z|ga}}: {{W+|ga|seangán|n}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|moirb|m}} * {{Z|zai}}: {{W-|zai|birí}} * {{Z|ist}}: {{W-|ist|furmeîga|m}} * {{Z|ruo}}: {{W-|ruo|frunigĕ|m}} * {{Z|it}}: {{W+|it|formica|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|maur|n}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|蟻|tr=あり, ari}}, {{W+|ja|アリ|tr=ari}} * {{Z|jv}}: {{W+|jv|semut}} * {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хъумпӏэцӏэдж}} * {{Z|kl}}: {{W-|kl|uniaaluk}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|vřāmik}} * {{Z|bsh}}: {{W-|bsh|womī}} * {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಇರುವೆ}} * {{Z|pam}}: {{W-|pam|panas}} * {{Z|cak}}: {{W-|cak|ch’eken}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|къумурсха}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|formiga|m}} * {{Z|zku}}: {{W-|zku|kadngi}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|sisi}}, {{W-|qu|tixa}} * {{Z|ks}}: {{W-|ks|رؠے|tr=ryay}}, {{W-|ks|ریٚے}} * {{Z|kzg}}: {{W-|kzg|蟻|tr=あにー, anī}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|кумурска}} * {{Z|si}}: {{W+|si|කුහුඹුවා}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|개미}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|moryon}}, {{W-|kw|moryonenn|m}} * {{Z|jam}}: {{W-|jam|ants}} * {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|fourmi}} * {{Z|crs}}: {{W-|crs|fourmi}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|хомурсгъа}} * {{Z|cuk}}: {{W-|cuk|sichir}} * {{Z|xug}}: {{W-|xug|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|lbe}}: {{W-|lbe|митӏикьукьу}} * {{Z|lmk}}: {{W-|lmk|phaivang}} * {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|skudre|m}}, {{W-|ltg|skutele|m}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formīca|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|skudra|m}} * {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມົດ}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|цегв}} * {{Z|li}}: {{W+|li|aomezeik|n}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|skruzdėlė|m}}, {{W-|lt|skruzdė|m}} * {{Z|khb}}: {{W-|khb|ᦷᦙᧆ}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Seechomes|m}}, {{W-|lb|Seejomes|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|мравка|m}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഉറുമ്പ്}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|semut}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|nemla|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠶᡝᡵᡥᡠᠸᡝ}} * {{Z|gv}}: {{W-|gv|sniengan|m}} * {{Z|msk}}: {{W-|msk|surum}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|pokopokorua}}, {{W-|mi|pokorua}}, {{W-|mi|rōroro}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|anai}} * {{Z|mr}}: {{W+|mr|मुंगी}} * {{Z|mas}}: {{W-|mas|enkalaoni|m}} * {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|ملیجه}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|hangya}} * {{Z|mel}}: {{W-|mel|nged}} * {{Z|ulk}}: {{W-|ulk|izrum}} * {{Z|mvi}}: {{W-|mvi|蟻|tr=あーㇲ゙, āz}} * {{Z|lus}}: {{W-|lus|fanghmir}} * {{Z|mdf}}: {{W-|mdf|панжам}} * {{Z|mn}}: *: Kirîlî: {{W+|mn|шоргоолж}}, {{W-|mn|шургуулж}} {{qual|China}} *: Mongolî: {{W-|mn|ᠰᠢᠷᠭᠤᠯᠵᠢ}} * {{Z|nah}}: {{W+|nah|azcatl}} * {{Z|gld}}: {{W-|gld|силуктэ}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|wóláchííʼ|sc=Latn}} * {{Z|nds}}: *: {{Z|nds-nl}}: {{W-|nds-nl|miegamp}} *: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Eemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegaamke|m}}, {{W-|nds-de|Miegeem|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemk|m}}, {{W-|nds-de|Miegeemke|m}}, {{W-|nds-de|Miegreem|m}}, {{W-|nds-de|Mier|m}} * {{Z|ne}}: {{W-|ne|कमिला}} * {{Z|new}}: {{W-|new|इमू}} * {{Z|wyb}}: {{W-|wyb|piipuru}} * {{Z|niv}}: {{W-|niv|озр}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|freunmion|n}}, {{W-|nrf|frémîn|n}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|maur|n}} *: {{Z|nn}}: {{W+|nn|maur|n}} * {{Z|nys}}: {{W-|nys|budjin}}, {{W-|nys|burdak}}, {{W-|nys|dhudula}}, {{W-|nys|karrart}}, {{W-|nys|kwelka}} * {{Z|oj}}: {{W-|oj|enigoons}} * {{Z|okn}}: {{W-|okn|蟻|tr=あに, ani}} * {{Z|ryu}}: {{W-|ryu|蟻|tr=あい, ai}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|formiga|m}} * {{Z|or}}: {{W-|or|ପିମ୍ପୁଡି}} * {{Z|om}}: {{W-|om|tuchee}} * {{Z|os}}: {{W-|os|мӕлдзыг}}, {{W-|os|мӕлдзыг}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|قرنجه|tr=karınca}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|چۈمۈلە}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|chumoli}}, {{W+|uz|qumursqa}} * {{Z|pwn}}: {{W-|pwn|sasiq}} * {{Z|pap}}: {{W-|pap|vruminga}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مېږى|n|tr=meɀáy}} * {{Z|fpe}}: {{W-|fpe|nyɔní}} * {{Z|pis}}: {{W-|pis|anis}} * {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|minga}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Eemskje|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|mrówka|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|formiga|m}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਕੀੜੀ|m}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|құмырсқа}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ϭⲁϫⲓϥ|n}}, {{W-|cop|ϫⲁϥϫⲓϥ|n}} * {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|fiáñra}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|furmicla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|furnică|m}} * {{Z|ru}}: {{W-|ru|мураве́й|n}}, {{W-|ru|мура́шка|m}}, {{W-|ru|мураве́ль|n}} * Samî: *: {{Z|sma}}: {{W-|sma|garhke}} *: {{Z|sju}}: {{W-|sju|gåŧkka}} *: {{Z|sje}}: {{W-|sje|gåttkå}}, {{l|sje|gårrkå}} *: {{Z|smj}}: {{W-|smj|gårkkå}} *: {{Z|se}}: {{W-|se|gotka}} *: {{Z|smn}}: {{W-|smn|kutkâ}} *: {{Z|sms}}: {{W-|sms|kotkk}} *: {{Z|sjd}}: {{W-|sjd|ко̄ттк}} *: {{Z|sjt}}: {{W-|sjt|kottk}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|loi}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|वम्र|tr=vamrá|n}}, {{W+|sa|पिपीलिका|n}} * {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱢᱩᱡ}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|formíca|m}}, {{W-|sc|formiga|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|alamigas}}, {{W-|ceb|holmigas}}, {{W-|ceb|hulmigas}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|furmicula|m}}, {{W+|scn|fummicula|m}} * {{Z|csm}}: {{W-|csm|tisí·najy-}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|мра̑в|n}} *: Latînî: {{W+|sh|mrȃv|n}} * {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠙꠤꠙꠠꠣ}} * {{Z|cu}}: *: Kirîlî: {{W-|cu|мравии|f-p}}, {{W-|cu|мравьи|f-p}} * {{Z|orv}}: {{W-|orv|моровии|p}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|mravec|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|mravlja|m}} * {{Z|so}}: {{W-|so|qudhaanjo}}, {{W-|so|quraansho}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mroja|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mrowja|m}} * {{Z|st}}: {{W+|st|lerwana}} * {{Z|es}}: {{W+|es|hormiga|m}} * {{Z|su}}: {{W-|su|sireum}} * {{Z|xsv}}: {{W-|xsv|zangis}} * {{Z|sva}}: {{W-|sva|მჷრშკ}} * {{Z|sw}}: {{W-|sw|sisimizi|c9|c10}}, {{W+|sw|siafu|c9|c10}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|myra}}, {{W+|sv|pissmyra|g}} * {{Z|shn}}: {{W-|shn|မူတ်ႉ}} * {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|གྲོག་མ|tr=throngma}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|зимз}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|мӯрча}}, {{W+|tg|мӯр}} * {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|kilau}} * {{Z|tl}}: {{W+|tl|langgam}}, {{W-|tl|guyam}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|எறும்பு}} * {{Z|twf}}: {{W-|twf|į̏ęmę̀ki’ína}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|takeṭṭuft|m}}, {{W-|rif|tikeḍfet|m}} * {{Z|ttt}}: {{W-|ttt|мужинэ}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|sanam}} * {{Z|blt}}: {{W-|blt|ꪶꪣꪒ|tr=ꞌmột}} * {{Z|nod}}: {{W-|nod|ᨾᩫ᩠ᨯ}} * {{Z|th}}: {{W+|th|มด}} * {{Z|te}}: {{W+|te|చీమ}} * {{Z|crh}}: {{W-|crh|qırmısqa}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|кырмыска}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ጻጸ}} * {{Z|otk}}: {{W-|otk|𐰴𐰆𐰢𐰆𐰺𐰽𐰍𐰀|ts=qumursɣa}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}}, {{W-|tr|karışka}}, {{W-|tr|komursga}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|garynja}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|གྲོག་མ}} * {{Z|tkn}}: {{W-|tkn|蟻|tr=あり, ari}} * {{Z|to}}: {{W-|to|lō}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|warme}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|кымыскаяк}} * {{Z|tzo}}: {{W-|tzo|xinich}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|кузьыли}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|چیونٹی|m|tr=cyūnṭī}}, {{W-|ur|چینٹی|m|tr=cīnṭī}} {{gl|rare, mainly India}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|мура́шка|m}}, {{W-|uk|мура́ха|m}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|formìga|m}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|kiến}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|furmid}}, {{W-|vo|fum}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|frumijhe|m}}, {{W+|wa|copixhe|m}} * {{Z|war}}: {{W-|war|tubák}}, {{W-|war|harumigas}} * {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|pingi}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|morgrug|m-p}}, {{W-|cy|morgrugyn|n}} * {{Z|wim}}: {{W-|wim|moolan}} * {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|dhuurruuy}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|ȫmys|m}} * {{Z|wo}}: {{W-|wo|melentaan}} * {{Z|kjh}}: {{W-|kjh|хымысха}} * {{Z|km}}: {{W+|km|ស្រមោច}} * {{Z|rys}}: {{W-|rys|蟻|tr=あーら, āra}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|кымырдаҕас}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|מוראַשקע|m}} * {{Z|yij}}: {{W-|yij|waruma}} * {{Z|yoi}}: {{W-|yoi|蟻|tr=あや, aya}} * {{Z|yox}}: {{W-|yox|蟻|tr=あんく, anku}} * {{Z|yo}}: {{W-|yo|èrà}}, {{W-|yo|erùn}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μυρμήγκι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μύρμηξ|n}}, {{W-|grc|μύρμηγξ|n}} * {{Z|za}}: {{W-|za|moed}} * {{Z|zu}}: {{W+|zu|intuthane|c9|c10}}, {{W+|zu|intuthwane|c9|c10}} {{werger-bin}} dexpyhn9waaqe139xvge78xv06bny9e gulî 0 14090 6238519 6211662 2026-06-21T12:08:25Z Ghybu 1393 /* Navdêr 1 */ 6238519 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr 1 === {{ku-tewîn-nav|gulî|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[parçe|Parçeyên]] [[dar]]an û [[riwek]]ên din yên her yek bi aliyekî ve diçe. #: {{hevmane|ku|çeq|ta|çiq|çeqil|çiqil|çiqûl|alaş}} #* {{jêder|ku|jêgirtin=Husên werîsê çêlekê bi '''guliya''' dara tûyê ve girêdabû û bi bazdan berê xwe dabû nava bêxçê, ba bavê xwe.|{{Jêgirtin/Mîran Janbar/Qolyeya Cecileê|r=35}}}} ==== Bide ber ==== {{kol3|ku |belg |bişkoj |çilû |pel }} ==== Jê ==== {{kol3|ku |bêgulî |bigulî |gulîdar }} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W|de|Flechte|f}}, {{W|de|Locke|f}}, {{W|de|Strähne|f}}, {{W|de|Trieb|m}}, {{W|de|Zopf|m}}, {{W|de|Zweig|m}}, {{W|de|geflochten}}, {{W|de|Haarsträhne|guman=erê}}, {{W|de|gelockt|guman=erê}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|غصن}}, {{W+|fa|نخلة}}, {{W+|fa|فرع شجیرة}}, {{W|ar|المزح|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|دسته}}, {{W+|fa|شاخه}}, {{W|fa|خار درخت|guman=erê}}, {{W|fa|دسته مو|guman=erê}}, {{W|fa|دسته موی دختران|guman=erê}}, {{W|fa|شرابه|guman=erê}}, {{W|fa|طرحدار|guman=erê}}, {{W|fa|گیسو|guman=erê}}, {{W|fa|منگوله|guman=erê}} * {{Z|en}}: {{W+|en|branch}}, {{W+|en|spring}}, {{W+|en|palm}}, {{W|en|florid|guman=erê}}, {{W|en|ear of grain|guman=erê}}, {{W|en|floccule|guman=erê}}, {{W|en|knurl|guman=erê}}, {{W|en|noil|guman=erê}}, {{W|en|wisp|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|cüzam}}, {{W+|tr|dal}}, {{W+|tr|kol}}, {{W+|tr|örgü}}, {{W+|tr|örük}}, {{W+|tr|şube}}, {{W|tr|belik|guman=erê}}, {{W|tr|budak|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # [[kakul]], [[temberî]], [[perçem]]. Pora ser [[enî]]yê re. #* {{bêmînak|ku}} === Navdêr 3 === {{navdêr|ku|z=?}} # bişkoj, cihê ku [[genim]] an jî [[kulîlk]] tê de ye, ji [[gul]]ê yan [[gul]]an #* {{bêmînak|ku}} ==== Hevmane ==== * {{g|ku|gulgulî}} ==== Jê ==== {{kol3|ku|cure=Jê |gulî dan<pos:lêker> |gulîdan<pos:navdêr> |gulîgirtî<pos:rengdêr> |gulîbirî<pos:rengdêr> }} ==== Etîmolojî ==== Ji {{paş|ku|gul|-î}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|ar}}: {{W|ar|ريعان}}, {{W|ar|إزهار}} * {{Z|en}}: {{W|en|bloom}} {{werger-bin}} === Navdêr 4 === {{navdêr|ku|z=?}} # [[hoz]]ek anku [[eşîr]]ek kurdî li [[Behdînan]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Bide ber ==== {{kol3|ku |gelî |gilî |golî |kulî |çulî |hulî }} ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} === Rengdêr === {{ku-tewîn-rd|gulî}} {{rengdêr|ku}} # [[wek]] [[gul]]ê yan [[gul]]an #* {{bêmînak|ku}} hlvtv1jsqjdr0txhkm8w454ahqb043s kirm 0 14195 6238562 6117191 2026-06-21T15:05:56Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238562 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{IPA|ku|/kɘɾm/}} * {{kîte|ku|kirm}} === Navdêr === [[Wêne:Regenwurm1.jpg|thumb|kirmek]] {{navdêr|ku|z=n}}, {{k-ya nerm}}, {{r-ya nerm}} # Hin [[cûn]] [[heywan]]ên [[xwişok]] yên [[mîna]] [[mar]]an in lê [[pirr]] [[biçûk]] in. #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|Reşî}} [[kêz]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * [[kurm]] * [[kurmik]] ==== Jêrnav ==== * [[cotkar]] (kurmikên ku piştî baranê ji axê derdikevin)<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref> * [[malik]] / [[malûlk]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref> * [[tîjmar]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=kurd2turk&pg=search&s=solucan</ref> * [[tîzmar]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref> * [[spîk]] kurmikê dikeve nav genim û herwiha ard jî. ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|کرم}} ==== Bide ber ==== * [[cirm]] * [[qurm]] * [[zîro]] * [[derne]] ==== Reşwendî ==== * [[zîllo]] ==== Etîmolojî ==== Ji [[îraniya kevn]] ''[[*kŕ̥miš]]'', ji {{ji|ine-pro|ku|-}} ''[[*kʷŕ̥mis]]'', ji *wer- (“[[gerîn]], [[zivirîn]]”); {{ji|ira-pro||-}} *kirmi-, avestayî ''kirime'', pehlewî ''kirm'', parsî ''kirm'', farisî {{g|fa|کرم}} (kirm), soranî {{g|ckb|کرم}} (kirm), hewramî [[kirmî]], zazakî [[kerm]], {{bal}} ''kirm'', sanskrîtî [[कृमि]] (kṛ́mi), îngilîzî [[worm]], latînî [[vermis]], fransî [[ver]], rusî [[червь]] (çêrvi) * {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''k<sup>w</sup>rmi'''- ("kirm") ji *wer- (“[[gerîn]], [[zivirîn]]”) *: {{ji|ira-pro||-}}: *'''krmi''' ("kirm") ::{{ae}}: '''kirime'''- ("kirm") ::{{pal}}: '''kirm''' ("kirm, mar") ::{{sog}}: '''kirm''' ("mar") ::{{xpr}}: '''kirm''' ("---") ::{{fa}}: '''kirm''' ("kirm"), '''kirmiz''' ("sor") (< sanskrîtî) ::{{bal}}: '''kirm''' ("kirm") ::{{kmr}}: '''kirm''' > '''kurm''' ("kirm") ::{{ckb}}: '''kirm''' ("kirm") ::{{hac}}: '''kirmî''' ("kirm") ::{{zza}}: '''kerm''' ("kirm") ::{{os}}: '''kelm''' ("kirm; mar") :{{sa}}: '''krmi''' ("kirm"), '''krmice''' ("sor") :{{la}}: [[vermis]], [[vermin]] :{{en}}: [[worm]] :{{fr}}: [[ver]] :{{ru}}: [[червь]] (çêrvi)... :<span style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.190]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.46]], [[Şablon:Etymonline|Etymonline]]</span> | <span style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 649</span> ==== Jê ==== * [[kirmewî]] * [[kirmik]] * [[kirmî]] * [[kirmîtî]] ==== Pend ==== * ''eger '''kirmê''' darê ji darê nebît dar na rizît.'' (Anko her yek sedema arîşên xwe bi xwe ye.) ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abe}}: {{W-|abe|skoks}}, {{W-|abe|skoksis}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|хьамлыу}}, {{W-|ady|хьэблыу}} * {{Z|af}}: {{W+|af|wurm}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|krimb}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Wurm|n}} * {{Z|alr}}: {{W-|alr|энгам|tr=enɣam}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ትል}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|yermu}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|guxán|n}}, {{W+|ast|viérbene|n|m}} * {{Z|tay}}: {{W-|tay|bisuw}} * {{Z|ain}}: {{W-|ain|キキㇼ|tr=kikir}} * {{Z|az}}: {{W+|az|qurd}}, {{W+|az|soxulcan}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|beldar}}, {{W-|eu|zizare}}, {{W-|eu|arr}}, {{W-|eu|har}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡорт}}, {{W-|ba|селәүсен}} * {{Z|be}}: {{W-|be|чарвя́к|n}} * {{Z|bn}}: {{W-|bn|কীট}} * {{Z|br}}: {{W+|br|preñv|n}} * {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|cacing}} * {{Z|bdk}}: {{W-|bdk|чич}} * {{Z|bg}}: {{W-|bg|че́рвей|n}} * {{Z|my}}: {{W+|my|တီကောင်}}, {{W+|my|သန်ကောင်}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|keni}} * {{Z|ce}}: {{W-|ce|нӏаьна}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|červ|n}} * {{Z|cic}}: {{W-|cic|hayowani'}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|蠕蟲|tr=rúchóng}} * {{Z|da}}: {{W+|da|orm|g}} * {{Z|dta}}: {{W-|dta|xorgw}} * {{Z|id}}: {{W+|id|cacing}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|دُودَة|m}}, {{W-|ar|دُود|p}} *: {{Z|afb}}: {{W-|afb|دود|n|tr=dūd}} *: {{Z|ayn}}: {{W-|ayn|تعاله|n|tr=taʕālih}}, {{W-|ayn|وقزه|n|tr=wagzih}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|دود|n|tr=dūd}}, {{W-|arz|دودة|m|tr=dūda}} *: {{Z|apc}}: {{W-|apc|دودي|m|tr=dūdi}}, {{W-|apc|سوسي|m|tr=sūsi}} *: {{Z|ajp}}: {{W-|ajp|دودة|tr=dude}} *: {{Z|acm}}: {{W-|acm|دود|tr=dūd}}, {{W-|acm|سلبوح|tr=salbūħ}} *: {{Z|aeb}}: {{W-|aeb|دودة|tr=dūda}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|دودة|n|tr=duda}} *: {{Z|mey}}: {{W-|mey|دود|tr=dūd}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|որդ}}, {{W+|hy|ճիճու}} *: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|որդն}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|сукс}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|vermo}} * {{Z|et}}: {{W+|et|uss}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|کرم|tr=kerm}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|mato}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|ver|n}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|vier}} * {{Z|frr}}: {{W-|frr|wörem|n}} * {{Z|stq}}: {{W-|stq|Wuurm|n}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|baoiteag|m}}, {{W-|gd|biastag|m}}, {{W-|gd|boiteag|m}}, {{W-|gd|brùiteag|m}}, {{W+|gd|brutag|m}}, {{W-|gd|cnuimh|m}}, {{W+|gd|daolag|m}}, {{W-|gd|durrag|m}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|verme|n}}, {{W+|gl|miñoca|m}}, {{W-|gl|lombriga|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐍅𐌰𐌿𐍂𐌼𐍃|n}}, {{W-|got|𐌼𐌰𐌸𐌰|n}} * {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭია}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|ve|}} * {{Z|mba}}: {{W-|mba|olod}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|कीड़ा|n}}, {{W+|hi|पोका|n}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|worm|n}}, {{W+|nl|pier|n}}, {{W+|nl|wurm|n}} * {{Z|hrx}}: {{W-|hrx|Worrem|n}} * {{Z|he}}: {{W-|he|תּוֹלַעַת|m|tr=tolá'at}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|wyrm|n}} * {{Z|en}}: {{W+|en|worm}} * {{Z|inh}}: {{W-|inh|нӏана}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|verme}} * {{Z|ga}}: {{W+|ga|péist|m}}, {{W-|ga|cruimh|m}}, {{W-|ga|cuideog|m}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|cruim|m}} * {{Z|it}}: {{W+|it|verme|n}} * {{Z|is}}: {{W+|is|maðkur|n}}, {{W+|is|ormur}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|蠕虫|tr=ぜんちゅう, zenchū}}, {{W+|ja|ワーム|tr=wāmu}} * {{Z|jv}}: {{W+|jv|cacing}} * {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хьэпӏацӏэ}}, {{W-|kbd|хьэмбылыу}} * {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಹುಳು}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|къурт}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|cuc|n}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|kuru}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|курт}} * {{Z|si}}: {{W-|si|පණු}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|벌레}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|pryv|n}}, {{W-|kw|prev|n}} * {{Z|kry}}: {{W-|kry|çiç}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|хурт}} * {{Z|lad}}: {{W-|lad|guzano|n}} * {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|tuorps|n}}, {{W-|ltg|tuorpeņš|n}} * {{Z|la}}: {{W+|la|vermis|n}} * {{Z|lv}}: {{W+|lv|tārps|n}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ຂີ້ກະເດືອນ}}, {{W-|lo|ຫນອນ}} * {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|წიწი}} * {{Z|lt}}: {{W+|lt|kirmėlė|m}}, {{W-|lt|kirminas|n}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Mued|n}}, {{W-|lb|Wuerm|n}} * {{Z|lut}}: {{W-|lut|sʔuləč̓}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|црв|n}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|പുഴു}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|cacing}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|dudu|n}} * {{Z|mjg-mgr}}: {{W-|mjg-mgr|zhuolian khuerghai}} * {{Z|gv}}: {{W-|gv|beishteig|m}} * {{Z|msk}}: {{W-|msk|orod}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|noke}}, {{W+|mi|toke}} * {{Z|arn}}: {{W-|arn|piru}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|oled}} * {{Z|yua}}: {{W-|yua|nook'ol}} * {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|اجیک|tr=ajik}} * {{Z|gun}}: {{W-|gun|evo'i}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|kukac}}, {{W+|hu|féreg}}, {{W+|hu|giliszta}}, {{W+|hu|hernyó}} * {{Z|egy}}: {{W-egy|fnṯ|h=f:n:T-I14}} * {{Z|xpq}}: {{W-|xpq|ohq}} * {{Z|mjg-mgl}}: {{W-|mjg-mgl|huarighii}} * {{Z|mn}}: *: Kirîlî: {{W+|mn|өт}}, {{W+|mn|хорхой}} * {{Z|nah}}: {{W-|nah|ocuilin}} * {{Z|nap}}: {{W-|nap|vierme|n}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|chʼosh}} * {{Z|nds}}: {{W+|nds|Worm|n}} *: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Worm|n}} * {{Z|niv}}: {{W-|niv|ӽар̌}}, {{W-|niv|чхевр̌}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|vèr|n}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|mark|n}}, {{W+|nb|orm|n}} * {{Z|oj}}: {{W-|oj|moose}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|vèrm|n}} * {{Z|or}}: {{W+|or|କୃମି}} * {{Z|om}}: {{W-|om|rammoo}} * {{Z|os}}: {{W-|os|калм}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|صوغلجان|tr=soğulcan}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|قۇرت}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|qurt}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|چومجى|n|tr=čumǰáy}}, {{W-|ps|چينجى|n|tr=činǰáy}} * {{Z|pms}}: {{W-|pms|verm|n}} * {{Z|ppl}}: {{W-|ppl|kwilin}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Worm|n}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|robak|n}}, {{W+|pl|czerw|n}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|minhoca|m}}, {{W+|pt|verme|n}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਸੁੰਡੀ|m}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|құрт}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|verm|n}}, {{W-|rm|vierm|n}}, {{W-|rm|vearm|n}} * {{Z|rom}}: {{W-|rom|kirmo|n}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|vierme|n}}, {{W+|ro|râmă|m}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|червь|n}}, {{W-|ru|червя́к|n}}, {{W+|ru|глист|n}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|कृमि|n}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|ulod}} * {{Z|scn}}: {{W-|scn|vemmu|n}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|цр̑в|n}}, {{W-|sh|гли́ста|m}} *: Latînî: {{W+|sh|cȓv|n}}, {{W+|sh|glísta|m}} * {{Z|cu}}: *: Glagolîtîk: {{W-|cu|ⱍⱃⱐⰲⱐ|n}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|červ|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|črv|n}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|wužeńc|n}}, {{W-|dsb|cerw|n}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|čerw|n}} * {{Z|st}}: {{W+|st|seboko}} * {{Z|es}}: {{W+|es|gusano|n}}, {{W+|es|lombriz|m}} * {{Z|su}}: {{W+|su|cacing}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|mask|g}} * {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|འབུ}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|кирм}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|புழு}} * {{Z|twf}}: {{W-|twf|p’ȍwàya’ána}} * {{Z|roa-tar}}: {{W-|roa-tar|vijèrme|n}} * {{Z|tae}}: {{W-|tae|hení-si}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|ud}} * {{Z|th}}: {{W+|th|หนอน}} * {{Z|te}}: {{W+|te|పురుగు}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|суалчан}} * {{Z|tet}}: {{W-|tet|ular}} * {{Z|ti}}: {{W-|ti|ሓሰኻ}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kurt}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|gurçuk}}, {{W+|tk|möjek}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|འབུ}}, {{W-|bo|སྲིན}}, {{W-|bo|སྲིན་བུ}} * {{Z|tli}}: {{W-|tli|tl'úk'x}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|yel}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|нумыр}} * {{Z|uga}}: {{W-|uga|𐎚𐎍𐎓}} * {{Z|unm}}: {{W-|unm|hupèxkw}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|کیڑا|n|tr=kīṛā}}, {{W-|ur|پوکا|n|tr=pokā}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|черв'я́к|n}}, {{W-|uk|черв|n}}, {{W-|uk|хроба́к|n}} * {{Z|vec}}: {{W+|vec|vèrmen|n}}, {{W+|vec|vèrme|n}}, {{W-|vec|budèl|n}}, {{W-|vec|bigat|n}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|giun}}, {{W+|vi|trùn}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|vum}}, {{W-|vo|vumem}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|abwydyn|n}}, {{W-|cy|mwydyn|n}}, {{W-|cy|pryf genwair|n}}, {{W-|cy|llyngyren|m}}, * {{Z|wym}}: {{W-|wym|wüm|n}} * {{Z|km}}: {{W+|km|ដង្កូវ}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|וואָרעם}} * {{Z|ykg}}: {{W-|ykg|көдьэ}} * {{Z|el}}: {{W+|el|σκουλήκι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|σκώληξ|n}}, {{W-|grc|ἕλμινς|m}}, {{W-|grc|ἕλμις|m}} * {{Z|zea}}: {{W-|zea|wurm|n}} * {{Z|zu}}: {{W-|zu|isibungu|c7|c8}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|worm|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75744872}} === Çavkanî === {{çavkanî}} == {{ziman|ckb}} == === Bilêvkirin === * {{IPA|ckb|/kʰɪɾm/|ziman=ku}} === Navdêr === {{navdêr|ckb|sc=Latn}} # {{ckb-Arab|کرم}} #* {{bêmînak|ckb}} iwe8gvhvfcumgwmzb9a4p10yzu5twf5 6238563 6238562 2026-06-21T15:07:37Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238563 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{IPA|ku|/kɘɾm/}} * {{kîte|ku|kirm}} === Navdêr === [[Wêne:Regenwurm1.jpg|thumb|kirmek]] {{navdêr|ku|z=n}}, {{k-ya nerm}}, {{r-ya nerm}} # {{f|ku|zoolojî}} Hin [[cûn]] [[heywan]]ên [[xwişok]] yên [[mîna]] [[mar]]an in lê [[pirr]] [[biçûk]] in. #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|Reşî}} {{f|ku|buxik}} [[kêz]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * [[kurm]] * [[kurmik]] ==== Jêrnav ==== * [[cotkar]] (kurmikên ku piştî baranê ji axê derdikevin)<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref> * [[malik]] / [[malûlk]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref> * [[tîjmar]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=kurd2turk&pg=search&s=solucan</ref> * [[tîzmar]]<ref>http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=solucan</ref> * [[spîk]] kurmikê dikeve nav genim û herwiha ard jî. ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|کرم}} ==== Bide ber ==== * [[cirm]] * [[qurm]] * [[zîro]] * [[derne]] ==== Reşwendî ==== * [[zîllo]] ==== Etîmolojî ==== Ji [[îraniya kevn]] ''[[*kŕ̥miš]]'', ji {{ji|ine-pro|ku|-}} ''[[*kʷŕ̥mis]]'', ji *wer- (“[[gerîn]], [[zivirîn]]”); {{ji|ira-pro||-}} *kirmi-, avestayî ''kirime'', pehlewî ''kirm'', parsî ''kirm'', farisî {{g|fa|کرم}} (kirm), soranî {{g|ckb|کرم}} (kirm), hewramî [[kirmî]], zazakî [[kerm]], {{bal}} ''kirm'', sanskrîtî [[कृमि]] (kṛ́mi), îngilîzî [[worm]], latînî [[vermis]], fransî [[ver]], rusî [[червь]] (çêrvi) * {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''k<sup>w</sup>rmi'''- ("kirm") ji *wer- (“[[gerîn]], [[zivirîn]]”) *: {{ji|ira-pro||-}}: *'''krmi''' ("kirm") ::{{ae}}: '''kirime'''- ("kirm") ::{{pal}}: '''kirm''' ("kirm, mar") ::{{sog}}: '''kirm''' ("mar") ::{{xpr}}: '''kirm''' ("---") ::{{fa}}: '''kirm''' ("kirm"), '''kirmiz''' ("sor") (< sanskrîtî) ::{{bal}}: '''kirm''' ("kirm") ::{{kmr}}: '''kirm''' > '''kurm''' ("kirm") ::{{ckb}}: '''kirm''' ("kirm") ::{{hac}}: '''kirmî''' ("kirm") ::{{zza}}: '''kerm''' ("kirm") ::{{os}}: '''kelm''' ("kirm; mar") :{{sa}}: '''krmi''' ("kirm"), '''krmice''' ("sor") :{{la}}: [[vermis]], [[vermin]] :{{en}}: [[worm]] :{{fr}}: [[ver]] :{{ru}}: [[червь]] (çêrvi)... :<span style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.190]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.46]], [[Şablon:Etymonline|Etymonline]]</span> | <span style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 649</span> ==== Jê ==== * [[kirmewî]] * [[kirmik]] * [[kirmî]] * [[kirmîtî]] ==== Pend ==== * ''eger '''kirmê''' darê ji darê nebît dar na rizît.'' (Anko her yek sedema arîşên xwe bi xwe ye.) ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abe}}: {{W-|abe|skoks}}, {{W-|abe|skoksis}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|хьамлыу}}, {{W-|ady|хьэблыу}} * {{Z|af}}: {{W+|af|wurm}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|krimb}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Wurm|n}} * {{Z|alr}}: {{W-|alr|энгам|tr=enɣam}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ትል}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|yermu}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|guxán|n}}, {{W+|ast|viérbene|n|m}} * {{Z|tay}}: {{W-|tay|bisuw}} * {{Z|ain}}: {{W-|ain|キキㇼ|tr=kikir}} * {{Z|az}}: {{W+|az|qurd}}, {{W+|az|soxulcan}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|beldar}}, {{W-|eu|zizare}}, {{W-|eu|arr}}, {{W-|eu|har}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ҡорт}}, {{W-|ba|селәүсен}} * {{Z|be}}: {{W-|be|чарвя́к|n}} * {{Z|bn}}: {{W-|bn|কীট}} * {{Z|br}}: {{W+|br|preñv|n}} * {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|cacing}} * {{Z|bdk}}: {{W-|bdk|чич}} * {{Z|bg}}: {{W-|bg|че́рвей|n}} * {{Z|my}}: {{W+|my|တီကောင်}}, {{W+|my|သန်ကောင်}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|keni}} * {{Z|ce}}: {{W-|ce|нӏаьна}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|červ|n}} * {{Z|cic}}: {{W-|cic|hayowani'}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|蠕蟲|tr=rúchóng}} * {{Z|da}}: {{W+|da|orm|g}} * {{Z|dta}}: {{W-|dta|xorgw}} * {{Z|id}}: {{W+|id|cacing}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|دُودَة|m}}, {{W-|ar|دُود|p}} *: {{Z|afb}}: {{W-|afb|دود|n|tr=dūd}} *: {{Z|ayn}}: {{W-|ayn|تعاله|n|tr=taʕālih}}, {{W-|ayn|وقزه|n|tr=wagzih}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|دود|n|tr=dūd}}, {{W-|arz|دودة|m|tr=dūda}} *: {{Z|apc}}: {{W-|apc|دودي|m|tr=dūdi}}, {{W-|apc|سوسي|m|tr=sūsi}} *: {{Z|ajp}}: {{W-|ajp|دودة|tr=dude}} *: {{Z|acm}}: {{W-|acm|دود|tr=dūd}}, {{W-|acm|سلبوح|tr=salbūħ}} *: {{Z|aeb}}: {{W-|aeb|دودة|tr=dūda}} *: {{Z|ary}}: {{W-|ary|دودة|n|tr=duda}} *: {{Z|mey}}: {{W-|mey|دود|tr=dūd}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|որդ}}, {{W+|hy|ճիճու}} *: {{Z|xcl}}: {{W-|xcl|որդն}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|сукс}} * {{Z|eo}}: {{W+|eo|vermo}} * {{Z|et}}: {{W+|et|uss}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|کرم|tr=kerm}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|mato}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|ver|n}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|vier}} * {{Z|frr}}: {{W-|frr|wörem|n}} * {{Z|stq}}: {{W-|stq|Wuurm|n}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|baoiteag|m}}, {{W-|gd|biastag|m}}, {{W-|gd|boiteag|m}}, {{W-|gd|brùiteag|m}}, {{W+|gd|brutag|m}}, {{W-|gd|cnuimh|m}}, {{W+|gd|daolag|m}}, {{W-|gd|durrag|m}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|verme|n}}, {{W+|gl|miñoca|m}}, {{W-|gl|lombriga|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐍅𐌰𐌿𐍂𐌼𐍃|n}}, {{W-|got|𐌼𐌰𐌸𐌰|n}} * {{Z|ka}}: {{W+|ka|ჭია}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|ve|}} * {{Z|mba}}: {{W-|mba|olod}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|कीड़ा|n}}, {{W+|hi|पोका|n}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|worm|n}}, {{W+|nl|pier|n}}, {{W+|nl|wurm|n}} * {{Z|hrx}}: {{W-|hrx|Worrem|n}} * {{Z|he}}: {{W-|he|תּוֹלַעַת|m|tr=tolá'at}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|wyrm|n}} * {{Z|en}}: {{W+|en|worm}} * {{Z|inh}}: {{W-|inh|нӏана}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|verme}} * {{Z|ga}}: {{W+|ga|péist|m}}, {{W-|ga|cruimh|m}}, {{W-|ga|cuideog|m}} *: {{Z|sga}}: {{W-|sga|cruim|m}} * {{Z|it}}: {{W+|it|verme|n}} * {{Z|is}}: {{W+|is|maðkur|n}}, {{W+|is|ormur}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|蠕虫|tr=ぜんちゅう, zenchū}}, {{W+|ja|ワーム|tr=wāmu}} * {{Z|jv}}: {{W+|jv|cacing}} * {{Z|kbd}}: {{W-|kbd|хьэпӏацӏэ}}, {{W-|kbd|хьэмбылыу}} * {{Z|kn}}: {{W+|kn|ಹುಳು}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|къурт}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|cuc|n}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|kuru}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|курт}} * {{Z|si}}: {{W-|si|පණු}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|벌레}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|pryv|n}}, {{W-|kw|prev|n}} * {{Z|kry}}: {{W-|kry|çiç}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|хурт}} * {{Z|lad}}: {{W-|lad|guzano|n}} * {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|tuorps|n}}, {{W-|ltg|tuorpeņš|n}} * {{Z|la}}: {{W+|la|vermis|n}} * {{Z|lv}}: {{W+|lv|tārps|n}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ຂີ້ກະເດືອນ}}, {{W-|lo|ຫນອນ}} * {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|წიწი}} * {{Z|lt}}: {{W+|lt|kirmėlė|m}}, {{W-|lt|kirminas|n}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Mued|n}}, {{W-|lb|Wuerm|n}} * {{Z|lut}}: {{W-|lut|sʔuləč̓}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|црв|n}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|പുഴു}} * {{Z|ms}}: {{W+|ms|cacing}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|dudu|n}} * {{Z|mjg-mgr}}: {{W-|mjg-mgr|zhuolian khuerghai}} * {{Z|gv}}: {{W-|gv|beishteig|m}} * {{Z|msk}}: {{W-|msk|orod}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|noke}}, {{W+|mi|toke}} * {{Z|arn}}: {{W-|arn|piru}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|oled}} * {{Z|yua}}: {{W-|yua|nook'ol}} * {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|اجیک|tr=ajik}} * {{Z|gun}}: {{W-|gun|evo'i}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|kukac}}, {{W+|hu|féreg}}, {{W+|hu|giliszta}}, {{W+|hu|hernyó}} * {{Z|egy}}: {{W-egy|fnṯ|h=f:n:T-I14}} * {{Z|xpq}}: {{W-|xpq|ohq}} * {{Z|mjg-mgl}}: {{W-|mjg-mgl|huarighii}} * {{Z|mn}}: *: Kirîlî: {{W+|mn|өт}}, {{W+|mn|хорхой}} * {{Z|nah}}: {{W-|nah|ocuilin}} * {{Z|nap}}: {{W-|nap|vierme|n}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|chʼosh}} * {{Z|nds}}: {{W+|nds|Worm|n}} *: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Worm|n}} * {{Z|niv}}: {{W-|niv|ӽар̌}}, {{W-|niv|чхевр̌}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|vèr|n}} * {{Z|no}}: *: {{Z|nb}}: {{W+|nb|mark|n}}, {{W+|nb|orm|n}} * {{Z|oj}}: {{W-|oj|moose}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|vèrm|n}} * {{Z|or}}: {{W+|or|କୃମି}} * {{Z|om}}: {{W-|om|rammoo}} * {{Z|os}}: {{W-|os|калм}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|صوغلجان|tr=soğulcan}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|قۇرت}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|qurt}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|چومجى|n|tr=čumǰáy}}, {{W-|ps|چينجى|n|tr=činǰáy}} * {{Z|pms}}: {{W-|pms|verm|n}} * {{Z|ppl}}: {{W-|ppl|kwilin}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Worm|n}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|robak|n}}, {{W+|pl|czerw|n}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|minhoca|m}}, {{W+|pt|verme|n}} * {{Z|pa}}: {{W+|pa|ਸੁੰਡੀ|m}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|құрт}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|verm|n}}, {{W-|rm|vierm|n}}, {{W-|rm|vearm|n}} * {{Z|rom}}: {{W-|rom|kirmo|n}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|vierme|n}}, {{W+|ro|râmă|m}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|червь|n}}, {{W-|ru|червя́к|n}}, {{W+|ru|глист|n}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|कृमि|n}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|ulod}} * {{Z|scn}}: {{W-|scn|vemmu|n}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|цр̑в|n}}, {{W-|sh|гли́ста|m}} *: Latînî: {{W+|sh|cȓv|n}}, {{W+|sh|glísta|m}} * {{Z|cu}}: *: Glagolîtîk: {{W-|cu|ⱍⱃⱐⰲⱐ|n}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|červ|n}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|črv|n}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|wužeńc|n}}, {{W-|dsb|cerw|n}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|čerw|n}} * {{Z|st}}: {{W+|st|seboko}} * {{Z|es}}: {{W+|es|gusano|n}}, {{W+|es|lombriz|m}} * {{Z|su}}: {{W+|su|cacing}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|mask|g}} * {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|འབུ}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|кирм}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|புழு}} * {{Z|twf}}: {{W-|twf|p’ȍwàya’ána}} * {{Z|roa-tar}}: {{W-|roa-tar|vijèrme|n}} * {{Z|tae}}: {{W-|tae|hení-si}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|ud}} * {{Z|th}}: {{W+|th|หนอน}} * {{Z|te}}: {{W+|te|పురుగు}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|суалчан}} * {{Z|tet}}: {{W-|tet|ular}} * {{Z|ti}}: {{W-|ti|ሓሰኻ}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kurt}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|gurçuk}}, {{W+|tk|möjek}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|འབུ}}, {{W-|bo|སྲིན}}, {{W-|bo|སྲིན་བུ}} * {{Z|tli}}: {{W-|tli|tl'úk'x}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|yel}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|нумыр}} * {{Z|uga}}: {{W-|uga|𐎚𐎍𐎓}} * {{Z|unm}}: {{W-|unm|hupèxkw}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|کیڑا|n|tr=kīṛā}}, {{W-|ur|پوکا|n|tr=pokā}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|черв'я́к|n}}, {{W-|uk|черв|n}}, {{W-|uk|хроба́к|n}} * {{Z|vec}}: {{W+|vec|vèrmen|n}}, {{W+|vec|vèrme|n}}, {{W-|vec|budèl|n}}, {{W-|vec|bigat|n}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|giun}}, {{W+|vi|trùn}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|vum}}, {{W-|vo|vumem}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|abwydyn|n}}, {{W-|cy|mwydyn|n}}, {{W-|cy|pryf genwair|n}}, {{W-|cy|llyngyren|m}}, * {{Z|wym}}: {{W-|wym|wüm|n}} * {{Z|km}}: {{W+|km|ដង្កូវ}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|וואָרעם}} * {{Z|ykg}}: {{W-|ykg|көдьэ}} * {{Z|el}}: {{W+|el|σκουλήκι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|σκώληξ|n}}, {{W-|grc|ἕλμινς|m}}, {{W-|grc|ἕλμις|m}} * {{Z|zea}}: {{W-|zea|wurm|n}} * {{Z|zu}}: {{W-|zu|isibungu|c7|c8}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|worm|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75744872}} === Çavkanî === {{çavkanî}} == {{ziman|ckb}} == === Bilêvkirin === * {{IPA|ckb|/kʰɪɾm/|ziman=ku}} === Navdêr === {{navdêr|ckb|sc=Latn}} # {{ckb-Arab|کرم}} #* {{bêmînak|ckb}} kt606wz3lz6kh0c95dvrol27xm0ahgy kurm 0 14196 6238561 5040970 2026-06-21T15:05:28Z Ghybu 1393 /* {{ziman|ku}} */ 6238561 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{guherto|ku|kirm}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, '''kurm''' û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} mgntxuovwcibh4m0w33iwby97c9vmda 6238564 6238561 2026-06-21T15:07:53Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238564 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|zoolojî}} {{guherto|ku|kirm}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, '''kurm''' û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} hlxs30dpjouq5dvtdm6g1nwmlyhv72l 6238567 6238564 2026-06-21T15:11:45Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238567 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|zoolojî}} {{guherto|ku|kirm}} #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Rebbê alemê hejên dara we yên bi xwîna Kurdan hatinî avdan hişk bike, '''kurm''' û mûriyan di nav ke, bişewitîne û ji vê dunê rake.|malper=xoybun.com|nivîskar=Sahînê B. Soreklî|sernav=Roja dawîn ji jiyana Mistê kurê Salha Temo|sal=1982|url=http://www.xoybun.com/modules/Content/print.php?pid=584}} ==== Jê ==== * {{g|ku|kurmik}} ee5qnu0efytyt611484apq5sqn0zaqw zayend 0 15829 6238614 6107098 2026-06-22T08:10:09Z Wikihez 7344 /* */ bi [[MediaWiki:Gadget-AjaxEdit.js|AjaxEdit]]ê re 6238614 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA|z(')ayend}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-zayend.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m/n}} # {{f|ku|rêziman}} Cudakirineke kelîmeyan wekî [[nêr]], [[mê]], [[nêtar]] û [[giştî]] ji bo nîşandana [[paşgir]] an jî [[şikl]]ên wan yên din. #: {{hevmane|ku|cins|cinsiyet}} #* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Celadet Alî Bedirxan/HAWAR Cild 2 Hejmar 24-57 (1934-1943)/1998|sernav=Ferhengoka Hawarê|nivîskar=Ferhengvan|sal=1941|hj=27|r=696}}|jg=Di nav bêjeyên vê Ferhengokê de herçî bêjeyên ko xudan '''zayend''' in, tîpek li ber e. Ew tîp '''zayendê''' bêjeyê şanî dide:m. — mê, n. — nêr.}} # {{f|ku|purîzm|bi berfirehkirinê}} Kategorîkirineke [[însan]]an wekî [[jin]] û [[mêr]], û ya [[hewyan]]an wekî [[mê]] û [[nêr]] li gorî fêmkirina wan a biyolojîk an kulturî. #: {{hevmane|ku|cins|cinsiyet}} ==== Bikaranîn ==== Di kovara Hawarê de tenê ji bo maneya rêzimanî bi cinsiyeta nêr tê bikaranîn lê belê dûre di hin ferhengan de cinsiyet bûye mê. ==== Jê ==== * [[zayendî]] * [[zayendmê]] * [[zayendnêr]] ==== Etîmolojî ==== {{neo|ku}}eke 1941ê ya Kovara Hawarê ji bo maneya "cinsê rêzimanî" ji {{qertaf|ku|zan|cuda1=zayîn|-y-|-end}}. Bide ber {{nh|fa|زاینده|tr=zâyandé}} partîsîba borî ya {{q|fa|زادن|tr=zâdan}}{{eref|{{Chyet2020|cild=M-Z}}}} ku hevreha {{q|ku|zayîn}} e. {{çavkanî-etîm}} ==== Werger ==== {{werger-bnr|rêziman: kategorîkirina kelîmeyan|cins|id=cinsê rêzimanî}} {{werger-bnr|kategorîkirina biyolojîk an kulturî|cins|id=cinsê biyolojîk}} qjoy6ufmgzpgzr82vaow0chdof20tpd navçe 0 16785 6238613 6113697 2026-06-22T08:09:46Z Wikihez 7344 /* Navdêr */ [[Gotûbêj:wate#Emilandina_xelet]] 6238613 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-navçe.wav|Deng|Bidlîs}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|navçe|mê|guherto=hemû}} {{navdêr|ku|z=m}} {{e|ku|purîzm}} # [[merkez]]<ref name="Îzolî1992"/><ref>{{Musa Anter|r=89}}</ref> #* {{jêder-kitêb|ku|nivîskar=Ereb Şemo|terciman={{w|Nûredîn Zaza}}|sernav=Şivanê Kurda û Kurdên Alagoz|weşanxane=Çapxane Nassar|cih=Bêrût|sal=1947|r=77|jg=Komîteya '''Navçe''' (Licne Merkezî) ya partiya Komunîsta Ermenistanê, ez tayin kirim ku bi îşên (Eqeliyatên Qewmî) mijûl bibim.}} # [[herêm]], [[dever]], [[mintiqa]], [[zon]]<ref name="Îzolî1992">{{Ç:ku:Îzolî:1992|r=288}}</ref><ref>{{Ç:ku:Blau:1965|r=156}}</ref><ref>{{Ferhenga Saadallah|rûpel=1472}}</ref><ref name="Farqînî">{{Zana Farqînî|r=1261}}</ref><ref name="KurdîFarisî2012">{{ferhenga kurdî-farsî|r=79}}</ref> #* {{jêder-kitêb|ku|jg=Li sed salêt hejdêda yêt zayînî mîrek li nav kurda rabû li '''navça''' Rewandizê yê milletperwer u rastudurist pi navê mîr Mihemed “paşayê kore” u şîya fermanderîya gelek ji herêmêt Badînan u soranê biket.|r=60|sernav=Fêrbûna Zimanê Kurdî Pi Latînî|nivîskar=Moqedem Ezîz Akreyî|weşanxane=Çapxana Kurdistanê|sal=1967}} # [[bajar|Bajar]]ê [[biçûk]].<ref name="Farqînî"/><ref>{{Ferhenga Destî|r=260}}</ref> #: {{hevmane|ku|qeza<id:bajarê biçûk>|bajarok}} #* {{jêder-kovar|ku|jêgirtin=Hevêdan lı{{sic}} Dıyarbekrê, lı '''navçeya''' Qulpê eşıreki ye.|r=55|sernav=Çend Bermayên Mitolojik|nivîskar=Mıhemed QASIM|kovar=Tirêj|sal=1980|hj=2}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|ناڤچە}} ==== Bikaranîn ==== Maneya "qeza" bi xeletî hatiye lêkirin û xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|nawçe}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|bajar}} * {{g|ku|gund}} * {{g|ku|metropol}} * {{g|ku|nahiye}} * {{g|ku|welat}} ==== Jê ==== * {{g|ku|navçeyî|t=merkezî,<ref name="Îzolî1992"/><ref>{{Ç:ku:Qanetê Kurdo:1960|r=555}}</ref> herêmî<ref name="Farqînî"/><ref name="KurdîFarisî2012"/>}} * {{g|ku|navçeyîtî}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{deyn|ckb|ku|ناوچە|tr=nawçe|t=[[mintiqa]]}} ji {{ji|hac|ku|nawçe|t=[[mintiqa]]}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=21}}}} {{çavkanî-etîm}} ==== Werger ==== {{werger-bnr|merkez}} {{werger-bnr|herêm}} {{werger-bnr|qeza|id=bajarê biçûk}} === Çavkanî === {{çavkanî}} b5h7nlaxh6xf4locafc57h1w2wqgcp1 ce 0 17017 6238542 5930604 2026-06-21T13:33:03Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238542 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|ce|cê|çe|çê|-çe|Ce}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|riwek}} {{guherto|ku|ceh}} === Hoker === {{hoker|ku}} # (de, dê, haydê, yela) ''Binere'': '''[[ca]]''' == {{ziman|tr}} == === Navdêr === {{navdêr|tr}} # Navê [[herf]]a sêyemîn a [[alfabe]]ya [[tirkî]] ce'ê. #* {{bêmînak|tr}} 7gyq3up3zttbgjwkc46zvc0qy8jjn1e 6238543 6238542 2026-06-21T13:36:25Z Ghybu 1393 /* Hoker */ 6238543 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|ce|cê|çe|çê|-çe|Ce}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|riwek}} {{guherto|ku|ceh}} === Hoker === {{hoker|ku}} # {{i|de, dê, haydê, yela}} {{guherto|ku|ca}} == {{ziman|tr}} == === Navdêr === {{navdêr|tr}} # Navê [[herf]]a sêyemîn a [[alfabe]]ya [[tirkî]] ce'ê. #* {{bêmînak|tr}} qvlw261uwv8ey4xd1ej9rd46ituwr8x ca 0 17018 6238544 6123586 2026-06-21T13:48:30Z Ghybu 1393 /* Navdêr 1 */ 6238544 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|Ca|ça|-ça}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr 1 === {{navdêr|ku|z=m}} # {{guherto|ku|car}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W-|fa|میشه!|guman=erê}} * {{Z|en}}: {{W+|en|exponential|guman=erê}}, {{W+|en|so that|guman=erê}} * {{Z|tr}}:{{W+|tr|bir boy|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # {{guherto|ku|cawî}} === Hoker === {{hoker|ku}} # [[de]], [[dê]], [[haydê]], [[îcar]] #: {{mk|ku|'''Ca''' zû werin!}} #: {{mk|ku|'''Ca''' ew ji kû dizanin ka em kî ne?!}} ==== Herwiha ==== * [[ce]] (2) ==== Etîmolojî ==== Hevreha {{hv|ckb|جا|w=jixwe, axir, ca, êdî}}, ji {{q|ku|car}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} == {{ziman|zza}} == === Navdêr === {{navdêr|zza}} # [[cih]], [[cî]], [[erd]], [[war]], [[der]], [[dever]] #* {{bêmînak|zza}} == {{ziman|gl}} == === Daçek === {{daçek|gl}} # {{g|ku|ji}} (bo berhevdanê) #* {{bêmînak|gl}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|gl|ji}} == {{ziman|ca}} == === Navdêr === {{navdêr|ca|z=n}} # {{f|ca|heywan}} [[kûçik#ku|kûçik]], [[se#ku|se]] #* {{bêmînak|ca}} == {{ziman|mtq}} == === Navdêr === {{navdêr|mtq}} # {{f|mtq|heywan}} {{g|ku|mirîşk}} #* {{bêmînak|mtq}} == {{ziman|rgn}} == === Navdêr === {{navdêr|rgn|z=m}} # {{f|rgn|avahî}} {{g|ku|xanî}}, {{g|ku|avahî}}, {{g|ku|bîna}} #* {{bêmînak|rgn}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|rgn|xanî}} == {{ziman|ro}} == === Bilêvkirin === * {{deng|ro|LL-Q7913 (ron)-Papaeta-ca.wav|Deng|dever=}} === Daçek === {{daçek|ro}} # {{g|ku|ji}} (bo berhevdanê) #* {{bêmînak|ro}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|ro|ji}} == {{ziman|vi}} == === Navdêr === {{navdêr|vi}} # {{g|ku|stran}}, {{g|ku|kilam}} #* {{bêmînak|vi}} == {{ziman|wa}} == === Girêdek === {{girêdek|wa}} # [[çimkî#ku|çimkî]], [[çunkî#ku|çunkî]], [[ji ber ku#ku|ji ber ku]] #* {{bêmînak|wa}} == {{ziman|za}} == === Navdêr === {{navdêr|za}} # {{f|za|aman}} {{g|ku|çetel}} #* {{bêmînak|za}} kjgjx7iucmzb63tti7o9q2kvruk4pt6 6238545 6238544 2026-06-21T13:49:16Z Ghybu 1393 /* Werger */ 6238545 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|Ca|ça|-ça}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr 1 === {{navdêr|ku|z=m}} # {{guherto|ku|car}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W-|fa|میشه!|guman=erê}} * {{Z|en}}: {{W+|en|exponential|guman=erê}}, {{W+|en|so that|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|bir boy|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # {{guherto|ku|cawî}} === Hoker === {{hoker|ku}} # [[de]], [[dê]], [[haydê]], [[îcar]] #: {{mk|ku|'''Ca''' zû werin!}} #: {{mk|ku|'''Ca''' ew ji kû dizanin ka em kî ne?!}} ==== Herwiha ==== * [[ce]] (2) ==== Etîmolojî ==== Hevreha {{hv|ckb|جا|w=jixwe, axir, ca, êdî}}, ji {{q|ku|car}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} == {{ziman|zza}} == === Navdêr === {{navdêr|zza}} # [[cih]], [[cî]], [[erd]], [[war]], [[der]], [[dever]] #* {{bêmînak|zza}} == {{ziman|gl}} == === Daçek === {{daçek|gl}} # {{g|ku|ji}} (bo berhevdanê) #* {{bêmînak|gl}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|gl|ji}} == {{ziman|ca}} == === Navdêr === {{navdêr|ca|z=n}} # {{f|ca|heywan}} [[kûçik#ku|kûçik]], [[se#ku|se]] #* {{bêmînak|ca}} == {{ziman|mtq}} == === Navdêr === {{navdêr|mtq}} # {{f|mtq|heywan}} {{g|ku|mirîşk}} #* {{bêmînak|mtq}} == {{ziman|rgn}} == === Navdêr === {{navdêr|rgn|z=m}} # {{f|rgn|avahî}} {{g|ku|xanî}}, {{g|ku|avahî}}, {{g|ku|bîna}} #* {{bêmînak|rgn}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|rgn|xanî}} == {{ziman|ro}} == === Bilêvkirin === * {{deng|ro|LL-Q7913 (ron)-Papaeta-ca.wav|Deng|dever=}} === Daçek === {{daçek|ro}} # {{g|ku|ji}} (bo berhevdanê) #* {{bêmînak|ro}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|ro|ji}} == {{ziman|vi}} == === Navdêr === {{navdêr|vi}} # {{g|ku|stran}}, {{g|ku|kilam}} #* {{bêmînak|vi}} == {{ziman|wa}} == === Girêdek === {{girêdek|wa}} # [[çimkî#ku|çimkî]], [[çunkî#ku|çunkî]], [[ji ber ku#ku|ji ber ku]] #* {{bêmînak|wa}} == {{ziman|za}} == === Navdêr === {{navdêr|za}} # {{f|za|aman}} {{g|ku|çetel}} #* {{bêmînak|za}} kzawbqibr1tfaxy2oxk41cx7u3fdu4o mêş 0 20544 6238598 6236522 2026-06-21T17:23:04Z Ghybu 1393 6238598 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|mes|mês|meş}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|mêş|mê}} [[Wêne:Empis tesselata male (aka).jpg|thumb|Mêşek]] {{navdêr|ku|z=m}} # [[heywan|Heywanek]] [[firok]] ya [[hûrik]] e ([[hingiv]] ji [[cûn]]ek wan çêdibe). #: {{hevmane|ku|vizik|hispatî|mor}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مێش}} ==== Nêzîk ==== * [[mixmixk]] ==== Jê ==== * [[mêşî]] * [[mêşik]] ==== Bide ber ==== {{kol3|ku | pêşû | maş | meş | miş | Mûş }} ==== Hevawaz ==== * [[bêş]] * [[pêş]] ==== Etîmolojî ==== * {{ji|ine-pro|ku|-}}: *'''mu'''- ("mêş") ::{{ji|ira-pro||-}} ::{{ae}}: '''maxši''' ("mêş") ::{{peo}}: '''magas''' ("mêş") ::{{fa}}: '''magas''' ("mêş") ::{{bal}}: '''makask''' ("mêş") … {{ir}} ::{{kmr}}: '''mêş''' ("mêş") ::{{ckb}}: ''' mêş''' ("mêş") ::{{hac}}: '''[[megez]]''' ("mêş") ... ::{{zza}}: '''[[miyes]]''' ("mêş") :{{sa}}: '''mākša''' ("mêş") :{{hy}}: '''mun''' ("mêş") :{{el}}: '''mūa ''' ("mêş") :{{la}}: '''musca ''' ("mêş") :{{de}}: '''Mücke''' ("mêş") :{{en}}: '''midge ''' ("mêş") :{{lki}}: '''pexşe''' ("mêş") :<font style="font-size:10px">'''Çavkanî:''' [[Şablon:Horn|Horn p.221]], [[Şablon:Watkins|Watkins p.56]], [[Şablon:MacKenzie|MacKenzie P.123]], [[Şablon:Etymonline|Etymonline]]</font> | <font style="font-size:10px">'''Pokorny:''' 752</font> ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|ab}}: {{W-|ab|амҵ|sc=Cyrl}} * {{Z|adt}}: {{W-|adt|yapu}} * {{Z|af}}: {{W+|af|vlieg}} * {{Z|akl}}: {{W-|akl|eangaw}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|mizë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Fliege|m}} * {{Z|alt}}: {{W-|alt|чымын}}, {{W-|alt|сээк}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ዝንብ}} * {{Z|amu}}: {{W-|amu|kíchôⁿ}} * {{Z|rup}}: {{W-|rup|muscã|m}} * {{Z|aer}}: {{W-|aer|amenge}} * {{Z|as}}: {{W-|as|মাখি}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|mosca|m}} * {{Z|av}}: {{W-|av|тӏутӏ|sc=Cyrl}} * {{Z|ay}}: {{W-|ay|chichillanka}} * {{Z|az}}: {{W+|az|milçək}} * {{Z|bdr}}: {{W-|bdr|langou}} * {{Z|bjb}}: {{W-|bjb|yoombara}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|euli}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|себен}} * {{Z|sne}}: {{W-|sne|tura}} * {{Z|be}}: {{W-|be|му́ха|m}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|মাছি|sc=Beng}} * Berberî: *: {{Z|shi}}: {{W-|shi|izi|n}} * {{Z|bcl}}: {{W-|bcl|langaw}} * {{Z|kxd}}: {{W-|kxd|langau}}, {{W-|kxd|lalat}} * {{Z|bdk}}: {{W-|bdk|тӏутӏ}} * {{Z|bg}}: {{W-|bg|муха́|m}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ယင်ကောင်}} * {{Z|chl}}: {{W-|chl|'a'awet}} * {{Z|ccc}}: {{W-|ccc|kasamelo}} * {{Z|ce}}: {{W-|ce|моза}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|moucha|m}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏛᎦ}} * {{Z|ny}}: {{W-|ny|ntchentche}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|蒼蠅|tr=cong1 jing4}}, {{W-|yue|烏蠅|tr=wu1 jing4-1}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|烏蠅|tr=vû-yìn}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|蒼蠅|tr=cāngying}}, {{W+|cmn|蠅|tr=yíng}}, {{W-|cmn|蠅子|tr=yíngzi}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|胡蠅|tr=hô͘-sîn}} * {{Z|ckt}}: {{W-|ckt|гыръоӈавыт|tr=gyrʺoṇavyt}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|шӑна}} * {{Z|dlm}}: {{W-|dlm|muasca|m}} * {{Z|da}}: {{W+|da|flue|g}} * {{Z|xdk}}: {{W-|xdk|miyanung}} * {{Z|id}}: {{W+|id|lalat}}, {{W+|id|laler}}, {{W+|id|langau}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|ذُبَابَة|m}} *: {{Z|arz}}: {{W-|arz|دبان|n|tr=dibbān}}, {{W-|arz|دبانة|m|tr=dibbāna}} *: {{Z|acw}}: {{W-|acw|ذُبَّانة|m|tr=dubbāna}}, {{W-|acw|دُبَّانة|m|tr=dubbāna}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|ճանճ}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|карво|sc=Cyrl}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|muŝo}} * {{Z|et}}: {{W+|et|kärbes}}, {{W-|et|kärbest|p}} * {{Z|gez}}: {{W-|gez|ዝንብ|tr=zǝnb}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|дылкэн}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مگس|tr=magas}} * {{Z|ddg}}: {{W-|ddg|upuru}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|fluga|m}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|kärpänen}} (insect) * {{Z|frp}}: {{W-|frp|mouche|m}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|mouche|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|moscje|m}}, {{W-|fur|mosčhe|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|mich}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|cuileag|m}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|mosca|m}} * {{Z|gor}}: {{W-|gor|lango}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|ბუზი|sc=Geor}} *: {{Z|oge}}: {{W-|oge|მწერი}} * {{Z|gn}}: {{W-|gn|mberu}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|mouch}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|मक्खी|m|sc=Deva}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|vlieg|n}} * {{Z|iba}}: {{W-|iba|lalat}} * {{Z|he}}: {{W-|he|זְבוּב|n|tr=zvuv|sc=Hebr}} * {{Z|ig}}: {{W-|ig|ijiji}} * {{Z|ilo}}: {{W-|ilo|ngilaw}} * {{Z|en}}: {{W+|en|fly}} * {{Z|inh}}: {{W-|inh|моза}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|musca}} * {{Z|ga}}: {{W+|ga|cuileog|m}} * {{Z|zai}}: {{W-|zai|bialazi}} * {{Z|it}}: {{W+|it|mosca|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|fluga|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|蠅|tr=はえ, hae|sc=Jpan}}, {{W+|ja|蝿|tr=はえ, hae|sc=Jpan}}, {{W+|ja|ハエ|tr=hae|sc=Jpan}} * {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|lalĕr}} * {{Z|jv}}: {{W+|jv|laler}} * {{Z|krl}}: {{W-|krl|kärbäine}} * {{Z|csb}}: {{W-|csb|mucha}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|mosca|m}} * {{Z|zku}}: {{W-|zku|tapu}}, {{W-|zku|tupurra}} * {{Z|qu}}: {{W-|qu|chuspi}} * {{Z|ks}}: {{W-|ks|مٔچھ}} * {{Z|kjj}}: {{W-|kjj|мичаьг}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|чымын|sc=Cyrl}} * {{Z|kqr}}: {{W-|kqr|namuk}} * {{Z|koi}}: {{W-|koi|гут}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|파리}} * {{Z|mfe}}: {{W-|mfe|mous}} * {{Z|ltg}}: {{W-|ltg|myusa|m}} * {{Z|la}}: {{W-|la|musca}} * {{Z|lv}}: {{W+|lv|muša|m}} * {{Z|lo}}: {{W-|lo|ມັກຂິກາ}}, {{W+|lo|ແມງວັນ}} * {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|მჭაჯი|sc=Geor}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|тӏветӏ}} * {{Z|lt}}: {{W+|lt|musė|m}} * {{Z|liv}}: {{W-|liv|kärmi}} * {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|mòsca|m}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Méck|m}} * {{Z|mkz}}: {{W-|mkz|ufulai}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|му́ва|m}} * {{Z|mg}}: {{W+|mg|fihitra}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|ഈച്ച}} * {{Z|ms}}: {{W-|ms|lalat}}, {{W+|ms|langau}}, {{W+|ms|langau}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|dubbiena|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᡩᡝᡵᡥᡠᠸᡝ|tr=derhuwe}} * {{Z|msk}}: {{W-|msk|langaw}} * {{Z|mi}}: {{W+|mi|rango}}, {{W-|mi|rangorango}} * {{Z|mr}}: {{W-|mr|माशी|m}} * {{Z|mzn}}: {{W-|mzn|مهاز|tr=məhâz|sc=ps-Arab}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|légy}} * {{Z|xmf}}: {{W-|xmf|ჭანჯი|sc=Geor}}, {{W-|xmf|ჭანდი|sc=Geor}} * {{Z|mel}}: {{W-|mel|lelangau}} * {{Z|egy}}: {{W-egy|ꜥff|n|h=a:f:f-L3}} * {{Z|mn}}: {{W+|mn|ялаа|sc=Cyrl}} * Nahuatl: *: Klasîk: {{W-|nci|zāyōlin}} *: {{Z|ncj}}: {{W-|ncj|sayoli}} *: {{Z|nhg}}: {{W-|nhg|söyuli̱}} * {{Z|gld}}: {{W-|gld|дилуэктэ}} * {{Z|nnt}}: {{W-|nnt|pootzah!}} * {{Z|nnr}}: {{W-|nnr|dhababbu}} * {{Z|nv}}: {{W-|nv|tséʼedǫ́ʼii}} * {{Z|nds}}: *: {{Z|nds-de}}: {{W-|nds-de|Fleeg|m}} * {{Z|nay}}: {{W-|nay|tjilhi}}, {{W-|nay|tampali}} * {{Z|nrf}}: {{W-|nrf|moûque}} * {{Z|no}}: *: {{Z|no}}: {{W+|no|flue|m|n}} *: {{Z|nn}}: {{W-|nn|fluge|m}} * {{Z|nnv}}: {{W-|nnv|thapu}} * {{Z|nup}}: {{W-|nup|dìnní}} * {{Z|oj}}: {{W-|oj|oojiins}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|mosca|m}} * {{Z|or}}: {{W+|or|ମାଛି}} * {{Z|om}}: {{W-|om|titiiisa}} * {{Z|os}}: {{W-|os|бындз}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|سیڭك|tr=siñek}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|چىۋىن}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|pashsha}}, {{W+|uz|chivin}} * {{Z|ps}}: {{W+|ps|مچ|n|tr=məč}} * {{Z|pjt}}: {{W-|pjt|punpunpa}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|mucha|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|mosca|m}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|шыбын|sc=Cyrl}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲁⲁϥ|n|m|tr=ɑf}}, {{W-|cop|ⲁϥ|n|m|tr=ɑf}} * {{Z|rhg}}: {{W-|rhg|masí}} * {{Z|rgn}}: {{W-|rgn|mósca|m}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|mustga|m}}, {{W-|rm|tschitta|m}} * {{Z|rom}}: {{W-|rom|mach}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|muscă|m}} * {{Z|ru}}: {{W-|ru|му́ха|m}} * {{Z|sxr}}: {{W-|sxr|'alaliamʉ}} * {{Z|ssy}}: {{W-|ssy|qaca}} * {{Z|sat}}: {{W-|sat|ᱨᱳ}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|musca|m}} * {{Z|ceb}}: {{W-|ceb|langaw}} * {{Z|scn}}: {{W+|scn|musca|m}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|му̀ва|m}}, {{W-|sh|му̀ха|m}}, {{W-|sh|му̀шица|m}} *: Latînî: {{W+|sh|mùva|m}}, {{W+|sh|mùha|m}}, {{W+|sh|mùšica|m}} * {{Z|syl}}: {{W-|syl|ꠝꠣꠈꠤ}} * {{Z|cu}}: *: Kirîlî: {{W-|cu|моуха|m|sc=Cyrs}} *: Glagolîtîk: {{W-|cu|ⰿⱆⱈⰰ|m|sc=Glag}} * {{Z|sk}}: {{W+|sk|mucha|m}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|muha|m}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|mucha|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|mucha|m}} * {{Z|es}}: {{W+|es|mosca|m}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|nzi}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|fluga|g}} * {{Z|xsr}}: {{W-|xsr|རེང་མ|tr=rengma}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|чӏамчч}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|магас|sc=Cyrl}} * {{Z|mvv}}: {{W-|mvv|bulongor}}, {{W-|mvv|togonok}} * {{Z|tl}}: {{W-|tl|langaw}} * {{Z|tbc}}: {{W-|tbc|gbdai}} * {{Z|ta}}: {{W+|ta|ஈ}} * {{Z|twf}}: {{W-|twf|phų̀yu’úna}} * {{Z|tsg}}: {{W-|tsg|pikut}} * {{Z|th}}: {{W+|th|แมลงวัน}} * {{Z|te}}: {{W+|te|ఈగ}} * {{Z|crh}}: {{W-|crh|çibin}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|чебен}} * {{Z|tet}}: {{W-|tet|lalar}} * {{Z|ti}}: {{W-|ti|ሃመማ}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sinek}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|siňek}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|སྦྲང་བུ|sc=Tibt}} * {{Z|tpi}}: {{W-|tpi|lang}} * {{Z|to}}: {{W-|to|lango}} * {{Z|tqw}}: {{W-|tqw|ˀapansu·s}} * {{Z|txb}}: {{W-|txb|tanaulyko}} * {{Z|tpn}}: {{W-|tpn|mberu}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|сээк}}, {{W-|tyv|кара-сээк}} * {{Z|tzj}}: {{W-|tzj|us}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|кут}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|مکھی|m|tr=makkhī|sc=ur-Arab}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|му́ха|m|sc=Cyrl}} * {{Z|vec}}: {{W-|vec|mósca|m}} * {{Z|vep}}: {{W-|vep|kärbhaine}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|ruồi}} * {{Z|wa}}: {{W+|wa|moxhe}} * {{Z|wbp}}: {{W-|wbp|yumangi}} * {{Z|wbl}}: {{W-|wbl|maks}} * {{Z|cy}}: {{W+|cy|cleren|m}} * {{Z|wrh}}: {{W-|wrh|burrimal}} * {{Z|wo}}: {{W+|wo|weñ|cuda=weñ wi}} * {{Z|km}}: {{W+|km|រុយ}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|פֿליג}} * {{Z|yo}}: {{W-|yo|eṣinṣin}} * {{Z|pnt}}: {{W-|pnt|μυία|m}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μύγα|m|sc=Grek}} *: Kevn: {{W-|grc|μυῖα|m}} * {{Z|za}}: {{W-|za|nengznyaen}} * {{Z|nmn}}: {{W-|nmn|gʘkxʻóõ}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|fly|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=75801368}} == {{ziman|ckb}} == === Navdêr === {{navdêr|ckb|sc=Latn}} # {{g|ku|mêş}} #* {{bêmînak|ckb}} {{mijar|ku|buxik}} sjlgowxh93fr5474tarca5pqxhnll9c îxanet 0 24114 6238611 6118854 2026-06-22T08:06:37Z Wikihez 7344 /* */ bi [[MediaWiki:Gadget-AjaxEdit.js|AjaxEdit]]ê re 6238611 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|îxanet|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # {{e|ku|tenê|li|Bakur}} {{guharto|ku|xiyanet}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|îhanet}} ==== Jê ==== {{kol3|ku|cure=Jê |îxanet kirin<pos:lêker> |îxanetkirin<pos:navdêr> |îxanetkirî<pos:rengdêr> |îxanetî}} ==== Etîmolojî ==== {{deyn+|tr|ku|ihanet<t:xiyanet; tehqîrkirin>}} ji {{ji|ar|ku|إهانة<tr:ihanet><t:tehqîrkirin>}}. Di kelîmeya erebî de manaya "xiyanet" tine ye. 4gzour27td1uzvwzs1db2rs4c2b6lrg mor 0 27537 6238595 6236537 2026-06-21T16:49:37Z Ghybu 1393 /* Navdêr 3 */ 6238595 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{beş|Navdêr 1}}: {{ku-IPA}} ** {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mor-2.wav|Deng|Wan}} * {{beş|Navdêr 2}}, {{beş|Navdêr 3}}: {{ku-IPA}} ** {{deng|ku|LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-mor-3.wav|Deng|Wan}} * {{ku-kîte}} === Navdêr 1 === [[Wêne:USPresidentialSeal.jpg|thumb|'''Mora''' serokkomariya Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê (1)]] {{navdêr|ku|z=m}} # [[nîşan|Nîşan]]a ku [[çêker]]ê/a [[belgename]]yeke [[fermî]] li wê belgeyê dide daku were zanîn ku [[resen]] e anku ne [[sexte]] ye. #* {{bêmînak|ku}} # [[amûr|Amûr]]a ku ew nîşan pê tê çêkirin. #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|mecazî}} [[taybetmendî]], [[xusûsiyet]] #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|mecazî}} [[bandor]], [[tesîr]] #: ''Vê nûçeyê '''mor'''a xwe li [[rojev]]ê kir.'' ==== Ji wêjeya klasîk ==== * {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Qîmetşinasê '''morê''' tê *<br />Rengê sipî û sorê tê}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|موهر}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|mihr}} (2) * {{g|ku|mihir}} (2) * {{g|ku|mohir}} * {{g|ku|mohr}} * {{g|ku|muhir}} * {{g|ku|muhr}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|morî}} ==== Jê ==== {{kol3|ku|cure=Jê |mor kirin<q:lêker> |mor bûn<q:lêker> |morkirin<q:navdêr> |morbûn<q:navdêr> |morkirî<q:rengdêr> |bêmor |bêmorî |bêmorîtî |bêmortî |bimor |mordar |mordarî |morî<q:2> |morker }} ==== Etîmolojî ==== Ji {{deyn|ar|ku|مهر|tr=muhr}}, ji {{ji|ira}}, bi pehlewî ''mihr'', ''mitr'', parsî ''mîhr'', hexamenîşî ''mitre-, miθre-'', avestayî ''miθro-'', sanskrîtî [[मित्र]] (mitre-), hemû ji {{ji|inc-pro|ku|*mitra-|w=[[peyman]], [[ehd]]}}. Heman peyv serekaniya [[mihrevan]] ya kurdî ye jî. Idiaya [[Şablon:Beghyani|Beghyani]], ku dibêje peyva [[mîr]] jî jê ye, bêbingeh e. Peyva kurdî "muhr" û ya farisî {{g|fa|مهر}} (muhr) bi forma erebîkirî ve ji erebî li kurdî û farisî vegeriye. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W|de|Siegel|m}}, {{W|de|Stempel|m}}, {{W|de|veilchenblau}}, {{W|de|Markenzeichen|m|guman=erê}}, {{W|de|Petschaft|m|guman=erê}}, {{W|de|Schandmal|guman=erê}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|ختم}}, {{W+|ar|نقش}}, {{W|ar|طابع}}, {{W|ar|دمغة}}, {{W|ar|توقيع|guman=erê}}, {{W|ar|الخاتام|guman=erê}}, {{W|ar|الغین|guman=erê}} * {{Z|fa}}: {{W|fa|مهر|guman=erê}}, {{W|fa|رنگ بور|guman=erê}}, {{W|fa|مُهر|guman=erê}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|leima}} * {{Z|en}}: {{W|en|inscription}}, {{W+|en|stamp}}, {{W|en|cachet}}, {{W|en|murex|guman=erê}}, {{W|en|purpure|guman=erê}}, {{W|en|purpureo-|guman=erê}}, {{W|en|rhodopsin|guman=erê}}, {{W|en|signet|guman=erê}}, {{W|en|signet ring|guman=erê}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|damga}}, {{W|tr|kaşe|guman=erê}}, {{W|tr|mor|guman=erê}}, {{W|tr|mühür|guman=erê}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|reng}} Rengê ku çêdibe dema ku rengê [[sor]] û yê [[şîn]] bên [[têkil]]kirin. #: {{color panel|rengê mor|7F00FF}} #: {{hevmane|ku|binefşî|xemir}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مۆر}} ==== Jê ==== * {{g|ku|morî}} * {{g|ku|morîtî}} ==== Etîmolojî ==== Hevreha soranî {{g|ckb|مۆر}}, ji {{deyn|ota|ku|mor}}, ku bêjeyeke hevpar a zimanên tirkîkî ye, dibe ku ji bêjeyeke zimanekî hindewropî bi ramana "tû", bide ber {{hv|el|μόρον}}, {{hv|la|muratus}}, {{hv|es|morado}}, asturyanî [[moráu]]. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W|de|brauen}}, {{W|de|Violett|n}} * {{Z|br}}: {{W|br|glas-ruz}} * {{Z|bg}}: {{W|bg|виолетов|m}}, {{W|bg|виолетова|f}}, {{W|bg|виолетово|n}} * {{Z|eo}}: {{W|eo|violkoloro}} * {{Z|fi}}: {{W|fi|violetti}} * {{Z|fr}}: {{W|fr|violet#French}} * {{Z|nl}}: {{W|nl|violet}} * {{Z|io}}: {{W|io|violea}} * {{Z|en}}: {{W|en|mauve}}, {{W|en|purple}}, {{W|en|violet}}, {{W|en|violently}} * {{Z|it}}: {{W|it|viola#Italian|m}} * {{Z|ja}}: {{W-|ja|紫|tr=Murasaki}}or [[菫色]] (The violet color) * {{Z|ca}}: {{W|ca|violeta}} * {{Z|lv}}: {{W|lv|violets}} * {{Z|pl}}: {{W|pl|fiolet|m}} * {{Z|pt}}: {{W|pt|violeta|m}}, {{W|pt|lilás|m}} * {{Z|ru}}: {{W|ru|фиолетовый}} * {{Z|sh}}: {{W|sh|lila|f}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: [[лила]] {{m}} *: Latînî: {{W|la|lila|f}} * {{Z|es}}: {{W|es|violeta|m}} * {{Z|sv}}: {{W|sv|violett}} * {{Z|te}}: {{W-|te|ఊదా|tr=oodaa}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|eflatun}} * {{Z|el}}: {{W-|el|ιόχρουν|tr=iókhrun}}, [[βιολετί]] (vyoletí), [[μενεξεδί]] (menexedhí) {{werger-bin}} === Rengdêr === {{rengdêr|ku}} # {{f|ku|reng}} Rengê ku çêdibe dema ku rengê [[sor]] û yê [[şîn]] bên [[têkil]]kirin. #: {{hevmane|ku|binefşî|xemir}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} === Navdêr 3 === {{navdêr|ku|z=-}} {{m}}<ref>Ferhenga Kurdî-Tirkî. Amadekar, Zana Farqînî. Enstîtuya Kurdî Ya Stenbolê. Çapa 2. 2005. Rûpel:1212 û 1239.</ref> # {{maneid|ku|mêşûmor}}{{f|ku|zoolojî}} [[mêşûmor]], [[moz]], [[mêş]] û [[heywan]]ên din yên wek wan #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * {{g|ku|moristang}} ==== Herwîha ==== * {{g|ku|mûr|id=mêşûmor}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} === Çavkanî === {{çavkanî}} == {{ziman|tly}} == === Navdêr === {{navdêr|tly|z=n}} # [[mar]] #* {{bêmînak|tly}} ==== Bi alfabeyên din ==== * ''erebî'': {{g|tly|مۆر|sc=Arab}} * ''kirîlî'': {{g|tly|мор|sc=Cyrl}} == {{ziman|rup}} == === Lêker === {{lêker|rup}} # {{g|ku|mirin}} #* {{bêmînak|rup}} == {{ziman|br}} == === Navdêr === {{navdêr|br|z=n}} # {{f|br|erdnîgarî}} {{g|ku|derya}}, {{g|ku|behr}}, {{g|ku|dengiz}} #* {{bêmînak|br}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|br|derya}} == {{ziman|da}} == === Navdêr === {{navdêr|da}} # {{f|da|malbat}} [[dayik#ku|dayik]], [[dê#ku|dê]] #* {{bêmînak|da}} == {{ziman|kw}} == === Navdêr === {{navdêr|kw|z=n}} # {{f|kw|erdnîgarî}} {{g|ku|derya}}, {{g|ku|behr}}, {{g|ku|dengiz}} #* {{bêmînak|kw}} === Çavkanî === {{rûpela wergerê|kw|derya}} == {{ziman|no}} == === Bilêvkirin === * {{deng|no|LL-Q9043 (nor)-Telaneo-mor.wav|Deng|dever=Bærum, Norwêc}} === Navdêr === {{navdêr|no|z=m}} # {{f|no|malbat}} [[dayik#ku|dayik]], [[dê#ku|dê]] #* {{bêmînak|no}} == {{ziman|sv}} == === Navdêr === {{navdêr|sv|z=}} # [[dayik]] #* {{bêmînak|sv}} == {{ziman|tr}} == === Bilêvkirin === * {{deng|tr|LL-Q256 (tur)-Veravi95-mor.wav|Deng|dever=}} === Navdêr === {{navdêr|tr}} # {{f|tr|reng}} mor, [[xemrî]] #* {{bêmînak|tr}} d9a25qakx6knt55ub5uigubyih381tp mêşûmor 0 27547 6238583 6236536 2026-06-21T16:30:10Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238583 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} # {{f|ku|zoolojî}} [[mêş|Mêş]] û [[mor]], [[mêş]] û [[moz]]; [[mêş]] û [[heywan]]ên din yên wek wan. #: {{mk|ku|Belatînk ji '''mêşûmora''' di hêt hijmartin.}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|‏مێشوومۆر}} ==== Herwiha ==== {{kol3|ku | mêş-û-mor | mêş û mor | mêş û mûr | mêşûmûr }} ==== Binêre ==== {{kol3|ku | {{g|ku|hûrmêş}} | {{g|ku|mêşlok}} | {{g|ku|buxik}}, {{g|ku|bûxik}}, {{g|ku|bixarik}}, {{g|ku|bihok}} | {{g|ku|kêzik}}, {{g|ku|kêz}}, [[kêzok]] | {{g|ku|qûrmik}} | {{g|ku|heşare}} }} {{i|zimanê zarokan}}: [[kuleşûtik]], [[beho]], [[biho]], [[behok]], [[hûk]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{qertaf|ku|mêş|û|mor|id3=mêşûmor}}. ==== Werger ==== {{werger-ser|Zoolojî}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Insekt|nt}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|insecte|n}} * {{Z|ar}}: {{W|ar|حَشَرة|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|insect}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|昆虫|tr=konchū}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|böcek}}, {{W+|tr|haşerat}}, {{W+|tr|haşere}} {{werger-bin}} {{werger-ser|2}} * {{Z|de}}: {{W|de|Ungeziefer|nt}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|börtü böcek}} {{werger-bin}} n9sv3a9i2itlmzaprsxuckxr51z0dm8 mûr 0 29749 6238584 6236535 2026-06-21T16:34:30Z Ghybu 1393 /* Navdêr 2 */ 6238584 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Rengdêr === {{rengdêr|ku}}, {{r-ya req}} # [[rûyê xwe tirş kirin]], rûyê xwe [[sar]] kirin, [[rûsar]], [[rûtirş]], [[mirûto]], ne [[bişoş]], ne [[rûken]] #* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Tijî mar e tijî '''mûr''' e</br>Qewî teng e qewî kûr e}} ==== Herwiha ==== * [[mûrr]] ==== Jê ==== {{kol3|ku | mûr bûn | mûr kirin | mûrbûn | mûrkirin | mûrbûyî | mûrkirî | mûrî }} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W|de|bärbeißig}}, {{W|de|unfreundlich}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|ساکت ترشرو}} * {{Z|en}}: {{W+|en|unsociable}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sessiz}}, {{W+|tr|suskun}}, {{W+|tr|sakin}} {{werger-bin}} === Navdêr 1 === {{navdêr|ku|z=n}} # {{bêmane|ku}} #: {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|surat}}, {{W+|tr|asık suratlı}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=m}} # {{maneid|ku|mêşûmor}} {{f|ku|zoolojî}} {{guherto|ku|mûrî}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{hw|ku|mor|id=mêşûmor}} lmxuwwhvsgryey0zwjwnhuqm2fia03c 6238585 6238584 2026-06-21T16:36:45Z Ghybu 1393 Guhartoya [[Special:Diff/6238584|6238584]] yê [[Special:Contributions/Ghybu|Ghybu]] ([[User talk:Ghybu|gotûbêj]]) şûnde kir 6238585 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Rengdêr === {{rengdêr|ku}}, {{r-ya req}} # [[rûyê xwe tirş kirin]], rûyê xwe [[sar]] kirin, [[rûsar]], [[rûtirş]], [[mirûto]], ne [[bişoş]], ne [[rûken]] #* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Tijî mar e tijî '''mûr''' e</br>Qewî teng e qewî kûr e}} ==== Herwiha ==== * [[mûrr]] ==== Jê ==== {{kol3|ku | mûr bûn | mûr kirin | mûrbûn | mûrkirin | mûrbûyî | mûrkirî | mûrî }} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W|de|bärbeißig}}, {{W|de|unfreundlich}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|ساکت ترشرو}} * {{Z|en}}: {{W+|en|unsociable}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sessiz}}, {{W+|tr|suskun}}, {{W+|tr|sakin}} {{werger-bin}} === Navdêr 1 === {{navdêr|ku|z=n}} # {{bêmane|ku}} #: {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|surat}}, {{W+|tr|asık suratlı}} {{werger-bin}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=n}} # {{maneid|ku|mêşûmor}} {{f|ku|zoolojî}} {{guherto|ku|mûrî}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{hw|ku|mor|id=mêşûmor}} nkujsk4oddjbssutbfxm7xpvhwy4dt8 mes 0 30029 6238597 6036578 2026-06-21T17:22:41Z Ghybu 1393 6238597 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|mês|mêş|meş}} == {{ziman|af}} == === Navdêr === {{navdêr|af}} # {{f|af|amûr}} {{g|ku|kêr}}, {{g|ku|kêrik}} #* {{bêmînak|af}} == {{ziman|rup}} == === Navdêr === {{navdêr|rup|z=n}} # {{f|rup|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]] #* {{bêmînak|rup}} == {{ziman|ast}} == === Bilêvkirin === * {{deng|ast|LL-Q29507 (ast)-Limotecariu-mes.wav|Deng|dever=Uviéu, Spanya}} === Navdêr === {{navdêr|ast|z=n}} # {{f|ast|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]] #* {{bêmînak|ast}} == {{ziman|fy}} == === Navdêr === {{navdêr|fy}} # {{f|fy|amûr}} {{g|ku|kêr}}, {{g|ku|kêrik}} #* {{bêmînak|fy}} == {{ziman|gl}} == === Navdêr === {{navdêr|gl|z=n}} # {{f|gl|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]] #* {{bêmînak|gl}} == {{ziman|nl}} == === Bilêvkirin === * {{deng|nl|LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-mes.wav|Deng|dever=Wijchen, Holenda}} === Navdêr === {{-nlnoun-|mes|messen|mesje|mesjes}} {{navdêr|nl|z=nt}} # [[kêr]], [[çeqo]] #* {{bêmînak|nl}} == {{ziman|ca}} == === Bilêvkirin === * {{deng|ca|LL-Q7026 (cat)-Beusson-mes.wav|Deng|dever=Ketelonya, Spanya}} * {{deng|ca|LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-mes.wav|Deng|dever=El Prat de Llobregat, Spanya}} === Navdêr === {{navdêr|ca|z=}} # [[meh]], [[heyv]], [[hîv]] #* {{bêmînak|ca}} == {{ziman|ltg}} == === Cînav === {{cînav|ltg}} # [[em#ku|em]] (wek [[biker]]) #* {{bêmînak|ltg}} == {{ziman|lt}} == === Cînav === {{cînav|lt}} # [[em#ku|em]] (wek [[biker]]) #* {{bêmînak|lt}} == {{ziman|lmo}} == === Navdêr === {{navdêr|lmo|z=n}} # {{f|lmo|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]] #* {{bêmînak|lmo}} == {{ziman|oc}} == === Navdêr === {{navdêr|oc}} # {{f|oc|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]] #* {{bêmînak|oc}} == {{ziman|rhg}} == === Navdêr === {{navdêr|rhg}} # {{f|rhg|mobîlya}} [[mase#ku|mase]], [[mêze#ku|mêze]], [[sifre#ku|sifre]] #* {{bêmînak|rhg}} == {{ziman|es}} == === Navdêr === {{navdêr|es|z=n}} # {{f|es|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]] #* {{bêmînak|es}} mz538b52xpz6hblok6m21ltc7olqqzc biwêj 0 30995 6238610 6114841 2026-06-22T08:05:32Z Wikihez 7344 [[Gotûbêj:wate#Emilandina_xelet]] 6238610 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36368 (kur)-Dildadil-biwêj.wav|Deng|Amed}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|biwêj|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # {{f|ku|purîzm|kevnbûyî}} [[şair]]<ref>{{ferhenga kurdî-rûsî|r=124}}</ref><ref>{{Musa Anter|r=25}}</ref> #* {{jêder-kovar|ku|sal=1944|nivîskar=Dilbikulê Doskî|sernav=Serbestî|r=27|kovar=Ronahî|hj=26|jêgirtin=Gelê serbest dê behsê bab û bapîr û mêrçak û '''biwêjêt''' (şair) xwe ket û xûnit.}} #* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Çi gava ku mirovek, têkoşer û şoreşgerên kurd bîne ber çavên xwe, bê guman, navê '''biwêj''' (şair) ê mezin Cigerxwin di nav wande wê bê êjmartin.|nivîskar=Hemîd Derwêş|sernav=Pêşgotina Kîme Ez ya Cigerxwîn|sal=1973|rûpel=3}} # {{f|ku|rêziman|xelet}} Çend [[kelîme]]yên [[li gel hev]] yên ku [[mane]]yeke [[xisûsî]] didin, ne maneya her yek ji wan kelîmeyan. #: {{hevmane|ku|tebîr|fraz|îdyom}} #: {{nim|ku|"[[emrê Xwedê kirin|Emrê Xwedê kirin]]" '''biwêjek''' e ku wateya "mirin"ê dide.}} #* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin={{zim|fr|Locution adverbiale}} — '''biwêja''' rengpîşe|r=164|sernav=Langue Kurde|url=https://bnk.institutkurde.org/catalogue/detail.php?pirtuk=619|cih=Parîs|nivîskar=Kamiran Alî Bedirxan|çap=2|sal=1965}} ==== Bikaranîn ==== Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji aliyê [[dariştin]]ê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} Bide ber {{q|ku|bikir|t=ê ku dikirre}}. ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|بوێژ}} * {{ku-kr|бьԝеж}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|bêje}} ==== Jê ==== * {{g|ku|biwêjî}} ==== Etîmolojî ==== {{neo|ku}}eke {{deyn|ckb|ku|بوێژ<tr:biwêj><t:şair>}} ye ku {{coinage|ku|Gîw Mukriyanî|nocap=1}}.{{eref|{{kitêb|sal=2024|nivîskar=Zülküf Ergün|sernav=Plandanîna Zimanê Kurdî (Kurmancî-Soranî) di Mînakên Korî Zanyarî Kurd û Enstîtuya Kurdî ya Parîsê da|url=https://acikerisim.dicle.edu.tr/server/api/core/bitstreams/21ff11fc-bab3-4b39-8e49-4649c22f56be/content|r=57}} "dariştina bêjeyan tiştekî asayî dibîne û di nivîsareke xwe da dîyar dike ku bêjeyên “wêje” û “biwêj” ê ji alîyê wî ve hatine dariştin (Hetaw: 1958: 4-5) û bêjeya “kovar” ê jî cara pêşî wan di Zarî Kirmancîyê da dahênaye (G.M., 1958: 23)"}} ji {{qe|ckb|ب<tr:bi-><crz:pêşgira failî, bide ber {{q+|ku|bikir|t=mişterî}}>|وێژ<tr:-wêj-><crz:rehê dema niha ya fiîla {{q|ckb|ۋاتەی|tr=watey|t=gotin}}>|nekat=1}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=40}}}} Bide ber {{q|ku|wêje}}. Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji eynî rehî {{coinage|ku|Kamiran Alî Bedirxan|nocap=1}}. {{çavkanî-etîm}} ==== Werger ==== {{werger-bnr|şair}} {{werger-bnr|tebîr|id=îdyom}} === Formeke lêkerê === {{lêker|ku|form=erê}} # {{f|ku|Semsûr/Kolik}} {{guharto|ku|bibêje}} === Çavkanî === {{çavkanî}} 7c9lign3vp67vmhze0iwxnf2y1z63e9 6238615 6238610 2026-06-22T08:11:03Z Wikihez 7344 /* */ bi [[MediaWiki:Gadget-AjaxEdit.js|AjaxEdit]]ê re 6238615 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36368 (kur)-Dildadil-biwêj.wav|Deng|Amed}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|biwêj|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # {{f|ku|purîzm|kevnbûyî}} [[şair]]<ref>{{ferhenga kurdî-rûsî|r=124}}</ref><ref>{{Musa Anter|r=25}}</ref> #* {{jêder-kovar|ku|sal=1944|nivîskar=Dilbikulê Doskî|sernav=Serbestî|r=27|kovar=Ronahî|hj=26|jêgirtin=Gelê serbest dê behsê bab û bapîr û mêrçak û '''biwêjêt''' (şair) xwe ket û xûnit.}} #* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Çi gava ku mirovek, têkoşer û şoreşgerên kurd bîne ber çavên xwe, bê guman, navê '''biwêj''' (şair) ê mezin Cigerxwin di nav wande wê bê êjmartin.|nivîskar=Hemîd Derwêş|sernav=Pêşgotina Kîme Ez ya Cigerxwîn|sal=1973|rûpel=3}} # {{f|ku|rêziman}} Çend [[kelîme]]yên [[li gel hev]] yên ku [[mane]]yeke [[xisûsî]] didin, ne maneya her yek ji wan kelîmeyan. #: {{hevmane|ku|tebîr|fraz|îdyom}} #: {{nim|ku|"[[emrê Xwedê kirin|Emrê Xwedê kirin]]" '''biwêjek''' e ku wateya "mirin"ê dide.}} #* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin={{zim|fr|Locution adverbiale}} — '''biwêja''' rengpîşe|r=164|sernav=Langue Kurde|url=https://bnk.institutkurde.org/catalogue/detail.php?pirtuk=619|cih=Parîs|nivîskar=Kamiran Alî Bedirxan|çap=2|sal=1965}} ==== Bikaranîn ==== Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji aliyê [[dariştin]]ê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} Bide ber {{q|ku|bikir|t=ê ku dikirre}}. ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|بوێژ}} * {{ku-kr|бьԝеж}} ==== Bide ber ==== * {{g|ku|bêje}} ==== Jê ==== * {{g|ku|biwêjî}} ==== Etîmolojî ==== {{neo|ku}}eke {{deyn|ckb|ku|بوێژ<tr:biwêj><t:şair>}} ye ku {{coinage|ku|Gîw Mukriyanî|nocap=1}}.{{eref|{{kitêb|sal=2024|nivîskar=Zülküf Ergün|sernav=Plandanîna Zimanê Kurdî (Kurmancî-Soranî) di Mînakên Korî Zanyarî Kurd û Enstîtuya Kurdî ya Parîsê da|url=https://acikerisim.dicle.edu.tr/server/api/core/bitstreams/21ff11fc-bab3-4b39-8e49-4649c22f56be/content|r=57}} "dariştina bêjeyan tiştekî asayî dibîne û di nivîsareke xwe da dîyar dike ku bêjeyên “wêje” û “biwêj” ê ji alîyê wî ve hatine dariştin (Hetaw: 1958: 4-5) û bêjeya “kovar” ê jî cara pêşî wan di Zarî Kirmancîyê da dahênaye (G.M., 1958: 23)"}} ji {{qe|ckb|ب<tr:bi-><crz:pêşgira failî, bide ber {{q+|ku|bikir|t=mişterî}}>|وێژ<tr:-wêj-><crz:rehê dema niha ya fiîla {{q|ckb|ۋاتەی|tr=watey|t=gotin}}>|nekat=1}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=40}}}} Bide ber {{q|ku|wêje}}. Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji eynî rehî {{coinage|ku|Kamiran Alî Bedirxan|nocap=1}}. {{çavkanî-etîm}} ==== Werger ==== {{werger-bnr|şair}} {{werger-bnr|tebîr|id=îdyom}} === Formeke lêkerê === {{lêker|ku|form=erê}} # {{f|ku|Semsûr/Kolik}} {{guharto|ku|bibêje}} === Çavkanî === {{çavkanî}} 4mm2edqmwv8lrcl89nnwzizomjfcqt4 6238616 6238615 2026-06-22T08:11:31Z Wikihez 7344 /* Navdêr */ 6238616 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{deng|ku|LL-Q36368 (kur)-Dildadil-biwêj.wav|Deng|Amed}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|biwêj|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # {{f|ku|purîzm|kevnbûyî}} [[şair]]<ref>{{ferhenga kurdî-rûsî|r=124}}</ref><ref>{{Musa Anter|r=25}}</ref> #* {{jêder-kovar|ku|sal=1944|nivîskar=Dilbikulê Doskî|sernav=Serbestî|r=27|kovar=Ronahî|hj=26|jêgirtin=Gelê serbest dê behsê bab û bapîr û mêrçak û '''biwêjêt''' (şair) xwe ket û xûnit.}} #* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Çi gava ku mirovek, têkoşer û şoreşgerên kurd bîne ber çavên xwe, bê guman, navê '''biwêj''' (şair) ê mezin Cigerxwin di nav wande wê bê êjmartin.|nivîskar=Hemîd Derwêş|sernav=Pêşgotina Kîme Ez ya Cigerxwîn|sal=1973|rûpel=3}} # {{f|ku|rêziman}} Çend [[kelîme]]yên [[li gel hev]] yên ku [[mane]]yeke [[xisûsî]] didin, ne maneya her yek ji wan kelîmeyan. #: {{hevmane|ku|tebîr|fraz|îdyom}} #: {{nim|ku|"[[emrê Xwedê kirin|Emrê Xwedê kirin]]" '''biwêjek''' e ku wateya "mirin"ê dide.}} #* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin={{zim|fr|Locution adverbiale}} — '''biwêja''' rengpîşe|r=164|sernav=Langue Kurde|url=https://bnk.institutkurde.org/catalogue/detail.php?pirtuk=619|cih=Parîs|nivîskar=Kamiran Alî Bedirxan|çap=2|sal=1965}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|بوێژ}} * {{ku-kr|бьԝеж}} ==== Bikaranîn ==== Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji aliyê [[dariştin]]ê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} Bide ber {{q|ku|bikir|t=ê ku dikirre}}. ==== Bide ber ==== * {{g|ku|bêje}} ==== Jê ==== * {{g|ku|biwêjî}} ==== Etîmolojî ==== {{neo|ku}}eke {{deyn|ckb|ku|بوێژ<tr:biwêj><t:şair>}} ye ku {{coinage|ku|Gîw Mukriyanî|nocap=1}}.{{eref|{{kitêb|sal=2024|nivîskar=Zülküf Ergün|sernav=Plandanîna Zimanê Kurdî (Kurmancî-Soranî) di Mînakên Korî Zanyarî Kurd û Enstîtuya Kurdî ya Parîsê da|url=https://acikerisim.dicle.edu.tr/server/api/core/bitstreams/21ff11fc-bab3-4b39-8e49-4649c22f56be/content|r=57}} "dariştina bêjeyan tiştekî asayî dibîne û di nivîsareke xwe da dîyar dike ku bêjeyên “wêje” û “biwêj” ê ji alîyê wî ve hatine dariştin (Hetaw: 1958: 4-5) û bêjeya “kovar” ê jî cara pêşî wan di Zarî Kirmancîyê da dahênaye (G.M., 1958: 23)"}} ji {{qe|ckb|ب<tr:bi-><crz:pêşgira failî, bide ber {{q+|ku|bikir|t=mişterî}}>|وێژ<tr:-wêj-><crz:rehê dema niha ya fiîla {{q|ckb|ۋاتەی|tr=watey|t=gotin}}>|nekat=1}}.{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=40}}}} Bide ber {{q|ku|wêje}}. Maneya 2an ya ''fraz, tebîr'' ji eynî rehî {{coinage|ku|Kamiran Alî Bedirxan|nocap=1}}. {{çavkanî-etîm}} ==== Werger ==== {{werger-bnr|şair}} {{werger-bnr|tebîr|id=îdyom}} === Formeke lêkerê === {{lêker|ku|form=erê}} # {{f|ku|Semsûr/Kolik}} {{guharto|ku|bibêje}} === Çavkanî === {{çavkanî}} iw4l0dvic7411jlwgf9f726tnijvdl6 mês 0 31552 6238596 6069276 2026-06-21T17:22:20Z Ghybu 1393 6238596 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|mes|mêş|meş}} == {{ziman|fur}} == === Navdêr === {{navdêr|fur|z=n}} # {{f|fur|dem}} [[meh#ku|meh]], [[heyv#ku|heyv]] #* {{bêmînak|fur}} == {{ziman|pt}} == === Bilêvkirin === * {{deng|pt|LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-mês.wav|Deng|dever=DYA}} * {{deng|pt|LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-mês.wav|Deng|dever=Porto, Portûgal}} === Navdêr === {{navdêr|pt|z=}} # [[meh]], [[heyv]], [[hîv]], 30 [[roj]] #* {{bêmînak|pt}} ==== Bide ber ==== * {{g|pt|mêş}} cthvee9fbhzt4bwskk6falfer4xwpu9 kirde 0 32750 6238612 6133494 2026-06-22T08:07:47Z Wikihez 7344 /* Navdêr */ 6238612 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|kirde|mê|guherto=hemû}} {{navdêr|ku|z=m}}, {{k-ya nerm}} # Tiştê ku hatiye kirin. #: {{hevmane|ku|emel}} #* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Celadet Alî Bedirxan/HAWAR Cild 2 Hejmar 24-57 (1934-1943)/1998|hejmar=43|sal=1942|sernav=Rewşa Dinyayê|nivîskar={{w|Celadet Alî Bedirxan|Nêrevan}}|r=999}}|jg=Bi vê guhartine, bêşik hikûmeta Vîşiyê, bêtir nîzingi li elemanan kiriye. Lê ji vê nîzingbûnê hêj tu '''kirde''' ne hate der.}} #* {{jêder-kovar|ku|jêgirtin=Ew klîşa wê Jandarka çeleng û dilhesin û gurçikpola û '''kirdeyên''' xebata wê ne jibo dilgermî û nav têdanek ji gelê me û bîraniyek ji neyarê Fransa re ye?|kovar=Roja Nû|hj=33|sal=1944|r=1|sernav=Diyarê Stêrê|nivîskar=Hesen Hişyar}} #* {{jêder-kitêb|ku|jêgirtin=Van '''kirde''' û van gotin<br>Ku Ji her der dihatin<br>Dilê Kurdan dikir xurtir,<br>Serê wan hîn blintir.|r=34|sernav=Şerê Azadî|nivîskar={{w|Nûredîn Zaza|Çîroknivîs}}|sal=1964}} #* {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Mehmed Uzun/Mirina Kalekî Rind/1987|r=73}}|jg=Cîhaneke wisan ku li wê derê peyv û şixul, qise û '''kirde''' hevûdu temam dikin û wekhev în.}} # {{f|ku|rêziman}} Kesê yan tiştê ku tiştekî dike. #: {{hevmane|ku|fail|subje|kirar}} #: {{nim|ku|Di cimleya "Ew nanî dixwe." de "ew" '''kirde''' ye, "nanî" obje e û "dixwe" fiîl e.}} #* {{jêder-kitêb|ku|sernav=Xwendina Kurdî|nivîskar={{w|Kamiran Alî Bedirxan|Dr. Kamiran Alî Bedir-xan}}|weşanxane=Çapxana Tereqi|cih=Şam|sal=1938|r=73|jêgirtin=Di hevoka jorîn de (Temo çû) herwekî gotin li ser Temo ye em zû dizanin ko '''kirdeyê''' vê hevokê (Temo) ye û (çû) pêwera wî ye ji ber ko kirina Temo şanî me dide.}} ==== Bikaranîn ==== Manaya 2an a "fail, subje" ji aliyê [[dariştin]] û manayê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} ==== Etîmolojî ==== Deyn ji {{deyn|ckb|ku|کردە|t=karên kirî}},{{eref|nav=Ergun2021|{{kovar|kovar=Nûbihar Akademî|nivîskar=Zülküf Ergün|url=https://dergipark.org.tr/tr/pub/nubihar/issue/65156/954951|sernav=Çend Kêşeyên Veguhestinê ji Kurdîya Soranî bo Kurdîya Kurmancî|cild=4|hejmar=15|sal=2021|r=18}}}} {{neo|ckb|hûr=1|nekat=1}} ji {{qe|ckb|کرد<crz:rehê dema borî ji {{q|ckb|کردن|t=kirin}}>|ە<t:-e>|nekat=1}}. Manaya 2an a "fail, subje" ji eynî rehî {{coinage|ku|Kamiran Alî Bedirxan|nocap=1}} ku ji aliyê [[dariştin]] û manayê ve xelet e.{{eref|nav=Ergun2021}} {{çavkanî-etîm}} ==== Werger ==== {{werger-bnr|tiştê hatiye kirin|emel}} {{werger-bnr|fail}} == {{ziman|tr}} == === Navdêr === {{navdêr|tr}} # nanekî ku ji ardê gilgilan tê çêkirin #* {{bêmînak|tr}} asxf0dh1dvyilxd2z1lkaoz9sf2viss morî 0 33426 6238580 5904896 2026-06-21T16:26:25Z Ghybu 1393 6238580 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr 2 === [[Wêne:White_pearl_necklace.jpg|thumb|morî]] {{navdêr|ku|z=m}} # [[cûn|Cûn]]ek [[xişir]]ê [[bihagiran]] yê mîna [[gog]]ên [[hûrik]] e. #: {{hevmane|ku|mirarî|mircan}} ==== Ji wêjeya klasîk ==== * {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Mefroş durran bi '''moriyan'''</br>Cama di destê horiyan}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مۆری}} ==== Herwiha ==== {{stûn| * {{g|ku|mihrî}} * {{g|ku|mirwarî}} * {{g|ku|mohrî}} * {{g|ku|muhrî}} * {{g|ku|morik}} * {{g|ku|morîk}} }} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|marî}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|mîrî}} * {{g|ku|mor}} * {{g|ku|murî}} * {{g|ku|mûrî}} }} ==== Binere herwiha ==== * {{g|ku|mircan}} ==== Jê ==== {{stûn| * {{g|ku|morîfiroş}} * {{g|ku|morîfiroşgeh}} * {{g|ku|morîfiroşî}} * {{g|ku|morîk}} * {{g|ku|morîkî}} * {{g|ku|morîvan}} * {{g|ku|morîvanî}} }} ==== Etîmolojî ==== Hevreha ''[[mirarî]], [[mirwarî]], [[mircan]], [[mirwarî]], [[margarîn]]'', ji {{ji|ira}}. Binere: {{q|ku|mircan}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|налкъвыт-налма́с|sc=Cyrl}}, {{W-|abq|налькъвыт-нальма́с|sc=Cyrl}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|налмэс-налкъут|sc=Cyrl}}, {{W-|ady|налъкъут|sc=Cyrl}} * {{Z|af}}: {{W-|af|pêrel}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|rruazë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Perle|m}} * {{Z|atv}}: {{W-|atv|чиндьи}} * {{Z|alt}}: {{W-|alt|јинји}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ሉል|sc=Ethi}} * {{Z|an}}: {{W-|an|perla|m}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|perlla|m}}, {{W+|ast|perla|m}} * {{Z|av}}: {{W-|av|маргъал|sc=Cyrl}} * {{Z|az}}: {{W+|az|mirvari}}, {{W+|az|inci}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|perla}}, {{W-|eu|altiste}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ынйы|sc=Cyrl}} * {{Z|bbl}}: {{W-|bbl|მარგალიტ}}, {{W-|bbl|მარგლიტ}} * {{Z|be}}: {{W-|be|жэ́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|жо́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|зе́мчуг|n}}, {{W-|be|пэ́рла|m}}, {{W-|be|жамчу́жына|m|sc=Cyrl}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|گوھر}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|মুক্তা}} * {{Z|bth}}: {{W-|bth|mutiyaraa}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|би́сер|n|sc=Cyrl}}, {{W+|bg|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|bg|маргари́т|n|sc=Cyrl}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုလဲ}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|субад|sc=Cyrl}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|perla|m}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏓᎬᎾ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|珍珠|tr=zan1 zyu1}} *: {{Z|dng}}: {{W-|dng|җынҗў}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|珍珠|tr=chṳ̂n-chû}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|珍珠|tr=zhēnzhū}}, {{W+|cmn|璣|tr=jī}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|珍珠|tr=dĭng-ciŏ / cĭng-ciŏ}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|珍珠|tr=chin-chu}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|珍珠}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|ӗнчӗ|sc=Cyrl}}, {{W-|cv|мерчен|sc=Cyrl}} * {{Z|da}}: {{W-|da|perle|g}} * {{Z|gsw}}: {{W-|gsw|Pärla}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|لُؤْلُؤَة|m}}, {{W+|ar|جَوْهَر|n}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մարգարիտ}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|perlo}} * {{Z|et}}: {{W-|et|pärl}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|kug-sõnnɛ}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مروارید|tr=morvârid}}, {{W+|fa|گوهر|tr=gowhar}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|perla|m}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|helmi}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|perle|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|perle|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|pearel}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|neamhnaid|m}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|perla|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐌼𐌰𐍂𐌹𐌺𐍂𐌴𐌹𐍄𐌿𐍃|n}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|მარგალიტი}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|pèl}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|momi}} * {{Z|ha}}: {{W-|ha|lu'ulu'u}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|मोती|n}}, {{W+|hi|मुक्ता|n}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|parel|g}} * {{Z|he}}: {{W+|he|פְּנִינָה|m|tr=p'niná|sc=Hebr}}, {{W+|he|מַרְגָּלִית|m|tr=margalít}} * {{Z|io}}: {{W+|io|perlo}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|meregrot|nt}} * {{Z|en}}: {{W+|en|pearl}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|helmi}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|perla}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|péarla}} * {{Z|it}}: {{W+|it|perla|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|perla|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|真珠|tr=しんじゅ, shinju}} * {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|maṇi}} * {{Z|xal}}: {{W-|xal|сувсн|sc=Cyrl}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|инджи|sc=Cyrl}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|perla|m}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|бермет|sc=Cyrl}} * {{Z|si}}: {{W-|si|මුතු}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|진주}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|perl|n}} * {{Z|co}}: {{W-|co|perla|m}}, {{W-|co|perula|m}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|инжи|sc=Cyrl}} * {{Z|la}}: {{W-|la|margarita|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|pērle|m}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ່ມຸກ}} * {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|moni}}, {{W-|lzz|zenişi}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|гевгьер}}, {{W-|lez|инжи}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|perlas|n}} * {{Z|liv}}: {{W-|liv|pǟrlõz}} * {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|pèrla|m}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Pärel|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|бисер|n}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|മുത്ത്}} * {{Z|ms}}: {{W-|ms|mutiara}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|ġawhra|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠨᡳᠴᡠᡥᡝ}}, {{W-|mnc|ᡨᠠᠨᠠ}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|peara}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|tipay}} * {{Z|mhr}}: {{W-|mhr|ракывод шырча|sc=Cyrl}}, {{W-|mhr|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|gyöngy}} * {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|perla|m}} * {{Z|mn}}: {{W+|mn|сувд|sc=Cyrl}} * {{Z|nah}}: {{W-|nah|epyollotli}}, {{W-|nah|yepyollotli}} * {{Z|ne}}: {{W+|ne|मोती}} * {{Z|no}}: {{W+|no|perle|g}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|pèrla|m}} * {{Z|os}}: {{W-|os|дзындз|sc=Cyrl}}, {{W-|os|абырлаш}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|اینجو|tr=inci}}, {{W-|ota|در|tr=durr}}, {{W-|ota|مروارید|tr=mervârid}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|مەرۋايىت}}, {{W-|ug|دۇر}} *: Kirîlî: {{W-|ug|мәрвайит}}, {{W-|ug|дур}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|inju}}, {{W+|uz|marvarid}}, {{W+|uz|dur}}, {{W+|uz|gavhar}} * {{Z|pi}}: {{W-|pi|muttā|m}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مرغلره|tr=murghalara}} * {{Z|pms}}: {{W-|pms|perla|m}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Parl|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|perła|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|pérola|m}} * {{Z|pa}}: {{W-|pa|ਮੋਤੀ|n}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|інжу|sc=Cyrl}}, {{W-|kk|мерүерт|sc=Cyrl}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲙⲁⲣⲅⲁⲣⲓⲧⲏⲥ}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|perla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|perlă|m}}, {{W+|ro|mărgăritar|nt}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|же́мчуг|n}}, {{W+|ru|жемчу́жина|m}}, {{W+|ru|перл|n}} * {{Z|rue}}: {{W-|rue|бисерниови|sc=Cyrl}} * {{Z|se}}: {{W-|se|bearal}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|penina}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|मुक्ता|n}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|perela|m|cuda=pèrela}}, {{W-|sc|perella|m|cuda=perèlla}} * {{Z|scn}}: {{W-|scn|perla|m}} * {{Z|srn}}: {{W-|srn|parelkrara}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|бѝсер|n|sc=Cyrl}} *: Latînî: {{W+|sh|bìser|n}} * {{Z|sk}}: {{W-|sk|perla|m}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|biser|n}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|parla|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|parla|m}} * {{Z|st}}: {{W-|st|pêrêla}} * {{Z|es}}: {{W+|es|perla|m}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|lulu}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|pärla}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|гевгьер}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|марворид}}, {{W-|tg|гавҳар}}, {{W-|tg|чавхар}} * {{Z|tl}}: {{W-|tl|perlas}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|tadmant|m}} * {{Z|th}}: {{W+|th|ไข่มุก}}, {{W+|th|มุก}}, {{W+|th|มุกดา}} * {{Z|te}}: {{W+|te|ముత్యం}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|энҗе|sc=Cyrl}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ሉል}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|inci}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|dür}}, {{W-|tk|hünji}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|མུ་ཏིག}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|чинжи}}, {{W-|tyv|сууд}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|марњан|sc=Cyrl}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|موتی|n|tr=motī}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|uk|перли́на|m|sc=Cyrl}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|ngọc trai}}, {{W+|vi|trân châu}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|pärlat}} * {{Z|vro}}: {{W-|vro|pärli}} * {{Z|wa}}: {{W-|wa|pièle}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|perl|n}}, {{W-|cy|mererid|n}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|pela}} * {{Z|km}}: {{W+|km|មុត្តា}}, {{W-|km|មុក្តា}}, {{W+|km|គជ់}}, {{W-|km|គជ់ខ្យង}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|чөмчүүк|sc=Cyrl}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|פּערל|n}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μαργαριτάρι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μαργαρίτης|n}} *: {{Z|el}}: {{W-|el|μαργαριτάρ}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|pearl|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76704379}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=2}} # {{guherto|ku|mûrî}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * {{g|ku|kurmorî}} === Rengdêr === {{rengdêr|ku}} # {{guharto|ku|mor|w=rengê mor}} 97w26pltgnja2h6jtvve7iclp83540d 6238581 6238580 2026-06-21T16:26:52Z Ghybu 1393 /* Navdêr 2 */ 6238581 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr 2 === [[Wêne:White_pearl_necklace.jpg|thumb|morî]] {{navdêr|ku|z=m}} # [[cûn|Cûn]]ek [[xişir]]ê [[bihagiran]] yê mîna [[gog]]ên [[hûrik]] e. #: {{hevmane|ku|mirarî|mircan}} ==== Ji wêjeya klasîk ==== * {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Mefroş durran bi '''moriyan'''</br>Cama di destê horiyan}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مۆری}} ==== Herwiha ==== {{stûn| * {{g|ku|mihrî}} * {{g|ku|mirwarî}} * {{g|ku|mohrî}} * {{g|ku|muhrî}} * {{g|ku|morik}} * {{g|ku|morîk}} }} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|marî}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|mîrî}} * {{g|ku|mor}} * {{g|ku|murî}} * {{g|ku|mûrî}} }} ==== Binere herwiha ==== * {{g|ku|mircan}} ==== Jê ==== {{stûn| * {{g|ku|morîfiroş}} * {{g|ku|morîfiroşgeh}} * {{g|ku|morîfiroşî}} * {{g|ku|morîk}} * {{g|ku|morîkî}} * {{g|ku|morîvan}} * {{g|ku|morîvanî}} }} ==== Etîmolojî ==== Hevreha ''[[mirarî]], [[mirwarî]], [[mircan]], [[mirwarî]], [[margarîn]]'', ji {{ji|ira}}. Binere: {{q|ku|mircan}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|налкъвыт-налма́с|sc=Cyrl}}, {{W-|abq|налькъвыт-нальма́с|sc=Cyrl}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|налмэс-налкъут|sc=Cyrl}}, {{W-|ady|налъкъут|sc=Cyrl}} * {{Z|af}}: {{W-|af|pêrel}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|rruazë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Perle|m}} * {{Z|atv}}: {{W-|atv|чиндьи}} * {{Z|alt}}: {{W-|alt|јинји}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ሉል|sc=Ethi}} * {{Z|an}}: {{W-|an|perla|m}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|perlla|m}}, {{W+|ast|perla|m}} * {{Z|av}}: {{W-|av|маргъал|sc=Cyrl}} * {{Z|az}}: {{W+|az|mirvari}}, {{W+|az|inci}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|perla}}, {{W-|eu|altiste}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ынйы|sc=Cyrl}} * {{Z|bbl}}: {{W-|bbl|მარგალიტ}}, {{W-|bbl|მარგლიტ}} * {{Z|be}}: {{W-|be|жэ́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|жо́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|зе́мчуг|n}}, {{W-|be|пэ́рла|m}}, {{W-|be|жамчу́жына|m|sc=Cyrl}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|گوھر}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|মুক্তা}} * {{Z|bth}}: {{W-|bth|mutiyaraa}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|би́сер|n|sc=Cyrl}}, {{W+|bg|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|bg|маргари́т|n|sc=Cyrl}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုလဲ}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|субад|sc=Cyrl}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|perla|m}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏓᎬᎾ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|珍珠|tr=zan1 zyu1}} *: {{Z|dng}}: {{W-|dng|җынҗў}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|珍珠|tr=chṳ̂n-chû}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|珍珠|tr=zhēnzhū}}, {{W+|cmn|璣|tr=jī}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|珍珠|tr=dĭng-ciŏ / cĭng-ciŏ}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|珍珠|tr=chin-chu}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|珍珠}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|ӗнчӗ|sc=Cyrl}}, {{W-|cv|мерчен|sc=Cyrl}} * {{Z|da}}: {{W-|da|perle|g}} * {{Z|gsw}}: {{W-|gsw|Pärla}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|لُؤْلُؤَة|m}}, {{W+|ar|جَوْهَر|n}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մարգարիտ}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|perlo}} * {{Z|et}}: {{W-|et|pärl}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|kug-sõnnɛ}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مروارید|tr=morvârid}}, {{W+|fa|گوهر|tr=gowhar}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|perla|m}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|helmi}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|perle|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|perle|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|pearel}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|neamhnaid|m}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|perla|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐌼𐌰𐍂𐌹𐌺𐍂𐌴𐌹𐍄𐌿𐍃|n}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|მარგალიტი}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|pèl}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|momi}} * {{Z|ha}}: {{W-|ha|lu'ulu'u}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|मोती|n}}, {{W+|hi|मुक्ता|n}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|parel|g}} * {{Z|he}}: {{W+|he|פְּנִינָה|m|tr=p'niná|sc=Hebr}}, {{W+|he|מַרְגָּלִית|m|tr=margalít}} * {{Z|io}}: {{W+|io|perlo}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|meregrot|nt}} * {{Z|en}}: {{W+|en|pearl}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|helmi}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|perla}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|péarla}} * {{Z|it}}: {{W+|it|perla|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|perla|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|真珠|tr=しんじゅ, shinju}} * {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|maṇi}} * {{Z|xal}}: {{W-|xal|сувсн|sc=Cyrl}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|инджи|sc=Cyrl}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|perla|m}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|бермет|sc=Cyrl}} * {{Z|si}}: {{W-|si|මුතු}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|진주}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|perl|n}} * {{Z|co}}: {{W-|co|perla|m}}, {{W-|co|perula|m}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|инжи|sc=Cyrl}} * {{Z|la}}: {{W-|la|margarita|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|pērle|m}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ່ມຸກ}} * {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|moni}}, {{W-|lzz|zenişi}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|гевгьер}}, {{W-|lez|инжи}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|perlas|n}} * {{Z|liv}}: {{W-|liv|pǟrlõz}} * {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|pèrla|m}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Pärel|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|бисер|n}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|മുത്ത്}} * {{Z|ms}}: {{W-|ms|mutiara}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|ġawhra|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠨᡳᠴᡠᡥᡝ}}, {{W-|mnc|ᡨᠠᠨᠠ}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|peara}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|tipay}} * {{Z|mhr}}: {{W-|mhr|ракывод шырча|sc=Cyrl}}, {{W-|mhr|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|gyöngy}} * {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|perla|m}} * {{Z|mn}}: {{W+|mn|сувд|sc=Cyrl}} * {{Z|nah}}: {{W-|nah|epyollotli}}, {{W-|nah|yepyollotli}} * {{Z|ne}}: {{W+|ne|मोती}} * {{Z|no}}: {{W+|no|perle|g}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|pèrla|m}} * {{Z|os}}: {{W-|os|дзындз|sc=Cyrl}}, {{W-|os|абырлаш}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|اینجو|tr=inci}}, {{W-|ota|در|tr=durr}}, {{W-|ota|مروارید|tr=mervârid}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|مەرۋايىت}}, {{W-|ug|دۇر}} *: Kirîlî: {{W-|ug|мәрвайит}}, {{W-|ug|дур}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|inju}}, {{W+|uz|marvarid}}, {{W+|uz|dur}}, {{W+|uz|gavhar}} * {{Z|pi}}: {{W-|pi|muttā|m}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مرغلره|tr=murghalara}} * {{Z|pms}}: {{W-|pms|perla|m}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Parl|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|perła|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|pérola|m}} * {{Z|pa}}: {{W-|pa|ਮੋਤੀ|n}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|інжу|sc=Cyrl}}, {{W-|kk|мерүерт|sc=Cyrl}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲙⲁⲣⲅⲁⲣⲓⲧⲏⲥ}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|perla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|perlă|m}}, {{W+|ro|mărgăritar|nt}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|же́мчуг|n}}, {{W+|ru|жемчу́жина|m}}, {{W+|ru|перл|n}} * {{Z|rue}}: {{W-|rue|бисерниови|sc=Cyrl}} * {{Z|se}}: {{W-|se|bearal}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|penina}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|मुक्ता|n}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|perela|m|cuda=pèrela}}, {{W-|sc|perella|m|cuda=perèlla}} * {{Z|scn}}: {{W-|scn|perla|m}} * {{Z|srn}}: {{W-|srn|parelkrara}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|бѝсер|n|sc=Cyrl}} *: Latînî: {{W+|sh|bìser|n}} * {{Z|sk}}: {{W-|sk|perla|m}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|biser|n}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|parla|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|parla|m}} * {{Z|st}}: {{W-|st|pêrêla}} * {{Z|es}}: {{W+|es|perla|m}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|lulu}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|pärla}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|гевгьер}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|марворид}}, {{W-|tg|гавҳар}}, {{W-|tg|чавхар}} * {{Z|tl}}: {{W-|tl|perlas}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|tadmant|m}} * {{Z|th}}: {{W+|th|ไข่มุก}}, {{W+|th|มุก}}, {{W+|th|มุกดา}} * {{Z|te}}: {{W+|te|ముత్యం}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|энҗе|sc=Cyrl}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ሉል}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|inci}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|dür}}, {{W-|tk|hünji}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|མུ་ཏིག}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|чинжи}}, {{W-|tyv|сууд}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|марњан|sc=Cyrl}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|موتی|n|tr=motī}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|uk|перли́на|m|sc=Cyrl}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|ngọc trai}}, {{W+|vi|trân châu}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|pärlat}} * {{Z|vro}}: {{W-|vro|pärli}} * {{Z|wa}}: {{W-|wa|pièle}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|perl|n}}, {{W-|cy|mererid|n}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|pela}} * {{Z|km}}: {{W+|km|មុត្តា}}, {{W-|km|មុក្តា}}, {{W+|km|គជ់}}, {{W-|km|គជ់ខ្យង}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|чөмчүүк|sc=Cyrl}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|פּערל|n}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μαργαριτάρι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μαργαρίτης|n}} *: {{Z|el}}: {{W-|el|μαργαριτάρ}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|pearl|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76704379}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=n}} # {{guherto|ku|mûrî}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * {{g|ku|kurmorî}} === Rengdêr === {{rengdêr|ku}} # {{guharto|ku|mor|w=rengê mor}} 6waej4usmednkngyq67zovwvavp8f7l 6238582 6238581 2026-06-21T16:28:19Z Ghybu 1393 /* Navdêr 2 */ 6238582 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr 2 === [[Wêne:White_pearl_necklace.jpg|thumb|morî]] {{navdêr|ku|z=m}} # [[cûn|Cûn]]ek [[xişir]]ê [[bihagiran]] yê mîna [[gog]]ên [[hûrik]] e. #: {{hevmane|ku|mirarî|mircan}} ==== Ji wêjeya klasîk ==== * {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Mefroş durran bi '''moriyan'''</br>Cama di destê horiyan}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مۆری}} ==== Herwiha ==== {{stûn| * {{g|ku|mihrî}} * {{g|ku|mirwarî}} * {{g|ku|mohrî}} * {{g|ku|muhrî}} * {{g|ku|morik}} * {{g|ku|morîk}} }} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|marî}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|mîrî}} * {{g|ku|mor}} * {{g|ku|murî}} * {{g|ku|mûrî}} }} ==== Binere herwiha ==== * {{g|ku|mircan}} ==== Jê ==== {{stûn| * {{g|ku|morîfiroş}} * {{g|ku|morîfiroşgeh}} * {{g|ku|morîfiroşî}} * {{g|ku|morîk}} * {{g|ku|morîkî}} * {{g|ku|morîvan}} * {{g|ku|morîvanî}} }} ==== Etîmolojî ==== Hevreha ''[[mirarî]], [[mirwarî]], [[mircan]], [[mirwarî]], [[margarîn]]'', ji {{ji|ira}}. Binere: {{q|ku|mircan}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|налкъвыт-налма́с|sc=Cyrl}}, {{W-|abq|налькъвыт-нальма́с|sc=Cyrl}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|налмэс-налкъут|sc=Cyrl}}, {{W-|ady|налъкъут|sc=Cyrl}} * {{Z|af}}: {{W-|af|pêrel}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|rruazë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Perle|m}} * {{Z|atv}}: {{W-|atv|чиндьи}} * {{Z|alt}}: {{W-|alt|јинји}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ሉል|sc=Ethi}} * {{Z|an}}: {{W-|an|perla|m}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|perlla|m}}, {{W+|ast|perla|m}} * {{Z|av}}: {{W-|av|маргъал|sc=Cyrl}} * {{Z|az}}: {{W+|az|mirvari}}, {{W+|az|inci}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|perla}}, {{W-|eu|altiste}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ынйы|sc=Cyrl}} * {{Z|bbl}}: {{W-|bbl|მარგალიტ}}, {{W-|bbl|მარგლიტ}} * {{Z|be}}: {{W-|be|жэ́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|жо́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|зе́мчуг|n}}, {{W-|be|пэ́рла|m}}, {{W-|be|жамчу́жына|m|sc=Cyrl}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|گوھر}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|মুক্তা}} * {{Z|bth}}: {{W-|bth|mutiyaraa}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|би́сер|n|sc=Cyrl}}, {{W+|bg|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|bg|маргари́т|n|sc=Cyrl}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုလဲ}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|субад|sc=Cyrl}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|perla|m}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏓᎬᎾ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|珍珠|tr=zan1 zyu1}} *: {{Z|dng}}: {{W-|dng|җынҗў}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|珍珠|tr=chṳ̂n-chû}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|珍珠|tr=zhēnzhū}}, {{W+|cmn|璣|tr=jī}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|珍珠|tr=dĭng-ciŏ / cĭng-ciŏ}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|珍珠|tr=chin-chu}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|珍珠}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|ӗнчӗ|sc=Cyrl}}, {{W-|cv|мерчен|sc=Cyrl}} * {{Z|da}}: {{W-|da|perle|g}} * {{Z|gsw}}: {{W-|gsw|Pärla}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|لُؤْلُؤَة|m}}, {{W+|ar|جَوْهَر|n}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մարգարիտ}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|perlo}} * {{Z|et}}: {{W-|et|pärl}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|kug-sõnnɛ}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مروارید|tr=morvârid}}, {{W+|fa|گوهر|tr=gowhar}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|perla|m}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|helmi}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|perle|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|perle|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|pearel}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|neamhnaid|m}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|perla|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐌼𐌰𐍂𐌹𐌺𐍂𐌴𐌹𐍄𐌿𐍃|n}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|მარგალიტი}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|pèl}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|momi}} * {{Z|ha}}: {{W-|ha|lu'ulu'u}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|मोती|n}}, {{W+|hi|मुक्ता|n}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|parel|g}} * {{Z|he}}: {{W+|he|פְּנִינָה|m|tr=p'niná|sc=Hebr}}, {{W+|he|מַרְגָּלִית|m|tr=margalít}} * {{Z|io}}: {{W+|io|perlo}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|meregrot|nt}} * {{Z|en}}: {{W+|en|pearl}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|helmi}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|perla}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|péarla}} * {{Z|it}}: {{W+|it|perla|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|perla|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|真珠|tr=しんじゅ, shinju}} * {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|maṇi}} * {{Z|xal}}: {{W-|xal|сувсн|sc=Cyrl}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|инджи|sc=Cyrl}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|perla|m}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|бермет|sc=Cyrl}} * {{Z|si}}: {{W-|si|මුතු}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|진주}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|perl|n}} * {{Z|co}}: {{W-|co|perla|m}}, {{W-|co|perula|m}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|инжи|sc=Cyrl}} * {{Z|la}}: {{W-|la|margarita|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|pērle|m}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ່ມຸກ}} * {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|moni}}, {{W-|lzz|zenişi}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|гевгьер}}, {{W-|lez|инжи}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|perlas|n}} * {{Z|liv}}: {{W-|liv|pǟrlõz}} * {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|pèrla|m}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Pärel|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|бисер|n}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|മുത്ത്}} * {{Z|ms}}: {{W-|ms|mutiara}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|ġawhra|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠨᡳᠴᡠᡥᡝ}}, {{W-|mnc|ᡨᠠᠨᠠ}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|peara}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|tipay}} * {{Z|mhr}}: {{W-|mhr|ракывод шырча|sc=Cyrl}}, {{W-|mhr|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|gyöngy}} * {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|perla|m}} * {{Z|mn}}: {{W+|mn|сувд|sc=Cyrl}} * {{Z|nah}}: {{W-|nah|epyollotli}}, {{W-|nah|yepyollotli}} * {{Z|ne}}: {{W+|ne|मोती}} * {{Z|no}}: {{W+|no|perle|g}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|pèrla|m}} * {{Z|os}}: {{W-|os|дзындз|sc=Cyrl}}, {{W-|os|абырлаш}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|اینجو|tr=inci}}, {{W-|ota|در|tr=durr}}, {{W-|ota|مروارید|tr=mervârid}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|مەرۋايىت}}, {{W-|ug|دۇر}} *: Kirîlî: {{W-|ug|мәрвайит}}, {{W-|ug|дур}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|inju}}, {{W+|uz|marvarid}}, {{W+|uz|dur}}, {{W+|uz|gavhar}} * {{Z|pi}}: {{W-|pi|muttā|m}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مرغلره|tr=murghalara}} * {{Z|pms}}: {{W-|pms|perla|m}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Parl|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|perła|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|pérola|m}} * {{Z|pa}}: {{W-|pa|ਮੋਤੀ|n}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|інжу|sc=Cyrl}}, {{W-|kk|мерүерт|sc=Cyrl}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲙⲁⲣⲅⲁⲣⲓⲧⲏⲥ}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|perla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|perlă|m}}, {{W+|ro|mărgăritar|nt}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|же́мчуг|n}}, {{W+|ru|жемчу́жина|m}}, {{W+|ru|перл|n}} * {{Z|rue}}: {{W-|rue|бисерниови|sc=Cyrl}} * {{Z|se}}: {{W-|se|bearal}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|penina}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|मुक्ता|n}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|perela|m|cuda=pèrela}}, {{W-|sc|perella|m|cuda=perèlla}} * {{Z|scn}}: {{W-|scn|perla|m}} * {{Z|srn}}: {{W-|srn|parelkrara}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|бѝсер|n|sc=Cyrl}} *: Latînî: {{W+|sh|bìser|n}} * {{Z|sk}}: {{W-|sk|perla|m}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|biser|n}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|parla|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|parla|m}} * {{Z|st}}: {{W-|st|pêrêla}} * {{Z|es}}: {{W+|es|perla|m}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|lulu}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|pärla}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|гевгьер}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|марворид}}, {{W-|tg|гавҳар}}, {{W-|tg|чавхар}} * {{Z|tl}}: {{W-|tl|perlas}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|tadmant|m}} * {{Z|th}}: {{W+|th|ไข่มุก}}, {{W+|th|มุก}}, {{W+|th|มุกดา}} * {{Z|te}}: {{W+|te|ముత్యం}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|энҗе|sc=Cyrl}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ሉል}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|inci}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|dür}}, {{W-|tk|hünji}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|མུ་ཏིག}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|чинжи}}, {{W-|tyv|сууд}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|марњан|sc=Cyrl}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|موتی|n|tr=motī}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|uk|перли́на|m|sc=Cyrl}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|ngọc trai}}, {{W+|vi|trân châu}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|pärlat}} * {{Z|vro}}: {{W-|vro|pärli}} * {{Z|wa}}: {{W-|wa|pièle}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|perl|n}}, {{W-|cy|mererid|n}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|pela}} * {{Z|km}}: {{W+|km|មុត្តា}}, {{W-|km|មុក្តា}}, {{W+|km|គជ់}}, {{W-|km|គជ់ខ្យង}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|чөмчүүк|sc=Cyrl}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|פּערל|n}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μαργαριτάρι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μαργαρίτης|n}} *: {{Z|el}}: {{W-|el|μαργαριτάρ}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|pearl|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76704379}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|Riha}} {{f|ku|buxik}} {{guherto|ku|mûrî}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * {{g|ku|kurmorî}} === Rengdêr === {{rengdêr|ku}} # {{guharto|ku|mor|w=rengê mor}} o90acqg7cu4klo35mcprugk10vqk0j9 6238594 6238582 2026-06-21T16:48:51Z Ghybu 1393 /* Jê */ 6238594 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Navdêr 2 === [[Wêne:White_pearl_necklace.jpg|thumb|morî]] {{navdêr|ku|z=m}} # [[cûn|Cûn]]ek [[xişir]]ê [[bihagiran]] yê mîna [[gog]]ên [[hûrik]] e. #: {{hevmane|ku|mirarî|mircan}} ==== Ji wêjeya klasîk ==== * {{jêder|ku|{{Jêgirtin/Feqiyê Teyran}}|jêgirtin=Mefroş durran bi '''moriyan'''</br>Cama di destê horiyan}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|مۆری}} ==== Herwiha ==== {{stûn| * {{g|ku|mihrî}} * {{g|ku|mirwarî}} * {{g|ku|mohrî}} * {{g|ku|muhrî}} * {{g|ku|morik}} * {{g|ku|morîk}} }} ==== Bide ber ==== {{stûn| * {{g|ku|marî}} * {{g|ku|mirî}} * {{g|ku|mîrî}} * {{g|ku|mor}} * {{g|ku|murî}} * {{g|ku|mûrî}} }} ==== Binere herwiha ==== * {{g|ku|mircan}} ==== Jê ==== {{stûn| * {{g|ku|morîfiroş}} * {{g|ku|morîfiroşgeh}} * {{g|ku|morîfiroşî}} * {{g|ku|morîk}} * {{g|ku|morîkî}} * {{g|ku|morîvan}} * {{g|ku|morîvanî}} }} ==== Etîmolojî ==== Hevreha ''[[mirarî]], [[mirwarî]], [[mircan]], [[mirwarî]], [[margarîn]]'', ji {{ji|ira}}. Binere: {{q|ku|mircan}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|abq}}: {{W-|abq|налкъвыт-налма́с|sc=Cyrl}}, {{W-|abq|налькъвыт-нальма́с|sc=Cyrl}} * {{Z|ady}}: {{W-|ady|налмэс-налкъут|sc=Cyrl}}, {{W-|ady|налъкъут|sc=Cyrl}} * {{Z|af}}: {{W-|af|pêrel}} * {{Z|sq}}: {{W+|sq|rruazë|m}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Perle|m}} * {{Z|atv}}: {{W-|atv|чиндьи}} * {{Z|alt}}: {{W-|alt|јинји}} * {{Z|am}}: {{W-|am|ሉል|sc=Ethi}} * {{Z|an}}: {{W-|an|perla|m}} * {{Z|ast}}: {{W+|ast|perlla|m}}, {{W+|ast|perla|m}} * {{Z|av}}: {{W-|av|маргъал|sc=Cyrl}} * {{Z|az}}: {{W+|az|mirvari}}, {{W+|az|inci}} * {{Z|eu}}: {{W-|eu|perla}}, {{W-|eu|altiste}} * {{Z|ba}}: {{W-|ba|ынйы|sc=Cyrl}} * {{Z|bbl}}: {{W-|bbl|მარგალიტ}}, {{W-|bbl|მარგლიტ}} * {{Z|be}}: {{W-|be|жэ́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|жо́мчуг|n|sc=Cyrl}}, {{W-|be|зе́мчуг|n}}, {{W-|be|пэ́рла|m}}, {{W-|be|жамчу́жына|m|sc=Cyrl}} * {{Z|bal}}: {{W-|bal|گوھر}} * {{Z|bn}}: {{W+|bn|মুক্তা}} * {{Z|bth}}: {{W-|bth|mutiyaraa}} * {{Z|bg}}: {{W+|bg|би́сер|n|sc=Cyrl}}, {{W+|bg|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|bg|маргари́т|n|sc=Cyrl}} * {{Z|my}}: {{W+|my|ပုလဲ}} * {{Z|bua}}: {{W-|bua|субад|sc=Cyrl}} * {{Z|cs}}: {{W+|cs|perla|m}} * {{Z|chr}}: {{W-|chr|ᏓᎬᎾ}} * {{Z|zh}}: *: {{Z|yue}}: {{W-|yue|珍珠|tr=zan1 zyu1}} *: {{Z|dng}}: {{W-|dng|җынҗў}} *: {{Z|hak}}: {{W-|hak|珍珠|tr=chṳ̂n-chû}} *: {{Z|cmn}}: {{W+|cmn|珍珠|tr=zhēnzhū}}, {{W+|cmn|璣|tr=jī}} *: {{Z|cdo}}: {{W-|cdo|珍珠|tr=dĭng-ciŏ / cĭng-ciŏ}} *: {{Z|nan}}: {{W+|nan|珍珠|tr=chin-chu}} *: {{Z|wuu}}: {{W-|wuu|珍珠}} * {{Z|cv}}: {{W-|cv|ӗнчӗ|sc=Cyrl}}, {{W-|cv|мерчен|sc=Cyrl}} * {{Z|da}}: {{W-|da|perle|g}} * {{Z|gsw}}: {{W-|gsw|Pärla}} * {{Z|ar}}: {{W-|ar|لُؤْلُؤَة|m}}, {{W+|ar|جَوْهَر|n}} * {{Z|hy}}: {{W+|hy|մարգարիտ}} * {{Z|myv}}: {{W-|myv|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|eo}}: {{W-|eo|perlo}} * {{Z|et}}: {{W-|et|pärl}} * {{Z|evn}}: {{W-|evn|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|gur}}: {{W-|gur|kug-sõnnɛ}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|مروارید|tr=morvârid}}, {{W+|fa|گوهر|tr=gowhar}} * {{Z|fo}}: {{W-|fo|perla|m}} * {{Z|fi}}: {{W+|fi|helmi}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|perle|m}} * {{Z|fur}}: {{W-|fur|perle|m}} * {{Z|fy}}: {{W-|fy|pearel}} * {{Z|gd}}: {{W-|gd|neamhnaid|m}} * {{Z|gl}}: {{W+|gl|perla|m}} * {{Z|got}}: {{W-|got|𐌼𐌰𐍂𐌹𐌺𐍂𐌴𐌹𐍄𐌿𐍃|n}} * {{Z|ka}}: {{W-|ka|მარგალიტი}} * {{Z|ht}}: {{W-|ht|pèl}} * {{Z|haw}}: {{W-|haw|momi}} * {{Z|ha}}: {{W-|ha|lu'ulu'u}} * {{Z|hi}}: {{W+|hi|मोती|n}}, {{W+|hi|मुक्ता|n}} * {{Z|nl}}: {{W+|nl|parel|g}} * {{Z|he}}: {{W+|he|פְּנִינָה|m|tr=p'niná|sc=Hebr}}, {{W+|he|מַרְגָּלִית|m|tr=margalít}} * {{Z|io}}: {{W+|io|perlo}} * {{Z|ang}}: {{W-|ang|meregrot|nt}} * {{Z|en}}: {{W+|en|pearl}} * {{Z|izh}}: {{W-|izh|helmi}} * {{Z|ia}}: {{W-|ia|perla}} * {{Z|ga}}: {{W-|ga|péarla}} * {{Z|it}}: {{W+|it|perla|m}} * {{Z|is}}: {{W+|is|perla|m}} * {{Z|ja}}: {{W+|ja|真珠|tr=しんじゅ, shinju}} * {{Z|kaw}}: {{W-|kaw|maṇi}} * {{Z|xal}}: {{W-|xal|сувсн|sc=Cyrl}} * {{Z|krc}}: {{W-|krc|инджи|sc=Cyrl}} * {{Z|ca}}: {{W+|ca|perla|m}} * {{Z|ky}}: {{W+|ky|бермет|sc=Cyrl}} * {{Z|si}}: {{W-|si|මුතු}} * {{Z|ko}}: {{W+|ko|진주}} * {{Z|kw}}: {{W-|kw|perl|n}} * {{Z|co}}: {{W-|co|perla|m}}, {{W-|co|perula|m}} * {{Z|kum}}: {{W-|kum|инжи|sc=Cyrl}} * {{Z|la}}: {{W-|la|margarita|m}} * {{Z|lv}}: {{W-|lv|pērle|m}} * {{Z|lo}}: {{W+|lo|ໄຂ່ມຸກ}} * {{Z|lzz}}: {{W-|lzz|moni}}, {{W-|lzz|zenişi}} * {{Z|lez}}: {{W-|lez|гевгьер}}, {{W-|lez|инжи}} * {{Z|lt}}: {{W-|lt|perlas|n}} * {{Z|liv}}: {{W-|liv|pǟrlõz}} * {{Z|lmo}}: {{W-|lmo|pèrla|m}} * {{Z|lb}}: {{W-|lb|Pärel|m}} * {{Z|mk}}: {{W-|mk|бисер|n}} * {{Z|ml}}: {{W+|ml|മുത്ത്}} * {{Z|ms}}: {{W-|ms|mutiara}} * {{Z|mt}}: {{W-|mt|ġawhra|m}} * {{Z|mnc}}: {{W-|mnc|ᠨᡳᠴᡠᡥᡝ}}, {{W-|mnc|ᡨᠠᠨᠠ}} * {{Z|mi}}: {{W-|mi|peara}} * {{Z|mrw}}: {{W-|mrw|tipay}} * {{Z|mhr}}: {{W-|mhr|ракывод шырча|sc=Cyrl}}, {{W-|mhr|жемчуг|sc=Cyrl}} * {{Z|hu}}: {{W+|hu|gyöngy}} * {{Z|mwl}}: {{W-|mwl|perla|m}} * {{Z|mn}}: {{W+|mn|сувд|sc=Cyrl}} * {{Z|nah}}: {{W-|nah|epyollotli}}, {{W-|nah|yepyollotli}} * {{Z|ne}}: {{W+|ne|मोती}} * {{Z|no}}: {{W+|no|perle|g}} * {{Z|oc}}: {{W+|oc|pèrla|m}} * {{Z|os}}: {{W-|os|дзындз|sc=Cyrl}}, {{W-|os|абырлаш}} * {{Z|ota}}: {{W-|ota|اینجو|tr=inci}}, {{W-|ota|در|tr=durr}}, {{W-|ota|مروارید|tr=mervârid}} * {{Z|ug}}: {{W-|ug|مەرۋايىت}}, {{W-|ug|دۇر}} *: Kirîlî: {{W-|ug|мәрвайит}}, {{W-|ug|дур}} * {{Z|uz}}: {{W+|uz|inju}}, {{W+|uz|marvarid}}, {{W+|uz|dur}}, {{W+|uz|gavhar}} * {{Z|pi}}: {{W-|pi|muttā|m}} * {{Z|ps}}: {{W-|ps|مرغلره|tr=murghalara}} * {{Z|pms}}: {{W-|pms|perla|m}} * {{Z|pdt}}: {{W-|pdt|Parl|m}} * {{Z|pl}}: {{W+|pl|perła|m}} * {{Z|pt}}: {{W+|pt|pérola|m}} * {{Z|pa}}: {{W-|pa|ਮੋਤੀ|n}} * {{Z|kk}}: {{W-|kk|інжу|sc=Cyrl}}, {{W-|kk|мерүерт|sc=Cyrl}} * {{Z|cop}}: {{W-|cop|ⲙⲁⲣⲅⲁⲣⲓⲧⲏⲥ}} * {{Z|rm}}: {{W-|rm|perla|m}} * {{Z|ro}}: {{W+|ro|perlă|m}}, {{W+|ro|mărgăritar|nt}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|же́мчуг|n}}, {{W+|ru|жемчу́жина|m}}, {{W+|ru|перл|n}} * {{Z|rue}}: {{W-|rue|бисерниови|sc=Cyrl}} * {{Z|se}}: {{W-|se|bearal}} * {{Z|sm}}: {{W-|sm|penina}} * {{Z|sa}}: {{W+|sa|मुक्ता|n}} * {{Z|sc}}: {{W-|sc|perela|m|cuda=pèrela}}, {{W-|sc|perella|m|cuda=perèlla}} * {{Z|scn}}: {{W-|scn|perla|m}} * {{Z|srn}}: {{W-|srn|parelkrara}} * {{Z|sh}}: *: Kirîlî: {{W-|sh|бѝсер|n|sc=Cyrl}} *: Latînî: {{W+|sh|bìser|n}} * {{Z|sk}}: {{W-|sk|perla|m}} * {{Z|sl}}: {{W+|sl|biser|n}} * Sorbî: *: {{Z|dsb}}: {{W-|dsb|parla|m}} *: {{Z|hsb}}: {{W-|hsb|parla|m}} * {{Z|st}}: {{W-|st|pêrêla}} * {{Z|es}}: {{W+|es|perla|m}} * {{Z|sw}}: {{W+|sw|lulu}} * {{Z|sv}}: {{W+|sv|pärla}} * {{Z|tab}}: {{W-|tab|гевгьер}} * {{Z|tg}}: {{W+|tg|марворид}}, {{W-|tg|гавҳар}}, {{W-|tg|чавхар}} * {{Z|tl}}: {{W-|tl|perlas}} * {{Z|rif}}: {{W-|rif|tadmant|m}} * {{Z|th}}: {{W+|th|ไข่มุก}}, {{W+|th|มุก}}, {{W+|th|มุกดา}} * {{Z|te}}: {{W+|te|ముత్యం}} * {{Z|tt}}: {{W+|tt|энҗе|sc=Cyrl}} * {{Z|ti}}: {{W+|ti|ሉል}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|inci}} * {{Z|tk}}: {{W-|tk|dür}}, {{W-|tk|hünji}} * {{Z|bo}}: {{W-|bo|མུ་ཏིག}} * {{Z|tyv}}: {{W-|tyv|чинжи}}, {{W-|tyv|сууд}} * {{Z|udm}}: {{W-|udm|марњан|sc=Cyrl}} * {{Z|ur}}: {{W-|ur|موتی|n|tr=motī}} * {{Z|uk}}: {{W-|uk|пе́рла|m|sc=Cyrl}}, {{W-|uk|перли́на|m|sc=Cyrl}} * {{Z|vi}}: {{W+|vi|ngọc trai}}, {{W+|vi|trân châu}} * {{Z|vo}}: {{W+|vo|pärlat}} * {{Z|vro}}: {{W-|vro|pärli}} * {{Z|wa}}: {{W-|wa|pièle}} * {{Z|cy}}: {{W-|cy|perl|n}}, {{W-|cy|mererid|n}} * {{Z|wym}}: {{W-|wym|pela}} * {{Z|km}}: {{W+|km|មុត្តា}}, {{W-|km|មុក្តា}}, {{W+|km|គជ់}}, {{W-|km|គជ់ខ្យង}} * {{Z|sah}}: {{W-|sah|чөмчүүк|sc=Cyrl}} * {{Z|yi}}: {{W-|yi|פּערל|n}} * {{Z|el}}: {{W+|el|μαργαριτάρι|nt}} *: Kevn: {{W-|grc|μαργαρίτης|n}} *: {{Z|el}}: {{W-|el|μαργαριτάρ}} {{werger-bin}} :{{werger çavkanî|en|pearl|beş=Ev qismê Wergerê|oldid=76704379}} === Navdêr 2 === {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|Riha}} {{f|ku|buxik}} {{guherto|ku|mûrî}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * {{g|ku|kurmorî}} * {{g|ku|moristang}} === Rengdêr === {{rengdêr|ku}} # {{guharto|ku|mor|w=rengê mor}} 9rg9m4laaemhy190h7rg2bbttqw3zbo pej 0 41109 6238527 6238503 2026-06-21T12:35:56Z Ghybu 1393 /* Werger */ 6238527 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|pêj}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr 1 === {{ku-tewîn-nav|pej|nêr}} [[Wêne:Хмиз.JPG|thumb|Pej.]] {{navdêr|ku|z=n}} # [[çirpik|Çirpikên]] [[dar]]an. #* {{hevmane|ku|hej|hejik|tirrik|êzing|qirşik|şivist|kelem|darik|hûrik}} #* {{jêder|ku|jêgirtin=Li der dora Bedlîs û Wan û Mûşê ji Hejik an ra dibêjin "'''pej'''".|Hozanê Bengî di koma "Zimanê Kurdî" ya li ser [[Rûname]]yê, 2/2012}} ==== Herwiha ==== {{kol3|ku | pejik | pejk | pêj | pêjik | pêjk | pîj | pîjik | pîjk | hejûpêj }} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|çalı}}, {{W+|tr|çırpı}} {{werger-bin}} {{bend}} === Navdêr 2 === {{ku-tewîn-nav|pej|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[sî]], [[sîber]], [[talde]], [[pejan]] #* {{jêder|ku|jêgirtin=Şeva reş '''pej''' vedane, hate ser min|Cigerxwîn: ''Evîna Dil''}} #* {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|siper}} {{werger-bin}} 65mrejed55ol5ljpoh97y5cgznnngqs têketin 0 47537 6238607 6236153 2026-06-22T02:23:59Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238607 wikitext text/x-wiki {{bnr-l|tê ketin}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|têketin|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[kiryar|Kiryara]] ketina [[avahî]]yeki an jî [[tevlîbûn]]a civak an [[rêxistin]]ek [[taybet]]î. #* {{bêmînak|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|en}}: {{W+|en|entry}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|girme}}, {{W+|tr|giriş}}, {{W+|tr|giriliş|guman=erê}}, {{W+|tr|duhul|guman=erê}}, {{W+|tr|girim|guman=erê}}, {{W+|tr|girdi|guman=erê}} {{werger-bin}} {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sokulma}}, {{W+|tr|sokuluş}} {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|dalma}} {{werger-bin}} guc0anx2uqtiogmb9m961hafs80e8ym 6238608 6238607 2026-06-22T02:24:40Z Ghybu 1393 /* Werger */ 6238608 wikitext text/x-wiki {{bnr-l|tê ketin}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|têketin|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[kiryar|Kiryara]] ketina [[avahî]]yeki an jî [[tevlîbûn]]a civak an [[rêxistin]]ek [[taybet]]î. #* {{bêmînak|ku}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|en}}: {{W+|en|entry}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|girme}}, {{W+|tr|giriş}}, {{W+|tr|giriliş|guman=erê}}, {{W+|tr|duhul|guman=erê}}, {{W+|tr|girim|guman=erê}}, {{W+|tr|girdi|guman=erê}} {{werger-bin}} {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|sokulma}}, {{W+|tr|sokuluş}} {{werger-bin}} {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|dalma}} {{werger-bin}} odb6uv4xu3j7isqo7vclhmhqgyrg3l1 alaş 0 47673 6238526 5916248 2026-06-21T12:28:25Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238526 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{IPA|ku|/ɑːˈlɑːʃ/}} * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|alaş|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # [[ka|Kaya]] ku [[ban]]ê [[xanî]] jê tê çêkirin. #* {{bêmînak|ku}} # [[ban|Banê]] ku ji [[ka]]yê hatiye çêkirin. #* {{bêmînak|ku}} ==== Bide ber ==== * [[alas]] ==== Jê ==== * {{mj|lêker}} [[alaş kirin]] * {{mj|navdêr}} [[alaşkirin]] * {{mj|rengdêr}} [[alaşkirî]] * [[alaşî]] ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|الوار}} * {{Z|en}}: {{W+|en|thatch}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|dal|guman=erê}} {{werger-bin}} {{kontrolWergerr}} l2vwx2rmd0o1hn44mt489mhuw6zgqmh tê ketin 0 57602 6238606 6238451 2026-06-22T02:13:05Z Ghybu 1393 /* Werger */ cuda kirin 6238606 wikitext text/x-wiki {{bnr-n|têketin}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Lêker === {{ku-tewîn-lk|tê ketin|form=negerguhêz|niha=kev|borî=ket|pêşgir=tê}} {{lêker|ku|c=h-ngh}} # [[çûn|Çûn]] tê ve, çûn [[hindir]]. #* {{jêder-malper|ku|jêgirtin=Xaza sirûştî biha ye birê min, xwişka delal sobeya êzingê jî tune ye, hema '''têdikevim''' li bin betaniyê û di nîvetariyê de dikevim avjeniya xeyalan.|malper=xebroskbej.wordpress.com|nivîskar=Xebroşkbêj|sernav=Piçek payîz, hinekî esperantoyî, misqalek Îrlendiyên nav me|sal=2018|url=https://xebroskbej.wordpress.com/2018/11/15/picek-payiz-hineki-esperantoyi-misqalek-irlendiyen-nav-me/}} #* {{jêder-pirtûk|ku|jêgirtin="Nizanim me tiştekî baş kir an ne? Ez ditirsim ku dûmahîka vê meseleyê serêşiyeke mezin ji me re peyda bike"<br> "Dilgeş," got Rozayê û dûrê lê zêde kir,<br> "Dilgeş," em êdî '''têketine'''. Ev xopana dilê mirov jî çû sînoran, çû qedexeyan nas nake.|nivîskar=Omer Dilsoz|sernav=Bêhna Axê|sal=2022|weşanxane=Peywend|rûpel=153}} # Pê hatin [[xapandin]], [[bi ser de çûn]]. #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== {{kol3|ku | tê keftin | tê kevtin | têkeftin | têkevtin }} ==== Jê ==== {{kol3|ku | têketî | têketin | têkeftin | têkev | têkeve }} ==== Etîmolojî ==== Ji ''[[tê]]'' (di wê/wî de) + ''[[ketin]]''. ==== Werger ==== {{werger-ser|Çûn tê ve, çûn hindir}} * {{Z|de}}: {{W+|de|betreten}} * {{Z|ar}}: {{W+|ar|دَخَلَ}} * {{Z|fa}}: {{W+|fa|درآمدن|tr=darâmadan}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|entrer}} * {{Z|en}}: {{W+|en|enter}} * {{Z|es}}: {{W+|es|entrar}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|girmek}} {{werger-bin}} {{werger-ser|Pê hatin xapandin, bi ser de çûn}} {{werger-bin}} {{werger-ser}} * {{Z|fr}}: se {{W+|fr|glisser}} sous les draps * {{Z|tr}}: {{W+|tr|girmek}}, {{W+|tr|sokulmak}} {{werger-bin}} {{werger-ser|ronahî}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|frapper}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|vurmak}} {{werger-bin}} {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|dalmak}} {{werger-bin}} qpzkeuvyww20562fk8679477jpocvir karınca yuvası 0 146835 6238589 4615638 2026-06-21T16:43:55Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238589 wikitext text/x-wiki == {{ziman|tr}} == === Navdêr === {{navdêr|tr}} # [[murîstang]], [[kure]], [[mormorîstang]], [[mistang]], [[kulmîro]] npgus1vsen1c8o80zyd4hp6ujyflnlq çalı 0 174041 6238528 6046365 2026-06-21T12:37:16Z Ghybu 1393 /* Rengdêr */ 6238528 wikitext text/x-wiki == {{ziman|tr}} == === Bilêvkirin === * {{deng|tr|LL-Q256 (tur)-ToprakM-çalı.wav|Deng|dever=Îzmîr, Tirkiye}} === Rengdêr === {{rengdêr|tr}} # [[devî]], [[tûm]] # [[pej]] 8m4ltnxmq6hsbgcqy9033ze6w5zafme ezing 0 183365 6238532 6238476 2026-06-21T12:45:53Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238532 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|êzing}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{guharto|ku|êzing}} 4umg9rx9afmz2wvn1aghualzzx7bx9u hezing 0 183366 6238531 5683436 2026-06-21T12:40:46Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238531 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{guharto|ku|êzing}} mb7cp3savkrdt5dxh6bddxcado852re kurmorî 0 278446 6238579 5676892 2026-06-21T16:21:35Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238579 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} # {{guharto|ku|mûristang}} c2tx2x3abnz79yshz0mq8rwmkxt60i1 Cangîr 0 295934 6238566 6143772 2026-06-21T15:11:14Z ~2026-36098-01 15071 /* Etîmolojî */ 6238566 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Serenav === {{ku-tewîn-nav|Cangîr|nêr|y}} {{serenav|ku|z=n}} # Navekî {{navkes|ku|law}} e. ==== Herwiha ==== * [[Cihangîr]] * [[Cîhangîr]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{deyn|fa|ku|-}}, sivikkirina {{g|ar|جهانگير|tr=cihangîr|w=[[cîhangir]], [[imparator]]}}. # cangîr izraîle û bi kurdiye , yê canên mirovan digre . qtfdnjdefp41xp2we4ztre2wcfqqocr 6238570 6238566 2026-06-21T15:16:01Z Wikihez 7344 Guhartinên [[Special:Contributions/~2026-36098-01|~2026-36098-01]] ([[User talk:~2026-36098-01|gotûbêj]]) hatine betalkirin, vegerand guhartoya dawî ya [[User:JiyanBot|JiyanBot]] 6143772 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Serenav === {{ku-tewîn-nav|Cangîr|nêr|y}} {{serenav|ku|z=n}} # Navekî {{navkes|ku|law}} e. ==== Herwiha ==== * [[Cihangîr]] * [[Cîhangîr]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{deyn|fa|ku|-}}, sivikkirina {{g|ar|جهانگير|tr=cihangîr|w=[[cîhangir]], [[imparator]]}}. bld8d755j7kcjo1o5h7bvg399iajmy4 mûristang 0 342316 6238576 6162922 2026-06-21T16:17:03Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238576 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[kurmorî|kurmoriyan]], lana kurmoriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} k2owzchuterk6tsk8jftywgy18yndk1 6238577 6238576 2026-06-21T16:19:53Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238577 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} 6mclo7px7nv3wrnws2c1p2dun3qw57e 6238578 6238577 2026-06-21T16:20:48Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238578 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Jê ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} rlba418vwn4d31jg9ypsp8z2vla38tx 6238586 6238578 2026-06-21T16:37:57Z Ghybu 1393 /* Jê */ 6238586 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} b7c68e39w5fudjb676of9pduzxys3ok 6238588 6238586 2026-06-21T16:41:44Z Ghybu 1393 Werger: +fransî : [[fourmi]]; +îngilîzî : [[ant]]; +latînî : [[formica]]; +almanî : [[Ameise]]; +almanî : [[Ameisenhaufen]]; +rusî : [[муравейник]] (bi alîkarî) 6238588 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formica}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} m1iowrrugekvu8dh59o9drb4xwojfag 6238590 6238588 2026-06-21T16:46:39Z Ghybu 1393 /* Etîmolojî */ 6238590 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{paş|ku|mûr|-istan}}. ==== Werger ==== {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formica}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} 5jfospn4cvcqg4tzorjzl3k9fyn56qw 6238591 6238590 2026-06-21T16:47:20Z Ghybu 1393 Guhartoya [[Special:Diff/6238590|6238590]] yê [[Special:Contributions/Ghybu|Ghybu]] ([[User talk:Ghybu|gotûbêj]]) şûnde kir 6238591 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formica}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} m1iowrrugekvu8dh59o9drb4xwojfag 6238593 6238591 2026-06-21T16:47:58Z Ghybu 1393 /* Herwiha */ 6238593 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|moristang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formica}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} swc07ny9waxvzn8qs0y1vk7eqhyto2g 6238601 6238593 2026-06-21T17:43:24Z Ghybu 1393 /* Werger */ 6238601 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|moristang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|hêlîna kurmoriyan}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formica}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} nw1cfip1q9s0xgfgxsvmbevgniu9fbu 6238602 6238601 2026-06-21T17:44:08Z Ghybu 1393 /* Werger */ 6238602 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} [[Wêne:Mravenistě, Hlinecký les, Hřešihlavská.jpg|thumb|Çend mûristang (1).]] # [[hêlîn|Hêlîna]] [[mûrî|moriyan]], lana moriyan. #: {{hevmane|ku|kure|kulmîro|kurmorî|mistang|}} #* {{bêmînak|ku}} # {{f|ku|buxik}} [[gêrik]], [[mûrî]], [[mêrî]], [[mîro]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Herwiha ==== * {{g|ku|murîstang}} * {{g|ku|moristang}} * {{g|ku|mormorîstang}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser|hêlîna moriyan}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameisenhaufen|n}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmilière|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|anthill}} * {{Z|ru}}: {{W+|ru|муравейник}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} {{werger-ser|gêrik, mûrî}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Ameise}} * {{Z|fr}}: {{W+|fr|fourmi|m}} * {{Z|en}}: {{W+|en|ant}} * {{Z|la}}: {{W+|la|formica}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|karınca}} {{werger-bin}} d149x2fb7ryz55wr70kblc2kdjais2t kurmik 0 359362 6238565 5675435 2026-06-21T15:09:31Z Ghybu 1393 /* {{ziman|ku}} */ 6238565 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=n}} # {{f|ku|zoolojî}} {{guharto|ku|kirm}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{paş|ku|kurm|-ik}}. 2pshn00rsi9he3gingy8askpa9h221o qurmik 0 434025 6238557 6175115 2026-06-21T14:49:58Z Ghybu 1393 6238557 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|qûrmik}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} # [[qoc]], [[gone]], [[goncik]], [[qocik]], [[kote]], [[qurm]], [[qirn]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{qertaf|ku|qurm|-ik}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|kütük}} {{werger-bin}} q3xap6iy5ehut2wnk692x6a72wequa9 6238558 6238557 2026-06-21T14:54:32Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238558 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|qûrmik}} == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|qurmik|nêr}} {{navdêr|ku|z=n}} # [[qoc]], [[gone]], [[goncik]], [[qocik]], [[kote]], [[qurm]], [[qirn]] #* {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{qertaf|ku|qurm|-ik}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|kütük}}, {{W+|tr|kütük}} {{werger-bin}} sav8yugqq9uzumtnxq7gl3e4vhwzqkp moristang 0 451494 6238592 5660204 2026-06-21T16:47:39Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238592 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} # {{guharto|ku|mûristang}} c2tx2x3abnz79yshz0mq8rwmkxt60i1 as soon as possible 0 520386 6238514 6054168 2026-06-21T12:02:25Z Rewiye tine 7120 6238514 wikitext text/x-wiki == {{ziman|en}} == === Bilêvkirin === * {{deng|en|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-as soon as possible.wav|Deng|dever=Teksas, DYA}} === Hoker === {{hoker|en}} # çi gava çêbit<ref>Ferhenga Kurdî-Îngîlîzî ya Salah Sadallah</ref>, [[tavil#Hoker|tavil]] # [[di dema herî nêz de]] ==== Têkildar ==== * [[as soon as]] === Çavkanî === {{çavkanî}} ql70skp05601y06x9octlvbomm6rj4v ji hêla 0 539958 6238523 5833285 2026-06-21T12:21:18Z Rewiye tine 7120 /* {{ziman|ku}} */ 6238523 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Daçek === {{daçek|ku}} # ji aliyê, ji aliye, ji aliya ==== Etîmolojî ==== Ji {{heve|ku|ji|hêla}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|vonseiten}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|yönden}}, {{W+|tr|itibarıyla}} {{werger-bin}} {{kontrol}} do777ndpszcrtdh0waglnilzzz9fiyy 6238524 6238523 2026-06-21T12:21:29Z Rewiye tine 7120 6238524 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Daçek === {{daçek|ku}} # ji aliyê, ji aliye, ji aliya ==== Etîmolojî ==== Ji {{heve|ku|ji|hêla}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|vonseiten}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|yönden}}, {{W+|tr|itibarıyla}} {{werger-bin}} s43wa41h2vkmsum32vuibadf3yhpgki 6238525 6238524 2026-06-21T12:22:32Z Rewiye tine 7120 /* Daçek */ 6238525 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Daçek === {{daçek|ku}} # [[ji alîyê]], [[ji aliye]], [[ji aliya]] ==== Etîmolojî ==== Ji {{heve|ku|ji|hêla}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|vonseiten}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|yönden}}, {{W+|tr|itibarıyla}} {{werger-bin}} f3fbgd5dxjl5y1kjvi0jtgmbhaj8xrr kure 0 540042 6238600 5789903 2026-06-21T17:28:28Z Ghybu 1393 /* {{ziman|ku}} */ 6238600 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Mane === {{cure?|ku}} # [[gog]], [[top]], [[qilot]] # [[kulxan]], [[hêtûn]] # [[murîstang]], [[mormorîstang]], [[mistang]], lana kurmoriyan, hêlîna kurmoriyan, [[kulmîro]] ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|de}}: {{W+|de|Kugel}} * {{Z|tr}}: {{W+|tr|külhan}}, {{W+|tr|küre}}, {{W+|tr|karınca yuvası}} {{werger-bin}} {{kontrol}} == {{ziman|bor}} == === Navdêr === {{navdêr|bor}} # {{f|bor|anatomî}} [[xwîn#ku|xwîn]] == {{ziman|gun}} == === Navdêr === {{navdêr|gun}} # {{f|gun|heywan}} {{g|ku|beraz}} 8ck3zyqiwz5hi018ekxf1b33w1oj5mn as soon as 0 615780 6238513 6094253 2026-06-21T11:59:01Z Rewiye tine 7120 /* {{ziman|en}} */ 6238513 wikitext text/x-wiki == {{ziman|en}} == === Bilêvkirin === * {{deng|en|en-au-as soon as.ogg|dever=Awistralya}} === Hoker === {{hoker|en}} # [[herdem]], [[gava]] # [[hema ku]], [[çawa ku]], [[her ku]] olrr5s9k24g5zv9kq6ocndurv600429 6238515 6238513 2026-06-21T12:02:55Z Rewiye tine 7120 /* {{ziman|en}} */ 6238515 wikitext text/x-wiki == {{ziman|en}} == === Bilêvkirin === * {{deng|en|en-au-as soon as.ogg|dever=Awistralya}} === Hoker === {{hoker|en}} # [[herdem]], [[gava]] # [[hema ku]], [[çawa ku]], [[her ku]] ==== Têkildar ==== * [[as soon as possible]] t800pqsy91x0tw93lfiw9kui41sj1rc murîstang 0 649862 6238575 5660256 2026-06-21T16:00:50Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238575 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}} # {{guharto|ku|mûristang}} c2tx2x3abnz79yshz0mq8rwmkxt60i1 qûrmik 0 837795 6238554 3948177 2026-06-21T14:48:07Z Ghybu 1393 6238554 wikitext text/x-wiki === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|kêzik|mê}} {{navdêr|ku|z=}} # [[kêzik]] #* {{f|ku|buxik}} {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} ra44wpzstr8ndaqp9qfk2f7bkctj8yp 6238555 6238554 2026-06-21T14:48:28Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238555 wikitext text/x-wiki === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|kêzik|mê}} {{navdêr|ku|z=}} # {{f|ku|buxik}} [[kêzik]] # {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} dj6fbxtbny6a8up49pgw2n8j7hok2tm 6238559 6238555 2026-06-21T14:55:32Z Ghybu 1393 6238559 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|qurmik}} {{bêçavkanî}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|kêzik|mê}} {{navdêr|ku|z=}} # {{f|ku|buxik}} [[kêzik]] # {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} 33j7z4t406w7dhnaiqhv1gpzbpe6fbk 6238560 6238559 2026-06-21T14:55:49Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238560 wikitext text/x-wiki {{bnr-h|qurmik}} {{bêçavkanî}} == {{ziman|ku}} == === Navdêr === {{navdêr|ku|z=}} # {{f|ku|buxik}} [[kêzik]] # {{bêmînak|ku}} ==== Etîmolojî ==== {{bêetîmolojî}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} {{werger-bin}} byw14ieibjfizsuiizd6irgkvqigsyp endeko 0 844571 6238587 6224565 2026-06-21T16:39:30Z Wikihez 7344 6238587 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{ku-tewîn-nav|endeko|mê}} {{navdêr|ku|z=m}} # Giyayekî weke [[nefel]]ê ye lê hem pelikên wî ji yên nefelê biçûktir in û hem giyayekî bêhnxweş e. #: {{nim|ku|Min [[baq]]ek '''endeko''' da dergistiya xwe.}} ==== Bi alfabeyên din ==== * {{ku-ar|عەندەکۆ}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|en}}: {{W|en|Yellow sweet clover}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|Sarı Taşyoncası}}, {{W|tr|eşek yoncası}} {{werger-bin}} qnpg5nqsxd4w5p83e7q2izufnipuz11 Modul:dara kategoriyan/ferhengokkatbike/dane/rêzimanî 828 876255 6238617 6118922 2026-06-22T08:12:42Z Wikihez 7344 6238617 Scribunto text/plain local labels = {} -- Kategorîkirina şablona {{etîket}} li vir e [[Modul:dara kategoriyan/ferhengokkatbike/dane/ferhengok]] labels["rêziman"] = { -- description = "Hemû kategoriyên zimanê {{{langname}}} li gorî cureyê rêzimanê.", -- parents = {{sort = " *", template = "zimankatbike"}}, topical_categories = {"Rêzimanî"}, display = "[[rêzimanî]]", -- inSerkategori = true, -- umbrella = true, } labels["peyva xeyalet"] = { display = "[[peyva xeyalet]]", pos_categories = true, description = "Termên {{{langname}}} yên ku di heqîqetê da nîn e lê bi riya xeletiyê ketine ferhengan.", parents = {"zimannasî"}, interwiki = {"ghost words"}, aliases = {"xeyalet"}, } labels["emilandinên xelet"] = { display = "emilandina xelet", pos_categories = true, glossary = true, description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku ji aliyê hin çavkaniyan ve xelet tên qebûlkirin.", parents = {"zimannasî"}, interwiki = {"proscribed terms"}, aliases = {"xelet", "proscribed, emilandina xelet"}, } labels["teşbîh"] = { display = "[[teşbîh]]", pos_categories = true, description = "Teşbîhên {{{langname}}} tê de tiştek bi tiştekî din tê miqayesekirin an şibandin.", parents = {"zimannasî", "biwêj"}, interwiki = {"simile"}, aliases = {"simile"}, } labels["lema"] = { description = "Lemayên {{{langname}}} ev kelîmeyên sereke ne ku kesek di ferhengê de lê digere.", parents = {{sort = " *", template = "zimankatbike"}}, inSerkategori = true, umbrella = true, } labels["nelema"] = { description = "Nelemayên {{{langname}}} formên din en lemayên {{{langname}}} in.", parents = {{sort = " *", template = "zimankatbike"}}, inSerkategori = true, umbrella = true, } labels["zimanê zarokan"] = {--Childish terms by language display = "[[zimanê zarokan]]", pos_categories = true, description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku tenê [[zarok]] bi kar tînin yan jî mezin wan di [[axiftin]]a li gel [[zarok]]an de bi kar tînin.", parents = {"zimannasî"}, interwiki = {"childish terms"}, aliases = {"zz"}, } labels["şaşnivîsî"] = { display = "[[şaşnivîsî]]", pos_categories = true, description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên li gorî zimanê standard [[xelet]] tên nivîsîn.", parents = {"zimannasî"}, interwiki = {"misspellings"}, } labels["romanîzekirin"] = { display = "[[latînî]]kirin", pos_categories = true, description = "Bi alfabeya latînî nivîsîna kelîmeyên {{{langname}}}.", parents = {"tewandin"}, interwiki = {"romanizations"}, aliases = {"latînîkirin"}, } labels["palîndrom"] = { display = "[[palîndrom]]", pos_categories = true, description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ji [[pêş]] û [[paş]]ve dikarin wek hev bên gotin.", parents = {"zimannasî"}, interwiki = {"palindromes"}, } labels["paşnav"] = { display = "[[paşnav]]", pos_categories = true, description = "Paşnavên bi zimanê {{{langname}}}.", parents = {"navê kesan"}, interwiki = {"surnames"}, } labels["navê keçan"] = { display = "[[navê keçan]]", pos_categories = true, description = "Navên ji bo [[keç]]an bi zimanê {{{langname}}}.", parents = {{ name = "navê kesan", sort = "keç"}}, interwiki = {"female given names"}, } labels["navê kesan"] = { display = "[[navê kesan]]", pos_categories = true, description = "Navên ji bo [[law]] û [[keç]]an bi zimanê {{{langname}}}.", umbrella = true, parents = {"lîsteya ferhengan", "serenav"}, interwiki = {"given names"}, } labels["navê lawan"] = { display = "[[navê lawan]]", pos_categories = true, description = "Navên ji bo [[law]]an bi zimanê {{{langname}}}.", parents = {{ name = "navê kesan", sort = "law"}}, interwiki = {"male given names"}, } labels["dengên siriştî"] = { display = "[[dengê siriştî]]", pos_categories = true, description = "Kelîmeyên {{{langname}}} ji bo [[dengê siriştî|dengên siriştî]].", parents = {"etîmolojî", "zimannasî"}, interwiki = {"onomatopoeias"}, aliases = {"onomatopoetîk", "dengê siriştî"}, } labels["argo"] = { display = "[[argo]]", pos_categories = true, description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên [[argo]].", parents = {"zimannasî"}, interwiki = {"slang"}, } labels["argoya fandomê"] = { display = "[[argo|argoya]] [[fan|fandom]]ê", pos_categories = true, description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku bi gelemperî tenê ji aliyê fandoma eserekî edebî ve tê bikaranîn.", parents = {"argo"}, interwiki = {"fandom slang"}, aliases = {"fandom slang"}, } labels["jinkanî"] = { display = "[[jinkanî]]", pos_categories = true, description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên tenê ji aliyê [[jin]]an ve tên bikaranîn.", parents = {"zimannasî"}, interwiki = {"women's speech terms"}, } labels["artîkel"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ne[[serbixwe]] ne lê kelîmeyên din [[diyar]] dikin.", parents = {"lema"}, } labels["akronîm"] = { display = "[[akronîm]]", pos_categories = true, description = "Kurteyên {{{langname}}} yên ku wek kelîmeyan tên xwendin.", parents = {"lema", "kurtenav"}, interwiki = {"acronyms"}, } labels["baneşan"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên hest, deng hwd. derdibirin.", parents = {"lema"}, interwiki = {"interjections"}, } labels["bazinedaçek"] = { description = "Daçekên {{{langname}}} ku li her du aliyên temamkerên xwe de xuya dikin.", parents = {"lema"}, interwiki = {"circumpositions"}, } labels["biwêj"] = { display = "[[biwêjî]]", pos_categories = true, description = "Komekelîmeyên {{{langname}}} yên ku li gel hev maneyekê taybet didin, ne maneya her yek ji wan kelîmeyan.", parents = {"lema"}, interwiki = {"idioms"}, aliases = {"biwêjî"}, } labels["cînav"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku li şûna navdêran tên bikaranîn daku navdêr neyên dubarekirin.", parents = {"lema"}, interwiki = {"pronouns"}, } labels["cotepeyv"] = { display = "[[cotepeyv]]", pos_categories = true, description = "[[cotepeyv|Cotepeyv]] bi zimanê {{{langname}}}.", parents = {"lema", "zimannasî"}, } labels["daçek"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku cih, dem yan tevgerê diyar dikin.", parents = {"lema"}, interwiki = {"prepositions"}, } labels["girêdek"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} pê kelîme yan cimle bi hev re tên girêdan.", parents = {"lema"}, interwiki = {"conjunctions"}, } labels["gotinên pêşiyan"] = { description = "Lîsteya [[gotinên pêşiyan]] ên {{{langname}}}.", parents = {"lema"}, interwiki = {"proverbs"}, } labels["hejmar"] = { description = "Hejmarên {{{langname}}}.", parents = {"lema"}, interwiki = {"numerals"}, } labels["hevok"] = { description = "Hevokên {{{langname}}}.", parents = {"lema"}, } labels["hoker"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku dem, cih yan awayê kirinê diyar dikin.", umbrella = true, parents = {"lema"}, interwiki = {"adverbs"}, } labels["hokerên neqiyasbar"] = { display = "[[Nimînok:Ferhengok#neqiyasbar|neqiyasbar]]", pos_categories = true, description = "Hokerên zimanê {{{langname}}} yên ku [[Nimînok:Ferhengok#neqiyasbar|neqiyasbar]] in.", parents = {{name = "hoker", sort = "neqiyasbar"}}, interwiki = {"uncomparable adverbs"}, } labels["kurtenav"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên kurtkirina nivîsîna kelîmeyeke din.", umbrella = true, parents = {"navdêr"}, interwiki = {"abbreviations"}, } labels["kurtkirin"] = { display = "[[Nimînok:Ferhengok#kurtkirin|kurtkirin]]", pos_categories = true, description = "", parents = {"kurtenav"}, interwiki = {"contractions"}, } labels["lêker"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên kirin an bûyînê.", umbrella = true, parents = {"lema"}, interwiki = {"verbs"}, } labels["navdêr"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên tiştan (sêv, heywan, qedeh) yan mefhûman (dilşadî, bextiyarî hwd.) di rêzimanê de.", umbrella = true, parents = {"lema"}, interwiki = {"nouns"}, } labels["navdêrên jimarbar"] = { display = "[[jimarbar]]", pos_categories = true, description = "Navdêrên {{{langname}}} yên ku dikarin werin hejmartin.", parents = {{name = "navdêr", sort = "jimarbar"}}, interwiki = {"countable nouns"}, aliases = {"jimarbar", "jb", "countable"}, } labels["navdêrên nejimarbar"] = { display = "[[nejimarbar]]", pos_categories = true, description = "Navdêrên {{{langname}}} yên ku nikarin werin hejmartin.", parents = {{name = "navdêr", sort = "nejimarbar"}}, interwiki = {"uncountable nouns"}, aliases = {"nejimarbar", "njb", "uncountable"}, } labels["serenavên jimarbar"] = { display = "[[jimarbar]]", pos_categories = true, description = "Serenavên {{{langname}}} yên ku dikarin werin hejmartin.", parents = {{name = "serenav", sort = "jimarbar"}}, interwiki = {"countable proper nouns"}, } labels["navgir"] = { description = "Peyvikên {{{langname}}} yên dikevin navbera du kelîmeyan û kelîmeyên nû çêdikin.", parents = {"lema"}, interwiki = {"interfixes"}, } labels["paşdaçek"] = { description = "Daçekên {{{langname}}} ku dikevin paş temamkerên xwe.", parents = {"lema"}, interwiki = {"postpositions"}, } labels["paşgir"] = { description = "Qertafên {{{langname}}} yên dikevin dû kelîmeyan û kelîmeyên nû jê tên çêkirin yan jî fonksiyonên nû didin kelîmeyê.", parents = {"lema"}, interwiki = {"suffixes"}, } labels["pêşdaçek"] = { description = "Daçekên {{{langname}}} ku dikevin pêş temamkerên xwe.", parents = {"lema"}, interwiki = {"prepositions"}, } labels["pêşgir"] = { description = "Qertafên {{{langname}}} yên dikevin pêşiya kelîmeyan û kelîmeyên nû jê tên çêkirin yan jî fonksiyonên nû didin kelîmeyê.", parents = {"lema"}, interwiki = {"prefixes"}, } labels["pirtik"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku cureyên wan ên rêzimanî nîne lê belê bi giştî tên bikaranîn.", parents = {"lema"}, interwiki = {"particles"}, } labels["reh"] = { description = "Parçeyên kelîmeyan ên herî biçûk ên {{{langname}}}.", umbrella = true, parents = {"lema"}, interwiki = {"roots"}, } labels["rengdêr"] = { description = "Kelîmeyên {{{langname}}} yên ku çawaniya navdêran nîşan didin.", umbrella = true, parents = {"lema"}, interwiki = {"adjectives"}, } labels["rengdêrên neqiyasbar"] = { display = "[[Nimînok:Ferhengok#neqiyasbar|neqiyasbar]]", pos_categories = true, description = "Rengdêrên zimanê {{{langname}}} yên ku [[Nimînok:Ferhengok#neqiyasbar|neqiyasbar]] in.", parents = {{name = "rengdêr", sort = "neqiyasbar"}}, interwiki = {"uncomparable adjectives"}, aliases = {"neqiyasbar"}, } labels["sembol"] = { description = "Sembolên {{{langname}}}.", parents = {"lema"}, interwiki = {"symbols"}, } labels["serenav"] = { description = "Navdêrên {{{langname}}} yên ku kesayetiyên ferdî nîşan didin, wek navên kes, cihan an rêxistinan.", umbrella = true, parents = {"lema"}, interwiki = {"proper nouns"}, } labels["tîp"] = { description = "Herfên di alfabeya zimanê {{{langname}}} de.", parents = {"lema"}, interwiki = {"letters"}, } --____________________________________________ form/dabeşkirin/jimar hwd. ____________________________________________________ labels["tewandin"] = { description = "Tewandina kelîmeyên {{{langname}}}.", umbrella = true, parents = {"nelema"}, } labels["rehê lêkeran"] = { description = "", parents = {{name = "reh", sort ="lêker"}, "lêker"}, } labels["rehê dema niha"] = { description = "", parents = {{name = "rehê lêkeran", sort ="niha"}}, } labels["rehê dema borî"] = { description = "", parents = {{name = "rehê lêkeran", sort ="borî"}}, } --____________________________________________Formên kelîmeyan___________________________ labels["partîsîp"] = { description = "", umbrella = true, parents = {"nelema"}, interwiki = {"participles"}, } labels["partîsîpa niha"] = { description = "", parents = {"partîsîp"}, interwiki = {"present participles"}, } labels["partîsîpa borî"] = { description = "", parents = {"partîsîp"}, interwiki = {"past participles"}, } labels["komparatîv"] = { description = "", parents = {"formên rengdêran"}, } labels["sûperlatîv"] = { description = "", parents = {"formên rengdêran"}, } labels["xweşbêjî"] = { display = "[[Nimînok:Ferhengok#xweşbêjî|xweşbêjî]]", pos_categories = true, description = "Kelîme û tebîrên {{{langname}}} yên li şûna kelîmeyeke din ji bo veşartina maneya ne xweş an bişerm tên bikaranîn.", parents = {"zimannasî"}, interwiki = {"euphemisms"}, aliases = {"ewfemîzm", "şîrînbêjî"}, } labels["formên serenavan"] = { description = "Formên [[serenav]]an ên zimanê {{{langname}}}.", parents = {{name = "nelema", sort = "serenav"}, "serenav"}, interwiki = {"proper noun forms"}, } labels["formên navdêran"] = { description = "Formên [[navdêr]]an ên zimanê {{{langname}}}.", parents = {{name = "nelema", sort = "navdêr"}, "navdêr"}, interwiki = {"noun forms"}, } labels["formên cînavan"] = { description = "Formên [[cînav]]an ên zimanê {{{langname}}}.", parents = {{name = "nelema", sort = "cînav"}, "cînav"}, interwiki = {"pronoun forms"}, } labels["formên hokeran"] = { description = "Formên [[hoker]]an ên zimanê {{{langname}}}.", parents = {{name = "nelema", sort = "hoker"}, "hoker"}, interwiki = {"adverb forms"}, } labels["formên rengdêran"] = { description = "Formên [[rengdêr]]an ên zimanê {{{langname}}}.", umbrella = true, parents = {{name = "nelema", sort = "rengdêr"}, "rengdêr"}, interwiki = {"adjective forms"}, } labels["formên lêkeran"] = { description = "Formên [[lêker]]an ên zimanê {{{langname}}}.", umbrella = true, parents = {{name = "nelema", sort = "lêker"}, "lêker"}, interwiki = {"verb forms"}, } local formalekeran = { "Dahatiya pêş", "Dema bê", "Dema boriya sade", "Dema fermanî", "Dema niha", "Merciya borî I", "Merciya borî II", "Raboriya berdest", "Raboriya dûdar", "Raboriya dûr", "Raboriya sade", } for _, form in ipairs(formalekeran) do labels[form] = { description = form .. " ya zimanê {{{langname}}}.", parents = {"formên lêkeran"}, } end for _, form in ipairs(formalekeran) do labels[form .. " ya neyînî"] = { description = form .. " ya [[neyînî]] bi zimanê {{{langname}}}.", parents = {form}, } end for _, form in ipairs(formalekeran) do labels[form .. " pasîf"] = { description = form .. " ya [[pasîf]] bi zimanê {{{langname}}}.", parents = {form}, } end --____________________________________________dabeşkirina lêkeran____________________________________________________ labels["dabeşkirina lêkeran"] = { description = "", umbrella = true, parents = {"lêker"}, } labels["lêkerên awarte"] = { display = "[[awarte]]", pos_categories = true, description = "", parents = {{name = "lêker", sort ="awarte"}}, interwiki = {"irregular verbs"}, } labels["lêkerên gerguhêz"] = { display = "[[gerguhêz]]", pos_categories = true, umbrella = true, description = "", parents = {{name = "lêker", sort ="gerguhêz"}}, interwiki = {"transitive verbs"}, aliases = {"gh", "gerguhêz"}, } labels["lêkerên negerguhêz"] = { display = "[[negerguhêz]]", pos_categories = true, umbrella = true, description = "", parents = {{name = "lêker", sort ="negerguhêz"}}, interwiki = {"intransitive verbs"}, aliases = {"ngh", "negerguhêz"}, } labels["lêkerên biwêjî"] = { description = "", parents = { {name = "dabeşkirina lêkeran", sort= "biwêjî"}, {name = "biwêj", sort= " "}, }, } labels["lêkerên biwêjî yên gerguhêz"] = { description = "", parents = { {name = "lêkerên biwêjî", sort ="gerguhêz"}, {name = "lêkerên gerguhêz", sort ="biwêjî"}, }, } labels["lêkerên biwêjî yên negerguhêz"] = { description = "", parents = { {name = "lêkerên biwêjî", sort ="negerguhêz"}, {name = "lêkerên negerguhêz", sort ="biwêjî"}, }, } labels["lêkerên hevedudanî"] = { description = "", umbrella = true, parents = {{name = "dabeşkirina lêkeran", sort= "hevedudanî"}}, } labels["lêkerên hevedudanî yên gerguhêz"] = { description = "", parents = { {name = "lêkerên hevedudanî", sort ="gerguhêz"}, {name = "lêkerên gerguhêz", sort ="hevedudanî"}, }, } labels["lêkerên hevedudanî yên negerguhêz"] = { description = "", parents = { {name = "lêkerên hevedudanî", sort ="negerguhêz"}, {name = "lêkerên negerguhêz", sort ="hevedudanî"}, }, } labels["lêkerên pêkhatî"] = { description = "", umbrella = true, parents = {{name = "dabeşkirina lêkeran", sort= "pêkhatî"}}, } labels["lêkerên pêkhatî yên gerguhêz"] = { description = "", parents = { {name = "lêkerên pêkhatî", sort ="gerguhêz"}, {name = "lêkerên gerguhêz", sort ="pêkhatî"}, }, } labels["lêkerên pêkhatî yên negerguhêz"] = { description = "", parents = { {name = "lêkerên pêkhatî", sort = "negerguhêz"}, {name = "lêkerên negerguhêz", sort = "pêkhatî"}, }, } labels["lêkerên xwerû"] = { description = "", umbrella = true, parents = {{name = "dabeşkirina lêkeran", sort= "xwerû"}}, } labels["lêkerên xwerû yên gerguhêz"] = { description = "", parents = { {name = "lêkerên xwerû", sort ="gerguhêz"}, {name = "lêkerên gerguhêz", sort = "xwerû"}, }, } labels["lêkerên xwerû yên negerguhêz"] = { description = "", parents = { {name = "lêkerên xwerû", sort ="negerguhêz"}, {name = "lêkerên negerguhêz", sort = "xwerû"}, }, } --____________________________________________ navdêr/serenav/rengdêr li gorî zayend û jimarê ____________________________________________________ labels["serenavên mê"] = { description = "", parents = { {name = "serenav", sort ="mê"}, }, interwiki = {"feminine proper nouns"}, } labels["rengdêrên mê"] = { description = "", parents = { {name = "rengdêr", sort ="mê"}, }, interwiki = {"feminine adjectives"}, } labels["navdêrên mê"] = { description = "", parents = { {name = "navdêr", sort ="mê"}, }, interwiki = {"feminine nouns"}, } labels["cînavên mê"] = { description = "", parents = { {name = "cînav", sort ="mê"}, }, } labels["serenavên nêr"] = { description = "", parents = { {name = "serenav", sort ="nêr"}, }, interwiki = {"masculine proper nouns"}, } labels["rengdêrên nêr"] = { description = "", parents = { {name = "rengdêr", sort ="nêr"}, }, } labels["navdêrên nêr"] = { description = "", parents = { {name = "navdêr", sort ="nêr"}, }, interwiki = {"masculine nouns"}, } labels["cînavên nêr"] = { description = "", parents = { {name = "cînav", sort ="nêr"}, }, } labels["serenavên nêtar"] = { description = "", parents = { {name = "serenav", sort ="nêtar"}, }, interwiki = {"neuter proper nouns"}, } labels["rengdêrên nêtar"] = { description = "", parents = { {name = "rengdêr", sort ="nêtar"}, }, } labels["navdêrên nêtar"] = { description = "", parents = { {name = "navdêr", sort ="nêtar"}, }, interwiki = {"neuter nouns"}, } labels["cînavên nêtar"] = { description = "", parents = { {name = "cînav", sort ="nêtar"}, }, } local zayend = { "serenav", "navdêr", "rengdêr", "cînav", } for _, pos in ipairs(zayend) do labels[pos .. "ên mê û nêr li gorî maneyê"] = { description = "", parents = {{name = pos, sort = "mê û nêr"}}, } labels[pos .. "ên mê û nêr"] = { description = "", parents = {{name = pos, sort = "mê û nêr"}}, } labels[pos .. "ên bi çend cinsan"] = { description = "", parents = {{name = pos, sort = "+"}}, } labels[pos .. "ên nêtar"] = { description = "", parents = {{name = pos, sort = "nêtar"}}, } labels[pos .. "ên giştî"] = { description = "", parents = {{name = pos, sort = "giştî"}}, } end for _, pos in ipairs(zayend) do labels[pos .. "ên axlebî mê"] = { description = "", parents = {{name = pos.. "ên mê", sort = "mê"}}, } labels[pos .. "ên axlebî nêr"] = { description = "", parents = {{name = pos.. "ên mê", sort = "nêr"}}, } labels[pos .. "ên axlebî pirjimar"] = { description = "", parents = {{name = pos, sort = "pirjimar"}}, } end return require("Module:labels").finalize_data(labels) pef6gan47oaqs20limcexnepqb9y9cb gergerîk 0 964019 6238573 6197042 2026-06-21T15:54:01Z Ghybu 1393 /* Navdêr */ 6238573 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}}, {{bilêv|r|nerm|1,2}}, {{bilêv|k|nerm}} # {{dever|Qoser}} {{f|ku|buxik}} [[mûrî]], [[gêrik]] ==== Etîmolojî ==== {{etîmolojî?}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|en}}: {{W|en|ant}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|karınca}} {{werger-bin}} hujesdaaa6akdrfahk7m91ygee7j32t 6238605 6238573 2026-06-21T21:30:21Z Keyomerd 8814 /* Navdêr */ 6238605 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-kîte}} === Navdêr === {{navdêr|ku|z=m}}, {{bilêv|r|nerm|1,2}}, {{bilêv|k|nerm}} # {{f|ku|buxik|Qoser}} [[mûrî]], [[gêrik]] ==== Etîmolojî ==== {{etîmolojî?}} ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|en}}: {{W|en|ant}} * {{Z|tr}}: {{W|tr|karınca}} {{werger-bin}} p1r2xuzzaqwqjry485phsu6odj5ch71 xistin bin xwe 0 1357371 6238603 6238512 2026-06-21T20:06:38Z Wikihez 7344 /* Lêker */ 6238603 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Lêker === {{lêker|ku|c=gh}} # [[bi ser ketin]], [[sekinandin]] #* {{nim|ku|Hevrikê xwe xist bin xwe.}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{pêk|ku|xistin|bin|xwe}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|en}}: {{W+|en|take down}} * {{Z|tr}}: {{W-|tr|altına almak}} {{werger-bin}} 9unm3wqcl4s774biror8s6ebkhp3txa 6238604 6238603 2026-06-21T20:06:55Z Wikihez 7344 /* */ bi [[MediaWiki:Gadget-AjaxEdit.js|AjaxEdit]]ê re 6238604 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ku}} == === Bilêvkirin === * {{ku-IPA}} * {{ku-kîte}} === Lêker === {{lêker|ku|c=gh}} # [[bi ser ketin]], [[sekinandin]] #* {{nim|ku|Hevrikê xwe '''xist bin xwe'''.}} ==== Etîmolojî ==== Ji {{pêk|ku|xistin|bin|xwe}}. ==== Werger ==== {{werger-ser}} * {{Z|en}}: {{W+|en|take down}} * {{Z|tr}}: {{W-|tr|altına almak}} {{werger-bin}} i1nvhr34g9sa41qhx6adtaoe90k69c6 Bikarhêner:配合比全额更好(说说而已) 2 1357372 6238618 2026-06-22T08:33:47Z 配合比全额更好(说说而已) 15074 Rûpel bi "Slav!Ez im 配合比全额更好(说说而已)." hat çêkirin 6238618 wikitext text/x-wiki Slav!Ez im 配合比全额更好(说说而已). 3ysc5obrtkzvwdrgqiw8x2wpcvf0a9a پاشەڵ 0 1357373 6238619 2026-06-22T09:02:25Z Keyomerd 8814 Rûpel bi "== {{ziman|ckb}} == === Navdêr === {{navdêr|ckb}} # {{f|ckb|anatomî}} Hêla binî ya [[pişt|piştê]], [[qorik]]." hat çêkirin 6238619 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ckb}} == === Navdêr === {{navdêr|ckb}} # {{f|ckb|anatomî}} Hêla binî ya [[pişt|piştê]], [[qorik]]. dmbpg9sv5e0bwbverv8gmz4nzzggypt خیزەڵان 0 1357374 6238620 2026-06-22T09:17:02Z Keyomerd 8814 Rûpel bi "== {{ziman|ckb}} == === Navdêr === {{navdêr|ckb}} # [[xîzistan|Xîzistan]], ciyê pir [[xîz]] lê ye." hat çêkirin 6238620 wikitext text/x-wiki == {{ziman|ckb}} == === Navdêr === {{navdêr|ckb}} # [[xîzistan|Xîzistan]], ciyê pir [[xîz]] lê ye. obr7amvfqywq8qdn00v7rn58kipzxrq