Википедия kywiki https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D1%8B_%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA MediaWiki 1.47.0-wmf.3 first-letter Медиа Атайын Талкуу Колдонуучу Колдонуучунун баарлашуулары Википедия Википедияны талкуулоо Файл Файлды талкуулоо МедиаВики МедиаВикини талкуулоо Калып Калыпты талкуулоо Жардам Жардамды талкуулоо Категория Категорияны талкуулоо Макала долбоору Макала долбоорун талкуулоо TimedText TimedText talk Модуль Модулду талкуулоо Event Event talk 0 3293 647227 553512 2026-05-24T21:56:49Z ~2026-28570-74 47750 /* */ 647227 wikitext text/x-wiki {{Мамлекет |Негизделген= |Макамы = |Кыргызча аталышы=Германия Федеративдик Республикасы |Расмий аталышы = {{lang-de|Bundesrepublik Deutschland}} |Мамлекеттик дини = [[динден тышкары мамлекет]] |Герб=Coat_of_Arms_of_Germany.svg |Желек=Flag of Germany.svg |Гимн аталышы=«Немистердин ыры» үчүнчү строфасы |Аудио=National anthem of Germany - U.S. Army 1st Armored Division Band.ogg |Урааны=Einigkeit und Recht und Freiheit |Башкаруу формасы = парламенттик республика |Карта=EU-Germany.svg |lat_dir = N|lat_deg = 31|lat_min = 51|lat_sec = |lon_dir = E|lon_deg = 9|lon_min = 55|lon_sec = |region = DE |CoordScale = |Тили=[[Немис тили]] |Эгемендүүлүк күнү= |Эгемендүүлүгүн алды= |Борбор шаары=[[Берлин]] |Ири шаарлар = [[Берлин]], [[Гамбург]], [[Мүнхен]], [[Көльн]], [[Штутгарт]], [[Дүсселдорф]], [[Эссен]], [[Бремен]], [[Дрезден]], [[Лейпциг]] |Башчыларынын милдеттери=[[Германиянын федеративдик президенти|Федеративдик <br />президент]] <br />[[Германиянын федеративдик канцлери|Федеративдик <br />канцлер]] |Башчылары= <br />[[Франк-Валтер Щайнмайер]] <br /><br />[[Олаф Шольц]] |Аянты боюнча орду=62 |Аянты=357 021 |Суу пайызы = 2,46 % |Калкы боюнча орду = 16 |Калкы={{өсүү}}84 432 670<ref>[https://www.destatis.de/DE/Themen/Gesellschaft-Umwelt/Bevoelkerung/Bevoelkerungsstand/Tabellen/liste-zensus-geschlecht-staatsangehoerigkeit.html Германиянын эл каттоосу (2023)]</ref><br /> |Калкты каттоо жылы = 2023 |Калктын жыштыгы=229 |ИДӨ (САМ)={{өсүү}}3,815 трлн<ref name=IMF>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2015/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=30&pr.y=6&sy=2015&ey=2015&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=134&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=Germany|publisher=International Monetary Fund|accessdate=2015-9-9|archiveurl=|archivedate=}}</ref> |ИДӨ (САМ) эсептөө жылы=2015 |ИДӨ (САМ) боюнча орду=5 |ИДӨ (САМ) ар бир жанга = 46,896<ref name=IMF/> |ИДӨ (номинал)= 3,413 трлн<ref name=IMF/> |ИДӨ (номинал) эсептөө жылы = 2015 |ИДӨ (номинал) боюнча орду = 4 |ИДӨ (номинал) ар бир жанга = 41,955<ref name=IMF/> |Акча бирдиги=[[евро]] ('''EUR'''<ref>[[2002]] - жылга чейин — [[немис маркасы]].</ref> |АДӨИ={{өсүү}} 0,911<ref>{{cite web|url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr14-report-en-1.pdf|title=Human Development Report 2014|publisher=[[Программа развития ООН]]|accessdate=2015-10-27|lang=en |description=Доклад о человеческом развитии (2014) на сайте Программы развития ООН}}</ref> |АДӨИ эсептөө жылы = 2015 |АДӨИ боюнча орду = 6 |АДӨИ деңгээли = <span style="color:#090;">өтө жогору</span> |ЭОК = DE |Этнохороним = [[немис]] |Домени = [[.de]] |Телефон коду = 49 |Убакыт аралыгы = +2 |Штрих коду = |Ураандын котормосу=Биримдик жана Адилеттик жана Эркиндик|Картада=EU-Germany (orthographic projection).svg}} [[Файл:BRD.png|thumbnail|Германиянын шаарлары.]] '''Германия''' — Борбордук Европадагы өлкөлөрдүн бири. Түндүгүнөн [[Дания]], түндүк-батышынан [[Нидерланд]], батышынан [[Бельгия]], [[Люксембург]], [[Франция]], түштүгүнөн [[Швейцария]], түштүк-чыгышынан [[Австрия]], чыгышынан [[Чехия]], [[Польша]] менен чектешип, түндүгүнөн [[Түндүк деңиз|Түндүк]] жана [[Балтика деңизи|Балтика]] деңиздери курчап турат.<br> Аянты 357 021 миң км². Калкы 80 219 695 млн. (2011).<br> Мамлекеттик тили немис тили.<br> Борбору - [[Берлин]] шаары. Административдик-аймактык жактан 16 жерди (административдик-аймактык бирдик) камтыган федерация (табл.). == Мамлекеттик түзүлүшү == Германия федеративдик мамлекет. Негизги мыйзамы (конституциясы) 1949-ж. 23-майда кабыл алынган. Ар бир аймак ([[Германия Жерлери|Жер]]) өз конституциясына, парламентине жана өкмөтүнө ээ. Башкаруу формасы парламенттик республика. Мамлекет башчысы президент (5 жылга атайын чакырылган Бундестаг жана Ландтагдардын (жергиликтүү. парламент мүчөлөрүнүн) бирдей санынан куралган Федералдык чогулуш тарабынан шайланат. [[Административдик округ (Германия)|Административдик округдарга]] бөлүнүшү: {| class="prettytable" |- | Федералдык жерлер | Аянты, км2 | Калкы, млн | Административдик борбору |- | [[Бавария]] | 70550 | 12,4 | [[Мүнхен]] |- | [[Баден-Вүртемберг]] | 35752 | 10,7 | [[Штутгарт]] |- | Берлин | 892 | 3,4 | [[Берлин]] |- | [[Бранденбург]] | 29476 | 2,6 | [[Потсдам]] |- | Бремен | 404 | 0,7 | [[Бремен]] |- | Гамбург | 755 | 1,7 | [[Гамбург]] |- | Гессен | 21114 | 6,1 | Висбаден |- | Мекленбург-Алдыңкы | 23173 | 1,7 | Шверин |- | [[Померания]] [[Рейнланд-Пфальц]] | 19847 | 4,1 | [[Майнц]] |- | [[Саар]] | 2568 | 1,1 | [[Саарбрүккен|Саарбрюккен]]- |- | [[Саксония]] | 18413 | 4,3 | [[Дрезден]] |- | Саксония-Анхальг | 20447 | 2,5 | Магдебург |- | Төмөнкү Саксония | 47616 | 8,0 | [[Ганновер]] |- | Түндүк Рейн-Вестфалия | 34082 | 18,0 | [[Дүсселдорф]] |- | [[Тюрингия]] | 16172 | 2,4 | Эрфурт |- | Шлезвиг-Гольштейн | 15761 | 2,8 | Киль |} Аткаруу бийлигин федералдык канцлер жетектеген өкмөт ишке ашырат. Мыйзам чыгаруу бийлигинин жогорку органы эки палаталуу парламент (Бундестаг жана Бундесрат). Негизги саясий партиялары: Христиан-демократиялык союзу (ХДС), Христиан-социалдык союзу (ХСС), Эркин демократиялык партиясы, Германиянын социал-демократиялык партиясы (ГСДП), Жашылдар партиясы, Демократиялык-социал партиясы ж. б. == Табияты == Германиянын аймагы кеңдик багытта созулуп жаткан 3 ири орографиялык объектиден турат, алар түндүк бөлүгүндөгү Түндүк Германия ойдуңу, борбордук бөлүгүндөгү Ортоңку Германия тоолору, түштүгүндөгү Альп тоолору жана Бавария бөксө тоосу. Германиянын аймагына Альп тоолорунун түндүк тармактары кирип турат. Анын батыш бөлүгүндө кумдук тоо тектеринен түзүлгөн жапыз кырка тоолор басымдуулук кылат. Бирок, Баварияда (Мюнхенден түштүктө) жайгашкан Акиташтуу Түндүк Альп тоолорунда Германиянын эң бийик жери — Цугшпитце чокусу (бийиктиги 2962 м) орун алган. Альп тоолорунан түндүктө тоонун талкаланды кум, чополуу тектерине толгон четки тектоникалык ийилүүдө түздүк (альп форланды) пайда болгон. Ал Альп тоолорунан түндүктү карай акырындап жантайып, Дунай өрөөнүнө кошулат. Түздүктө плейстоцендеги муз каптоодон калган кесек тоо тектер аяккы мореналар жапыз дөбө-дөңсөлүү жалдарды пайда кылган. Жалдар аралыгындагы ойдуңдарды саздар менен көлдөр ээлейт. Мореналардан түндүктө мөңгү суулары агызып келген шагыл-таштар Мюнхен түздүгүн жана дарыя тектирлерин пайда кылган. Орто бийиктиктеги Орто Германия тоолору байыркы тоо тектерден түзүлүп, Альп тоолору көтөрүлө электе эле мында Европаны батыштан чыгышты кесип өткөн зор тоо системасынын бир бөлүгү болгон. Карбон мезгилинде алардын чет-жакаларында жана тоо аралык ойдуңдарында саздуу дельталар түзүлүп, Рур, Саар, Ахен көмүр бассейндери пайда болгон. Байыркы тoo массивин түзгөн чулу тоо тектер үбөлөнүүгө дуушарланган. Кийин ал массивдердин айрымдары көтөрүлүүгө дуушарланып, Рейн Сланецтүү тоолору, Шварцвальд, Гарц сыяктуу тоолор жаралган. Германиянын аймагына татаал түзүлүштөгү Чех Токоюнун бир аз бөлүгү да кирип турат. Анын түштүк-чыгышында Бавария Токою, түндүк-чыгышында Саксония Кендүү тоолору орун алган. Бул тоолордун жону плато сымал жайык, түздүктөрдөн тепкичтенип көтөрүлүп, бийиктиги 1000 м чейин жетет. Айрым чокулары, мисалы, Шварцвальд тоосундагы Фельдберг чокусу 1493 мге жетет. Кыр бөлүгү тик беттүү, токойлуу өрөөндөр менен терең тилмеленип, алар кээде too этектериндеги түздүктөргө чейин түшөт. Алардын ичинен эң өзгөчөлөнүп турганы Рейн грабени, ал Вогез жана Шварцвальд тоолорун ⁴³кесип өтөт. Рейндин тектирлерин жүзүмзар ээлейт. Чопо, кумдук, акиташ тектеринен түзүлгөн тоо аралык ойдуңдарында денудациянын таасиринен капталдары тик куэста жалдары пайда болгон. Эң ири Шваб Альб куэстасы Германиянын түштүгүндө Майн жана Неккар дарыяларынын алаптарында жайгашып, 1000 мден жогору көтөрүлөт. Түндүк Германия тоолорунун түндүк чет-жакасы боюнча кумдук, акиташ тектүү катмарлары чыгып, жал өрөөндөрдүн айкалышып жатышына шарт түзөт. Батышында бул ландшафтты Везер дарыясы кесип өтөт. Анын эң кууш жери Вестфалия Дарбазасында байыркы герман уруусунун башчысы Арминийдин статуясы орнотулган (ал б. з. 9-кылымнда римдиктердин 3 легионун талкалаган). Вестфалиянын (Рурдун көмүрлүү катмарларынын астында жаткан) жантайыңкы куэсталары менен Тюрингия бассейнинин куэста ландшафтынын окшоштугу байкалат. Айрым жерлерде альп тоо пайда болуу кыймылынын таасиринен жаралган терең ойдуңдарды деңиз жана көл алаптары ээлеп, алар чопо, кум, шагылташтарга толгон (мисалы, Жогорку Рейн, Кёльн ойдуңдары). Кёльндө күрөң көмүрдүн ири запасы бар. Ортоңку Германия тоолорундагы ургаалдуу жанар тоо процесстери жаракалардагы тектоникалык кыймылдарга байланыштуу болгон. Байыркы жанар тоолор (мисалы, Гессендеги Фогельсберг массиви, бийиктиги 774 м) эрозиядан өтө өзгөрүп кеткен, ал эми Айфел кратерлери жана күл конустары өзгөрүлбөй сакталып калган. Гермниянын аймагында алгачкы адамдар пайда болгондо бул жанар тоолор атылып турган. Байыркы жанар тоонун активдүүлүгүн мындагы көптөгөн минералдуу ысык булактар айгинелеп турат. Ортоңку Германия тоолорундагы ландшафттын өзгөчө тиби аны түзгөн тоо тектердин жана рельефтин формаларынын ар түрдүүлүгү менен байланыштуу. Ыңгайлуу өрөөндөрдө жыгач үйлөрү басымдуулук кылган кыштактар, чептер менен курчалган соода шаарлары жайгашкан. Тоо капталдарындагы бак-дарактар, жүзүмзарлар улам жогорулаган сайын тик беттерде чер токойлор менен алмашат; алардын арасында эски сепилдердин чалдыбарлары кездешет. Түндүк Германия ойдуңу өлкөнүн түндүк бөлүгүн бүт ээлейт; жазылыгы батыш бөлүгүндө 150 кмдей, батышты карай акырындап кеңейет. Бавариянын тoo этектериндеги түздүктөрүндөгүдөй эле мында да негизинен борпоң тектер шагыл-таш, кум, чопо кеңири таралып, арасында күрөң көмүрлүү катмарлары кездешет. Рельефинин формасы негизинен плейстоцендеги үч жолку муз каптоодон калыптанган эң кеңири таралган формалар: аяккы мореналардан пайда болгон жал, дөбө-дөңсөөлөр, морена түздүктөрү, көптөгөн булуңдар (фьёрддор), лагуналар (бодден), кумдуу жерлер (гесттер), ваттар, марштар. Өсүмдүк тамырлары менен бекемделген морена субстраты шамал эрозиясына дефляцияга дуушарланып, кум дөбөлөрүн дюналарды пайда кылат. == Климаты == Мелүүн деңиздик климат өкүм сүрөт. Жалпысынан атмосферанын батыш циркуляциясы үстөмдүк кылат; түндүктөн муздак, түштүктөн жылуу аба согот. Кышында Түндүк Атлантиканын суусу кургактыкка караганда жылуу болгондуктан, Европага жылуу аба согуп турат. Абанын төмөнкү температурасы Сибирдин муздак аба массасынан келген антициклонго байланыштуу. Бул мезгилде Түндүк Германия ойдуңунда абанын температурасы 12°Сге чейин, кышында чыгышты карай төмөндөйт; январдын орточо 0°С изотермасы Любек Бонн сызыгы боюнча өтөт. Түштүктө температура бийиктикке байланыштуу төмөндөйт. Кар катмары түндүктө 20-25 күн, Түштүк Баварияда 40 күндөн ашык, Альп тоолорунда жана Шварцвальда 100 күндөн ашык жатат. Жайында тескерисинче, абанын температурасы түштүктү карай көтөрүлүп, эң жогорку температура Жогорку Рейн ойдуңунда катталган, анда июлдун орточо темпрасы 19°С. Түндүк Германия ойдуңунда жайкы температура чыгышты жана түштүк-чыгышты карай көтөрүлөт. Июлдун орточо температурасы Берлинде 18,5°С. Жылдык жаан-чачындын орточо өлчөмү Түндүк Германия ойдуңунда, Түндүк деңиз жээгинде 750 ммге жетип, чыгышты карай акырындап азаят. Түздүктөрдөн түштүктү карай рельефтин тоо-өрөөндүүлүгүнө жараша жаан-чачындын таралышы татаалдашат: тоолордо 1000 ммден ашык, кээде 2000 ммге чейин жаайт, ал эми айрым туюк ойдуңдарда 500 ммден ашпайт. Ошондой эле Ортоңку Германиянын жаан-чачындан ыктоо жаткан түндүк тилкесинде да аз түшөт. Германиянын дээрлик бардык жеринде жаан-чачындын максимуму жайга туура келет; жумшак климаттуу түндүк-батыш жээк бөлүгүндө гана жаан-чачындын басымдуу бөлүгү кышында жаайт. Топурак кыртышынын ар түрдүүлүгү негизинен түпкү тектерге жана кумдуктарга байланыштуу. Түндүк Германия ойдуңунун кумдуу субстраты, айрыкча вереск бадалдарынын жана кызылкарагайлуу токойдун астындагы өтө жуулма, кычкыл, күрсүз топурактары а. ч. өсүмдүктөрүн өстүрүүгө ыңгайсыз. Кычкыл саз топурактарынын ири ареалдары кездешет. Жээктердеги марш кыртышы мелиорациядан кийин күрдүү топуракка айланат. Ортоңку Германия тоо массивдеринин түпкү тектери серүүн нымдуу климаттуу шартта узак убакыт бою үбөлөнүүгө дуушарланып, токойдун жуулма кычкыл коңур топурагы пайда болгон. Алар жайыт же токой өстүрүү үчүн пайдаланылат. Эң күрдүү топурактар ойдуңдарда жана дарыя тектирлеринде, айрыкча лёсстуу жерлерде таралган кара топурак; ал Гарцтан чыгышта жана Тюрингия бассейнинде кездешип, бара-бара токойдун коңур топурагына өтөт. Мурда бул аймактар жазы жалбырактуу токой менен капталган; азыр алардын жарымына жакыны кыйылып, айдоо жерлерге айландырылган. Коңур топурактар (бурозём) тобуна кирген кыртыш Шлезвиг-Гольштейндин чыгышындагы морена түздүктөрүндө, Бавариянын тоо этектеги түздүктөрүндө таралган. Альп тоолорунун топурактары бийиктик алкатуулукка жана капталдардын тиктигине жараша өзгөрөт. Алар жука катмарлуу таштак топурактар. Германиянын калк жыш отурукташып, токою кыйылып, же бак-дарактар отургузулган жерлеринде табигый өсүмдүктөр дээрлик калган эмес. Өлкөнүн түндүгүндөгү жазы жалбырактуу эмен, кайың токойлору, жүздөгөн жылдар бою жайыт катары пайдаланылган вереск бадалдары курчаган аймактар айдоо жерлердин ареалына айландырылган. Азыр вересктер коруктарда гана калган. Күрсүз топурактуу жерлерге бак-дарак, айрыкча кызылкарагайдын тез жетилүүчү түрлөрү отургузулат. Ортоңку Германиянын жапыз тоолору кооз бук токою менен капталып, отургузулган карагай токоюнун ири массивдери менен айкалышып өсөт. Кумдак жерлерде кызыл карагайлуу массивдер бар. Ортоңку Германиянын бийик тоолорунда жана Альп тоолорунда бук токою бийиктеген сайын бук-көк карагайлуу, андан жогору карагайлуу токой менен алмашат. Эң бийик тоо массивдеринде, ошондой эле Альп тоолорунда 2200-2800 м бийиктиктен жогору чөп өсүмдүктөрү, эңилчектер жана мамык чөптөр өсөт. Гүл өсүмдүктөр өтө көп. Германиянын табиятты коргоо боюнча эзелтен эле өзгөчө салттары болгон; мамлекеттик жана жамааттык ири токой аянттарында аңчылык жана токой кыюу жөнгө салынган. Өлкөдө миңдеген коруктар, Батыш Германияда андан сырткары түрдүү ландшафттык аймактарда айрым улуттук парктар, анын ичинде Бавария Токоюна, Берхтесгаден Альп тоолорунда, Түндүк деңиздин ваттуу жээктеринде уюшулган. Кийинки мезгилде кислоталуу жамгырдан токой өтө жабыркап, Батыш Германияда атмосферага зыяндуу заттарды чыгарууну чектеген чаралар көрүлгөн. Мисалы, азыркы жылуулук станциялардын бардыгы чаң, күкүрт диоксидин жана азот оксиди таштандыларын чыгарбоо боюнча чараларды көрүп, автомобилдердин бардыгы алардан чыккан газдардагы зыяндуу заттарды тосуучу атайын курулмалар менен жабдылган. Мурдагы Германия Демократия Республикасысында (ГДР) жана ага чектеш Чехословакияда күрөңкөмүр көп жагылып, атмененын өнөр-жайлык булгануусун чектөө чаралар көрүлгөн эмес. Натыйжада токой, айрыкча ал өлкөлөрдүн чегарасындагы аймактарда өтө жапа чеккен. ГДР менен ГФР кошулгандан кийин күрөң көмүр шахталары жабылып, чыгыш германиялык маркадагы автомобилдерди чыгаруу токтотулган. Азыр Германияда атмосферага кетүүчү уулуу заттарды азайтуу жана көлмөлөрдү, агын сууларды тазалоо боюнча өтө кымбат экологиялык программаларды ишке ашыруу чаралары көрүлүүдө. Өлкөнүн аймагынын 31,7% коргоого алынган; мындай табигый аймактын саны 7,6 миңден ашык. Алар 14 биосфералык резерват (жалпы аянты 1559 миң га), эл аралык маанидеги 31 суулуу-саздак жер (829 миң га), 15 улуттук парк (130 миң га), 87 табият паркы, табиятты коргоочу миңдеген облустар (заказник режиминде), табият эстеликтери. Эоцендин флорасынын жана фаунасынын жералдынан табылган калдыктары бар жерлер, Мускер ландшафттык парк Бүткүл дүйнөлүк мурастардын тизмесине кирген. == Суулары == Германиянын эң ири дарыясы – Рейн; анын куймаларынын көбү Альп тоолорунан башталып, Рейн Сланецтүү тоолорун кесип өтүп, Түндүк Германия түздүгү аркылуу Түндүк деңизине куят. Жайдын башталышында тоодогу кардын эришинен суусу кирет. Рейндин Түндүк Германия тоолорунан башталган куймаларынын режими башкача болуп, агымынын максимуму буулануу эң төмөн болгон кыш мезгилине туура келет. Бул эки режимдин айкалышынан Рейндин суусу дайыма мол жана агымы туруктуу болуп, кеме каттоого ыңгайлуу шарт түзүлөт. Германиянын башка дарыяларынын көбү Ортоңку Германия тоолорунан башталат. Алар негизинен Рейндин куймалары, ошондой эле Везер жана Эльба дарыялары (Түндүк деңизге куят). Одер жана анын негизги куймасы Нейсе. Өлкөнүн түштүгүнөн Шварцвальддан Дунай башталып, чыгышты карай агат. Анын суу режими Альп тоолорунан башталган оң куймаларынын таасиринен түзүлөт. Жайкы ташкын жана кышкы межень навигацияга терс таасирин тийгизет. == Калкы == Калкынын 92 %ин [[немистер]] түзөт. Калгандары [[цыгандар]], [[даниялыктар]], лужицалык сербтер, фриздер, [[голланддар]] улуттук азчылык статусуна ээ. Чет өлкөдөн келген калктын саны 6, 75, млн болуп, анын 1, 749 млну [[түрктөр]]. Мындан тышкары Европа өлкөлөрүнөн келгендер (италяндар, сербдер, поляктар, орустар, гректер, португалдар, испандар, хорваттар, албандар ж. б. улуттар түзөт). Калкынын саны 1939-ж. 69,3 млнду, согуштан кийин 43 млнду, 2006-ж. 82,5 млнду түзгөн. 2008-жылга карата 1000 адамдан 8 бала төрөлсө, 10 киши өлгөн. Калкынын жылдык көбөйүшү ошол эле 2008-ж. 0,2 % көрсөткөн. Ал эми иммигранттарда төрөлүү жалпы өлкөнүн орточо көрсөткүчүнөн кыйла жогору. Өлкөдөгү демографиялык проблемалардын бири калктын картайуусу: улгайган курактагылар (65 жаштан жогору) 18,9%ти (европалык орточо көрсөткүчтөн кыйла жогору), 14 жашка чейинки өспүрүмдөр 14,4%ти, эмгек курагындагылар (15тен 64 жашка чейинкилер) 66,7%ти түзөт. Орто эсеп менен 100 аялга 96 эркек туура келет. Өмүрдүн орточо узактыгы 78,8 жаш (эркектердики 75,8, аялдардыкы 82,0 жаш, аялдардын жашынын орточо узактыгы боюнча дүйнөдө алдыңкы орундардын бирин ээлейт). Калкынын орточо жыштыгы боюнча (1 км² жерге 229 адам) Еропада 4-орунда (Нидерланд, Бельгия, Улуу Британиядан кийин). Шаар калкы 87% (Европада алдыңкы орундардын бири). Ири шаарлары: Берлин Гамбург, Мюнхен. Германиянын, ошондой эле бүт Батыш Европанын калкы негизинен Рейнди бойлой жайгашкан. == Тарыхы == Археологиялык маалыматтар боюнча Германиянын аймагында адам төмөнкү палеолитте, б. з. ч. 500-300 миң жыл мурун жашаган. Гейдельберг адамы (Мауэрде), неандерталдыктын (Неандерталь) калдыктары табылган. Б. з. ч. 3-2 миң жылдыкта Германияны жердеген уруулар мал чарбачылык жана жер иштетүүчүлүк менен кесиптенишкен. Германиянын аймагынын басымдуу бөлүгүн ээлеген байыркы герман уруулары б. з. ч. 1-миң жылдыктын аягында Рим мамлекетинин кол салууларына дуушарланган. Тарыхый маалыматтарда герман уруулары тууралуу алгач Тациттин эмгегинде эскерилет (б. з. 98-ж.). Римдин Рейн дарыясынан чыгыш аймактарды каратып алууга жасаган бир нече жолку аракеттери ийгиликсиз аяктаган. 4-6-кылымда көптөгөн уруулардын жер которуусу жана алардын жергиликтүү уруулар менен өз ара аралашуусунун натыйжасында германдардын жаңы уруулук бирикмелери пайда болгон. Элдердин Улуу көчүүсү доорунда Германияда (Рейн, Эльба дарыясы менен Альпынын аралыгында) алеман, бавар, тюринг, сакс, фриз ж. б. уруулар отурукташкан. 6-8-кылымда бул уруу союздарын франктар багындырып, Франк мамлекетинин курамына кошкон, ушул эле мезгилде герман урууларынын арасында христиан дини таркай баштаган. Франк мамлекети кулаганда (843-ж., Верден келишими) герман уруулары жашаган аймак өзүнчө бөлүнүп, Германия Чыгыш-Франк королдугунун (Людовик Немецкийге тийген) курамына кирген. Анын негизинде 10-кылымда өз алдынча Германия королдугу түзүлгөн. 962-ж. германдар Түндүк жана Орто Италияны каратып, Оттон I Рим папасынан император титулун алып, Ыйык Рим империясы түзүлгөн; ал 1806-жылга чейин өкүм сүргөн. 10-15-кылымдарда славяндар жана Балтика боюндагы элдер мекендеген бир топ аймактар каратылган. 11-кылымдын аяк ченинен Германияда феодалдык мамилелер өөрчүп, шаарлар дүркүрөп өсө баштайт. Кээ бир шаарлар (Кёльн, Аугсбург, Майнц ж. б.) мурдагы рим сепилдеринен өсүп чыкса, кээ бирлери соода жана колөнөрчүлүк кыштактары катары пайда болгон. 11-кылымдын орто ченинде айрым феодалдар өз алдынча болууга умтулат. Ага немец феодалдарынын Чыгышка экспансиясы белгилүү даражада жардам берген. 12-кылымда Фридрих I Барбароссанын бир нече ийгиликтүү жортуулдарынын натыйжасында Ыйык Рим империясынын аймагы кеңейген. 13-кылымдан баштап ири княздар көз карандысыз боло баштайт. Алардын өтө кубаттуулары (курфюрсттар) иш жүзүндө жалпы мамлекеттик маанилүү иштерди чечишип, королду (императорду) шайлоого укуктуу болушкан. 16-кылымдын баш ченинде Германияда католик чиркөөсүнө каршы коомдук кыймыл – Реформация башталган. Бул мезгилде Дыйкандар согушу (1524-26) чыгып, Түштүк-батыш жана Борбордук Германияга жайылган. Княздар Реформацияны өз мүдөөсүнө пайдаланып, чиркөө жерлери менен чиркөөнү бүт бойдон баш ийдиришкен. 16-кылымдын аягы 17-кылымдын башында соода жолдорунун Жер ортолук деңизден Атлантикага которулуусу Германиянын экономикасына терс таасирин тийгизген. 1618-48-жылдардагы Отуз жылдык согуш Германиянын абалын андан ары начарлатат. Вестфалия тынчтыгы (1648) Германиянын бытыранды болушун юридикалык жактан бекемдеген. Анын аймагы 300гө жакын княздыкка бөлүнөт. 17-18-кылымда эли немец тилинде сүйлөгөн эки ири мамлекет Австрия менен Пруссия күч ала баштайт. Революциядан чочулаган немец феодалдары менен княздары биргелешип, революциячыл Францияга каршы чыгат. 1792-ж. апрелде Австрия Франция согушунун башталышы Австрия менен Пруссия биригүүсүнө алып келет. Бирок француз армиясы алардын күчүн талкалап, 1795-ж. Пруссия Франция менен сепараттык тынчтыкка кол коёт. 1803-04-жылдары Наполеон Iнин аракети менен Германиядагы майда мамлекеттер жоюлат да, ири княздыктар (Австрия менен Пруссияга каршы пайдалануу үчүн) түзүлөт. 1806-ж. Пруссия Франция менен кайра согушуп, дагы жеңилет. Ушул жылы Наполеондун протектораттыгы менен Рейн союзу (16 немец мамлекети кирген) түзүлөт. Наполеондун бийлиги кулагандан кийин, Вена конгрессинин (1814-15) чечими менен Австрия башчылык кылган Герман союзу (ага 39 немец мамлекети кирген) түзүлүп, анда Австрия башчылык кылган. Германияда 1848-49-жылдары буржуазиялык-демократиялык революция болуп өтөт. Бул революция өлкөнү бириктирүү максатын көздөгөн. Революциянын жеңилиши Германиянын «жогортон» зордук менен биригишин шарттайт. 1862-ж. помераниялык юнкерлердин бүлөсүнөн чыккан Отто фон Бисмарк канцлердикке дайындалып, Германияны «темир жана кан менен» (башкача айтканда курал колдонуп, кан төгүү менен; немецче «Blut und Eisen)» бириктирүү жолуна түшөт. Пруссиянын Дания (1864), Австрия (1866), Франция (1870-71) менен согуштары Германияны бириктирүүгө алып келет. 1871-ж. Германия империясы түзүлүп, Пруссиянын королу Вильгельм I император деп жарыяланган. 19-кылымдын аягы 20-кылымдын башында Германия экономикалык жактан тез өнүгүп, Европада биринчи орунга чыгып, Африкадагы бир нече өлкөлөрдү колониялап алат. Герман империализми башка империалисттик державалар бөлүп алган жер шарын кайра бөлүштүрүүгө умтулуп, анын агрессиячыл саясаты 1-дүйнөлүк согушка (1914-18) алып келген. Бул согушта Германия жана анын союздаштары (Үчтүктөр союзу) жеңилүүгө учурап, Версаль тынчтык келишиминин (1919) шарттары боюнча колонияларынан жана аймагынын бир бөлүгүнөн ажыраган. 1918-ж. ноябрда Германиядагы революциянын жыйынтыгында монархия кулатылып, 1919-ж. 31-июлда Веймар республикасынын түзүлүшү жарыяланган. Версаль тынчтык келишиминин оор шарттары, 1929-33-жылдагы дүйнөлүк кризистер Германиянын экономикалык абалын начарлаткан. 1933-ж. Германияда Гитлер фашисттик диктатураны орнотуп, милитаристтик саясатты баштаган. 1936-ж. Германия Япония менен «Антикоминтерндик пактыны» түзүүгө демилгечи болгон, 1937-ж. ага Италия кошулган. 1936-39-жылдары гитлердик Германия жана фашисттик Италия республикасы Испанияга каршы интервенция жасаган. 30-жылдары Германия коңшу мамлекеттерге каршы багытталган агрессия жолуна түшкөн. 1938-ж. мартта Австрияны (аншлюс), 1938-39-жылдары Чехословакияны басып алган. Гитлердик Германия 1939-ж. 1-сентябрда Польшага кол салып, 2-дүйнөлүк согуш башталган. 1940-ж. гитлерчилер Дания, Норвегия, Люксембург, Бельгия, Голландияны басып алып, Францияны багындырган. Алар 1941-жылдын башында Грекия менен Югославияны караткан. Ал эми 1941-ж. 22-июнда СССРге кол салган. 1945-ж. 8-майда фашисттик Германия антигитлердик коалицияга кирген мамлекеттерге багынып берди. Натыйжада өлкө 4 зонага (советтик, америкалык, англиялык, франциялык) бөлүндү. Потсдам конференциясында (1945) 4 держава Германияда демилитаризациялоо, денацификация жана демократиялаштыруу жүргүзүүгө милдеттенишкен. 1946-ж. 2-декабрда АКШ менен Улуу Британия өздөрү оккупациялап турган зоналарын бириктирүү («Бизония») келишимине кол коюлуп, 1948-ж. Батыштагы державалар өз зоналарын бириктирүү жана батыш Германияда сепараттык мамлекет түзүү чечимин кабыл алышты. 1949-ж. өлкө эки бөлүккө бөлүнүп, батышта Германия Федерация Республикасы (ГФР, борбору Бонн шаары) жана чыгышта 1949-ж. 7-октябрда советтик аскерлер турган аймакта Германия Демократия Республикасы (ГДР, борбору Берлин шаары) түзүлгөн. Эки герман мамлекети бири-бирине каршы аскердик-саясий союздарга кирген жана эки башка өнүгүү жолуна түшкөн. АКШнын колдоосу менен ГФРдин экономикасы тез өнүккөн. 1949-63-жылдары ГФРдин тарыхында «Аденауэр доору» аталды. Бул мезгилде ГФР бир топ экономикалык ийгиликтерге жетишти. Германия алдыңкы өлкөлөрдүн катарына чыкты. В. Брандт (1969-74) жана Г. Коль (1982-99) жетектеген мезгилде ГФР Батыш Европа мамлекеттери менен саясий жана экономикалык интеграциялануу процессин жүзөгө ашырды. Ал эми социалисттик өнүгүү жолун тандаган ГДР коңшу мамлекеттен өнүгүү деңгээли боюнча бир топ артта калган. Анын жарандары ГФРге массалык түрдө өтө баштаган. 1961-ж. эки герман мамлекеттин ортосуна тосмо Берлин дубалы орнотулган. 1982-ж. канцлердик постту Г. Коль ээлеген. 1990-ж. 3-октябрда ГФР жана ГДР биригип, Берлин шаары бириккен Германиянын борбору деп жарыяланган. 1998-ж. парламенттик шайлоодо ГСДП жеңип чыгып, лидери Г. Шрёдер канцлер болуп дайындалган. Тышкы саясатта Германия 2002-ж. АКШнын Иракка кол салуусуна каршы чыккан. 2005-ж. [[Ангела Меркель]] ГФРдин федералдык канцлери болуп шайланды. Кыргызстандын ГФР менен байланышы системалуу жана туруктуу өнүгүүдө. Германия Кыргызстанга негизинен техникалык жана финансылык жардам көргөзгөн мамлекеттердин бири. Ошондой эле аскердик-саясий, билим берүү-гуманитардык, социалдык-экономикалык биргелешкен долбоорлор ишке ашырылууда. Кыргызстан Германиянын Бириккен Улуттар Уюмунун (БУУ) Коопсуздук Кеңешине туруктуу мүчө катары кабыл алынышын жактап чыгууда. == Экономикасы == Германия өнүккөн индустриялуу өлкө. Ички Дүң прдукциясынын (ИДП) көлөмү боюнча (2009-ж. 2 триллион 811 миллиард доллар) менен дүйнөдө 5чи (АКШ, Кытай, Япония, Индиядан кийин), Европада 1-орунда, аны киши башына бөлүштүргөндө (40 миң доллар чамасында) дүйнөдө 18-, Европада 13-орунду ээлеген. Саны боюнча кичи жана орто бизнестеги ишканалар басымдуулук кылып, анда ИДПнин 49% өндүрүлөт. Ал эми ИДПнын 51% өлкөгө жана чет элдик капиталга таандык ири компаниялар түзөт (2003). Өнөр-жайында жана курулушта Германиянын ИДПсинин 28,6%и түзүлөт. Германия индустриясы сатуу наркы (550 млрд доллар чамасында; 2004) боюнча дүйнөдө 3-орунду (АКШ, Япониядан кийин) ээлейт. Өнөр-жай өндүрүшүнүн структурасында иштеп чыгаруу индустриясынын тармактары үстөмдүк кылат. Башкы өнөр-жай тармактары машина куруу (айрыкча жалпы жана транспорттук, электротехникалык жана электроника өнөр-жайы, так механика жана оптика) жана химия (фармацевтика, резина-техникалык кошо); эски тармактардан тамак-аш (анын ичинде суусундук, тамеки ж. б.), целлюлоза-кагаз жана жыгач иштетүү, полиграфия өнөр-жайлары өзгөчөлөнөт. Өлкөнүн отун-энергетикалык структурасында нефть жана нефть продуктусу 39%ти, көмүр (таш жана күрөң көмүр) 25%ти, табигый газ 22%ти, ядро энергиясы 12%ти, гидроэнергия ж. б. калыбына келүүчү энергия (негизинен шамал энергиясы) 2% ти түзөт. Көптөгөн батыш өлкөлөрдөй эле Германияда импорттук энергияга өтө көз каранды. Энергияга болгон муктаждыктын 57, 5 %ин импорт камсыз кылат (2005). Өзүнөн нефть аз (жылдык өлчөмү 5 млн т ) казылып алынат. Газ казып алуу боюнча Европада Россия, Улуу Британия, Норвегия, Нидерланддан кийинки 5-орунду ээлейт; экономикасынын газга болгон муктаждыгынын ¹/₅ бөлүгүн гана камсыз кылат. Табигый газды негизинен Россиядан, Норвегиядан, Нидерланддан, Польшадан, ошондой эле Түндүк деңиздин британиялык жана даниялык секторлорунан алат. Газ жана нефть кендери Түндүк Германия ойдуңунда, Альп өндүрүндө жайгашкан. Германия 2005-ж. 112,2 млн т нефть сырттан сатып алган, анын 29% Россияга, 18% Норвегияга, 13% Улуу Британияга, 33% (Нефть экспорттоочу өлкөлөрдүн уюмуна (ОПЕК) мүчө мамлекеттерге (анын ичинде 11% Ливияга) таандык. Таш көмүр өнөр-жайы мурда өлкөнүн экономикасында өтө маанилүү болсо, 1950-жылдардын ортосунан ал кризистик абалда. Көмүр казып алуу жылдан жылга төмөндөөдө (1955-ж. 72 млн т казып алынса, 2005-ж 25 млн ога гана жеткен). Көмүрдүн 93% Европадагы эң ири Рур (Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде), 7% Саар көмүр бассейндеринен казып алынат. Рур көмүр кенинин базасында континенттик Европадагы ири металлургия, машина куруу, электр-энергетика, химия индустриясы түзүлгөн, «RAG AG» компаниясы Рур бассейнинде өндүрүлгөн көмүрдүн 95%ин көзөмөлдөйт. Мурда ташкөмүрдү экспорттоочу өлкө азыр көмүрдү сырттан (Польша, Tүштүк Aфрика Республикасы, Австралия, АКШ, Колумбиядан, ошондой эле Россия, Кытайдан) сатып алууда (2005-ж. 37 млн т). Германиядагы күрөң көмүрдүн запасы болжол менен 43 млрд т деп болжолдонот. Ал негизинен электр-энергетика жана химия өнөр-жайларында пайдаланылат. Күрөң көмүрдүн негизги кендери Төмөнкү Рейн, Ортоңку Германия, Төмөнкү Лауз бассейндеринде. Кен ачык жол менен казылып алынат. Өлкөдө нефтини кайра иштеп чыгаруучу ондон ашык заводу бар; алардын кубаттуулугу боюнча (2005-ж. 125 млн т чийки нефтини иштеп чыгарган) Германия Европада 3(Россия, Италиядан кийин), дүйнөдө 7-орунду ээлейт. Мурда «Достук» кууру аркылуу ГДРди СССР нефть менен камсыз кылып турган. Нефтини кайра иштетүүнүн негизги борборлору: Гамбург, Ингольштадт, Карлсруэ, Гельзенкирхен жана Кёльндин чет-жакалары. 2013-жылга карата электр-энергиясынын пайдалануу 325,0 млн нефти эквивалентине барабар болуп, анын 34,5 %тин нефти, 25,0 %ин таш көмүр, 23,2 %ин жаартылыш газы, 6,8 %ин ядролук энергия, 1,4 %ин суу, калган 9,1 %ин ж. б. энергиялар түзгөн. АЭСтен электр энергия өндүрүү боюнча Германия дүйнөдө 4-орунду (АКШ, Франция, Япониядан кийин) ээлейт. Батыш жерлеринде 14 АЭС (кубаттуулугу 21 миң МВтдан ашкан 19 генератор) иштейт. Ядро отунун алуу үчүн Германия сырттан уран рудаларын (негизинен Канада, Австралия, Нигерден), уран концентратынын чала продуктусун (урандын гексафторидин Канададан, Франциядан, Улуу Британиядан) алат. Германиянын гидроэнергия ресурстары чамалуу гана, ыңгайлуулары пайдаланылууда. Эң ири ГЭС «Witzan», анын кубаттуулугу 200 МВт. ГЭСтери негизинен Альп тоолорундагы жана анын өндүрүндөгү дарыяларга курулган. Германия энергиянын альтернативалык булактарын пайдалануу боюнча дүйнөдөгү алдыңкы өлкөлөрдүн бири. Түндүк деңиздин жээгинде Европадагы эң ири шамал электр курулмалар паркы бар; алардын кубаттуулугу боюнча (15 миң МВт; 2003) Германия дүйнөдө 1-орунду ээлейт. == Металлургиясы == Кара металлургия. Германия индустриясынын эски тармактарынын бири. Ал Рур, Саар бассейндериндеги коксталуучу көмүрдүн жана Лотарингия темир кен-ташынын базасында өнүккөн. 21-кылымдын башталышынан бул тармак импорттук сырьёлорду пайдаланууга өттү. Германия темирди негизинен Бразилия, Австралия, Либерия, Венесуэла, Канада, Кытайдан, өлкөнүн түндүгүндөгү заводдору Швециядан алат. Ошондой эле металл сыныктары да кеңири пайдаланылат. Чоюн (2004-ж. 29,4 млн т өндүрүлгөн; дээрлик өлкөнүн ички муктаждыгы үчүн пайдаланылат) жана болот (46,4 млн т) өндүрүү боюнча Германия Европада 2-, дүйнөдө 6-орунду (Кытай, Япония, АКШ, Россия, Түштүк Кореядан кийин) ээлейт. Өнөр-жай ишканаларынын көбү (болот эритүүнүн 70%ке жакыны) Рур индустриялуу районунда жайгашкан. Металлургиянын ири борборлору: Дуйсбург (толук циклде иштеген 3 комбинаты бар), Дортмунд, Бремен, Зальцгиттер, Оснабрюк, Чыгыш Германияда Айзенхюттенштадт. Германия болот экспорттоочу башкы мамлекет – ал дээрлик прокат жана труба түрүндө сыртка сатылат; ошол эле убакта кара металлургиянын продукциясынын көп түрү сырттан сатылып алынат. Түстүү металлургиясынан (негизинен сырттан алынган сырьё менен иштеген) алюминий өнөр-жайы өзгөчөлөнүп турат. Алгачкы алюминийди өндүрүү (2003-ж. 0,5 млн т чамасында) боюнча Батыш Европада Норвегиядан кийин 2-, дүйнөдө 8-орунду ээлейт. Ири ишканалары Рейн-Вестфалия районунда (өндүрүшүнүн ¹/₂ нен ашыгы); негизги борборлору: Эссен, Нойс, Ферде. Ошондой эле жез, коргошун (Батыш Европада 1-орунда), цинк өндүрүлөт. == Машина куруу == Машина куруу – индустриянын негизги тармагы; ал металл иштетүү менен кошо өнөр-жай продукциясынын дээрлик ¹/₂ бөлүгүн берет. Сатуу көлөмү боюнча дүйнөдө АКШ, Япониядан кийинки 3-орунду ээлеп, өлкөнүн товардык экспортунун ¹/₂ бөлүгүнөн ашыгын камсыз кылат. Машина куруунун ири тармагы жалпы машина куруу (өнөр-жайында иштегендердин 15%; сатуу көлөмүнүн 11%ке жакыны). Бул тармакта негизинен чакан сериялуу өндүрүштү кесиптенген 4,5 миң фирма иштейт. Германия станок чыгаруу боюнча дүйнөдө 2-орунда туруп, анын 50%тен ашыгын сыртка сатат; алардын ичинен дүйнөлүк рынокто аспаптык жана текстиль станоктору, жыгач иштетүү жабдуулары, пластмасса өндүрүштөрү өтө жогору бааланат. Оор машина куруу өнөр-жайы оор машиналарды, крандарды, тоо-шахта жана энергетика жабдууларын, оор электр-техникасын, ошондой эле металлургия заводдору үчүн жабдууларды чыгарат. Ишканаларынын көбү Рур индустриялуу районунда. == Автомобиль өнөр жайы == Автомобиль өнөр-жайы – эл аралык германиялык машина курууга адистешкен негизги тармактардын бири. Жалпы автомобиль чыгаруу боюнча дүйнөдө (2014-ж. 5 908 миң, дүйнөлүк автомобилдин 30%) үчүнчү (АКШ, Япониядан кийин), жеңил автомобилдерди чыгаруу боюнча (5192 миң, 32%) Япониядан кийинки 2-орунду ээлейт. Ошондой эле 175 миң жүк ташуучу жеңил, 194 миң оор жүк ташуучу машина, 10 миң автобус чыгарат. Германиядан чыккан белгилүү жеңил автомобилдер: Volkswagen, BMW, Opel, Audi, Porshe, Mersedes - Benz. Машина куруу комбинаттарында кубаттуу локомотивдер менен кошо атайын максаттагы автомобилдер, дизель, машина куруу продукцияларын, брондолгон танк техникасын (НАТО үчүн «Леопард» танкасын) ж. б. чыгарат. == Космостук өнөр жайы == Авиация жана ракета-космостук өнөр-жайы граждандык жана аскердик самолётторду, вертолёт, ошондой эле ракета жана спутник, радар системаларын, авиация жана ракета кыймылдаткычтарын чыгарат. Кеме чыгаруу боюнча Түштүк Корея, Япония жана Кытайдан кыйла кийинки, ал эми Европада алдыңкы, орунду ээлейт (21-кылымдын башталышында жылына 0,8 млн рег-брутто т). Анын 60% экспортко чыгарылат. Электр-техникалык, электрондук жана прибор куруу өнөр-жайы, ошондой эле кеңсе машиналарын куруу, офис жабдууларын чыгаруучу тармактары тез темп менен өнүгүүдө. Германия электртехникалык жана электрондук жабдууларды экспортоочу негизги өлкөлөрдүн бири; анда робот-техникаларды, АЭС үчүн реакторлорду да чыгарат. Германия электрондук өнөр-жай өндүрүшүнүн көлөмү жана өнүгүү деңгээли боюнча Европа шериктештиги өлкөлөрүнүн ичинен 1-орунду ээлейт, бирок АКШ менен Япониядан кыйла артта. == Химия өнөр жайы == Химия өнөр-жайы (фармацевтика жана радиотехникалык кошо) Германиянын чарбалык адистешүүсүнүн маанилүү тармагы болуп саналат. Өндүргөн продукциясынын көлөмү боюнча Германия Европада 1-, дүйнөдө 3-орунду ээлейт; химикаттарды экспорттоо боюнча дүйнөдө алдыңкы орунда. Токой жана жыгач иштетүү өнөр-жайы, курулуш материалдар жана айнек-карапа өндүрүү да өнүгүүдө. Жеңил өнөр-жайынын дүйнөлүк рыноктогу эрегиштиги өтө курч (кездеме, килем, трикотаж, спорттук кийимдер, булгаары бут кийим ж. б.). Полиграфия өнөр-жайы өнүккөн. Европа шериктештиги өлкөлөрүнүн ичинен Германия пивосу жана тамеки продукциясы боюнча өзгөчөлөнөт. Пиво өндүрүшүнүн көлөмү боюнча (2004-ж. 108,3 млн, 4000ден ашык сорту бар) Германия Европада 1, дүйнөдө 3-орунду (Кытай, АКШдан кийин) ээлейт; 2 миңден ашык пиво заводу иштейт. Пиво өндүрүшүнүн ¹/₄ Бавариядан, ¹/₅ Түндүк Рейн-Вестифалияда. Шарап чыгаруу боюнча дүйнөдө 6-8-орундарды ээлейт. Эт өндүрүү өнөр-жайында (колбасанын түрлөрү ж. б.) чочко этин иштетүү (Европа шериктештигинде 1-орунда) өзгөчөлөнөт. Ошондой эле жууган май, маргарин, быштак, балык продуктуларын, консерва ж. б. продукцияларды да чыгарат. Шоколад чыгаруу боюнча Германия Швейцария, Нидерланд менен кошо Европада үч алдыңкы орунду ээлейт. == Айыл чарбасы == Айыл чарба өндүрүшүнө (токой жана балык чарбалары кошо) ИДПнин 1,1% жана иштегендердин 2,8% туура келет (2004). Агрардык сектордо иштегендердин жана дыйкан чарбаларынын саны жылдан жылга кыскарууда. Германиянын айыл- чарба өтө ургаалдуулугу менен өзгөчөлөнөт. Айыл-чарба продукциясын өндүрүүчү дүйнөдөгү алдыңкы он өлкөнүн ичине кирет (дүйнөлүк көлөмдүн 2,3%); Европада Франция, Италиядан кийин 3-орунда жана азык-түлүктүн көлөмү боюнча (2,0% , Франциядан кийин) 2-орунда. Агрардык продукциянын дүйнөлүк соодасында Германия алдыңкы орундардын бирин (экспорт боюнча АКШ, Франциядан, импорт боюнча АКШдан кийин) ээлейт. Германия азык-түлүккө болгон муктаждыктын 90%ин өзү камсыз кылат, ал эми жетишпеген айыл-чарба продукциясын (негизинен тропиктик жана субтропиктик мөмө-жемиштерди, жашылчанын айрым түрлөрүн, чай, кофе, какао ж. б.) импорттон толуктайт. Айыл-чарбага жарактуу жери (17,0 млн га; 2003) жер фондусунун 54,7%ин ээлейт, анын 68,3% айдоо жер, 30,4% шалбаа, жайыт, жаңы көчөттөр, 0,7% бак-дарак жана огород, 0,6% жүзүм ээлейт. 1990-2000-жылдары жер фондусунда айыл-чарбага жарактуу жердин үлүшү кыскарып, токой-паркы ээлеген жерлер кеңейип баратканы байкалган. Германиянын батыш жерлеринде фермер чарбалары басымдуу, чыгышында бир жактуу адистешкен мамлекеттик «элдик ишканалар» жана өндүрүштүк кооперативдер бар. Германияда айыл-чарба ишканаларынын орточо өлчөмү (2003-ж. 32 га) боюнча батыш (19 га) чыгыш жерлеринин (100 га) ортосунда айырма зор. Германия айыл-чарбасына техниканы колдонуу боюнча (1000 га айдоо жерге 80 трактор туура келет) дүйнөдө алдыңкы өлкөлөрдүн бири. Айыл-чарбасын химиялаштыруу деңгээли да жогору, бирок прогрессивдүү экологиялык таза технологияны киргизүүгө байланыштуу минералдык жерсемирткичтерди пайдалануу жылдан жылга кыскарууда (1990-ж. 3,4 млн т, 2003-ж. 2,6 млн т пайдаланылган). Айыл-чарбанын башкы тармагы мал чарбасы (айыл-чарба продукциясынын жалпы көлөмүнүн 70%). Анын негизи уй чарбасы (айыл-чарба өндүрүшүнүн 40%). Бодо малынын саны боюнча Европада Франциядан гана кийин турат. Сүт жана сүт-эт багытындагы мал чарбасынын мааниси зор. Сүт өндүрүү (27,8 млн т; орто эсеп менен бир уйдан жылына 6 т дай сүт саап алынат) боюнча Европада 1, дүйнөдө 4-орунду ээлейт; сүт продукциясынын бир бөлүгүн экспортко чыгарат. Чочконун саны (26,3 млн) боюнча Европада 1-, дүйнөдө Кытай, АКШ, Бразилиядан кийин 4-орунда. Куш жана кой (2,7 млн) чарбалары да өнүккөн. Германия эт өндүрүү боюнча Европа шериктештигине кирген өлкөлөрдүн ичинен 1-орунда турат (6,6 млн т; анын ичинде чочко эти 4,2 млн т, уй жана музоо эти 1,2 млн т; куш эти 1,0 млн т ж. б.). Өсүмдүк өстүрүүчүлүк (агрардык продукциянын 33% ке жакыны) көбүнчө мал чарбасынын муктаждыгына байланыштуу; тоют жана чөп өсүмдүктөрү себилген аянт азык-түлүк өсүмдүктөрүнөн кыйла кенен; алар дан жана дан-буурчак, картошка, тамыры тоют жана чөп (беде, люцерн ж. б.) өсүмдүктөрү, техникалык өсүмдүктөр (рапс, кант кызылча ж. б.); ошондой эле жашылча, мөмө-жемиш, жүзүм ж. б. өстүрүлөт. Дан эгининин дүң жыйымы (2003-ж. 43,4 млн т) боюнча Германия Европада Франциядан кийинки 2-, дүйнөдө 7-орунду ээлейт. Дан эгининин орточо түшүмдүүлүгү гектарынан 65,5 ц (2003); Германия азыктык дан менен өзүн толук камсыз кылат; ал эми тоюттук дандын кыйла бөлүгүн сырттан сатып алат. Негизги дан эгини буудай (жыйымы боюнча Европада Россия менен Франциядан кийинки 3-орунда; андан сырткары арпа (11,0 млн т; Россиядан кийин 2-орунда; айрым сорттору пиво жасоого пайдаланылат), кара буудай (3,7 млн т); ошондой эле жүгөрү (3,7 млн т; жашыл тоют жана силос үчүн), сулу (1,0 млн т; дүйнөдө 7-орунда). Кулмак (хмель) жыйноо боюнча дүйнөдө 1-орунду ээлейт. == Токой чарбасы == Токой чарбасында жыгач даярдоо эмес, токойду калыбына келтирүү, өлкөнүн токой фондусун сактоо, токойдун сапаттык курамын жакшыртуу маанилүү болуп саналат. Балык чарбасы ички муктаждыкты канааттандыра албайт. 2003-ж. 184 миң т деңиз балыгы (негизин треска, сельдь), анын ичинде 16 миң т рак сымалдар, 8 миң т молюска; тузсуз суулардан 66 миң т балык кармалган. == Тейлөө чөйрөсү == Тейлөө чөйрөсү өлкөнүн ири экономикалык сектору; анын ИДПдеги үлүшү (1995-ж. 66,6%; 2004-ж. 7,3%) жана анда иштегендердин саны тынымсыз өсүүдө. Тейлөөнүн жалпы көлөмү (1,3 трлн доллар; АКШ жана Япониядан кийин) жана аны экспорттоо (100 млрд доллар, АКШ жана Улуу Британиядан кийин) боюнча дүйнөдө 3-орунду ээлейт. Тейлөө чөйрөсүнүн маанилүү тармактары: ишкердик жана кесиптик жактан тейлөө (2004-ж. ИДПнин 24,9%ин түзгөн), финансылык тейлөө (5,2%), транспорт жана байланыш (6,7%), дүң жана чекене соода (9,6%), мейманкана бизнеси жана туризм инфраструктурасы (2,3%), илим-билим жана саламаттыкты сактоо (11,7%) ж. б. тейлөө түрлөрү (9,9%). Германия дүйнөдөгү эң жыш ички транспорттук коммуникациясы бар өлкө. Жүк жана жүргүнчү ташууда автомобиль транспортунун мааниси зор. Ички жүктүн 66% автотранспорт, 17% темир жол, 13% ички суу жолу, 3,5% куур транспорту, 0,5% деңиз каботажы менен ташылат. Жүргүнчүлөрдүн 90% автотранспорт, 6% темир жол, 4% транспорттун башка түрлөрү (авиация, ички суу жолу, деңиз ж. б.) менен ташылат. Автомобиль жолунун уз. 231,6 миң км (2004). Германияда 50 млн автомобиль бар, анын 44,9 млну жеңил машина (Европада 1-орунда; 2003). Калкынын жеңил машина менен камсыз болушу (1000 адамга 544 жеңил машина туура келет) боюнча дүйнөдө алдыңкы орундардын бирин ээлейт. Темир жолунун уз. 47,2 миң км (2005), анын 19,7 миң кми электрлештирилген (2005); темир жолунун жыштыгы боюнча Европада Бельгия, Люксембургдан кийин 3-орунда. Жогорку ылдамдык үчүн автомобиль жана темир жолдору бар. Германиянын деңиз порттору аркылуу жылына 250 млн т га жакын жүк ташылат; каботаждык жүк ташуусу 5-8 млн ошондой Өлкөнүн деңиз соода флотунун негизин 396 чоң кеме түзөт; алардын ар биринин суу сыйымдуулугу 1000 рег-брутто т. Алар жүргүнчүдөн сырткары контейнер, химикат, нефть, суюлтулган газ (танкерлер менен) ж. б. ташыйт Ошондой эле Германиянын кеме ээлерине жалпы суу сыйымдуулугу 2,5 млн рег-брутто т болгон 2300 кеме таандык; алар негизинен Либерия, Панама, Кипр ж. б. өлкөлөрдүн желеги менен жүрөт. Германия флотунун курамында 13 паром да бар; алар негизинен Скандинавия өлкөлөрү менен байланыштырат. Эң ири деңиз порту: Гамбург (жүк ташуусу боюнча Европада Роттердамдан кийин 2-, дүйнөдө 8-орунда турат); башка маанилүү порттору Бремен-Бремерхафен (порт түйүнү), Росток, Эмден, Любек, Киль; Германиянын нефть порту Вильгельмсхафен. Ички суу жолунун өлкөнүн экономикасында мааниси зор (анын уз. 7467 км; 2005). Дарыялар, каналдар жана көлдөр аркылуу жыл сайын 270 млн ога чейин жүк ташылат (анын ²/₃ синен ашыгы мамлекеттер аралык жүктөр). Жүктүн 65%тейи Европанын дарыя транспортунун артериясы болгон Рейн аркылуу ташылат. Дарыя каналдар системасы да өнүккөн; алар: Майн Дунай (жалпы европалык мааниде; Түндүк деңизди Кара деңиз менен байланыштырат); Орто Германия каналы (Түндүк деңизге куйган ири дарыялардын, анын ичинде Рейн, Эльбанын алаптарын бириктирет); Рур каналдары (Рурдун индустриялуу борборлорун Рейн менен байланыштырат), Дортмунд Эмс, Эльба каналдары (Төмөнкү Саксониянын өнөр-жайлуу борборлорун Гамбург менен түз байланыштырат). Киль каналы (Түндүк жана Балтика деңиздерин туташтырат) аркылуу дарыя жана деңиз кемелери жүрөт. Авиатранспортунун эл аралык, айрыкча жүргүнчү ташууда мааниси өтө зор. Авиапаркында 1,4 миң самолёт бар, анын 377си жүргүнчүлөрдү ташуучу лайнер (2003). Өлкөдө 552 аэропорт жана аэродром, 33 вертолёт аэродрому бар (2005), 16 аэропорт эл аралык статуска ээ. Эл аралык эң ири аэропорттору: ФранкФурт-на-Майне (Европада жүк ташуусу боюнча 1-, жүргүнчү ташуусу боюнча Лондондон кийин 2-орунда; жылына 40 млндон ашык авиа жүргүнчү ташылат), Мюнхен, Гамбург, Кёльн-Бонн, Дюссельдорф, Берлин ж. б. Нефть куурунун жалпы узундугу 3540 км, нефть-продукт трубасы 3827 км, газ трубасы 25293 км (2004). Негизги нефть трубалары: Трансальм Лавера (Марсель) Карлсруэ Ингольштадт, Генуя Ингольштадт жана Триест Ингольштадт, Роттердам Рейн (Кёльнга чейин), Вильгельмсхафен Кёльн. «Достук» нефть кууру аркылуу Россиядан нефть, ири газ трубалары аркылуу Россиядан (Польша, Чехиянын аймактары аркылуу), Нидерланддан, Түндүк деңиз жээгинен газ алат. Түндүк Европадан газ трубасы (Выборг Грайфсвальд; Балтика деңизинин түбү менен) курула баштады (2005). Германия сырткы соодасынын көлөмү боюнча дүйнөдө 2-орунда: 21-кылымдын башында дүйнөлүк товардык экспорттогу үлүшү 10 11%ти, импорттогусу 9 -10%ти түздү. Сырткы соода сальдосу адатта оң мааниде: товардык экспорттун наркы 1016 млрд доллар, импорттуку 801 млрд доллар (2005). Экспортунун жана импортунун товардык структурасында даяр продукциялар үстөмдүк кылат. Экспортунда даяр продукциялардын үлүшү 86% , анын 60%ин товардык 5 топ берет: автомобиль куруу, химиялык индустрия, жалпы машина куруу, электр-техникалык жана электроника, так механика жана оптика өнөр-жай продукциялары; ошондой эле азык-түлүк, полуфабрикаттар, отун, сырьё. Транспорттук машина куруу продукцияларынан жеңил жана жүк ташуучу автомобилдер, авиация техникалары, автомобиль жана авиация кыймылдаткычтары, ошондой эле темиржолдун кыймылдуу бөлүктөрү, деңиз кемелеринин айрым түрлөрү сыртка сатылат. Германия азык-түлүк, тамеки, жеңил өнөр-жай продукцияларын (кийимди экспорттоо боюнча дүйнөдө Кытай жана Италиядан кийинки 3-орунда) экспорттоочу негизги өлкө болуп саналат. Импортунун структурасында 71%ти даяр продукциялар (транспорт каражаттары, машина жана жабдуулар, химикаттар, металлдар, текстиль), 9%ти азык-түлүк, 8%ти полуфабрикаттар, 8%ти отун, 4%ти сырьё түзөт. Сырткы соодасынын 70%тен ашыгы европалык өлкөлөргө таандык. Негизги соода шериктештери: Франция, АКШ, Улуу Британия, Италия, Нидерланд, Бельгия, Австрия, Швейцария, Испания, ошондой эле Япония, Кытай, Россия. Германия дүйнөгө товарларды гана экспорттобостон, ошондой эле капиталды жана түрдүү (транспорттук, ишкердик, финансы, камсыздандыруу, соода-далдалчылык, информ., рекреациялык) тейлөөлөрдү да экспорттоочу негизги өлкө болуп саналат. == Маданияты == Билим берүү системасы акысыз, борборлошпогон. Окуу 6 жаштан 18 жашка чейин милдеттүү. Орто мектептер негизги, реалдык, гимназия, бириккен болуп бөлүнөт. Жогорку окуу жайларына өтпөй калган орто мектепти бүткөндөр үчүн (18 жашка чейинкилер) милдеттүү кесиптик билим берүү көптөгөн кесиптик окуу жайларында ишке ашырылат. 2003-ж. 9,5 миң кесиптик окуу жайынан 2,7 млн окуучу билим алышкан. Жогорку окуу жайларына университетттер, медициналык, философиялык, спорттук коллеждер кирет. Эски жогорку окуу жайлары: Берлиндеги Гумбольдт университети, Гейдельберг университети, Кёльн университети, Лейпциг университети, Мюнхен университети, Гёттинген университети, Тюбинген университети (1477), Мюнстер университети (1780), Бонн университети (1818). техникалык университеттер: Брауншвайга (1745), Берлин (1946), Дрезден (1828) ж. б. Ири илимий мекемелери: Берлин институту,Бранденбург илимдер академиясы, «Леопольдина» академиясы, искусство академиясы (1696), Берлин социалдык илимий-изилдөө борбору ж. б. Германияда 12 миң элдик жана 1 миң илимий китепкана иштейт. Дойче Пресс Агентур ири маалымат агентчилиги (1949-ж. негизделген) бар. Биринчи гезит 1609-ж. чыккан. 2004-ж. 355 гезит (анын 135 күн сайын), 780 жакын журнал басылып чыккан. Радио уктуруусу 1923-жылдан, теле көрсөтүүсү 1935-жылдан иштейт. Байыркы герман фольклорунан бизге жеткени «Хильдебрант жөнүндө ыр» (810-ж.), «Мерзебург өрөөндөрү» (10-к.) сыяктуу адабий эстеликтер. Элдик өнөрпоздор деп аталышкан шпильмандар 12-13-кылымда байыркы германдардын баатырдык эпосторун жаратышкан жана элдик оозеки поэзиянын салттарын улантышкан. «Нибелунгдар тууралуу ыр» (1200-ж. чыккан) аттуу эпосу Европанын фольклор тарыхында көркөмдүгү, мазмундуулугу менен өзгөчөлөнгөн. Эпос байыркы «Аттила» («Едил») дастанынын негизинде жазылган. Вольфрам фон Эшенбахтын «Парцифаль» (1198-1210-ж. чен) жана Готфрид Страсбургдун «Тристан жана Изольда» (1210-ж. ченде) деген романдары жаралган. 14-кылымдан Германия жазма адабияты пайда болуп, драмалык чыгармалар жазыла баштаган. Ф. Хеммерлин (1398-1460), М. Лютер (1483-1546), Ганс Сакстын (1494-1576) чыгармалары немец адабиятындагы гуманизм доорунун эстеликтери. Кайра жаралуу доорунда (16-кылым) өнүккөн гуманисттик адабият динге каршы багыттагы чыгармаларды (У. фон Гуттен ж. б. гуманисттер бирге жазган «Түркөй адамдардын каттары», 1515-17; Эразм Роттердамский, «Акмакты мактоо», 1509) жаратты. 17-кылымдын адабияты диний кризистин башталыш учурунда өнүккөн. Акын М. Опиц (1597-1639) классицизм принцибин жактаган («Немец поэзиясы жөнүндө китеп», 1624). 17-кылымдагы немец адабиятынын туу чокусу X. Я. Гриммельсхаузендин «Симплициссимус» (1669) чыгармасы барокко адабияты кеңири тараган учурда жазылган. М. Опиц (1597-1639), Г. Векерлин (1584-1653) улуттук адабиятта классицизмди өнүктүрсө, X. Гриммельсхаузен (1621-76), И. К. Готшед (1700-66) ж. б. агартуучулук багытында болушту. Лессинг (1729-81) драмалык чыгармалары менен, «Лаокоон» (1766), «Гамбург драматургиясы» (1767-69) сыяктуу теориялык эмгектери менен адабиятта өз ордун тапты. Улуу ойчул И. В. Гётенин «Фауст» трагедиясы дүйнөлүк адабиятта татыктуу орун ээледи. И. Ф. Шиллер «Каракчылар» (1781), «Зулумдук жана махаббат» (1784) сыяктуу чыгармалары менен, Г. Гейне саясий лирикасы менен немец адабиятын бийикке көтөргөн. 19-кылымдын аянында Г. Манндын чыгармачылыгы башталган. Т. Манндын «Будденброктор» (1901) романы реалисттик салтты уланткан. Германияда фашисттик үстөмдүк өкүм сүргөн мезгилде Б. Брехттин «Кураж эне жана анын балдары» (1935)ж. б. драмалары, А. Зегерстин «Жетинчи крест» (1939), «Транзит» (1943) романдары жазылган. Ал А. Цвейгдин «Тынчтык», Э. Ремарктын «Өмүр менен өлүмдүн мөөнөтү» ж. б. чыгармалар немец адабиятынын 20-кылымдагы жетишкендиктери. Немец адабияты 1949-ж. мамлекет экиге бөлүнгөндөн кийин шарттуу түрдө ГФР адабияты болуп калган. ГДР адабияты социалисттик идеологиянын багытында өнүктү. 1950-80-жылдарда А. Зегерс («Чечим»), К. Вольф («Бөлүнгөн асман»), Э. Штритматтер («Тинко», «Оле Бинкоп») ж. б. чыгармалары немец элинин кыйын кезеңдеги тарыхын баяндаган. Б. Апиц, Р. Вернер, Э. Аренд, П. Винс, X. Лоберлер фашизмге каршы багыттагы чыгармаларды жаратышты. Г. Маурер, Ю. Брезан, Ф. Браун, X. Мюллер, X. Байерль, К. Хаммел сыяктуу сүрөтчүлөр аалам маселелерин көтөрдү. 1950-80-жылдардагы ГФР адабиятынын ири өкүлдөрү: Э. М. Ремарк, Б. Белл, В. Кеппен, С. Андрес, П. Шаллюк, X. Кипхард, Р. Хоххуте, П. Вайс ж. б. Айрым акын-жазуучулардын чыгармалары кыргыз тилине да которулган. == Архитектура жана сүрөт == Германиянын аймагында байыртан эле герман, кельт, славян уруулары жана римдиктер колдонмо искусство чыгармачыларын (там-таш, чеп, эмерек, сайма ж. б.) өнүктүрүп келген. Орто кылымда чептери, ратуша, цех, кампа, дүкөн имараттары бар шаарлар өсүп чыгып, архитектура менен скульптуранын роман (10-13-кылым, Шпайер, Майнц, Вормс шаарындагы соборлор) жана готика (13-15-к., Кёльн, Фрейбург, Ульма шаарындагы соборлор) стилиндеги шедеврлери жаралат. 16-кылымда немец Кайра жаралуусунун реалисттик искусствосу өсүп-өнүгөт (живописчилер А. Дюрер, X. Xольбейн, М. Грюневальд, Л. Кранах; скульпторлор Ф. Штос, А. Крафт, П. Фишер). 17-кылымдын аягы 18-кылымдын башында санжыргалуу жана пафостуу барокко стили (архитектор Б. Нёйман, А. Шлютер, М. Пёппельман, сүрөтчүлөр ага-ини Азамовдор) күч алат да, 18-кылымдын ортосунан ал классицизм (архитектор Г. В. Кнобельсдорф, К. Г. Лангханс, скульпторлор И. Г. Шадов, К. Д. Раух) жана реализм (график Д. Н. Xодовецкий) менен алмашат. 20-кылымда немец функционализминин архитектурасы дүйнөлүк мааниге ээ болуп (П. Беренс, В. Гропиус, Э. Мендельзон, Л. Мис ван дер Роэ), пролетардык жана согушка каршы кыймыл менен байланышкан реалисттик жекече өнөрү өнүгөт (Ф. Марк, К. Хофер). 1920-ж. «Баухауз» агымы пайда болгон. Анын көрүнүктүү өкүлдөрү В. Гропиус (1883-1969) жана Людвиг Мис ван дер Роэ (1886-1969). 1945-жылдан кийин талкаланган шаарларды калыбына келтирүү, миллиондогон адамдарга турак-жай керек болгон. Архитектура экинчи планга калган. Баалуу, байыркы курулуш фонддору талкаланган. Согуштан кийин Германия архитектурасы өнөр-жай курулушуна байланыштуу өсүп өнүктү. Өнөр-жай, транспорт, инженердик курулуштар, фирмалар жана мекеме имараттарын курууда немец функционализми кеңири колдонулганы менен бир жактуулук үстөмдүк кылган. Немец архитекторлорунун архитектуралык долбоорлору чет өлкөлөргө да таанымал болгон. Хельмут Ян Чикаго шаарындагы бийик имараттарды, Европадагы эң бийик офистик имарат Франкфурт-на Майнеде 256 м бийиктиктеги ярмарка мунарасын долбоорлогон. Архитектурадагы геометриялык дизайн колдонулган. Асма конструкциялуу курулуштар көп салынган. 50-жылдардын 2-жарымынан «органикалык архитектура» агымы өнүгүп, ийри сызыктуу татаал формаларга кызыгуу арткан. Немец архитекторлору дүйнөгө белгилүү боло баштады. Нью-Йорктогу бийик каркастуу айнектелген Сигрэм-Билдинг (арх. Мис ван дер Роэ) имараты мисал боло алат. Ушул сыяктуу төрт дискалуу бийик имарат Дюссельдорфтогу Тиссендин имараты (архитектор Хельмут Хентрих, 1960), Гамбург электр заводду (архитектор Арне Якобсен жана Отто Вайтлинг, 1969) жана өзгөчө динамикалык курулуштарга БМВ автомобиль фирмасынын Мюнхендеги цилиндр формасындагы башкы административдик имараты (архитектор Карл Шванцер, 1972) ж. б. бар. Маданий мекемелерден көрүнүктүү имараттар Берлиндеги (1964), Мюнстердеги шаардык театр, Штутгарттагы ырдоо залы, Мангейм Герцогенридпарктагы чогулуштар үчүн ыңгайлуу үлгүдөгү имараттар кирет. Мёнхенгладбахта (1982) жана Кёльнде (1986) жаңы музей имараттары, Штутгарттагы Жаңы мамлекеттик галеерясы (1983), Франкфурт-на Майнеде көркөм кол өнөрчүлүк музейинин (1985) жаңы имараттары долбоорлонуп, ишке киргизилген. Бүгүнкү күндөгү белгилүү немец архитекторлорунун тобуна Йозеф Пауль Кляйхус, Готфрид Бем, Гюнтер Бениш жана Освальд Матиас Унгерс ж. б. кирет. == Театры == Немец калкынын театр өнөрү элдик салт оюн-зооктордон келип чыккан. Орто кылымда кыдырма актёрлордун (шпильмандар) өнөрү өөрчүгөн. Театр жанрынын негизги түрлөрү христиан динине байланышкан литургиялык драма, мистерия, миракль, фарс болгон. Диний окуу жайларда мектеп театрлары жаралган. 18-кылымдын 2-жарымында элдпк өнөргө байланышкан музыкалык драмалык жанр зингшпиль пайда болгон. Театр өнөрүнүн өнүгүшүнө Г. Э. Лессингдин эмгектери чоң таасир берген. Реалисттик немец театрын өөрчүгүүдө жазуучу К. Л. Иммермандын ролу зор. Мангейм улуттук театры (1777) А. В. Иффланд, А. Коцебдин консервативдик, мещандык пьесаларын койгон. Башында И. В. Гёте жана Ф. Шиллер турган Веймар театры (1791) веймардык классицизм деп аталган монументтүү театр түзүүгө аракет жасаган. 19-кылымда Берлин, Дрезден, Гамбург ж.б. шаарларда ири театр борборлору болгон.1860-90-жылдарда Мейнинген театры иштеп, оюн көрсөтүү маданиятын бир кыйла өйдөлөткөн. 19-кылымдын аягы 20-кылымдын башында Л. Кронек, А. Матковский, Э. Поссарт, Л. Барнай, Й. Кайнц өңдүү театр ишмерлери чыккан. Берлин, Мюнхен жана Гамбург шаарында театр өнөрүнө өтө зор баа беришкен. 17-18-кылымда жер ээлеген ар бир княздын өзүнүн жеке театры болгон. Берлинде гана 150 театр (анын ичинде «Немец театры» жана «Каммершпиле»,«Комише опер» ж. б.) бар. Драматург жана режиссёр Б. Брехт жана актёр Е. Вейгель «Берлинер ансамбль» (1949) театрын түзгөн. Немец театрында көбүнчө классикалык чыгармаларды коюшкан. Хайнер Мюллер тарыхый катастрофаларды изилдеп жазган, Бото Штраус орто сословиедеги турмушту сүрөттөсө, Клаус Полдун репертуары курч детективдүү пьесалардан турган. Франц Ксавер Крётц автор, режиссёр жана артист. Брехттен кийинки эле белгилүү немец драматургу, 40ка жакын пьесасы көптөгөн тилде которулган. Фашисттик диктатура убагында театр нацисттик идеяларды жайылтуучу жайга айланат. Прогрессчил театр ишмерлери куугунтук жеп, көбү чет элге кетет. 1944-ж. театрлардын баары жабылат. Согуштан кийин немец театры кыйынчылык менен кайра түзүлө баштаган. Ал эми 1949-жылдан тартып немец театры ГДРде жана ГФРде эки башка шартта жана айырмалуу багытта өнүккөн. Германияда «Каммершпиле», «Фольксбюне», «Берлин ансамбль», «Немец театры» (баары Берлинде), Улуттук немец театры (Веймар), «Резиденц театер» (Мюнхен), «Талия театер» (Гамбург) ж. б. театрлары иштейт. == Музыка == Немец эл ырларын ваганттар менен шпильмандар (ырчылар) өнүктүрүп келген. 13-кылымда миннезингерлер (Вальтер фон дер Фогельвейде, Вольфрам фон Эшенбах, Готфрид Страсбургский) мектеби пайда болот. 11-13-кылымда бюргер, 14-кылымдан мейстерзингер (Г. Сакс, 16-к.) музыкасы өнүгөт. 15-16-кылымда вокалдык жана вокалдык-аспаптык, кийинчерээк аспаптык, көбүнчө орган музыкасы басымдуулук кылган. Элдик обон-ырлардын (протестант хоралынын) өнүгүшүнө Дыйкандар согушу жана Реформация түрткү берген. 17-кылымда Г. Шюц, Д. Букстехуде өңдүү музыканттардын чыгармалары эл арасына кеңири тарайт. Аспаптардын коштоосу менен жеке аткарылуучу граждандык ырлар, клавирдик жана оркестрдик сюиталар өнүккөн. Туңгуч улуттук опера театрынын пайда болушу (Гамбург, 1678-1738) Р. Кайзер, Г. Ф. Телемандын ысымдары менен байланыштуу. Немец музыкалык маданиятынын өнүгүшүнө И. С. Бах, Г. Ф. Гендель зор салым кошкон. 18-кылымдын 2-жарымында шаар калкынын маданий турмушуна романс кире баштайт. Германия музыкасында адабияттагы «Бороон жана чабуул» агымына окшош Мангейм мектеби түзүлүп, «эски Вена мектебине» кошулуп, Вена классикалык мектебинин жаралышын шарттаган. Немец жана дүйнөлүк маданияттын өнүгүшүнө өтө зор эмгек сиңирген К. В. Глюк, [[Гайдн, Франц Йозеф|Й. Гайдн]], [[Моцарт Вольфганг Амадей|В. А. Моцарт]] жана [[Бетxовен Людвиг ван|Л. Бетховен]] да ушул Вена классикалык мектебинен чыккан. 19-кылымдын 1-жарымындагы демократиялык романтизм агымынын өкүлү К. М. Вебер. Революциянын алдындагы мезгилде [[Мендельсон|Ф. Мендельсон-Бартольди]], Р. Шуман, Р. Вагнер сыяктуу ири музыканттар чыккан. Немец музыкалык маданиятында 1848-жылдан көбүнчө Германияда жашаган венгр композитору, дирижёр жана пианист Ф. Листтин чыгармачылыгынын мааниси да зор. Й. Брамс (1862 -жылдан Венада жашаган) классикалык салттардын мурасчысы жана аны улантуучу катары белгилүү болсо, Р. Штраустун чыгармалары фантазияга байлыгы менен айырмаланган. Фашисттик диктатуранын учурунда немец музыкалык маданияты өтө төмөндөп, улуттук музыканын алдыңкы салттары бурмаланды. Прогрессчил мыкты музыканттар эмиграцияга кетти, бир тобу концлагерлерде курман болду. Экинчи дүйнөлүк согуштан соң Германияда музыканын кайтадан өнүгүшү үчүн мүмкүнчүлүктөр түзүлдү. == Театр == Гамбургда 1678-ж. курулган опера театры бар. Кымбат сахналык техника менен жабдылган эң жаңы опера театры, Кёльнде жана Франкфурт на-Майнеде, Берлинде гана үч опера театры бар. Мюнхендеги Улуттук театр жана Дрездендеги Земпердин Опера театры италиялык Ренессанс доорундагы архитектуралык баалуу эстеликтерден. Берлин филармониясынын оркестри, дүйнөгө атагы чыккан Мюнхен филармониясынын оркестри, Бамберг симф. оркестри, Лейпцигдеги «Гевандхауз» оркестри, Дрезден мамлекеттик капелласы жана радионун симфониялык оркестрлери ж. б. белгилүү музыкалык коллективдер бар. Көпчүлүк концерттерде жана опера спектаклдерде башка өлкөлөрдөн келген, дүйнөгө атагы чыккан артисттер катышат. Мисалы, Берлин филармониясынын оркестрин италиялык Клаудио Аббадо жетектейт. Немец артисттери көптөгөн өлкөлөрдө иштешет. Мисалы, Курт Мазур Нью-Йорк филармониясында, Кристоф фон Донани Кливленд оркестринде башкы дирижёр. Дүйнөгө атагы чыккан немец музыканттары скрипкачы Анна-Софи Муттер, трубач Людвиг Гюттлер, ырчылар Хильдегард Беренс, Дитрих Фишер-Дискау, Петер Гофман, Рене Колло ж. б. Улуу муундагы музыканттардын ичинде О. Герстер, Р. Вагнер-Регени, М. Буттинг сыяктуу көрүнүктүү композиторлор бар. Өлкөдө музыка боюнча эларалык жана улуттук конкурстар, фестивалдар өткөрүлүп турат. Дирижёрлор Г. Абендрот, К. Зандерлингдин, ырчылар Э. Буш, Г. Май ж. б. ысымдары дүйнөгө белгилүү. Германияда улуу классиктер Л. В. Бетховен, Г. Гендель, Р. Вагнердин чыгармалары аткарылат. Моцарттын «Сыйкырдуу чоор» жана Штраустун «Жарганат» опералары көп коюлат. 1961-73-ж. Жон Кранко Штутгарт балет труппасына чыгармачылык менен эмгек сиңирген жана прима-балерина Мария Хайде жетекчилик кылган (1973-95). Азыркы күндө Пина-Бауш жетектеген Вуппертальдагы бий театры эларалык колдоого ээ болгон. «Эстрада музыкасына», варьете музыкалык театрга Берлиндеги «Фридрихштадтпаласт» театры өзүнүн чыгармачылыгын арнаган. Гамбургдагы «Кэтс» мьюзикли көп жылдардан бери белгилүү. Концерттерде модерн классикасы маанилүү роль ойнойт: Пауль Хиндемит, Игорь Стравинский, Арнольд Шёнберг, Бела Барток, Борис Блахер, Вольфганг Фортнер, Вернер Эгк, Карл Орф өздөрүнүн музыкалык аспаптары менен дүйнөгө белгилүү «Музыка мектеби» балдарды музыканы сүйүүгө тарбиялашат. Немец жаз музыкасынын 50-60-жылдардагы курч шлягерлери азыркы мезгилде сахнадан кетти. Дүйнөгө белгилүү тромбонист Альберт Мангельсдорф жаз-фри сферасында, Клаус Дольдингер өзүнүн «Паспорт» тобу жаз менен рок музыкасында белгилүү. Бий жана эстрада оркестри Берта Кемпферт, Жеймс Ласт, Макс Грегер жана Паул Куна Германиядан тышкары башка өлкөлөрдүн музыка сүйүүчүлөрүнө таанымал. Белгилүү рок ырчылары: Петер Маффай жана Мариус Мюллер-Вестернхаген, Нена. Жаш таланттарды өстүрүүдө конкурстар өткөрүлөт. Германиянын батышында эле 700дөн ашык музыкалык коомдук мектеп жана 15 000 хор мектептери бар. Германияда музыкалык аспаптарды чыгаруу салт болуп калган. Миттенвальдда дүйнөгө белгилүү скрипкалар жасалат. Ар бир экинчи киши флейтада жана гитарада ойнойт. Германияда музыка тармагы гүлдөп өнүгүүдө, 200 млндон ашык ата мекендик жана чет өлкөлүк грампластинка, кассета жана компакт диск сатылат. == Кино == 1895-ж. Берлиндеги «Винтергартен» варьеттесинде биоскоптун жардамы менен гротеск мүнөзүндөгү кыска метраждуу фильмдер көрсөтүлгөн. 1896-ж. Германияда «Местерфильм» киностудиясы уюштурулат. Биринчи дүйнөлүк согушка чейин «Местерфильм» Германиянын кино өндүрүшүндө башкы ролду ойногон. Асыресе, ал кезде башка студиялар да аракеттенип жаткан: «Дойче биоскоп» (1897), «Мюнхенер кунстфильм» (1907), «Унион» (1910). «Местерфильм» жыл сайын 50 кино чыгарма, көбүнесе, мелодрама менен комедияларды тарткан. Германияда биринчи дүйнөлүк согушка чейин АКШ, Франция ж. б. өлкөлөрдүн фильмдери көп көрсөтүлсө, согуш башталары менен улуттук өндүрүштүн кинолору көбөйөт. Фирмалардын саны дээрлик 8 эсе өсөт. 1917-ж. «Местерфильм», «Унион» фирмалары жана алардын филиалдары Даниянын «Нордикс» фирмасы менен биригип, УФА (Универзумфильмакциенгезельшафт») акционердик коому түзүлгөн. Үндүн пайда болушу кино өндүрүшүн кайра куруу зарылчылыгын жаратты. УФА ж. б. фирмалар үн жазуу үчүн павильондорду жабдый баштайт. 1930-ж. тартылган 146 фильмдин 101 фильми үн коштогон кино чыгармалар. 1933 34-жылдары фашисттик режим менен кызматташуудан баш тарткан кино ишмерлердин чоң тобу Германиядан чыгып кеткен. Реакциячыл багыттын башкы өкүлү режиссёр-документалист Л. Рифеншталь эсептелет. Анын фильмдеринде фашисттик идея ачыктан ачык чагылдырылган. Фашисттик мезгилдеги немец киносунда В. Хохбаум, Х. Койтнер, В. Штаудтенин чыгармачылыгы бөтөнчө орунда. Анткени алардын фильмдеринде реалдуу турмуштун белгилери, лирикалуулук басымдуулук кылат. Советтик кино таануу илиминде эки мамлекеттин кино искусствосун эки башка кароо өкүм сүргөн. 1946-ж. Германиянын батыш аймагында «Камера», «Реаль-фильм», «Глория-фильм» фирмалары түзүлгөн. 1947-ж. биринчи көркөм фильм чыгат («Ал күндөрдө», режиссёр X. Койтнер), Германиянын кино өндүрүшүнүн башталышы 1945-жылдын аягында уюштурулган «Фильмактив» тайпасынын ишмердүүлүгүнө байланыштуу. 1946-ж. ай сайын чыгарылуучу «Күбө» («Очевидец») кино журналынын биринчи саны көрсөтүлөт. 1947жылдан баштап бул кино журнал жума сайын чыга баштаган. 1946-ж. Бабельсбергде ДЕФА студиясы ачылган. Ошол эле жылы «Адам өлтүргөндөр арабызда» аттуу фильмдин (режиссёр Штаудте) премьерасы болгон. 1960-ж. ГФРдин жаш кинематографисттери «Оберхаузен манифестине» кол коёт. Кийинчерээк «жаш немец киносу» деген жалпы аталышка ээ болгон чыгармачыл инсандар кино искусствонун тематикасынын жана көркөм каражаттарынын жаңыланышына принципиалдуу салым кийирет. «Жаш немец киносунун» салттарын 20-кылымдын 70-жылдары Мюнхендеги кино жана телекөрсөтүүнүн жогорку мектебин бүтүрүүчүлөр уланткан. ГДРде ДЕФА студиясы башка өлкөлөрдүн кинематографисттери менен биргеликте көптөгөн фильм тарткан. Анын ичинде СССРдин киночеберлери менен чогуу төмөнкү фильмдерди жараткан: «Беш күн, беш түн» (1961, режиссёр Л. Арнштам), «Адамдар жана айбандар» (1962, режиссёр С. Герасимов), «Ленинди көздөй жолдо» (1970, режиссёр Г. Райш), «Гойя, же таануунун оор жолу» (1971), «Кара сухарлар» (1972, режиссёр Г. Раппапот), «Пётрдун жаштыгы» жана «Даңктуу иштердин башталышында» (1981, режиссёр С. Герасимов), «Майда арип менен эки сап» (1981, режиссёр В. Мельников), «Кичинекей Александр» (1982, режиссёр В. Фокин). Германиянын кино өндүрүшү көлөмү жагынан да, сапаты жагынан да Европадан гана эмес, бүт дүйнөдө алдыңкы орундардын бирин ээлейт. Кинематография жагындагы кадрларды Мюнхендеги теле көрсөтүү жана кино мектеби даярдайт. Ульмдеги кино билим берүү институтуту, Бабельсбергдеги К. Вольф атындагы теле көрсөтүү жана кинонун жогорку мектеби даярдайт. Берлинде Бүткүл дүйнөлүк фестивалдар (1951-90), кыска метраждуу фильмдердин фестивалдары Оберхаузда, Мангеймде, Лейпцигде өткөрүлүп турат. == Булактар == * [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 2-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2007. 808 бет, илл. ISBN 978 9967-14-055 -4 <references /> {{Европа өлкөлөрү}} {{Европа Бирлиги}} {{НАТО}} [[Категория:Мамлекеттер арип боюнча]] [[Категория:Германия| ]] [[Категория:НАТО мүчөлөрү]] j3us2nzpu7v00xwz5mk1igr6ub47ssm 10 3551 647243 647109 2026-05-25T07:32:48Z Artelow 2286 647243 wikitext text/x-wiki <!-- Please do not edit without discussion first as this is a VERY complex template. -->{{#switch:{{{border|{{{1|}}}}}}|subgroup|child=</div>|none=|#default=<table cellspacing="0" <!-- -->class="navbox" style="border-spacing:0;{{{bodystyle|}}};{{{style|}}}"><tr><td style="padding:1px;">}}<!-- --><table cellspacing="0" class="nowraplinks {{{bodyclass|}}} {{#if:{{{title|}}}|{{#switch:{{{state|}}}|<!-- -->plain|off=|#default=collapsible {{#if:{{{state|}}}|{{{state}}}|autocollapse}}}}}} {{#switch:{{{border|{{{1|}}}}}}|<!-- -->subgroup|child|none=navbox-subgroup" style="border-spacing:0;{{{bodystyle|}}};{{{style|}}}|<!-- -->#default=navbox-inner" style="border-spacing:0;background:transparent;color:inherit}};{{{innerstyle|}}};"><!-- ---Title and Navbar--- -->{{#if:{{{title|}}}|<tr>{{#if:{{{titlegroup|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{titlegroupclass|}}}" style="{{{basestyle|}}};{{{groupstyle|}}};{{{titlegroupstyle|}}}">{{{titlegroup|}}}</th><th scope="col" style="border-left:1px solid #fdfdfd; width:100%; text-align:center;|<th scope="col" style="text-align:center;}}{{{basestyle|}}};{{{titlestyle|}}}" class="navbox-title" colspan={{#expr:2{{#if:{{{imageleft|}}}|+1}}{{#if:{{{image|}}}|+1}}{{#if:{{{titlegroup|}}}|-1}}}}>{{#if:{{#switch:{{{navbar|}}}|plain|off=1}}{{#if:{{{name|}}}||{{#switch:{{{border|{{{1|}}}}}}|subgroup|child|none=1}}}}|{{#ifeq:{{{navbar|}}}|off|{{#ifeq:{{{state|}}}|plain|<span style="text-align:center; width:6em;">&nbsp;</span>}}|{{#ifeq:{{{state|}}}|plain||<span style="text-align:center; width:6em;">&nbsp;</span>}}}}|{{#if:{{{name|}}}|{{Navbar|{{{name}}}|mini=1|fontstyle={{{basestyle|}}};{{{titlestyle|}}};background:none transparent;color:#000;border:none;text-align:center;}}|<span class="error" style="text-align:center; white-space:nowrap;">Error: No name provided</span>}}{{#ifeq:{{{state|}}}|plain|<span style="text-align:center; width:6em;">&nbsp;</span>}}}}<div class="{{{titleclass|}}}" style="font-size:117%; text-align:center;"> {{{title}}}</div></th></tr>}}<!-- ---Above--- -->{{#if:{{{above|}}}|<!-- -->{{#if:{{{title|}}}|<tr style="height:2px;"><td></td></tr>}}<!-- --><tr><td class="navbox-abovebelow {{{aboveclass|}}}" style="{{{basestyle|}}};{{{abovestyle|}}}" <!-- -->colspan="{{#expr:2{{#if:{{{imageleft|}}}|+1}}{{#if:{{{image|}}}|+1}}}}"><div> {{{above}}}</div></td></tr>}}<!-- ---Body--- ---First group/list and images--- -->{{#if:{{{list1|}}}|{{#if:{{{title|}}}{{{above|}}}|<tr style="height:2px;"><td></td></tr>}}<tr><!-- -->{{#if:{{{imageleft|}}}|<!-- --><td class="navbox-image {{{imageclass|}}}" style="width:0%;padding:0px 2px 0px 0px;{{{imageleftstyle|}}}" <!-- -->rowspan={{#expr:1{{#if:{{{list2|}}}|+2}}{{#if:{{{list3|}}}|+2}}{{#if:{{{list4|}}}|+2}}<!-- -->{{#if:{{{list5|}}}|+2}}{{#if:{{{list6|}}}|+2}}{{#if:{{{list7|}}}|+2}}{{#if:{{{list8|}}}|+2}}<!-- -->{{#if:{{{list9|}}}|+2}}{{#if:{{{list10|}}}|+2}}{{#if:{{{list11|}}}|+2}}{{#if:{{{list12|}}}|+2}}<!-- -->{{#if:{{{list13|}}}|+2}}{{#if:{{{list14|}}}|+2}}{{#if:{{{list15|}}}|+2}}{{#if:{{{list16|}}}|+2}}<!-- -->{{#if:{{{list17|}}}|+2}}{{#if:{{{list18|}}}|+2}}{{#if:{{{list19|}}}|+2}}{{#if:{{{list20|}}}|+2}}{{#if:{{{list21|}}}|+2}}{{#if:{{{list22|}}}|+2}}{{#if:{{{list23|}}}|+2}}{{#if:{{{list24|}}}|+2}}{{#if:{{{list25|}}}|+2}}}}><div> {{{imageleft}}}</div></td>}}<!-- -->{{#if:{{{group1|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group1style|}}}"><!-- -->{{{group1}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list1style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{list1padding|{{{listpadding|0em 0.25em}}}}}}"> {{{list1}}}</div></td><!-- -->{{#if:{{{image|}}}|<!-- --><td class="navbox-image {{{imageclass|}}}" style="width:0%;padding:0px 0px 0px 2px;{{{imagestyle|}}}" <!-- -->rowspan={{#expr:1{{#if:{{{list2|}}}|+2}}{{#if:{{{list3|}}}|+2}}{{#if:{{{list4|}}}|+2}}<!-- -->{{#if:{{{list5|}}}|+2}}{{#if:{{{list6|}}}|+2}}{{#if:{{{list7|}}}|+2}}{{#if:{{{list8|}}}|+2}}<!-- -->{{#if:{{{list9|}}}|+2}}{{#if:{{{list10|}}}|+2}}{{#if:{{{list11|}}}|+2}}{{#if:{{{list12|}}}|+2}}<!-- -->{{#if:{{{list13|}}}|+2}}{{#if:{{{list14|}}}|+2}}{{#if:{{{list15|}}}|+2}}{{#if:{{{list16|}}}|+2}}<!-- -->{{#if:{{{list17|}}}|+2}}{{#if:{{{list18|}}}|+2}}{{#if:{{{list19|}}}|+2}}{{#if:{{{list21|}}}|+2}}{{#if:{{{list22|}}}|+2}}{{#if:{{{list23|}}}|+2}}{{#if:{{{list24|}}}|+2}}{{#if:{{{list25|}}}|+2}}}}><div> {{{image}}}</div></td>}}<!-- --></tr>}}<!-- ---Remaining groups/lists--- -->{{#if:{{{list2|}}}|<!-- -->{{#if:{{{title|}}}{{{above|}}}{{{list1|}}}|<tr style="height:2px"><td></td></tr>}}<tr><!-- -->{{#if:{{{group2|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group2style|}}}"><!-- -->{{{group2}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list2style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list2}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list3|}}}|<!-- -->{{#if:{{{title|}}}{{{above|}}}{{{list1|}}}{{{list2|}}}|<tr style="height:2px"><td></td></tr>}}<tr><!-- -->{{#if:{{{group3|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group3style|}}}"><!-- -->{{{group3}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list3style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list3}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list4|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group4|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group4style|}}}"><!-- -->{{{group4}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list4style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list4}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list5|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group5|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group5style|}}}"><!-- -->{{{group5}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list5style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list5}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list6|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group6|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group6style|}}}"><!-- -->{{{group6}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list6style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list6}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list7|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group7|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group7style|}}}"><!-- -->{{{group7}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list7style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list7}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list8|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group8|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group8style|}}}"><!-- -->{{{group8}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list8style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list8}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list9|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group9|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group9style|}}}"><!-- -->{{{group9}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list9style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list9}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list10|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group10|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group10style|}}}"><!-- -->{{{group10}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list10style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list10}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list11|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group11|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group11style|}}}"><!-- -->{{{group11}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list11style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list11}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list12|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group12|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group12style|}}}"><!-- -->{{{group12}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list12style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list12}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list13|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group13|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group13style|}}}"><!-- -->{{{group13}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list13style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list13}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list14|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group14|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group14style|}}}"><!-- -->{{{group14}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list14style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list14}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list15|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group15|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group15style|}}}"><!-- -->{{{group15}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list15style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list15}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list16|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group16|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group16style|}}}"><!-- -->{{{group16}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list16style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list16}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list17|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group17|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group17style|}}}"><!-- -->{{{group17}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list17style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list17}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list18|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group18|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group18style|}}}"><!-- -->{{{group18}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list18style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list18}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list19|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group19|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group19style|}}}"><!-- -->{{{group19}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{oddstyle|}}};{{{list19style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|even|{{{evenodd|odd}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list19}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list20|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group20|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group20style|}}}"><!-- -->{{{group20}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list20style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list20}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list21|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group21|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group21style|}}}"><!-- -->{{{group21}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list21style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list21}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list22|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group22|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group22style|}}}"><!-- -->{{{group22}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list22style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list22}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list23|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group23|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group23style|}}}"><!-- -->{{{group23}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list23style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list23}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list24|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group24|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group24style|}}}"><!-- -->{{{group24}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list24style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list24}}}</div></td></tr>}}<!-- -->{{#if:{{{list25|}}}|<!-- --><tr style="height:2px"><td></td></tr><tr><!-- -->{{#if:{{{group25|}}}|<th scope="row" class="navbox-group {{{groupclass|}}}" <!-- -->style="{{{basestyle|}}};{{#if:{{{groupwidth|}}}|width:{{{groupwidth}}};}}{{{groupstyle|}}};{{{group25style|}}}"><!-- -->{{{group25}}}</th><td style="text-align:left;border-left-width:2px;border-left-style:solid;|<td colspan=2 style="}}<!-- -->{{#if:{{{groupwidth|}}}||width:100%;}}padding:0px;{{{liststyle|}}};{{{evenstyle|}}};{{{list25style|}}}" <!-- -->class="navbox-list navbox-{{#ifeq:{{{evenodd|}}}|swap|odd|{{{evenodd|even}}}}} {{{listclass|}}}"><!-- --><div style="padding:{{{listpadding|0em 0.25em}}}"> {{{list25}}}</div></td></tr>}}<!-- ---Below--- -->{{#if:{{{below|}}}|<!-- -->{{#if:{{{title|}}}{{{above|}}}{{{list1|}}}{{{list2|}}}{{{list3|}}}|<tr style="height:2px;"><td></td></tr>}}<!-- --><tr><td class="navbox-abovebelow {{{belowclass|}}}" style="{{{basestyle|}}};{{{belowstyle|}}}" <!-- -->colspan="{{#expr:2{{#if:{{{imageleft|}}}|+1}}{{#if:{{{image|}}}|+1}}}}"><div> {{{below}}}</div></td></tr>}}<!-- --></table>{{#switch:{{{border|{{{1|}}}}}}|subgroup|child=<div>|none=|#default=</td></tr></table>}}<!-- -->{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:10}}|{{#ifeq:{{{border|{{{1|}}}}}}|child||{{#ifeq:{{{border|{{{1|}}}}}}|subgroup||{{#switch:{{lc:{{SUBPAGENAME}}}} |doc |sandbox |testcases = |#default = {{#switch:{{{bodyclass|}}} |plainlist |hlist |hlist hnum |hlist vcard |vcard hlist = |#default = {{#switch:{{{listclass|}}} |plainlist |hlist |hlist hnum |hlist vcard |vcard hlist = |#default = {{#ifeq:{{{tracking|}}}|no||[[Категория:Navigational boxes without horizontal lists]]}} }} }} }} }}}}}}<!-- -->{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:10}}|{{#switch:{{lc:{{SUBPAGENAME}}}} |sandbox |testcases = |#default = {{#switch:{{{liststyle|}}} |padding: 0.25em 0; line-height: 1.3em; |padding:0.25em 0; line-height:1.4em; width:auto; |padding:0.4em 0; line-height:1.4em; = [[Категория:Navigational boxes with custom list spacing]] |#default = }} }}}}<includeonly>{{template other|{{#if:{{{titlestyle|}}}{{{groupstyle|}}}|[[Категория:Navboxes using background colours]]}}}}</includeonly><noinclude>{{documentation}}<!-- Add categories and interwikis to the /doc sub-page --> [[ak:Şablon:Navbox]] [[cv:Шаблон:Navbox]] [[ee:Template:Navbox]] [[eml:Template:Navbox generic]] [[he:תבנית:Navbox]] [[nl:Sjabloon:Navbox]] [[sk:Šablóna:Navbox]] </noinclude> 2si45mk1ayuxskqfgfjhna502x607pe 0 12270 647233 615586 2026-05-25T04:14:09Z ~2026-31143-14 47754 /* */ 647233 wikitext text/x-wiki '''Асакеев Асанбек''' (23.2.1939-ж.т., [[Нарын району]], Чет-Нура айылы) — [[Кыргыз Республикасы]]нын маданиятка эмгек сиңирген кызматкери (1980). [[Педагогика]]лык илимдеринин кандидаты, профессор (1991). Даңк медалынын ээси (2004), <nowiki>[[ Кыргыз Республикасынын эл артисти ]]</nowiki> (2011). <br> 1957-ж. М. Күрөңкеев атындагы музыкалык окуу жайын, 1969-ж. Курмангазы атындагы Казак мамлекеттик консерваториясын бүткөн. <br> 1956—62-ж. К. Орозов атындагы эл аспаптар оркестринде солист, ошол эле мезгилде музыкалык окуу жайда окутуучу. <br> 1962—66-ж. В. Маяковский атындагы кыз-келиндер институтунда окутуучу, 1966—83-ж. М. Күрөңкеев атындагы музыкалык окуу жайда окутуучу, директор. <br> 1983-жылдан Б. Бейшеналиена атындагы Кыргыз мамлекеттик искусство институтунда проректор, 1989- жылдан ректор. <br> [[Кыргыз ССР]] эл агартуу (1964), [[СССР]] маданиятынын отличниги (1980). Кыргыз Республикасынын коомдук илимдер академиясыньш академиги (1992). <br> == Адабият == * Нарын облусу: Энциклопедия / Башкы редактору А.Карыпкулов; Ред. Кеңештин төрагасы академик Үсөн Асанов. – Бишкек: Кыргыз Энциклопедиясынын Башкы редакциясы, 1998. – 420 бет, илл. - ISBN 5-89750-100-9. {{Интервикисиз}} [[Категория:Нарын облусу]] [[Категория:Маданият]] [[Категория:Инсандар]] lhk0aawpf3equx3hu5q1nilvuq3ir94 0 18865 647219 640841 2026-05-24T18:03:12Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647219 wikitext text/x-wiki '''Макала маркетинги''' — бул жарнама ишкердигинин бир түрү жана өзү, компаниясы жана алардын адистик артыкчылыктарын маркетингдик стратегия катары кыска макала кылып жазууну билдирет. Мындай макаланын башкы өзгөчүлүгү бизнес тууралуу "биокутуну" жана автордун атын (жалпы аталышында ресурстук куту катары белгилүү) камтыгандыгында. == Салттуу макала маркетинги == Макала маркетинги кесипкөйлөр тарабынан басмадан массалык чыгаруу мүмкүнчүлүгү бар учурларда колдонулуп келет. Бизнесс мазмундарды кезиттерге жөнөтүп турушат, мисалы: салыктарды төлөө мезгилинде салыктар тууралуу, кезиттер бул макалаларды бастырышат жана ал макалаларда бизнестин атын жана байланыш даректерин кошуп койушат. Кезиттер жана кадимки массалык медиа каражаттарынын мазмун чогултуу бюжети ченемдүү болгондуктан мындай макалар кезиттердин бизнес бөлүмүндө колдонулат. == Интернеттеги макала маркетинги == Интернеттеги макаланын маркетинги автордун базар, өнүм же кызмат жөнүндө жумушун онлайн макалалар каталогу аркылуу алдыга чыгаруу үчүн колдонулат. Жогорку даражадагы веб-барактагы макала каталогдор көптөгөн сайтка кирүүчүлөрдү топтойт жана издөө сайттарында ишенимдүү сайт катары туруп, көп трафик иштеп чыгат. Бул каталогдор автордун веб-сайтындагы PageRank алгоритми (издөө натыйжаларын ишенимдүүлүк деңгээли боюнча сортировкалаган алгоритм) өтүп, ага кошумча окурмандардан трафик жөнөтөт. Ишкана кожоюндары, маркетологдор жана ишкерлер макалаларды жарнамалоо кампаниясынын натыйжаларын өз макалаларын бир нече каталогдорго киргизүү аркылуу көбөйтүүгө аракеттенишет. Анткени менен, көпчүлүк издөө сайттары кайталанган контентти окшош материалдар издөө натыйжалары барагына көп жолу чыкпасын деп чыпкалоону колдонушат. Кээ бир маркетологдор бир макаланын кичине өзгөртүлгөн бир нече варианттарын жазып, бул чыпкадан өтүүгө жол табышат, бул жагдай макала айландыруу деп аталат. Бул жол менен бир макала теория жактан алганда бир нече макала каталогдорунан сайт коноктору санын көбөйтүп алуусу мүмкүн. Издөө сайттарын оптимизациянын жана интернет маркетингдин көпчүлүк түрлөрү домен, интернет хостинг планын, жана алдыга жылдыруу бюджетин талап кылат. Бирок, макала маркетинги бекер хост катары макала бөлүмдөрүнүн пайдасын көрөт жана тизмелөөнүн издөө сайт ишенимдүүлүгүнө жараша органикалык издөөлөр аркуылуу трафикке ээ болот. Макала маркетинги көздөгөн негизги максат - макалага автор анын ишенимдүүлүгүн бекемдеп, өз чөйрөсүндө таасир эте алышы үчүн издөө сайтынын трафигин алуу, ошол эле учурда ал трафикти өздөрүнүн сайт(тар)ы үчүн колдонуу. Макала маркетингинин ачкычы - автор өздөрүнүн сайтын, өнүмдөрүн же кызматтарын жөн гана алдыга жылдыруу менен гана эмес, өз макалалары менен маанилүү бир нерсе айтуу менен да алектенгени. == Дагы караңыз == *Макала бөлүмү *Видео макала маркетинги *Дигиталдык маркетинг *е-зин *Гео (маркетинг) *Маркетинг *Веб синдикация == Тышкы шилтемелер == == Шилтемелер == {{Булактар}} * [http://www.dirjournal.com/articles/advanced-article-marketing/ Кеңейтилген макала маркетинги (инглишче)]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.galoor.com/article-marketing/2018314-what-is-article-marketing Макала маркетинги деген эмне? (инглишче)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120704021600/http://www.galoor.com/article-marketing/2018314-what-is-article-marketing |date=2012-07-04 }} [[Категория:Маркетинг]] [[Категория:Экономика]] qd48q06qz0fgdvi1mbmoydvwccr11l8 0 47064 647254 566489 2026-05-25T10:38:51Z MuratbekErkebulan 44284 647254 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |макамы = Облыс борбору |кыргызча аталышы = Жезказган |расмий аталышы = {{lang-kk|Жезқазған}} |сүрөт = Akimmat.jpg |сүрөт ачыктамасы = |баш ийгени = |өлкө = Казакстан |герб = Seal Zhezkazgan.png |желек = |гербдин сүрөттөлүшү = Герб |желектин сүрөттөлүшү = |гербдин туурасы = |желектин туурасы = |lat_dir = N|lat_deg = 47|lat_min = 47|lat_sec = |lon_dir = E|lon_deg = 67|lon_min = 42|lon_sec = |CoordAddon = |CoordScale = |өлкө картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Облус |облус = Улуу-Тоо облусу |таблицадагы облус = |район түрү = |район = |таблицадагы район = |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Аким |башчысы = Кайрат Абдолла уул Шайжанов |негизделген күнү = 1939 |биринчи белгиленген = 1954 |мурунку аталышы = |макамдын берилиши = |аймагы = |бийиктиктин түрү = |ОЖ борборунун бийиктиги = 300 |климаты = чөл континенталдык |расмий тили = казак тили |расмий тили2 = |калкы = 89 565 |элди каттоо жылы = 2025 |жыштыгы = 1905,6 |агломерация = |улуттук курамы = 70% казак<br> 22% орус<br>1% украин |диний курамы = |этнохороним = |убакыт аралыгы = +5 |DST = |телефон коду = +7 7102 |почта индекси = 100604 |почта индекстери = |автоунаа коду = {{желек|Казакстан}} KZ 20 |идентификатордун түрү = |цифралык идентификатор = |Commons түрмөгүндө = Zhezkazgan |сайты = |сайтынын тили = }} '''Жезказган''' – [[Казакстан|Казакстан Республикасындагы]] шаар. [[Улуу-Тоо облусу]]нда. Сары-Суунун оң куймасы – Каракеңирдин жээгинде жайгашкан. Калкы 104,4 миң (2007). 1939-ж. негизделген. 1954-жылдан шаар. Темир жол бекети бар. Өлкөнүн өнөр жайы өнүккөн шаарларынын бири. Түстүү металлургия, химиялык, электр жабдыктары, «Улуу-Тоо» казак-кытай жеңил өнөр жай бирикмеси, тамак-аш, полиграфия өнөр жай ишканалары иштейт. Университет, институт, медициналык колледж, кесиптик-техникалык окуу жайлары, китепканалар, тарых-край таануу музейи, кинотеатр, спорт сарайы, ботаникалык бак жана башка жайлар бар. Шаарга жакын жерде [[Жезказган жез кени]] жайгашкан. == Колдонулган адабияттар == * “Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1 [[Категория:Казакстан шаарлары]] hexwtvorbwxn2pj9usyemlnv3p56skl 0 105991 647225 519716 2026-05-24T20:21:43Z Cicihwahyuni6 36446 647225 wikitext text/x-wiki [[Файл:Nintendo.svg|thumb|Nintendo [[Логотип|логотиби]].]] [[Файл:Headquarters of Nintendo Co., Ltd.jpg|thumb|Nintendo ([[Киото]]).]] '''Nintendo Co., Ltd.''' — Башкы штабы [[Киото]] шаарында жайгашкан [[Жапония|Жапониянын]] эл аралык электроника жана видео оюн компаниясы. Базар капитализациясы боюнча дүйнөдөгү эң ири видео оюн компанияларынын бири болгон Nintendo Mario, The Legend of Zelda жана Pokémon сыяктуу эң белгилүү жана бестселлер видео оюн франшизаларын жараткан. == Тарыхы == 1889-жылы 23-сентябрда Фусажиро Ямаути тарабынан негизделген уюм алгач колдо жасалган ханафуда оюн карталарын өндүрүп чыгарган. 1963-жылга чейин компания такси кызматтары жана сүйүү мейманканалары сыяктуу бир нече нишалык ишкердик менен алектенип көргөн. 1960-жылдары оюнчуктардын пайдасына мурунку ишканаларды таштаган Nintendo 1970-жылдары видео оюн компаниясы болуп өнүккөн. Натыйжада эң таасирдүү өнөр жайы жана 85 млрд долларлык базар баасы менен Жапониянын үч кымбат компаниясынын бири болуп калган. 1992-жылдан тартып 2016-жылга чейин Nintendo дагы Бейсбол башкы лигасынын Сиэтл Маринерсинин ири үлүшүнө ээлик кылган. == Шилтемелер == [[Категория:Жапония компаниялары]] [[Категория:Маалымат технологиялары]] [[Категория:Видеооюн компаниялары]] [[Категория:1889-жыл]] spp8yzvvh152vqgt1b7phum11n1inbl 0 126363 647253 639536 2026-05-25T10:24:45Z MuratbekErkebulan 44284 647253 wikitext text/x-wiki {{ОЖ|кыргызча аталышы=Актоо|расмий аталышы={{lang-kz|Ақтау}}|статусу=Облустун борбору|герб=Coat of arms of Aktau.svg|сүрөт=Aktau Light house Caspian Sea.jpg|облус=Маңгыстоо облусу{{!}}Маңгыстоо|өлкө=Казакстан|башчысынын түрү=Аким|башчысы=Нурдоолот Кыйлыбай|биринчи белгиленген=1961|негизделген күнү=1961|мурунку аталышы=1963-жылга чейин - Актауский<br>1964-жылга чейин - Актау<br>1991-жылга чейин - Шевченко|калкы=287000|статустун берилиши=1963|телефон коду=+7 (7292)|почта индекси=130000 |lat_dir = N|lat_deg = 43|lat_min = 39|lat_sec = |lon_dir = E|lon_deg = 51|lon_min = 09|lon_sec = 29}} '''Ак-Тоо''' ({{Lang-kz|Ақтау}}) - [[Казакстан]]дын түштүк-батышындагы шаар, [[Маңгыстоо облусу]]нун борбору. == Тарых == 1961-1963 жылдары Ак-Тоо айылы, 1963-1964 жылдары Актоо шаары. 1964-жылдын 1-июлунан 1991-жылдын 13-сентябрына чейин<ref>Постановление Президиума Верховного Совета КазССР N 851-XII от 13 сентября 1991 года</ref> шаар 19-кылымдын ортосунда бул жерде сүргүндө болгон украин акыны [[Тарас Шевченко|Тарас Шевченконун]] урматына Шевченко деп аталган. Шаардын сырткы көрүнүшү 1950-жылдардын башында Советтер Союзунун жетекчилиги тарабынан орто машина куруу министрлигинин катышуусунда жана ошол кездеги министр Ефим Славский'дин көзөмөлүндө өлкөнүн өзөктүк калканчын түзүү боюнча кабыл алынган чечимдин натыйжасы болгон. Шаар Ленинграддын долбоорлоо институту иштеп чыккан генералдык план боюнча (Советтер Союзунда жаны жаш шаарларды өнүктүрүүнүн курамында) нөлдөн баштап курулган. Институттун куратору сөөлөтчү Михаил Левин болгон. Шаарды түзүүчү ишкана катары Каспий тоо-металлургиялык комбинаты (ПГМК) курулган<ref>{{cite web|author=|url=http://www.aktau-business.com/2013/09/17/pgmk.html|title=В Актау вышла книга об истории ПГМК|lang=|website=www.aktau-business.com|date=|accessdate=2020-12-02|deadlink=no|archivedate=2020-02-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200224064047/http://www.aktau-business.com/2013/09/17/pgmk.html}}</ref>, анын курамына уран рудасын казып алуу, аны кайра иштетүү жана байытуу кирет. Бул комплекстин ишканаларынын тармагы негизги өндүрүштү химиялык реагенттер (азот жер семирткичтери жана кукурт кислотасы заводдору), жылуулук энергиясы, суу (ТЭЦ, БН-350) менен камсыз кылган. Шаардын инфраструктурасы курулуп, суусуз чөлдө элдин жашоосу камсыздалган. Шаардын курулушун Каспий курулуш башкармасы (ПКД) Л.Н.Томашевскийдин жетекчилиги менен жүргүзгөн. Ак-Тоодо ичүүчү суунун табигый булактары жок, шаар толугу менен кайра иштетилген деңиз суусу менен камсыздалган: таза сууну өнөр жайлык көп кабаттуу буулантуучу ишканаларда («самоварлар») деңиз суусунан алынган дистиллят менен суюлтуу жолу менен жогорку минералдашкан табигый булактан алынат. Шаарды жана ишканаларды суу менен камсыз кылуу үчүн ТЭЦтин (анын ичинде БН-350 тез нейтрондук реакторунун, учурда токтоп турган жана өчүрүлгөн) экинчилик буусун пайдалануу менен өнөр жайлык тузсуздандыруучу станциялар курулган, бул дүйнөдөгү биринчи атомдук туздан тазалоочу станция болгон. кубаттуулугу суткасына 120 000 м³ суу. СССР кулагандан кийин Ак-Тоо негизинен 20-кылымда ачылган эски мунай жана газ кендерин, ошондой эле жаңылары: Жетибай, Каламкас, Каражанбас, Атамбай-Сарытөбө, Оймашы, Комсомольский, Түндүк кендерин иштетүү борборуна айланган. Бузачы, Каракудук, Толкын, Арман. 2018-жылы Ак-Тоодо Каспий мамлекеттеринин бешинчи саммити өтүп, ага Казакстан, Орусия, Иран, Азербайжан жана Түркмөнстандын президенттери катышкан. == Белгилер == [[Категория:Казакстан шаарлары]] tvia13akddiu8jh9vc33gqggpxrv3k9 2 130744 647240 640358 2026-05-25T07:15:44Z Artelow 2286 /* 2026 */ 647240 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" style="border: none; border-collapse: collapse; width: 100%;" |+ ! colspan="4" |{{Userpage}} |- | colspan="4" |{{Колдонуучу:Box/Оңдоонун кажети жок}} |- |{{Userbox/Жылнаама/убакыт}} |{{Колдонуучу:Box/Уикини сүйөм}} {{Userbox/Анонимдүү оңдоолорго каршы колдонуучу}} {{Түзөтүүлөр саны|10 000}} {{Колдонуучу:Box/Уикини сүйөм}} {{Колдонуучу:Box/Уикитажрыйба|10|05|2010}} {{user:box/Жаш-курак күн менен санаганда|08|03|1989|dmy=1}} |{{Userbox/Азия айы 2024}} {{Userbox/Азия айы 2025}} |{{#babel:ky-N|ru-4|en-2|de-3|kk-2|uz-2|tr-2}} |} == Мен == Менин атым Талант Артелов. == Максатым == Кыргыз тилиндеги маалыматтардын арбын болушун калаймын. Кыргыз тили байыркы жана бай тилдердин бири, ошондуктан башка тилдердер алынган терминдер менен биздин нукура сөздөрдү алмаштырууга абдан каршымын. Мисалы, уже эмес - мына, окей эмес - макул, халял эмес - адал, харам эмес - арам ж.б. == Толугу менен аяктаган категориялар/барактар == {| class="wikitable" style="border: none; border-collapse: collapse; width: 100%;" |+ !{{Жердин жарым шарлары}}{{Жогорку деңгээлдеги улуттук домендердин жадыбалы}}{{Убакыт алкагы}}{{Австралиянын административдик-аймактык түзүлүшү}}{{БАЭнын эмирликтери}}{{Азия өлкөлөрү}}{{Түштүк Америка өлкөлөрү}}{{Океания өлкөлөрү}} |} == Пландарым == === 2026 === * Валталар {| class="wikitable" style="border: none; border-collapse: collapse; width: 100%;" !{{Азия валюталары}}{{Европа валюталары}}{{Америка валюталары}}{{Африка валюталары}} |} * Дин ** Ислам '''Январь-Декабрь''' * Тизмелердеги каталарды оңдоо жана тизмелердеги маалыматтарды актуалдаштыруу * Медицина багытындагы барактарды толуктоо жана стилин бир стандартка келтирүү * Ватикан менен байланышкан барактарды кошуу * Хронология менен байланышкан барактарды оңдоо, толуктоо жана стилин бир стандартка келтирүү * Кыргыз Википедиясындагы барагы жок мамлекеттерди кошуу. **Мамлекеттердин барагын кошуу **Барагы бар бирок калыбы жок барактарга калып кошуу {| class="wikitable" style="border: none; border-collapse: collapse; width: 100%;" |+ !{{Европа өлкөлөрү}}{{Африка өлкөлөрү}}{{Түндүк Америка өлкөлөрү}} |} * Мамлекеттердин валюталары туралуу маалыматтарды кошуу. (Азия айы марафонунун алкагында азиялык валюталарды кошуу пландалды) * Адамзатка каршы кылмыштар **[[Руандадагы геноцид]] - '''кошулду, аяктаган''' **[[Холокост]] - '''кошулду, аяктаган''' **[[Ленинград блокадасы]] - '''кошулду, аяктаган''' **[[731 отряды]] - '''кошулду, аяктаган''' ==Кийинки мезгилге коюлган пландар== {| class="wikitable" style="border: none; border-collapse: collapse; width: 100%;" !{{АКШ президенттери}} {{Рим папалары}} {{Сомалинин аймагындагы мамлекеттик түзүлүштөр}} {{Калып:Мышыктардын породалары (FIFe)}} {{Калып:Бразилиянын штаттары}} {{Калып:Жогорку деңгээлдеги жалпы домендер}} {{Калып:Кыргызстандын саясий партиялары}} {{Калып:АКШ административдик-аймактык түзүлүшү}} {{Калып:Канаданын административдик-аймактык түзүлүшү}} |} {{DISPLAYTITLE:Колдонуучу:<span style="color:#10ab28;">Artelow</span>}} == Байланыш маалыматтар == artelow@gmail.com n5xxyhii36ygy6qkzybwam312bgpukc 0 132060 647249 629910 2026-05-25T09:07:23Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647249 wikitext text/x-wiki {{Административдик бирдик |lat_dir=N |lat_deg=25 |lat_min=47 |lat_sec= |lon_dir=E |lon_deg=55 |lon_min=57 |lon_sec= |Карта=Map of Ras al-Khaimah blank.svg |Аббревиатура= |ISO=AE-RK |FIPS= |Кыргызча аталышы=Рас-аль-Хайма |Өздүк аталышы={{lang-ar |رأس الخيمة}} |Өлкө=БАЭ |Герб=Coat_of_arms_of_Ras_al-Khaimah.svg |Желек=Flag_of_Sharjah_and_Ras_Al_Khaimah.svg |Абалы=эмирлик |Борбору=[[Рас-аль-Хайма (шаар) |Рас-аль-Хайма]] |Түзүлгөн убакыты=1869-жыл |Башчынын түрү=Эмири |Башчысы=Сауд бин Сакр аль-Касими |Саат алкагы=UTC+4 |Калкы=241 000 |Калктын саны бойунча оруну=5 |Жыштыгы=97,25 |Жыштыгы бойынша оруну=5 |Жер аянты=2478 |Жер аянты боунча оруну=4 |Орточо бийиктиги=2 |Тили=араб тили |Сайты=https://www.rak.ae |Санак жылы=2009 |Максималдуу бийиктиги=1934}} [[Файл:Emirats-russian.png|right|thumb|277x277px|[[Оман]] жана [[Бириккен Араб Эмирликтери|БАЭ]] эксклавдары<br /><br /><br /><br />{{Legend|#DA251D|[[Оман]]|border=solid 1px #000}}{{Legend|#EF9A48|[[Абу-Даби (эмирлик)|Абу-Даби]] ([[БАЭ]])|border=solid 1px #000}}{{Legend|#F8C300|[[Дубай (эмирлик)|Дубай]] ([[БАЭ]])|border=solid 1px #000}}{{Legend|#FFFFFF|[[Шаржа (эмирлик)|Шаржа]] ([[БАЭ]])|border=solid 1px #000}}{{Legend|#007CC3|[[Ажман (эмирлик)|Ажман]] ([[БАЭ]])|border=solid 1px #000}}{{Legend|#00923F|[[Умм эль-Кайвайн (эмирлик)|Умм эль-Кайвайн]] ([[БАЭ]])|border=solid 1px #000}}{{Legend|#1F1A17|[[Рас-аль-Хайма (эмирлик)|Рас аль-Хайма]] ([[БАЭ]])|border=solid 1px #000}}{{Legend|#901E78|[[Фужейра (эмирлик)|Фужейра]] ([[БАЭ]])|border=solid 1px #000}}]] '''Рас-аль-Хайма''' ( {{Lang-ar|رأس الخيمة}} ''чатырдын үстү'' ) – [[Бириккен Араб Эмирликтери|БАЭнин]] түндүгүндөгү [[эмирлик]] . * Борбору – Рас-аль-Хайма шаары. * Эмираттын аянты {{Nobr|2478 [[км²]]}}<ref name=":0">{{Cite web |title=Ras Al Khaimah Facts |url=https://www.rakinfo.ae/facts.php |accessdate=2023-11-07 |archivedate=2020-01-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200102002751/https://www.rakinfo.ae/facts.php }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200102002751/https://www.rakinfo.ae/facts.php |date=2020-01-02 }}</ref>, калкы 241 000 адам (2009-жыл)<ref name=":0" />. Эмирликте дыйканчылык жана балык уулоо өнөрлөрү жакшы өнүккөн. Рас-аль-Хайма жарым марафону жыл сайын өткөрүлүп турат. Расмий тили араб тили; англис тили бизнесте кеңири колдонулат; [[Хинди тили|хинди]], [[Урдуча|урду]], бенгал, малаялам, [[Фарс тили|фарс]] жана башка азиялык тилдер иммигранттар арасында кеңири таралган. == Тарыхы == Рас-аль-Хайма эмирлигинин 7000 жылга жакын тарыхы бар. XIII-XIV кылымдарда азыркы Рас-аль-Хайма деп аталган аймакта белгилүү Жулфар аталыштагы порт жайгашкан. Жулфар [[Парс булуңу|Парс булуңундагы]] соода түйүндөрүнүн бири болуп, өзүнүн [[Бермет|берметтери]] менен кеңири белгилүү болгон. [[2019-жыл|2019-жылы]] бул аймакта сейрек кездешүүчү [[Кытай]] [[Керамика|керамикасынын]] табылышы мурдагы Жулфардагы соода-сатыктын аймагын жана көлөмүн көрсөтүп турат. [[Файл:Dhayah Fort showing hilltop location.jpg|thumb|Дөбөдө дайгашкан Дайя чеби]] Эмирликте ошондой эле [[Парс булуңу|Парс булуңундагы]] эң жакшы сакталып калган балык уулоочулардан тарыхый айылдардын бири - Аль-Жазира Аль-Хамра жана [[Бириккен Араб Эмирликтери|БАЭдеги]] сакталып калган, XVIII кылымга таандык Дайя чеби жайгашкан. Рас-аль-Хайма эмирлигинин 1000 жакын тарых жана маданият эстеликтери, ЮНЕСКОнун Бүткүл дүйнөлүк мурастарынын тизмесине кирген<ref>[https://whc.unesco.org/en/statesparties/ae Properties inscribed on the World Heritage List]</ref>. == Калкы == 2015-жылга карата калкынын жалпы саны 345,000 адамды түзгөн жана калкынын 127,000 адамы [[Бириккен Араб Эмирликтери|БАЭнин]] жарандары болуп саналат<ref>{{Cite web |title=Ras Al Khaimah. Population |url=https://u.ae/en/about-the-uae/the-seven-emirates/ras-al-khaimah |accessdate=2023-11-07 |archivedate=2022-03-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220318175145/https://u.ae/en/about-the-uae/the-seven-emirates/ras-al-khaimah }}</ref>. == Географиясы == Рас-аль-Хайма БАЭнин эң түндүккү чекитине жакын жайгашкан. [[Умм эль-Кайвайн (эмирлик)|Умм эль-Кайвайн]], [[Фужейра (эмирлик)|Фужейра]], [[Шаржа (эмирлик)|Шаржа]] эмирликтери жана [[Оман]] Султандыгы менен чектешет. [[Бириккен Араб Эмирликтери|БАЭнин]] эң бийик Жебел Жайс тоо чокусу да ушул эмирликте жайгашкан, анын бийиктиги 1934 метр<ref>{{Cite web |title=Ras Al Khaimah. Tourist attractions |url=https://u.ae/en/about-the-uae/the-seven-emirates/ras-al-khaimah |accessdate=2023-11-07 |archivedate=2022-03-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220318175145/https://u.ae/en/about-the-uae/the-seven-emirates/ras-al-khaimah }}</ref>. == Экономикасы == [[Бириккен Араб Эмирликтери|БАЭнин]] башка аймактарындагыдай эле экономиканын негизин [[мунай]] менен байланышкан өнөр жайлар түзөт. Мындан тышкары чопо жана цемент чыгаруучу ишканалар, «Julphar» дары-дармек сыгаруучу заводу бар. [[2000-жыл|2000-жылы]] бул эмирликте эркин экономикалык аймак ачылган. == Ажайып жайлары == БАЭнин эң бийик 1937 метрге жеткен Жебел Жайс тоо чокусунда, дүйнөдөгү эн узун зиплайн аркан жолу 2018-жылдын 31 январында ачылган. Бул зиплайн аркан жолунун жалпы узундугу 2831,88 метрди түзүп [[Гиннестин рекорддор китеби|Гиннесстин рекорддор китебине]] да катталаган<ref>[https://www.guinnessworldrecords.com/world-records/67883-longest-zip-wire Longest zip wire. Гиннестин рекорддор китебинин сайтында]</ref>. Рас-аль-Хаймада деңиз жээгинде эс алууга жана саякаттоого багытталган турлар уюштурулуп турат. Күзөт мунаралары жана чептери менен белгилүү болгон Жулфар байыркы шаары, Аль-Маржан аралдары туристтердин кызыгуусун жаратат. == Башкаруучу үй-бүлөөсү == Башкаруучу үй-бүлөө – байыркы убактарда [[Парс булуңу|Парс булуңун]] бойлото жагашкан мамлекетти түптөгөн Аль-Кавасим уруусунун тукумдары. Сауд бин Сакр аль-Касими, [[2010-жыл|2010-жылдын]] [[27-октябрь|27-октябрынан]] тартып эмирлик кылат. Ал бийлике атасы каза болгондон кийин келген<ref>{{Cite web |title=Ras Al Khaimah. The ruling family |url=https://u.ae/en/about-the-uae/the-seven-emirates/ras-al-khaimah |accessdate=2023-11-07 |archivedate=2022-03-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220318175145/https://u.ae/en/about-the-uae/the-seven-emirates/ras-al-khaimah }}</ref>. == Тышкы шилтемелер == * [https://www.rak.ae/wps/portal/rak/home Рас-аль-Хайма эмирлигинин расмий сайты] == Булактар == <references /> {{БАЭнын эмирликтери}} [[Категория:БАЭ административдик-аймактык түзүлүшү]] o695xhlribazb5twthk0nf0hfo8bo62 10 134048 647238 642693 2026-05-25T07:13:54Z Artelow 2286 647238 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Азия валюталары | title = Азия валюталары | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | image = | titlestyle = background:#64b918; | groupstyle = background:#64b918; = |group1 = [[Арап жарым аралы|Араб жарым аралы]] |list1 = [[Бахрейн динары]] {{·}} [[Йемен риалы]] {{·}} [[Катар риалы]] {{·}} [[Кувейт динары]] {{·}} [[Бириккен Араб Эмирликтеринин дирхамы|БАЭ дирхамы]] {{·}} [[Оман риалы]] {{·}} [[Сауд риялы]] |group2 = [[Жакынкы Чыгыш]] |list2 = [[Жаңы Израиль шекели]] {{·}} [[Иордан динары]] {{·}} [[Ирак динары]] {{·}} [[Иран риалы]] {{·}} [[Ливан фунту]] {{·}} [[Сирия фунту]] {{·}} [[Түрк лирасы]] |group3 = [[Орто Азия]] |list3 = [[Кыргыз сому]] {{·}} [[Казак теңгеси]] {{·}} [[Сомони|Тажик сомониси]] {{·}} [[Түркмөн манаты]] {{·}} [[Өзбек суму]] |group4 = [[Түштүк Азия]] |list4 = [[Афгани|Ооганстан афганиси]] {{·}} [[Бангладеш такасы]] {{·}} [[Нгултрум| Бутан нгултруму]] {{·}} [[Индия рупийи]] {{·}} [[Мальдив руфиясы]] {{·}} [[Непал рупийи]] {{·}} [[Пакистан рупийи]] {{·}} [[Шри-Ланка рупийи]] |group5 = [[Түштүк Кавказ]] |list5 = [[Орусия рубли]] ([[Абхазия апсары]] {{·}} [[Түштүк Осетия зарини]]){{·}}[[Грузия лариси]] {{·}} [[Азербайжан манаты]] {{·}} [[Армения драмы]] |group6 = [[Түштүк-Чыгыш Азия]] |list6 = [[Кытай юаны]] ([[Гонконг доллары]] {{·}} [[Макао патакасы]] {{·}} [[Жаңы Тайвань доллары]] (Тайвань доллары)) {{·}} [[Моңгол төгрөгү]] {{·}} [[Орусия рубли]] {{·}} [[Жапон иенасы]] {{·}} [[Түштүк Корея вону]] {{·}} [[Түндүк Корея вону]] |group7 = [[Чыгыш Азия]] |list7 = [[Бруней доллары]] {{·}} [[Вьетнам донгу]] {{·}} [[Индонезия рупийи]] {{·}} [[Камбожа риели]] {{·}} [[Лаос кипи]] {{·}} [[Малайзия ринггити]] {{·}} [[Мьянма кяты]] {{·}} [[Сингапур доллары]] {{·}} [[Тайланд баты]] {{·}} [[Филиппин песосу]] |group8 = Башка валюталар |list8 = [[Ислам мамлекетинин динары|«Ислам мамлекетинин» динары]] | below = }}<noinclude> [[Категория:Багыттоочу калыптар:Дүйнө бөлүктөрү боюнча валюталар]] </noinclude> 33onshts4hqmsz51zy47dh0ffh2xfs7 0 134178 647232 568688 2026-05-25T04:10:16Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647232 wikitext text/x-wiki [[Файл:Omsk Collage 2016.png|thumb|Омбу.]] '''Омск''' же '''Омбу'''<ref>[https://www.azattyk.org/a/qara-qyrgyz-avtonom-oblusuna-100-cyl_14-10-2024_chorotegin/33157507.html Тарых: "Кара Кыргыз" аталышындагы “кара” сөзүнүн таржымалы]</ref><ref>[https://ruhesh.kg/ky/dasmiya/1460-muratov-abdikerim/abdikerim-muratov-toktogul-abaktan-kachkanbi-zhe-boshotulganbi Дасмия]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ({{Lang-ru|Омск}}) – Орусиядагы ири шаар. [[Омск облусу|Омск облусунун]] административдик борбору. Эртишке Ом дарыясы куя бериштеги порт. Калкы 1,1 млн (2024). Ири жолдор тоому. Транссибирь магистралындагы темир жол түйүнү. Эки аэропорту бар. Учурда Сибирдин өнөр жай, транспорт, маданий жана илимий борбору. Машина куруу жана металл иштетүү (өндүрүш бирикмелери: «Полёт», «Сибирь приборлору жана системалары», «Омбутрансмаш»), нефть ажыратуу, нефть-химиялык («Омбу каучук», «Омбушина», «Омбуагрегат», «Завод технического углерода» ААКтары, «Полистрол» ЖАКы), жеңил, жыгаччылык, тамакаш (пиво кайнатуу, эт комбинаты), авиа-космос өнөр жай ишканалары иштейт. Омскде 28 ЖОЖ [анын ичинде Омск университети (1974-ж. уюшулган), филиалдар жана 14 мамлекеттик], китепканалар (анын ичинде атайын азиздер үчүн), сүрөт галереясы, край таануу жана сүрөт искусство музейлери, 4 театр (музыкалык, куурчак ж. б.), филармония, цирк бар. Шаар 1716-ж. негизделген. 1782-ж. чейин Омбу абагы. Омбу 1808–1917-ж. Сибирь казак-орус аскерлеринин административдик борбору болгон. 1782–97жана 1804-жылдан шаар. 2003-жылдан жыл сайын агрардык-техникалык «Агро-Омск» көргөзмө-жармаңкеси өткөрүлүп турат. Төрт ЖЭБ иштейт. ==Булактар== * [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111-7 [[Категория:Россия шаарлары‎]] [[Категория:1716-жыл]] 3u9poob6bs6gi3nmgm817yitom7fbh6 10 134391 647236 642695 2026-05-25T07:11:31Z Artelow 2286 647236 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Америка валюталары | title = Америка валюталары | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | image = | titlestyle = background:#64b918; | groupstyle = background:#64b918; | group1 = [[Түндүк Америка]] | list1 = [[Дания кронасы]] (''Гренландия'') {{·}} [[АКШ доллары]] {{·}} [[Канада доллары]] {{·}} [[Бермуд доллары]] {{·}} [[Евро]] (''[[Сенпьер жана Микелон]]'') {{·}} [[Мексика песосу]] | group2 = [[Борбордук Америка]] | list2 = [[Биткойн]] (''[[Сальвадор]]'') {{·}} [[Белиз доллары]] {{·}} [[Коста-Рика колону]] {{·}} [[Гватемала кетсалы]] {{·}} [[Гондурас лемпирасы]] {{·}} [[Никарагуа кордобасы]] {{·}} [[Панама бальбоасы]] {{·}} [[АКШ доллары]] (''[[Панама]]'') | group3 = [[Вест-Индия|Кариб бассейни]] | list3 = [[Аруба флорини]] {{·}} [[Багама аралдарынын доллары]] {{·}} [[Барбадос доллары]] {{·}} [[Гаити гурду]] {{·}} [[Доминикана доллары]] {{·}} [[Жамайка доллары]] {{·}} [[Кайман аралдарынын доллары]] {{·}} [[Куба песосу]] {{·}} [[Нидерланддык Антил аралдарынын гульдени]] {{·}} [[Тринидад жана Тобаго доллары]] {{·}} [[Чыгыш Кариб доллары]] | group4 = [[Түштүк Америка]] | list4 = [[Аргентина песосу]] {{·}} [[Боливиано]] {{·}} [[Бразилия реалы]] {{·}} [[Венесуэла боливары]] {{·}} [[Гайана доллары]] {{·}} [[Колумбия песосу]] {{·}} [[Парагвай гуараниси]] {{·}} [[Перу жаңы солу]] {{·}} [[Суринам доллары]] {{·}} [[Уругвай песосу]] {{·}} [[Фолкленд аралдарынын фунту]] {{·}} [[Фунт стерлинг]] {{·}} [[Чили песосу]] | below = }}<noinclude> [[Категория:Багыттоочу калыптар:Дүйнө бөлүктөрү боюнча валюталар]] </noinclude> 8dxgmn875xb5jhl2c9ijbgbf8uqj9k9 10 134641 647246 642696 2026-05-25T07:46:33Z Artelow 2286 647246 wikitext text/x-wiki {{Багыттоочу жадыбал |аталышы = Океания валюталары |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |navbar = |стиль_негизги_group = background:#64b918 |стиль_group = background:#64b918 |group = [[Океания]] валюталары |сүрөт = |list_классы = hlist |group1 = [[Меланезия]] |list1 = '''[[Кина]]''' {{·}} '''[[Соломон аралдарынын доллары]]''' {{·}} '''[[Вату]]''' {{·}} '''[[Фижи доллары]]''' {{·}} '''[[Тынч океан франкы]]''' (''[[Жаңы Каледония]]'') |group2 = [[Микронезия]] |list2 = '''[[АКШ доллары]]''' ''([[Гуам]], [[Түндүк Мариана аралдары]], [[Маршалл Аралдары]], [[Микронезия Федеративдик Штаттары]], [[Палау]])'' {{·}} '''[[Австралия доллары]]''' ''([[Кирибати]], [[Науру]])'' |group3 = [[Полинезия]] |list3 = '''[[АКШ доллары]]''' ''([[Гавайи]], [[Америка Самоасы]])'' {{·}} '''[[Жаңы Зеландия доллары]]''' {{·}} '''[[Тынч океан франкы]]''' ''([[Француз Полинезиясы]], [[Уоллис жана Футуна]])'' {{·}} '''[[Самоа таласы]]''' {{·}} '''[[Чили песосу]]''' {{·}} '''[[Тонга паангасы]]''' {{·}} '''[[Тувалу доллары]]''' {{·}} '''[[Австралия доллары]]''' ''([[Тувалу]])'' {{·}} '''[[Кук аралдарынын доллары]]''' | below = }} <noinclude> [[Категория:Багыттоочу калыптар:Дүйнө бөлүктөрү боюнча валюталар]] </noinclude> r4tjqo8x0wytt7we3an6i37z72vxpu4 647247 647246 2026-05-25T07:46:51Z Artelow 2286 647247 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Океания валюталары | title = Океания валюталары | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | image = | titlestyle = background:#64b918 ; | groupstyle = background:#64b918 ; |group1 = [[Меланезия]] |list1 = '''[[Кина]]''' {{·}} '''[[Соломон аралдарынын доллары]]''' {{·}} '''[[Вату]]''' {{·}} '''[[Фижи доллары]]''' {{·}} '''[[Тынч океан франкы]]''' (''[[Жаңы Каледония]]'') |group2 = [[Микронезия]] |list2 = '''[[АКШ доллары]]''' ''([[Гуам]], [[Түндүк Мариана аралдары]], [[Маршалл Аралдары]], [[Микронезия Федеративдик Штаттары]], [[Палау]])'' {{·}} '''[[Австралия доллары]]''' ''([[Кирибати]], [[Науру]])'' |group3 = [[Полинезия]] |list3 = '''[[АКШ доллары]]''' ''([[Гавайи]], [[Америка Самоасы]])'' {{·}} '''[[Жаңы Зеландия доллары]]''' {{·}} '''[[Тынч океан франкы]]''' ''([[Француз Полинезиясы]], [[Уоллис жана Футуна]])'' {{·}} '''[[Самоа таласы]]''' {{·}} '''[[Чили песосу]]''' {{·}} '''[[Тонга паангасы]]''' {{·}} '''[[Тувалу доллары]]''' {{·}} '''[[Австралия доллары]]''' ''([[Тувалу]])'' {{·}} '''[[Кук аралдарынын доллары]]''' | below = }} <noinclude> [[Категория:Багыттоочу калыптар:Дүйнө бөлүктөрү боюнча валюталар]] </noinclude> l23f659dxizkae64a3fwdmrs1z53s7g 0 135034 647250 568555 2026-05-25T10:14:00Z MuratbekErkebulan 44284 647250 wikitext text/x-wiki {{ОЖ|кыргызча аталышы=Ак-Жар|макамы=Шаар|сүрөт={{Фотомонтаж | photo1a = 1356 Памятник затопленным кораблям.jpg|px300{{!}} | photo2a = St Vladimir Chersonesos 2012 G8.jpg|300px{{!}} | photo2b = Sevastopol Chersonesus Basilica of 1935 IMG 0704 1725.jpg|300px{{!}} | photo3a = Sevastopol Institute of biology of the Southern Seas IMG 4276 1725.jpg|300px{{!}} | photo3b = Chersonesos Bell.jpg|300px{{!}} | photo4a = Balaklava, Sevastopol.jpg|300px{{!}} | photo4b = | photo5a = | photo5b = | color = white | color_border = white | position = center | spacing = 2 | size = 266 | foot_montage = }}|герб=COA_of_Sevastopol.svg|желек=Flag_of_Sevastopol.svg|өлкө=Украина|макамдын берилиши=1783|статустун берилиши=1783|негизделген күнү=14-июль 1783|калкы = 558 302 |lat_dir = N|lat_deg = 44|lat_min = 36|lat_sec = 18 |lon_dir = E|lon_deg = 33|lon_min = 31|lon_sec = 21 |CoordAddon = |CoordScale = |өлкө картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Облус |облус = Кырым Республикасы |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = |башчысы = Михаил Развожаев |бийиктиктин түрү = |ОЖ борборунун бийиктиги = |климаты = |расмий тили = орусча |расмий тили2 = |элди каттоо жылы = 2025 |жыштыгы = 634 |агломерация = |улуттук курамы = |диний курамы = православдар, мусулмандар |этнохороним = |убакыт аралыгы = +3 |DST = |телефон коду = +7 8692 |почта индекси = 292001 |почта индекстери = |автоунаа коду = 92, 192 RUS |идентификатордун түрү = ОКАТО |цифралык идентификатор = 67000000 |Commons түрмөгүндө = Sevastopol |сайты = https://sev.gov.ru |сайтынын тили =ru }} '''Севастополь''' ({{Lang-uk|Севастополь}}; {{lang-gr|Σεβαστούπολη}} — "императорлук / улуу / урматтуу шаар") же '''Ак-Жар''' ({{Lang-crh|Aqyar}}) — Крым жарым аралынын аймагындагы порт шаар. Крым Муктар Республикасынын курамына кирбейт, Украинанын 27 административдик бирдиктеринин бири. Крым жарым аралынын түштүк-батышында, көп сандаган (30дан ашык) Кара деңиз булуңдарынын жээгинде жайгашкан өзгөчө статуска ээ шаар, алардын эң маанилүүсү жана эң чоңу Акжар болуп саналат, анда негизги деңиз базасы жана ири порттору жайгашкан. [[Кара деңиз|Кара деңиздин]] суулары батыштан жана түштүктөн жууп турат. Кырым тоолорунун үч кыркалары тең аймактын аймагынан келип чыгат: Сырткы, Ички жана Башкы. 2014-жылдын мартынан бери шаар убактылуу Орусиянын мыйзамсыз аскердик басып алууда турат, бул БУУнун Башкы ассамблеясынын Украинанын аймактык бүтүндүгүн колдоо боюнча резолюциясы менен толук тастыкталган. == Аталышы == 1783-жылы Ахтияр булуңунун жээгинде түптөлгөн булуңдун аты Акяр конушунан келип чыккан (кырым татарчасынан ак — «ак», яр — «жар»). 1784-жылы [[Крым хандыгы]] аннексиялангандан кийин орус императрица [[Екатерина II|Екатерина IIнин]] «Грек долбоорунун» алкагында шаар грекче Севастополь деп аталган<ref>[[Мустафін Олексій Рафаїлович|Олексій Мустафін]]. [https://espreso.tv/vigadani-mista-prichornomorya-krapleni-karti-rosiyskoi-imperii Вигадані міста Причорномор'я. Краплені карти Російської імперії]</ref>. Грекчеден которгондо ''себастос'' "ыйык", "улуу", "ардактуу" дегенди билдирет, ошондой эле "Sebastos" Византиянын императордук титулу, латынча "Август", polis - "шаар" дегенге окшош. 1797-жылы император Павел I шаардын атын Ахтияр деп өзгөрткөн, бирок Севастополь деген аталыш ошол убакта параллелдүү колдонулуп келген, муну ошол кездеги карталар тастыктап турат. 1826-жылы Севастополь деген аталыш шаарга кайтарылган<ref name="Полное собрание законов Российской империи">{{Cite web|url=http://nlr.ru/e-res/law_r/show_page.php?page=321&root=2%2F1%2F|title=29.02.1826, ПСЗ-2, № 222|access-date=2022-08-03|archive-date=2020-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20200609091245/http://nlr.ru/e-res/law_r/show_page.php?page=321&root=2%2F1%2F|deadlink=no}}</ref>. 15-кылымга чейинАкжардын ордунда, Херсонес шаары (Корсундун байыркы русчасы) болгон. == Булактар == {{Булактар}} {{Орусия Федерациясынын субъектилери}} [[Категория:Украина шаарлары]] kxcr3q6uicrfu6m1z725lciifmdg7yu 647251 647250 2026-05-25T10:15:03Z MuratbekErkebulan 44284 647251 wikitext text/x-wiki {{ОЖ|кыргызча аталышы=Ак-Жар|макамы=Шаар|сүрөт={{Фотомонтаж | photo1a = 1356 Памятник затопленным кораблям.jpg|px300{{!}} | photo2a = St Vladimir Chersonesos 2012 G8.jpg|300px{{!}} | photo2b = Sevastopol Chersonesus Basilica of 1935 IMG 0704 1725.jpg|300px{{!}} | photo3a = Sevastopol Institute of biology of the Southern Seas IMG 4276 1725.jpg|300px{{!}} | photo3b = Chersonesos Bell.jpg|300px{{!}} | photo4a = Balaklava, Sevastopol.jpg|300px{{!}} | photo4b = | photo5a = | photo5b = | color = white | color_border = white | position = center | spacing = 2 | size = 266 | foot_montage = }}|герб=COA_of_Sevastopol.svg|желек=Flag_of_Sevastopol.svg|өлкө=Украина|макамдын берилиши=1783|статустун берилиши=1783|негизделген күнү=14-июль 1783|калкы = 558 302 |lat_dir = N|lat_deg = 44|lat_min = 36|lat_sec = 18 |lon_dir = E|lon_deg = 33|lon_min = 31|lon_sec = 21 |CoordAddon = |CoordScale = |өлкө картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Облус |облус = Кырым Республикасы |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = |башчысы = Михаил Развожаев |бийиктиктин түрү = |ОЖ борборунун бийиктиги = 50 |климаты = |расмий тили = орусча |расмий тили2 = |элди каттоо жылы = 2025 |жыштыгы = 634 |агломерация = |улуттук курамы = |диний курамы = православдар, мусулмандар |этнохороним = |убакыт аралыгы = +3 |DST = |телефон коду = +7 8692 |почта индекси = 292001 |почта индекстери = |автоунаа коду = 92, 192 RUS |идентификатордун түрү = ОКАТО |цифралык идентификатор = 67000000 |Commons түрмөгүндө = Sevastopol |сайты = https://sev.gov.ru |сайтынын тили =ru }} '''Севастополь''' ({{Lang-uk|Севастополь}}; {{lang-gr|Σεβαστούπολη}} — "императорлук / улуу / урматтуу шаар") же '''Ак-Жар''' ({{Lang-crh|Aqyar}}) — Крым жарым аралынын аймагындагы порт шаар. Крым Муктар Республикасынын курамына кирбейт, Украинанын 27 административдик бирдиктеринин бири. Крым жарым аралынын түштүк-батышында, көп сандаган (30дан ашык) Кара деңиз булуңдарынын жээгинде жайгашкан өзгөчө статуска ээ шаар, алардын эң маанилүүсү жана эң чоңу Акжар болуп саналат, анда негизги деңиз базасы жана ири порттору жайгашкан. [[Кара деңиз|Кара деңиздин]] суулары батыштан жана түштүктөн жууп турат. Кырым тоолорунун үч кыркалары тең аймактын аймагынан келип чыгат: Сырткы, Ички жана Башкы. 2014-жылдын мартынан бери шаар убактылуу Орусиянын мыйзамсыз аскердик басып алууда турат, бул БУУнун Башкы ассамблеясынын Украинанын аймактык бүтүндүгүн колдоо боюнча резолюциясы менен толук тастыкталган. == Аталышы == 1783-жылы Ахтияр булуңунун жээгинде түптөлгөн булуңдун аты Акяр конушунан келип чыккан (кырым татарчасынан ак — «ак», яр — «жар»). 1784-жылы [[Крым хандыгы]] аннексиялангандан кийин орус императрица [[Екатерина II|Екатерина IIнин]] «Грек долбоорунун» алкагында шаар грекче Севастополь деп аталган<ref>[[Мустафін Олексій Рафаїлович|Олексій Мустафін]]. [https://espreso.tv/vigadani-mista-prichornomorya-krapleni-karti-rosiyskoi-imperii Вигадані міста Причорномор'я. Краплені карти Російської імперії]</ref>. Грекчеден которгондо ''себастос'' "ыйык", "улуу", "ардактуу" дегенди билдирет, ошондой эле "Sebastos" Византиянын императордук титулу, латынча "Август", polis - "шаар" дегенге окшош. 1797-жылы император Павел I шаардын атын Ахтияр деп өзгөрткөн, бирок Севастополь деген аталыш ошол убакта параллелдүү колдонулуп келген, муну ошол кездеги карталар тастыктап турат. 1826-жылы Севастополь деген аталыш шаарга кайтарылган<ref name="Полное собрание законов Российской империи">{{Cite web|url=http://nlr.ru/e-res/law_r/show_page.php?page=321&root=2%2F1%2F|title=29.02.1826, ПСЗ-2, № 222|access-date=2022-08-03|archive-date=2020-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20200609091245/http://nlr.ru/e-res/law_r/show_page.php?page=321&root=2%2F1%2F|deadlink=no}}</ref>. 15-кылымга чейинАкжардын ордунда, Херсонес шаары (Корсундун байыркы русчасы) болгон. == Булактар == {{Булактар}} {{Орусия Федерациясынын субъектилери}} [[Категория:Украина шаарлары]] ts4foq52zlw4d0aieuyq808hgwh3yv3 0 135098 647210 647203 2026-05-24T14:04:24Z Абдырашит Сатылганов 8269 647210 wikitext text/x-wiki {{Көчмөндөр оюну |аталышы = 2026 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары</br>{{lang-en|2026 World Nomad Games}} | эн белгиси = |расмий аталышы = VI Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары |урааны = Күч биримдиги!<br>Рух биримдиги! | жайы = {{Желек|Кыргызстан}} [[Бишкек ]], [[Чолпон-Ата]], [[Кыргызстан]] | шаарлары = [[Бишкек]], [[Чолпон-Ата]] | стадиондору = Азаттык арена, Чолпон-Ата ат майданы | катышуучулар = [[#Катышуучу өлкөлөр|+100]] (күтүлүүдө) | спортчулар = 3200 (күтүлүүдө) | ачылышы = [[31-август]], [[2026]] ([[Бишкек]])<br>{{Ачылганга чейинки убакыт|31|08|2026}} |ачкан = | жабылышы = [[6-сентябрь]], [[2026]] ([[Чолпон-Ата]]) |жапкан = | мурдагы_оюн = [[2024 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары|2022]] {{желек|Казакстан}} | кийинки_оюн = TBA [[2028 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары|2028]] }} '''2026 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары''' ({{lang-en|2026 World Nomad Games}}, {{lang-ru|Всемирные игры кочевников 2026}}) — Этностук спорт түрлөрү боюнча уюштурулуучу эл аралык спорттук мелдештин 6 жолкусу. Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары адам цивилизациянын мурасы катарында жана этно-маданий кыймылды өнүктүрүүгө багытталган. Оюндар 2026-жылы 31-августтан 6-сентябрга чейин Кыргызстандын эки шаарында өтөт. Ачылыш аземи [[Бишкек]] шаарындагы Азаттык стадионунда, ал эми оюндардын негизги бөлүгү [[Чолпон-Ата]] шаарында болот<ref>{{Cite web|url=https://www.zakon.kz/turizm/6491244-obyavlena-data-vsemirnykh-igr-kochevnikov2026.html|title=Объявлена дата Всемирных игр кочевников-2026|website=zakon.kz|date=2025-09-18|access-date=2025-10-22|url-status=live}}</ref>. ==Тарыхы== [[Чолпон-Ата]] шаары [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Ысык-Көл облусу|Ысык-Көл облусундагы]] чакан курорттук шаар, бул мелдешти мурда үч жолу кабыл алган, белгилүү [[Ысык-Көл|Ысык-Көлдүн]] түндүк жээгинде жайгашкан<ref>{{Cite web|url=https://altainews.kz/ru/igry/57527-istorija-vsemirnyh-igr-kochevnikov-kyrgyzstan-turcija-kazahstan.html|title=История Всемирных игр кочевников: Кыргызстан - Турция - Казахстан|website=altainews.kz|date=2024-09-08|accessdate=2025-22-10|url-status=live}}</ref>. 2014-жылдын 9-14-сентябрында өткөрүлгөн алгачкы оюндарга 19 өлкөдөн 583 спортчу катышып, спорттун 10 түрү боюнча күч сынашкан<ref>{{Cite web|url=https://worldnomadgames.kz/ru/news/ob-igrah|title=Об играх|website=worldnomadgames.kz|date=2024-09-03|publisher=|lang=ru|accessdate=|archive-date=2024-09-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20240903182554/https://worldnomadgames.kz/ru/news/ob-igrah/|url-status=live}}</ref>. 2016-жылдын 3-сентябрынан 8-сентябрына чейин ошол эле жерде, Чолпон-Ата шаарында өткөн экинчи оюндарга 80 өлкөнүн, анын ичинде салттуу көчмөн эмес мамлекеттердин спортчулары катышкан<ref>{{Cite web|url=http://worldnomadgames.com/ru/countries/|title=Страны|publisher=worldnomadgames.com|lang=ru|accessdate=2018-03-15|archive-date=2018-03-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180316023205/http://worldnomadgames.com/ru/countries/|url-status=live|archivedate=2018-03-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180316023205/http://worldnomadgames.com/ru/countries/}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://tass.com/society/1019894 |title=TASS: Society & Culture — 2018 World Nomad Games kick off in Kyrgyzstan |accessdate=2018-09-07 |archive-date=2018-09-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180907142433/http://tass.com/society/1019894 |url-status=live }}</ref><ref>[https://www.dailymail.co.uk/news/article-6131679/Kyrgyzstan-kicked-World-Nomad-Games.html Kyrgyzstan kicked off the World Nomad Games]</ref>. 2018-жылдын сентябрь айында өткөн үчүнчү оюндарга 66 өлкөдөн 1500дөн ашык спортчу катышып, салттуу спорттун 37 түрү боюнча күч сынашкан<ref>{{Cite web |url=https://www.bbc.com/russian/features-45577541 |title=BBC:как прошли Всемирные игры кочевников |accessdate=2018-09-25 |archive-date=2018-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180925150436/https://www.bbc.com/russian/features-45577541 |url-status=live }}</ref>. 2022-жылдын 29-сентябрынан 2-октябрына чейин [[Түркия|Түркиянын]] [[Изник]] ​​шаарында мелдештин төртүнчүсү өткөн, бул Кыргызстандын чегинен тышкары биринчи болуп саналат<ref>{{Cite web|url=https://rus.azattyk.org/a/32059329.html|title=Впервые Всемирные игры кочевников проходят за пределами Кыргызстана|website=rus.azattyk.org|date=2022-09-30|accessdate=2025-10-22|archive-date=2022-09-30|archive-url=http://web.archive.org/web/20220930121123/https://rus.azattyk.org/a/32059329.html|url-status=live}}</ref>. 2024-жылдын 8-сентябрынан 12-сентябрына чейин [[Казакстан|Казакстандын]] [[Астана]] шаарында өткөрүлгөн, бул мелдештин бешинчи жолкусу: эң эле масштабдуусу.Алтынчы оюндар кайрадан Кыргызстанда өтөөрү бешинчи оюндардын жабылыш аземинде белгилүү болгон, бирок алгач Өзбекстанда өтөт деп болжолдонгон<ref>{{Cite web|url=https://upl.uz/obshestvo/44859-news.html|title=Узбекистан не будет принимать следующие Всемирные игры кочевников|website=upl.uz|date=2024-09-11|accessdate=2025-10-22|archive-date=2024-09-11|archive-url=http://web.archive.org/web/20240911215149/https://upl.uz/obshestvo/44859-news.html|url-status=live}}</ref>. == Уюштуруучу өлкөнү тандоо == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- !Өлкө !Шаар !Датасы ! Жыйынтыгы |- |align=left|{{Өлкө желеги|Өзбекстан}} || Ташкент || || |- |align=left|{{Өлкө желеги|Кыргызстан}} || [[Чолпон-Ата]] || || |} ==Тумары == Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарынын эл аралык катчылыгынын маалыматына ылайык, расмий тумары катары [[илбирс|ак илбирс]] тандалган. Бул образ оюндун визуалдык жана коммуникациялык идентификациясынын маанилүү бөлүгү болуп калат.Бул тандоо ак илбирстин Кыргызстандын жаратылышы, тоо ландшафттары жана маданий баалуулуктары менен тыгыз байланышта экенине негизделгенин түшүндүрөт, ошондой эле Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарынын негизги рухун — кадыр-барк, гармония жана эл аралык кызматташууга болгон ачыктыкты чагылдырат. Ошондой эле ал Кыргызстандын жаратылышы менен көчмөн мурастарын заманбап форматта айкалыштырган символ болуп саналат<ref>{{Cite web|url=https://timesca.com/snow-leopard-designated-as-official-mascot-of-world-nomad-games-in-kyrgyzstan/|title=Snow Leopard Designated as Official Mascot of World Nomad Games in Kyrgyzstan|date=2026-04-02|publisher=The Times of Central Asia|lang=en|accessdate=2026-05-16|archivedate=2026-05-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240706181937/https://timesca.com/snow-leopard-designated-as-official-mascot-of-world-nomad-games-in-kyrgyzstan/}}</ref>. Тумаргдагы [[илбирс|ак илбирске]] «Батай» — деген ысым берилген. «Ба» — барс ([[илбирс]]) сөзүнөн алынган, бул күч, эркиндик жана ички кубат, ал эми «тай» — таяныч сөзүнүн кыскартылганы. Бул ички өзөк, тең салмактуулук жана тамыры менен болгон байланыш жөнүндө<ref>{{Cite web|url=https://sputnik.kg/20260410/ak-ilbirs-batay-ataldy-1100711446.html|title=Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарынын тумары ак илбирске ат коюлду|date=2026-04-10|publisher=Спутник Кыргызстан|lang=ky|accessdate=2026-05-16}}</ref>. ==Ачылыш аземи== Ачылыш аземи 2026-жылдын 31-августунда, 51 000 орундуу «Азаттык (Бишкек) Арена»<ref>{{Cite web|url=https://sport.akipress.org/news:2301256|title=Открытие и закрытие VI Всемирных игр кочевников планируется на новом стадионе «Бишкек-Арена»|website=sport.akipress.org|date=2025-07-24|access-date=2025-10-23|archive-date=2025-07-24|archive-url=http://web.archive.org/web/20250724190901/https://sport.akipress.org/news:2301256|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://kaktus.media/doc/536329_peredymali._nazvanie_novogo_stadiona_bishkeka_izmenili.html|title=Передумали. Название нового стадиона Бишкека изменили|website=sport.akipress.org|date=2025-12-01|access-date=2026-01-15|archive-date=2025-12-04|archive-url=http://web.archive.org/web/20251204095340/https://kaktus.media/doc/536329_peredymali._nazvanie_novogo_stadiona_bishkeka_izmenili.html|url-status=live}}</ref> стадионунда өтөт жана [[Бишкектеги ШКУ саммити (2026)|ШКУнун мааракелик саммитине]] туш келет<ref>{{Cite web|url=https://rg.ru/2026/01/21/kochevaia-olimpiada.html|title=Проведение шестых Всемирных игр кочевников совпадет с юбилейным саммитом ШОС|website=rg.ru|date=2026-01-21|access-date=2026-01-21|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://sputnik.by/20260130/kyrgyzstan-priurochit-sammit-shos-k-vsemirnym-igram-kochevnikov-1103904807.html|title=Кыргызстан приурочит саммит ШОС к Всемирным играм кочевников|website=sputnik.by|date=2026-01-30|access-date=2026-01-30|url-status=live}}</ref>. == Катышуучу өлкөлөр == Оюндарга 100дөн ашуун өлкөнүн спортчулары катышат, спорттун 43 түрү боюнча күч сынашат<ref>{{Cite web|url=https://sportnews.kz/drugoe/kyrgyzstan-primet-vsemirnye-igry-kochevnikov-s-uchastiem-okolo-100-stran-790149946601/|title=Кыргызстан примет Всемирные игры кочевников с участием около 100 стран|website=sportnews.kz|date=2026-01-15|access-date=2026-01-15|url-status=live}}</ref>.2026-жылдын апрель айында 50гө жакын өлкө VI Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарына катышарын тастыкташкан<ref>{{Cite web|url=https://caravan-info.kg/ru/culture/438170-okolo-50-stran-podtverdili-uchastie-vo-vsemirnyh-igrah-kochevnikov-2026-goda.html|title=Около 50 стран подтвердили участие во Всемирных играх кочевников 2026 года|website=caravaninfo.kg|date=2026-04-29|access-date=2026-04-29|deadlink=no}}</ref>. <div class="references-small" style="-moz-column-count:3; column-count:3; -webkit-column-count:3;"> * {{Өлкө желеги|Австралия}} * {{Өлкө желеги|Австрия}} * {{Өлкө желеги|Азербайжан}}<ref>{{Cite web|title=Мирбек Мамбеталиев: Азербайджан примет участие в VI Всемирных играх кочевников в Кыргызстане|author=Айдан Алескерли|url=https://report.az/ru/vneshnyaya-politika/mirbek-mambetaliev-azerbajdzhan-primet-uchastie-v-vi-vsemirnyh-igrah-kochevnikov-v-kyrgyzstane|website=Report.az|date=2026-04-17|accessdate=2026-04-17|url-status=live}}</ref>. * {{Өлкө желеги|Антигуа жана Барбуда}} * {{Өлкө желеги|Аргентина}} * {{Өлкө желеги|Армения}} * {{Өлкө желеги|АКШ}} * {{Өлкө желеги|Бангладеш}} * {{Өлкө желеги|БАЭ}} * {{Өлкө желеги|Беларусь}} * {{Өлкө желеги|Бенин}} * {{Өлкө желеги|Болгария}} * {{Өлкө желеги|Бразилия}} * {{Өлкө желеги|Венгрия}} * {{Өлкө желеги|Гана}} * {{Өлкө желеги|Германия}} * {{Өлкө желеги|Грузия}} * {{Өлкө желеги|Доминика Республикасы}} * {{Өлкө желеги|Жапония}} * {{Өлкө желеги|Израиль}} * {{Өлкө желеги|Индия}} * {{Өлкө желеги|Индонезия}} * {{Өлкө желеги|Иордания}} * {{Өлкө желеги|Иран}} * {{Өлкө желеги|Италия}} * {{Өлкө желеги|Казакстан}} * {{Өлкө желеги|Камерун}} * {{Өлкө желеги|Канада}} * {{Өлкө желеги|Кытай}} * {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} * {{Өлкө желеги|Колумбия}} * {{Желек|Конго Демократиялык Республикасы}} [[Конго Демократиялык Республикасы|Конго ДР]] * {{Өлкө желеги|Кот-д’Ивуар}} * {{Өлкө желеги|Кувейт}} * {{Өлкө желеги|Латвия}} * {{Өлкө желеги|Литва}} * {{Өлкө желеги|Мадагаскар}} * {{Өлкө желеги|Молдавия}} * {{Өлкө желеги|Моңголстан}} * {{Өлкө желеги|Нигерия}} * {{Өлкө желеги|Нидерланддар}} * {{Өлкө желеги|Непал}} * {{Өлкө желеги|Пакистан}} * {{Өлкө желеги|Панама}} * {{Өлкө желеги|Польша}} * {{Өлкө желеги|Румыния}} * {{Өлкө желеги|Ооганстан}} * {{Өлкө желеги|Орусия}} * {{Өлкө желеги|Өзбекстан}} * {{Өлкө желеги|Сальвадор}} * {{Өлкө желеги|Сербия}} * {{Өлкө желеги|Сауд Арабиясы}} * {{Өлкө желеги|Сингапур}} * {{Өлкө желеги|Сирия}} * {{Өлкө желеги|Словакия}} * {{Өлкө желеги|Сьерра-Леоне}} * {{Өлкө желеги|Тажикстан}} * {{Өлкө желеги|Таиланд}} * {{Өлкө желеги|ТАР}} * {{Өлкө желеги|Танзания}} * {{Өлкө желеги|Того}} * {{Өлкө желеги|Тунис}} * {{Өлкө желеги|Түркмөнстан}} * {{Өлкө желеги|Түркия}} * {{Желек|Түштүк Корея}} [[Түштүк Корея]] * {{Өлкө желеги|Уганда}} * {{Өлкө желеги|Улуу Британия}} * {{Өлкө желеги|Украина}} * {{Өлкө желеги|Франция}} * {{Өлкө желеги|Филиппиндер}} * {{Өлкө желеги|Финляндия}} * {{Өлкө желеги|Чехия Республикасы}} * {{Өлкө желеги|Чили}} * {{Өлкө желеги|Швейцария}} * {{Өлкө желеги|Шри-Ланка}} * {{Өлкө желеги|Эстония}} * {{Өлкө желеги|Эквадор}} </div> == Түз ободон берүүлөр == * {{Желек|Кыргызстан}} [[КТРК]], [[КТРК Спорт|Спорт]] , Kyrgyz sport * {{Желек|Түркия}} TRT Avaz * {{Желек|Казакстан}} Qazsport * {{Желек|Орусия}} Матч! (күтүлүүдө) == Өнөктөштөрү == * [[File:Chevrolet simple logo.svg|alt=|link=|30px]] Chevrolet Kyrgyzstan<ref>{{Cite web|url=https://kaktus.media/doc/546159_chevrolet_kyrgyzstan_stal_oficialnym_partnerom_vi_vsemirnyh_igr_kochevnikov.html|title=Chevrolet Кыргызстан стал официальным партнером VI Всемирных игр кочевников|date=2026-05-16|publisher=Кактус Медиа|lang=ru|accessdate=2026-05-16|archivedate=2026-05-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240706181937/https://kaktus.media/doc/546159_chevrolet_kyrgyzstan_stal_oficialnym_partnerom_vi_vsemirnyh_igr_kochevnikov.html}}</ref> * [[Файл:Flag of UNESCO.svg|35px]] [[ЮНЕСКО]] * [[Шоро (компания)|Шоро]] * [[ABank]] == Булактар == {{Булактар }} ==Шилтемелер == * {{Cite web|url=https://worldnomadgames.org/|title=Көчмөндөр оюндарынын расмий сайты}} [[Категория:Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары]] [[Категория:Кыргызстандагы спорттук мелдештер]] [[Категория:Бишкектеги спорттук мелдештер]] [[Категория:Чолпон-Атадагы спорттук мелдештер]] [[Категория:Кыргызстандагы 2026-жыл]] [[Категория:Кыргызстандагы спорт 2026-жылы]] [[Категория:Азиядагы 2026-жыл]] nskcif0tt1fi5bgmlnc6035igtwxujs 647216 647210 2026-05-24T16:54:55Z Абдырашит Сатылганов 8269 647216 wikitext text/x-wiki {{Көчмөндөр оюну |аталышы = 2026 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары</br>{{lang-en|2026 World Nomad Games}} | эн белгиси = |расмий аталышы = VI Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары |урааны = Күч биримдиги!<br>Рух биримдиги! | жайы = {{Желек|Кыргызстан}} [[Бишкек ]], [[Чолпон-Ата]], [[Кыргызстан]] | шаарлары = [[Бишкек]], [[Чолпон-Ата]] | стадиондору = Азаттык арена, Чолпон-Ата ат майданы | катышуучулар = [[#Катышуучу өлкөлөр|+100]] (күтүлүүдө) | спортчулар = 3200 (күтүлүүдө) | ачылышы = [[31-август]], [[2026]] ([[Бишкек]])<br>{{Ачылганга чейинки убакыт|31|08|2026}} |ачкан = | жабылышы = [[6-сентябрь]], [[2026]] ([[Чолпон-Ата]]) |жапкан = | мурдагы_оюн = [[2024 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары|2022]] {{желек|Казакстан}} | кийинки_оюн = TBA [[2028 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары|2028]] }} '''2026 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары''' ({{lang-en|2026 World Nomad Games}}, {{lang-ru|Всемирные игры кочевников 2026}}) — Этностук спорт түрлөрү боюнча уюштурулуучу эл аралык спорттук мелдештин 6 жолкусу. Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары адам цивилизациянын мурасы катарында жана этно-маданий кыймылды өнүктүрүүгө багытталган. Оюндар 2026-жылы 31-августтан 6-сентябрга чейин Кыргызстандын эки шаарында өтөт. Ачылыш аземи [[Бишкек]] шаарындагы Азаттык стадионунда, ал эми оюндардын негизги бөлүгү [[Чолпон-Ата]] шаарында болот<ref>{{Cite web|url=https://www.zakon.kz/turizm/6491244-obyavlena-data-vsemirnykh-igr-kochevnikov2026.html|title=Объявлена дата Всемирных игр кочевников-2026|website=zakon.kz|date=2025-09-18|access-date=2025-10-22|url-status=live}}</ref>. ==Тарыхы== [[Чолпон-Ата]] шаары [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Ысык-Көл облусу|Ысык-Көл облусундагы]] чакан курорттук шаар, бул мелдешти мурда үч жолу кабыл алган, белгилүү [[Ысык-Көл|Ысык-Көлдүн]] түндүк жээгинде жайгашкан<ref>{{Cite web|url=https://altainews.kz/ru/igry/57527-istorija-vsemirnyh-igr-kochevnikov-kyrgyzstan-turcija-kazahstan.html|title=История Всемирных игр кочевников: Кыргызстан - Турция - Казахстан|website=altainews.kz|date=2024-09-08|accessdate=2025-22-10|url-status=live}}</ref>. 2014-жылдын 9-14-сентябрында өткөрүлгөн алгачкы оюндарга 19 өлкөдөн 583 спортчу катышып, спорттун 10 түрү боюнча күч сынашкан<ref>{{Cite web|url=https://worldnomadgames.kz/ru/news/ob-igrah|title=Об играх|website=worldnomadgames.kz|date=2024-09-03|publisher=|lang=ru|accessdate=|archive-date=2024-09-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20240903182554/https://worldnomadgames.kz/ru/news/ob-igrah/|url-status=live}}</ref>. 2016-жылдын 3-сентябрынан 8-сентябрына чейин ошол эле жерде, Чолпон-Ата шаарында өткөн экинчи оюндарга 80 өлкөнүн, анын ичинде салттуу көчмөн эмес мамлекеттердин спортчулары катышкан<ref>{{Cite web|url=http://worldnomadgames.com/ru/countries/|title=Страны|publisher=worldnomadgames.com|lang=ru|accessdate=2018-03-15|archive-date=2018-03-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180316023205/http://worldnomadgames.com/ru/countries/|url-status=live|archivedate=2018-03-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180316023205/http://worldnomadgames.com/ru/countries/}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://tass.com/society/1019894 |title=TASS: Society & Culture — 2018 World Nomad Games kick off in Kyrgyzstan |accessdate=2018-09-07 |archive-date=2018-09-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180907142433/http://tass.com/society/1019894 |url-status=live }}</ref><ref>[https://www.dailymail.co.uk/news/article-6131679/Kyrgyzstan-kicked-World-Nomad-Games.html Kyrgyzstan kicked off the World Nomad Games]</ref>. 2018-жылдын сентябрь айында өткөн үчүнчү оюндарга 66 өлкөдөн 1500дөн ашык спортчу катышып, салттуу спорттун 37 түрү боюнча күч сынашкан<ref>{{Cite web |url=https://www.bbc.com/russian/features-45577541 |title=BBC:как прошли Всемирные игры кочевников |accessdate=2018-09-25 |archive-date=2018-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180925150436/https://www.bbc.com/russian/features-45577541 |url-status=live }}</ref>. 2022-жылдын 29-сентябрынан 2-октябрына чейин [[Түркия|Түркиянын]] [[Изник]] ​​шаарында мелдештин төртүнчүсү өткөн, бул Кыргызстандын чегинен тышкары биринчи болуп саналат<ref>{{Cite web|url=https://rus.azattyk.org/a/32059329.html|title=Впервые Всемирные игры кочевников проходят за пределами Кыргызстана|website=rus.azattyk.org|date=2022-09-30|accessdate=2025-10-22|archive-date=2022-09-30|archive-url=http://web.archive.org/web/20220930121123/https://rus.azattyk.org/a/32059329.html|url-status=live}}</ref>. 2024-жылдын 8-сентябрынан 12-сентябрына чейин [[Казакстан|Казакстандын]] [[Астана]] шаарында өткөрүлгөн, бул мелдештин бешинчи жолкусу: эң эле масштабдуусу.Алтынчы оюндар кайрадан Кыргызстанда өтөөрү бешинчи оюндардын жабылыш аземинде белгилүү болгон, бирок алгач Өзбекстанда өтөт деп болжолдонгон<ref>{{Cite web|url=https://upl.uz/obshestvo/44859-news.html|title=Узбекистан не будет принимать следующие Всемирные игры кочевников|website=upl.uz|date=2024-09-11|accessdate=2025-10-22|archive-date=2024-09-11|archive-url=http://web.archive.org/web/20240911215149/https://upl.uz/obshestvo/44859-news.html|url-status=live}}</ref>. == Уюштуруучу өлкөнү тандоо == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- !Өлкө !Шаар !Датасы ! Жыйынтыгы |- |align=left|{{Өлкө желеги|Өзбекстан}} || Ташкент || || |- |align=left|{{Өлкө желеги|Кыргызстан}} || [[Чолпон-Ата]] || || |} ==Тумары == Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарынын эл аралык катчылыгынын маалыматына ылайык, расмий тумары катары [[илбирс|ак илбирс]] тандалган. Бул образ оюндун визуалдык жана коммуникациялык идентификациясынын маанилүү бөлүгү болуп калат.Бул тандоо ак илбирстин Кыргызстандын жаратылышы, тоо ландшафттары жана маданий баалуулуктары менен тыгыз байланышта экенине негизделгенин түшүндүрөт, ошондой эле Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарынын негизги рухун — кадыр-барк, гармония жана эл аралык кызматташууга болгон ачыктыкты чагылдырат. Ошондой эле ал Кыргызстандын жаратылышы менен көчмөн мурастарын заманбап форматта айкалыштырган символ болуп саналат<ref>{{Cite web|url=https://timesca.com/snow-leopard-designated-as-official-mascot-of-world-nomad-games-in-kyrgyzstan/|title=Snow Leopard Designated as Official Mascot of World Nomad Games in Kyrgyzstan|date=2026-04-02|publisher=The Times of Central Asia|lang=en|accessdate=2026-05-16|archivedate=2026-05-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240706181937/https://timesca.com/snow-leopard-designated-as-official-mascot-of-world-nomad-games-in-kyrgyzstan/}}</ref>. Тумаргдагы [[илбирс|ак илбирске]] «Батай» — деген ысым берилген. «Ба» — барс ([[илбирс]]) сөзүнөн алынган, бул күч, эркиндик жана ички кубат, ал эми «тай» — таяныч сөзүнүн кыскартылганы. Бул ички өзөк, тең салмактуулук жана тамыры менен болгон байланыш жөнүндө<ref>{{Cite web|url=https://sputnik.kg/20260410/ak-ilbirs-batay-ataldy-1100711446.html|title=Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарынын тумары ак илбирске ат коюлду|date=2026-04-10|publisher=Спутник Кыргызстан|lang=ky|accessdate=2026-05-16}}</ref>. ==Даярдануу == 2025-жылдын 27-сентябрында [[Кыргызстандын президенти|Кыргызстандын президенти ]] [[Садыр Жапаров]] VI Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарын даярдоо жана өткөрүү боюнча уюштуруу комитетин түзүү тууралуу жарлыкка кол койгон<ref>{{Cite web|url=https://kg.akipress.org/news:2339533/?from=kgnews&place=maintopbefore|title=Президент назначил координатора подготовки к саммиту ШОС и Всемирным играм кочевников, а также утвердил состав оргкомитета. Фамилии – Новости из Кыргызстана – АКИpress|website=akipress.org|date=2025-10-01|access-date=2025-10-03|url-status=live}}</ref>.Ошондой эле иш-чаралардын жүрүшүндө коопсуздукту жана укук тартибин камсыз кылуу, ошондой эле жогорку деңгээлдеги меймандостук үчүн шарттарды түзүү боюнча тапшырмалар берилди. Оюндарга даярдык көрүү боюнча ишти жалпы жетектөө жана координациялоо, президенттин аппаратынын башкармалыгы [[Каныбек Түмөнбаев|Каныбек Туманбаевге]] жүктөлгөн<ref>{{Cite web|url=https://kyrtag.kg/ru/news/kanybek-tumanbaev-budet-kurirovat-podgotovku-k-sammitu-shos-i-vik-v-bishkeke|title=Каныбек Туманбаев будет курировать подготовку к саммиту ШОС и ВИК в Бишкеке|website=kyrtag.kg|date=2025-10-02|access-date=2025-10-03|url-status=live}}</ref>. Ошол эле жылдын 2-октябрында болуп өткөн биринчи отурумда уюштуруу комитетинин курамы бекитилип, ага уюштуруучулук, протоколдук жана башка даярдык көрүү аспектилерин камтыган иш-чаранын планын иштеп чыгуу тапшырылган<ref name=“news.kg”>{{Cite web|url=https://news.kg/2025/10/02/pervoe-zasedanie-orgkomiteta-po-podgotovke-k-sammitu-shos/|title=Первое заседание оргкомитета по подготовке к саммиту ШОС • NEWS·KG|website=news.kg|date=2025-10-02|access-date=2025-10-03|url-status=live}}</ref> Иш-чаралардын жүрүшүндө коопсуздукту жана укук тартибин камсыз кылуу, ошондой эле жогорку деңгээлдеги меймандостук үчүн шарттарды түзүү боюнча тапшырмалар берилди. ==Ачылыш аземи== Ачылыш аземи 2026-жылдын 31-августунда, 51 000 орундуу «Азаттык (Бишкек) Арена»<ref>{{Cite web|url=https://sport.akipress.org/news:2301256|title=Открытие и закрытие VI Всемирных игр кочевников планируется на новом стадионе «Бишкек-Арена»|website=sport.akipress.org|date=2025-07-24|access-date=2025-10-23|archive-date=2025-07-24|archive-url=http://web.archive.org/web/20250724190901/https://sport.akipress.org/news:2301256|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://kaktus.media/doc/536329_peredymali._nazvanie_novogo_stadiona_bishkeka_izmenili.html|title=Передумали. Название нового стадиона Бишкека изменили|website=sport.akipress.org|date=2025-12-01|access-date=2026-01-15|archive-date=2025-12-04|archive-url=http://web.archive.org/web/20251204095340/https://kaktus.media/doc/536329_peredymali._nazvanie_novogo_stadiona_bishkeka_izmenili.html|url-status=live}}</ref> стадионунда өтөт жана [[Бишкектеги ШКУ саммити (2026)|ШКУнун мааракелик саммитине]] туш келет<ref>{{Cite web|url=https://rg.ru/2026/01/21/kochevaia-olimpiada.html|title=Проведение шестых Всемирных игр кочевников совпадет с юбилейным саммитом ШОС|website=rg.ru|date=2026-01-21|access-date=2026-01-21|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://sputnik.by/20260130/kyrgyzstan-priurochit-sammit-shos-k-vsemirnym-igram-kochevnikov-1103904807.html|title=Кыргызстан приурочит саммит ШОС к Всемирным играм кочевников|website=sputnik.by|date=2026-01-30|access-date=2026-01-30|url-status=live}}</ref>. == Катышуучу өлкөлөр == Оюндарга 100дөн ашуун өлкөнүн спортчулары катышат, спорттун 43 түрү боюнча күч сынашат<ref>{{Cite web|url=https://sportnews.kz/drugoe/kyrgyzstan-primet-vsemirnye-igry-kochevnikov-s-uchastiem-okolo-100-stran-790149946601/|title=Кыргызстан примет Всемирные игры кочевников с участием около 100 стран|website=sportnews.kz|date=2026-01-15|access-date=2026-01-15|url-status=live}}</ref>.2026-жылдын апрель айында 50гө жакын өлкө VI Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарына катышарын тастыкташкан<ref>{{Cite web|url=https://caravan-info.kg/ru/culture/438170-okolo-50-stran-podtverdili-uchastie-vo-vsemirnyh-igrah-kochevnikov-2026-goda.html|title=Около 50 стран подтвердили участие во Всемирных играх кочевников 2026 года|website=caravaninfo.kg|date=2026-04-29|access-date=2026-04-29|deadlink=}}</ref>. <div class="references-small" style="-moz-column-count:3; column-count:3; -webkit-column-count:3;"> * {{Өлкө желеги|Австралия}} * {{Өлкө желеги|Австрия}} * {{Өлкө желеги|Азербайжан}}<ref>{{Cite web|title=Мирбек Мамбеталиев: Азербайджан примет участие в VI Всемирных играх кочевников в Кыргызстане|author=Айдан Алескерли|url=https://report.az/ru/vneshnyaya-politika/mirbek-mambetaliev-azerbajdzhan-primet-uchastie-v-vi-vsemirnyh-igrah-kochevnikov-v-kyrgyzstane|website=Report.az|date=2026-04-17|accessdate=2026-04-17|url-status=live}}</ref>. * {{Өлкө желеги|Антигуа жана Барбуда}} * {{Өлкө желеги|Аргентина}} * {{Өлкө желеги|Армения}} * {{Өлкө желеги|АКШ}} * {{Өлкө желеги|Бангладеш}} * {{Өлкө желеги|БАЭ}} * {{Өлкө желеги|Беларусь}} * {{Өлкө желеги|Бенин}} * {{Өлкө желеги|Болгария}} * {{Өлкө желеги|Бразилия}} * {{Өлкө желеги|Венгрия}} * {{Өлкө желеги|Гана}} * {{Өлкө желеги|Германия}} * {{Өлкө желеги|Грузия}} * {{Өлкө желеги|Доминика Республикасы}} * {{Өлкө желеги|Жапония}} * {{Өлкө желеги|Израиль}} * {{Өлкө желеги|Индия}} * {{Өлкө желеги|Индонезия}} * {{Өлкө желеги|Иордания}} * {{Өлкө желеги|Иран}} * {{Өлкө желеги|Италия}} * {{Өлкө желеги|Казакстан}} * {{Өлкө желеги|Камерун}} * {{Өлкө желеги|Канада}} * {{Өлкө желеги|Кытай}} * {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} * {{Өлкө желеги|Колумбия}} * {{Желек|Конго Демократиялык Республикасы}} [[Конго Демократиялык Республикасы|Конго ДР]] * {{Өлкө желеги|Кот-д’Ивуар}} * {{Өлкө желеги|Кувейт}} * {{Өлкө желеги|Латвия}} * {{Өлкө желеги|Литва}} * {{Өлкө желеги|Мадагаскар}} * {{Өлкө желеги|Молдавия}} * {{Өлкө желеги|Моңголстан}} * {{Өлкө желеги|Нигерия}} * {{Өлкө желеги|Нидерланддар}} * {{Өлкө желеги|Непал}} * {{Өлкө желеги|Пакистан}} * {{Өлкө желеги|Панама}} * {{Өлкө желеги|Польша}} * {{Өлкө желеги|Румыния}} * {{Өлкө желеги|Ооганстан}} * {{Өлкө желеги|Орусия}} * {{Өлкө желеги|Өзбекстан}} * {{Өлкө желеги|Сальвадор}} * {{Өлкө желеги|Сербия}} * {{Өлкө желеги|Сауд Арабиясы}} * {{Өлкө желеги|Сингапур}} * {{Өлкө желеги|Сирия}} * {{Өлкө желеги|Словакия}} * {{Өлкө желеги|Сьерра-Леоне}} * {{Өлкө желеги|Тажикстан}} * {{Өлкө желеги|Таиланд}} * {{Өлкө желеги|ТАР}} * {{Өлкө желеги|Танзания}} * {{Өлкө желеги|Того}} * {{Өлкө желеги|Тунис}} * {{Өлкө желеги|Түркмөнстан}} * {{Өлкө желеги|Түркия}} * {{Желек|Түштүк Корея}} [[Түштүк Корея]] * {{Өлкө желеги|Уганда}} * {{Өлкө желеги|Улуу Британия}} * {{Өлкө желеги|Украина}} * {{Өлкө желеги|Франция}} * {{Өлкө желеги|Филиппиндер}} * {{Өлкө желеги|Финляндия}} * {{Өлкө желеги|Чехия Республикасы}} * {{Өлкө желеги|Чили}} * {{Өлкө желеги|Швейцария}} * {{Өлкө желеги|Шри-Ланка}} * {{Өлкө желеги|Эстония}} * {{Өлкө желеги|Эквадор}} </div> == Түз ободон берүүлөр == * {{Желек|Кыргызстан}} [[КТРК]], [[КТРК Спорт|Спорт]] , Kyrgyz sport * {{Желек|Түркия}} TRT Avaz * {{Желек|Казакстан}} Qazsport * {{Желек|Орусия}} Матч! (күтүлүүдө) == Өнөктөштөрү == * [[File:Chevrolet simple logo.svg|alt=|link=|30px]] Chevrolet Kyrgyzstan<ref>{{Cite web|url=https://kaktus.media/doc/546159_chevrolet_kyrgyzstan_stal_oficialnym_partnerom_vi_vsemirnyh_igr_kochevnikov.html|title=Chevrolet Кыргызстан стал официальным партнером VI Всемирных игр кочевников|date=2026-05-16|publisher=Кактус Медиа|lang=ru|accessdate=2026-05-16|archivedate=2026-05-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240706181937/https://kaktus.media/doc/546159_chevrolet_kyrgyzstan_stal_oficialnym_partnerom_vi_vsemirnyh_igr_kochevnikov.html}}</ref> * [[Файл:Flag of UNESCO.svg|35px]] [[ЮНЕСКО]] * [[Шоро (компания)|Шоро]] * [[ABank]] == Булактар == {{Булактар }} ==Шилтемелер == * {{Cite web|url=https://worldnomadgames.org/|title=Көчмөндөр оюндарынын расмий сайты}} [[Категория:Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары]] [[Категория:Кыргызстандагы спорттук мелдештер]] [[Категория:Бишкектеги спорттук мелдештер]] [[Категория:Чолпон-Атадагы спорттук мелдештер]] [[Категория:Кыргызстандагы 2026-жыл]] [[Категория:Кыргызстандагы спорт 2026-жылы]] [[Категория:Азиядагы 2026-жыл]] fzq28bnhikga2wapvklw21f8grwpzfo 0 135365 647231 489408 2026-05-25T03:53:02Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647231 wikitext text/x-wiki {{Жазуучу |Ысымы = Олжобай Шакир |Нукура ысымы = ‎ |Сүрөт = |Туурасы = |Туулган датасы = 11.03.1970 |Туулган жери = [[Нарын облусу]], [[Ат-Башы району]], [[Ак-Талаа айыл аймагы|Ак-Талаа айылы]] |Өлгөн датасы = |Өлгөн жери = |Жарандыгы = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} |Сыйлыктары = |Чыгармаларынын тилдери = [[кыргыз тили|кыргыз]] |Ишмердүүлүгү = }} '''Олжобай Шакир''' — жазуучу, публицист жана коомдук ишмер, жарандык активист<ref>{{cite news |title=Абак күндөлүгү: Бүгүн эсибизге келип, түз жол издөөгө милдеттүүбүз |date=28.11.2023 |publisher=Азаттык үналгысы}}</ref>. Ал [[РухЭш]] аттуу өзүнүн билим берүү тармактык баракча ачган. Ал 1970-жылдын 11-мартында [[Нарын облусу]]нун [[Ат-Башы району]]ндагы [[Ак-Талаа айыл аймагы|Ак-Талаа айылы]]нда туулган. ==Жарык көргөн китептери== *''Куюн Доор'', 2016 (роман)<ref>{{cite news |title="Куюн доор". Жазуучу Олжобай Шакир жаңы романын тартуулайт |publisher=Sputnik |date=08.06.2016 |url=https://sputnik.kg/20160608/1026279580.html}}</ref> ==Интернет шилтемелери== *[https://ruhesh.kg/ky/dasmiya/228-shakir-olzhobay О.Шакир жана aнын чыгармачылыгы тууралуу] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241228035603/https://ruhesh.kg/ky/dasmiya/228-shakir-olzhobay |date=2024-12-28 }} (РухЭш тармактык баракчада) ==Булактар== [[Категория:Кыргыз Республикасынын жазуучулары]] [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Кыргыз адабияты]] [[Категория:Кыргыз жазуучулары]] [[Категория:Акындар]] 4r6qjcyvx75v9slynz55w2lv51bx66e 4 136776 647204 647168 2026-05-24T12:02:05Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 647204 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:Chaoborus|<span style="color:gray">Chaoborus</span>]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}} |- | 2 || [[User:Bosogo|<span style="color:gray">Bosogo</span>]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}} |- | 3 || [[User:Chorobek|<span style="color:gray">Chorobek</span>]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13445}}]] || {{Permissions|Chorobek}} |- | 4 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:13158}}]] || {{Permissions|Artelow}} |- | 5 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12800}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 6 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:11060}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}} |- | 7 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7965}}]] || {{Permissions|Baydastann}} |- | 8 || [[User:Элден|<span style="color:gray">Элден</span>]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}} |- | 9 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5879}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}} |- | 10 || [[User:UlutSoft3|<span style="color:gray">UlutSoft3</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}} |- | 11 || [[User:Чагылган|<span style="color:gray">Чагылган</span>]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}} |- | 12 || [[User:Эльза Мамбетакунова|<span style="color:gray">Эльза Мамбетакунова</span>]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}} |- | 13 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4952}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}} |- | 14 || [[User:ImeNtrav|<span style="color:gray">ImeNtrav</span>]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}} |- | 15 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4476}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}} |- | 16 || [[User:Maksat|<span style="color:gray">Maksat</span>]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}} |- | 17 || [[User:Shchb|<span style="color:gray">Shchb</span>]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}} |- | 18 || [[User:Kmaksat|<span style="color:gray">Kmaksat</span>]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}} |- | 19 || [[User:Үрүйэ|<span style="color:gray">Үрүйэ</span>]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}} |- | 20 || [[User:Kgbek|<span style="color:gray">Kgbek</span>]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}} |- | 21 || [[User:Connexxx|<span style="color:gray">Connexxx</span>]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}} |- | 22 || [[User:Elebayev|<span style="color:gray">Elebayev</span>]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}} |- | 23 || [[User:Aidabishkek|<span style="color:gray">Aidabishkek</span>]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}} |- | 24 || [[User:Askar Nazyrov|<span style="color:gray">Askar Nazyrov</span>]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}} |- | 25 || [[User:Umut|<span style="color:gray">Umut</span>]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}} |- | 26 || [[User:QECUB|<span style="color:gray">QECUB</span>]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}} |- | 27 || [[User:Бахтияр Толукбаев|<span style="color:gray">Бахтияр Толукбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}} |- | 28 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|<span style="color:gray">Roman, Alexej and Vładimir</span>]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}} |- | 29 || [[User:Kairat Zamirbekov|<span style="color:gray">Kairat Zamirbekov</span>]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}} |- | 30 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1435}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 31 || [[User:Meri|<span style="color:gray">Meri</span>]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}} |- | 32 || [[User:Asankozhoevas|<span style="color:gray">Asankozhoevas</span>]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}} |- | 33 || [[User:Adinai|<span style="color:gray">Adinai</span>]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}} |- | 34 || [[User:Friendwip.kg|<span style="color:gray">Friendwip.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}} |- | 35 || [[User:Kglive|<span style="color:gray">Kglive</span>]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}} |- | 36 || [[User:UlutSoft6|<span style="color:gray">UlutSoft6</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}} |- | 37 || [[User:TarPas|<span style="color:gray">TarPas</span>]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}} |- | 38 || [[User:Gulzhana|<span style="color:gray">Gulzhana</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}} |- | 39 || [[User:Aida23a|<span style="color:gray">Aida23a</span>]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}} |- | 40 || [[User:Dnes1302|<span style="color:gray">Dnes1302</span>]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}} |- | 41 || [[User:Элдин беги|<span style="color:gray">Элдин беги</span>]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}} |- | 42 || [[User:UlutSoft1|<span style="color:gray">UlutSoft1</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}} |- | 43 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|Arsensky}} |- | 44 || [[User:Rotlink|<span style="color:gray">Rotlink</span>]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}} |- | 45 || [[User:Chris die Seele|<span style="color:gray">Chris die Seele</span>]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}} |- | 46 || [[User:Дилдорбек|<span style="color:gray">Дилдорбек</span>]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}} |- | 47 || [[User:Aiylchy|<span style="color:gray">Aiylchy</span>]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}} |- | 48 || [[User:Estebesovdastan|<span style="color:gray">Estebesovdastan</span>]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}} |- | 49 || [[User:Jakshysapa|<span style="color:gray">Jakshysapa</span>]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}} |- | 50 || [[User:Lirchik|<span style="color:gray">Lirchik</span>]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}} |- | 51 || [[User:Incall|<span style="color:gray">Incall</span>]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}} |- | 52 || [[User:Amantur r|<span style="color:gray">Amantur r</span>]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}} |- | 53 || [[User:Cekli829|<span style="color:gray">Cekli829</span>]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}} |- | 54 || [[User:Табалдыев Ысламбек|<span style="color:gray">Табалдыев Ысламбек</span>]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}} |- | 55 || [[User:S(uz)ak|<span style="color:gray">S(uz)ak</span>]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}} |- | 56 || [[User:Firespeaker|<span style="color:gray">Firespeaker</span>]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}} |- | 57 || [[User:Gulzat05|<span style="color:gray">Gulzat05</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}} |- | 58 || [[User:Канымбу|<span style="color:gray">Канымбу</span>]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}} |- | 59 || [[User:Zhanyl90|<span style="color:gray">Zhanyl90</span>]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}} |- | 60 || [[User:Aladobot|<span style="color:gray">Aladobot</span>]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}} |- | 61 || [[User:Gulaiym001|<span style="color:gray">Gulaiym001</span>]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}} |- | 62 || [[User:Makenzis|Makenzis]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:525}}]] || {{Permissions|Makenzis}} |- | 63 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|<span style="color:gray">Орозобек Түгөлбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}} |- | 64 || [[User:Кайып Пайзылдаев|<span style="color:gray">Кайып Пайзылдаев</span>]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}} |- | 65 || [[User:Бегаим|<span style="color:gray">Бегаим</span>]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}} |- | 66 || [[User:Rartat|<span style="color:gray">Rartat</span>]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}} |- | 67 || [[User:Fornax|<span style="color:gray">Fornax</span>]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}} |- | 68 || [[User:PlanespotterA320|<span style="color:gray">PlanespotterA320</span>]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}} |- | 69 || [[User:UlutSoft4|<span style="color:gray">UlutSoft4</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}} |- | 70 || [[User:Hugo.arg|<span style="color:gray">Hugo.arg</span>]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}} |- | 71 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:433}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}} |- | 72 || [[User:Ksc~ruwiki|<span style="color:gray">Ksc~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}} |- | 73 || [[User:Алтынбек Касымов|<span style="color:gray">Алтынбек Касымов</span>]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}} |- | 74 || [[User:Pathoschild|<span style="color:gray">Pathoschild</span>]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}} |- | 75 || [[User:Εὐθυμένης|<span style="color:gray">Εὐθυμένης</span>]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}} |- | 76 || [[User:Namir|<span style="color:gray">Namir</span>]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}} |- | 77 || [[User:Госфонд ИС|<span style="color:gray">Госфонд ИС</span>]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}} |- | 78 || [[User:V3~kywiki|<span style="color:gray">V3~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}} |- | 79 || [[User:AdemazAlmaz|<span style="color:gray">AdemazAlmaz</span>]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}} |- | 80 || [[User:Ырысгул|<span style="color:gray">Ырысгул</span>]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}} |- | 81 || [[User:Nurjamal|<span style="color:gray">Nurjamal</span>]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}} |- | 82 || [[User:Nursultan|<span style="color:gray">Nursultan</span>]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}} |- | 83 || [[User:Aymira|<span style="color:gray">Aymira</span>]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}} |- | 84 || [[User:Ptbotgourou|<span style="color:gray">Ptbotgourou</span>]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}} |- | 85 || [[User:Symbat92|<span style="color:gray">Symbat92</span>]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}} |- | 86 || [[User:Andrew J.Kurbiko|<span style="color:gray">Andrew J.Kurbiko</span>]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}} |- | 87 || [[User:Орозгул|<span style="color:gray">Орозгул</span>]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}} |- | 88 || [[User:Ziv|<span style="color:gray">Ziv</span>]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}} |- | 89 || [[User:Atlikta|<span style="color:gray">Atlikta</span>]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}} |- | 90 || [[User:Abiyoyo|<span style="color:gray">Abiyoyo</span>]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}} |- | 91 || [[User:Росул|<span style="color:gray">Росул</span>]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}} |- | 92 || [[User:Elya3|<span style="color:gray">Elya3</span>]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}} |- | 93 || [[User:Baronnet|<span style="color:gray">Baronnet</span>]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}} |- | 94 || [[User:Ahmadi~ruwiki|<span style="color:gray">Ahmadi~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}} |- | 95 || [[User:Rakutai|<span style="color:gray">Rakutai</span>]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}} |- | 96 || [[User:Minorax|<span style="color:gray">Minorax</span>]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}} |- | 97 || [[User:Peri~kywiki|<span style="color:gray">Peri~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}} |- | 98 || [[User:Ashirov Maksatbek|<span style="color:gray">Ashirov Maksatbek</span>]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}} |- | 99 || [[User:Asel90|<span style="color:gray">Asel90</span>]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}} |- | 100 || [[User:Belekoff|<span style="color:gray">Belekoff</span>]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}} |- | 101 || [[User:Jol004u|<span style="color:gray">Jol004u</span>]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}} |- | 102 || [[User:Janyzak|<span style="color:gray">Janyzak</span>]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}} |- | 103 || [[User:Машъал|<span style="color:gray">Машъал</span>]] || [[Special:Contributions/Машъал|{{formatnum:254}}]] || {{Permissions|Машъал}} |- | 104 || [[User:Fatim|<span style="color:gray">Fatim</span>]] || [[Special:Contributions/Fatim|{{formatnum:253}}]] || {{Permissions|Fatim}} |- | 105 || [[User:Баха Исаев|<span style="color:gray">Баха Исаев</span>]] || [[Special:Contributions/Баха Исаев|{{formatnum:249}}]] || {{Permissions|Баха Исаев}} |- | 106 || [[User:Noloun|<span style="color:gray">Noloun</span>]] || [[Special:Contributions/Noloun|{{formatnum:248}}]] || {{Permissions|Noloun}} |- | 107 || [[User:Чоко Бой|<span style="color:gray">Чоко Бой</span>]] || [[Special:Contributions/Чоко Бой|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Чоко Бой}} |- | 108 || [[User:Tynchtykbek|<span style="color:gray">Tynchtykbek</span>]] || [[Special:Contributions/Tynchtykbek|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Tynchtykbek}} |- | 109 || [[User:Dutcman|<span style="color:gray">Dutcman</span>]] || [[Special:Contributions/Dutcman|{{formatnum:242}}]] || {{Permissions|Dutcman}} |- | 110 || [[User:Ulan A|<span style="color:gray">Ulan A</span>]] || [[Special:Contributions/Ulan A|{{formatnum:239}}]] || {{Permissions|Ulan A}} |- | 111 || [[User:DragonBot|<span style="color:gray">DragonBot</span>]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:235}}]] || {{Permissions|DragonBot}} |- | 112 || [[User:Таалай Берен|<span style="color:gray">Таалай Берен</span>]] || [[Special:Contributions/Таалай Берен|{{formatnum:231}}]] || {{Permissions|Таалай Берен}} |- | 113 || [[User:Adilet15|<span style="color:gray">Adilet15</span>]] || [[Special:Contributions/Adilet15|{{formatnum:223}}]] || {{Permissions|Adilet15}} |- | 114 || [[User:Dostojewskij|<span style="color:gray">Dostojewskij</span>]] || [[Special:Contributions/Dostojewskij|{{formatnum:219}}]] || {{Permissions|Dostojewskij}} |- | 115 || [[User:MauritsBot|<span style="color:gray">MauritsBot</span>]] || [[Special:Contributions/MauritsBot|{{formatnum:218}}]] || {{Permissions|MauritsBot}} |- | 116 || [[User:タチコマ robot|<span style="color:gray">タチコマ robot</span>]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:216}}]] || {{Permissions|タチコマ robot}} |- | 117 || [[User:Adamboluu|<span style="color:gray">Adamboluu</span>]] || [[Special:Contributions/Adamboluu|{{formatnum:213}}]] || {{Permissions|Adamboluu}} |- | 118 || [[User:Dr.atakulov|<span style="color:gray">Dr.atakulov</span>]] || [[Special:Contributions/Dr.atakulov|{{formatnum:211}}]] || {{Permissions|Dr.atakulov}} |- | 119 || [[User:Dinamik-bot|<span style="color:gray">Dinamik-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Dinamik-bot}} |- | 120 || [[User:Kyrgyzchala|<span style="color:gray">Kyrgyzchala</span>]] || [[Special:Contributions/Kyrgyzchala|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Kyrgyzchala}} |- | 121 || [[User:Anara|<span style="color:gray">Anara</span>]] || [[Special:Contributions/Anara|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Anara}} |- | 122 || [[User:UlutSoft2|<span style="color:gray">UlutSoft2</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft2|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|UlutSoft2}} |- | 123 || [[User:YFdyh-bot|<span style="color:gray">YFdyh-bot</span>]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|YFdyh-bot}} |- | 124 || [[User:A.djan|<span style="color:gray">A.djan</span>]] || [[Special:Contributions/A.djan|{{formatnum:206}}]] || {{Permissions|A.djan}} |- | 125 || [[User:Robbot|<span style="color:gray">Robbot</span>]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Robbot}} |- | 126 || [[User:Chingis|<span style="color:gray">Chingis</span>]] || [[Special:Contributions/Chingis|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Chingis}} |- | 127 || [[User:Foggy kub|<span style="color:gray">Foggy kub</span>]] || [[Special:Contributions/Foggy kub|{{formatnum:204}}]] || {{Permissions|Foggy kub}} |- | 128 || [[User:Чръный человек|<span style="color:gray">Чръный человек</span>]] || [[Special:Contributions/Чръный человек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Чръный человек}} |- | 129 || [[User:Мыктыбек|<span style="color:gray">Мыктыбек</span>]] || [[Special:Contributions/Мыктыбек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Мыктыбек}} |- | 130 || [[User:Adamantine|<span style="color:gray">Adamantine</span>]] || [[Special:Contributions/Adamantine|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|Adamantine}} |- | 131 || [[User:BakytTalas|<span style="color:gray">BakytTalas</span>]] || [[Special:Contributions/BakytTalas|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|BakytTalas}} |- | 132 || [[User:Zorrobot|<span style="color:gray">Zorrobot</span>]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:200}}]] || {{Permissions|Zorrobot}} |- | 133 || [[User:Мастер теней|<span style="color:gray">Мастер теней</span>]] || [[Special:Contributions/Мастер теней|{{formatnum:198}}]] || {{Permissions|Мастер теней}} |- | 134 || [[User:Amirobot|<span style="color:gray">Amirobot</span>]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:197}}]] || {{Permissions|Amirobot}} |- | 135 || [[User:HerculeBot|<span style="color:gray">HerculeBot</span>]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:195}}]] || {{Permissions|HerculeBot}} |- | 136 || [[User:GhalyBot|<span style="color:gray">GhalyBot</span>]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:187}}]] || {{Permissions|GhalyBot}} |- | 137 || [[User:NurlanKG Bishkek editor|NurlanKG Bishkek editor]] || [[Special:Contributions/NurlanKG Bishkek editor|{{formatnum:177}}]] || {{Permissions|NurlanKG Bishkek editor}} |- | 138 || [[User:DARIO SEVERI|<span style="color:gray">DARIO SEVERI</span>]] || [[Special:Contributions/DARIO SEVERI|{{formatnum:172}}]] || {{Permissions|DARIO SEVERI}} |- | 139 || [[User:Nasihat.kg|<span style="color:gray">Nasihat.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Nasihat.kg|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Nasihat.kg}} |- | 140 || [[User:Temir21|<span style="color:gray">Temir21</span>]] || [[Special:Contributions/Temir21|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Temir21}} |- | 141 || [[User:Vasit|<span style="color:gray">Vasit</span>]] || [[Special:Contributions/Vasit|{{formatnum:166}}]] || {{Permissions|Vasit}} |- | 142 || [[User:CarsracBot|<span style="color:gray">CarsracBot</span>]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|CarsracBot}} |- | 143 || [[User:HiW-Bot|<span style="color:gray">HiW-Bot</span>]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|HiW-Bot}} |- | 144 || [[User:JYBot|<span style="color:gray">JYBot</span>]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:162}}]] || {{Permissions|JYBot}} |- | 145 || [[User:NKOzi|<span style="color:gray">NKOzi</span>]] || [[Special:Contributions/NKOzi|{{formatnum:159}}]] || {{Permissions|NKOzi}} |- | 146 || [[User:Кичинекей Поллианна|<span style="color:gray">Кичинекей Поллианна</span>]] || [[Special:Contributions/Кичинекей Поллианна|{{formatnum:158}}]] || {{Permissions|Кичинекей Поллианна}} |- | 147 || [[User:Sampo.Kuusi|<span style="color:gray">Sampo.Kuusi</span>]] || [[Special:Contributions/Sampo.Kuusi|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Sampo.Kuusi}} |- | 148 || [[User:Samatq|<span style="color:gray">Samatq</span>]] || [[Special:Contributions/Samatq|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Samatq}} |- | 149 || [[User:Azamat Omar|<span style="color:gray">Azamat Omar</span>]] || [[Special:Contributions/Azamat Omar|{{formatnum:155}}]] || {{Permissions|Azamat Omar}} |- | 150 || [[User:Kaiyr|<span style="color:gray">Kaiyr</span>]] || [[Special:Contributions/Kaiyr|{{formatnum:154}}]] || {{Permissions|Kaiyr}} {{/end}} mluwrahdqq8s59f7wncx8mq0a4pb8ij 10 136803 647241 511222 2026-05-25T07:18:21Z Artelow 2286 647241 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Рим папалары | title = Рим папалары | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | image = | titlestyle = background:#ccccff; | groupstyle = background:#ccccff; = |group1 = [[I кылым]] |list1 = [[Апостол Пётр|Пётр]]{{*}}[[Лин (рим папасы)|Лин]]{{*}}[[Клет (рим папасы)|Клет]]{{*}}[[Климент I]]{{*}}[[Эварист (рим папасы)|Эварист]] |group2 = [[II кылым]] |list2 = [[Александр I (рим папасы)|Александр I]]{{*}}[[Сикст I]]{{*}}[[Телесфор (рим папасы)|Телесфор]]{{*}}[[Гигин (рим папасы)|Гигин]]{{*}}[[Пий I]]{{*}}[[Аникет (рим папасы)|Аникет]]{{*}}[[Сотер (рим папасы)|Сотер]]{{*}}[[Е Леоферий (рим папасы)|Е Леоферий]]{{*}}[[Виктор I (рим папасы)|Виктор I]]{{*}}[[Зефирин (рим папасы)|Зефирин]] |group3 = [[III кылым]] |list3 = [[Каликст I]]{{*}}[[Урбан I]]{{*}}[[Понтиан (рим папасы)|Понтиан]]{{*}}[[Антер (рим папасы)|Антер]]{{*}}[[Фабиан (рим папасы)|Фабиан]]{{*}}[[Корнелий (рим папасы)|Корнелий]]{{*}}[[Луций I]]{{*}}[[Стефан I (рим папасы)|Стефан I]]{{*}}[[Сикст II]]{{*}}[[Дионисий (рим папасы)|Дионисий]]{{*}}[[Феликс I (рим папасы)|Феликс I]]{{*}}[[Евтихий (рим папасы)|Евтихий]]{{*}}[[Гай (рим папасы)|Гай]]{{*}}[[Марцеллин (рим папасы)|Марцеллин]] |group4 = [[IV кылым]] |list4 = [[Марцелл I]]{{*}}[[Евсевий (рим папасы)|Евсевий]]{{*}}[[Мильтиад (рим папасы)|Мильтиад]]{{*}}[[Сильвестр I]]{{*}}[[Марк (рим папасы)|Марк]]{{*}}[[Юлий I]]{{*}}[[Либерий (рим папасы)|Либерий]]{{*}}[[Дамасий I]]{{*}}[[Сириций]]{{*}}[[Анастасий I (рим папасы)|Анастасий I]] |group5 = [[V кылым]] |list5 = [[Иннокентий I (рим папасы)|Иннокентий I]]{{*}}[[Зосима (рим папасы)|Зосима]]{{*}}[[Бонифаций I]]{{*}}[[Целестин I]]{{*}}[[Сикст III]]{{*}}[[ Лео I (рим папасы)| Лео I]]{{*}}[[Гиларий (рим папасы)|Гиларий]]{{*}}[[Симплиций (рим папасы)|Симплиций]]{{*}}[[Феликс III (II)]]{{*}}[[Геласий I]]{{*}}[[Анастасий II (рим папасы)|Анастасий II]]{{*}}[[Симмах (рим папасы)|Симмах]] |group6 = [[VI кылым]] |list6 = [[Гормизд (рим папасы)|Гормизд]]{{*}}[[Иоанн I (рим папасы)|Иоанн I]]{{*}}[[Феликс IV (III)]]{{*}}[[Бонифаций II]]{{*}}[[Иоанн II (рим папасы)|Иоанн II]]{{*}}[[Агапит I]]{{*}}[[Сильверий (рим папасы)|Сильверий]]{{*}}[[Вигилий (рим папасы)|Вигилий]]{{*}}[[Пелагий I]]{{*}}[[Иоанн III (рим папасы)|Иоанн III]]{{*}}[[Бенедикт I (рим папасы)|Бенедикт I]]{{*}}[[Пелагий II]]{{*}}[[Григорий I (рим папасы)|Григорий I]] |group7 = [[VII кылым]] |list7 = [[Сабиниан (рим папасы)|Сабиниан]]{{*}}[[Бонифаций III]]{{*}}[[Бонифаций IV]]{{*}}[[Адеодат I]]{{*}}[[Бонифаций V]]{{*}}[[Гонорий I]]{{*}}[[Северин (рим папасы)|Северин]]{{*}}[[Иоанн IV (рим папасы)|Иоанн IV]]{{*}}[[Теодор I (рим папасы)|Теодор I]]{{*}}[[Мартин I (рим папасы)|Мартин I]]{{*}}[[Евгений I (рим папасы)|Евгений I]]{{*}}[[Виталий (рим папасы)|Виталий]]{{*}}[[Адеодат II]]{{*}}[[Домн]]{{*}}[[Агафон (рим папасы)|Агафон]]{{*}}[[ Лео II (рим папасы)| Лео II]]{{*}}[[Бенедикт II]]{{*}}[[Иоанн V (рим папасы)|Иоанн V]]{{*}}[[Конон (рим папасы)|Конон]]{{*}}[[Сергий I]] |group8 = [[VIII кылым]] |list8 = [[Иоанн VI (рим папасы)|Иоанн VI]]{{*}}[[Иоанн VII (рим папасы)|Иоанн VII]]{{*}}[[Сизинний]]{{*}}[[Константин (рим папасы)|Константин]]{{*}}[[Григорий II]]{{*}}[[Григорий III (рим папасы)|Григорий III]]{{*}}[[Захария (рим папасы)|Захария]]{{*}}''[[Стефан II (рим папасы)|Стефан II]]''{{*}}[[Стефан II (III)|Стефан II (III)]]{{*}}[[Павел I (рим папасы)|Павел I]]{{*}}[[Стефан III (IV)]]{{*}}[[Адриан I]]{{*}}[[ Лео III (рим папасы)| Лео III]] |group9 = [[IX кылым]] |list9 = [[Стефан IV (V)]]{{*}}[[Пасхалий I]]{{*}}[[Евгений II]]{{*}}[[Валентин (рим папасы)|Валентин]]{{*}}[[Григорий IV (рим папасы)|Григорий IV]]{{*}}[[Сергий II]]{{*}}[[ Лео IV (рим папасы)| Лео IV]]{{*}}[[Бенедикт III]]{{*}}[[Николай I (рим папасы)|Николай I]]{{*}}[[Адриан II]]{{*}}[[Иоанн VIII (рим папасы)|Иоанн VIII]]{{*}}[[Марин I]]{{*}}[[Адриан III]]{{*}}[[Стефан V (VI)]]{{*}}[[Формоз]]{{*}}[[Бонифаций VI]]{{*}}[[Стефан VI (VII)]]{{*}}[[Роман (рим папасы)|Роман]]{{*}}[[Теодор II (рим папасы)|Теодор II]]{{*}}[[Иоанн IX (рим папасы)|Иоанн IX]]{{*}}[[Бенедикт IV]] |group10 = [[X кылым]] |list10 = [[ Лео V (рим папасы)| Лео V]]{{*}}[[Сергий III]]{{*}}[[Анастасий III]]{{*}}[[Ландон (рим папасы)|Ландон]]{{*}}[[Иоанн X (рим папасы)|Иоанн X]]{{*}}[[ Лео VI (рим папасы)| Лео VI]]{{*}}[[Стефан VII (VIII)|Стефан VII (VIII)]]{{*}}[[Иоанн XI (рим папасы)|Иоанн XI]]{{*}}[[ Лео VII]]{{*}}[[Стефан VIII (IX)]]{{*}}[[Марин II]]{{*}}[[Агапит II]]{{*}}[[Иоанн XII (рим папасы)|Иоанн XII]]{{*}}[[ Лео VIII]]{{*}}[[Бенедикт V]]{{*}}[[Иоанн XIII (рим папасы)|Иоанн XIII]]{{*}}[[Бенедикт VI]]{{*}}[[Бенедикт VII]]{{*}}[[Иоанн XIV (рим папасы)|Иоанн XIV]]{{*}}[[Иоанн XV]]{{*}}[[Григорий V (рим папасы)|Григорий V]]{{*}}[[Сильвестр II]] |group11 = [[XI кылым]] |list11 = [[Иоанн XVII]]{{*}}[[Иоанн XVIII]]{{*}}[[Сергий IV]]{{*}}[[Бенедикт VIII]]{{*}}[[Иоанн XIX]]{{*}}[[Бенедикт IX]]{{*}}[[Сильвестр III]]{{*}}[[Бенедикт IX]]{{*}}[[Григорий VI (рим папасы)|Григорий VI]]{{*}}[[Климент II]]{{*}}[[Бенедикт IX]]{{*}}[[Дамасий II]]{{*}}[[ Лео IX]]{{*}}[[Виктор II]]{{*}}[[Стефан IX (X)]]{{*}}[[Николай II (рим папасы)|Николай II]]{{*}}[[Александр II (рим папасы)|Александр II]]{{*}}[[Григорий VII (рим папасы)|Григорий VII]]{{*}}[[Виктор III]]{{*}}[[Урбан II]]{{*}}[[Пасхалий II]] |group12 = [[XII кылым]] |list12 = [[Геласий II]]{{*}}[[Каликст II]]{{*}}[[Гонорий II (рим папасы)|Гонорий II]]{{*}}[[Иннокентий II]]{{*}}[[Целестин II]]{{*}}[[Луций II]]{{*}}[[Евгений III]]{{*}}[[Анастасий IV]]{{*}}[[Адриан IV]]{{*}}[[Александр III (рим папасы)|Александр III]]{{*}}[[Луций III]]{{*}}[[Урбан III]]{{*}}[[Григорий VIII (рим папасы)|Григорий VIII]]{{*}}[[Климент III]]{{*}}[[Целестин III]]{{*}}[[Иннокентий III]] |group13 = [[XIII кылым]] |list13 = [[Гонорий III]]{{*}}[[Григорий IX]]{{*}}[[Целестин IV]]{{*}}[[Иннокентий IV]]{{*}}[[Александр IV (рим папасы)|Александр IV]]{{*}}[[Урбан IV]]{{*}}[[Климент IV]]{{*}}[[Григорий X]]{{*}}[[Иннокентий V]]{{*}}[[Адриан V]]{{*}}[[Иоанн XXI]]{{*}}[[Николай III (рим папасы)|Николай III]]{{*}}[[Мартин IV]]{{*}}[[Гонорий IV]]{{*}}[[Николай IV]]{{*}}[[Целестин V]]{{*}}[[Бонифаций VIII]] |group14 = [[XIV кылым]] |list14 = [[Бенедикт XI]]{{*}}[[Климент V]]{{*}}[[Иоанн XXII]]{{*}}[[Бенедикт XII]]{{*}}[[Климент VI]]{{*}}[[Иннокентий VI]]{{*}}[[Урбан V]]{{*}}[[Григорий XI]]{{*}}[[Урбан VI]]{{*}}[[Бонифаций IX]] |group15 = [[XV кылым]] |list15 = [[Иннокентий VII]]{{*}}[[Григорий XII]]{{*}}[[Мартин V]]{{*}}[[Евгений IV]]{{*}}[[Николай V (рим папасы)|Николай V]]{{*}}[[Каликст III]]{{*}}[[Пий II]]{{*}}[[Павел II]]{{*}}[[Сикст IV]]{{*}}[[Иннокентий VIII]]{{*}}[[Александр VI]] |group16 = [[XVI кылым]] |list16 = [[Пий III]]{{*}}[[Юлий II]]{{*}}[[ Лео X]]{{*}}[[Адриан VI]]{{*}}[[Климент VII]]{{*}}[[Павел III]]{{*}}[[Юлий III]]{{*}}[[Марцелл II]]{{*}}[[Павел IV]]{{*}}[[Пий IV]]{{*}}[[Пий V]]{{*}}[[Григорий XIII]]{{*}}[[Сикст V]]{{*}}[[Урбан VII]]{{*}}[[Григорий XIV]]{{*}}[[Иннокентий IX]]{{*}}[[Климент VIII]] |group17 = [[XVII кылым]] |list17 = [[ Лео XI]]{{*}}[[Павел V]]{{*}}[[Григорий XV]]{{*}}[[Урбан VIII]]{{*}}[[Иннокентий X]]{{*}}[[Александр VII]]{{*}}[[Климент IX]]{{*}}[[Климент X]]{{*}}[[Иннокентий XI]]{{*}}[[Александр VIII]]{{*}}[[Иннокентий XII]]{{*}}[[Климент XI]] |group18 = [[XVIII кылым]] |list18 = [[Иннокентий XIII]]{{*}}[[Бенедикт XIII]]{{*}}[[Климент XII]]{{*}}[[Бенедикт XIV]]{{*}}[[Климент XIII]]{{*}}[[Климент XIV]]{{*}}[[Пий VI]]{{*}}[[Пий VII]] |group19 = [[XIX кылым]] |list19 = [[ Лео XII]]{{*}}[[Пий VIII]]{{*}}[[Григорий XVI]]{{*}}[[Пий IX]]{{*}}[[ Лео XIII]] |group20 = [[XX кылым]] |list20 = [[Пий X]]{{*}}[[Бенедикт XV]]{{*}}[[Пий XI|Пий XI]]{{*}}[[Пий XII]]{{*}}[[Иоанн XXIII]]{{*}}[[Павел VI]]{{*}}[[Иоанн Павел I]]{{*}}[[Иоанн Павел II]] |group21 = [[XXI кылым]] |list21 = [[Бенедикт XVI]]{{*}}[[Франциск (рим папасы)|Франциск]]{{*}}[[Лео XIV]] | below = [[Рим папаларынын жана антипапаларынын тизмеси]]{{*}}[[Рим папаларынын ысымдары]]{{*}}[[Рим папаларынын сөгү коюлган жерлер]]{{*}}[[Антипапа]]{{*}}[[Рим папасынын кызмат ордунан баш тартуусу]] }}{{#if: {{{nocat|}}}{{NAMESPACE}} || [[Категория:Арип боюнча инсандар]][[Категория:Арип боюнча рим папалары]]}}<noinclude> [[Категория:Калыптар:Багыттоочу:Католицизм]] </noinclude> 6jgqmf30z744gwmluxezdv6mmhmx7uf 647242 647241 2026-05-25T07:21:16Z Artelow 2286 647242 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Рим папалары | title = Рим папалары | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | image = | titlestyle = background:#ccccff; | groupstyle = background:#ccccff; = |group1 = [[I кылым]] |list1 = [[Апостол Пётр|Пётр]] {{·}} [[Лин (рим папасы)|Лин]] {{·}} [[Клет (рим папасы)|Клет]] {{·}} [[Климент I]] {{·}} [[Эварист (рим папасы)|Эварист]] |group2 = [[II кылым]] |list2 = [[Александр I (рим папасы)|Александр I]] {{·}} [[Сикст I]] {{·}} [[Телесфор (рим папасы)|Телесфор]] {{·}} [[Гигин (рим папасы)|Гигин]] {{·}} [[Пий I]] {{·}} [[Аникет (рим папасы)|Аникет]] {{·}} [[Сотер (рим папасы)|Сотер]] {{·}} [[Е Леоферий (рим папасы)|Е Леоферий]] {{·}} [[Виктор I (рим папасы)|Виктор I]] {{·}} [[Зефирин (рим папасы)|Зефирин]] |group3 = [[III кылым]] |list3 = [[Каликст I]] {{·}} [[Урбан I]] {{·}} [[Понтиан (рим папасы)|Понтиан]] {{·}} [[Антер (рим папасы)|Антер]] {{·}} [[Фабиан (рим папасы)|Фабиан]] {{·}} [[Корнелий (рим папасы)|Корнелий]] {{·}} [[Луций I]] {{·}} [[Стефан I (рим папасы)|Стефан I]] {{·}} [[Сикст II]] {{·}} [[Дионисий (рим папасы)|Дионисий]] {{·}} [[Феликс I (рим папасы)|Феликс I]] {{·}} [[Евтихий (рим папасы)|Евтихий]] {{·}} [[Гай (рим папасы)|Гай]] {{·}} [[Марцеллин (рим папасы)|Марцеллин]] |group4 = [[IV кылым]] |list4 = [[Марцелл I]] {{·}} [[Евсевий (рим папасы)|Евсевий]] {{·}} [[Мильтиад (рим папасы)|Мильтиад]] {{·}} [[Сильвестр I]] {{·}} [[Марк (рим папасы)|Марк]] {{·}} [[Юлий I]] {{·}} [[Либерий (рим папасы)|Либерий]] {{·}} [[Дамасий I]] {{·}} [[Сириций]] {{·}} [[Анастасий I (рим папасы)|Анастасий I]] |group5 = [[V кылым]] |list5 = [[Иннокентий I (рим папасы)|Иннокентий I]] {{·}} [[Зосима (рим папасы)|Зосима]] {{·}} [[Бонифаций I]] {{·}} [[Целестин I]] {{·}} [[Сикст III]] {{·}} [[ Лео I (рим папасы)| Лео I]] {{·}} [[Гиларий (рим папасы)|Гиларий]] {{·}} [[Симплиций (рим папасы)|Симплиций]] {{·}} [[Феликс III (II)]] {{·}} [[Геласий I]] {{·}} [[Анастасий II (рим папасы)|Анастасий II]] {{·}} [[Симмах (рим папасы)|Симмах]] |group6 = [[VI кылым]] |list6 = [[Гормизд (рим папасы)|Гормизд]] {{·}} [[Иоанн I (рим папасы)|Иоанн I]] {{·}} [[Феликс IV (III)]] {{·}} [[Бонифаций II]] {{·}} [[Иоанн II (рим папасы)|Иоанн II]] {{·}} [[Агапит I]] {{·}} [[Сильверий (рим папасы)|Сильверий]] {{·}} [[Вигилий (рим папасы)|Вигилий]] {{·}} [[Пелагий I]] {{·}} [[Иоанн III (рим папасы)|Иоанн III]] {{·}} [[Бенедикт I (рим папасы)|Бенедикт I]] {{·}} [[Пелагий II]] {{·}} [[Григорий I (рим папасы)|Григорий I]] |group7 = [[VII кылым]] |list7 = [[Сабиниан (рим папасы)|Сабиниан]] {{·}} [[Бонифаций III]] {{·}} [[Бонифаций IV]] {{·}} [[Адеодат I]] {{·}} [[Бонифаций V]] {{·}} [[Гонорий I]] {{·}} [[Северин (рим папасы)|Северин]] {{·}} [[Иоанн IV (рим папасы)|Иоанн IV]] {{·}} [[Теодор I (рим папасы)|Теодор I]] {{·}} [[Мартин I (рим папасы)|Мартин I]] {{·}} [[Евгений I (рим папасы)|Евгений I]] {{·}} [[Виталий (рим папасы)|Виталий]] {{·}} [[Адеодат II]] {{·}} [[Домн]] {{·}} [[Агафон (рим папасы)|Агафон]] {{·}} [[ Лео II (рим папасы)| Лео II]] {{·}} [[Бенедикт II]] {{·}} [[Иоанн V (рим папасы)|Иоанн V]] {{·}} [[Конон (рим папасы)|Конон]] {{·}} [[Сергий I]] |group8 = [[VIII кылым]] |list8 = [[Иоанн VI (рим папасы)|Иоанн VI]] {{·}} [[Иоанн VII (рим папасы)|Иоанн VII]] {{·}} [[Сизинний]] {{·}} [[Константин (рим папасы)|Константин]] {{·}} [[Григорий II]] {{·}} [[Григорий III (рим папасы)|Григорий III]] {{·}} [[Захария (рим папасы)|Захария]] {{·}} ''[[Стефан II (рим папасы)|Стефан II]]'' {{·}} [[Стефан II (III)|Стефан II (III)]] {{·}} [[Павел I (рим папасы)|Павел I]] {{·}} [[Стефан III (IV)]] {{·}} [[Адриан I]] {{·}} [[ Лео III (рим папасы)| Лео III]] |group9 = [[IX кылым]] |list9 = [[Стефан IV (V)]] {{·}} [[Пасхалий I]] {{·}} [[Евгений II]] {{·}} [[Валентин (рим папасы)|Валентин]] {{·}} [[Григорий IV (рим папасы)|Григорий IV]] {{·}} [[Сергий II]] {{·}} [[ Лео IV (рим папасы)| Лео IV]] {{·}} [[Бенедикт III]] {{·}} [[Николай I (рим папасы)|Николай I]] {{·}} [[Адриан II]] {{·}} [[Иоанн VIII (рим папасы)|Иоанн VIII]] {{·}} [[Марин I]] {{·}} [[Адриан III]] {{·}} [[Стефан V (VI)]] {{·}} [[Формоз]] {{·}} [[Бонифаций VI]] {{·}} [[Стефан VI (VII)]] {{·}} [[Роман (рим папасы)|Роман]] {{·}} [[Теодор II (рим папасы)|Теодор II]] {{·}} [[Иоанн IX (рим папасы)|Иоанн IX]] {{·}} [[Бенедикт IV]] |group10 = [[X кылым]] |list10 = [[ Лео V (рим папасы)| Лео V]] {{·}} [[Сергий III]] {{·}} [[Анастасий III]] {{·}} [[Ландон (рим папасы)|Ландон]] {{·}} [[Иоанн X (рим папасы)|Иоанн X]] {{·}} [[ Лео VI (рим папасы)| Лео VI]] {{·}} [[Стефан VII (VIII)|Стефан VII (VIII)]] {{·}} [[Иоанн XI (рим папасы)|Иоанн XI]] {{·}} [[ Лео VII]] {{·}} [[Стефан VIII (IX)]] {{·}} [[Марин II]] {{·}} [[Агапит II]] {{·}} [[Иоанн XII (рим папасы)|Иоанн XII]] {{·}} [[ Лео VIII]] {{·}} [[Бенедикт V]] {{·}} [[Иоанн XIII (рим папасы)|Иоанн XIII]] {{·}} [[Бенедикт VI]] {{·}} [[Бенедикт VII]] {{·}} [[Иоанн XIV (рим папасы)|Иоанн XIV]] {{·}} [[Иоанн XV]] {{·}} [[Григорий V (рим папасы)|Григорий V]] {{·}} [[Сильвестр II]] |group11 = [[XI кылым]] |list11 = [[Иоанн XVII]] {{·}} [[Иоанн XVIII]] {{·}} [[Сергий IV]] {{·}} [[Бенедикт VIII]] {{·}} [[Иоанн XIX]] {{·}} [[Бенедикт IX]] {{·}} [[Сильвестр III]] {{·}} [[Бенедикт IX]] {{·}} [[Григорий VI (рим папасы)|Григорий VI]] {{·}} [[Климент II]] {{·}} [[Бенедикт IX]] {{·}} [[Дамасий II]] {{·}} [[ Лео IX]] {{·}} [[Виктор II]] {{·}} [[Стефан IX (X)]] {{·}} [[Николай II (рим папасы)|Николай II]] {{·}} [[Александр II (рим папасы)|Александр II]] {{·}} [[Григорий VII (рим папасы)|Григорий VII]] {{·}} [[Виктор III]] {{·}} [[Урбан II]] {{·}} [[Пасхалий II]] |group12 = [[XII кылым]] |list12 = [[Геласий II]] {{·}} [[Каликст II]] {{·}} [[Гонорий II (рим папасы)|Гонорий II]] {{·}} [[Иннокентий II]] {{·}} [[Целестин II]] {{·}} [[Луций II]] {{·}} [[Евгений III]] {{·}} [[Анастасий IV]] {{·}} [[Адриан IV]] {{·}} [[Александр III (рим папасы)|Александр III]] {{·}} [[Луций III]] {{·}} [[Урбан III]] {{·}} [[Григорий VIII (рим папасы)|Григорий VIII]] {{·}} [[Климент III]] {{·}} [[Целестин III]] {{·}} [[Иннокентий III]] |group13 = [[XIII кылым]] |list13 = [[Гонорий III]] {{·}} [[Григорий IX]] {{·}} [[Целестин IV]] {{·}} [[Иннокентий IV]] {{·}} [[Александр IV (рим папасы)|Александр IV]] {{·}} [[Урбан IV]] {{·}} [[Климент IV]] {{·}} [[Григорий X]] {{·}} [[Иннокентий V]] {{·}} [[Адриан V]] {{·}} [[Иоанн XXI]] {{·}} [[Николай III (рим папасы)|Николай III]] {{·}} [[Мартин IV]] {{·}} [[Гонорий IV]] {{·}} [[Николай IV]] {{·}} [[Целестин V]] {{·}} [[Бонифаций VIII]] |group14 = [[XIV кылым]] |list14 = [[Бенедикт XI]] {{·}} [[Климент V]] {{·}} [[Иоанн XXII]] {{·}} [[Бенедикт XII]] {{·}} [[Климент VI]] {{·}} [[Иннокентий VI]] {{·}} [[Урбан V]] {{·}} [[Григорий XI]] {{·}} [[Урбан VI]] {{·}} [[Бонифаций IX]] |group15 = [[XV кылым]] |list15 = [[Иннокентий VII]] {{·}} [[Григорий XII]] {{·}} [[Мартин V]] {{·}} [[Евгений IV]] {{·}} [[Николай V (рим папасы)|Николай V]] {{·}} [[Каликст III]] {{·}} [[Пий II]] {{·}} [[Павел II]] {{·}} [[Сикст IV]] {{·}} [[Иннокентий VIII]] {{·}} [[Александр VI]] |group16 = [[XVI кылым]] |list16 = [[Пий III]] {{·}} [[Юлий II]] {{·}} [[ Лео X]] {{·}} [[Адриан VI]] {{·}} [[Климент VII]] {{·}} [[Павел III]] {{·}} [[Юлий III]] {{·}} [[Марцелл II]] {{·}} [[Павел IV]] {{·}} [[Пий IV]] {{·}} [[Пий V]] {{·}} [[Григорий XIII]] {{·}} [[Сикст V]] {{·}} [[Урбан VII]] {{·}} [[Григорий XIV]] {{·}} [[Иннокентий IX]] {{·}} [[Климент VIII]] |group17 = [[XVII кылым]] |list17 = [[ Лео XI]] {{·}} [[Павел V]] {{·}} [[Григорий XV]] {{·}} [[Урбан VIII]] {{·}} [[Иннокентий X]] {{·}} [[Александр VII]] {{·}} [[Климент IX]] {{·}} [[Климент X]] {{·}} [[Иннокентий XI]] {{·}} [[Александр VIII]] {{·}} [[Иннокентий XII]] {{·}} [[Климент XI]] |group18 = [[XVIII кылым]] |list18 = [[Иннокентий XIII]] {{·}} [[Бенедикт XIII]] {{·}} [[Климент XII]] {{·}} [[Бенедикт XIV]] {{·}} [[Климент XIII]] {{·}} [[Климент XIV]] {{·}} [[Пий VI]] {{·}} [[Пий VII]] |group19 = [[XIX кылым]] |list19 = [[ Лео XII]] {{·}} [[Пий VIII]] {{·}} [[Григорий XVI]] {{·}} [[Пий IX]] {{·}} [[ Лео XIII]] |group20 = [[XX кылым]] |list20 = [[Пий X]] {{·}} [[Бенедикт XV]] {{·}} [[Пий XI|Пий XI]] {{·}} [[Пий XII]] {{·}} [[Иоанн XXIII]] {{·}} [[Павел VI]] {{·}} [[Иоанн Павел I]] {{·}} [[Иоанн Павел II]] |group21 = [[XXI кылым]] |list21 = [[Бенедикт XVI]] {{·}} [[Франциск (рим папасы)|Франциск]] {{·}} [[Лео XIV]] | below = [[Рим папаларынын жана антипапаларынын тизмеси]] {{·}} [[Рим папаларынын ысымдары]] {{·}} [[Рим папаларынын сөгү коюлган жерлер]] {{·}} [[Антипапа]] {{·}} [[Рим папасынын кызмат ордунан баш тартуусу]] }}{{#if: {{{nocat|}}}{{NAMESPACE}} || [[Категория:Арип боюнча инсандар]][[Категория:Арип боюнча рим папалары]]}}<noinclude> [[Категория:Калыптар:Багыттоочу:Католицизм]] </noinclude> qay028aw91t56t9ta8oigwwdg78bs0q 647245 647242 2026-05-25T07:34:13Z Artelow 2286 647245 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Рим папалары | title = Рим папалары | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | image = | titlestyle = background:#ccccff; | groupstyle = background:#ccccff; = |group1 = [[I кылым]] |list1 = [[Апостол Пётр|Пётр]] {{·}} [[Лин (рим папасы)|Лин]] {{·}} [[Клет (рим папасы)|Клет]] {{·}} [[Климент I]] {{·}} [[Эварист (рим папасы)|Эварист]] |group2 = [[II кылым]] |list2 = [[Александр I (рим папасы)|Александр I]] {{·}} [[Сикст I]] {{·}} [[Телесфор (рим папасы)|Телесфор]] {{·}} [[Гигин (рим папасы)|Гигин]] {{·}} [[Пий I]] {{·}} [[Аникет (рим папасы)|Аникет]] {{·}} [[Сотер (рим папасы)|Сотер]] {{·}} [[Е Леоферий (рим папасы)|Е Леоферий]] {{·}} [[Виктор I (рим папасы)|Виктор I]] {{·}} [[Зефирин (рим папасы)|Зефирин]] |group3 = [[III кылым]] |list3 = [[Каликст I]] {{·}} [[Урбан I]] {{·}} [[Понтиан (рим папасы)|Понтиан]] {{·}} [[Антер (рим папасы)|Антер]] {{·}} [[Фабиан (рим папасы)|Фабиан]] {{·}} [[Корнелий (рим папасы)|Корнелий]] {{·}} [[Луций I]] {{·}} [[Стефан I (рим папасы)|Стефан I]] {{·}} [[Сикст II]] {{·}} [[Дионисий (рим папасы)|Дионисий]] {{·}} [[Феликс I (рим папасы)|Феликс I]] {{·}} [[Евтихий (рим папасы)|Евтихий]] {{·}} [[Гай (рим папасы)|Гай]] {{·}} [[Марцеллин (рим папасы)|Марцеллин]] |group4 = [[IV кылым]] |list4 = [[Марцелл I]] {{·}} [[Евсевий (рим папасы)|Евсевий]] {{·}} [[Мильтиад (рим папасы)|Мильтиад]] {{·}} [[Сильвестр I]] {{·}} [[Марк (рим папасы)|Марк]] {{·}} [[Юлий I]] {{·}} [[Либерий (рим папасы)|Либерий]] {{·}} [[Дамасий I]] {{·}} [[Сириций]] {{·}} [[Анастасий I (рим папасы)|Анастасий I]] |group5 = [[V кылым]] |list5 = [[Иннокентий I (рим папасы)|Иннокентий I]] {{·}} [[Зосима (рим папасы)|Зосима]] {{·}} [[Бонифаций I]] {{·}} [[Целестин I]] {{·}} [[Сикст III]] {{·}} [[ Лео I (рим папасы)| Лео I]] {{·}} [[Гиларий (рим папасы)|Гиларий]] {{·}} [[Симплиций (рим папасы)|Симплиций]] {{·}} [[Феликс III (II)]] {{·}} [[Геласий I]] {{·}} [[Анастасий II (рим папасы)|Анастасий II]] {{·}} [[Симмах (рим папасы)|Симмах]] |group6 = [[VI кылым]] |list6 = [[Гормизд (рим папасы)|Гормизд]] {{·}} [[Иоанн I (рим папасы)|Иоанн I]] {{·}} [[Феликс IV (III)]] {{·}} [[Бонифаций II]] {{·}} [[Иоанн II (рим папасы)|Иоанн II]] {{·}} [[Агапит I]] {{·}} [[Сильверий (рим папасы)|Сильверий]] {{·}} [[Вигилий (рим папасы)|Вигилий]] {{·}} [[Пелагий I]] {{·}} [[Иоанн III (рим папасы)|Иоанн III]] {{·}} [[Бенедикт I (рим папасы)|Бенедикт I]] {{·}} [[Пелагий II]] {{·}} [[Григорий I (рим папасы)|Григорий I]] |group7 = [[VII кылым]] |list7 = [[Сабиниан (рим папасы)|Сабиниан]] {{·}} [[Бонифаций III]] {{·}} [[Бонифаций IV]] {{·}} [[Адеодат I]] {{·}} [[Бонифаций V]] {{·}} [[Гонорий I]] {{·}} [[Северин (рим папасы)|Северин]] {{·}} [[Иоанн IV (рим папасы)|Иоанн IV]] {{·}} [[Теодор I (рим папасы)|Теодор I]] {{·}} [[Мартин I (рим папасы)|Мартин I]] {{·}} [[Евгений I (рим папасы)|Евгений I]] {{·}} [[Виталий (рим папасы)|Виталий]] {{·}} [[Адеодат II]] {{·}} [[Домн]] {{·}} [[Агафон (рим папасы)|Агафон]] {{·}} [[ Лео II (рим папасы)| Лео II]] {{·}} [[Бенедикт II]] {{·}} [[Иоанн V (рим папасы)|Иоанн V]] {{·}} [[Конон (рим папасы)|Конон]] {{·}} [[Сергий I]] |group8 = [[VIII кылым]] |list8 = [[Иоанн VI (рим папасы)|Иоанн VI]] {{·}} [[Иоанн VII (рим папасы)|Иоанн VII]] {{·}} [[Сизинний]] {{·}} [[Константин (рим папасы)|Константин]] {{·}} [[Григорий II]] {{·}} [[Григорий III (рим папасы)|Григорий III]] {{·}} [[Захария (рим папасы)|Захария]] {{·}} ''[[Стефан II (рим папасы)|Стефан II]]'' {{·}} [[Стефан II (III)|Стефан II (III)]] {{·}} [[Павел I (рим папасы)|Павел I]] {{·}} [[Стефан III (IV)]] {{·}} [[Адриан I]] {{·}} [[ Лео III (рим папасы)| Лео III]] |group9 = [[IX кылым]] |list9 = [[Стефан IV (V)]] {{·}} [[Пасхалий I]] {{·}} [[Евгений II]] {{·}} [[Валентин (рим папасы)|Валентин]] {{·}} [[Григорий IV (рим папасы)|Григорий IV]] {{·}} [[Сергий II]] {{·}} [[ Лео IV (рим папасы)| Лео IV]] {{·}} [[Бенедикт III]] {{·}} [[Николай I (рим папасы)|Николай I]] {{·}} [[Адриан II]] {{·}} [[Иоанн VIII (рим папасы)|Иоанн VIII]] {{·}} [[Марин I]] {{·}} [[Адриан III]] {{·}} [[Стефан V (VI)]] {{·}} [[Формоз]] {{·}} [[Бонифаций VI]] {{·}} [[Стефан VI (VII)]] {{·}} [[Роман (рим папасы)|Роман]] {{·}} [[Теодор II (рим папасы)|Теодор II]] {{·}} [[Иоанн IX (рим папасы)|Иоанн IX]] {{·}} [[Бенедикт IV]] |group10 = [[X кылым]] |list10 = [[ Лео V (рим папасы)| Лео V]] {{·}} [[Сергий III]] {{·}} [[Анастасий III]] {{·}} [[Ландон (рим папасы)|Ландон]] {{·}} [[Иоанн X (рим папасы)|Иоанн X]] {{·}} [[ Лео VI (рим папасы)| Лео VI]] {{·}} [[Стефан VII (VIII)|Стефан VII (VIII)]] {{·}} [[Иоанн XI (рим папасы)|Иоанн XI]] {{·}} [[ Лео VII]] {{·}} [[Стефан VIII (IX)]] {{·}} [[Марин II]] {{·}} [[Агапит II]] {{·}} [[Иоанн XII (рим папасы)|Иоанн XII]] {{·}} [[ Лео VIII]] {{·}} [[Бенедикт V]] {{·}} [[Иоанн XIII (рим папасы)|Иоанн XIII]] {{·}} [[Бенедикт VI]] {{·}} [[Бенедикт VII]] {{·}} [[Иоанн XIV (рим папасы)|Иоанн XIV]] {{·}} [[Иоанн XV]] {{·}} [[Григорий V (рим папасы)|Григорий V]] {{·}} [[Сильвестр II]] |group11 = [[XI кылым]] |list11 = [[Иоанн XVII]] {{·}} [[Иоанн XVIII]] {{·}} [[Сергий IV]] {{·}} [[Бенедикт VIII]] {{·}} [[Иоанн XIX]] {{·}} [[Бенедикт IX]] {{·}} [[Сильвестр III]] {{·}} [[Бенедикт IX]] {{·}} [[Григорий VI (рим папасы)|Григорий VI]] {{·}} [[Климент II]] {{·}} [[Бенедикт IX]] {{·}} [[Дамасий II]] {{·}} [[ Лео IX]] {{·}} [[Виктор II]] {{·}} [[Стефан IX (X)]] {{·}} [[Николай II (рим папасы)|Николай II]] {{·}} [[Александр II (рим папасы)|Александр II]] {{·}} [[Григорий VII (рим папасы)|Григорий VII]] {{·}} [[Виктор III]] {{·}} [[Урбан II]] {{·}} [[Пасхалий II]] |group12 = [[XII кылым]] |list12 = [[Геласий II]] {{·}} [[Каликст II]] {{·}} [[Гонорий II (рим папасы)|Гонорий II]] {{·}} [[Иннокентий II]] {{·}} [[Целестин II]] {{·}} [[Луций II]] {{·}} [[Евгений III]] {{·}} [[Анастасий IV]] {{·}} [[Адриан IV]] {{·}} [[Александр III (рим папасы)|Александр III]] {{·}} [[Луций III]] {{·}} [[Урбан III]] {{·}} [[Григорий VIII (рим папасы)|Григорий VIII]] {{·}} [[Климент III]] {{·}} [[Целестин III]] {{·}} [[Иннокентий III]] |group13 = [[XIII кылым]] |list13 = [[Гонорий III]] {{·}} [[Григорий IX]] {{·}} [[Целестин IV]] {{·}} [[Иннокентий IV]] {{·}} [[Александр IV (рим папасы)|Александр IV]] {{·}} [[Урбан IV]] {{·}} [[Климент IV]] {{·}} [[Григорий X]] {{·}} [[Иннокентий V]] {{·}} [[Адриан V]] {{·}} [[Иоанн XXI]] {{·}} [[Николай III (рим папасы)|Николай III]] {{·}} [[Мартин IV]] {{·}} [[Гонорий IV]] {{·}} [[Николай IV]] {{·}} [[Целестин V]] {{·}} [[Бонифаций VIII]] |group14 = [[XIV кылым]] |list14 = [[Бенедикт XI]] {{·}} [[Климент V]] {{·}} [[Иоанн XXII]] {{·}} [[Бенедикт XII]] {{·}} [[Климент VI]] {{·}} [[Иннокентий VI]] {{·}} [[Урбан V]] {{·}} [[Григорий XI]] {{·}} [[Урбан VI]] {{·}} [[Бонифаций IX]] |group15 = [[XV кылым]] |list15 = [[Иннокентий VII]] {{·}} [[Григорий XII]] {{·}} [[Мартин V]] {{·}} [[Евгений IV]] {{·}} [[Николай V (рим папасы)|Николай V]] {{·}} [[Каликст III]] {{·}} [[Пий II]] {{·}} [[Павел II]] {{·}} [[Сикст IV]] {{·}} [[Иннокентий VIII]] {{·}} [[Александр VI]] |group16 = [[XVI кылым]] |list16 = [[Пий III]] {{·}} [[Юлий II]] {{·}} [[ Лео X]] {{·}} [[Адриан VI]] {{·}} [[Климент VII]] {{·}} [[Павел III]] {{·}} [[Юлий III]] {{·}} [[Марцелл II]] {{·}} [[Павел IV]] {{·}} [[Пий IV]] {{·}} [[Пий V]] {{·}} [[Григорий XIII]] {{·}} [[Сикст V]] {{·}} [[Урбан VII]] {{·}} [[Григорий XIV]] {{·}} [[Иннокентий IX]] {{·}} [[Климент VIII]] |group17 = [[XVII кылым]] |list17 = [[ Лео XI]] {{·}} [[Павел V]] {{·}} [[Григорий XV]] {{·}} [[Урбан VIII]] {{·}} [[Иннокентий X]] {{·}} [[Александр VII]] {{·}} [[Климент IX]] {{·}} [[Климент X]] {{·}} [[Иннокентий XI]] {{·}} [[Александр VIII]] {{·}} [[Иннокентий XII]] {{·}} [[Климент XI]] |group18 = [[XVIII кылым]] |list18 = [[Иннокентий XIII]] {{·}} [[Бенедикт XIII]] {{·}} [[Климент XII]] {{·}} [[Бенедикт XIV]] {{·}} [[Климент XIII]] {{·}} [[Климент XIV]] {{·}} [[Пий VI]] {{·}} [[Пий VII]] |group19 = [[XIX кылым]] |list19 = [[ Лео XII]] {{·}} [[Пий VIII]] {{·}} [[Григорий XVI]] {{·}} [[Пий IX]] {{·}} [[ Лео XIII]] |group20 = [[XX кылым]] |list20 = [[Пий X]] {{·}} [[Бенедикт XV]] {{·}} [[Пий XI|Пий XI]] {{·}} [[Пий XII]] {{·}} [[Иоанн XXIII]] {{·}} [[Павел VI]] {{·}} [[Иоанн Павел I]] {{·}} [[Иоанн Павел II]] |group21 = [[XXI кылым]] |list21 = [[Бенедикт XVI]] {{·}} [[Франциск (рим папасы)|Франциск]] {{·}} [[Лео XIV]] | below = [[Рим папаларынын жана антипапаларынын тизмеси]] {{·}} [[Рим папаларынын ысымдары]] {{·}} [[Рим папаларынын сөгү коюлган жерлер]] {{·}} [[Антипапа]] {{·}} [[Рим папасынын кызмат ордунан баш тартуусу]] }} {{#if: {{{nocat|}}}{{NAMESPACE}} || [[Категория:Арип боюнча инсандар]][[Категория:Арип боюнча рим папалары]]}} <noinclude> [[Категория:Калыптар:Багыттоочу:Католицизм]] </noinclude> t4z71s2sl5lw552rlbqv8vq2yybzrt7 4 137589 647206 647170 2026-05-24T12:02:08Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 647206 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:114271}}]] |- | 2 || [[User:ChoRusBot|<span style="color:gray">ChoRusBot</span>]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] |- | 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:35330}}]] |- | 4 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8498}}]] |- | 5 || [[User:Xqbot|Xqbot]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7208}}]] |- | 6 || [[User:VertexBot|<span style="color:gray">VertexBot</span>]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] |- | 7 || [[User:MerlIwBot|<span style="color:gray">MerlIwBot</span>]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] |- | 8 || [[User:VolkovBot|<span style="color:gray">VolkovBot</span>]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] |- | 9 || [[User:Legobot|<span style="color:gray">Legobot</span>]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] |- | 10 || [[User:TXiKiBoT|<span style="color:gray">TXiKiBoT</span>]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] |- | 11 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3117}}]] |- | 12 || [[User:SieBot|<span style="color:gray">SieBot</span>]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] |- | 13 || [[User:Luckas-bot|<span style="color:gray">Luckas-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] |- | 14 || [[User:ZéroBot|<span style="color:gray">ZéroBot</span>]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] |- | 15 || [[User:WikitanvirBot|<span style="color:gray">WikitanvirBot</span>]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] |- | 16 || [[User:Addbot|<span style="color:gray">Addbot</span>]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] |- | 17 || [[User:ArthurBot|<span style="color:gray">ArthurBot</span>]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] |- | 18 || [[User:JAnDbot|<span style="color:gray">JAnDbot</span>]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] |- | 19 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1118}}]] |- | 20 || [[User:Escarbot|<span style="color:gray">Escarbot</span>]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] |- | 21 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:964}}]] |- | 22 || [[User:MelancholieBot|<span style="color:gray">MelancholieBot</span>]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] |- | 23 || [[User:FoxBot|<span style="color:gray">FoxBot</span>]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] |- | 24 || [[User:TjBot|<span style="color:gray">TjBot</span>]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] |- | 25 || [[User:AlleborgoBot|<span style="color:gray">AlleborgoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] |- | 26 || [[User:Thijs!bot|<span style="color:gray">Thijs!bot</span>]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] |- | 27 || [[User:Idioma-bot|<span style="color:gray">Idioma-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] |- | 28 || [[User:RedBot|<span style="color:gray">RedBot</span>]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] |- | 29 || [[User:JackieBot|<span style="color:gray">JackieBot</span>]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] |- | 30 || [[User:MastiBot|<span style="color:gray">MastiBot</span>]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] |- | 31 || [[User:Synthebot|<span style="color:gray">Synthebot</span>]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] |- | 32 || [[User:Mjbmrbot|<span style="color:gray">Mjbmrbot</span>]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] |- | 33 || [[User:HRoestBot|<span style="color:gray">HRoestBot</span>]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] |- | 34 || [[User:Ripchip Bot|<span style="color:gray">Ripchip Bot</span>]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] |- | 35 || [[User:Alexbot|<span style="color:gray">Alexbot</span>]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] |- | 36 || [[User:AvocatoBot|<span style="color:gray">AvocatoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] |- | 37 || [[User:KamikazeBot|<span style="color:gray">KamikazeBot</span>]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] |- | 38 || [[User:LaaknorBot|<span style="color:gray">LaaknorBot</span>]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] |- | 39 || [[User:Movses-bot|<span style="color:gray">Movses-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] |- | 40 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:311}}]] |- | 41 || [[User:Rubinbot|<span style="color:gray">Rubinbot</span>]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] |- | 42 || [[User:PipepBot|<span style="color:gray">PipepBot</span>]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] |- | 43 || [[User:Vagobot|<span style="color:gray">Vagobot</span>]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] |- | 44 || [[User:AvicBot|<span style="color:gray">AvicBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] |- | 45 || [[User:SilvonenBot|<span style="color:gray">SilvonenBot</span>]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] |- | 46 || [[User:Gerakibot|<span style="color:gray">Gerakibot</span>]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] |- | 47 || [[User:Purbo T|<span style="color:gray">Purbo T</span>]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] |- | 48 || [[User:Makecat-bot|<span style="color:gray">Makecat-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] |- | 49 || [[User:BotMultichill|<span style="color:gray">BotMultichill</span>]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:233}}]] |- | 50 || [[User:PixelBot|<span style="color:gray">PixelBot</span>]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:106}}]] |- | 51 || [[User:Loveless|<span style="color:gray">Loveless</span>]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:99}}]] |- | 52 || [[User:MediaWiki default|<span style="color:gray">MediaWiki default</span>]] || [[Special:Contributions/MediaWiki default|{{formatnum:21}}]] |- | 53 || [[User:Maintenance script|<span style="color:gray">Maintenance script</span>]] || [[Special:Contributions/Maintenance script|{{formatnum:13}}]] |- | 54 || [[User:Flow talk page manager|<span style="color:gray">Flow talk page manager</span>]] || [[Special:Contributions/Flow talk page manager|{{formatnum:8}}]] {{/end}} djvcsyjoc8aa8w86svk8e7omjvbn02t 4 137601 647205 647169 2026-05-24T12:02:06Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 647205 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:114271}}]] || {{Permissions|JigildikBot}} |- | 2 || [[User:ChoRusBot|<span style="color:gray">ChoRusBot</span>]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] || {{Permissions|ChoRusBot}} |- | 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:35330}}]] || {{Permissions|InternetArchiveBot}} |- | 4 || [[User:Chaoborus|<span style="color:gray">Chaoborus</span>]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}} |- | 5 || [[User:Bosogo|<span style="color:gray">Bosogo</span>]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}} |- | 6 || [[User:Chorobek|<span style="color:gray">Chorobek</span>]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13445}}]] || {{Permissions|Chorobek}} |- | 7 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:13158}}]] || {{Permissions|Artelow}} |- | 8 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12800}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 9 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:11060}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}} |- | 10 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8498}}]] || {{Permissions|EmausBot}} |- | 11 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7965}}]] || {{Permissions|Baydastann}} |- | 12 || [[User:Xqbot|Xqbot]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7208}}]] || {{Permissions|Xqbot}} |- | 13 || [[User:VertexBot|<span style="color:gray">VertexBot</span>]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] || {{Permissions|VertexBot}} |- | 14 || [[User:Элден|<span style="color:gray">Элден</span>]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}} |- | 15 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5879}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}} |- | 16 || [[User:UlutSoft3|<span style="color:gray">UlutSoft3</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}} |- | 17 || [[User:Чагылган|<span style="color:gray">Чагылган</span>]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}} |- | 18 || [[User:MerlIwBot|<span style="color:gray">MerlIwBot</span>]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] || {{Permissions|MerlIwBot}} |- | 19 || [[User:Эльза Мамбетакунова|<span style="color:gray">Эльза Мамбетакунова</span>]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}} |- | 20 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4952}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}} |- | 21 || [[User:ImeNtrav|<span style="color:gray">ImeNtrav</span>]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}} |- | 22 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4476}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}} |- | 23 || [[User:Maksat|<span style="color:gray">Maksat</span>]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}} |- | 24 || [[User:Shchb|<span style="color:gray">Shchb</span>]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}} |- | 25 || [[User:Kmaksat|<span style="color:gray">Kmaksat</span>]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}} |- | 26 || [[User:Үрүйэ|<span style="color:gray">Үрүйэ</span>]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}} |- | 27 || [[User:VolkovBot|<span style="color:gray">VolkovBot</span>]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] || {{Permissions|VolkovBot}} |- | 28 || [[User:Kgbek|<span style="color:gray">Kgbek</span>]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}} |- | 29 || [[User:Connexxx|<span style="color:gray">Connexxx</span>]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}} |- | 30 || [[User:Elebayev|<span style="color:gray">Elebayev</span>]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}} |- | 31 || [[User:Legobot|<span style="color:gray">Legobot</span>]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] || {{Permissions|Legobot}} |- | 32 || [[User:TXiKiBoT|<span style="color:gray">TXiKiBoT</span>]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] || {{Permissions|TXiKiBoT}} |- | 33 || [[User:Aidabishkek|<span style="color:gray">Aidabishkek</span>]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}} |- | 34 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3117}}]] || {{Permissions|CommonsDelinker}} |- | 35 || [[User:SieBot|<span style="color:gray">SieBot</span>]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] || {{Permissions|SieBot}} |- | 36 || [[User:Luckas-bot|<span style="color:gray">Luckas-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] || {{Permissions|Luckas-bot}} |- | 37 || [[User:Askar Nazyrov|<span style="color:gray">Askar Nazyrov</span>]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}} |- | 38 || [[User:Umut|<span style="color:gray">Umut</span>]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}} |- | 39 || [[User:QECUB|<span style="color:gray">QECUB</span>]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}} |- | 40 || [[User:Бахтияр Толукбаев|<span style="color:gray">Бахтияр Толукбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}} |- | 41 || [[User:ZéroBot|<span style="color:gray">ZéroBot</span>]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] || {{Permissions|ZéroBot}} |- | 42 || [[User:WikitanvirBot|<span style="color:gray">WikitanvirBot</span>]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] || {{Permissions|WikitanvirBot}} |- | 43 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|<span style="color:gray">Roman, Alexej and Vładimir</span>]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}} |- | 44 || [[User:Kairat Zamirbekov|<span style="color:gray">Kairat Zamirbekov</span>]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}} |- | 45 || [[User:Addbot|<span style="color:gray">Addbot</span>]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] || {{Permissions|Addbot}} |- | 46 || [[User:ArthurBot|<span style="color:gray">ArthurBot</span>]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] || {{Permissions|ArthurBot}} |- | 47 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1435}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 48 || [[User:Meri|<span style="color:gray">Meri</span>]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}} |- | 49 || [[User:JAnDbot|<span style="color:gray">JAnDbot</span>]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] || {{Permissions|JAnDbot}} |- | 50 || [[User:Asankozhoevas|<span style="color:gray">Asankozhoevas</span>]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}} |- | 51 || [[User:Adinai|<span style="color:gray">Adinai</span>]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}} |- | 52 || [[User:Friendwip.kg|<span style="color:gray">Friendwip.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}} |- | 53 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1118}}]] || {{Permissions|MediaWiki message delivery}} |- | 54 || [[User:Kglive|<span style="color:gray">Kglive</span>]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}} |- | 55 || [[User:Escarbot|<span style="color:gray">Escarbot</span>]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] || {{Permissions|Escarbot}} |- | 56 || [[User:UlutSoft6|<span style="color:gray">UlutSoft6</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}} |- | 57 || [[User:TarPas|<span style="color:gray">TarPas</span>]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}} |- | 58 || [[User:Gulzhana|<span style="color:gray">Gulzhana</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}} |- | 59 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:964}}]] || {{Permissions|Jembot}} |- | 60 || [[User:MelancholieBot|<span style="color:gray">MelancholieBot</span>]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] || {{Permissions|MelancholieBot}} |- | 61 || [[User:FoxBot|<span style="color:gray">FoxBot</span>]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] || {{Permissions|FoxBot}} |- | 62 || [[User:Aida23a|<span style="color:gray">Aida23a</span>]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}} |- | 63 || [[User:Dnes1302|<span style="color:gray">Dnes1302</span>]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}} |- | 64 || [[User:Элдин беги|<span style="color:gray">Элдин беги</span>]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}} |- | 65 || [[User:UlutSoft1|<span style="color:gray">UlutSoft1</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}} |- | 66 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|Arsensky}} |- | 67 || [[User:TjBot|<span style="color:gray">TjBot</span>]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] || {{Permissions|TjBot}} |- | 68 || [[User:Rotlink|<span style="color:gray">Rotlink</span>]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}} |- | 69 || [[User:Chris die Seele|<span style="color:gray">Chris die Seele</span>]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}} |- | 70 || [[User:Дилдорбек|<span style="color:gray">Дилдорбек</span>]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}} |- | 71 || [[User:Aiylchy|<span style="color:gray">Aiylchy</span>]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}} |- | 72 || [[User:AlleborgoBot|<span style="color:gray">AlleborgoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|AlleborgoBot}} |- | 73 || [[User:Estebesovdastan|<span style="color:gray">Estebesovdastan</span>]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}} |- | 74 || [[User:Thijs!bot|<span style="color:gray">Thijs!bot</span>]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] || {{Permissions|Thijs!bot}} |- | 75 || [[User:Jakshysapa|<span style="color:gray">Jakshysapa</span>]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}} |- | 76 || [[User:Idioma-bot|<span style="color:gray">Idioma-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] || {{Permissions|Idioma-bot}} |- | 77 || [[User:Lirchik|<span style="color:gray">Lirchik</span>]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}} |- | 78 || [[User:Incall|<span style="color:gray">Incall</span>]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}} |- | 79 || [[User:Amantur r|<span style="color:gray">Amantur r</span>]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}} |- | 80 || [[User:Cekli829|<span style="color:gray">Cekli829</span>]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}} |- | 81 || [[User:RedBot|<span style="color:gray">RedBot</span>]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|RedBot}} |- | 82 || [[User:Табалдыев Ысламбек|<span style="color:gray">Табалдыев Ысламбек</span>]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}} |- | 83 || [[User:S(uz)ak|<span style="color:gray">S(uz)ak</span>]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}} |- | 84 || [[User:Firespeaker|<span style="color:gray">Firespeaker</span>]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}} |- | 85 || [[User:Gulzat05|<span style="color:gray">Gulzat05</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}} |- | 86 || [[User:Канымбу|<span style="color:gray">Канымбу</span>]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}} |- | 87 || [[User:Zhanyl90|<span style="color:gray">Zhanyl90</span>]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}} |- | 88 || [[User:Aladobot|<span style="color:gray">Aladobot</span>]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}} |- | 89 || [[User:JackieBot|<span style="color:gray">JackieBot</span>]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] || {{Permissions|JackieBot}} |- | 90 || [[User:Gulaiym001|<span style="color:gray">Gulaiym001</span>]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}} |- | 91 || [[User:Makenzis|Makenzis]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:525}}]] || {{Permissions|Makenzis}} |- | 92 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|<span style="color:gray">Орозобек Түгөлбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}} |- | 93 || [[User:MastiBot|<span style="color:gray">MastiBot</span>]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] || {{Permissions|MastiBot}} |- | 94 || [[User:Кайып Пайзылдаев|<span style="color:gray">Кайып Пайзылдаев</span>]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}} |- | 95 || [[User:Synthebot|<span style="color:gray">Synthebot</span>]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] || {{Permissions|Synthebot}} |- | 96 || [[User:Mjbmrbot|<span style="color:gray">Mjbmrbot</span>]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] || {{Permissions|Mjbmrbot}} |- | 97 || [[User:Бегаим|<span style="color:gray">Бегаим</span>]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}} |- | 98 || [[User:Rartat|<span style="color:gray">Rartat</span>]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}} |- | 99 || [[User:Fornax|<span style="color:gray">Fornax</span>]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}} |- | 100 || [[User:PlanespotterA320|<span style="color:gray">PlanespotterA320</span>]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}} |- | 101 || [[User:HRoestBot|<span style="color:gray">HRoestBot</span>]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] || {{Permissions|HRoestBot}} |- | 102 || [[User:UlutSoft4|<span style="color:gray">UlutSoft4</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}} |- | 103 || [[User:Ripchip Bot|<span style="color:gray">Ripchip Bot</span>]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] || {{Permissions|Ripchip Bot}} |- | 104 || [[User:Hugo.arg|<span style="color:gray">Hugo.arg</span>]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}} |- | 105 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:433}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}} |- | 106 || [[User:Ksc~ruwiki|<span style="color:gray">Ksc~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}} |- | 107 || [[User:Alexbot|<span style="color:gray">Alexbot</span>]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] || {{Permissions|Alexbot}} |- | 108 || [[User:Алтынбек Касымов|<span style="color:gray">Алтынбек Касымов</span>]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}} |- | 109 || [[User:Pathoschild|<span style="color:gray">Pathoschild</span>]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}} |- | 110 || [[User:Εὐθυμένης|<span style="color:gray">Εὐθυμένης</span>]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}} |- | 111 || [[User:AvocatoBot|<span style="color:gray">AvocatoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] || {{Permissions|AvocatoBot}} |- | 112 || [[User:Namir|<span style="color:gray">Namir</span>]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}} |- | 113 || [[User:KamikazeBot|<span style="color:gray">KamikazeBot</span>]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] || {{Permissions|KamikazeBot}} |- | 114 || [[User:Госфонд ИС|<span style="color:gray">Госфонд ИС</span>]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}} |- | 115 || [[User:V3~kywiki|<span style="color:gray">V3~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}} |- | 116 || [[User:LaaknorBot|<span style="color:gray">LaaknorBot</span>]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] || {{Permissions|LaaknorBot}} |- | 117 || [[User:AdemazAlmaz|<span style="color:gray">AdemazAlmaz</span>]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}} |- | 118 || [[User:Ырысгул|<span style="color:gray">Ырысгул</span>]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}} |- | 119 || [[User:Nurjamal|<span style="color:gray">Nurjamal</span>]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}} |- | 120 || [[User:Nursultan|<span style="color:gray">Nursultan</span>]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}} |- | 121 || [[User:Movses-bot|<span style="color:gray">Movses-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] || {{Permissions|Movses-bot}} |- | 122 || [[User:Aymira|<span style="color:gray">Aymira</span>]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}} |- | 123 || [[User:Ptbotgourou|<span style="color:gray">Ptbotgourou</span>]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}} |- | 124 || [[User:Symbat92|<span style="color:gray">Symbat92</span>]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}} |- | 125 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:311}}]] || {{Permissions|YiFeiBot}} |- | 126 || [[User:Rubinbot|<span style="color:gray">Rubinbot</span>]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Rubinbot}} |- | 127 || [[User:Andrew J.Kurbiko|<span style="color:gray">Andrew J.Kurbiko</span>]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}} |- | 128 || [[User:Орозгул|<span style="color:gray">Орозгул</span>]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}} |- | 129 || [[User:PipepBot|<span style="color:gray">PipepBot</span>]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|PipepBot}} |- | 130 || [[User:Ziv|<span style="color:gray">Ziv</span>]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}} |- | 131 || [[User:Atlikta|<span style="color:gray">Atlikta</span>]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}} |- | 132 || [[User:Abiyoyo|<span style="color:gray">Abiyoyo</span>]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}} |- | 133 || [[User:Росул|<span style="color:gray">Росул</span>]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}} |- | 134 || [[User:Vagobot|<span style="color:gray">Vagobot</span>]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Vagobot}} |- | 135 || [[User:Elya3|<span style="color:gray">Elya3</span>]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}} |- | 136 || [[User:AvicBot|<span style="color:gray">AvicBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] || {{Permissions|AvicBot}} |- | 137 || [[User:Baronnet|<span style="color:gray">Baronnet</span>]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}} |- | 138 || [[User:Ahmadi~ruwiki|<span style="color:gray">Ahmadi~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}} |- | 139 || [[User:Rakutai|<span style="color:gray">Rakutai</span>]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}} |- | 140 || [[User:SilvonenBot|<span style="color:gray">SilvonenBot</span>]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|SilvonenBot}} |- | 141 || [[User:Gerakibot|<span style="color:gray">Gerakibot</span>]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|Gerakibot}} |- | 142 || [[User:Minorax|<span style="color:gray">Minorax</span>]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}} |- | 143 || [[User:Purbo T|<span style="color:gray">Purbo T</span>]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] || {{Permissions|Purbo T}} |- | 144 || [[User:Makecat-bot|<span style="color:gray">Makecat-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] || {{Permissions|Makecat-bot}} |- | 145 || [[User:Peri~kywiki|<span style="color:gray">Peri~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}} |- | 146 || [[User:Ashirov Maksatbek|<span style="color:gray">Ashirov Maksatbek</span>]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}} |- | 147 || [[User:Asel90|<span style="color:gray">Asel90</span>]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}} |- | 148 || [[User:Belekoff|<span style="color:gray">Belekoff</span>]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}} |- | 149 || [[User:Jol004u|<span style="color:gray">Jol004u</span>]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}} |- | 150 || [[User:Janyzak|<span style="color:gray">Janyzak</span>]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}} {{/end}} hm47zlexs892w4nf5qfkoiniyr7ed2y 0 137964 647226 572085 2026-05-24T20:35:01Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647226 wikitext text/x-wiki {{Тасма |КыргАталышы = Супер келинчек |НукураАталышы = {{lang-uz|Men Terrorchi emasman}} |Сүрөт = |Сүрөткө баяндама = |Туурасы = 250px |Урааны = |Жанры = |Режиссёру = Мухаммад Али Искандаров |Продюсери = Фирдавс Абдухаликов |Сценарийи = Мухаммад Али Искандаров |Актёрлор = Нурмухаммадхон Хусниддинов<br>Саддридин Амриддинов<br>Бекзод Таджиев<br>Давид Абрамян<br>Сулим Селиханов<br>Отабек Махкамов |Оператору = Хусан Атабаев |Композитору = Жасур Бадалбаев |Хореографсы = |Компания = Iskandariy visual |Бюджети = $150 000 |Киреше = |Өлкө = {{Өлкө желеги|Өзбекстан}} |Тили = [[Өзбек тили|Өзбекче]] |Узактыгы = 70 мүнөт |Жыл = [[2021]] |Кийинки тасма =«Казбек»<ref>{{Cite web |url=http://uzbekkino.uz/rejisser-muhammadali-iskandarov-posetil-dom-mamadali-topvoldieva.html |title=Режиссер Мухаммадали Искандаров посетил дом Мамадали Топволдиева |access-date=2021-10-16 |archive-date=2021-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211016150959/http://uzbekkino.uz/rejisser-muhammadali-iskandarov-posetil-dom-mamadali-topvoldieva.html |url-status=live |accessdate=2025-11-14 |archivedate=2021-10-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211016150959/http://uzbekkino.uz/rejisser-muhammadali-iskandarov-posetil-dom-mamadali-topvoldieva.html }}</ref> | imdb_id = }} «'''Мен террорчу эмесмин'''» ({{lang-uz|Men Terrorchi emasman}}) — [[Өзбекстан|Өзбекстандын]] 2021-жылы чыккан, согуштук драма жанрындагы тасмасы, режиссёру Мухаммад Али Искандаров<ref>{{Cite web|lang=ru|url=http://darakchi.uz/ru/111396|title=Создатели фильма "Я не террорист" рассказали о съемках|website=Darakchi|access-date=2021-10-25|archive-date=2021-10-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023180643/http://darakchi.uz/ru/111396|url-status=live|accessdate=2025-11-14|archivedate=2021-10-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211023180643/http://darakchi.uz/ru/111396}}</ref>.Тасма Өзбекстандын кинематография агенттиги менен «Iskandariy visual» кинокомпаниясынын биргелешкен өндүрүшү болуп саналат, ошондой эле Өзбекстан Республикасынын Мамлекеттик коопсуздук кызматынын колдоосу менен тартылган. Тасманын тартуу иштери, 2018-жылдын май айында башталып, [[Өзбекстан]] менен [[Түркия|Түркияда]] өткөн. Тасмада [[терроризм|терроризмдин]] айдыңына түшүп кеткен жаштардын тагдыры, алардын алдамчы идеологияга алданып, кайгыга баткан өмүр жолдору терең чагылдырылган. Окуя чыныгы турмуштан алынган фактыларга негизделген. [[COVID-19 пандемиясы|COVID-19 пандемиясынан]] улам бет ачары үч жолу жылдырылган. Бул Өзбекстанда пандемияга байланыштуу чектөөлөрдөн кийин кинотеатрларда көрсөтүлгөн биринчи тасма болуп калган<ref>{{Cite web|lang=ru|url=https://uz.sputniknews.ru/20210112/Uzbekistantsy-uvideli-premeru-filma-Ya-ne-terrorist-15769546.html|title=Узбекистанцы увидели премьеру фильма "Я не террорист"|author=Sputnik Узбекистан|website=Sputnik Узбекистан|date=2021-01-12|access-date=2021-10-23|archive-date=2021-10-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20211022160338/https://uz.sputniknews.ru/20210112/Uzbekistantsy-uvideli-premeru-filma-Ya-ne-terrorist-15769546.html|url-status=live}}</ref>. ==Мазмуну == Тасманын башкы каармандары — Алихан менен Садри. Алар ММА боюнча таймаштарга катышкан, кесипкөй спортчулар, ал эми машыгуудан кийин бош убактарында коллекторлук менен алектенишет. Алардын кылмыштуу иштери ачылыла баштаганда, укук коргоо органдарынын куугунтугунан качып, өлкөдөн шашылыш чыгып кетүүгө аргасыз болушуп, [[Түркия|Түркияга]] жөнөшөт. Качуу учурунда алар Сирия–Түркия чек арасын мыйзамсыз бузуп өтүп, [[Сирия]] аймагына туш болот. Ал жерде аларды [[Ислам мамлекети|ИЛИМ]] [[Террордук уюм|террордук уюмуна]] мүчө болгон [[КМШ]] өлкөлөрүнөн келген жарандар жана мекендештери тосуп алышат. Алгач экстремисттик идеологияны туура деп ойлоп, кызыгышканы менен, көп өтпөй андан көңүлдөрү калып, кадимки нормалдуу жашоого кайтууга аракет кылышат. Бирок бул аракеттери ийгиликсиз болуп, кезектеги кандуу салгылаштын жүрүшүндө каза табышат. Ошентип, алар [[террордук уюм|террордук уюмдан]] чыгып кетүүгө мүмкүнчүлүк таба албай, өз өмүрлөрү менен кош айтышат<ref>{{Cite web|lang=ru|url=https://beztolkovii.livejournal.com/49787.html|title=Я не террорист. Хорошее кино!|website=beztolkovii.livejournal.com|access-date=2021-10-25|archive-date=2021-10-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20211025162155/https://beztolkovii.livejournal.com/49787.html|url-status=live}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|lang=ru|url=https://central.asia-news.com/ru/articles/cnmi_ca/features/2021/01/28/feature-01|title=Узбекский фильм предупредил молодых зрителей о «предательском лице терроризма»|author=Айдар Ашимов|website=Каравансарай|access-date=2021-10-25|archive-date=2021-10-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20211025160446/https://central.asia-news.com/ru/articles/cnmi_ca/features/2021/01/28/feature-01|url-status=live}}</ref>. ==Тасманын идеясы == Бул тасмада ИЛИМ сыяктуу террордук топторго кошулуп кеткен адамдардын кайгылуу тагдыры баяндалат<ref>{{Cite web|url=http://uzbekkino.uz/sostoyalas-bolshaya-premera-filma-ya-ne-terrorist.html|title=Состоялась большая премьера фильма «Я не террорист»|website=uzbekkino.uz|access-date=2021-10-26|archive-date=2021-10-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20211026203826/http://uzbekkino.uz/sostoyalas-bolshaya-premera-filma-ya-ne-terrorist.html|url-status=live|accessdate=2025-11-30|archivedate=2021-10-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211026203826/http://uzbekkino.uz/sostoyalas-bolshaya-premera-filma-ya-ne-terrorist.html}}</ref> . Режиссёр Мухаммад Али Искандаровдун айтымында: «Биздин долбоордун башкы максаты — айрыкча жаштарга терроризмдин адамзатка каршы кылган кыянат иштери менен чыныгы жырткыч жүзүн көрсөтүү, анын ачкөз жана чыккынчыл мүнөзүн ачып берүү, террордук идеологиянын негизсиз экенин жана мындай аракеттер үчүн жазанын сөзсүз керек экенин жеткирүү»<ref name=":0" />. ==Каармандарда == {{Каармандарда (үстүндө)}} {{Каармандарда|Нурмухаммадхон Хусниддинов||Алихан Касимов}} {{Каармандарда|Саддридин Амриддинов||Саддридин Сабиров }} {{Каармандарда|Сулим Селиханов||Рамзан}} {{Каармандарда|Бекзад Тажиев||Аббос}} {{Каармандарда|Давид Байрамян||Иса}} {{Каармандарда|Атабек Махкамов||Малик Хушёхмедов}} {{Каармандарда|Сан Жай||Махмуд}} {{Каармандарда|Ахмает Серкан Эр||Усманбей}} {{Каармандарда|Шохрух Рахимов||Ахмат}} {{Каармандарда (түбүндө)}} {{external media |video1 = [https://www.youtube.com/watch?v=Kd23nL00OWI Роман Филипов] }} ==Тартуучу топ == * Башкы продюсери — Өзбекстан кинематография агенттиги, башкы директор Фирдавс Абдухаликов * Аткаруучу продюсери — Надир Муминов * Койгон режиссёру — Мухаммад Али Искандаров * Сценарий автору — Мухаммад Али Искандаров * Койгон оператору — Хусан Атабаев * Койгон сүрөтчү — Бахриддин Шамсуддинов * Композитору — Жасур Бадалбаев * Долбоордун жетекчиси — Фирдавс Абдухаликов * Монтаж режиссёрлору — Фархад Тахиров * Сүрөтчү — Бахриддин Шамсутдинов ==Постпродакшн== «Мен террорчу эмесмин» тасманын музыкасын Жасур Бадалбаев жазган. Үндү жаздыруу боюнча режиссёр — Константин Филанов. Саунд-дизайнды Дмитрий Тимонин жасаган<ref>{{Cite web |url=https://www.uzdaily.uz/ru/post/58308 |title=Неделя национального кинематографа презентовала фильм «Я не террорист. История моей смерти» |access-date=2021-10-14 |archive-date=2021-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211029175213/https://www.uzdaily.uz/ru/post/58308 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.bbc.com/uzbek/uzbekistan-55646692 |title=«Мен террорчи эмасман. Ўлимим тарихи» — Ўзбекистонда миллий кино санъати ҳафталиги, дунё, Мирзиёев, O‘zbekiston, Mirziyoyev, yangiliklar |access-date=2021-10-14 |archive-date=2021-10-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211021173530/https://www.bbc.com/uzbek/uzbekistan-55646692 |url-status=live }}</ref>. СинеЛаб компаниясынын толук үн пост-продакшн комплекси Dolby Digital 5.1 форматында ишке ашырылган<ref>{{Cite web|lang=ru|url=https://yuz.uz/ru/news/film-ya-ne-terrorist-budet-pokazan-v-novom-formate|title=Фильм «Я не террорист» будет показан в новом формате|website=https://yuz.uz|access-date=2021-10-23|archive-date=2021-10-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023183816/https://yuz.uz/ru/news/film-ya-ne-terrorist-budet-pokazan-v-novom-formate|url-status=live}}</ref>. ==Булактар == {{Булактар}} mqd5p30d90e7fsow4zz4il6ztcqdteh 0 138036 647218 640171 2026-05-24T17:43:51Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647218 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |макамы = Шаар |кыргызча аталышы = Мазари-Шариф |расмий аталышы = {{lang2|ps|prs|مزار شریف}} |сүрөт ={{Фотомонтаж | photo1a = Nowruz in northern Afghanistan-2011 (cropped).jpg | photo2a = Masjid Sabz Balkh Mazar-e Sharif Afghanistan.jpg | photo2b = Burqa, Shrine of Hazrat Ali or The blue mosque.jpg | photo3a = Mazar-e Sharif - Blue detail.jpg | photo3b = Mazar sharif street.jpg | photo4a = Rowza Shrine Hazrat Ali Mazar-e Sharif Afghanistan.jpg | photo4b = | photo5a = | photo5b = | color = white | color_border = white | position = center | spacing = 2 | size = 266 | foot_montage = }} |сүрөт ачыктамасы = |баш ийгени = |өлкө = Ооганстан |герб = |желек = |гербдин сүрөттөлүшү = |желектин сүрөттөлүшү = |гербдин туурасы = |желектин туурасы = |lat_deg = 36.7089 |lat_min = |lat_sec = |lon_deg = 67.1108 |lon_min = |lon_sec = |CoordScale = |CoordAddon = |CoordScale = |өлкө картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Провинция |облус = Балх |таблицадагы облус = |район түрү = |район = |таблицадагы район = |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = Насир Ахмад Айни |негизделген күнү = XII кылым |биринчи белгиленген = |мурунку аталышы = |макамдын берилиши = |аймагы = 83 |бийиктиктин түрү = |ОЖ борборунун бийиктиги = 380 |климаты = |расмий тили = |расмий тили2 = |калкы = 500 000−680 000 |элди каттоо жылы = 2021 |жыштыгы = 5 700 |агломерация = |улуттук курамы = [[тажиктер]], [[өзбектер]], түркмөндөр, [[хазарлар]], [[пуштундар]] |диний курамы = мусулмандар |этнохороним = |убакыт аралыгы = +04:30 |DST = |телефон коду = +93 50 |почта индекси = |почта индекстери = |автоунаа коду = |идентификатордун түрү = |цифралык идентификатор = |Commons түрмөгүндө = Mazar-e-Sharif |сайты = |сайтынын тили = |сайтынын тили 2 = }} '''Мазари-Шариф''' ({{lang-prs|مزار شریف}} ''Mazār-e Šarif,'' {{Lang-ps|مزار شریف}}) — [[Ооганстан|Ооганстандагы]] чоңдугу боюнча төртүнчү орундагы шаар. Балх провинциясынын административдик борбору. Ооганстандын байыркы жана кооз шаарларынын бири. == Этимологиясы == [[Файл:Rowza_Shrine_Hazrat_Ali_Mazar-e_Sharif_Afghanistan..._south_side.jpg|left|thumb|280x280px|Көк мечит]] Мазари-Шариф аталышы «ыйыктын мүрзөсү» деген маании билдирет. Бул пайгамбар Мухаммеддин аталаш тууганы, күйөө баласы жана санаалашы болгон [[Азирети Али|Азирети Алинин]] мүрзөсү ушул жерде жайгашкан деп айтылат. [[Азирети Али|Азирети Алинин]] мүрзөсү шаардын борборунда жайгашкан, чоң көк кыштар менен кооздолгон «Көк мечит» деген аталыш менен белгилүү болгон ыйык жайда жайгашкан<ref>[https://www.afghanistan-analysts.org/en/reports/international-engagement/the-dead-of-mazar/ AAN. The Dead of Mazar]</ref><ref>[https://www.theguardian.com/news/2022/feb/17/inside-taliban-return-to-power-afghanistan-mazar-i-sherif The Guardian. Whatever horrors they do, they do in secret’: inside the Taliban’s return to power]</ref>. == Тарыхы == [[Файл:Luftwaffe_Tornados_in_Afghanistan.jpg|left|thumb|280x280px|Мазари-Шариф аэропортунун жанында жайгашкан Мармал лагери]] [[Файл:John_Kerry_at_Balkh_University_in_May_2011.jpg|left|thumb|280x280px|АКШ сенатору Жон Керри Балх университетинде, 2011-жылдын май айы]] [[Файл:Berezka_(5778258455).jpg|left|thumb|280x280px|Мазари-Шарифте орусча аталышы кириллица менен жазылган дүкөн]] [[Файл:Carpet_seller_in_mazar-e-sharif.jpg|left|thumb|420x420px|Мазари-Шарифтеги килем сатуучу]] [[Ахемениддер мамлекети|Ахемениддер]] бул аймакты б.з.ч. VI кылымдан баштап көзөмөлдөгөн. Искендер Зулкарнайн азыркы шаар жайгашкан аймакты басып алганы менен, ал өлгөндөн кийин аймак Селевкиддер империясынын курамына кирген. Селевкиддердин алсырашы [[Грек-Бактрия падышалыгы|Грек-Бактрия падышачылыгынын]] түзүлүшүнө алып келген. Болжол менен б.з.ч. 130-жылы сактар аймакты ээлеп, Грек-Бактрия падышачылыгы кулаган. Юэчжи уруулары Мазари-Шарифти жана анын тегерегин басып алып, [[Кушан падышалыгы|Кушан падышалыгынын]] түзүлүшүнө түрткү болушкан. Кушандардын бийлиги кулагандан кийин аймакты [[Сасанийлер мамлекети|сасанийлер]] көзөмөлдөгөн. Ислам басып алуучулары Мазари-Шарифке 651-жылы жетишкен<ref>[https://books.google.kg/books/about/International_Dictionary_of_Historic_Pla.html?id=vWLRxJEU49EC&redir_esc=y Trudy Ring, Robert M. Salkin, Sharon La Boda. International Dictionary of Historic Places: Asia and Oceania]</ref>. Аймактын тарыхый өнүгүшү байыркы Балх шаары менен байланышат. Зороастризм, буддизм жана кийин исламдын алгачкы кылымдарында Балх маданий жана диний борбор болгон. Окумуштуу Нэнси Дюпри белгилегендей, азыркы Мазари-Шарифдин орду орто кылымдарда Балх аймагынын өнүккөн жери катары белгилүү болгон, бирок бул аймактагы чоң шаарлардын так аталышы IX–X кылымдарга чейин жазма булактарда кездешпейт<ref>[https://books.google.kg/books/about/An_Historical_Guide_to_Afghanistan.html?id=T__DHAAACAAJ&redir_esc=y Nancy Hatch Dupree. An Historical Guide to Afghanistan]</ref>. Мусулмандар арасында Мазари-Шариф шаарынын негизделиши Али ибн Абу Талибдин сөөгү ушул жерде табылган деген уламыш менен байланыштырылат. Бул уламыш XI–XII кылымдардан тарта жайылып, кийинчерээк шаарды диний борборлордун бирине айланткан<ref>[https://www.iranicaonline.org/articles/mazar-sarif/ Encyclopaedia Iranica. “Mazār-e Šarif”]</ref>. XIII кылымда [[Чыңгыз хан|Чыңгыз хандын]] аскерлери Балхты кыйраткандан кийин аймак эбегейсиз кыйроого учураган. Илимпоздордун баамында, азыркы Мазари-Шариф аймагы ошол доордо толугу менен бош калган, калктуу жай катары өнүгүшү XIV–XV кылымдарда гана жандана баштаган<ref>[https://www.brianglynwilliams.com/pdfs/930854297(3).pdf Brian Glyn Williams. General Dostum and the Mazar i Sharif Campaign: new light on the role of Northern Alliance warlords in Operation Enduring Freedom]</ref>. XIV–XV кылымдарда аймак Тимуридлердин көзөмөлүндө болгон. Тимурид доорунда Балх менен анын тегерегинде көптөгөн ирригациялык иштери жүргүзүлүп, соода кербен жолдору калыбына келтирилген. Мазари-Шариф дал ушул мезгилде өзгөчө мааниге ээ болгон диний шаар катары белгилүү боло баштаган. XVI кылымда Түндүк Ооганстан [[Шейбанийлер мамлекети]] менен [[Моголдор империясы]] ортосундагы саясий күрөштүн талаасына айланган. Мазари-Шариф өзүнүн диний ролун сактаганы менен ири административдик борбор катары функцияларды аткарган эмес. XVIII кылымдын ортосунда аймак Ахмад Шах Дуррани негиздеген [[Дуррани державасы|Дурраний]] империясынын курамына кирген. XIX кылымдын негизги бөлүгүндө Мазари-Шариф жергиликтүү өзбек жана түркмөн урууларынын таасири астында болуп, борбордук ооган бийлигине баш ийген эмес. 1870–1880-жылдары [[Абдурахман хан|Абдурахман]] [[Абдурахман хан|хан]] түндүктөгү өз алдынчалыкты толук жойгондо гана шаар толук түрдө борбордук бийликке баш ийген<ref>{{Cite web |title=Vartan Gregorian. The Emergence of Modern Afghanistan Politics of Reform and Modernization, 1880-1946 |url=https://pahar.in/pahar/Books%20and%20Articles/Afghanistan/1969%20Emergence%20of%20Modern%20Afghanistan--politics%20of%20reform%20and%20modernization%201880-1946%20by%20Gregorian%20s.pdf |accessdate=2025-11-25 |archivedate=2025-12-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20251201082157/https://pahar.in/pahar/Books%20and%20Articles/Afghanistan/1969%20Emergence%20of%20Modern%20Afghanistan--politics%20of%20reform%20and%20modernization%201880-1946%20by%20Gregorian%20s.pdf }}</ref>. XX кылымдын башында Мазари-Шариф Балх вилайетинин административдик борбору болгон. 1930-жылдары ооган өкмөтү түндүк провинцияларда ири административдик реформаларды жүргүзүү чечимин кабыл алышы, шаардын тез өсүүшүнө түрткү болгон. 1979-жылы советтик аскерлердин Ооганстанга басып кирген мезгилинде Мазари-Шариф советтик аскерлердин стратегиялык пунктуна айланган. 1980-жылдары шаарда советтик гарнизон жайгашып, Балх аймагынын негизги транспорттук түйүнү катары колдонулган. 1990-жылдары Түндүк Ооганстандын саясий абалы кескин өзгөргөн. Башында өзбек командири Абдул Рашид Дустум турган куралчан күчтөр Мазари-Шарифтеги тартипти сактоого аракет кылган. 1997–1998-жылдары шаар бир нече жолу бир куралдуу топтун колунан экинчи куралдуу топтун колуна өтүп турган. 1998-жылдын августунда шаардын аймагына Талибан толук көзөмөл орноткон жана кийин шаардын тарыхында массалык кыргын катары белгилүү болгон окуялар орун алган. 2001-жылы АКШ баштаган коалициянын колдоосу менен түндүктөгү антиталиб күчтөрү Мазари-Шарифти кайрадан басып алышкан. 2001–2021-жылдар аралыгында шаар Ооганстандын эң туруктуу жана экономикалык жактан өнүккөн административдик борборлорунун бири болгон. 2021-жылы Талибан кайра бийликке келгенде Мазари-Шариф каршылыксыз алардын бийлигинин алдына өткөн. == Географиясы == [[Файл:Mazar-i-Sharif_&_Band-e-Amir_Fan.jpg|left|thumb|280x280px|Мазари-Шариф жана анын айланасынын Эл аралык космос станциясынан тартылган сүрөтү, 2016-жыл]] Мазари-Шариф — Ооганстандын түндүгүндөгү Балх вилайетинин административдик борбору жана аймактагы эң ири шаар. Шаар Хиндукуш тоо тутумунун түндүгүндөгү Балх ойдуңунда жайгашкан. Географиялык координаттары болжол менен 36°42′ түндүк кеңдикте жана 67°07′ чыгыш узундукта. Шаардын деңиз деңгээлинен бийиктиги орточо 357 м, бул түндүк Ооганстандагы тегиз аймактарынын бири болуп эсептелет. Мазари-Шарифти курчаган аймак негизинен чөл жана жарым-чөл аймактарына мүнөздүү кургак пейзаждардан турат. Ойдуңдун түштүк жагында Хиндукуш тоолору башталып, түндүк жана батыш тарабы Өзбекстан менен болгон чек арага чейин созулган кең талаалардан турат. Шаар айланасында бир нече сугат каналдары бар, алардын көпчүлүгү байыркы Балх дарыясынын суу алган жергиликтүү сугат системаларына кирет. Айыл чарбасына ылайыктуу жерлер дарыялардын бойлорунда орун алган. Түндүк тарабындагы кең талаалар Мазари-Шарифти Өзбекстандын Термез шаары менен байланыштырган негизги транспорттук коридорду түзөт. Аймак географиялык жактан Ооганстандын түндүк провинцияларын Борбор Азия менен байланыштырып туруучу маанилүү түйүн болуп саналат. Ошондой эле шаар түндүк провинциялардын ичинде соода, логистика жана транспорт борбору катары маанилүү ролду ойнойт. === Климаты === Мазари-Шарифтин климаты кургак континенталдык мүнөзүнө ээ. Жайы өтө ысык жана кургак, кышы салыштырмалуу суук жана кургак. Жылдык жаан-чачындын көлөмү аз болгондуктан, шаар айланасы чөл жана жарым-чөл ландшафттары менен мүнөздөлөт. Июнь–август айларында аба ырайы өтө ысык болуп, күндүзгү абанын температурасы көп учурда 40°C жана андан жогору болот. Июль шаардагы эң ысык ай болуп саналат. Жайында жаан-чачын дээрлик жаабайт, аба кургак, чаңдуу шамалдар бат-бат катталат. Кышы салкын. Январь эң суук ай болуп, түнкүсүн абанын температура 0°C же андан төмөнгө түшүшү мүмкүн. Кар сейрек жаайт жана узакка кармалбайт. Жылдык жаан-чачындын орточо көлөмү 200 ммден аз. Жаан негизинен кыштын аягы менен жаздын башында жаайт (февраль–апрель). Түндүк Ооганстандын көпчүлүк бөлүгүндөй эле, Мазари-Шарифте да жылдын көп убактысында кургак шамалдар болуп турат. Айрыкча жайында ысык жана чаңдуу шамалдар болуп турат.{{Аба ырайы||Туурасы=|Абалы=|Жер_илик=Мазари-Шарифтин|Булак={{cite web |author = |url = http://www.weatherbase.com/weather/weather.php3?refer=&s=11904&cityname=Mazar-E-Sharif--United-States-of-America&refer=&cityname=Mazar-E-Sharif- |title = Weatherbase |lang = |website = www.weatherbase.com |date = |access-date = 2020-02-06 |url-status = live |accessdate = 2025-11-25 |archivedate = 2016-03-04 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20160304205548/http://www.weatherbase.com/weather/weather.php3?refer=&s=11904&cityname=Mazar-E-Sharif--United-States-of-America&refer=&cityname=Mazar-E-Sharif- }}|Үчт_ор=4|Үчт_ор_ж-ч=20|Бир_ор=6|Бир_ор_ж-ч=30|Жал_ор=10|Жал_ор_ж-ч=40|Чын_ор=16|Чын_ор_ж-ч=40|Буг_ор=23|Буг_ор_ж-ч=10|Кул_ор=28|Кул_ор_ж-ч=0|Тек_ор=31|Тек_ор_ж-ч=0|Баш_ор=29|Баш_ор_ж-ч=0|Аяк_ор=24|Аяк_ор_ж-ч=0|Тог_ор=16|Тог_ор_ж-ч=0|Жет_ор=9|Жет_ор_ж-ч=10|Беш_ор=4|Беш_ор_ж-ч=20|Жыл_ор=17|Жыл_ор_ж-ч=210|Үчт_ор_мин=-1|Үчт_ор_макс=10|Бир_ор_мин=1|Бир_ор_макс=12|Жал_ор_мин=5|Жал_ор_макс=16|Чын_ор_мин=10|Чын_ор_макс=23|Буг_ор_мин=16|Буг_ор_макс=30|Кул_ор_мин=21|Кул_ор_макс=36|Тек_ор_мин=25|Тек_ор_макс=38|Баш_ор_мин=23|Баш_ор_макс=36|Аяк_ор_мин=17|Аяк_ор_макс=32|Тог_ор_мин=8|Тог_ор_макс=24|Жет_ор_мин=2|Жет_ор_макс=16|Беш_ор_мин=-1|Беш_ор_макс=10|Жыл_ор_мин=11|Жыл_ор_макс=23|Үчт_а_макс=23|Үчт_а_мин=-16|Бир_а_макс=28|Бир_а_мин=-13|Жал_а_макс=32|Жал_а_мин=-5|Чын_а_макс=37|Чын_а_мин=-1|Буг_а_макс=40|Буг_а_мин=7|Кул_а_макс=43|Кул_а_мин=12|Тек_а_макс=45|Тек_а_мин=12|Баш_а_макс=46|Баш_а_мин=13|Аяк_а_макс=39|Аяк_а_мин=6|Тог_а_макс=35|Тог_а_мин=-2|Жет_а_макс=28|Жет_а_мин=-7|Беш_а_макс=23|Беш_а_мин=-15|Жыл_а_макс=46|Жыл_а_мин=-16}} == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [[wikivoyage:Mazar-e_Sharif#Q130469|Wiki voyage. Mazar-e Sharif]] * [https://www.hrw.org/legacy/reports98/afghan/index.htm#TopOfPage Human Rights Watch. The Massacre in Mazar-i Sharif] jmk5n51o2tukjrna1gkor3zwnlqtwvr 0 148561 647244 647157 2026-05-25T07:33:37Z NurlanKG Bishkek editor 46070 /* Биографиясы */ 647244 wikitext text/x-wiki {{Мамлекеттик ишмер |ысымы = Сагынбаев Экмет Сагынбаевич |сүрөтү = Sagynbaev_Ekmet_1940_2020_1.jpg |туулган күнү = 5.1.1940 |туулган жери = [[Эркин-Сай|Эркин-Сай]], [[Жайыл району|Калинин району]], Чүй облусу |каза болгон күнү = 26.11.2020 |каза болгон жери = [[Бишкек]] |кесиби = инженер-куруучу |жубайы = Таирова Халида Мулашевна |сыйлыктары = [[«Ардак Белгиси» ордени]] }} '''Сагынбаев Экмет Сагынбаевич''' (5-январь 1940-ж., [[Эркин-Сай]] айылы — 26-ноябрь 2020-ж., Бишкек) — '''Кыргыз Республикасынын турак жай-коммуналдык чарба жана калкты тейлөө чөйрөсүнө эмгек сиңирген кызматкер''', мамлекеттик кызматкер, инженер-куруучу. '''«Кыргыз Республикасынын алдындагы өзгөчө эмгеги үчүн»''' статусунун ээси жана персоналдык пенсионери. СССРдин [[«Ардак Белгиси» ордени]] менен сыйланган. [[File:Сагынбаев Өкмет.jpg|thumb|left|250px|Сагынбаев Өкмет]] == Биографиясы == '''Экмет Сагынбаевич''' [[Эркин-Сай]] айылында туулган, ал кезде бул айыл [[Чүй облусу]]нун Калинин (азыркы [[Жайыл району]]) районуна караган. Ал [[Моңолдор]] уруусуна таандык. Орто мектепти бүткөндөн кийин Фрунзе курулуш жана техникалык колледжине тапшырып, аны бүткөндөн кийин Фрунзе политехникалык институтунун жарандык инженерия факультетинде сырттан окуган. Курулуш тармагындагы алгачкы жылдары Фрунзе шаарындагы «Россия» кинотеатрынын, Финансы-экономикалык техникумунун (азыркы А. Токтоналиев атындагы Бишкек финансы-экономикалык колледжи) жана жаңы кичи райондордун курулушуна катышкан. Анын жетекчилиги астында шаардын архитектуралык көрүнүшүн калыптандырган маанилүү социалдык объекттер бой көтөргөн. == Эмгек жолу == * 1958-жыл, 15-август — «Фрунзегорстрой» трестинин СМУ-2 башкармалыгында жумушчу, андан кийин мастер жана прораб. * 1967-жыл, 16-март — «Ошгорстрой» трестинин СМУ-4 башкармалыгынын башкы инженери. <ref>Ош облустук мамлекеттик архиви. «Ошгорстрой» трестинин буйруктары (1967-ж.).</ref> * 1970-жыл, 3-мартынан — «Ошоблстрой» трестинде кызматын уланткан. * 1972-жыл, 3-май — «Южремстрой» трестинин башкаруучусунун орун басары. <ref>Ош облустук мамлекеттик архиви. «Южремстрой» трестинин жетекчи курамы боюнча буйруктары (1972-ж.).</ref> * 1980-жыл, 24-ноябрь — Талас облустук турак жай-коммуналдык чарба (ТЖКЧ) башкармалыгынын башчысы. <ref>{{Cite web |url=http://archive.kg/images/Putevoditel/Talasskii_raigosarhiv.pdf |title=Талас областынын мамлекеттик архиви. Путеводитель |publisher=archive.kg |accessdate=2026-04-10}}</ref> * 1987-жыл, 12-май — Иссык-Көл облустук «Иссыккульремстрой» трестинин башкаруучусу (Пржевальск ш.). <ref>Иссык-Көл облустук мамлекеттик архиви. Жетектөөчү курамдын буйруктары (1987–1992-жж.).</ref> * 1992-жыл, 22-июль — Балыкчы шаардык мамлекеттик администрациясынын бөлүм башчысы. * 1993-жыл, 8-февраль — «Кыргызалтын» мамлекеттик концернинин бөлүм башчысы. * 1995-жыл, 10-октябрь — Кант шаардык мамлекеттик администрациясынын башчысынын орун басары. <ref>Чүй облустук мамлекеттик архиви. Кант шаардык администрациясынын кадрдык буйруктары (1995-ж.).</ref> * 1997-жыл, 20-октябрь — Кант шаардык мамлекеттик администрациясынын башчысынын биринчи орун басары. * 2002-жыл, 26-июнь — Аламүдүн районунун башкы архитекторунун орун басары. * 2005-жыл, 11-август — Иссык-Ата районундагы пенсионерлерди социалдык-психологиялык колдоо боюнча пилоттук долбоордун алкагындагы борбордун директору. == Сыйлыктары == * '''[[«Ардак Белгиси» ордени]]''' (СССР Жогорку Советинин Президиумунун Жарлыгы, 1966-ж., күбөлүк №396909); * '''Кыргыз Республикасынын калкты тейлөө чөйрөсүнө эмгек сиңирген кызматкер''' (28-06-1990, күбөлүк №3353, Жарлык №109) <ref>[https://nagrada.srs.kg/Site/Awarded/63125 Мамлекеттик сыйлыктардын электрондук базасы (nagrada.srs.kg)]</ref>; * '''«Кыргыз Республикасынын алдындагы өзгөчө эмгеги үчүн» пенсионери''' (2001-ж., күбөлүк №6215) <ref>[https://cbd.minjust.gov.kg/46-186/edition/848451/ru Кыргыз Республикасынын алдындагы өзгөчө эмгеги үчүн пенсиялар жөнүндө Жобо].</ref>; * '''«Эмгек ардагери» медалы.''' == Үй-бүлөлүк архив == <gallery> File:Family archive.jpg|Үй-бүлөлүк архивден алынган сүрөт File:Сагынбаев Өкмет.jpg|Сагынбаев Өкмет </gallery> == Өлүмү == Сагынбаев Экмет Сагынбаевич 2020-жылы 26-ноябрда Бишкек шаарында дүйнөдөн кайткан. Сөөгү Бишкек шаарындагы [[Ала-Арча көрүстөнү.|«Ала-Арча» тарыхый-мемориалдык көрүстөнүнө ]] коюлган. == Шилтемелер == {{reflist}} == Колдонулган адабияттар == * Сагынбаев Э.С. Эмгек китепчеси. * «Түштүкремстрой» жана «Ысыккөлремстрой» тресттеринин архивдери. * КР Борбордук мамлекеттик архивинин материалдары. * [http://archive.kg/images/Putevoditel/Chuj_Chujskoe_Regionalnoe_Upravlenie.pdf Чүй облустук мамлекеттик архиви. Путеводитель.] * [http://archive.kg/images/Putevoditel/Talasskii_raigosarhiv.pdf Талас областынын мамлекеттик архиви. Путеводитель.] == Ошондой эле караңыз == * [[Кыргыз Республикасынын мамлекеттик сыйлыктары]] [[Category:1940-жылы туулгандар]] [[Category:Моңолдор]] [[Category:Чүй облусунун инсандары]] [[Category:Жайыл районунун инсандары]] [[Category:Эркин-Сай]] [[Category:Ала-Арча көрүстөнүндө жерленгендер]] [[Категория:Инсандар:Кыргызстан]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Кыргыз Республикасынын сыйлыктары]] 75f1xvbfx77mya8fsg6o15q3tnpb4mk 10 148727 647237 642694 2026-05-25T07:12:53Z Artelow 2286 647237 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Европа валюталары | title = Европа валюталары | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | image = | titlestyle = background:#64b918; | groupstyle = background:#64b918; |group1 = [[Европа бирлиги]] |list1 = [[Мажарстан форинты]] {{·}} [[Дания кронасы]] ([[Фарер кронасы]]) {{·}} [[Евро]] {{·}} [[Польша злотыйы]] {{·}} [[Румыния лейи]] {{·}} [[Чехия кронасы]] {{·}} [[Швеция кронасы]] |group2 = [[Батыш Европа]] |list2 = [[Исландия кронасы]] {{·}} [[Норвегия кронасы]] {{·}} [[Фунт стерлинг]] ([[Гернси фунту]] {{·}} [[Гибралтар фунту]] {{·}} [[Жерси фунту]] {{·}} [[Мэн аралынын фунту]]) {{·}} [[Швейцария франкы]] |group3 = [[Чыгыш Европа]] |list3 = [[Абхазия апсары]] {{·}} [[Азербайжан манаты]] {{·}} [[Армения драмы]] {{·}} [[Беларусь рубли]] {{·}} [[Грузия лариси]] {{·}} [[Казак теңгеси]] {{·}} [[Молдова лейи]] {{·}} [[Приднестров рубли]] {{·}} [[Орусия рубли]] {{·}} [[Украина гривнясы ]]{{·}} [[Түштүк Осетия зарини]] |group4 = [[Түштүк Европа]] |list4 = [[Албания леки]] {{·}} [[Босния жана Герцеговинанын конвертирленген маркасы]] {{·}} [[Македония денары]] {{·}} [[Мальта скудосу]] {{·}} [[Сербия динары]] {{·}} [[Түрк лирасы]] | below = }}<noinclude> [[Категория:Багыттоочу калыптар:Дүйнө бөлүктөрү боюнча валюталар]] </noinclude> 8g6ranr60eo7dyuau3yyrdvr7abemhf 0 150040 647252 644654 2026-05-25T10:20:47Z MuratbekErkebulan 44284 647252 wikitext text/x-wiki {{ОЖ-Казакстан |lat_deg=49 |lat_min=57 |lat_sec= |lon_deg=82 |lon_min=37 |lon_sec= |CoordAddon=type:city(1226000)_region:KZ |CoordScale= |климаты=катуу континенттик |сайты=https://www.gov.kz/memleket/entities/vko-oskemen?lang=kk Өскемен қаласының әкімдігі |герб=Oskemen seal.jpg |кыргызча аталышы=Үстөмөн |абалы=Шаар |казакча аталышы=Өскемен |сүрөт={{Фотомонтаж | photo1a = Панорама города Усть-Каменогорск.jpg{{!}} | photo2a = День-города-Усть-Каменогорск.jpg{{!}} | photo2b = Iloveoskemen.jpg{{!}} | photo4a = Фонтан_ука1.jpg{{!}} | photo4b = Фонтан_ука2.jpg{{!}} | photo5a = UKam1.jpg{{!}} | photo5b = UKam2.jpg{{!}} | color = white | color_border = white | position = center | spacing = 2 | size = 270 | foto_montage = | }} |негизделген күнү = 1720 |мурдагы аталышы = Кенгир-Түрө |аянты = |ОЖ борбордук бийиктиги = 283 |климаты = катуу континенталдык |расмий тили = казак тили |калкы = {{өсүү}} 374 713 <ref>[https://stat.gov.kz XLS Үстөмөн калкы]</ref> |калкты каттоо жылы = 2025 |жыштыгы = 4395 |улуттук курам = 51% казак, 48% орус |этнохороними = |убакыт аралыгы = +5 |телефон коду = +7 7232 |почта индекси = 070000 |автомобил номери = 16 KZ |идентификатор түрү = |сандык идентификатор = |Commons категориясы = Ust-Kamenogorsk }} '''Үстөмөн'''<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/esimdekg/posts/%D0%BA%D0%B5%D1%87%D1%8D%D1%8D-%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D0%B2%D0%B4%D0%B5-%D1%84%D1%80%D1%83%D0%BD%D0%B7%D0%B5-%D1%88%D0%B0%D0%BC%D1%8B%D0%BD-%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA%D1%82%D0%B0%D0%BF-%D0%B6%D0%B0%D1%82%D1%8B%D0%BF-%D1%83%D1%88%D1%83%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%B9-%D1%81%D3%A9%D0%B7%D0%B4%D2%AF%D0%BA-%D0%BA%D3%A9%D1%80%D0%B4%D2%AF%D0%BA-1989-%D0%B6%D1%8B%D0%BB-%D0%BC%D0%B0%D0%BC%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D0%B5/626747473033779/|title=Кечээ архивде «Фрунзе шамын» барактап жатып, ушундай сөздүк көрдүк. 1989-жыл. Мамлекеттик тил мыйзамы талкууланып, аны илгерилетүү маселелери күн тартибинде көтөрүлүп жаткан учур.|author=Эсимде}}</ref> ({{Lang-kk|Өскемен}}) — [[Чыгыш Казакстан облусу|Чыгыш Казакстан облусундагы]] шаар, аймактын өнөр жай жана маданий борбору. Шаар 1720-жылы [[Эртиш (дарыя)|Эртиш]] жана Үлбү дарыяларынын кошулган жеринде негизделген. Казакстандын чыгыш бөлүгүндө, Эртиш жана Үлбү дарыяларынын кошулган жеринде жайгашкан ал 54,4 миң гектар аянтты ээлейт. Жаратылышы континенталдык. Шаардын калкынын саны 333 112 адамды түзөт (2019). Учурда Үстөмөндө 76,8 миң пенсионер бар (жалпы сандын 23,9у).%, анын ичинен 2476сы [[Улуу Ата-Мекендик согуш|Улуу Ата Мекендик согуштун]] катышуучулары болгон. Үстөмөн - Казакстандын эң кооз шаарларынын бири. Мамлекеттик бийлик Казакстандын Конституциясына ылайык мыйзам чыгаруу, аткаруу жана сот бийлигинин принциптерине негизделген. Шаардагы мыйзам чыгаруу бийлигин Маслихат жүргүзөт. Ал 25 депутаттан турат. Сот бийлигин Үстөмөн шаардык соту жана Арбитраждык сот жүргүзөт. == Кыскача сүрөттөмө == Үстөмөн Казакстандын чыгыш бөлүгүндө, [[Эртиш (дарыя)|Эртиш]] жана Үлбү дарыяларынын кошулган жеринде жайгашкан, аянты 54,4 миң гектарды түзөт. Климаты континенталдык. [[Шаар|Шаардын]] калкынын саны 320,2 миң адамды түзөт. Учурда Үстөмөндө 76,8 миң пенсионер бар (жалпы сандын 23,9у). %, анын ичинен 2476сы Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары болгон. Азыркы Үстөмөн - [[Казакстан|Казакстандагы]] түстүү металлдардын борборлорунун бири. Аймактын алдыңкы тармактары түстүү металлдарды өндүрүү, машина куруу болуп саналат. Үстөмөн шаарында 6072 чарба жүргүзүүчү субъект, 143 акционердик коом, 2335 жоопкерчилиги чектелген шериктештик, 48 дыйкан чарбасы, 1333 соода ишканасы катталган. Үстөмөн шаарынын ири жана орто ишканаларында жана уюмдарында 78,7 миң адам иштейт, анын ичинде өндүрүш тармагында 31,4 миң адам, курулушта 5,8 миң адам, билим берүү жана саламаттыкты сактоодо 16,1 миң адам, соодада 9,7 миң адам, транспорт жана байланышта 10,3 миң адам ж.б. 17,7 миң адам чакан жана орто бизнес менен алектенет. [[Чыгыш Казакстан облусу|Чыгыш Казакстан облусунда]] байланыш автомобиль, темир жол, дарыя жана аба жолдору аркылуу жүргүзүлөт. Унаа тармагы автомобиль жолдоруна негизделген. [[Шаар|Шаардын]] аймагында 631 адамды батырган 10 мейманкана, 47,1 миң студентти кабыл алган 63 мектеп (52 мамлекеттик жана 11 жеке менчик), 14 жогорку окуу жайы (17,1 миң студент), 11 орто окуу жайы (6,3 миң студент), 7 кесиптик окуу жайы (3,4 миң студент), 26 мектепке чейинки билим берүү мекемеси жана 29 маданият мекемеси бар. Үстөмөн - көз карандысыз Казакстандын эң кооз шаарларынын бири. Мамлекеттик бийлик [[Казакстан|Казакстандын]] Конституциясына ылайык мыйзам чыгаруу, аткаруу жана сот бийлигинин принциптерине негизделген. Шаардагы мыйзам чыгаруу бийлигин Маслихат жүргүзөт. Ал 25 депутаттан турат. Сот бийлигин Үстөмөн шаардык соту жана Арбитраждык сот жүргүзөт. == Шаардын негизделген тарыхы == [[Файл:Mosque_oskemen.jpg|left|thumb]] 17-кылымда орус өкмөтү [[Эртиш (дарыя)|Үстөмөн]] дарыясынын жогорку агымы боюнча кеңейүү үчүн бир нече кадамдарды жасаган. Бул каалоонун бир нече себептери болгон: * а) Орусиянын чыгыш чек араларын бекемдөө; * б) чыгыш өлкөлөрү менен соода мамилелерин кеңейтүү; * в) Алтайдын байлыгына ээ болуу. Чепти Үлбүнүн дарыясынын Эртиш дарыясына кошулган жерине куруу пландаштырылган. Араандын командири гвардия майору Иван Михайлович Лихарев император [[Пётр I|Петр Iге]] "рапорт" жазган. 1720-жылдын 12-17-августунда чептин курулушу башталган. И.М. Лихарев подполковник Ступиндин жетекчилиги астында 363 адамдан турган гарнизон калтырган. Курулушту инженер Летранж жетектеген. Убакыттын өтүшү менен адамдар чептин жанына отурукташа башташкан. Ал [[Айыл|айылга]], андан кийин станицага айланган. Станица 1804-жылы шаар деп атала баштаган. Ал эми 1868-жылы Үстөмөнгө шаар мартабасы берилген. Шаарда соода жана айыл чарба продукцияларын кайра иштетүүчү жайлар өнүгө баштаган, порт (пирс) курула баштаган. Кийинчерээк жеңил өнөр жай жана темир жол курулушу башталган. Улуу Ата Мекендик согуш учурунда оор өнөр жай өнүккөн. [[Файл:На_Иртыше_Усть-Каменогорск_(4).jpg|right|thumb|250x250px|Эртиш (сол жээк), Стрелка кичи районунан көрүнүш]] === Иш-чаралардын күнбарагы === Үстөмөн чебинин курулушу тууралуу жазма маалыматты бояр Федор Байков калтырган. '''1714''' — Шибердин губернатору М. Гагарин Петр Iге Иркут дарыясынын жээгинде "алтын кумдар" бар экенин айткан. '''1715-жылдын июль айы''' – Тоболдон келген И. Бухгольцтун отряды Эртиш дарыясы боюнча сүзүп жөнөйт. Көп өтпөй Ямышев чеби курулат. '''1719-жылы''' Петр I Яркенд алтынын издөө жана Шибердин губернатору Матвей Гагаринин зулумдугун ашкерелөө үчүн жаңы араан жөнөткөн. '''1720-жылдын''' май айында И.М. Лихаревдин экспедициясы Эртиш дарыясы аркылуу Зайсан көлүнө чейин сүзүп барган. Үлбү дарыясынын Эртишке куйган жеринде жаңы чептин - Үстөмөндүн пайдубалы түптөлгөн. Үстөмөн чеби Орусия империясынын картасында пайда болгон. '''1882–1885''' – Покров чиркөөсү курулган. '''1902-жылы''' Мариин аялдар коллежи курулган. Педагогикалык курстун студенттери Элди билим берүү коомунун эсебинен окушкан. '''1912-жылы''' "Эхо" кинотеатры ачылып, кийинчерээк ал "Октябрь" кинотеатры деп аталып калган. '''1917-жылдын''' октябрь-ноябрь айларында Үстөмөн шаарында большевиктик уюмдар түзүлгөн. Большевиктер өздөрүнүн Депутаттар Кеңешин түзүшкөн, аны жыйырма төрт жаштагы фронтчу Яков Васильевич Ушанов жетектеген. '''1918-жылдын''' 14-мартында бийлик большевиктик Кеңешин колуна өткөн. '''1918''' -жылы "Усть-Каменогорская жизнь" гезити жарык көргөн. '''1919-жылдын''' жайында Үстөмөн түрмөсүндө Колчак тарабынан жүргүзүлгөн кызылдардын көтөрүлүшү болуп, андан Н. Тимофеев менен С. Гончаренко гана аман калган. '''1919-жылдын''' күзүндө жергиликтүү партизандык отряддар биригишкен. Биринчи Алтай Кызыл Бүркүт полку түзүлгөн. Полктун командири болуп коммунист Никита Иванович Тимофеев дайындалган. '''1920-жылдардын''' башында Кендүү Алтайда Кеңеш бийлиги орногон. '''1920-жылдын''' 4-апрелинде Үстөмөн жаштары Элдик үйгө чогулушкан. Бул Үстөмөн комсомолунун биринчи чогулушу болгон. '''1924-жыл''' - Шаардык комиссариат менен Шаардык кеңештин ортосунда биринчи телефон линиясы тартылган. '''1925-жыл''' - В-4 тибиндеги биринчи радио кабыл алгыч түзүлгөн. '''1930-жылдын октябрь айы''' – Семей шаарынан алынып келинген жабдуулардын негизинде шаардык телефон станциясы уюштурулган. Бул жабдуулар номер терүүчү аппараттан жана 20 телефон аппаратынан турган. '''1931-жылы''' Рубцовка-Риддер темир жолунун курулушу башталган. 1938-жылы бул линия Алтай тоолорун Трансшибер жана Орто Азия автомобиль жолдору менен байланыштырган. '''1934''' – Сергей Киров биздин республикага дан эгиндерин оруп-жыюу үчүн келген. Ал Чыгыш Казакстанда үч күн болгон. Бул учурда Большая көчөсүнө Кировдун ысымы ыйгарылган. Киров 1934-жылы сөз сүйлөгөн эски имарат (мурдагы облустук Аткаруу Комитети) азыр тарыхый эстелик деп эсептелет. '''1935-жыл''' - Регионду райондор менен байланыштырган аба жолу ачылган. '''1936-жыл - Покров чиркөөсү атеисттик саясий көз караштардын таасири астында бузулган.''' Пожарный деп аталган көчөгө Максим Горькийдин ысымы ыйгарылган. '''1939-жыл - Үстөмөн Чыгыш Казакстан облусунун борбору болуп калган.''' Үстөмөн гидроэлектростанциясынын курулушу башталды. Жол курулушунун экинчи этабы '''1941-жылы''' 8-майда башталган. Согуш жолдун курулушуна бир топ тоскоолдук кылган, бирок курулуш улантылып, согуштун биринчи жылында аяктаган. '''1942-жыл''' - Жез өндүрүүчү электролиттик заводдун курулушу башталган. '''1947-жылдын''' сентябрь айы – Жез заводу өзүнүн биринчи металл продуктусун чыгарган. '''1949-жыл''' - Октябрь айында Үлбү металлургиялык заводу өз продукциясын чыгара баштаган. '''1950-жыл''' - Кадмий металлын өндүрүү өздөштүрүлдү. '''1950-жыл''' – Түстүү металлдар боюнча илимий-изилдөө институтунун Алтай филиалы – “Гинцветмет” – “Алтайцветмет” түзүлгөн. 1955-жылы ал Бүткүл союздук түстүү металлдар боюнча тоо-кен институту (ВНИИцветмет) деп өзгөртүлгөн. '''1951-жыл''' — Үстөмөн шаардык пионерлер үйү Областтык пионерлер үйү деп өзгөртүлгөн. '''1951-жылы''' Үстөмөн жез заводу коргошун-цинк заводу деп өзгөртүлгөн. '''1952-жылдын июнь айы -''' коргошун заводу алдыңкы ишканалардын бирине айланган. '''1952-жылдын''' 20-декабры – Гидроэлектростанция өзүнүн биринчи коммерциялык электр энергиясын өндүргөн. '''1953-жылдын 3-июну -''' Үстөмөн ГЭСинин биринчи шлюзу ишке киргизилген. Конденсатордук цехтин курулушу июнь айында башталган. '''1954-жылы''' январда Защита-Зырян темир жолу ишке киргизилген. '''1955-жылдын''' июнь айы. Жаңы жез заводу ишке киргизилген. Дүйнөлүк стандарттарга ылайык металл өндүрүүгө ылайыктуу жаңы технология өндүрүшкө киргизилген. '''1956-жылдын''' 19-июну - Үстөмөн эмерек фабрикасы өзүнүн алгачкы продукциясын чыгарган. '''1957''' -жылдын 30-апрелинде Үстөмөн шаарында металлургдардын маданият сарайы ачылган. '''1958-жылдын''' 15-марты - Үстөмөн телекөрсөтүү борбору биринчи телекөрсөтүүнү уюштурган, андан кийин телекөрсөтүү тынымсыз улантылган. '''1958-жылдын''' октябрь айы - Үстөмөн курулуш жана жол институту ачылган. '''1958-жылдын''' 6-ноябры - аянтта В.И. Лениндин эстелиги тургузулган. '''1958-жылы''' Чыгыш машине куруу заводунда болот эритилген. '''1959-жылдын''' апрель айы - Үстөмөн конденсатор заводу өзүнүн биринчи продукциясын чыгарган. (62 конденсатор чыгарылган.) '''1959-жылдын''' аягында Үстөмөн куруучулары шаардын тургундарына Байланыш үйүн белек кылышкан. '''1961-жылдын''' 16-октябрында Үстөмөн приборлор заводу өзүнүн алгачкы продукциясын чыгарган. '''1962''' -жылдын 11-августунда Үстөмөн шаарынын борбордук маданият үйү ачылган. '''1962-жыл''', 10-октябрь - Үстөмөн титан-магний комбинаты өзүнүн алгачкы продукциясын чыгарган. '''1963-жыл''', 3-март - Үстөмөн титан-магний комбинатынын эксперименталдык цехи титан губкасын чыгарган. '''1965''' -жылдын 27-мартында Үстөмөн титан-магний комбинаты толук ишке киргизилген. '''1965-жыл''', 12-октябрь - Үстөмөн аэропортуна Үстөмөн-Алматы каттамын аткарган Ан-24 учагы конгон. '''1965-жыл''', 6-ноябрь – "Юбилейный" кинотеатры ачылган. '''1968''' -жылдын январь айы - Үстөмөндө керамзит заводунун курулушу башталган. '''1969-жыл''', 22-март - Үстөмөндө Спорт сарайы ачылган. (5100 орундуу) '''1970-жыл''', январь – Чыгыш Казакстандын тургундары Маскөө жана Алматы шаарларынан телеберүүлөрдү көрө алышы үчүн магистралдык байланыш тармагы ишке киргизилген. '''1970''' -жылдын 9-августунда Үстөмөн шаарында Эртиш дарыясы аркылуу өтүүчү көпүрө пайдаланууга берилген. '''1970-жыл, октябрь''' - Үстөмөн мейманканасы ишке киргизилген. '''1970-жыл, июль''' - Үстөмөн жибек кездеме фабрикасы негизделген. '''1973-жыл, апрель''' - Үстөмөндө эки район түзүлгөн: Үлбү жана Октябрь райондору. '''1974-жылдын ноябры''' – Жаңы Согра айылында Кеңеш Бирлигинин Коммунисттик партиясынын XXIII съезди атындагы атайын мамлекеттик чарба уюштурулуп, бакча продукцияларын өндүргөн. '''1975-жыл, 7-май''' - Үстөмөндөгү Эртиш дарыясынын жээгинде Улуу Ата Мекендик согушта курман болгон чыгыш казакстандыктардын эстелиги тургузулган. '''1975-жылдын сентябрь айы''' - Үстөмөн маданий-агартуу училищеси ачылган. '''1979-жылдын декабрь айы''' – 500 тигүүчү машинадан турган Жибек жана кездеме фабрикасынын курулушунун үчүнчү этабы башталган. '''1980-жылдын''' май айы - Чыгыш Казакстандын аймагындагы коруктар боюнча чечим кабыл алынган: Күрчүм, Тарбагатай, Маркакөл жана "Рахман көлү" коруктары киргизилген. '''1981-жыл, ноябрь''' – О. Бөкөевдин "Кум чоорчулар ырдайт" аттуу китеби жарык көргөн. '''1982''' -жылдын август айында Үстөмөн шаарында казак композиторлорунун ырларына арналган фестиваль өткөрүлгөн. '''1986-жылы''' Малеев кени эксплуатацияга киргизилген. '''1987-жылдын''' декабрь айы - Үлбү көпүрөсү катуу үшүк учурунда кулап түшкөн. '''1989-жылы''' аймактык басмакананын курулушу аяктаган. '''1990-жыл''', 14-июнь. - Зайсан районунда 9,0 баллга жеткен күчтүү жер титирөө болгон. '''1990''' -жылдын 12-сентябры - Үлбүнүн металлургиялык заводунун бериллий өндүрүшүндө жарылуу болгон. '''1992-жылдын январы''' - "Кудуреттүү Машаяктын" сөлөкөтү калыбына келтирилген Троица соборуна кайтарылган. '''1994-жыл, январь''' - Үстөмөндөгү биринчи менчиктештирилген жогорку окуу жайы - Чыгыш гуманитардык институту негизделген. '''1996-жылдын январы''' – Троица собору 70 жылдан кийин кызматын баштаган. '''1997-жыл, май''' – Чыгыш Казакстан жана Семей облустары бириктирилди. Сентябрь айында Краснооктябрь көчөсүнө жазуучу Мухтар Ауэзовдун ысымы ыйгарылды. Азыр ал М. Ауэзов проспектиси деп аталат. '''1998-жыл''', 25-октябрь – Эртиш дарыясы аркылуу жаңы көпүрө пайдаланууга берилди. '''1999-жылы''' Казакстандын хоккей боюнча улуттук курама командасы Азия кышкы оюндарынын чемпиону болгон. == Калк саны == Усть-Каменогорск шаарынын калкы <ref>http://www.oskemen.kz {{Webarchive}}</ref> {| class="wikitable" !1897-жыл ! 1959-жыл ! 1970-жыл ! 1979-жыл ! 1989-жыл ! 1991-жыл ! 1999-жыл ! 2004-жыл ! 2005-жыл ! 2006-жыл |- | 8721 | 150 371 | ▲ 230 340 | ▲ 274 287 | ▲ 324,478 | ▲ 332 900 | {{Төмөндөө}} 310 950 | {{Төмөндөө}} 294,507 | {{Төмөндөө}} 291 518 | {{Төмөндөө}} 288 509 |- ! 2007-жыл ! 2008-жыл ! 2009-жыл ! 2010-жыл ! 2011-жыл ! 2012-жыл ! 2013-жыл ! 2014-жыл ! 2015-жыл ! 2016-жыл ! 2017-жыл ! 2018-жыл ! |- | {{Төмөндөө}} 287,693 | ▲ 286 709 | ▲ 303,720 | ▲ 304 973 | ▲ 307 251 | ▲ 309,534 | {{Төмөндөө}} 309 510 | ▲ 314 069 | ▲ 316 893 | ▲ 321 202 | ▲ 328 294 | ▲ 329 090 |- ! 2019-жыл ! 2020-жыл ! 2021-жыл |- | ▲ 331 614 | ▲ 346 127 | ▲ 349 463 |} {| class="wikitable" |+2021-жылдагы улуттук эл каттоонун (2009, 2021) жыйынтыгы боюнча калктын саны ! 2009-жыл ! 2021-жыл ! 2021-жыл 2009-жылга салыштырмалуу пайыз менен ! Эркектер 2009 ! Эркектер 2021 ! 2021-жыл 2009-жылга салыштырмалуу пайыз менен ! Аялдар 2009 ! Аялдар 2021 ! 2021-жыл 2009-жылга салыштырмалуу пайыз менен |- | 303720 | ▲ 349463 | 115.1 | 137031 | ▲ 162980 | 118.9 | 166689 | ▲ 186483 | 111.9 |} == Үстөмөн шаарынын символдору == === Үстөмөн шаарынын желеги: === [[Файл:Oskemen-remade.png|right|thumb|200x200px]] Желек – тик бурчтуу, ак кездеме, анын ортосунда дарак, четтерине чейин жылышып, Үстөмөн шаарынын герби чагылдырылган. Дарактын улуттук оюм-чийим менен кооздолгон тилкеси бар. Кездеменин карама-каршы тараптарында эки кыйгач тилке биригип, Үлбү жана [[Эртиш (дарыя)|Эртиш]] дарыяларынын кошулушун символдоштурган тилке пайда болот. Мамлекеттик желек көк түстө, оюм-чийим жана кыйгач тилкелер шаардын аймактык таандыктыгын символдоштурат. Түстөрдүн айкалышы (ак, көк, гербдин ар түрдүүлүгү) тазалыкты, байлыкты жана гүлдөп-өнүгүүнү символдоштурат. Желектин туурасы менен узундугунун катышы 1:2. === Өскемен шаарынын герби: === [[Файл:Oskemen_seal.jpg|right|thumb|123x123px]] Герб классикалык калканга негизделген, анда тоо чокулары жана алардын ортосундагы суу мейкиндиктери жайгашкан. Анда жашыл жээктер менен курчалган Үлбү жана [[Эртиш (дарыя)|Эртиш]] дарыялары чагылдырылган. Гербдин жогорку бөлүгү шаардын аталышы, ал эми төмөнкү бөлүгү чептин негизделген жылы жазылган лентага оролгон күзөт мунарасы. Гербдин түстөрү: сары - байлык жана күч, көк - сулуулук жана улуулук, жашыл - жаратылыш байлыгы. Гербдин туурасы менен узундугунун катышы 4:3. === Гимн === Жаса, Өскемен! Сөзү: В. Юркина, С. Апасова Обону: С. Апасова 1. В самом сердце Рудного Алтая Над рекой, у каменных высот Ты стоишь как крепость вековая Мира и спокойствия оплот. Подружились Левый с Правым Две судьбы в одну объединив, Всем народом трудовым и славным Крепость в город-сказку превратив! ПРИПЕВ: Славься, Усть-Каменогорск! Встанем рядом и споем друг-другу: "Мы тобой гордимся, Усть-Каменогорск, Город казахстанских металлургов!" 2. Твой металл известен всей планете??? В Атомпроме нет тебя сильней, Здесь в хоккей играют наши дети, В Высшей Лиге знают твой хоккей! Жасай бер қиындық көрместен, Әр күнi дәулетiң өрлеткен. Жасай бер жылдармен жасарып, Ұл-қызың бесiктей тербет сен. ПРИПЕВ: Жаса, Өскемен, Жаса! Әсем әнмен, әсем жырмен өрiлiп. Мақтанамыз өзiңмен Сүйемiз сенi Оттай ыстық сезiмменен. Славься, Усть-Каменогорск Встанем рядом и споем друг-другу: "Мы тобой гордимся, Усть-Каменогорск, Город казахстанских металлургов!" "Мы тобой гордимся, Усть-Каменогорск, Город казахстанских металлургов!" Город казахстанских металлург == Экологиясы == Бүгүнкү күндө [[экология]] маселеси Үстөмөн шаары үчүн эң актуалдуу маселелердин бири болуп саналат, анткени Үстөмөн [[Казакстан|Казакстандын]] эң ири өнөр жай борборлорунун бири болуп саналат жана ал уникалдуу урбанизацияланган системаны көрсөтөт. [[Шаар|Шаардагы]] учурдагы [[Экология|экологиялык]] кырдаалды эске алуу менен, жергиликтүү аткаруу бийлиги экологиялык маселелерге жана айлана-чөйрөнү жакшыртууга жана турукташтырууга багытталган айлана-чөйрөнү коргоо чараларын ишке ашырууга чоң көңүл буруп жатат, алар аймактык жана жергиликтүү бюджеттердин, ошондой эле жаратылышты пайдалануучу ишканалардын жеке каражаттарынын эсебинен пландаштырылып жана ишке ашырылууда. [[Файл:Bulvar_oskemen.jpg|left|thumb|250x250px]] "[[Чыгыш Казакстан облусу|ЧКОнун]] 2008-2010-жылдарга арналган айлана-чөйрөнү коргоо" аймактык программасынын алкагында, келишимдик планга ылайык, 2010-жылы облустук бюджеттен Үстөмөн шаарына 54,6 миллион теңге бөлүнгөн, ал жылдын аягында 100 миллион теңгени түзгөн. % иштелип чыккан. 2010-жылга карата кайра каралган планга ылайык, Үстөмөн шаарын жакшыртуу боюнча айлана-чөйрөнү коргоо чараларын ишке ашыруу үчүн жергиликтүү бюджеттен 12,1 миллион теңге бөлүнгөн, ал 100-жылы ишке ашырылат. % иштелип чыккан. Үстөмөн шаарындагы жаратылышты пайдалануучу ири ишканалар ("Казцинк" ЖЧК, "УМЗ" ААК, "ТМК" ААК, "Үстөмөн ЖЭБ" жана "Согралык ЖЭБ" ЖЧК) тарабынан 2010-жылга пландаштырылган айлана-чөйрөнү коргоо иш-чаралары пландаштырылган иш-чаралардын 108%ын түздү. % өздөштүрүлдү. Үстөмөн шаарынын [[Аким|акиминин]] төрагалыгы астында экологиялык маселелер боюнча жумушчу топ түзүлдү, анын курамына аймактык коомдук кеңештин эксперттик комиссиясынын өкүлдөрү кирди. 2010-жылы жумушчу топ 12 жыйын өткөрүп, алардын жүрүшүндө [[шаар]] үчүн төмөнкү артыкчылыктуу экологиялык маселелер изилденип, каралды: 1. Шаардык абанын булганышынын анализи 2005-2009-жылдар аралыгында жүргүзүлгөн; 2. Шаардын борбордук бөлүгүндө унаалардын токтоп турушу чектелүү болгондуктан, шаардын борбордук көчөлөрү бошотулуп, светофорлордун жыштыгы жөнгө салынды; 3. Шаардын жүргүнчү ташуучу транспорт ишканаларынын жылма курамы керектөө нормаларына ылайык текшерилди; 4. [[Суу|Суунун]] деңгээлинин төмөндөшүнүн себебин аныктоо үчүн [[Эртиш (дарыя)|Эртиш]] бассейнин деталдуу изилдөө жүргүзүлдү, анын натыйжасында [[Эртиш (дарыя)|Эртиш]] бассейниндеги суунун деңгээлинин төмөндөшү табигый жана климаттык өзгөрүүлөргө байланыштуу экени аныкталды; 5. [[Атмосфера|Атмосфералык]] абанын абалын көзөмөлдөө, зыяндуу заттарды нейтралдаштыруу жана [[суу]] агымдарын тазалоо боюнча башка өлкөлөрдүн тажрыйбасы изилденип, аларды Үстөмөн шаарына киргизүү мүмкүнчүлүктөрү каралды. Климаты кескин континенталдуу. Январдагы орточо температура -17ден -26 градуска чейин, июлда +19,6дан +23 градуска чейин. Кышында абсолюттук температура -55, жайында +41 градус. Жаан-чачындын көлөмү бирдей эмес, негизинен жылына 1000 мм. 2004-жылдын 1-октябрына карата маалыматтар боюнча, шаардын калкынын саны 302,9 миң адамды түзөт, анын ичинде 292,2 миң шаардык жана 10,7 миң айылдык тургундар. Меновной айылдык округунун курамына кирген Ахмер, Жана Ахмер, Ново-Явленка, Самсоновка, Меновной, Ново-Троицк, Прудхоз айылдары шаардын аймагына кирет. Жергиликтүү өз алдынча башкаруу өкүлчүлүктүү жана аткаруучу органдар аркылуу жүзөгө ашырылат. Аткаруу бийлигин шаардын акими жүргүзөт. Жергиликтүү өз алдынча башкаруунун иш-аракеттеринин экономикалык жана финансылык негизин жергиликтүү бюджет жана шаардын коммуналдык менчигинин карамагындагы мүлк түзөт. Экономикалык түзүмдө өнөр жай 57%, соода 29%, курулуш 10%, транспорт жана байланыш 2%, ал эми айыл чарбасы 1% түзөт. Үстөмөн шаарынын аймактык ички дүң продукциясындагы үлүшү өнөр жайда 49,7%, негизги капиталга инвестицияларда 46,2%, жүргүнчү ташууларда 50,4%, тышкы соода жүгүртүүдө 72,1%, соодада 51,7% жана айыл чарбасында 1,2% түзөт. == Өнөр жай == Акыркы жылдары шаардын экономикалык абалы туруктуу өнүгүп келе жатат. Буга өнөр жай көрсөткүчтөрүнүн жылдан-жылга өсүшү өбөлгө түзүүдө (2000-жыл - 12,2%, 2001-жыл - 116,3%, 2002-жыл - 102,3%, 2003-жыл - 105,8%, 2004-жыл - 105,9%). Экономиканын негизги тиреги - түстүү металлургия. Бул тармак аймактын, ошондой эле шаардын экономикасынын барометри болуп саналат. Шаардын өнөр жайы республика боюнча белгилүү болгон "Үлбү металлургиялык заводу" ААК, "Казцинк" ТК, "Үстөмөн титан-магний заводу" ААК ж.б. сыяктуу ишканалары менен белгилүү. Машина куруу комплексинде башка ишканалар да бар: "Чыгышмашзавод" АК, "Азия Авто" АК, "Үстөмөн арматура заводу" АК, "Үстөмөн конденсатор заводу" АК, алар негизинен тоо-кен казып алуу жана кайра иштетүүчү жабдууларды, мунай жана газ түтүктөрү үчүн арматураларды, автомобильдерди жана конденсаторлорду чыгаруу менен алектенишет. Шаарда ошондой эле ири тамак-аш өнөр жайы, атап айтканда: "Май" АК, "Эмил" ЖЧК, "Үлбү-Комплекс" ЖЧК, "Адил" АК бар. Өндүрүш кубаттуулугу эт жана сүт азыктарын кайра иштетүүгө, жашылча-май, кондитердик азыктар, спирт ичимдиктери жана башка айыл чарба продукцияларына багытталган. == Маданият == === Музей === * Аймактык жергиликтүү тарых музейи * Чыгыш-Казакстан аймактык архитектуралык-этнографиялык жана жаратылыш-ландшафттык музей коругу * Чыгыш Казакстан искусство музейи === Китепканалар === * А.С. Пушкин атындагы облустук китепкана * Үстөмөн шаардык акимчилигинин "Оролхан Бөкөй атындагы борборлоштурулган китепкана системасы" * Чыгыш Казакстан облустук балдар жана өспүрүмдөр китепканасы * Чыгыш Казакстандагы Республикалык илимий-техникалык китепкананын филиалы * Чыгыш Казакстан облустук сокурлар жана начар көргөндөр үчүн атайын китепкана (Чыгыш Казакстандагы жалгыз китепкана) == Театрлар жана залдар == * Жамбул Чыгыш Казакстан драма театры * Чыгыш Казакстан облустук филармониясы * Облустук Элдердин достугу үйү * Металлургдардын маданият сарайы * Борис Александров атындагы спорт сарайы [[Файл:Dramteatr-oskemen.jpg|right|thumb|250x250px|Жамбул Чыгыш Казакстан драма театры]] === Кинотеатрлар === * '''Jubilee''' - 6 кинотеатр * '''Hollywood''' — 2 кинотеатр * '''ECHO''' — 3 кинотеатр * '''5D''' кинотеатры == Диний имараттар == [[Файл:New Mosque Oskemen.jpg|thumb|right|Калыйпа Алтай мечити]] 2017-жылга карата шаарда 28 диний бирикме иштейт. Анын ичинде: беш мечит; православдык чиркөөлөр – 7; протестанттык бирикмелер – 13; "Ыйык тескейдин Ыйык Мариясы" Рим-католик чиркөөсү; Үстөмөн шаарындагы Кришна аң-сезими коому; Чыгыш Казакстан облусунун жөөт коомчулугу. Жогоруда айтылган диний бирикмелердин 25 сыйынуу жайы бар. == Массалык маалымат каражаттары == === Телеканалдар === * '''"Алтай" телеканалы''' * '''"Атамекен" телеканалы''' === Радиобекеттер === * "NS радиосу" — 107.0 МГц * "Орус радиосу" — 100,5 МГц * "Европа Плюс Казакстан" — 101.8 МГц * "TENGRI FM" — 103.5 МГц * "Радио МИКС" — 107.9 МГц * «Авторадио Казахстан» — 104,7 МГц * "Гакку FM" — 106.0 МГц * "Радио Дача" — 102.3 МГц * "Казак радиосу" — 104.0 МГц * "Шалкар радиосу" — 105.6 МГц === Гезиттер === * "Устинка Плюс" жумалык маалымат гезити * "Менин шаарым" жумалык гезити * "Рудный Алтай" коомдук-саясий жумалыгы * "Дидар" саясий жумалыгы * "7 күн" аймактык гезити * "Мыйзам" гезити мыйзам жөнүндө * "Усть-Каменогорск кыймылсыз мүлк" гезити * "Флэш" гезити * "Стимул" гезити * "Моя усадьба" гезити * "Регион-Пресс" гезити * "Вестник Компания" гезити * "Кол кармашкан" жеке жарнамалар гезити * "1000 жарнама" жеке жарнамалар гезити * "Баары сиз үчүн" жеке жарнамалар гезити * "Авто Инфо" жарнамалык-маалыматтык гезити * "Жарнама" гезити == Билим берүү жана илим == 2017-жылдын 1-июлуна карата шаарда 44 мектепке чейинки билим берүү мекемеси жана 48 мектеп (анын ичинде 2 жеке менчик мектеп) иштеп келген. === Орто кесиптик билим берүү === * С. Аманжолов атындагы Чыгыш Казакстан мамлекеттик университетинин жогорку колледжи * Д. Серикбаев атындагы Чыгыш Казакстан мамлекеттик техникалык университетинин жогорку техникалык колледжи * Чыгыш Казакстан менеджмент жана технология колледжи * Үстөмөн медициналык техникуму * Техникалык жана экономикалык колледж * Кумаш Нургалиев колледжи * Чыгыш Казакстан юридикалык колледжи * Чыгыш Казакстан техникалык-экономикалык колледжи * Чыгыш техникалык жана гуманитардык колледжи (ETHC) * Үстөмөн курулуш колледжи * Үстөмөн техникалык колледжи * Үстөмөн тейлөө өнөр жай колледжи * «Квансонг» казак-корей колледжи * Транспорт жана жашоо коопсуздугу колледжи * Кесиптик окутуу жана тейлөө колледжи * Стоматологиялык колледж * Бизнес жана укук колледжи * Абдуллин бир туугандардын атындагы Чыгыш Казакстан искусство колледжи * KAEU колледжи * Үстөмөн политехникалык колледжи === Университеттер === * Дөөлөт Серикбаев атындагы Чыгыш Казакстан техникалык университети * Сарсен Аманжолов атындагы Чыгыш Казакстан университети * Казак-Америка Эркин Университети (КАФУ) * Чыгыш Казакстан аймактык университети (ЭКРУ) * Алматы экономика жана статистика академиясы (AESA) * бутактар: ** Плеханов атындагы Орусия экономика университетинин Үстөмөн шаарындагы филиалы ** "Маалыматтык технологиялар" жеке ишканасынын Үстөмөн филиалы Шаарда 1950- жылдан бери КСРБ Министрлер Кеңешинин чечими менен Бүткүл союздук тоо-кен жана металлургия илим-изилдөө институту катары түзүлгөн Чыгыш түстүү металлдардын тоо-кен жана металлургия изилдөө институту иштеп келет. == Үстөмөн маданиятында == Шаар Николай Ановдун "Жоголгон бир тууган" жана "Эртиштеги жарыктар" китептеринде, [[Николай Симонович Чекменёв|Николай]] Чекменевдин "Семиречье" романында, " [[Гауһар тас аңшылары|Бриллианттарды издөөчүлөр"]] телесериалында, " [[Экипаж (фильм, 1979)|Экипаж"]] жана " Тагдыр жомогу" тасмаларында эскерилет. Павел Васильевдин "Серафим Дагеевдин шаары" жана Михаил Чистяковдун "Усть-Камень" ырлары Усть-Каменогорск шаарына арналган. Ал Виктор Дьяковдун "Эч жакка баруучу жол" романында, "Бухтармага саякат" аңгемесинде кездешет. == Шаар жетекчилери == === Акимдери === # Николай Тимофеевич Носиков (1992 — 1995) # Юрий Анатольевич Кудинов (1995 — 1997) # [[Александр Александрович Лукин (саясаткер)|Александр Александрович Лукин (саясатчы)]] (1997-жылдын 16-майы — 1999-жыл) # Вера Николаевна Сухорукова (сентябрь 1999 — январь 2003) # Александр Васильевич Гречухин (январь 2003 — январь 2004) # Амангелди Кажыбаевич Кажыбаев (15.01.2004 — январь 2005) # Магзам Тогжан уулу Баяндаров (2005-ж. январь — 30.05.2005) # Александр Михайлович Быстров (30.05.2005 — 2006) # Манарбек Кадылкумар уулу Сапаргалиев (14.09.2006 — 2007) # Шакарим Сабыр уулу Бухтыгутов (2007-ж. март — 2008-ж. август) # Темирбек Жумак уулу Касымжанов (август 2008 — 2009) # Ислам Алмахан уулу Абишев (март 2009 — февраль 2012) # Серик Шауенович Таукебаев (3.02.2012 — 25.05.2013) # Темирбек Жумагул уулу Касымжанов (25.05.2013 — 20.04.2016) # Эрлан Капар уулу Аймукашев (20.04.2016 — 3.05.2017) # Кубат Мухитович Тумабаев (30.05.2017 — 16.08.2018) # Жакшылык Мукаш уулу Омар (20.08.2018 — азыркы) == Окшош шаарлар == * {{Желек|Түштүк Корея}} [[Каннын]], [[Түштүк Корея]] — 2011 жылдан баштап. * {{Желек|Түркия}} [[Бурса]], [[Түркия]] — 2011 жылдан баштап. * {{Желек|Беларусь}} [[Бобруйск]], [[Беларусь]]. * {{Желек|Израиль}} [[Йокнеам-Илит]], [[Израиль]] — 2012 жылдан баштап. * {{Желек|Орусия}} [[Барнаул]], [[Орусия]] — 2012 жылдан баштап. * {{Желек|Монголия}} [[Өлке (қала)|Өлгий]], [[Моңголия|Моңголстан]] — 2018 жыл 1 ақпаннан баштап. == Сүрөттөр == [[Файл:DKM_uka.jpg|right|thumb|200x200px|Металлургдардын маданият сарайы]] [[Файл:Baiterek_uka.jpg|left|thumb|200x200px|Байтерек]] [[Файл:Ust1.jpg|center|thumb|200x200px|Шаардын типтүү кичинекей аймагы]] == Булактар == {{Булактар}} [[Категория:Казакстан шаарлары]] [[Категория:Pages with unreviewed translations]] 05xwg607sgmcklvnb44ukv7xlnxhlez 10 151623 647239 644050 2026-05-25T07:15:25Z Artelow 2286 647239 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Африка валюталары | title = Африка валюталары | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | image = | titlestyle = background:#64b918; | groupstyle = background:#64b918; |group1 = [[Түндүк Африка]] |list1 = [[Алжир динары]] {{·}} [[Мисир фунту]] {{·}} [[Ливия динары]] {{·}} [[Мавритания угиясы]] {{·}} [[Марокко дирхамы]] [[(Сахара песетасы)]] {{·}} [[Судан фунту]] {{·}} [[Тунис динары]] |group2 = [[Түштүк Африка]] |list2 = |group3 = [[Чыгыш Африка]] |list3 = |group4 = [[Батыш Африка]] |list4 = |group5 = [[Борбордук Африка]] |list5 = | below = }}<noinclude> [[Категория:Багыттоочу калыптар:Дүйнө бөлүктөрү боюнча валюталар]] </noinclude> hpxyihg0pvlb2yfos1s48tpsjof6c68 0 151856 647207 647030 2026-05-24T13:05:01Z Arsensky 41251 /* 1/8 финал */ 647207 wikitext text/x-wiki {{Футбол курамаларынын мелдеши | | мөөнөтү = 21-апрель — күз 2026 | аталышы = | эн белгиси = | өлчөмү = | катышуучулары = 15 | чемпион = | жолу = | 2-орун = | финал = | убагы = | оюн = | голдор = | көрүүчүлөр = | бомбардир = | б_голдор = | мыкты = | дарбазачы = | мур_чемпиондук = [[2025 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу|2025]] | кий_чемпиондук = ''2027'' <!-- [[2027 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу|2027]] --> }} '''2026 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу''' — [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] клубдук [[футбол]] мелдешинин 35-сезону. Оюндар 21-апрель күнү башталды. Мелдеште 15 футбол клуб катышат: «[[Азиягол|Азияголдон]]» башка [[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Жогорку Лиганын]] бардык клубдары ойнойт. [[Бишкек|Бишкектик]] «[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]» клубу чемпиондук наамын коргойт. Жеңүүчү команда 2027 Кыргызстан Суперкубогунда ойноо укугуна ээ болот. == Катышуучу командалар == Мелдешке [[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Кыргызстан Жогорку Лигасынын]] 16 командасынан 15өө катышат. «[[Азиягол]]» командасы мелдешке катышуудан баш тартканын билдирди<ref name="draw1"/><ref>{{cite web |url=https://open.kg/news/sports-news/93052-kto-s-kem-sygraet-v-18-finala-kubka-kyrgyzstana.html |title=Кто с кем сыграет в 1/8 финала Кубка Кыргызстана? |publisher=Open.kg |date=20-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ru}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |- !Команда !Облус !Шаар |- |[[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Кант (шаар)|Кант]] |- |[[Азия (футбол клубу)|Азия]] |[[Талас облусу|Талас]] |[[Талас (шаар)|Талас]] |- |[[Алай (футбол клубу)|Алай]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Ош]] |- |[[Алга (футбол клубу)|Алга]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Барс (футбол клубу)|Барс]] |[[Ысык-Көл облусу|Ысык-Көл]] |[[Каракол]] |- |[[Бишкек Сити]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Кара-Балта]] |- |[[Мурас Юнайтед]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Манас (шаар)|Манас]] |- |[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Кочкор-Ата]] |- |[[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Ош]] |- |[[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Өзгөн]] |- |[[Талант (футбол клубу)|Талант]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Беш-Күңгөй|Беш-Күңгөй айылы]] |- |[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Токтогул (шаар)|Токтогул]] |} <!-- == Мелдештин сеткасы == ЭСКЕРТҮҮ: Мелдештин сеткасы чейрек финалдардын чүчү кулагынан кийин пайда болот. --> == Мелдештин сеткасы == == 1/8 финал == 1/8 финалдын чүчү кулагы 2026-жылдын 15-апрелинде өткөрүлдү. Оюндар эки оюндук системасы менен өттү. Командалар түндүк жана түштүк зоналарына бөлүндү. Түндүк зонасында учурдагы чемпион «[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]» чүчү кулактын жыйынтыгы боюнча чейрек финалда атаандашын күтөт<ref name="draw1">{{cite web |url=https://www.instagram.com/p/DXJhoakDApt/?img_index=2 |title=КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН КУБОГУ 2026 ЧҮЧҮ КУЛАК |publisher=[[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Кыргызстан Жогорку Лигасынын]] расмий [[Instagram|инстаграмы]] |date=15-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ky}}</ref>. Алгачкы оюндар 21-23-апрель күндөрү<ref>{{cite web |url=https://sport.kg/main_news/92532-kubok-kyrgyzstana-po-futbolu-2026-neftchi-gromit-oshmu-skromnaja-pobeda-barsa.html |title=Кубок Кыргызстана по футболу-2026: «Нефтчи» громит ОшМУ, скромная победа «Барса» |publisher=Sport.kg |date=23-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ru}}</ref>, ал эми жооптук оюндар 19-23-май күндөрү өттү<ref>{{cite web |url=https://sport.kg/main_news/92958-kubok-kyrgyzstana-po-futbolu-2026-alga-pervoj-vyshla-v-chetvertfinal-raspisanie.html |title=Кубок Кыргызстана по футболу-2026: «Алга» первой вышла в четвертьфинал (расписание) |publisher=Sport.kg |date=20-май 2026 |accessdate=21-май 2026|lang=ru}}</ref>. «[[Мурас Юнайтед]]» АФК Чакырык лигасынын жарым финалында ойногондуктан «[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]]» менен биринчи оюну 12-майга жылдырылган. Бардык оюндарда [[UTC+06:00|Кыргызстан убактысы]] белгиленген. {{TwoLegStart}} {{TwoLegResult|[[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]]||1:6|'''[[Алга (футбол клубу)|Алга]]'''||[[#Кыргызалтын – Алга|0:4]]|[[#Алга – Кыргызалтын|1:2]]}} {{TwoLegResult|[[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]]||2:2 {{pso|2:3}}|'''[[Алай (футбол клубу)|Алай]]'''||[[#Өзгөн – Алай|1:1]]|[[#Алай – Өзгөн|1:1]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|'''[[Азия (футбол клубу)|Азия]]'''||5:3|[[Талант (футбол клубу)|Талант]]||[[#Азия – Талант|0:1]]|[[#Талант – Азия|5:2]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|'''[[Бишкек Сити]]'''||2:2 {{pso|5:4}}|[[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]]||[[#Бишкек Сити – Абдыш-Ата|1:2]]|[[#Абдыш-Ата – Бишкек Сити|1:0]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|[[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]]||2:4|'''[[Барс (футбол клубу)|Барс]]'''||[[#Илбирс – Барс|0:1]]|[[#Барс – Илбирс|2:3]]}} {{TwoLegResult|'''[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]]'''||4:3|[[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]]||[[#Нефтчи – ОшМУ|4:1]]|[[#ОшМУ – Нефтчи|0:2]]}} {{TwoLegResult|[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]]||1:1 {{pso|5:6}}|'''[[Мурас Юнайтед]]'''||[[#Токтогул – Мурас Юнайтед|1:0]]|[[#Мурас Юнайтед – Токтогул|0:1]] {{aet}}}} |} === Оюндар === ==== Түндүк зонасы ==== {{Football box |id = Кыргызалтын – Алга |date = 21-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |score = 0:4 |team2 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] |goals1 = |goals2 = * Кай Мерк {{гол|42||54}} * Самуэл {{гол|45+1}} * Пол {{гол|75}} |stadium = «Манас» СК, [[Кара-Балта]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXZn5CZjMd1/ }} {{Football box |id = Алга – Кыргызалтын |date = 19-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] |score = 2:1 |team2 = [[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |goals1 = * Пол {{гол|41}} * Кими Мерк {{гол|79}} |goals2 = * Өмуралиев {{гол|73|пен.}} |stadium = «Достук Арена», [[Беш-Күңгөй]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYhu_m_jGa9/ }} ''«Алга» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 6:1 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Азия – Талант |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] |score = 0:1 |team2 = [[Талант (футбол клубу)|Талант]] |goals1 = |goals2 = * Тошпулатов {{гол|13}} |stadium = «Мурас Юнайтед» ОМБ, [[Бишкек]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcOS7UDKMF/ }} {{Football box |id = Талант – Азия |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Талант (футбол клубу)|Талант]] |score = 2:5 |team2 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] |aet = yes |goals1 = * Поланко {{гол|45+1}} * Баранов {{гол|75}} * Бабешко {{КАК|0|90+9}} |goals2 = * Алыгулов {{гол|25||85||105}} * Бекмуродов {{гол|50}} * Джумашев {{гол|120+2}} |stadium = «Достук Арена», [[Беш-Күңгөй]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYm-ECxDA3S/ }} ''«Азия» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 5:3 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Бишкек Сити – Абдыш-Ата |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Бишкек Сити]] |score = 1:2 |team2 = [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |goals1 = * Каныбеков {{гол|60}} |goals2 = * Бобомуродов {{гол|30}} * Жумабеков {{гол|53}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcNtgLjH-D/ }} {{Football box |id = Абдыш-Ата – Бишкек Сити |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |score = 0:1 |aet = yes |penaltyscore = 4:5 |penalties1 = {{пенгол}} Асинов<br>{{пенгол}} Ташбалтаев<br>{{пенжаза басуу}} Плешко<br>{{пенгол}} Бердиев<br>{{пенгол}} Бобомуродов |penalties2 = {{пенгол}} Лобов<br>{{пенгол}} Куванчбеков<br>{{пенгол}} Эмиров<br>{{пенгол}} Микушин<br>{{пенгол}} Бөкөнов |team2 = [[Бишкек Сити]] |goals1 = |goals2 = * Аскербеков {{гол|34}} * Набиев {{КАК|0|44}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYm-boODH8o/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 2:2 болду. «Бишкек Сити» пенальтилер сериясында 5:4 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Илбирс – Барс |date = 23-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |score = 0:1 |team2 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] |goals1 = |goals2 = * Чарыев {{гол|4}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXeyDUXjEYC/ }} {{Football box |id = Барс – Илбирс |date = 23-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] |score = 3:2 |team2 = [[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |goals1 = * Торрас {{гол|23}} * Чарыев {{гол|36}} * Мурзаев {{гол|74}} * Абдыжалил уулу {{КАК|0|90+3}} |goals2 = * Ормонов {{гол|45+5}} * Муратбеков {{КАК|1|52}} * Исаков {{гол|83}} |stadium = «Ынтымак Арена», [[Каракол]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYsCMmXjE5w/ }} ''«Барс» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 4:2 эсебинде жеңишке жетти.'' ==== Түштүк зонасы ==== {{Football box |id = Өзгөн – Алай |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |score = 1:1 |team2 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] |goals1 = * Алекперов {{гол|25}} |goals2 = * Исмаилов {{гол|54}} |stadium = «Ред Петролеум Арена», [[Өзгөн]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcOEI0DHWL/ }} {{Football box |id = Алай – Өзгөн |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] |score = 1:1 |team2 = [[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |goals1 = * Келли {{гол|45+10|пен.}} |goals2 = * Алекперов {{гол|48}} |aet = yes |penaltyscore = 3:2 |penalties1 = {{пенжаза басуу}} Кобулов<br>{{пенгол}} Грибанов<br>{{пенжаза басуу}} Келли<br>{{пенгол}} Ташиев<br>{{пенгол}} Маширапов |penalties2 = {{пенжаза басуу}} Ахмадов<br>{{пенжаза басуу}} Сулайманов<br>{{пенгол}} Козлов<br>{{пенжаза басуу}} Бенавидес<br>{{пенгол}} Шамурзаев |stadium = Ахматбек Сүйүмбаев атындагы стадион, [[Ош]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYnAaVTDHNU/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 2:2 болду. «Алай» пенальтилер сериясында 3:2 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Нефтчи – ОшМУ |date = 23-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |score = 4:1 |team2 = [[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |goals1 = * Михейли {{гол|18|пен.|77}} * Синдаров {{гол|32}} * Башелейшвили {{гол|90+6}} |goals2 = * Замирбек уулу {{КАК|0|16}} * Танимово {{гол|21}} |stadium = «Курманбек», [[Манас (шаар)|Манас]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXeyi8djK-i/ }} {{Football box |id = ОшМУ – Нефтчи |date = 22-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |score = 2:0 |team2 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |goals1 = * Содиков {{гол|50||60}} |goals2 = |stadium = Ахматбек Сүйүмбаев атындагы стадион, [[Ош]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYpdMsWjInD/ }} ''«Нефтчи» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 4:3 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Токтогул – Мурас Юнайтед |date = 11-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |score = 1:0 |team2 = [[Мурас Юнайтед]] |goals1 = * Акматалиев {{гол|2}} |goals2 = |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYNIJA8DNjT/ }} {{Football box |id = Мурас Юнайтед – Токтогул |date = 20-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Мурас Юнайтед]] |score = 1:0 |aet = yes |penaltyscore = 6:5 |penalties1 = {{пенгол}} Атабаев<br>{{пенгол}} Шукуров<br>{{пенгол}} Азаров<br>{{пенжаза басуу}} Эрмеков<br>{{пенгол}} Лещинский<br>{{пенгол}} Самат уулу<br>{{пенгол}} Кашибханов |penalties2 = {{пенгол}} Цезарь<br>{{пенгол}} Мадаминов<br>{{пенгол}} Боколеев<br>{{пенгол}} Откеев<br>{{пенжаза басуу}} Молдожунусов<br>{{пенгол}} Прилёпа<br>{{пенжаза басуу}} Кверквелия |team2 = [[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |goals1 = * Эрмеков {{гол|47}} |goals2 = |stadium = «Курманбек», [[Манас (шаар)|Манас]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYkZ_SljBuT/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 1:1 болду. «Мурас Юнайтед» пенальтилер сериясында 6:5 эсебинде жеңишке жетти.'' == Чейрек финалдар == == Булактар == {{булактар}} == Шилтемелер == * [https://www.kfu.kg Кыргыз футбол биримдигинин] расмий сайты * [https://www.instagram.com/jogorkuleague/ Жогорку Лигасынын] расмий [[Instagram|инстаграмы]] [[Категория:Футбол боюнча Кыргызстан Кубогунун сезондору|2026]] 27i156wduxjbaxj4w9g2m4dnnuy49b4 647209 647207 2026-05-24T13:52:31Z Arsensky 41251 /* Мелдештин сеткасы */ 647209 wikitext text/x-wiki {{Футбол курамаларынын мелдеши | | мөөнөтү = 21-апрель — күз 2026 | аталышы = | эн белгиси = | өлчөмү = | катышуучулары = 15 | чемпион = | жолу = | 2-орун = | финал = | убагы = | оюн = | голдор = | көрүүчүлөр = | бомбардир = | б_голдор = | мыкты = | дарбазачы = | мур_чемпиондук = [[2025 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу|2025]] | кий_чемпиондук = ''2027'' <!-- [[2027 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу|2027]] --> }} '''2026 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу''' — [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] клубдук [[футбол]] мелдешинин 35-сезону. Оюндар 21-апрель күнү башталды. Мелдеште 15 футбол клуб катышат: «[[Азиягол|Азияголдон]]» башка [[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Жогорку Лиганын]] бардык клубдары ойнойт. [[Бишкек|Бишкектик]] «[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]» клубу чемпиондук наамын коргойт. Жеңүүчү команда 2027 Кыргызстан Суперкубогунда ойноо укугуна ээ болот. == Катышуучу командалар == Мелдешке [[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Кыргызстан Жогорку Лигасынын]] 16 командасынан 15өө катышат. «[[Азиягол]]» командасы мелдешке катышуудан баш тартканын билдирди<ref name="draw1"/><ref>{{cite web |url=https://open.kg/news/sports-news/93052-kto-s-kem-sygraet-v-18-finala-kubka-kyrgyzstana.html |title=Кто с кем сыграет в 1/8 финала Кубка Кыргызстана? |publisher=Open.kg |date=20-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ru}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |- !Команда !Облус !Шаар |- |[[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Кант (шаар)|Кант]] |- |[[Азия (футбол клубу)|Азия]] |[[Талас облусу|Талас]] |[[Талас (шаар)|Талас]] |- |[[Алай (футбол клубу)|Алай]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Ош]] |- |[[Алга (футбол клубу)|Алга]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Барс (футбол клубу)|Барс]] |[[Ысык-Көл облусу|Ысык-Көл]] |[[Каракол]] |- |[[Бишкек Сити]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Кара-Балта]] |- |[[Мурас Юнайтед]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Манас (шаар)|Манас]] |- |[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Кочкор-Ата]] |- |[[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Ош]] |- |[[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Өзгөн]] |- |[[Талант (футбол клубу)|Талант]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Беш-Күңгөй|Беш-Күңгөй айылы]] |- |[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Токтогул (шаар)|Токтогул]] |} <!-- == Мелдештин сеткасы == ЭСКЕРТҮҮ: Мелдештин сеткасы чейрек финалдардын чүчү кулагынан кийин пайда болот. --> == Мелдештин сеткасы == {{16TeamBracket-Info |above=y |legs=2 |RD4-legs=1 |agg-width=40 |score-width=20 |aggregate=y |nowrap=y <!-- 1/8 финал --> | RD1-team1 = [[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] | RD1-score1-1 = 1 | RD1-score1-2 = 0 | RD1-score1-agg = '''1 (5)''' | RD1-team2 = '''[[Мурас Юнайтед]]''' {{pso}} | RD1-score2-1 = 0 | RD1-score2-2 = 1 | RD1-score2-agg = '''1 (6)''' | RD1-team3 = '''[[Азия (футбол клубу)|Азия]]''' {{aet}} | RD1-score3-1 = 0 | RD1-score3-2 = 5 | RD1-score3-agg = '''5''' | RD1-team4 = [[Талант (футбол клубу)|Талант]] | RD1-score4-1 = 1 | RD1-score4-2 = 2 | RD1-score4-agg = '''3''' | RD1-team5 = [[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] | RD1-score5-1 = 0 | RD1-score5-2 = 2 | RD1-score5-agg = '''2''' | RD1-team6 = '''[[Барс (футбол клубу)|Барс]]''' | RD1-score6-1 = 1 | RD1-score6-2 = 3 | RD1-score6-agg = '''4''' | RD1-team7 = '''[[Бишкек Сити]]''' {{pso}} | RD1-score7-1 = 1 | RD1-score7-2 = 1 | RD1-score7-agg = '''2 (5)''' | RD1-team8 = [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] | RD1-score8-1 = 2 | RD1-score8-2 = 0 | RD1-score8-agg = '''2 (4)''' | RD1-team9 = '''[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]''' | RD1-score9-1 = | RD1-score9-2 = | RD1-score9-agg = | RD1-team10 = | RD1-score10-1 = | RD1-score10-2 = | RD1-score10-agg = | RD1-team11 = '''[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]]''' | RD1-score11-1 = 4 | RD1-score11-2 = 0 | RD1-score11-agg = '''4''' | RD1-team12 = [[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] | RD1-score12-1 = 1 | RD1-score12-2 = 2 | RD1-score12-agg = '''3''' | RD1-team13 = [[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] | RD1-score13-1 = 1 | RD1-score13-2 = 1 | RD1-score13-agg = '''2 (2)''' | RD1-team14 = '''[[Алай (футбол клубу)|Алай]]''' {{pso}} | RD1-score14-1 = 1 | RD1-score14-2 = 1 | RD1-score14-agg = '''2 (3)''' | RD1-team15 = [[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] | RD1-score15-1 = 0 | RD1-score15-2 = 1 | RD1-score15-agg = '''1''' | RD1-team16 = '''[[Алга (футбол клубу)|Алга]]''' | RD1-score16-1 = 4 | RD1-score16-2 = 2 | RD1-score16-agg = '''6''' <!-- Чейрек финалдар --> | RD2-team1 = [[Мурас Юнайтед]] | RD2-score1-1 = | RD2-score1-2 = | RD2-score1-agg = | RD2-team2 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] | RD2-score2-1 = | RD2-score2-2 = | RD2-score2-agg = | RD2-team3 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] | RD2-score3-1 = | RD2-score3-2 = | RD2-score3-agg = | RD2-team4 = [[Бишкек Сити]] | RD2-score4-1 = | RD2-score4-2 = | RD2-score4-agg = | RD2-team5 = [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] | RD2-score5-1 = | RD2-score5-2 = | RD2-score5-agg = | RD2-team6 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] | RD2-score6-1 = | RD2-score6-2 = | RD2-score6-agg = | RD2-team7 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] | RD2-score7-1 = | RD2-score7-2 = | RD2-score7-agg = | RD2-team8 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] | RD2-score8-1 = | RD2-score8-2 = | RD2-score8-agg = <!-- Жарым финалдар --> | RD3-team1 = | RD3-score1-1 = | RD3-score1-2 = | RD3-score1-agg = | RD3-team2 = | RD3-score2-1 = | RD3-score2-2 = | RD3-score2-agg = | RD3-team3 = | RD3-score3-1 = | RD3-score3-2 = | RD3-score3-agg = | RD3-team4 = | RD3-score4-1 = | RD3-score4-2 = | RD3-score4-agg = <!-- Финал --> | RD4-team1 = | RD4-score1 = | RD4-team2 = | RD4-score2 = }} == 1/8 финал == 1/8 финалдын чүчү кулагы 2026-жылдын 15-апрелинде өткөрүлдү. Оюндар эки оюндук системасы менен өттү. Командалар түндүк жана түштүк зоналарына бөлүндү. Түндүк зонасында учурдагы чемпион «[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]» чүчү кулактын жыйынтыгы боюнча чейрек финалда атаандашын күтөт<ref name="draw1">{{cite web |url=https://www.instagram.com/p/DXJhoakDApt/?img_index=2 |title=КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН КУБОГУ 2026 ЧҮЧҮ КУЛАК |publisher=[[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Кыргызстан Жогорку Лигасынын]] расмий [[Instagram|инстаграмы]] |date=15-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ky}}</ref>. Алгачкы оюндар 21-23-апрель күндөрү<ref>{{cite web |url=https://sport.kg/main_news/92532-kubok-kyrgyzstana-po-futbolu-2026-neftchi-gromit-oshmu-skromnaja-pobeda-barsa.html |title=Кубок Кыргызстана по футболу-2026: «Нефтчи» громит ОшМУ, скромная победа «Барса» |publisher=Sport.kg |date=23-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ru}}</ref>, ал эми жооптук оюндар 19-23-май күндөрү өттү<ref>{{cite web |url=https://sport.kg/main_news/92958-kubok-kyrgyzstana-po-futbolu-2026-alga-pervoj-vyshla-v-chetvertfinal-raspisanie.html |title=Кубок Кыргызстана по футболу-2026: «Алга» первой вышла в четвертьфинал (расписание) |publisher=Sport.kg |date=20-май 2026 |accessdate=21-май 2026|lang=ru}}</ref>. «[[Мурас Юнайтед]]» АФК Чакырык лигасынын жарым финалында ойногондуктан «[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]]» менен биринчи оюну 12-майга жылдырылган. Бардык оюндарда [[UTC+06:00|Кыргызстан убактысы]] белгиленген. {{TwoLegStart}} {{TwoLegResult|[[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]]||1:6|'''[[Алга (футбол клубу)|Алга]]'''||[[#Кыргызалтын – Алга|0:4]]|[[#Алга – Кыргызалтын|1:2]]}} {{TwoLegResult|[[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]]||2:2 {{pso|2:3}}|'''[[Алай (футбол клубу)|Алай]]'''||[[#Өзгөн – Алай|1:1]]|[[#Алай – Өзгөн|1:1]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|'''[[Азия (футбол клубу)|Азия]]'''||5:3|[[Талант (футбол клубу)|Талант]]||[[#Азия – Талант|0:1]]|[[#Талант – Азия|5:2]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|'''[[Бишкек Сити]]'''||2:2 {{pso|5:4}}|[[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]]||[[#Бишкек Сити – Абдыш-Ата|1:2]]|[[#Абдыш-Ата – Бишкек Сити|1:0]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|[[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]]||2:4|'''[[Барс (футбол клубу)|Барс]]'''||[[#Илбирс – Барс|0:1]]|[[#Барс – Илбирс|2:3]]}} {{TwoLegResult|'''[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]]'''||4:3|[[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]]||[[#Нефтчи – ОшМУ|4:1]]|[[#ОшМУ – Нефтчи|0:2]]}} {{TwoLegResult|[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]]||1:1 {{pso|5:6}}|'''[[Мурас Юнайтед]]'''||[[#Токтогул – Мурас Юнайтед|1:0]]|[[#Мурас Юнайтед – Токтогул|0:1]] {{aet}}}} |} === Оюндар === ==== Түндүк зонасы ==== {{Football box |id = Кыргызалтын – Алга |date = 21-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |score = 0:4 |team2 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] |goals1 = |goals2 = * Кай Мерк {{гол|42||54}} * Самуэл {{гол|45+1}} * Пол {{гол|75}} |stadium = «Манас» СК, [[Кара-Балта]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXZn5CZjMd1/ }} {{Football box |id = Алга – Кыргызалтын |date = 19-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] |score = 2:1 |team2 = [[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |goals1 = * Пол {{гол|41}} * Кими Мерк {{гол|79}} |goals2 = * Өмуралиев {{гол|73|пен.}} |stadium = «Достук Арена», [[Беш-Күңгөй]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYhu_m_jGa9/ }} ''«Алга» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 6:1 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Азия – Талант |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] |score = 0:1 |team2 = [[Талант (футбол клубу)|Талант]] |goals1 = |goals2 = * Тошпулатов {{гол|13}} |stadium = «Мурас Юнайтед» ОМБ, [[Бишкек]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcOS7UDKMF/ }} {{Football box |id = Талант – Азия |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Талант (футбол клубу)|Талант]] |score = 2:5 |team2 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] |aet = yes |goals1 = * Поланко {{гол|45+1}} * Баранов {{гол|75}} * Бабешко {{КАК|0|90+9}} |goals2 = * Алыгулов {{гол|25||85||105}} * Бекмуродов {{гол|50}} * Джумашев {{гол|120+2}} |stadium = «Достук Арена», [[Беш-Күңгөй]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYm-ECxDA3S/ }} ''«Азия» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 5:3 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Бишкек Сити – Абдыш-Ата |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Бишкек Сити]] |score = 1:2 |team2 = [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |goals1 = * Каныбеков {{гол|60}} |goals2 = * Бобомуродов {{гол|30}} * Жумабеков {{гол|53}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcNtgLjH-D/ }} {{Football box |id = Абдыш-Ата – Бишкек Сити |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |score = 0:1 |aet = yes |penaltyscore = 4:5 |penalties1 = {{пенгол}} Асинов<br>{{пенгол}} Ташбалтаев<br>{{пенжаза басуу}} Плешко<br>{{пенгол}} Бердиев<br>{{пенгол}} Бобомуродов |penalties2 = {{пенгол}} Лобов<br>{{пенгол}} Куванчбеков<br>{{пенгол}} Эмиров<br>{{пенгол}} Микушин<br>{{пенгол}} Бөкөнов |team2 = [[Бишкек Сити]] |goals1 = |goals2 = * Аскербеков {{гол|34}} * Набиев {{КАК|0|44}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYm-boODH8o/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 2:2 болду. «Бишкек Сити» пенальтилер сериясында 5:4 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Илбирс – Барс |date = 23-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |score = 0:1 |team2 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] |goals1 = |goals2 = * Чарыев {{гол|4}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXeyDUXjEYC/ }} {{Football box |id = Барс – Илбирс |date = 23-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] |score = 3:2 |team2 = [[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |goals1 = * Торрас {{гол|23}} * Чарыев {{гол|36}} * Мурзаев {{гол|74}} * Абдыжалил уулу {{КАК|0|90+3}} |goals2 = * Ормонов {{гол|45+5}} * Муратбеков {{КАК|1|52}} * Исаков {{гол|83}} |stadium = «Ынтымак Арена», [[Каракол]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYsCMmXjE5w/ }} ''«Барс» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 4:2 эсебинде жеңишке жетти.'' ==== Түштүк зонасы ==== {{Football box |id = Өзгөн – Алай |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |score = 1:1 |team2 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] |goals1 = * Алекперов {{гол|25}} |goals2 = * Исмаилов {{гол|54}} |stadium = «Ред Петролеум Арена», [[Өзгөн]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcOEI0DHWL/ }} {{Football box |id = Алай – Өзгөн |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] |score = 1:1 |team2 = [[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |goals1 = * Келли {{гол|45+10|пен.}} |goals2 = * Алекперов {{гол|48}} |aet = yes |penaltyscore = 3:2 |penalties1 = {{пенжаза басуу}} Кобулов<br>{{пенгол}} Грибанов<br>{{пенжаза басуу}} Келли<br>{{пенгол}} Ташиев<br>{{пенгол}} Маширапов |penalties2 = {{пенжаза басуу}} Ахмадов<br>{{пенжаза басуу}} Сулайманов<br>{{пенгол}} Козлов<br>{{пенжаза басуу}} Бенавидес<br>{{пенгол}} Шамурзаев |stadium = Ахматбек Сүйүмбаев атындагы стадион, [[Ош]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYnAaVTDHNU/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 2:2 болду. «Алай» пенальтилер сериясында 3:2 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Нефтчи – ОшМУ |date = 23-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |score = 4:1 |team2 = [[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |goals1 = * Михейли {{гол|18|пен.|77}} * Синдаров {{гол|32}} * Башелейшвили {{гол|90+6}} |goals2 = * Замирбек уулу {{КАК|0|16}} * Танимово {{гол|21}} |stadium = «Курманбек», [[Манас (шаар)|Манас]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXeyi8djK-i/ }} {{Football box |id = ОшМУ – Нефтчи |date = 22-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |score = 2:0 |team2 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |goals1 = * Содиков {{гол|50||60}} |goals2 = |stadium = Ахматбек Сүйүмбаев атындагы стадион, [[Ош]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYpdMsWjInD/ }} ''«Нефтчи» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 4:3 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Токтогул – Мурас Юнайтед |date = 11-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |score = 1:0 |team2 = [[Мурас Юнайтед]] |goals1 = * Акматалиев {{гол|2}} |goals2 = |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYNIJA8DNjT/ }} {{Football box |id = Мурас Юнайтед – Токтогул |date = 20-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Мурас Юнайтед]] |score = 1:0 |aet = yes |penaltyscore = 6:5 |penalties1 = {{пенгол}} Атабаев<br>{{пенгол}} Шукуров<br>{{пенгол}} Азаров<br>{{пенжаза басуу}} Эрмеков<br>{{пенгол}} Лещинский<br>{{пенгол}} Самат уулу<br>{{пенгол}} Кашибханов |penalties2 = {{пенгол}} Цезарь<br>{{пенгол}} Мадаминов<br>{{пенгол}} Боколеев<br>{{пенгол}} Откеев<br>{{пенжаза басуу}} Молдожунусов<br>{{пенгол}} Прилёпа<br>{{пенжаза басуу}} Кверквелия |team2 = [[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |goals1 = * Эрмеков {{гол|47}} |goals2 = |stadium = «Курманбек», [[Манас (шаар)|Манас]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYkZ_SljBuT/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 1:1 болду. «Мурас Юнайтед» пенальтилер сериясында 6:5 эсебинде жеңишке жетти.'' == Чейрек финалдар == == Булактар == {{булактар}} == Шилтемелер == * [https://www.kfu.kg Кыргыз футбол биримдигинин] расмий сайты * [https://www.instagram.com/jogorkuleague/ Жогорку Лигасынын] расмий [[Instagram|инстаграмы]] [[Категория:Футбол боюнча Кыргызстан Кубогунун сезондору|2026]] cfumx408xemxdatz60lghsbu8fpnvaa 647211 647209 2026-05-24T14:09:33Z Arsensky 41251 /* Чейрек финалдар */ 647211 wikitext text/x-wiki {{Футбол курамаларынын мелдеши | | мөөнөтү = 21-апрель — күз 2026 | аталышы = | эн белгиси = | өлчөмү = | катышуучулары = 15 | чемпион = | жолу = | 2-орун = | финал = | убагы = | оюн = | голдор = | көрүүчүлөр = | бомбардир = | б_голдор = | мыкты = | дарбазачы = | мур_чемпиондук = [[2025 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу|2025]] | кий_чемпиондук = ''2027'' <!-- [[2027 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу|2027]] --> }} '''2026 Футбол боюнча Кыргызстан Кубогу''' — [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] клубдук [[футбол]] мелдешинин 35-сезону. Оюндар 21-апрель күнү башталды. Мелдеште 15 футбол клуб катышат: «[[Азиягол|Азияголдон]]» башка [[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Жогорку Лиганын]] бардык клубдары ойнойт. [[Бишкек|Бишкектик]] «[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]» клубу чемпиондук наамын коргойт. Жеңүүчү команда 2027 Кыргызстан Суперкубогунда ойноо укугуна ээ болот. == Катышуучу командалар == Мелдешке [[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Кыргызстан Жогорку Лигасынын]] 16 командасынан 15өө катышат. «[[Азиягол]]» командасы мелдешке катышуудан баш тартканын билдирди<ref name="draw1"/><ref>{{cite web |url=https://open.kg/news/sports-news/93052-kto-s-kem-sygraet-v-18-finala-kubka-kyrgyzstana.html |title=Кто с кем сыграет в 1/8 финала Кубка Кыргызстана? |publisher=Open.kg |date=20-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ru}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |- !Команда !Облус !Шаар |- |[[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Кант (шаар)|Кант]] |- |[[Азия (футбол клубу)|Азия]] |[[Талас облусу|Талас]] |[[Талас (шаар)|Талас]] |- |[[Алай (футбол клубу)|Алай]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Ош]] |- |[[Алга (футбол клубу)|Алга]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Барс (футбол клубу)|Барс]] |[[Ысык-Көл облусу|Ысык-Көл]] |[[Каракол]] |- |[[Бишкек Сити]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Бишкек]] |- |[[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Кара-Балта]] |- |[[Мурас Юнайтед]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Манас (шаар)|Манас]] |- |[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Кочкор-Ата]] |- |[[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Ош]] |- |[[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |[[Ош облусу|Ош]] |[[Өзгөн]] |- |[[Талант (футбол клубу)|Талант]] |[[Чүй облусу|Чүй]] |[[Беш-Күңгөй|Беш-Күңгөй айылы]] |- |[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |[[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] |[[Токтогул (шаар)|Токтогул]] |} <!-- == Мелдештин сеткасы == ЭСКЕРТҮҮ: Мелдештин сеткасы чейрек финалдардын чүчү кулагынан кийин пайда болот. --> == Мелдештин сеткасы == {{16TeamBracket-Info |above=y |legs=2 |RD4-legs=1 |agg-width=40 |score-width=20 |aggregate=y |nowrap=y <!-- 1/8 финал --> | RD1-team1 = [[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] | RD1-score1-1 = 1 | RD1-score1-2 = 0 | RD1-score1-agg = '''1 (5)''' | RD1-team2 = '''[[Мурас Юнайтед]]''' {{pso}} | RD1-score2-1 = 0 | RD1-score2-2 = 1 | RD1-score2-agg = '''1 (6)''' | RD1-team3 = '''[[Азия (футбол клубу)|Азия]]''' {{aet}} | RD1-score3-1 = 0 | RD1-score3-2 = 5 | RD1-score3-agg = '''5''' | RD1-team4 = [[Талант (футбол клубу)|Талант]] | RD1-score4-1 = 1 | RD1-score4-2 = 2 | RD1-score4-agg = '''3''' | RD1-team5 = [[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] | RD1-score5-1 = 0 | RD1-score5-2 = 2 | RD1-score5-agg = '''2''' | RD1-team6 = '''[[Барс (футбол клубу)|Барс]]''' | RD1-score6-1 = 1 | RD1-score6-2 = 3 | RD1-score6-agg = '''4''' | RD1-team7 = '''[[Бишкек Сити]]''' {{pso}} | RD1-score7-1 = 1 | RD1-score7-2 = 1 | RD1-score7-agg = '''2 (5)''' | RD1-team8 = [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] | RD1-score8-1 = 2 | RD1-score8-2 = 0 | RD1-score8-agg = '''2 (4)''' | RD1-team9 = '''[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]''' | RD1-score9-1 = | RD1-score9-2 = | RD1-score9-agg = | RD1-team10 = | RD1-score10-1 = | RD1-score10-2 = | RD1-score10-agg = | RD1-team11 = '''[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]]''' | RD1-score11-1 = 4 | RD1-score11-2 = 0 | RD1-score11-agg = '''4''' | RD1-team12 = [[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] | RD1-score12-1 = 1 | RD1-score12-2 = 2 | RD1-score12-agg = '''3''' | RD1-team13 = [[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] | RD1-score13-1 = 1 | RD1-score13-2 = 1 | RD1-score13-agg = '''2 (2)''' | RD1-team14 = '''[[Алай (футбол клубу)|Алай]]''' {{pso}} | RD1-score14-1 = 1 | RD1-score14-2 = 1 | RD1-score14-agg = '''2 (3)''' | RD1-team15 = [[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] | RD1-score15-1 = 0 | RD1-score15-2 = 1 | RD1-score15-agg = '''1''' | RD1-team16 = '''[[Алга (футбол клубу)|Алга]]''' | RD1-score16-1 = 4 | RD1-score16-2 = 2 | RD1-score16-agg = '''6''' <!-- Чейрек финалдар --> | RD2-team1 = [[Мурас Юнайтед]] | RD2-score1-1 = | RD2-score1-2 = | RD2-score1-agg = | RD2-team2 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] | RD2-score2-1 = | RD2-score2-2 = | RD2-score2-agg = | RD2-team3 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] | RD2-score3-1 = | RD2-score3-2 = | RD2-score3-agg = | RD2-team4 = [[Бишкек Сити]] | RD2-score4-1 = | RD2-score4-2 = | RD2-score4-agg = | RD2-team5 = [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] | RD2-score5-1 = | RD2-score5-2 = | RD2-score5-agg = | RD2-team6 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] | RD2-score6-1 = | RD2-score6-2 = | RD2-score6-agg = | RD2-team7 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] | RD2-score7-1 = | RD2-score7-2 = | RD2-score7-agg = | RD2-team8 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] | RD2-score8-1 = | RD2-score8-2 = | RD2-score8-agg = <!-- Жарым финалдар --> | RD3-team1 = | RD3-score1-1 = | RD3-score1-2 = | RD3-score1-agg = | RD3-team2 = | RD3-score2-1 = | RD3-score2-2 = | RD3-score2-agg = | RD3-team3 = | RD3-score3-1 = | RD3-score3-2 = | RD3-score3-agg = | RD3-team4 = | RD3-score4-1 = | RD3-score4-2 = | RD3-score4-agg = <!-- Финал --> | RD4-team1 = | RD4-score1 = | RD4-team2 = | RD4-score2 = }} == 1/8 финал == 1/8 финалдын чүчү кулагы 2026-жылдын 15-апрелинде өткөрүлдү. Оюндар эки оюндук системасы менен өттү. Командалар түндүк жана түштүк зоналарына бөлүндү. Түндүк зонасында учурдагы чемпион «[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]» чүчү кулактын жыйынтыгы боюнча чейрек финалда атаандашын күтөт<ref name="draw1">{{cite web |url=https://www.instagram.com/p/DXJhoakDApt/?img_index=2 |title=КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН КУБОГУ 2026 ЧҮЧҮ КУЛАК |publisher=[[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Кыргызстан Жогорку Лигасынын]] расмий [[Instagram|инстаграмы]] |date=15-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ky}}</ref>. Алгачкы оюндар 21-23-апрель күндөрү<ref>{{cite web |url=https://sport.kg/main_news/92532-kubok-kyrgyzstana-po-futbolu-2026-neftchi-gromit-oshmu-skromnaja-pobeda-barsa.html |title=Кубок Кыргызстана по футболу-2026: «Нефтчи» громит ОшМУ, скромная победа «Барса» |publisher=Sport.kg |date=23-апрель 2026 |accessdate=25-апрель 2026|lang=ru}}</ref>, ал эми жооптук оюндар 19-23-май күндөрү өттү<ref>{{cite web |url=https://sport.kg/main_news/92958-kubok-kyrgyzstana-po-futbolu-2026-alga-pervoj-vyshla-v-chetvertfinal-raspisanie.html |title=Кубок Кыргызстана по футболу-2026: «Алга» первой вышла в четвертьфинал (расписание) |publisher=Sport.kg |date=20-май 2026 |accessdate=21-май 2026|lang=ru}}</ref>. «[[Мурас Юнайтед]]» АФК Чакырык лигасынын жарым финалында ойногондуктан «[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]]» менен биринчи оюну 12-майга жылдырылган. Бардык оюндарда [[UTC+06:00|Кыргызстан убактысы]] белгиленген. {{TwoLegStart}} {{TwoLegResult|[[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]]||1:6|'''[[Алга (футбол клубу)|Алга]]'''||[[#Кыргызалтын – Алга|0:4]]|[[#Алга – Кыргызалтын|1:2]]}} {{TwoLegResult|[[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]]||2:2 {{pso|2:3}}|'''[[Алай (футбол клубу)|Алай]]'''||[[#Өзгөн – Алай|1:1]]|[[#Алай – Өзгөн|1:1]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|'''[[Азия (футбол клубу)|Азия]]'''||5:3|[[Талант (футбол клубу)|Талант]]||[[#Азия – Талант|0:1]]|[[#Талант – Азия|5:2]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|'''[[Бишкек Сити]]'''||2:2 {{pso|5:4}}|[[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]]||[[#Бишкек Сити – Абдыш-Ата|1:2]]|[[#Абдыш-Ата – Бишкек Сити|1:0]] {{aet}}}} {{TwoLegResult|[[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]]||2:4|'''[[Барс (футбол клубу)|Барс]]'''||[[#Илбирс – Барс|0:1]]|[[#Барс – Илбирс|2:3]]}} {{TwoLegResult|'''[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]]'''||4:3|[[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]]||[[#Нефтчи – ОшМУ|4:1]]|[[#ОшМУ – Нефтчи|0:2]]}} {{TwoLegResult|[[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]]||1:1 {{pso|5:6}}|'''[[Мурас Юнайтед]]'''||[[#Токтогул – Мурас Юнайтед|1:0]]|[[#Мурас Юнайтед – Токтогул|0:1]] {{aet}}}} |} === Оюндар === ==== Түндүк зонасы ==== {{Football box |id = Кыргызалтын – Алга |date = 21-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |score = 0:4 |team2 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] |goals1 = |goals2 = * Кай Мерк {{гол|42||54}} * Самуэл {{гол|45+1}} * Пол {{гол|75}} |stadium = «Манас» СК, [[Кара-Балта]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXZn5CZjMd1/ }} {{Football box |id = Алга – Кыргызалтын |date = 19-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] |score = 2:1 |team2 = [[Кыргызалтын (футбол клубу)|Кыргызалтын]] |goals1 = * Пол {{гол|41}} * Кими Мерк {{гол|79}} |goals2 = * Өмуралиев {{гол|73|пен.}} |stadium = «Достук Арена», [[Беш-Күңгөй]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYhu_m_jGa9/ }} ''«Алга» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 6:1 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Азия – Талант |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] |score = 0:1 |team2 = [[Талант (футбол клубу)|Талант]] |goals1 = |goals2 = * Тошпулатов {{гол|13}} |stadium = «Мурас Юнайтед» ОМБ, [[Бишкек]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcOS7UDKMF/ }} {{Football box |id = Талант – Азия |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Талант (футбол клубу)|Талант]] |score = 2:5 |team2 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] |aet = yes |goals1 = * Поланко {{гол|45+1}} * Баранов {{гол|75}} * Бабешко {{КАК|0|90+9}} |goals2 = * Алыгулов {{гол|25||85||105}} * Бекмуродов {{гол|50}} * Джумашев {{гол|120+2}} |stadium = «Достук Арена», [[Беш-Күңгөй]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYm-ECxDA3S/ }} ''«Азия» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 5:3 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Бишкек Сити – Абдыш-Ата |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Бишкек Сити]] |score = 1:2 |team2 = [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |goals1 = * Каныбеков {{гол|60}} |goals2 = * Бобомуродов {{гол|30}} * Жумабеков {{гол|53}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcNtgLjH-D/ }} {{Football box |id = Абдыш-Ата – Бишкек Сити |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] |score = 0:1 |aet = yes |penaltyscore = 4:5 |penalties1 = {{пенгол}} Асинов<br>{{пенгол}} Ташбалтаев<br>{{пенжаза басуу}} Плешко<br>{{пенгол}} Бердиев<br>{{пенгол}} Бобомуродов |penalties2 = {{пенгол}} Лобов<br>{{пенгол}} Куванчбеков<br>{{пенгол}} Эмиров<br>{{пенгол}} Микушин<br>{{пенгол}} Бөкөнов |team2 = [[Бишкек Сити]] |goals1 = |goals2 = * Аскербеков {{гол|34}} * Набиев {{КАК|0|44}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYm-boODH8o/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 2:2 болду. «Бишкек Сити» пенальтилер сериясында 5:4 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Илбирс – Барс |date = 23-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |score = 0:1 |team2 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] |goals1 = |goals2 = * Чарыев {{гол|4}} |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXeyDUXjEYC/ }} {{Football box |id = Барс – Илбирс |date = 23-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] |score = 3:2 |team2 = [[Илбирс (футбол клубу)|Илбирс]] |goals1 = * Торрас {{гол|23}} * Чарыев {{гол|36}} * Мурзаев {{гол|74}} * Абдыжалил уулу {{КАК|0|90+3}} |goals2 = * Ормонов {{гол|45+5}} * Муратбеков {{КАК|1|52}} * Исаков {{гол|83}} |stadium = «Ынтымак Арена», [[Каракол]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYsCMmXjE5w/ }} ''«Барс» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 4:2 эсебинде жеңишке жетти.'' ==== Түштүк зонасы ==== {{Football box |id = Өзгөн – Алай |date = 22-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |score = 1:1 |team2 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] |goals1 = * Алекперов {{гол|25}} |goals2 = * Исмаилов {{гол|54}} |stadium = «Ред Петролеум Арена», [[Өзгөн]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXcOEI0DHWL/ }} {{Football box |id = Алай – Өзгөн |date = 21-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] |score = 1:1 |team2 = [[Өзгөн (футбол клубу)|Өзгөн]] |goals1 = * Келли {{гол|45+10|пен.}} |goals2 = * Алекперов {{гол|48}} |aet = yes |penaltyscore = 3:2 |penalties1 = {{пенжаза басуу}} Кобулов<br>{{пенгол}} Грибанов<br>{{пенжаза басуу}} Келли<br>{{пенгол}} Ташиев<br>{{пенгол}} Маширапов |penalties2 = {{пенжаза басуу}} Ахмадов<br>{{пенжаза басуу}} Сулайманов<br>{{пенгол}} Козлов<br>{{пенжаза басуу}} Бенавидес<br>{{пенгол}} Шамурзаев |stadium = Ахматбек Сүйүмбаев атындагы стадион, [[Ош]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYnAaVTDHNU/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 2:2 болду. «Алай» пенальтилер сериясында 3:2 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Нефтчи – ОшМУ |date = 23-апрель 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |score = 4:1 |team2 = [[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |goals1 = * Михейли {{гол|18|пен.|77}} * Синдаров {{гол|32}} * Башелейшвили {{гол|90+6}} |goals2 = * Замирбек уулу {{КАК|0|16}} * Танимово {{гол|21}} |stadium = «Курманбек», [[Манас (шаар)|Манас]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DXeyi8djK-i/ }} {{Football box |id = ОшМУ – Нефтчи |date = 22-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[ОшМУ (футбол клубу)|ОшМУ]] |score = 2:0 |team2 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |goals1 = * Содиков {{гол|50||60}} |goals2 = |stadium = Ахматбек Сүйүмбаев атындагы стадион, [[Ош]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYpdMsWjInD/ }} ''«Нефтчи» эки беттештин жыйынтыгы боюнча 4:3 эсебинде жеңишке жетти.'' ---- {{Football box |id = Токтогул – Мурас Юнайтед |date = 11-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |score = 1:0 |team2 = [[Мурас Юнайтед]] |goals1 = * Акматалиев {{гол|2}} |goals2 = |stadium = «Нитро Арена», [[Кант (шаар)|Кант]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYNIJA8DNjT/ }} {{Football box |id = Мурас Юнайтед – Токтогул |date = 20-май 2026 |time = 20:30 |team1 = [[Мурас Юнайтед]] |score = 1:0 |aet = yes |penaltyscore = 6:5 |penalties1 = {{пенгол}} Атабаев<br>{{пенгол}} Шукуров<br>{{пенгол}} Азаров<br>{{пенжаза басуу}} Эрмеков<br>{{пенгол}} Лещинский<br>{{пенгол}} Самат уулу<br>{{пенгол}} Кашибханов |penalties2 = {{пенгол}} Цезарь<br>{{пенгол}} Мадаминов<br>{{пенгол}} Боколеев<br>{{пенгол}} Откеев<br>{{пенжаза басуу}} Молдожунусов<br>{{пенгол}} Прилёпа<br>{{пенжаза басуу}} Кверквелия |team2 = [[Токтогул (футбол клубу)|Токтогул]] |goals1 = * Эрмеков {{гол|47}} |goals2 = |stadium = «Курманбек», [[Манас (шаар)|Манас]] |attendance = |referee = |report = https://www.instagram.com/p/DYkZ_SljBuT/ }} ''Эки беттештин жыйынтыгы боюнча эсеп 1:1 болду. «Мурас Юнайтед» пенальтилер сериясында 6:5 эсебинде жеңишке жетти.'' == Чейрек финалдар == Чейрек финалдын жуптары 2026-жылдын 24-май күнү аныкталды<ref name="draw2">{{cite web |url=https://www.instagram.com/p/DYtbs38DAlC/ |title=🏆 Кыргыз Республикасынын Кубогу — 2026: 1/4 финалдын жуптары аныкталды! |publisher=[[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Кыргызстан Жогорку Лигасынын]] расмий [[Instagram|инстаграмы]] |date=24-май 2026 |accessdate=24-май 2026}}</ref>. Оюндар эки оюндук системасы менен өтөт. Алгачкы оюндар 17-18-июнда, ал эми жооптук беттештер 28-29-июнда ойнолот<ref name="draw2"/>. {{TwoLegStart}} {{TwoLegResult|[[Азия (футбол клубу)|Азия]]||—|[[Мурас Юнайтед]]||[[#Азия – Мурас Юнайтед|—]]|[[#Мурас Юнайтед – Азия|—]]}} {{TwoLegResult|[[Бишкек Сити]]||—|[[Барс (футбол клубу)|Барс]]||[[#Бишкек Сити – Барс|—]]|[[#Барс – Бишкек Сити|—]]}} {{TwoLegResult|[[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]]||—|[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]||[[#Нефтчи – Дордой|—]]|[[#Дордой – Нефтчи|—]]}} {{TwoLegResult|[[Алга (футбол клубу)|Алга]]||—|[[Алай (футбол клубу)|Алай]]||[[#Алга – Алай|—]]|[[#Алай – Алга|—]]}} |} === Оюндар === {{Football box |id = Азия – Мурас Юнайтед |date = 17-18-июнь 2026 |time = --:-- |team1 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] |score = -:- |team2 = [[Мурас Юнайтед]] |goals1 = |goals2 = |stadium = |attendance = |referee = |report = }} {{Football box |id = Мурас Юнайтед – Азия |date = 28-29-июнь 2026 |time = --:-- |team1 = [[Мурас Юнайтед]] |score = -:- |team2 = [[Азия (футбол клубу)|Азия]] |goals1 = |goals2 = |stadium = |attendance = |referee = |report = }} ---- {{Football box |id = Бишкек Сити – Барс |date = 17-18-июнь 2026 |time = --:-- |team1 = [[Бишкек Сити]] |score = -:- |team2 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] |goals1 = |goals2 = |stadium = |attendance = |referee = |report = }} {{Football box |id = Барс – Бишкек Сити |date = 28-29-июнь 2026 |time = --:-- |team1 = [[Барс (футбол клубу)|Барс]] |score = -:- |team2 = [[Бишкек Сити]] |goals1 = |goals2 = |stadium = |attendance = |referee = |report = }} ---- {{Football box |id = Нефтчи – Дордой |date = 17-18-июнь 2026 |time = --:-- |team1 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |score = -:- |team2 = [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] |goals1 = |goals2 = |stadium = |attendance = |referee = |report = }} {{Football box |id = Дордой – Нефтчи |date = 28-29-июнь 2026 |time = --:-- |team1 = [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] |score = -:- |team2 = [[Нефтчи (футбол клубу)|Нефтчи]] |goals1 = |goals2 = |stadium = |attendance = |referee = |report = }} ---- {{Football box |id = Алга – Алай |date = 17-18-июнь 2026 |time = --:-- |team1 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] |score = -:- |team2 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] |goals1 = |goals2 = |stadium = |attendance = |referee = |report = }} {{Football box |id = Алай – Алга |date = 28-29-июнь 2026 |time = --:-- |team1 = [[Алай (футбол клубу)|Алай]] |score = -:- |team2 = [[Алга (футбол клубу)|Алга]] |goals1 = |goals2 = |stadium = |attendance = |referee = |report = }} == Булактар == {{булактар}} == Шилтемелер == * [https://www.kfu.kg Кыргыз футбол биримдигинин] расмий сайты * [https://www.instagram.com/jogorkuleague/ Жогорку Лигасынын] расмий [[Instagram|инстаграмы]] [[Категория:Футбол боюнча Кыргызстан Кубогунун сезондору|2026]] cz97dtoco2naxufztrl2i24945doywk 0 152241 647214 646305 2026-05-24T14:31:30Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647214 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Лариано |расмий аталышы = {{lang-it|Lariano}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir = N |lat_deg = 41 |lat_min = 44 |lat_sec = 0 |lon_dir = E |lon_deg = 12 |lon_min = 50 |lon_sec = 0 |CoordAddon = type:city_region:IT |CoordScale = 30000 |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = Мауро Буччи |бийиктиги = 350 |ОЖ борборунун бийиктиги = 350 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 13 424 |элди каттоо жылы = 2014 |жыштыгы = 497.19 |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Ларианиялыктар (larianesi) |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = 06 |почта индекси = 00040 |Commons түрмөгүндө = Lariano |сайты = https://www.comune.lariano.rm.it/ |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт =Map of comune of Lariano (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Лариано''' ({{lang-it|Lariano}} {{IPA|[laˈrjaːno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Албан дөбөлөрүнүн (Colli Albani) аймагында, деңиз деңгээлинен 350 метр бийиктикте жайгашкан. Коммуна өзүнүн жаратылыш кооздугу, дыйканчылык салттары жана Неми көлүнө (Lago di Nemi) жакындыгы менен белгилүү. == Тарыхый эстеликтер == * Сант'Эурозия чиркөөсү (Chiesa di Sant'Eurosia) — шаардын колдоочусуна арналган негизги диний имарат. * Орто кылымдык борбор (Centro Storico) — тар таш көчөлөрү, эски үйлөрү жана панорамалык көрүнүштөрү менен өзгөчөлөнөт. * Мадонна дель Соккорсо сыйынуу жайы (Santuario della Madonna del Soccorso) — жергиликтүү тургундар үчүн маанилүү зыярат орду. * Палаццо Бароннале — тарыхый дворцтук имарат, азыркы учурда маданий иш-чаралар өткөрүлөт. == Жаратылыш жана туризм == Лариано Албан дөбөлөрү аймагында жайгашкандыктан, жергиликтүү жаратылыш парктары, жүрүү жолдору (треккинг) жана көрүнүктүү чекиттери менен табият сүйүүчүлөрүн өзүнө тартат. Жакын жайгашкан Неми көлү жана Албано көлү шаардан кыска аралыкта. == Калкы == Коммунанын калкы болжол менен 13 300 адамды түзөт (2025-жылдагы маалымат боюнча). Калктын жыштыгы — 589 адам/км².<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/lariano/statistiche/popolazione-andamento-demografico/{{Жеткиликсиз шилтеме|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Майрамдар == Жыл сайын 25-майда шаардын колдоочусу — Сант'Эурозиянын (Sant'Eurosia) фестивалы өткөрүлөт. == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == * [https://www.comune.lariano.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Lariano)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} 6uzpkllge3grt1bagqx2svnj0hru8f4 0 152242 647215 646311 2026-05-24T16:00:43Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647215 wikitext text/x-wiki {{ОЖ|статусу=Шаар|кыргызча аталышы=Личенца|расмий аталышы={{lang-it|Licenza}}|өлкө=Италия|герб=|желек=|lat_dir=N|lat_deg=42|lat_min=4|lat_sec=27|lon_dir=E|lon_deg=12|lon_min=54|lon_sec=5|CoordAddon=type:city_region:IT|CoordScale=30000|өлкөнүн картасынын өлчөмү=300|аймактын картасынын өлчөмү=300|аймактын түрү=Метрополитен шаар|аймак=Рим метрополитен шаары|ички бөлүнүшү=Сивителла-ди-Личенца|башчысынын түрү=Мэр|башчысы=Илария Пассакантилли (Ilaria Passacantilli)|бийиктиги=475|ОЖ борборунун бийиктиги=475|климаты=Жер ортолук деңиз климаты|расмий тили=Италян тили|калкы=990|элди каттоо жылы=2026|жыштыгы=54.7|аянты=18.1|улуттук курамы=Италиялыктар|диний курамы=Католиктер|этнохороним=Личентини (licentini)|убакыт аралыгы=+1|DST=+2|телефон коду=0774|почта индекси=00026|Commons түрмөгүндө=Licenza|сайты=https://www.comune.licenza.rm.it|сайтынын тили=it|автоунаа коду=RM|сүрөт=Map of comune of Licenza (province of Rome, region Lazio, Italy).svg}} '''Личенца''' ({{lang-it|Licenza}} {{IPA|[liˈtʃɛntsa]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Луккретили тоолорунда (Monti Lucretili), деңиз деңгээлинен 475 метр бийиктикте жайгашкан. Коммуна байыркы рим акыны [[Гораций|Квинт Гораций Флаккка]] тиешелүү болгон вилласы жана Орсини (Orsini) менен Боргезе (Borghese) үй-бүлөлөрүнүн орто кылымдагы сепили менен белгилүү. == Жаратылыш жана туризм == Личенца Луккретили аймактык дендрарийинин (Dendriale Regionale dei Monti Lucretili) курамына кирет. Аймак жүрүү жолдору (треккинг) жана жаратылышты коргоо аймактары менен табиятты сүйүүчүлөрдү өзүнө тартат. Жакын жайгашкан '''Монте-Пеллеккия''' (Monte Pellecchia) тоосу — улуу тоо бүркүттөрүнүн байырлоочу жери. == Калкы == Коммунанын калкы болжол менен '''990 адамды''' түзөт (2026-жылдагы маалымат боюнша). Калктын жыштыгы — 54,7 адам/км².<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/licenza/statistiche/popolazione-andamento-demografico/{{Жеткиликсиз шилтеме|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == * [https://www.comune.licenza.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Licenza)''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251107185527/https://comune.licenza.rm.it/ |date=2025-11-07 }} {{Рим шаарынын коммуналары}} bawwpuef99ykxey2gmrl1vdif3hhvxg 0 152243 647222 646321 2026-05-24T18:54:56Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647222 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Мандела |расмий аталышы = {{lang-it|Mandela}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir = N |lat_deg = 42 |lat_min = 1 |lat_sec = 48 |lon_dir = E |lon_deg = 12 |lon_min = 55 |lat_sec = 12 |CoordAddon = type:city_region:IT |CoordScale = 30000 |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = Гаэтано Сартори (Gaetano Sartori) |бийиктиги = 487 |ОЖ борборунун бийиктиги = 487 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 916 |элди каттоо жылы = 2008 |жыштыгы = 70 |аянты = 13 |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Манделалыктар (mandelesi) |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = 0774 |почта индекси = 00020 |Commons түрмөгүндө = Mandela (Italy) |сайты = https://www.comune.mandela.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = }} '''Мандела''' ({{lang-it|Mandela}} {{IPA|[manˈdɛːla]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Луккретили тоолорунда (Monti Lucretili), деңиз деңгээлинен 487 метр бийиктикте жайгашкан. Коммуна байыркы рим доорундагы тарыхы жана кооз жаратылышы менен белгилүү. == Тарыхый эстеликтер == * '''Санта-Мария-делла-Паче чиркөөсү''' (Chiesa di Santa Maria della Pace) — коммунанын негизги диний имараты. * '''Боронку шаарча''' (Borgo Antico) — тар таш көчөлөрү жана салттуу архитектурасы менен өзгөчөлөнгөн чакан тоолуу кыштак. * '''Сан-Никола чиркөөсү''' — шаардын колдоочусуна арналган сыйынуу жайы. * '''Тарыхый борбор''' — орто кылымдык сепилдин калдыктары жана панорамалык көрүнүштөрү. == Жаратылыш жана туризм == Мандела Луккретили аймактык паркынын (Parco Regionale dei Monti Lucretili) курамына кирет. Аймак жүрүү жолдору (треккинг), табигый булактар жана жапайы жаратылыштын ар түрдүүлүгү менен табиятты сүйүүчүлөрдү өзүнө тартат. == Калкы == Коммунанын калкы болжол менен 910 адамды түзөт (2024-жылдагы маалымат боюнча чамасы). Калктын жыштыгы — 70 адам/км² чамасы. == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == * [https://www.comune.mandela.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Mandela)''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251204162722/https://comune.mandela.roma.it/ |date=2025-12-04 }} {{Рим шаарынын коммуналары}} a3ylxxz81ucf4vqavqhsi4oule6h8es 0 152267 647223 646363 2026-05-24T19:08:12Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647223 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Манциана |расмий аталышы = {{lang-it|Manziana}} |өлкө = Италия |герб =Stemma-comune-manziana.png |желек = |lat_dir = N |lat_deg = 42 |lat_min = 8 |lat_sec = 0 |lon_dir = E |lon_deg = 12 |lon_min = 8 |lon_sec = 0 |CoordAddon = type:city_region:IT |CoordScale = 30000 |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = Квадрони (Quadroni) |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = Алессио Теллони (Alessio Telloni)[citation:4] |бийиктиги = 374 |ОЖ борборунун бийиктиги = 374 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 7 792 |элди каттоо жылы = 2023 |жыштыгы = 327.39 |аянты = 23.8 |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Манцианези (manzianesi)[citation:5] |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = 06 |почта индекси = 00066[citation:5] |Commons түрмөгүндө = Manziana |сайты = https://www.comune.manziana.rm.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт =Map of comune of Manziana (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Манциана''' ({{lang-it|Manziana}} {{IPA|[manˈtsjaːna]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] метрополитен шаарына караштуу коммуна. Ал Браччано көлүнүн (Lago di Bracciano) түндүк-батыш жээгине жакын, деңиз деңгээлинен 374 метр бийиктикте жайгашкан. Шаар өзүнүн жаратылыш коруктары, "Ма́ккья Гранде" токою (Bosco Macchia Grande) жана уникалдуу геологиялык "Кальдара" (Caldara) феномени менен белгилүү.[citation:1][citation:4] == Жайгашуусу жана жаратылышы == Манциана Сабатини жанартоо аймагынын (Sabatino vulkanı) түндүк капталдарында, Браччано көлүнүн жээгинде орун алган. Бул аймак этрускдар тарабынан ыйык деп эсептелген.[citation:1] Коммуна Браччано жаратылыш паркынын (Parco naturale di Bracciano) курамына кирет.[citation:1] == Жаратылыш эстеликтери == * '''"Ма́ккья Гранде" токою''' (Bosco Macchia Grande) — аянты 580 гектарды түзгөн, Лацио аймагындагы эң кооз токойлордун бири. Бул жерден каштан, кайың, жана басымдуу түрдө керис (cerro) дарактарынын түрлөрүн кездештирүүгө болот.[citation:1] * '''"Кальдара" жаратылыш эстелиги''' (Monumento naturale Caldara di Manziana) — шаардын түштүгүндө болжол менен 5 км аралыкта жайгашкан. Бул аймак баткактар, токой аралары жана күкүрттүү булактары менен мүнөздөлөт. Ал жерден археологиялык эстеликтерди, анын ичинде "Поджаччо" (Poggiaccio), "Пьетриске" (Casale delle Pietrische), жана археологиялык көрүстөндөрдү (Tomba del Pero, Tomba della Torara) көрүүгө болот.[citation:1] * '''Байыркы Рим жолу''' (Via Clodia) — "Ма́ккья Гранде" токоюнун чет жакасынан байыркы Рим дооруна таандык жолдун кооз бөлүгү ачылган.[citation:6] == Тарыхый эстеликтер == * '''Сан-Джованни-Баттиста чиркөөсү''' (Chiesa di San Giovanni Battista) — XVI кылымга таандык, флоренциялык архитектуралык стилде курулган. Анын ичинде XIX кылымга таандык, жыгачтан жасалган Ыйык Жаканнын (San Giovanni Battista) айкели бар. Чиркөө Пьяцца Титтони аянтында жайгашып, Браччано көлүнүн кооз көрүнүшүн ачат.[citation:1] * '''Титтони сарайы''' (Palazzo Tittoni) — XVI кылымга таандык тарыхый архитектуралык эстелик.[citation:6] * '''Боронку шаарча''' (Borgo Antico) — тар көчөлөрү жана салттуу архитектурасы менен өзгөчөлөнгөн чакан тарыхый борбор. * '''Квадрони''' (Quadroni) — коммунанын курамындагы бирдиктүү фракция (frazione).[citation:4] == Калкы == Коммунанын калкы болжол менен 7 792 адамды түзөт. == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == * [https://www.comune.manziana.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Manziana)''] (жеткиликсиз шилтеме — [https://www.comune.manziana.it альтернативалык шилтеме]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}) {{Рим шаарынын коммуналары}} qd1l45se7zjqkdq3fq5aw0l6u9hyhxz 0 152302 647221 646532 2026-05-24T18:29:31Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 647221 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Мальяно-Романо |расмий аталышы = {{lang-it|Magliano Romano}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir = N |lat_deg = 42 |lat_min = 9 |lon_dir = E |lon_deg = 12 |lon_min = 26 |lat_sec = 0 |CoordAddon = type:city_region:IT |CoordScale = 30000 |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = Франческо Манчини (Francesco Mancini)<ref name=encyc>https://wwwencyclopedia.thefreedictionary.com/Magliano+Romano</ref> |бийиктиги = 270<ref name=encyc/> |ОЖ борборунун бийиктиги = 270 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 1 366 |элди каттоо жылы = 2025 |жыштыгы = 66.5 |аянты = 20.52<ref name=encyc/> |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Мальянези (maglianesi) |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = 06 |почта индекси = 00060 |Commons түрмөгүндө = Magliano Romano |сайты = https://www.comune.maglianoromano.rm.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт =Map of comune of Magliano Romano (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Мальяно-Романо''' ({{lang-it|Magliano Romano}} {{IPA|[maʎˈʎaːno roˈmaːno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] метрополитен шаарына караштуу коммуна. Ал Римдин түндүгүнөн 30 км аралыкта, деңиз деңгээлинен 270 метр бийиктикте жайгашкан. == Тарыхы == Бул аймак байыртадан эле Фалискилер, андан кийин Этрусктар тарабынан мекенделип, кийинчерээк Римдиктер тарабынан багындырылган. Орто кылымда азыркы шаардын алгачкы өзөгү "Ил Казале" (Il Casale) деген жерде пайда болгон. Шаарча Сарациндердин кол салуусунан коргонуу үчүн бекемделген. 1155-жылы Гвельфтер менен Гибеллиндердин ортосундагы салгылашууда шаар талкаланып, кийинчерээк кайра курулган. Көп жылдар бою ал "Мальяно-Пекорераччо" (Magliano Pecorareccio) деп аталып, кой чарбачылыгы менен белгилүү болгон. 1907-жылы гана азыркы "Мальяно-Романо" аталышын алган. Коммуна 1958-жылы 1-январда расмий түрдө түзүлгөн. == Калкы == Коммунанын калкы 2025-жылдын 1-январындагы маалымат боюнча 2 910 адамды түзөт. == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == * [https://www.comune.maglianoromano.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Magliano Romano)''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070928153135/http://www.comune.maglianoromano.rm.it/ |date=2007-09-28 }} * [http://comunedimaglianoromano.it Альтернативалык расмий сайт] {{Рим шаарынын коммуналары}} ldunsz056dpkfb8yiwosigyfq3q9naj 10 152482 647208 2026-05-24T13:09:30Z Arsensky 41251 Жаңы барак: "‎{{#invoke:Build bracket|main | rounds=4 | col1-headers = 1 | col2-headers = 1 | col3-headers = 1 | col4-headers = 1,20.5 | col1-matches = 3,6,9,12,15,18,21,24 | col2-matches = 4.5,10.5,16.5,22.5 | col3-matches = 7.5,19.5 | col4-matches = 13.5,22.5 | col1-col2-paths = (3,6)-4.5,(9,12)-10.5,(15,18)-16.5,(21,24)-22.5 | col2-col3-paths = (4.5,10.5)-7.5,(16.5,22.5)-19.5 | col3-col4-paths = (7.5,19.5)-13.5 | RD4b-hide = y <!-- Overrides --> | RD1 = {{{RD1|{{{RD1-nam..." 647208 wikitext text/x-wiki {{#invoke:Build bracket|main | rounds=4 | col1-headers = 1 | col2-headers = 1 | col3-headers = 1 | col4-headers = 1,20.5 | col1-matches = 3,6,9,12,15,18,21,24 | col2-matches = 4.5,10.5,16.5,22.5 | col3-matches = 7.5,19.5 | col4-matches = 13.5,22.5 | col1-col2-paths = (3,6)-4.5,(9,12)-10.5,(15,18)-16.5,(21,24)-22.5 | col2-col3-paths = (4.5,10.5)-7.5,(16.5,22.5)-19.5 | col3-col4-paths = (7.5,19.5)-13.5 | RD4b-hide = y <!-- Overrides --> | RD1 = {{{RD1|{{{RD1-name|1/8 финал}}}}}}{{#if:{{{RD1-date|}}}|<br />{{{RD1-date|}}} }} | RD2 = {{{RD2|{{{RD2-name|Чейрек финалдар}}}}}}{{#if:{{{RD2-date|}}}|<br />{{{RD2-date|}}} }} | RD3 = {{{RD3|{{{RD3-name|Жарым финалдар}}}}}}{{#if:{{{RD3-date|}}}|<br />{{{RD3-date|}}} }} | RD4 = {{{RD4|{{{RD3-name|Финал}}}}}}{{#if:{{{RD4-date|}}}|<br />{{{RD4-date|}}} }} | RD4b = 3-орун үчүн | RD1-text1 = {{{RD1T1-loc|}}} | RD1-text2 = {{{RD1T2-loc|}}} | RD1-text3 = {{{RD1T3-loc|}}} | RD1-text4 = {{{RD1T4-loc|}}} | RD1-text5 = {{{RD1T5-loc|}}} | RD1-text6 = {{{RD1T6-loc|}}} | RD1-text7 = {{{RD1T7-loc|}}} | RD1-text8 = {{{RD1T8-loc|}}} | RD2-text1 = {{{RD2T1-loc|}}} | RD2-text2 = {{{RD2T2-loc|}}} | RD2-text3 = {{{RD2T3-loc|}}} | RD2-text4 = {{{RD2T4-loc|}}} | RD3-text1 = {{{RD3T1-loc|}}} | RD3-text2 = {{{RD3T2-loc|}}} | RD4-text1 = {{{RD4T1-loc|}}} }}{{#invoke:Team bracket tracking|tracking}}<noinclude>{{documentation}} </noinclude> lqgwdngkjwh25p5ozo6888kb7qt50rs 3 152483 647212 2026-05-24T14:12:28Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647212 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 14:12, 24 май 2026 (UTC) 2b2t87d42ayirjx7giil3o8qhdyt0do 3 152484 647213 2026-05-24T14:12:38Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647213 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 14:12, 24 май 2026 (UTC) 2b2t87d42ayirjx7giil3o8qhdyt0do 3 152485 647217 2026-05-24T17:13:06Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647217 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:13, 24 май 2026 (UTC) 2ahz9j85aphb9v7yjmw74gbhabgq5sw 3 152486 647220 2026-05-24T18:13:16Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647220 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 18:13, 24 май 2026 (UTC) 0pibcz5brthkzt0qub3f3whzekda5ci 3 152487 647224 2026-05-24T20:13:35Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647224 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 20:13, 24 май 2026 (UTC) hcufjgz4ujf6tdl7oljfgrzjkcnb3ky 3 152488 647228 2026-05-24T22:13:56Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647228 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 22:13, 24 май 2026 (UTC) omgt7cimakumtdgqrpbmvpcgy50ln4x 3 152489 647229 2026-05-25T01:14:23Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647229 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 01:14, 25 май 2026 (UTC) tcz5m2k2zzy88ht7d00to3stbpukh9n 3 152490 647230 2026-05-25T03:14:42Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647230 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 03:14, 25 май 2026 (UTC) 3f8msvjnsfcq9kkvj7x72nhhxoejwsh 3 152491 647234 2026-05-25T04:14:51Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647234 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 04:14, 25 май 2026 (UTC) s6as0oqf7nvkm6uovypvkd1y1jnl4k3 3 152492 647235 2026-05-25T04:15:01Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647235 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 04:15, 25 май 2026 (UTC) hnf31t6wqcwr1amhxozpf7f3gsc9nr1 3 152493 647248 2026-05-25T08:15:37Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 647248 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 08:15, 25 май 2026 (UTC) 0aust9okao1yh383for20ou92wm1gbd