Википедия kywiki https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D1%8B_%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA MediaWiki 1.47.0-wmf.21 first-letter Медиа Атайын Талкуу Колдонуучу Колдонуучунун баарлашуулары Википедия Википедияны талкуулоо Файл Файлды талкуулоо МедиаВики МедиаВикини талкуулоо Калып Калыпты талкуулоо Жардам Жардамды талкуулоо Категория Категорияны талкуулоо Макала долбоору Макала долбоорун талкуулоо TimedText TimedText talk Модуль Модулду талкуулоо Event Event talk Азамат Алтай 0 2378 653343 650640 2026-09-26T22:21:53Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653343 wikitext text/x-wiki [[Image:Azamataltay.jpg|thumb|Азамат Алтай.]] '''Азамат Алтай''' (Кудайберген Кожомбердиев) (1920-2006) - кыргыздын чыгаан [[Журналист|журналисти]], [[Публицист|публицисти]] жана диссидент коомдук ишмери. == Өмүрүнүн башатынын урунттуу учурлары == 1920-жылы 15-сентябрда [[Кыргызстан]]дагы Ысык-Көл облусуна караштуу [[Тоң району]]нда Корумду (кийинчерээк - Кызылчек, андан соң - Бөкөнбаев) айылында туулган. 15 жашында Түп районундагы зооветтехникумда окуп келгенден кийин комсомолдун Тоң райондук комитетинде жаш муундарды тарбиялоо бөлүмүндө иштеп жүрүп, 1940-жылы аскерге кеткен. Улуу Ата мекендик согуш маалында, 1941-жылы Литвада туткунга түшүп, уруш аяктаганга чейин фашисттик концлагерде болгон. 1945-жылы Батыш ынтымагынын аскерлери тарабынан боштондукка чыгарылып, Батыш Европада туруп калган. Тактап кетүү зарыл болгон жагдай – Кудайберген Кожомбердиев эч качан «[[Түркстан легиону]]нда» кызмат кылган эмес. Айрым мезгилдүү басма сөздөгү аны алиги легион менен байланыштырган маалыматтар дареккке негизденбеген, чындыкка таптакыр коошпогон жоромол болуп саналат. [[Кудайберген Кожомбердиев]] 1940-жылдардын аягында [[Батыш Европа]]да жашап калган Борбор Азиялык бозгундардын «Түрк эли» уюмунун ишмердигине активдүү катышкан. «Түрк эли» уюму Борбор Азиядагы советтик жумурияттардын көз карандысыздыгы, өз келечегин өзү аныктоо укугу, демократиялык болочогу үчүн күрөшүү максатын көздөгөн. Ошол жылдары ал Мюнхенде кыргыз, казак, орус, өзбек, түркмөн тилинде чыккан «Түрк эли» журналына кыргыздардын тарыхы, маданияты, советтик бийликтен запкы жеген кыргыз жазуучу, илимпоздору жөнүндө макалалар жазып турган. Батышта бозгунчулукта өмүр сүрүүгө аргасыз болгон белгилүү орусиялык диссидент Александр Керенский, окумуштуу [[Беннигсен, Александр Адамович|Александр Беннигсен]], полиглот чыгыш таануучу [[Бензинг, Ханс|Ханс (Йоханнес) Бензинг]] жана башка интеллектуалдар менен тыгыз байланышып турган. [[Кудайберген Кожомбердиев]] 1950-жылдардан тартып Франция, Германия, Америкада кыргыздардын тарыхын, маданият-салтын изилдеген окумуштууларга жардам көрсөтүп, кыргызча булактарды англисчеге которуп, жалпы Батыштагы Борбордук Азиялык элдерге тийиштүү адабиятты жалпылап, чоң каталог түзүүгө катышкан. == Азамат Алтай жана "Азаттык" == 1953-жылы ал башкеңсеси Мүнхенде жайгашкан [[«Азаттык» үналгысы]]на (азыркы «Эркин Европа-Азаттык» үналгысынын Кыргыз кызматына) ишке кирип, 18-мартта туңгуч кыргызча берүүнү обого чыгарган. Бир аз убакыттан соң ал Нью-Йоркко кетип, Колумбия университетинин китепканасынын түркология бөлүмүндө иштеп калат. Ошондо да ал «[[Азаттык үналгысы|Азаттык»]] менен тыгыз кызматташкан. Ошондон тарта 40 жылга чамалаш өмүрү [[Азаттык үналгысы|«Азаттыкка»]] арналды. Кыргыз кызматынын үзгүлтүксүз иштеп турушуна, чет өлкөлөрдө жашап калган кыргыз жаштарын бул кызматка тартууга чоң салым кошту. == АКШдагы турмушу == 1961-жылы ал АКШнын паспортун алып жатканда "Азамат Алтай" деген ысымды алган. «Алтай» сөзү аркылуу кыргыздын тарыхый тамырын Ала-Тоо менен чектебестен, Алтай, Энесай менен да байланыштыргысы келсе, «Азамат» сөзү аркылуу эл-жерине карата атуулдук сезимин чагылдырган. Азамат Алтайдын тарых менен адабиятка болгон кызыгуусу өтө зор болгондуктан, ал тээ 1920-жылдардан бери Кыргызстанда чыккан гезит-журналдарды почта аркылуу АКШга алдырып, илимий китепканага чогултуп келген. Кыргыз адабиятына кызыккан Батыштык изилдөөчүлөр окусун деп, Касым Тыныстановдун китебин кириллицадан латын арибине которуп жазып чыккан. Бул китепти азыр АКШдагы Колумбия университетинен таап окуса болот. Париждеги басылманын өтүнүчү боюнча 1970-жылдары Библияны алгачкылардан болуп «Ыйык инжил китеби» деген аталышта кыргызчага которгон, бул ишке 10 жылдан ашуун эмгеги кеткен. == Кайрадан Мүнхенде == Совет доорунда "[[Азаттык үналгысы]]" (Эркин Европа-Азаттык үналгысынын Кыргыз кызматы) өз берүүлөрү бүт дүйнө жүзүнө тараган кыргыз тилиндеги көзгө басар объективдүү маалымат каражаты болгонун эске алсак, Азамат Алтайдын Кыргыз кызматынын кабарчысы жана деректири катары кошкон салымы залкар баага арзыйт. [[Файл:Azamat Altay and Tyntchtykbek Tchoroev Prague June 2003.jpg|260px|right|thumb|"Азаттык" үналгысынын башатында турган жана анын мурдагы деректирлеринин бири Азамат Алтай өзүнүн кенже кесиптеши, 2003-2010-жылдары аталган үналгынын деректири болгон [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Тынчтыкбек Чоротегин]] менен. Прага шаары, Чехия. 2003-жылдын 6-июну.]] Ал 1970-жылдардын соңунда ал кездеги "Азаттыктын" деректири Төлөмүш Жакып уулунун чакыруусу менен Нью-Йорктон Мүнхенге кайра кайтып келип, оболу кызматкер, андан соң Төлөмүш Жакып уулу оорусуна байланыштуу ардактуу эс алууга чыкканда, "Азаттыктын" деректири кызматын (1984-1988) аркалаган. 1989-жылы өзү да ардактуу эс алууга кетип, ордуна өзү телчиктирген шакирти Аким Өзгөн деректир болуп калган. Андан кийин профессор Чарлз Карлсон, профессор Тынчтыкбек Чоротегин "Азаттык" үналгысын жетектеп келишти. 2010-жылдын 1-октябрынан бери бул кызматты Венера Сагындык кызы Жуматаева жетектеп келет. [[Файл:Charles Carlson at Kyrgyz-Turkish Manas University 26.02.2010..JPG|thumb|left|Азамат Алтайдын кенже шакирти, профессор Чарлз Карлсон Кыргыз-Түрк "Манас" университетинде. 26.02.2010.]] Азамат Алтай 1989-жылдан өмүрүнүн соңуна чейин АКШнын [[Нью-Йорк]] шаарында байырлады. == Кыргызстанга сапары жана атуулдук иш-чарасы == Азамат Алтай оболу 1994-жылы Кыргызстанга чакырык алды. Ошол жылдын 1-сентябрында Кыргызстандын Жогорку Соту аны толук актады. Совет доорунда ага карата сыртынан коюлган айыптардын баары негизсиз экени, ошентип, сот тарабынан тастыкталды. Ал 1995-жылы 24-августтан 11-сентябрга чейин эгемен Кыргызстанга сый конок катары келип, "Манас" дастанынын мааракесине катышты, [[Сыдыкбеков Түгөлбай|Түгөлбай Сыдыкбеков]], Кусейин Карасаев, [[Жусуп Мамай]] сыяктуу кыргыз залкарлары менен жолукту. Анын бул сапарын уюштурууда коомдук ишмер, драматург Бексултан Жакиевдин ролу чоң болду. Ал өзү 1950-жылдардан бери кыргыздын тарыхы, маданияты, адабияты боюнча чогулткан архивинин бир бөлүгүн 1995-жылы Кыргызстандагы [[Жалал-Абад]] университетине тартуулады. Кийинчерээк Жалал-Абад университетинде Азамат Алтайдын бурчу ачылды. Ушул тапта андагы студенттер чет өлкөдө жашаган мекендешинин өз эли үчүн жандилинен жасаган эмгегине күбө боло алышат. Азамат Алтай [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] АКШ менен Канададагы туңгуч элчиси [[Роза Отунбаева|Роза Отунбаеванын]] кеңеши менен 1995-жылдан тартып өмүрүнүн акырына чейин [[Жалал-Абад]] менен [[Каракол]]догу университеттердин мыкты окуган студенттерине жеке өзүнүн атынан жыл сайын 500 доллардан сыйлык берип келди. Ал [[Кыргызстан|Кыргызстандагы]] саясий жараянга дайыма калыс баасын берип келген публицист катары тарыхта калмакчы. == Акыркы сапар == "[[Азаттык үналгысы|Азаттык үналгысынын]]" негиздөөчүсү, [[Кыргызстан|Кыргызстандагы ]] демократиялык жараянга бараандуу салым кошкон коомдук ишмер Азамат Алтай рак оорусунун айынан 2006-жылы 23-майда [[Нью-Йорк]] убактысы боюнча таңкы саат 06:25те дүйнөдөн кайткан. Анын сөөгү, өзүнүн керээзине ылайык, маркум жубайы Сания (Saniye Altay; 19.12.1921 - 19.11.2005) апанын кабырынын жанына коюлган. Маркумду акыркы сапарга узатуу расмысы Нью-Йоркто өткөрүлгөн. <br> АКШдагы кыргыз диаспорасынын өкүлдөрү [[Нью-Йорк|Нью-Йоркко]] чогулуп, Азамат Алтайдын туугандарынын азасын бөлүштү. <br> == Ал тууралуу адабият == * [https://web.archive.org/web/20230315042855/https://new.bizdin.kg/media/books/altay-azatty-demokrat.pdf Азамат Алтай (1920-2006): Азаттык менен демократиянын жарчысы: (Азамат Алтайдын 90 жылдыгына арналган жыйнак)] / Башкы редактору, кириш сөзүнүн автору [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Т.К.Чоротегин]]. Эскерүүлөрдүн редакторлору: В.Сагындык кызы Жуматаева, С.Жумагулов, К.Чекиров, Т.Чоротегин. Рецензент А.Капай уулу Койчиев. – Бишкек: Интерполиграф, 2010. – 320 бет, сүрөттөр. - ISBN 978-9967-26-039-9. <br> * [https://new.bizdin.kg/kniga/ala-toonun-batyshtagy-burkutu-azamat-altaydyn-90-zhyldyk-maarakesine Ала-Тоонун Батыштагы бүркүтү: (Азамат Алтайдын 90 жылдык мааракесине)] / Редактору Кубат Чекиров; рецензенти [[Койчиев, Арслан Капай уулу|Арслан Капай уулу Койчиев]]; сүрөтчүсү Асан Турсункулов. -Бишкек: “Гүлчынар” басмасы, 2010. — 60 бет, сүрөттөр - [“Азаттык” үналгысы.]ISBN 978-9967-409-87-3 <br> * [[Жусупов, Кеңеш]]. Жан шерик: Жыйнак / Жыйнакты түзгөн Айгүл Эралиева. – Бишкек: Бийиктик, 2007. – 588 б. (Мында: 233-236-беттер). - ISBN 978-9967-13-229-0. <br> * "Кыргызстан": Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы редактору академик [[Асанов, Үсөн|Үсөн Асанов]]. - Бишкек: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. - 688 бет, илл. - ISBN 9967-14-046-1. <br> * Үркүн — 100: Кылымдар унуткус кыргын: Макалалар, блогдор, маектер, эскерүүлөр / Жооптуу редакторлор Т.Чоротегин, В.Жуматаева, Б.Сарыгулова, З.Бактыбаев. — Бишкек: Турар, 2017. — 408 б.+48 б. сүрөт. — ISBN 978-9967-15-689-0. — [[«Азаттык» үналгысы]]. <br> == Интернеттеги шилтемелер == * https://www.azattyk.org/a/kyrgyz_azamat-altay_100th-anniv_15-9-2020_tch_longread_blog_ky/30838717.html * http://bizdin.kg/книга/азамат-алтай-азаттык-менен-демократиянын-жарчысы/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181121075157/http://bizdin.kg/%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B0/%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82-%D0%B0%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9-%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%82%D1%82%D1%8B%D0%BA-%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D0%BD-%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%8F%D0%BD%D1%8B%D0%BD-%D0%B6%D0%B0%D1%80%D1%87%D1%8B%D1%81%D1%8B/ |date=2018-11-21 }} Азамат Алтай (1920-2006): Азаттык менен демократиянын жарчысы <br> * http://bizdin.kg/книга/ала-тоонун-батыштагы-бүркүтү-азамат-алтайдын-90-жылдык-мааракесине/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180916013902/http://bizdin.kg/%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B0/%D0%B0%D0%BB%D0%B0-%D1%82%D0%BE%D0%BE%D0%BD%D1%83%D0%BD-%D0%B1%D0%B0%D1%82%D1%8B%D1%88%D1%82%D0%B0%D0%B3%D1%8B-%D0%B1%D2%AF%D1%80%D0%BA%D2%AF%D1%82%D2%AF-%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82-%D0%B0%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D1%8B%D0%BD-90-%D0%B6%D1%8B%D0%BB%D0%B4%D1%8B%D0%BA-%D0%BC%D0%B0%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D1%81%D0%B8%D0%BD%D0%B5/ |date=2018-09-16 }} Ала-Тоонун Батыштагы бүркүтү: (Азамат Алтайдын 90 жылдык мааракесине) * http://www.azattyk.org/content/azamat_altay_2016_commemoration_by_chorotegin/27751334.html#hash=relatedInfoContainer * http://www.azattyk.org/content/Kyrgyzstan_/1737974.html * http://www.azattyq.org/content/article/1165249.html * http://www.azattyk.kg/content/article/1243465.html * http://origin.azattyk.org/content/article/1251763.html{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * http://www.presskg.com/as_kg/10/0527_15.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160307115315/http://presskg.com/as_kg/10/0527_15.htm |date=2016-03-07 }} * [http://www.azattyk.org/a/hakim_ozgen_obituary_by-chorotegin/28393325.html Аким Өзгөн - Ала-Тоого “Азаттыктын” көпүрөсүн орноткон инсан] <br> * http://www.azattyk.org/a/28393057.html <br> * [http://www.azattyk.org/a/turkey_president_electio_erdogan_iraq_kurd/25466514.html Эрдоган шайлоонун "шайтан оюнун" баштады] <br> * [http://www.azattyk.org/a/25013213.html “Азамат Алтай” эл аралык коомдук фондунун сыйлыгы ээлерин тапты] * [http://www.azattyk.org/a/kyrgyzstan_azattyk-60th_anniversary/24972505.html "Азаттыктын" ар бир сөзү акыркы чындыктай эле"] <br> * [http://www.azattyk.org/a/1216055.html «Азаттык» үналгысы 50 жылдык мааракесин белгиледи] * [http://www.azattyk.org/a/azamat_altay_2016_commemoration_by_chorotegin/27751334.html Жүрөгүбүздүн эркин сокконунда эмгегиңиз бар, Азамат Алтай ага!] [[Категория:Кыргыз адабияты]] [[Категория:Кыргыз тарыхы]] [[Категория:"Азаттык" үналгысы]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Туулгандар 1920-жылы]] [[Категория:Өлгөндөр 2006-жылы]] [[Категория:Журналисттер]] [[Категория:Түркия]] [[Категория:Германия]] [[Категория:АКШ]] [[Категория:Кыргыз журналисттери]] [[Категория:Кыргыз публицисттери]] [[Категория:Кыргыз таануу]] [[Категория:XX кылым]] [[Категория:СССР]] [[Категория:Тоң районунда төрөлгөндөр]] ca5os47zaqjlmhpbpj1zt3odpb4mq8s Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы 0 2972 653356 571567 2026-09-27T05:47:39Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653356 wikitext text/x-wiki {{Борбордук банк | Кыргызча аталышы = Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы | Расмий аталышы = Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы | Сүрөт = National Bank of the Kyrgyz Republic logo.svg | Туурасы = 280px | Сүрөткө баяндама = | жайгашкан жери = Кыргызстан, Бишкек, Чүй пр., 168 | географиялык координаттары = | негизделген күнү = | жоюлган күнү = | башчысы = Тургунбаев Мелис Жусупжанович | валюта = [[Кыргыз сому]] | резервдери = {{Өсүү}} 7,554 млрд $ | базалык эсептик чен = 10 | базалык депозиттик чен = 4 | сайты = www.nbkr.kg | мурунку аталышы = СССРдин мамлекеттик банкы | ишин улантуучу банк = | аудитор = | Викиказына = commons:Category: }} '''Кыргыз Республикасынын Улуттук Банкы''' - [[Кыргыз Республикасы]]нын борбордук банкынын ырасмий аталышы. Кыргыз Республикасынын Улуттук банкынын статусу, милдеттери, функциялары, ыйгарым укуктары жана ишин уюштуруу принциптери Кыргыз Республикасынын Конституциясы жана Кыргыз Республикасынын 1997-жылдын 29-июлунда кабыл алынган "Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы жөнүндөгү" мыйзамы тарабынан аныкталган. Кыргыз Республикасынын Улуттук банкынын ишинин башкы максаты болуп тиешелүү [[акча-кредиттик саясат|акча-кредит саясатын]] жүргүзүү аркылуу улуттук [[Акча бирдиги|акча бирдигинин]] ([[Кыргыз Сому|сомдун]]) туруктуулугуна жетишүү жана аны колдоп туруу саналат. Банктын ишинин максаттарына жетишүүгө өбөлгө түзгөн негизги милдет - улуттук валютанын сатып алуу жөндөмдүүлүгүн колдоо, республиканын банк жана төлөө системаларынын коопсуздугун жана ишенимдүү ишин камсыз кылуу. (Кыргыз Республикасынын "Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы жөнүндөгү" мыйзамынын 3-статьясы). Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы алдына койгон милдеттерди аткаруу үчүн өз ишин мамлекеттик бийлик жана башкаруу органдарынан көз карандысыз, өз алдынча уюштурат жана жүзөгө ашырат. == Банктын функциялары == 1. Кыргыз Республикасында акча-кредит саясатын иштеп чыгат, аныктайт жана жүргүзөт; 2. Кыргыз Республикасынын Улуттук банкынан лицензия алган банктардын жана финансы-кредиттик мекемелердин ишин жөнгө салат жана ага көзөмөлдүктү жүзөгө ашырат; 3. бирдиктүү валюта саясатын иштеп чыгат жана жүзөгө ашырат; 4. акча белгилеринин эмиссиясын жүзөгө ашыруучу өзгөчө укукка ээ; 5. төлөө системаларынын натыйжалуу иштөөсүнө көмөктөшөт; 6. банк системасы үчүн банк операцияларын жүргүзүунүн жана бухгалтердик эсепке алуу жана отчеттуулуктун эрежесин бекитет. == Булактар == # [http://www.nbkr.kg Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110107050209/http://www.nbkr.kg/ |date=2011-01-07 }} # [https://web.archive.org/web/20220405033459/http://minjust.gov.kg/?page_id=5547&lang=kg 2011-жылдагы Кыргыз Республикасынын Улуттук банкынын токтомдору] # [http://ruslan-info2005.narod.ru/indexmoney.htm Улуттук валюта] {{Кыргыз сому}} [[Категория:Финансы]] [[Категория:Банк иштери]] [[Категория:Экономика]] [[Категория:Кыргызстандын экономикасы]] mbar2toj5fsseaq1i07vw0o37mf65at Мухаммед кыргыз 0 5895 653365 553892 2026-09-27T07:23:14Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653365 wikitext text/x-wiki '''Мухаммед Кыргыз''' – 16-к-дын 1-жарымындагы кыргыз уруулар бирикмесинин башчысы. Моголстандын тарыхына байланыштуу [[Мухаммед хайдар|Мухаммед Хайдардын]] эмгегинде (к. [[Тарих-и Рашиди]]) эскерилет<ref>''Мухаммед Хайдар Дуглати'', Тарих-и Рашиди. А., 1999;</ref>. Могол ханы Султан Сеитти колдоп, эмир Абу Бакрдан Кашкарды бошотууга жардам берген (май-июнь, 1514) ж-а өз алдынча Жаркентке жүрүш жасаган (июнь-июль). М. К-дын жардамы м-н Кашкардын тагына отурган Султан Сеит хан ага көптөгөн олжо ж-а белектерди тартуулап узаткан. Кайтып келгенден кийин Моголстандагы кыргыздарды өзүнө баш ийдирип, кийинки жылы [[Ташкен|Ташкент]] бир нече жолу талоончул жортуул уюштурган. М. К-дын күчтөнө баштаганын көргөн Султан Сеит хан аны алсыздандырууга аракет кылган. «Мусулмандарга көрсөткөн кордугу» ж-а өз душманы (шейбанид) Түркстан ш-нын башчысы Күчүм (Кучкунжи) хандын уулу Абдылда (Абдаллах) султанды туткунга алып, кайра уруксатсыз бошотконун шылтоолоп, 1517-ж. июнь-июль айында Барскоон ашуусу аркылуу Ысык-Көлдүн жээгиндеги кыргыздарды чапкан. М. К-ды туткунга алып, 15 жылдык абакка кескен. Бирок кыргыздарды колдон чыгарбоо максатында уулу Абд ар-Рашидди аларга хан көтөрүүнү көздөп, 1521/22-ж. М. К-ды бошотуп, [[Мырза Али Тагай]] улусбеги ага эмир наамын берген. Ага карабай кыргыздар моголдорго каршы күрөшүн токтоткон эмес, ошондуктан 1524-ж. кийин Султан Сеит хан М. К-ды казактарга жардам кылды деген шылтоо м-н экинчи жолу туткунга алган. Туткундан Султан Сеит хан өлгөндөн кийин бошонгон. Мухаммед Кыргыз Мухаммед Хейдардын сөзүнөн:Ташкент,Сайрам деген шаарларды Талкалаган.Бир күнү,Мухаммед Кыргыз Түркстанга чабуул жасайт.Абдуллах-Султан ал кезде Түркстанды Башкарып турчу.Абдуллах султан өз аскери менен Мухаммед Кыргыздын артынан барды.Мухаммед Кыргыз өз аскери менен артка бурулуп Абдуллах султан менен Чабышат,ошол башаламандыкта Мухаммед Кыргыз жеңип чыкты,Абдуллах Султан Мухаммед Кыргызга колго түштү,бирок Мухаммед Кыргыз аны бир күндөн кийин коё берет. Маалыматтын жетишсиздигине (М. К. ж-дө кабарлар Мухаммед Хайдарда гана кезигет) байланыштуу кээ бир тарыхчылар (Б. Солтоноев, ж. б.) аны кыргыз санжырасындагы [[Тагай бий]] деп кароого умтулуп, мусулман динин кабыл алгандан кийин ал Мухаммед Кыргыз деген ысым алышы мүмкүн деп болжолдошкон. Бирок М. К-дын ислам динине өтүшүн эч бир маалымат далилдебей, Мухаммед Хайдар тескерисинче анын мусулмандарды тынымсыз чаап, аларга катуу жабыр көрсөткөнүн жазган. Ошондуктан М. К. м-н Тагай бийди бир киши деп саноо үчүн тарыхый маалыматтар жетишсиздик кылат<ref>''Турганбаев Э.'' [https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%A2%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%B9_%D0%B1%D0%B8%D0%B9_%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9C%D1%83%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%BC%D0%B5%D0%B4_%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7.pdf?fbclid=IwAR08wDslHX2LFKlaEAW_a1MeNhINAQ17kUFcHALC4WkYwzP72b5veizsZY0 Мухаммед Кыргыздын теги Долон бийби?] {{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} //Кыргызстан тарыхынын маселелери. 2006. №4.</ref>. [[Караев, Өмүркул|Өмүркул Караев]] [[Мухаммед кыргыз|Мухаммед Кыргызды]] [[Моңолдор (уруу)|моңолдордун]] түпкү атасы Көкө менен салыштырып, бир адам болушу мүмкүн деп божомолдогон<ref>''Караев О. К.'' Исследования о взаимоотношениях енисейских и тяньшаньских киргизов // Вопросы этнической истории кыргызского народа. — Фрунзе, 1989. — С. 8-28.</ref>. [["Мажму ат-таварих"|Мажму ат-Таварихте]] лакап аты Көк-Бука [Көкө] болгон Мухаммед-бек, [[Анка-төрө|Анка-төрөнүн]] уулу деп айтылган<ref>[http://www.vostlit.info/Texts/rus4/Ahsikendi/frametext.htm Извлечения из Маджму ат-Таварих] / Ромодин В. А.. — Материалы по истории кыргызов и Кыргызстана. — Москва: Наука, 1973. — С. 210</ref>. == Адабият == <references />5.Мухаммед Хейдар.«Тарих-и Рашиди»(Рашидовая История»). 7zgmn16cztbgt2h9r72sl1ddlty2gi1 Бутанаев Виктор Яковлевич (Астайбек) 0 6605 653347 644157 2026-09-27T01:20:21Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653347 wikitext text/x-wiki '''Виктор Яковлевич (Астайбек) Бутанаев''' (1946-жылы 12-мартта туулган - 2023-жылы 5-июнда каза болду<ref>https://d3671rk6ibsmqw.cloudfront.net/a/astaybektin_elesine_2023_chorotegin_blog/32446364.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230606193105/https://d3671rk6ibsmqw.cloudfront.net/a/astaybektin_elesine_2023_chorotegin_blog/32446364.html |date=2023-06-06 }}</ref>) – [[Орусия|Орусиядагы]] чыгыш таануучу; [[хакас]] элинин заманбап [[тарыхчы]] окумуштуусу жана педагогу, [[профессор]], тарых илиминин доктору. Кыргыз Республикасынын илимине эмгек сиңирген ишмер (2002), Хакасия Республикасынын илимине эмгек сиңирген ишмер (2006). "Теңир-тоолук кыргыздар менен хакастар Эне-Сай Кыргыз каганатын негиздеген орто кылымдардагы кыргыздардын орток урпактары" деген илимий пикирдин ырааттуу жактоочусу. <br> [[Файл:Viktor_Butanayev_26May2009.jpg|200px|thumb|right|Профессор Астайбек (Виктор) Бутанаев Бишкекте. 26.5.2009. [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Т.Чоротегин]] тарткан сүрөт.]] == Кыскача өмүр таржымакалы == Виктор Яковлевич (Астайбек) Бутанаев 1946-жылы 12-мартта советтик аскер кызматында иштеген хакас тегиндеги Яков Николаевич Бутанаевдин бүлөсүндө Камчаткада ([[Орусия|Орусиянын]] Ыраакы Чыгышында) туулган. Атасы Яков (хакасча аты – Алабарс) [[Улуу Ата-Мекендик согуш|Улуу ата мекендик согушка]] катышкан, учкуч болгон. "'''Бутанай'''" – кыргызча “бото” ([[Төө|төөнүн]] ботосу, боточосу) деп которулат, ал эми “'''Астай'''” сөзү “бак-таалайлуу” жана “жолдуу” дегенди туюнтат. Атасынын ысымы болсо “'''Алабарс'''”, бул - “арстан” дегенди туюнтат. 1964-1969-жылдары Өзбекстандын борбору [[Ташкен]] шаарында Ташкен мамлекеттик университетинин Тарых факультетинде таалим алган. 1969-жылдан тартып Хакасиянын борбору [[Абакан]] шаарындагы Хакас өлкөм таануу музейинде этнограф болуп иштеген. 1970-72-жылдары [[Орусия|Орусиянын]] Приморье чөлкөмүндө (край) Иман шаарында аскердик кызмат өтөгөн. 1972-92-жылдары Хакасия Тил, адабият жана тарых илим-изилдөө институтундагы тарых бөлүмчөсүндө ага илимий кызматкер болуп иштеди. Улуттук “Тун пайрам” аттуу майрамды калыбына келтирүүгө чоң салым кошкон (1980-жыл). Кийинчерээк [[Хакасия|Хакасиянын]] улуттук гербинин долбоорун түзүүгө да катышты. 1983-жылы Новосибирск шаарында кандидаттык диссертациясын этнография тармагында жактады. Темасы: “ХIХ к. – ХХ к. башындагы хакас айылынын социалдык-экономикалык өнүгүшү” («Социально-экономическое развитие хакасского аала в конце ХIХ-начале ХХ в.»). 1991-94-жылдары Орусиянын Сибир бөлүмүнүн Филология институтунда фольклор бөлүмчөсүндө (Новосибирск шаарында) этнограф катары эмгектенди. 1993-жылы Новосибирск шаарында Орусия ИАсынын Сибир бөлүмүнүн Археология жана этнография институтундагы Окумуштуу кеңешинде тарых илиминин доктору наамын алуу үчүн доктордук диссертациясын жактады. Темасы: “Хакастардын этностук маданияты жана алардын тарыхый өнүгүшүнүн негизги баскычтарын калыбына келтирүү көйгөйлөрү” («Этническая культура хакасов и проблемы реконструкции основных этапов их исторического развития»). 1993-жылдан тартып Абакан шаарында Н.Ф.Катанов атындагы Хакас мамлекеттик университетинин Илим изилдөө бөлүмүндө Этнография лабораториясы ачылып, Бутанаев анын жетекчиси болуп дайындалды. 1994-2011-жылдары аталган университеттин Археология, этнография жана тарыхый чөлкөм таануу кафедрасын жетектеп келди. 1994-жылы Монголияда илимий сапарда болду. Кыргыз-Нор көлүн кезди. Абаканга келген [[кыргыз]] тарыхчылары (Имел Молдобаев, [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Тынчтыкбек Чоротегин]], [[Каратаев, Олжобай Кубатбекович|Олжобай Каратаев]] ж.б.) жана жазуучулары ([[Жусупов, Кеңеш|Кеңеш Жусупов]], Кердегей – Кубат Жусубалиев, ж.б.) үчүн Хакасияга жана Тывага этнографиялык сапарлар уюштурду. 1988-2015-жылдары [[Кыргызстан|Кыргызстанда]] бир нече ирет илимий сапарда болду. Ар кыл кыргыз университеттеринде дарстар окуду. Саян-алтай этнографиясы тармагында илимий мектеп түзүүгө жетишти. Виктор Яковлевич Бутанаев 2023-жылы 5-июнда таңда Абакан шаарында жүрөгүнөн кармап каза болду. <ref>https://gazeta19.ru/index.php/v-khakasii/item/88504-ushel-iz-zhizni-vydayushchijsya-uchenyj-khakasii-viktor-butanaev</ref> == Үй-бүлөсү == [[Файл:В.Я.Бутанаев.jpg|200px|thumb|left|Профессор Астайбек (Виктор) Бутанаев]] Жубайы – Ирина Исаевна (Эркине) Бутанаева. Ал – хакас тили жана фольклору боюнча адис, илимпоз. Уулу – Азархан (түрколог), кыздары – Дарига, Алангоа. == Илимий жана башка коомдук наамдары == 1994-жыл - Орусиянын Коомдук илимдер академиясынын анык мүчөсү. 1995-жыл – Кыргызстан Тарыхчылар Коомунун (мурдагы [[Кыргызстан жаш тарыхчылар жамааты|Кыргызстан жаш тарыхчылар жамаатынын]]) ардактуу мүчөсү. 1998-жыл – Түркологдордун эл аралык жамаатынын президиумунун мүчөсү (Түркстан шаары, Казакстан). == Сыйлыктары == 1996-жыл – Хакас мамлекеттик университетинин профессору наамын алды. 1999-жыл – И.Арабаев атындагы КМУнун Чыгыш тилдери жана маданияттары институту тарабынан бул институттун ардактуу профессору наамы ыйгарылды. 2002-жылы Кыргызстандын “Даңк” медалы менен сыйланды. Ошол эле жылы “Түрксой” уюмунун алгачкы Эл аарлык сыйлыгына татыды. 2004-жылы “Кыргыз Республикасынын илимине эмгек сиңирген ишмер” наамы ыйгарылды. 2006-жылы “Тыва мамлекеттик университетинин ардактуу профессору” наамы менен сыйланды. Ошол эле жылы “Орусиянын кесипкөйү” («Профессионал России») медалы менен сыйланды. 2006-жылы "Хакасия Республикасынын илимине эмгек сиңирген ишмер” наамы ыйгарылды. 2008-жылы ал хакастар жана фу-йү кыргыздары тууралуу соңку китептери үчүн жалпы орусиялык жогорку окуу жайлардын окуу китептер конкурсунун диплому менен сыйланды. == Эмгектеринин кыскача тизмеси == * Бутанаев В.Я. К вопросу о хакасских цифровых знаках.//Уч. зап. ХАКНИИЯЛИ. - Абакан, 1975 * Бутанаев В.Я. Вооружение и военное дело хакасов в позднем средневековье (по материалам фольклора).//Военное дело древних племен Сибири и Центральной Азии. - Новосибирск, 1981 * Бутанаев В.Я. Происхождение хакасов по данным этнонимики//Историческая этнография: традиции и современность. - Л., 1983 * Бутанаев В.Я. Хакасские народные названия исторических памятников//Вопросы древней истории Южной Сибири. - Абакан, 1984 * Бутанаев В.Я. Об этническом имени хакасов в эпоху позднего средневековья//Археология и Этнография Южной Сибири. - Барнаул, 1984. * Бутанаев В.Я. Народный календарь хакасов. Рериховские чтения 1984 : Материалы конференции.- Новосибирск, 1985.- С. 326-321 * Бутанаев В.Я. Молдобаев И.Б. Киргизско-хакасские этнокультурные связи.//Историко-культурные связи народов Южной Сибири. - Абакан, 1988. * Бутанаев В.Я. Этническая история хакасов XVII-XIX вв.//Материалы к серии "Народы Советского Союза". - М., 1990, * Бутанаев В.Я. Вопрос о самоназвании хакасов. // Этнографическое обозрение. 1992. № 2. С. 63-69. * Бутанаев В.Я. Происхождение хакасских родов и фамилий.- Абакан, 1994. * Бутанаев В.Я. Хакасы. Этнографический очерк. 1995, [[ISBN]]: 5-85840-274-7. * Бутанаев В.Я. Топонимический словарь Хакасско-Минусинского края. Лаборатория этнографии НИС ХГУ, 1995 * Бутанаев В.Я. К вопросу о Кыргызско-Хакасских этнографических связях. Кыргызы: этногенетические и этнокультурные процессы в древности и средневековье в Центральной Азии. (Материалы Международной научной конференции, посвященной 1000 летию эпоса "Манас" 22-24 сент. 1994 г.)- Бишкек: Кыргызстан, 1996. - С. 102-126. * Бутанаев В.Я. Хакасско-русский историко-этнографический словарь. Хакасия, 1999 * Бутанаева И.И., Бутанаев В.Я. Актуальные проблемы истории тюрков Саяно-Алтая * Бутанаев В.Я. Кыргыс — хоорайские сказания и легенды * Бутанаев В.Я. Бурханизм тюрков Саяно-Алтая, ХГУ им.Н.Ф.Катанова, 2003 * Бутанаев В.Я. Традиционный шаманизм Хонгорая. ХГУ им.Н.Ф.Катанова, 2006 * Бутанаев В.Я. Хакасский шаман и его общественный статус / Мартьяновские краеведческие чтения (2005-2006 гг.) / [отв. за вып. Н. А. Голованенко ; науч. ред. Л. Н. Ермолаева]. - Минусинск : [б. и.], 2007. - Вып. 4 * Бутанаев В.Я., Худяков Ю.С. История енисейских кыргызов: [монография] / В.Я. Бутанаев, Ю.С. Худяков; Хакас. гос. ун-т им. Н. Ф. Катанова, Ин-т ист. и права. – Абакан: Изд-во Хакас. гос. ун-та, 2000. – 272 c. <br> * Бутанаев В.Я., Абдыкалыков А. Материалы по истории Хакасии XVII – нач. XVIII вв.: учебное пособие-хрестоматия / Лаборатория этнографии НИС ХГУ им. Н.Ф.Катанова; отв. ред. [[Худяков Юлий Сергеевич|Ю.С.Худяков]]. – [[Абакан]]: УПП Хакасия, 1995. – 258 с. <br> == Кыргызстандагы ал тууралуу адабият == * [[Асанов, Үсөн|Асанов У.А.]], Джуманазарова А.З., Чоротегин Т.К. Кыргызская наука в лицах: Краткий био-библиографический свод / Отв. ред. академик У.А.Асанов. – Бишкек: Центр государственного языка и энциклопедии, 2002. – 544 стр., илл., карта. - ISBN 5-89750-142-4. <br> * Кыргыз жана хакас тарыхы тууралуу - Урстанбеков Б.У., Чороев Т.К. Кыргыз тарыхы: Кыскача энциклопедиялык сөздүк. – Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы, 1990. – 288 бет. – Рецензент: тарых илиминин доктору Өмүркул Караев. - ISBN 5-89750-028-2. <br> * Энеcайлык данакер этнограф: Хакас элинин чыгаан этнографы, тарых илимдеринин доктору, профессор Виктор Яковлевич (Астайбек) Бутанаевдин 70 жылдык мааракесине арналган жыйнак / Жооптуу редактор проф. Т.К.Чоротегин. – Бишкек: MaxPrint басмасы, 2016. – 374+iv б., сүрөт. – И.Арабаев атынд. Кыргыз мамл. университети. - “Кыргыз Тарых Коому” эл аралык коомдук бирикмеси. – “Мурас” фонду. - “Тарых жана мурас” түрмөгү. - ISBN 978-9967-12-553-7. <br> * Жаныбекова, Кайрыкан Расуловна. Профессор В.Я.Бутанаев: Энесай кыргыздары жана алардын тарыхый тагдыры / Жооптуу редакторлор проф. Т.А.Абдрахманов менен проф. [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбет уулу|Т.К.Чоротегин]]. – Бишкек: MaxPrint басмасы, 2016. – 166+iv б., сүрөт. – И.Арабаев атынд. Кыргыз мамл. университети. - “Кыргыз Тарых Коому” эл аралык коомдук бирикмеси. – “Мурас” фонду. - “Тарых жана мурас” түрмөгү. - ISBN 978-9967-12-551-3. <br> === Кыргызчага которулган эмгектери: === * Бутанаев В.Я., Бутанаева И.И. Эне-Сай кыргыздары: фольклор жана тарых / Кыргызчага которгон профессор, тарых илимдеринин доктору [[Олжобай Каратаев]]. – Бишкек: "Сорос-Кыргызстан" Кору, 2002. - 228 стр. - "Котормочулук" долбоору. URL: https://web.archive.org/web/20231107220909/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%AD%D0%BD%D0%B5-%D0%A1%D0%B0%D0%B9_%D0%BA%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%8B__%D1%84%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D1%80_%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B%D1%85.pdf <br> == Айрым интернеттик шилтемелер == * https://d3671rk6ibsmqw.cloudfront.net/a/astaybektin_elesine_2023_chorotegin_blog/32446364.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230606193105/https://d3671rk6ibsmqw.cloudfront.net/a/astaybektin_elesine_2023_chorotegin_blog/32446364.html |date=2023-06-06 }} <br> * https://gazeta19.ru/index.php/v-khakasii/item/88504-ushel-iz-zhizni-vydayushchijsya-uchenyj-khakasii-viktor-butanaev <br> * [https://rus.azattyk.org/a/istoriya_2021_viktor-butanaev_o-sudbe_sibirskih-kyrgyzov-xviii-veka/31208940.html Джунгарское ханство и судьба сибирских кыргызов XVIII века]<br> * [http://library.khsu.ru/nbo/persons/Butanaev/ Учёные университета / Персоналии / Бутанаев Виктор Яковлевич] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130531104643/http://library.khsu.ru/nbo/persons/Butanaev/ |date=2013-05-31 }} <br> * http://khakasia.com/forum/showthread.php?p=3242{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} <br> * Маек - http://www.azattyk.kg/content/Kyrgyzstan_Butanaev_History/1731750.html <br> * http://www.youtube.com/watch?v=irTI5zFzw_4&feature=related <br> * http://www.azattyk.kg/content/article/1231272.html <br> * http://www.youtube.com/watch?v=MbF7vUXST3o * http://www.azattyk.kg/content/article/1211815.html * http://www.azattyk.kg/content/article/1212290.html * http://www.azattyk.kg/content/article/1266962.html * http://khakasia.com/gallery/browseimages.php?c=35{{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://bizdin.kg/elib/kitepter/html/taryh/butanaev_kyrg_maml_syst/ В. Я. Бутанаев. Кыргыз мамлекетинин коомдук-саясый түзүлүшү (макала)]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Ички шилтемелер == [[Категория:Кыргыз таануу]] [[Категория:Тарыхчылар]] [[Категория:Кыргыз тарыхы]] [[Категория:Чыгыш таануу]] [[Категория:Этнография]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:1946-жыл]] [[Категория:Орусия]] [[Категория:Хакасия]] [[Категория:Ички Азия]] [[Категория:Борбордук Азия]] [[Категория:XX кылым]] [[Категория:XXI кылым]] [[Категория:Этнографтар]] [[Категория:Түркологдор]] [[Категория:Кыргыз Тарых Коому]] 1o5h9l3dkjwxsly1l4waq2xq1kaxljk Ботояров Камбаралы 0 9087 653346 615352 2026-09-27T01:09:17Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653346 wikitext text/x-wiki '''Камбаралы Ботояров''' (1944-1994) - кыргыз элинин көрүнүктүү илимпоз-адабиятчысы, манас таануучу, сынчы жана котормочу. <br> == Кыскача өмүр таржымакалы == Камбаралы Ботояров Кыргызстандын [[Ош облусу|Ош дубанындагы]] Өзгөн ооданына караштуу Ийри-Суу айылында туулган. <br> 1970-жылы Кыргыз мамлекеттик улуттук университетинин филология факультетин аяктаган соң, эмгек жолун [[Кыргыз ССР|Кыргыз КСР]] Илимдер академиясынын Тил жана адабият институтунда кенже илимий кызматкер болуп иштөөдөн баштаган.<br> 1974—1981-жылдары мурдагы [[СССР Илимдер Академиясы|КСРБ Илимдер академиясынын]] М. Горький атындагы Дүйнөлүк адабият институтунда адегенде стажёр-изилдөөчү, андан соң аспирант катары билим алган. <br> Ошол эле учурда [[Москва|Москвадагы]] атактуу Малый театрдын алдындагы М.С.Щепкин атындагы театр өнөрү боюнча жогорку окуу жайында, андан кийинчерээк А.В. Луначарский атындагы театр өнөрү институтунда окутуучу болуп иштеген.<br> Аспирантураны аяктагандан кийин 1981—1983-жылдары Кыргызстан Жазуучулар бирлигинин биринчи катчысынын жардамчысы болуп иштеген. <br> 1983—1986-жылдары Кыргызстан Жазуучулар бирлигинин алдындагы «[[Манас]]» эпосун басып чыгаруу бөлүмүнүн окумуштуу-катчысы, андан соң Кыргыз энциклопедиясынын башкы редакциясында илимий редактор болуп иштеген. <br /> 1989-жылдан тартып эркин чыгармачыл ишке өткөн. 1994-жылы Бишкекте каза болгон. <br> == Чыгармачылыгы == К.Ботояров манас таануучу, валиханов таануучу, фолклор таануучу, текст таануучу, булак таануучу адис катары дурус маалым. <br> К. Ботояровдун алгачкы сын макалалары, илимий изилдөөлөрү 1970-жылдан тартып басма сөз бетинде жарыялана баштаган. Анын калемине «Кыргыз элинин махабат лирикасы» (1974). «[[Көкөтөйдүн ашы]]»: Ч. Валиханов жаздырып алган вариант боюнча» (1979) жана башка көлөмдүү илимий эмгектер, «Поэтика дүйнөсүндө» (Б.: Адабият, 1983) аттуу адабий сын макалалар китеби таандык. <br> К. Ботояров көркөм котормо жаатында да белсемдүү иштеп, Исай Калашниковдун «Каар заман» тарыхый романын, Рабгузинин «Пайгамбарлар баянын», француз кыргыз таануучусу, профессор Реми Дордун «Оогандык кыргыздар» аттуу тарыхый-этнографиялык изилдөөсүн, «Түркмөн эл жомокторун, «Өзбек эл жомокторун» ж.б. көлөмдүү эмгектерди кыргыз тилине которгон. <br> == Үй-бүлөсү == Жесири - Анара Макеева. <br> Алар уул-кыздуу болушкан. <br> == Эстутум == К.Ботояровдун ысымы Кыргызстандын [[Ош облусу|Ош]] дубанынын Өзгөн ооданына караштуу Ийри-Суу айылындагы ал өзү окуган орто мектепке берилген. <br> == Жарыяланган чыгармалары == * Ботояров, Камбаралы. Көөнөргүс мурас («Манастын» «Көкөтөйдүн ашы» эпизодунун Ч.Валиханов жаздырып алган варианты): Изилдөө жана текст / Фил. ил. канд. [[Кайыпов, Сулайман Турдуевич|С.Т.Кайыповдун]] ред. астында; жооп. ред. [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Т.К.Чоротегин]]. — Бишкек: «Айбек» фирмасы, 1996. — 192 б. — ISBN 5-8355-0893-Х. Кыргызстан-Сорос фонду. - https://web.archive.org/web/20240416155818/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%9A%D3%A9%D3%A9%D0%BD%D3%A9%D1%80%D0%B3%D2%AF%D1%81_%D0%BC%D1%83%D1%80%D0%B0%D1%81.pdf <br> * «Кыргыз элинин махабат лирикасы» (1974) <br> * «[[Көкөтөйдүн ашы]]»: Ч. Валиханов жаздырып алган вариант боюнча» (1979) <br> * К. Ботояров. Английское издание эпоса «Манас» (текстологические аспекты // Фольклор: Поэтика и традиция / Отв.ред. В. М. Гацак, — М.: Наука, 1982. — С. 211-222. <br> * «Поэтика дүйнөсүндө» (Б.: Адабият, 1983) <br> * Ботояров К., Ибраев Ш. Эпикалык мурастын бир тамчысы // Ала Тоо. — 1979. — №7. <br> === Котормолору === * Исай Калашниковдун «Каар заман» тарыхый романы * Рабгузийдин «Пайгамбарлар баяны» * [[Дор, Реми|Реми Дордун]] «Оогандык кыргыздар» аттуу тарыхый-этнографиялык изилдөөсү * "[[Түркмөн]] эл жомоктору" * «[[Өзбектер|Өзбек]] эл жомоктору» <br> == Кошумча адабият тизмеси == * Hatto A.T. Kokotay and Bok Murun: A comparison of two relayed heroic poems of the Kirghiz. Pt. 1-2.- BSOAS. -1969.-vol. 32. - №2.- p.344-378; №3.- p. 541-570; The kighiz original of «Kukotay found» // BSOAS. - 1971. - vol.34. - Pt. - p.379-386. * Валиханов Ч. Избранные произведения.— Алма-Ата, 1958. * Жирмунский В.М. Введение в изучение «Манаса».— Ф.: 1948. * Караев Ө. «Манас» эпосунун жаралышы жана анын доору // КМ.— 1988.—18-август. * Кондучалова С. В. В.Радловдун жыйнаган материалдарындагы кыргыз тилинин фонетикалык өзгөчөлүктөрү. — Ф.: Илим, 1961. * Кондучалова С. В. В. Радловдун жыйнаган материалдарындагы кыргыз тилинин лексикалык жана грамматикалык өзгөчөлүктөрү. Ф.: Илим, 1964. * Кыдырбаева Р.З. Генезис эпоса «Манас» / Подред. д-рафилол. наук. Х.Г.Короглы.—Ф.: Илим, 1980. * «Манас» — героический эпос киргизского *арода - Ф.:Илим,1968. * «Манас» эпосун изилдөөнүн кээ бир маселелери. — Ф.: Илим, 1966 * [[Маргулан Алкей Хасанович|Маргулан А.]] Көкөтайдың эртегiсi Манас жырының Шокан жазып алган белiгi.— Алма-Ата: Жазушы, 1973. * Маргулан А. Шокан жане «Манас»: «Манас» жырының Шокан жазып алган нускасы туралы зерттеү.— Алматы: Жазушы, 1971. * Молдобаев И. Эпос «Манас» как источник изучения духовной культуры киргизского народа.— Ф.: Илим, 1989. * Мусаев С. Эпос «Манас».— Фрунзе: Илим, 1979. * [[Евгений Поливанов|Поливанов Е.Д.]] О принципах русского перевода эпоса «Манас» // «Манас» — героический эпос киргизского народа.— Ф.: Илим, 1968. * [[Радлов Василий Васильевич|Радлов В.В.]] Образцы народной литературы северных тюркских племен. Ч.У. Наречие дикокаменных киргизов. — СПб., 1985. * Реми Дор. Оогандык кыргыздар / Которгон К.Ботояров. — Б.: Адабият, 1993. * [[Худяков Юлий Сергеевич|Худяков Ю.]] Вооружение енисейских кыргызов. — М.: Наука, 1981. <br> == Кыскача адабият тизмеси == * Писатели Советского Киргизстана: Справочник / Авторы-составители К.Ботояров, Р.Момунбаева; сост. А.Макеева; Редколл.: Барпы Рыспаев (глав. ред.) и другие. - Фрунзе: "Адабият", 1989. - 656 стр. - ISBN 5-660-00084-3. * [[Тынчтыкбек Чоротегин|Чоротегин Т.К.]] Алгы сөз // Ботояров, Камбаралы. Көөнөргүс мурас («Манастын» «Көкөтөйдүн ашы» эпизодунун Ч.Валиханов жаздырып алган варианты): Изилдөө жана текст / Фил. ил. канд. [[Кайыпов, Сулайман Турдуевич|С.Т.Кайыповдун]] ред. астында; жооп. ред. Т.К.Чоротегин. — Бишкек: «Айбек» фирмасы, 1996. — Б. 3. == Интернеттик шилтемелер == * [https://new.bizdin.kg/kniga/koonorgus-muras К.Ботояров. Көөнөргүс мурас / Жооптуу ред. Т.К.Чоротегин. – Бишкек: Айбек, 1996.] <br> [[Категория:Манас эпосу]] [[Категория:Кыргыз адабияты]] [[Категория:Адабият]] [[Категория:Фольклор]] [[Категория:Манас таануу]] [[Категория:Кыргыз жазуучулары]] [[Категория:Туулгандар 1944-жылы]] [[Категория:Өлгөндөр 1994-жылы]] [[Категория:Ош облусу]] [[Категория:Кыргыз таануу]] {{Интервикисиз}} aq81g5w3anmkuvmh1ka2fdqjlbkzrab Талкуу:Манас эпосу 1 17451 653352 86194 2026-09-27T04:16:41Z Акуся 49121 /* Манастын торолушу, бала чагы, алгачкы чабыштары */ жаңы бөлүм 653352 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talk:"Манас" эпосу]] == Манастын торолушу, бала чагы, алгачкы чабыштары == талкуулоо [[Колдонуучу:Акуся|Акуся]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Акуся|баарлашуу]]) 04:16, 27 сентябрь 2026 (UTC) czw7tb3od824gysqczrxrwka8i6rfvx Спорт сарайы (Киев) 0 30159 653372 491357 2026-09-27T09:51:12Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653372 wikitext text/x-wiki [[Файл:Kyiv_Palace_of_Sports.jpg|thumb|300px|right|Спорт Сарайы]] '''Спорт сарайы''' ({{тил|ua|Палац спорту}}) ― [[Днепр]]дин оң жээгиндеги [[Киев]]деги спорт комплекси.<br>Спорт Сарайы ушул эле аталыштагы метро бекетине ысым берди. == Булактар == * [https://web.archive.org/web/20121031185104/http://spalace.com.ua/ Расмий сайты] * [http://telegrafua.com/254/world/3899/print Сарайдын эл аралык абалы (telegrafua.com)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210622080314/https://telegrafua.com/254/world/3899/print |date=2021-06-22 }} {{start box}} {{succession box |title=[[Еврокөрүнүү ыр сынагы]] |before=''[[Абды Ипекчи Арена]]''<br />{{FL-TUR}} ''[[Стамбул]]'' |after=''[[Олимпиада залы (Афина)|Олимпиада залы]]''<br />{{FL-GRE}} ''[[Афина]]'' |years='''[[Еврокөрүнүү ыр сынагы 2005|2005]]''' }} {{end box}} [[Категория:Украина]] [[Категория:Киев]] [[Категория:Спорт курулуштар]] lmrmv8ja44prlc00fv0hufinzler011 Абдулазиз Маметбакиев 0 35459 653342 562991 2026-09-26T22:03:28Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653342 wikitext text/x-wiki [[Файл:Mametbakiev Abdulaziz in Bishkek. 2004.jpg|thumbnail|Абдулазиз Авам уулу (Авамович) Маметбакиев (2004).]] '''Абдулазиз Авам уулу Маметбакиев''' (1941-жылы 20-апрелде туулган) –10.08.2025 ушел из жизни. [[Кыргызстан|Кыргызстандагы]] уйгур диаспорасынын өкүлү, акын, [[жазуучу]], публицист, окутуучу, математика мугалими. == Кыскача өмүр таржымакалы == Абдулазиз Авам уулу (Авамович) Маметбакиев 1941-жылы 20-апрелде [[Чыгыш Түркстан|Чыгыш Түркстандагы]] (азыркы [[Кытай Эл Республикасы|Кытай Эл Республикасынын]] Шинжаң-Уйгур автоном районундагы) Кулжа шаарында туулган. Кулжа шаарында педагогикалык орто мектепти үздүк бүтүп, СССРге көчүп келген. 1962-жылы [[Казакстан Республикасы|Казакстандын]] Чимкент (казакча: Шымкент) шаарындагы педагогикалык институтка тапшырып, ал жогорку окуу жайын 1968-жылы ийгиликтүү аяктап, математика боюнча адис деген дипломго ээ болгон. Өзүнүн алган билимин жаш муундарга берип, билим берүү тармагында көп жыл бою өзүнүн мактоого татыктуу салымын кошкон. Кыргыз ССР Жогорку Кеңешинин Президумунун жарлыгы менен “Эмгек ардагери” медалы менен (1990-жылы), Кыргыз ССРинин Профсоюзунун “Социалистик мелдештин отличниги” төш белгиси менен (1974-жылы) сыйланган. Ошондой эле “Эл агартуу отличниги” төш белгисин, мындан тышкары бир топ баалуу кыргызстандык сыйлыктарды алган. 30 жылдан ашуун Кыргызстандын [[Чүй облусу|Чүй облусуна]] караштуу кыргыз мектептеринде физика жана математика сабактарын окутуп келди. == Адабий жана илимий чыгармачылыгы. Котормочулугу == Акын жана котормочу Абдулазиз уйгур эли менен кыргыз элинин достугун бекемдөө жана бир туугандык сезимди алга сүрүү үчүн кылган далаты мактоого татыктуу. Ал кыргыз акын- жазуучуларынын чыгармаларын уйгур тилине которгон, аларды “Коммунизм тугы” , “Йеңи хаят” газеталарында, жана журналдарда үзгүлтүксүз жарыяланып турган. Ошону менен катар чет элдик калемгерлердин [[Айтматов, Чыңгыз Төрөкулович|Чыңгыз Айтматов]] жөнүндө жазган макалаларын, кытайлык сынчы Жин Жо Шындын “Кыргыз адабияты жана Ч.Айтматов” аттуу макаласын кыргыз тилине которуп, кыргыз окурмандарына сунуштаган. Эң алгачкылардан болуп ал кытайлык кыргыз манасчы [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] кабарын кыргыздарга жеткирген. Ч.Айтматовдун “Ак жаан”, “Атадан калган туяк”, “Кыямат” чыгармаларын уйгур тилине которгон. Чыгыш элдеринин табыпчылык илимин баяндаган “Турмуш кеңешчиси” деген чыгарманы кыргыз тилинде жазган. Бул чыгарма “Кыргызстан” басмасынан жарык көргөн. Ал “Уйгур алиппесин” түзгөн, аны Кыргызстандын Билим жана маданият министирлиги бекиткен. “Өрнөктүү өмүрлөр” аттуу китеби кыргыз тилинде, “Өмри өлге инсанлар” китеби уйгур тилинде, ошондой эле “Өшмес чираклар” ыр китеби уйгур тилинде жарыяланган. 1998-жылы “Кыргызстан-Сорос” кору тарабынан “Өмүр толгон табышмак” деген чыгармасы (көлөмү 14 басма табак) жарык көргөн. “Ислам ибадаттары” деген мындан бир кылым мурда Казан басмасынан татар тилинде жарык көргөн китепти кыргызчалаган. 2001-жылы “Куран-и каримди” уйгур тилине которгон, бул китеп 2003-жылы жарыкка чыккан. [[Акын]] жана котормочу Абдулазиз кыргыз акындары Барпынын, Алыкулдун баа жеткис эмгектерин уйгур тилине которуп бүттү, басмага сунуш алдында турат. Акындын 10 томдук чыгармалар жыйнагы 2013- жылы басмадан жарыкка чыгаары күтүлүүдө. == Сыйлыктары. Наамдары. == 1990-жылы Кыргыз ССР ЖК Президумунун жарлыгы менен “Эмгек ардагери” медалы менен сыйланган. 1974-жылы Кыргыз ССРинин Профсоюзунун “Социалистик мелдештин отличниги” төш белгиси менен сыйланган. Ошондой эле Кыргызстанда “Эл агартуу мыктысы (отличниги)” төш белгисин, мындан тышкары бир топ баалуу сыйлыктарды алган. == Чыгармалары == * Өрнөктүү өмүрлөр. Люди, я вам обязан [Очерки об уйгур. интеллигенции Киргизстана] / Маметбакиев А. – Фрунзе: Кыргызстан, 1990. - 65,[2] бет. <br> * Өмри өлге инсанлар. * Абдулазиз Маметбакиев. Люди, достойные примера: [Об участниках Великой Отеч. войны] / А. Маметбакиев. - Алма-Ата: Казахстан, 1991. - 85,[2] с. ил. 17 см. <br> * Өмүр толгон табышмак. – Бишкек, 1998. <br> * Уйгур алиппеси. <br> == Интернеттеги шилтемелер == * http://www.any-book.ru/book/show/id/1380688 * https://web.archive.org/web/20200923063413/https://shailoo.gov.kg/voterlist/pec/view/1559?s=14 <br> * http://www.biblus.ru/Default.aspx?book=67s48a1g9 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200926172734/http://www.biblus.ru/Default.aspx?book=67s48a1g9 |date=2020-09-26 }} <br> [[Категория:Чыгыш таануу]] [[Категория:Уйгур таануу]] [[Категория:Чыгыш Түркстан]] [[Категория:Арип боюнча жазуучулар]] [[Категория:Уйгур жазуучулары]] [[Категория:Туулгандар 1941-жылы]] [[Категория:Котормочулар]] [[Категория:Уйгур акындары]] [[Категория:Мугалимдер]] [[Категория:Кытай]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Уйгур адабият]] [[Категория:Кыргыз Республикасынын жазуучулары]] [[Категория:ССРС жазуучулары]] azokyq9ahukzy1m1z9dvzvellzmzkb0 Севилья (футболдук клуб) 0 39925 653329 476553 2026-09-26T13:45:26Z Makenzis 20051 653329 wikitext text/x-wiki {{ФК калыбы |аталышы = {{Испания желеги}} Севилья |сүрөт = [[Файл:Sevilla cf 200px.png|180px|]] |расмий аталышы = ''Sevilla Fútbol Club S.A.D.'' |кыскача аталышы = ''Севильдер'' ({{lang-es|Sevillistas}})<br />''Кызыл-актар'' ({{lang-es|Los Rojiblancos}})<br />''Нервиондор'' ({{lang-es|Los Nervionenses}}) |негизделген = [[14-октябрь]] [[1905-жыл]] |стадиону = [[Эстадио Рамон Санчес Писхуан]],<br />[[Севилья]], [[Испания]] |стадиондогу орун = 45 500 |президенти = {{Испания желеги|20px}} Хосе Мария дель Нидо |тренери = {{Испания желеги|20px}} [[Эмери, Унаи|Унаи Эмери]] |капитаны = {{Хорватия желеги|20px}} [[Ракитич, Иван|Иван Ракитич]] |Командалык көрсөткүчү = '''40- орун''' |мелдеши = [[Футбол боюнча Испания чемпионаты|Ачылыш оюуну]] |мезгил = 2025/26 |орун = 13. | pattern_la1 = _sevilla1314home | pattern_b1 = _sevilla1314home | pattern_ra1 = _sevilla1314home | pattern_sh1 = | pattern_so1 = | leftarm1 = ffffff | body1 = ffffff | rightarm1 = ffffff | shorts1 = ffffff | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _sevilla1314away | pattern_b2 = _sevilla1314away | pattern_ra2 = _sevilla1314away | pattern_sh2 = _sevilla1314away | pattern_so2 = _standard1213h | leftarm2 = FF0000 | body2 = FF0000 | rightarm2 = FF0000 | shorts2 = FF0000 | socks2 = FF0000 }} '''Севилья''' ― [[Испания футбол лигасы|Испания лигасында]] ойноочу футболдук клуб. cfsmua2hcx38b8vtpn0sj8wpfzq0inn Моңолдор 0 40152 653364 653275 2026-09-27T07:16:34Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653364 wikitext text/x-wiki {{Уруулар |Аталышы = Моңолдор |Кошумча аталыштары = |Сүрөт = Map of the Kyrgyz tribes in the 20th century.png |Сүрөттүн туурасы = 280px |Сүрөттүн аталышы = XX кылымда кыргыз урууларынын отурукташуусу |Өлкө = Кыргызстан |Эл/Улут = [[Кыргыздар]] |Тили = [[Кыргыз тили]] |Жазуу тамгалары = [[Кириллица]] |Дини = [[Сүннөттөр|Ислам]] |Уруулук топ = Оң канат → Отуз уул |Уруктары = |Түпкү теги = |Уруудан чыккан белгилүү инсандар = |Учурдагы отурукташуусу = |Учурдагы отурукташуусу = |Викиказына = Kyrgyz people }} '''Моңолдор''' – [[кыргыз|кыргыздын]], [[Оң канат|оң канатына]] таандык ири [[уруу|уруулардын]] бири. == Этимология == Моңолдордун теги жана [[Этимология|аталышынын келип чыгышы]] кыргыздын тарыхында терең из калтырган, кыргыздын Теңир Тоодо калыптанышына зор салым кошкон моголдорго такалат. [[Моголдор]] — [[Монгол империясы|моңгол]] жана [[Түрктөр|түрк]] тектүү көчмөн уруулардан куралган, [[Түрк тилдери|түрк]] тилинде сүйлөгөн, [[ислам]] динин туткан жана [[Моголстан]] мамлекетинде (1347–1570) үстөмдүк кылган эл болгон<ref>''Петров К. И.'' [https://st-0.akipress.org/st_bilimlib/7/3082eed621ec1834708bbcbf23f435f15ff57d3c.pdf К истории движения киргизов на Тянь-Шань и их взаимоотношений с ойратами в XIII—XV вв.] — Фрунзе: ИАН Кирг. ССР. Т. III, вып.2., 1961. — С. 175.</ref><ref>''Бартольд В.'' [https://historylib.org/historybooks/Vasiliy-Bartold_Dvenadtsat-lektsiy-po-istorii-turetskikh-narodov-Sredney-Azii/11 Двенадцать лекций по истории турецких народов Средней Азии.]</ref>. Жергиликтүү түрк жана [[Фарс тили|фарс]] тилдеринде сүйлөгөн калк, моңголдорду «моғол», «муғул», «моңол» деп аташчу. == Санжыра уламышы == Моңолдор уруусунун [[Этногенез|келип чыгышы]] тууралуу эл арасында айтылган [[санжыра]] уламыштар көптөн кезигет. Санжырачы Байгара уулу Муса калтырып кеткен варианты боюнча'''<ref name=":0">''Сапарбек Закиров''. [https://studylib.ru/doc/6241076/sanzhyra-s-zakirov Кыргыз санжырасы]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} — Бишкек, 2013. — С. 190. — 411 с.</ref>''': <blockquote> Байыркы убакта [[Кашкар]] тарапта [[Нойгут (уруу)|нойгуттардын]] Болот деген ханы болгон. Болот-хандан Кылыч-хан. Кылыч-хандын биринчи аялынан Дайыр жана Көкө деген эки уул болот. Балдар чоңоюп калганда энеси көз жумуп, Кылыч-хан экинчи аялга үйлөнөт. Жаш аялы балдарды өгөйсүтүп жек көргүзө баштайт. Дайыр менен Көкөнү амал менен жоготкусу келет. Хан, аялдын чагым кебин чын-жалганын териштирбей, желдетин чакырып, эки баланы талаага алып барып өлтүрүп ташта! - деп буйрат. Желдет балдардын ич кийимин улактын канына боёп, ханга алып барып берет. Эки бала ошондон качып отуруп Ат-Башы, Арпаны басып, ошол кезде Нарындын башын жайлап жүргөн [[Адигине-Тагай|Адыгине, Тагайга]] барат. Кыргыз бийлери Дайырга төө кайтартып, Көкөгө болсо уй бактырып коёт. Ошол мезгилде, кыргызга жанаша жашап турган [[Калмактар|калмак]] төрөсү Корун той берип: — Балбан күрөш кылам, кыргыздар балбанын алып келсин, шартым бар: кыргыз балбаны жеңсе жерин таштап кетем, балбаны жеңилсе [[Керме-Тоо|Керме-Тоону]] бүт мага берет! - деп, жардык кылат. Адыгине, Тагай колбашчылары менен кеңешип, калмактын бөкө балбаны Шарбоого тең келе турган балбан таба албай, же жерди кыйып таштап кете албай катуу кыйналат. Ошондо бойго жетип, толуп турган Көкө: — Мага ишенсеңер, балбанга түшөм. Элим үчүн башым садага, элдин тентигенин көргөндөн көрө, өлгөнүм артык! - дейт. Калмактын бөкө балбаны алачыктай неме экен, колуна тийсе мыжыгып коё турганын билип, Көкө, тийип-качып, ит урушун салып күрөшөт. Акыры, Шарбоо чарчап, кыймылдай албай калганда, Көкө, көтөрүп урат. Атайы коюлган желдет, Шарбоонун башын алат. Калмактар убада боюнча, кыргыз жеринен кетет. Көкө, Дайыр ошондон кадырга ээ болуп, эл көзүнө көрүнөт. Адыгине, Тагай кеңешип туруп, эжеси [[Наалы эже|Наалыны]] Көкөгө алып беришет. Наалыдан Моңол туулат. Көкө калмак төрөнүн кызынан токол алат. Андан туулган баласына Дор деп ат коёт. Моңол менен Дордун тукуму, кийин моңолдор уруусун түзөт. Ал эми, Көкөнүн бир тууганы Дайыр болсо, Наалыны мага алып бербей Көкөгө алып берет - деп, таарынып, [[:kk:Жалайыр|жалайыр]] казакка кирип кетет. Көкө, кыргыз ичинде, кадыр-баркка ээ болгондон кийин кол курап ары, нойгутта калган атасын чапмак болот. Барса, алар бул кабарды угуп бүткүл нойгутту көчүрүп, качып кеткен болот. Хандын ордосунда сырдалган кооз бешикке бөлөнгөн бала жатыптыр. Ал деген Кылыч-хандын токолунун баласы экен. Көкө аны алып келип, [[Наалы эже|Наалынын]] колуна тапшырат. Ал баланы черүүдөн табылды деп, атын Черик коюшат. Анын тукумунан [[Черик, уруу|черик]] уруусу тарайт. Моңолдор менен чериктин бири-бири менен жакындыгын да, ушундай түшүндүрөт. </blockquote> == Тарыхы == Тарыхчы [[Мухаммед Хайдар|Мухаммед Хайдардын]] жазгандарына караганда, моголдордун курамы көчмөн уруулары [[Баарын, уруу|баарын]], барлас, [[Бостон (уруу)|бостон]], [[Каңды (уруу)|каңды]], [[Кушчу (уруу)|кушчу]], [[Нойгут (уруу)|нойгут]], [[черик]], [[Чекир саяк|чоро]] жана башкалардан турган. Эң кызыгы, моголдордун эң ири канаты, болгондо да барандуу бөлүгү «кыргыздар» деп аталган. [[Мухаммед Хайдар|Мухаммед Хайдардын]] айтуусунда, моголдор менен кыргыздардын теги да бир, тили да бир (автор аны «могол тили» деп атайт), жашоо образы да бир. <blockquote> «''Кыргыздардын урку моголдордон болгону менен, хандарга каршы тынымсыз козголоң уюштура беришкенден улам, [моголдордон] бөлүнүп кетишти. Бардык моголдор мусулманчылыкты кабыл алышты, бирок кыргыздар алигиче каапыр бойдон калышты, ошол себептен улам алар моголдорду кас санап турушат.''»<ref name=":6" /> </blockquote> Тарыхчы Мырза Мухаммед Хайдардын соңку мүнөздөмөлөрү да кыргыздардын [[Моголстан|Моголстанды]] абалтадан мекендеген түпкү урууларынан болгондугун ырастайт. [[Моголстан|Могол]] хандарынын [[Теңир-Тоо]] менен [[Жети-Суу|Жети-Суудагы]] үстөмдүгү, [[Амир Темир|Амир Темирдин]] жортуулдарынын кесепетинен жана ич ара согуштардын натыйжасында, 16-кылымдын башында кыйрап, ээлеген аймактары [[Кыргыздар|кыргыз]] менен [[Казактар|казактарга]] өтүп баштайт. [[Теңир-Тоо|Теңир-Тоодо]] жайгашкан могол уруулары [[кыргыз уруулары]] менен биригишет<ref name=":2">''Юдин В. П.'' [https://www.studmed.ru/yudin-vp-o-rodoplemennom-sostave-mogulistana_27f5d4d399e.html# О родоплеменном составе могулов Могулистана и Могулии и их этнических связях с казахами и другими соседними народами] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210418111344/https://www.studmed.ru/yudin-vp-o-rodoplemennom-sostave-mogulistana_27f5d4d399e.html |date=2021-04-18 }} // Известия АН Каз. ССР. — 1965. — № 3. — С. 52—65.</ref><ref name=":12">''Абрамзон С. М.'' [http://www.literatura.kg/articles/?aid=697 Кыргызы и их этногенетические и историко-культурные связи]. — Кыргызстан. — Фрунзе, 1990. — С. 480.</ref>. Бул биригишүүнү [[Көкөтөйдүн керээзи|Көкөтөй-хандын керээзинде]] көрсөк болот: «Тели куш таптап куш салдым, тентиген жыйып эл кылдым, кулаалы таптап куш салдым, курама жыйып журт кылдым»<ref>''Валиханов Ч''. Избранные произведения // «[https://shoqan.kz/completed/works_kukotay-khan/ Смерть Кукотай-хана и его поминки]» (Отрывок из эпоса «Манас») — Алматы: 1958, с. 346-360.</ref>. [[Файл:Eastern Chagatai 1372.jpg|thumb|380x380px|Моголстан мамлекети 1372-жыл]] 16-кылымга таандык [[Мажму ат-Таварих]] аттуу кол жазмада [[Анка-төрө|Анка-төрөнүн]] урпактары моңолдордун түпкү аталарынын ысымдары жана уруктарынын аталышы менен дал келишин [[Саул Абрамзон]] биринчилерден болуп белгилеп кеткен<ref name=":12" />. Мажму ат-Таварихтин негизиндеги моңолдордун келип чыгышы<ref>16 кылымга таандык кол жазма фарс тилинде араб жазуусу менен жазылган. Бир нече жолу көчүрүлүп, анан орусчага которулуп, ысымдардын көбү бурмаланып кеткен. Бул жерде азыркы санжырадагы маалымат менен такталып оңдолгон.</ref><ref name=":3">''Сайф ад-Дин Аксыкендинин'' [https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B4%D1%8B%D0%BD_%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%8B%D0%BD_%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B%D1%85%D1%8B%D0%B9_%D0%B1%D1%83%D0%BB%D0%B0%D0%BA%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B._1-%D1%82%D0%BE%D0%BC.pdf ''Мажму ат-Таварихтен үзүндүлөр''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230212180421/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B4%D1%8B%D0%BD_%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%8B%D0%BD_%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B%D1%85%D1%8B%D0%B9_%D0%B1%D1%83%D0%BB%D0%B0%D0%BA%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B._1-%D1%82%D0%BE%D0%BC.pdf |date=2023-02-12 }} // (ред.) Ромодин В.А., Мокеев А., (котор.) Кожобеков М., Абдиев Т. — Кыргыздардын жана Кыргызстандын тарыхий булактары — Бишкек: 2002 — с. 370</ref>: <blockquote> [[Аналхак|Ана-л-Хакктан]] Лур-хан, андан [[Өгүзкан|Гуз-хан]], андан Арслан-бий, андан Ахмат-бек, андан Кули-бий, андан Турду-бий, андан Ак-Туг (Оң-хан), андан Мары-бий, андан Доуле-бий, андан Атан-бий, андан Кулжыгач-төрө, андан [[Анка-төрө]]. Анка-төрөнүн Ахмед-бек жана Мухаммед-бек (лакаб аты Көк Бука) деген уулдары болгон. Ахмед-бектен Лаклак-бий. Көк Букадан Мирак. Мирактан Кожомурат-ата, андан Атамтай, андан Кабай, андан Коңкош, андан Накаш, андан Тува-бий, андан Куусөөк, андан Сейитказы. Сейитказынын бир уулу болгон — Кабай Бакы Дават-бий. Атан-бийдин уулунан Чолок Туума, Кыйра, Бай Моңол, Согу тарайт. Лаклак-бийден Абажат. Бука-бийден Келегей, Сүйрүбаш, Олжо Кабужан. </blockquote> Зафар-намеде Анка-төрө [[Амир Темир|Амир Темирдин]] Моголстан элине жасаган жортуулдарына каршы чыккан [[Эмир|эмирлердин]] бири. [[Эңге Төрө|Анка-төрө]], эркенут<ref>Эрхэнууд — теңдештердин биринчиси деген наам болушу мүмкүн. Моңголчо ''эрхэ'' «баш бармак» жана «укукка ээ» деген маанилерди билдирет.</ref>Ажыбектин бир тууган агасынын уулу катары эскерилет. Ажыбек Моголстан мамлекетин негиздеген [[Тоглук-Темир|Тоглук-Темирдин]] башкы колбашчысы болгон. Ажыбек менен Анка-төрөнүн [[Ордо|ордосу]] [[:kk:Қаратал_(өзен,_Балқаш_алабы)|Каратал]] өрөөнүндө жайгашкан<ref>''Шараф ад-Дин Али Йездинин'' [https://new.bizdin.kg/media/books/Кыргыздардын_жана_Кыргызстандын_тарыхый_булактары._1-том.pdf Зафар-намесинен үзүндүлөр] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230212180421/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B4%D1%8B%D0%BD_%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%8B%D0%BD_%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B%D1%85%D1%8B%D0%B9_%D0%B1%D1%83%D0%BB%D0%B0%D0%BA%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B._1-%D1%82%D0%BE%D0%BC.pdf |date=2023-02-12 }} // Ромодин В.А., Мокеев А., котор. Кожобеков М., Абдиев Т. — Кыргыздардын жана Кыргызстандын тарыхий булактары — Бишкек: 2002 — с. 370</ref><ref>''Караев О. К.'' [https://st-0.akipress.org/st_bilimlib/5/e6b5a62fcc5ff91fb3fe8e6724006380e46ccca1.pdf Чагатайский улус. Государство Хайду. Могулистан. Образование кыргызского народа.]. — Бишкек: Кыргызстан, 1995. — С. 123. — 160 с.</ref>. [[Рашид ад-Дин|Рашид ад-Диндин]] Жами ат-Таварихинде кереит элинин ичинде «тумаут», «конкаит», «сакаит», «жиркин» жана «албат» аттуу негизги топтор эскерилет<ref>''Рашид ад-Дин''. [http://www.vostlit.info/Texts/rus16/Rasidaddin_2/kniga1/frametext3.html Сборник летописей (Джами ат-Таварих)]. Том 1. Книга 1. М.-Л. АН СССР. 1952. </ref>. [[Моңгол тилдери|Моңгол тилинде]] көптүк маанини «-ат», «-ит», «-ут» мүчөлөрү жасайт. Моңолдордун ичинде «туума», «коңкош» жана «согу» аттуу тукумдар бар экендиги анык. [[Чыңгыз хан|Чыңгыз-хандын]] доорунда Кереит хандыгын Оң-хан (Тоорул) бийлеген. Мажму ат-Таварихте Оң-хан Анка-төрөнүн түпкү аталарынын бири катары көргөзүлөт. [[Файл:Djengiz Khân et Toghril Ong Khan.jpeg|thumb|380x380px|Оң-хан менен Чыңгыз-хандын антташуусу. Жами ат-Таварих (15 кылым)]] [[Караев, Өмүркул|Өмүркул Караев]] [[Мухаммед кыргыз|Мухаммед-кыргызды]] Көк Бука менен салыштырып, бир адам болушу мүмкүн деген божомолду сунуштаган<ref>''Караев О. К.'' Исследования о взаимоотношениях енисейских и тяньшаньских киргизов // Вопросы этнической истории кыргызского народа. — Фрунзе, 1989. — С. 8-28.</ref>. [[Солтоноев Белек Солтонкелди уулу|Белек Солтоноев]] Көкөнү жоон баатыр болгону үчүн «Көк Бука» деген атка ээ болгонун айтып кеткен<ref name=":5">''Белек Солтоноев''. [https://new.bizdin.kg/media/books/Kyzyl-kyrgyz-tarykhy.pdf Кыргыз тарыхы: Тарыхый очерктер] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230212180414/https://new.bizdin.kg/media/books/Kyzyl-kyrgyz-tarykhy.pdf |date=2023-02-12 }} — Б:1993 — 208 бет</ref>. [[Саул Абрамзон]] Дайырды Мухаммед-кыргыздан кийин Теңир-Тоолук кыргызды башкарган казактын [[:kk:Тахир_хан|Тахир-ханы]] менен байланыштырган<ref name=":1">''Абрамзон С. М.'' [http://www.literatura.kg/articles/?aid=697 Кыргызы и их этногенетические и историко-культурные связи]. — Кыргызстан. — Фрунзе, 1990. — С. 480. </ref>. [[Тарих-и Рашиди|Тарих-и Рашидиде]] Мухаммед-кыргыз жана Тахир-хан, [[Яркенд|Кашкар]] тарапты бийлеген Султан Сейит-ханга (1487–1533) жана [[Абдар-Рашид, хан|Абд ар-Рашид-ханга]] (1509–1559) каршы күрөшкөн<ref name=":6">''Мирза Мухаммад Хайдар''. [http://www.vostlit.info/Texts/rus14/Tarich_Rashidi_II/frametext.htm Тарих-и Рашиди].</ref>. Мажму ат-Таварих боюнча Анка-төрө Көк Буканы кошууну менен Манаска жардамга жибергени маалым<ref>''Сайф ад-Дин Аксикенди.'' [https://manuscript.bizdin.kg/static/media/pdf/web-168-Sobranie-istorii-Mazhmu-atut-tovarikh.pdf Мажму ат-Таварих] / котор. А.Т. Тагирджанов. — <abbr>Л.</abbr>: Издательство Ленинградского университета, 1960. — 188 с.</ref>. [[Файл: 1517 Yarkent and Turpan.png |thumb|380x380px|16-кылымдын башында Моголстан эки мамлекетке ажырап кетет: Кашкар/Жаркент жана Турпан.]] [[Осмонаалы Сыдыков|Осмонаалы Сыдык уулу]] моңолдордун түпкү аталарынын бири Самансур бүт кыргызга хан болгондугун айтып кеткен<ref>''Кадыров Ысмайыл''. [http://www.literatura.kg/articles/?aid=605 Кыргыздын Гиннесс китеби] – Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2008 – 216 б. </ref>. Санжырада «Алач-хан» атагы менен калган, XV кылымдын экинчи жарымында калаа турмушун караманча жерип, көчмөн турмушту, көчмөндүктүн дөөлөттөрүн гана «адаштырбас ата жолу» деп туу туткан, аны жүрүм-турумдун, жашоонун эрежеси санаган өңчөй кыргыз менен моголдун башын бириктирип, өзүнчө хандык түптөгөн Султан Ахмад-хандын тун уулу Мансур-хан (Самансур-хан) эле. Мансур-хан (1484—1544) Турпан тарапты бийлеген [[Моголстан|Моголстандын]] акыркы жогорку ханы болгон. 1524-жылы Мансур-хан 20 миң кошуун курап [[Мин|Кытайга]] жортуул жасайт. Хами шаарын каратып алганы менен, кытайлардан жеңилүүгө учурайт<ref>''Jonathan D. Spence; John E. Wills, Jr.; Jerry B. Dennerline'' (1979). From Ming to Ch'ing: Conquest, Region, and Continuity in Seventeenth-Century China. Yale University Press. p. 177. ISBN [[Атайын:BookSources/0-300-02672-2|<bdi>0-300-02672-2</bdi>]].</ref>. Мансур-хандын [[Ойроттор|ойротторго]] каршы бир нече жолу жортуулдары ийгиликтүү аяктаган. Санжырада Самансур-хандын кыргызга биринчи нарк-мыйзамды келтиргени жөнүндө айтылган<ref name=":4">''Аттокуров С.'' Кыргыз санжырасы. – Бишкек: Кыргызстан, 1995</ref>. Кийин бул мыйзамдарды [[Ормон хан|Ормон-хан]] бир аз гана өзгөртүп кайтадан киргизет. Кыргыздар менен моголдордун жакындыгы ушунчалык болгон экен, Мухаммед Хайдар ири тарыхый окуяларда моголдордун бир бөлүгү кыргыздар менен такай чогуу болгондугун айтат. «Баланча хан кыргыздар менен моголдорго каршы жортуул уюштурду», «түкүнчө төбөл кыргыздар менен моголдорго бүлүк салды», деген маалыматтарды арбын жолуктурабыз. Ушундан улам белгилүү тарыхчы [[Анварбек Мокеев|Анварбек Мокеевдин]] орто кылымдык булактарда «кыргыздар бирде өз аталышы, бирде моголдор деп аталган»<ref>Анварбек Мокеев, ''Кыргызы на Алтае и на Тянь-Шане'', 2010 </ref> деп ырастайт. «Сиюй чжи» аттуу 1763-1770 жылдарга таандык [[Цин империясы|кытай]] тарыхий даректеринде моңолдор кыргыздын батыш ордосуна караштуу негизги уруулардын бири катары эскерилет<ref>[http://www.vostlit.info/Texts/Dokumenty/China/XVIII/1760-1780/Opis_zap_zemel/text1.htm ''Сиюй чжи (Описание западных земель)'']. Материалы по истории кыргызов и Кыргызстана (Извлечения из китайских источников II в. до н. э. - XVIII в.) — Б: КТУ Манас, 2003. — Т. 2. — С. 202-210.</ref>. == Генетика == [[Генетика]] изилдөөлөр боюнча моңолдордо [[:ru:Гаплогруппа_C_(Y-ДНК)|С2]] аттуу Ү-хромосомалуу гаплогруппа көбүрөөк кездешет<ref>''Ж. Сабитов, Б. Даулет''. [https://www.academia.edu/13609610/Потомки_Адигине_и_Тагая_среди_киргизов_The_Russian_Journal_of_Genetic_Genealogy_Volume_4_No_2_2012_Volume_5_No_1_2013_C_48_51 Потомки Адигине и Тагая среди кыргызов] (рус.) // The Russian Journal of Genetic Genealogy. — 2013. — Т. 5, № 1. — С. 48-51.</ref>. Бул гаплогруппа эң акыркы изилдөөлөр боюнча кыргыздын 30%-ына таандык<ref>''Балаганская О.А.'' [https://www.dissercat.com/content/polimorfizm-y-khromosomy-u-tyurkoyazychnogo-naseleniya-altaya-sayan-tyan-shanya-i-pamira-v-k Полиморфизм Y-хромосомы у тюркоязычного населения Алтая, Саян, Тянь-Шаня и Памира в контексте взаимодействия генофондов Западной и Восточной Евразии]. // Учреждение Российской академии медицинских наук "Медико-генетический научный центр РАМН".. — 2011.</ref>. == География == Моңолдор [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] бардык аймактарында кездешет. Азыркы учурда Моңолдор негизинен [[Нарын облусу|Нарын]] ([[Ат-Башы району|Ат-Башы]], [[Ак-Талаа району|Ак-Талаа]], [[Кочкор району|Кочкор]] ж. б.), [[Ысык-Көл облусу|Ысык-Көл]] ([[Түп району|Түп]], [[Жети-Өгүз району|Жети-Өгүз]] ж. б.), [[Чүй облусу|Чүй]] ([[Кемин району|Кемин]], [[Сокулук району|Сокулук]], [[Панфилов району|Панфилов]] ж. б.), [[Талас облусу|Талас]] ([[Кара-Буура району|Кара-Буура]] ж. б.), [[Ош облусу|Ош]] ([[Кара-Кулжа району|Кара-Кулжа]] ж. б.), [[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад]] ([[Тогуз-Торо району|Тогуз-Торо]], [[Токтогул району|Токтогул]], [[Чаткал району|Чаткал]], [[Ала-Бука району|Ала-Бука]], [[Айры-Там]] ж. б.) аймактарында турушат. [[Алтайлыктар|Алтайлыктардын]] курамына кирген «моодор» аттуу сөөгү (уруусу) моңолдор уруусу менен байланышы бар экендиги толук ыктымал. == Түзүлүшү == # Бөгөнөк #* Алагар (Маани, Назар, Чагыр, Чолок Туума, Эштек), Алаш, Арык, Кабай, Кара, Карга, Куу сөөк, Олжобай. # Бай моңол (Коной, Күнүкө, Эсен). # Бакы-бий #* Улуу кыйра (Бакы, Жакаш, Итийбас, Сарык, Самтыр, Тогуз уул, Тейит, Үч урук) #* Орто кыйра #* Меңдуулат (Бала кыйра) == Фольклор == 1. Макал-лакаптар: ''Моңолдор — журттун уюткусу.'' 2. Өзгөндөгү моңолдор тегерегиндеги урууларга үстөмдүк кылып турганы жөнүндө мындай элдик ыр сакталып калган<ref name=":0" />: ''Жаңгакты [[Басыз, уруу|басыз]] терчү эле,'' ''Жегенди моңол билчү эле.'' ''Ээрди басыз кылчу эле,'' ''Миңгенди моңол билчү эле.'' ''Жакшы чыгып [[Жаныбек казы|Жаныбек]],'' ''Басыздар элге теңелди.'' 3. Самансур-хан жөнүндө<ref name=":5" />: ''Көкүрөгүн аска бөлөдү'' ''Көчүгүн кишке жөлөдү'' ''Моңолдордун Самансур'' ''[[Кун|Кунун]] аргамжы менен төлөдү.'' == Адабият == <references responsive="" />{{Калып:Кыргыз уруулары}} 5dpiknh5wstesg3wo8y78m0511ciopg Божоноев Абазбек Ниязалы уулу 0 45009 653344 566189 2026-09-27T00:57:16Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653344 wikitext text/x-wiki {{Тарыхчы илимпоз |Ысымы = Божоноев, Абазбек Ниязалы уулу |Сүрөт = Abazbek_Bojonoyev_Bishkekte._24.12.2014.jpg |Туурасы = 200px |Сүрөттүн аталышы = Тарыхчы Абазбек Божоноев. |Туулган мезгили = [[1933-жыл]], 24-декабрь |Туулган жери = Суусамыр кыштагы, [[Кыргызстан]] |Каза болгон мезгили = [[2014-жыл]], 28-июнь |Каза болгон жери = [[Бишкек]] шаары, [[Кыргызстан]] |Жарандыгы = {{Кыргызстан желеги}}, [[Кыргызстан]] |Чыгармачыл чөйрөсү = тарыхчылык, педагогика |Иштеген жери = Кыргыз улуттук университети |Илимий даражасы = тарых илимдеринин кандидаты |Илимий наамы = доцент |Альма-матер = [[Кыргыз Улуттук Университети]] |Белгилүү болгондугу = Тоголок Молдо тууралдуу иликтөө |Сыйлыктары = “Эмгек ардагери” медалы (1987-жыл) }} [[Файл:Abazbek Bojonoyev Bishkekte. 24.12.2014.JPG|thumb|Тарыхчы, педагог Абазбек Божоноев Жусуп Баласагын атындагы КУУдагы өзүнүн 80 жылдык мааракесине арналган кечеде. 24.12.2013.]] '''Абазбек Ниязалы уулу Божоноев''' (соңку учурларда тегаты “Божонаев” деп да жазылып жүрдү; 24.12.1933, Суусамыр кыштагы, Суусамыр өрөөнү – 28.06.2014, Бишкек шаары, Кыргызстан) – кыргызстандык тарыхчы, педагог; Тоголок Молдо тууралуу жана башка эмгектердин автору, тарых илимдеринин кандидаты, доцент. == Кыскача өмүр таржымакалы == Абазбек Ниязалы уулу Божоноев 1933-жылдын бештин айынын(декабрынын) 24үндө [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] азыркы [[Чүй облусу|Чүй облусуна]] караштуу Суусамыр кыштагында (Суусамыр өрөөнүндө) туулган. Абазбек Ниязалы уулу Божоноев 1954-жылы азыркы Жусуп Баласагын атындагы [[Кыргыз Улуттук Университети|Кыргыз улуттук университетинин]] тарых факультетинде окуган. 1969-72-жылдары ушул эле окуу жайда аспирантурада окуган. 1973-жылы [[Тоголок Молдо|Тоголок Молдонун]] доору жана өмүрү меен байланыштуу кандидаттык диссертациясын коргогон. 1973-жылдан тартып өмүрүнүн акырына чейин Жусуп Баласагын атныдагы Кыргыз улуттук университетинде иштеп келди. Мында доцент наамын да алды. 82 жаш курагында, 2014-жылдын 28-июнунда Бишкек шаарындагы үйүндө көз жумду. Ушул жылы 30-июнда [[Бишкек]] четиндеги Байтик айылына жакын көрүстөндө маркум уулу Негизбектин мүрзөсүнүн жанында сөөгү жерге берилди. == 80 жылдыгынын белгилениши == 2013-жылдын 24-декабрында Жусуп Баласагын атындагы КУУнун башкы имаратынын 3-кабатында жайгашкан тарых музейинде КУУнун эмгек сиңирген кызматкери, тарыхчы жана педагог Божонаев Абазбек Божонаевичтин 80 жылдык мааракесине арналган КУУнун Тарых жана чөлкөм таануу факультетинин Окумуштуулар кеңешинин отуруму болуп өттү. Жыйынды факультеттин деканы [[Жумабаев, Бектемир Миталипович|Бектемир Жумабаев]] алып барды. КУУнун жетекчилиги Тарых жана чөлкөм таануу факультетинин "Изилденүүчү чөлкөмдөрдүн тарыхы жана маданияты" кафедрасынын доценти Божоноев Абазбек Божонаевичке "Билим берүүдөгү көп жылдык үзүрлүү эмгеги, жаштарды окутуп, тарбиялоого кошкон зор салымы үчүн "КУУнун эмгек сиңирген изилдөөчүсү" деген ардак наам ыйгаруу" тууралуу буйруктун негизинде, юбилярга тиешелүү күбөлүктү тапшырды жана салт боюнча калпак, чепкен кийгизди. КУУнун «Изилденʏʏчʏ региондордун тарыхы жана маданияты" кафедрасынын башчысы Жамикат Омурованын маараке ээси тууралуу даярдаган презентациясы катышуучуларынын адаттагыдан тышкары кызыгуусун жаратты - кээ бирлери экранга жакын келип, эски фото-сүрөттөрдү кайра-кайра караса, кээ бирлери суроолорду берип жатышты. Даректүү тасма аяктаган соң, Абазбек агайды 80 жаш - кутман курагы менен КУУнун кечки жана сырттан окутуу боюнча проректору Нурмамат Эсенкулов, "Эне" кайрымдуулук фондунун президенти Жыргал Момбекова, "Мурас" коомдук фондунун жетекчиси Тынчтыкбек Чоротегин, Педагогикалык кадрларды максаттуу даярдоо институтунун директору Рахат Сулайманова, Жогорку Кеңештин депутаты Турсунбай Бакир уулу, "Кыргызгаз" ачык акционердик коомунун башкы директорунун биринчи орун басары, юбилярдын иниси Куралбек Наскеев жана жеке ишкер, юбилярдын аталаш иниси Алмазбек Конушбаевдер да куттукташып, белектерин тапшырышты. <br> == Педагог катары ишмердиги == Абазбек Божоноев өмүрүнүн оодук бөлүгүн кыргызстандык педагог тарыхчыларды тарбиялоого арнады. Кыйла жылдарын КУУнун педагогика кафедрасында өткөрдү. Ал КУУнун Тарых жана чөлкөм таануу факультетинде, ошондой эле аталган университеттин Педагогикалык кадрларды максаттуу даярдоо институтунун гуманитардык-педагогикалык факультетинде иштеп келди. == Үй-бүлөсү == Анын үй-бүлөсү бар. Жубайы жана кыздары, уулу Төлөкарим бар. Бир уулу Негизбек дүйнөдөн эрте кайткан. Кыздарынын бири – Гүлнур Абазбек кызы. == Айрым чыгармаларынын тизмеси == Абазбек Божоноев жүзгө жакын ар кыл илимий, педагогдук жана публицисттик чыгармаларды, макалаларды жазган. * - ISBN . == Интернеттеги шилтемелер == * http://www.university.kg/index.php?option=com_content&view=article&id=4046&catid=909&Itemid=1&lang=ru {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304222240/http://university.kg/index.php?catid=909&id=4046&itemid=1&lang=ru&option=com_content&view=article |date=2016-03-04 }} * http://www.mugalim.kg/ru?start=50 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150218143645/http://mugalim.kg/ru?start=50 |date=2015-02-18 }} <br> * http://www.shailoo.gov.kg/voterlist/pec/view/2287?s=2 {{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} <br> * http://kutbilim.journalist.kg/2013/05/21/pedagogikalyik-praktika-kesipk-yl-kt-kalyiptandyirat/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180123133345/http://kutbilim.journalist.kg/2013/05/21/pedagogikalyik-praktika-kesipk-yl-kt-kalyiptandyirat/ |date=2018-01-23 }} [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Тарыхчылар]] [[Категория:Педагогика]] [[Категория:Борбордук Азия]] [[Категория:Кыргыз тарыхы]] [[Категория:Кыргыз таануу]] [[Категория:Тоголок Молдо]] [[Категория:Чүй облусу]] [[Категория:Туулгандар 1933-жылы]] [[Категория:Өлгөндөр 2014-жылы]] [[Категория:Адабият]] 4zryhzsuj8pez8fyg0efggbz5q2stz2 Хаген 0 64433 653377 614182 2026-09-27T11:46:13Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653377 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = шаар |кыргызча аталышы = Хаген |расмий аталышы = Hagen |сурөтү = [[Сүрөт:Stadt.Hagen.Panorama.Sommer.jpg|330px]] |баш ийгени = |өлкө = Германия |герб = DEU Hagen COA.svg |желек = Flagge der Stadt Hagen.svg |гербдин сүрөттөлүшү = |желектин сүрөттөлүшү = |гербдин туурасы = |желектин туурасы = |lat_dir=N |lat_deg=51 |lat_min=21 |lat_sec=34 |lon_dir=E |lon_deg=7 |lon_min=28 |lon_sec=30 |CoordAddon = |CoordScale = |чек аранын түрү = |таблицадагы чек ара = |өлкөнүн картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Германия жерлери{{!}}Жер |облус = Түндүк Рейн-Вестфалия |таблицадагы облус = Түндүк Рейн-Вестфалия |район түрү = Германиянын райондору{{!}}Район |район = |таблицадагы район = |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = |башчысы = Йорг Дем |негизделген күнү = |биринчи белгиленген = |мурунку аталышы = |статустун берилиши = |аймагы = 160,36 |бийиктиктин түрү = |ОЖ борборунун бийиктиги = 86-438 |климаты = |расмий тили = |калкы = 188529 |элди каттоо жылы = 2010 |жыштыгы = |агломерация = |улуттук курамы = |диний курамы = |этнохороним = |убакыт аралыгы = +1 |DST = бар |телефон коду = 023 31 |почта индекси = 58000-58135 |почта индекстери = |автоунаа коду = HA |идентификатордун түрү = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду |цифралык идентификатор = 05 9 14 000 |Commons түрмөгүндө = Hagen |сайты = http://www.hagen.de/ |сайтынын тили = de }} '''Хаген''' ({{lang-de|Hagen}}) — [[Германия|Германия Федеративдик Республикасынын]] [[Түндүк Рейн-Вестфалия|Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде]] жайгашкан [[Шаар]]. [[Арнсберг (округ)|Арнсберг]] [[Административдик окрус (Германия)|административдик округуна]] карайт. Калкы — 188529 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты — 160,36 км². Мамлекет ичинде бекитилген [[Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду|расмий коду]] — ''05 9 14 000''. Мэр — Йорг Дем. == Булактар == {{Булактар}} ==Тышкы шилтемелер== * [https://web.archive.org/web/20061104001530/http://www.hagen.de/ Расмий сайты] {{Түндүк Рейн-Вестфалия райондору}} {{NorthRhineWestphalia-geo-stub}} [[Категория:Түндүк Рейн-Вестфалия шаарлары]] 9yoqy3tgmh66olbukb34r0pxh1424le Мадазимов Рахмонберди 0 72658 653362 650959 2026-09-27T06:30:17Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653362 wikitext text/x-wiki {{Кинематографчы |ысымы = Рахмонберди Мадазимов |нукура ысымы = {{lang-uz|Раҳмонбери Мадазимов}} |сүрөт =|thumb|200px|<small>Рахмонберди Мадазимов-[[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрдын]] биринчи негиздөөчүсү, директору, көркөм жетекчиси жана башкы режиссёру</small> |туурасы = 200px |сүрөттүн баяндамасы = Рахмонберди Мадазимов |төрөлгөндөгү ысымы = Мирза Рахмонберди Мухаммадазим аълам уулу |туулган датасы = 1875 |өлгөн датасы = 1933 |туулган жери = [[Ош шаары]], [[Ош уезди]], [[Түркстан]] |өлгөн жери = [[Өзгөн шаары]], [[Ош облусу]], [[Кыргыз ССР]] |кесиби = [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]н биринчи негиздөөчүсү, директору, көркөм жетекчиси, башкы режиссёру жана [[артист]]и, [[жазуучу]], музыкант |жарандыгы = [[Түркстан]]<br />{{Өлкө желеги|Кыргыз ССР}} |активдүү жылдары = [[1914]] - [[1932]] жылдары |багыты = театр артисти, көркөм жетекчиси жана башкы режиссёру |киностудия = |сыйлыктары = |imdb_id = |сайт = }} '''Рахмонберди Мухаммадазимович Мадазимов''' ({{lang-uz|Раҳмонбери Мадазимов}}; ([[1875]], [[Ош шаары]], [[Ош уезди]], [[Түркстан]] - [[1933]]), [[Өзгөн шаары]], [[Ош облусу]], [[Кыргыз ССР]] - [[Кыргызстан]]да театралдык кыймылдын негиздөөчүсү жана уюштуруучусу, [[Борбордук Азия]]да экинчи байыркы профессионал театры болуп эсептелген [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]н негиздөөчүсү, биринчи директору, көркөм жетекчиси жана башкы режиссёру, [[Кыргызстан|кыргызстандык]] [[артист]], [[жазуучу]] жана музыкант. Кыргызстандын түштүгүндөгү [[жадидизм|жадидизмдин]] лидери жана [[Идеология|идеологу]]. Ал [[Кыргызстан]]дын маданиятын, көркөм өнөрүн жана элге билим берүү системасын өнүктүрүүгө зор салым кошкон. [[Ош облусу|Ош областтык]], [[Ош|Ош шаардык]] жана [[Кара-Суу району|Кара-Суу райондук]] Кеңештеринин [[Депутат|депутаты]] болуп шайланган. Кыргызстанда жаңы мамлекеттүүлүктүн түптөлүшүнүн башында Рахмонберди Мадазимов [[Кара кыргыз автономиялуу областы|Кара-Кыргыз автономиялуу областын]] түзүүдө активдүү роль ойногон. == Өмүр баяны == Мирзо '''Рахмонберди [[ажы]] Мухаммадазим аълам уулу''' (Мадазимов) [[1875]] жылы [[Ош шаары]]нда туулган. Ал эми, ал жана анын атасы Мухаммадазим [[Мекке]]ге [[ажылык]]ка барган кадырлуу окумуштуу молдолор болчу, ал дуба окуп үмүтсүз оор ооругандарды дарылаган. Мирзо Рахмонберди [[ажы]] чоң кадыр-баркка ээ болгон. [[1914]] жылы '''Рахмонберди Мадазимов''' жетекчилигинде [[Ош шаары]]нын [[Орус-тузем мектептери|орус-тузем мектеби]] мугалими [[Султанов, Балтакожо|Балтыходжа Султанов]] менен бирге [[театр]]алдык кружок негиздеген.<ref>{{Cite web |title=Ош старейший театр республики отметил своё 95-летие |url=http://www.knews.kg/culture/39275_osh_stareyshiy_teatr_respubliki_otmetil_svoe_95-letie/ |accessdate=2015-10-01 |archivedate=2015-10-01 |archiveurl=https://archive.today/20151001122051/http://www.knews.kg/culture/39275_osh_stareyshiy_teatr_respubliki_otmetil_svoe_95-letie/ }}</ref> [[1918]] жылы Рахмонберди Мадазимов жетекчилигинде [[Ош уезди]]нын башка агартуу ишмерлери жана мугалимдери Бекназар Назаров, Иброхим Мусабоев, [[:ru:Зайнобиддинов, Журахон|Журахон Зайнобиддинов]], [[:ru:Камолов, Назирхон|Назирхон Камолов]], Абдурашид Эшонхонов, А. Саидовдор менен бирге [[Түркстан]] фронти Реввоенсоветине караштуу концерт бригадасын базасында [[Кыргызстан]]да биринчи жолу жергиликтүү мусулман элдерден түзүлгөн өз демилгеси менен иштөөчү театралдык кружок негизделген. Кийин ал труппага Абдукодир Исхоков, Исроилжон Исмоилов, Жалил Собитовдор кошулган. Театр труппасынын биринчи директору, көркөм жетекчиси жана башкы режиссёру Рахмонберди Мадазимов [[Кыргызстан]]дын театралдык кыймылдын биринчи негиздөөчүсү жана уюштуруучусу болгон<ref>{{Cite web |title=<small>Они стояли у истоков</small> |url=http://www.echoosha.narod.ru/December08/teatr.htm |accessdate=2015-02-03 |archivedate=2015-02-03 |archiveurl=https://archive.is/20150203020116/http://www.echoosha.narod.ru/December08/teatr.htm }}</ref>. [[1919]] жылы кружок драма труппасы болуп калыптанды. Бул труппа [[Кыргызстан]] түштүгүндө театралдык көркөм өнөрун өнүктүрүүго гана эмес жана кесиптик музыкалык көркөм өнөрун өнүктүрүүго дагы кызмат кылды. Анткени труппанын репертуарында спектакль коюудан тышкары, көптөгөн [[концерт]]тик программалар коюлду, ошондой эле спектаклдерди коштоогон элдик обондор үчүн музыкалык иштеп чыгуу жүргүзүлгөндүктан музыкант-профессионалдардын калыптанышы жолундо өзгөчө этабы болду. Андан ары бул труппа [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]н түзүү үчүн негиз болуп калды.<ref>[https://www.centrasia.org/person2.php?st=1386103932 <small>Центразия Персоны</small>]</ref> [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош шаарындагы өзбек драма театры]] [[Борбордук Азия]]да [[Ташкент]] шаарындагы Хамза атындагы өзбек улуттук академиялык драма театрынан ([[1913]]-[[27 февраль]] [[1914]] жылдары негизделген) кийинки экинчи байыркы профессионал театры болуп эсептелет. Рахмонберди Мадазимов [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] курамында [[Ош уезди]]нын бардык райондорунда болуп, ал жерде спектаклдер коюп, Кыргызстандын маданиятын жана көркөм өнөрүн өнүктүрүүгө зор салым кошкон. Драма труппасында Рахмонберди Мадазимов тарабынан коюлган Маннон Уйгурдын "[[Түркстан]]дык табып" пьесасы өз убагында реакционерлердин кескин нааразылыгын келтирди. Ошол кезде труппа курамында аял актрисалар жок эле, анда аялдардын ролун Журахон Зайнобиддинов мыкты аткарган. [[Жарандык согуш]]тун убагында Ошко чектеш болгон райондор согуш майданына айланды. [[Ош шаары]]нын [[милиция]]сын башчысы [[Султанов, Балтакожо|Балтыходжа Султановдун]] сунушу боюнча [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|труппа]] бул фронттун катышуучусу жана [[РКП(б)|большевиктер партиясынын]] үгүтчүүсү болуп калды. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театралдык труппа]] [[Ош уезди]]нин айылдарында, [[базар]]ларда, аянттарда жана эл көп чогулган башка жерлерде спектаклдер жана [[концерт]]терди коюп, Кыргызстанда Совет бийлигин орнотууга зор салым кошкон. Көрүнүктүү [[революция]] ишмерлери [[Султанов, Балтакожо|Балтыходжа Султанов]] жана [[Касымбеков Мырза Фазылбек|Фазылбек Касымбековтор]] [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театралдык труппанын]] жаш жамаатына бутга турууга жардам берди. [[Султанов, Балтакожо|Б. Султановдун]] кудасы [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош өзбек театрын]] биринчи негиздөөчүсү, директору жана көркөм жетекчиси Рахмонберди Мадазимов мындай айтып жүргөн: [[Корбашы]] [[Мадаминбек]] [[Андижан облусу|Андижан]]га жакын жерлерде талоончулук кылып, тургундарга куралдуу кол салып журду. [[Ош шаары]]нын [[милиция]]сын башчысы [[Султанов, Балтакожо|Балтыходжа Султанов]] жана Ош [[гарнизон]]у [[Андижан облусу|Андижан]] аскердик [[гарнизон]]ун [[курал-жарак]] менен камсыз кылуу учун жардам берууну каалады. Бирок ал жакка куралды кандай жеткирүүгө болот? Бул көйгөйдү [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] артисттери чечти. Арабаны жасалгалашты, анга [[курал-жарак]]ты жайып коюшту, үстүнөн төшөктөр коюшту. Артист Рахмонберди Мадазимов грим сыйпоолоп жана чоң "ишан"-диний үгүттөөчү болду. Дагы эки актёр анын "муридтери"-шакирттери болуп калды. Өзүнө жакын мусулмандардын ыйык [[Куран]] китебин коюшту, аны окуп жолго тушту. Араба Ходжаабадга жакындап барганда ок атылганы угулду. Арабаны ондогон атчандар курчооду. Ошондо арабакеч атчандарга бармагы менен "жымжырт" деп белгисин көрсөттү жана парданы тартып койду. Атчандар "ишан" жана анын "шакиртерин" көрүүшту жана жүгүнүүшту. Андан кийин аларды [[Андижан облусу|Андижан]]га чейин урмат менен жеткиришти. [[Курал-жарак]] менен камсыз кылуу үчүн [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|труппанын]] мындай "постановкалары" бир нече жолу кайталанды. [[Кыргыз АССР Эл Комиссарлар Совети (ЭКС)|Кыргыз АССР эл комиссарлары Кеңешинин]] [[1929]] жылдагы [[Акты (документ)|токтомуна]] ылайык [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] өз ишин кесипкөй негизде баштаган. Ошол убакыттан баштап [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] сахнасында көйгөйлүү маселелерди чагылдырган чоң пьесалар жана чыгармалар коюлгон. Сахнада Рахмонберди Мадазимов тарабынан коюлган Камил Яшин жана Музаффар Мухамедовдун "Гулсара" музыкалуу драмасы чоң окуялардын бири болуп калды. [[1929]]-[[1931]] жылдары театрда Рахмонберди Мадазимов тарабынан К. Яшиндин "Лолахон", "Ажи-ажи" пьесалары коюлду. Бул чыгармалар идеялык душмандардын кара ойлорун ачып берди. "Лолахон" спектакли [[Араван]], [[Өзгөн району|Өзгөн]], [[Кара-Суу району|Кара-Суу]], Ходжаабад эмгекчилерин арасында көп жолу коюлуп жатты. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театр]] кызматкерлерине карата реакциялык элементтер бир катар кол салууларды уюштуруштуу. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театр]] артисттери Рахмонберди Мадазимовду, [[Моминова, Разияхан|Розияхон Муминованы]], Тожихон Хасанованы, [[Рахмонов Уринбой|Уринбой Рахмоновду]] кармап алуу жана көздорүн чукуу учун жалдангычтар даярдалган эле. [[Артист]]тердин коопсуздугун камсыз кылуу үчүн аларга куралдуу сакчылар коюлган эле. Уюштуруу кыйынчылыктарга карабастан, [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] өзүнүн репертуарын жаңы идеялык жана чоң көркөм чыгармалардын эсебинен кеңейтти. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театрга]] бул учун [[СССР]]дин эл артисти Рахим Пирмухамедов, [[Өзбекстан]]дын эл артисттери Хикмат Латипов жана Кудрат Ходжаевтер чоң практикалык жардам көрсөттүшту. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош театрынын]] сахнасында Рахмонберди Мадазимов тарабынан "Эки коммунист", "Достор", "[[Алишер Навои]]" жана башка чыгармалар коюлду. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош өзбек драма театрын]] биринчи негиздөөчүсү, директору, көркөм жетекчиси жана режиссёру Рахмонберди [[ажы]] Мадазимов [[Өзгөн шаары]]на көчүп кеткенине байланыштуу [[1932]] жылы [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрдан]] жумуштан кетти жана [[1933]] жылы май айынын аягында [[Өзгөн шаары]]нда каза болду. Рахмонберди Мадазимов [[жазуучу]] эле, анын "Оштун мүнөздөмөсү" жана "Аттардын сөздүгү" китептери [[1914]]-[[1915]] жылдары [[Ташкент]] шаарындагы [[Түркстан генерал-губернаторлугу|Түркстан өлкөсү генерал-губернаторунун]] [[кеңсе]]сине караштуу [[басмакана]]сында басылып чыккан.<ref>[http://portalus.ru/modules/biographies/rus_readme.php/rss.php?subaction=showfull&id=1422803501&archive=&start_from=&ucat=1&category=1 <small>Порталус Биографии знаменитостей</small>]</ref> Рахмонберди Мадазимовтун эки уулу өзүнүн атасынын ишин татыктуу улантышты [[искусство]] жана [[маданият]]ке кызмат кылышты, [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош драма театрын]] сахнасында көп жыл иштешти. [[Рахмонов Уринбой|Уринбой]] жана [[Рахмонов Журахон|Журахон Рахмонов]]дор [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]нын негиздөөчүлөрүнөн бири болушкон жана [[Кыргызстан]]дын [[искусство]] жана [[маданият]]ын өнүгүшүнө чоң салым кошушкон, көп жаш актёрлорго тарбия беришти. Алардын чоң салымы жана эмгеги [[Кыргыз ССР]]инин жетекчилиги тарабынан жогору бааланган жана алар [[орден]]дер, көп сандаган медалдар, [[Грамота (сыйбарак)|ардак грамоталар]] менен сыйланышты.<ref>{{Cite web |title=<small>Актёрская династия</small> |url=http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm |accessdate=2015-02-03 |archivedate=2015-02-03 |archiveurl=https://archive.today/20150203020052/http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm }}</ref> == [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театрдагы]] чыгармачылыгы == {| class="wikitable sortable" |- ! Год ! Название ! Оригинальное название {{lang-uz}} ! Автор |- | 1919 || Отцеубийца || Падаркуш || [[Бехбудий Махмудкожо|М. Бехбудий]] |- | 1919 || Лекарь из Туркестана || Туркистонлик табиб || [[:ru:Уйгур-Маджидов, Маннон|Маннон Уйгур]] |- | 1920 || Отравленная жизнь || Заҳарли ҳаёт || [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] |- | 1921 || Сирота || Етим || [https://web.archive.org/web/20190823130559/https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/gulom-zafariy/ Гулом Зафарий] |- | 1922 || Наказание клеветников || Туҳматчилар жазоси || [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] |- | 1923 || Лолахон || Лолахон || [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]] |- | 1924 || Рапорт с юга || Жанубдан рапорт || Махмуд Рахмон |- | 1925 || Гулсара || Гулсара || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] жана [http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ М. Мухамедов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180826214822/http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ |date=2018-08-26 }} |- | 1926 || Два коммуниста || Икки коммунист || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] |- | 1927 || Друзья || Ўртоқлар || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] |- | 1928 || Внутри || Ичкарида || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] |- | 1929 || Халима || Ҳалима || [https://web.archive.org/web/20190823130559/https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/gulom-zafariy/ Гулом Зафарий] |- | 1929 || Ажи-ажи || Ажи-ажи || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] |- | 1930 || Истории на хлопковом поле || Пахта шумғиялари || Умаржон Исмоилов |- | 1931 || [[:ru:Женитьба (пьеса)|Женитьба]] || Уйланиш || [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]] |- | 1932 || Переводчик || Тилмоч || [[:ru:Уйгур-Маджидов, Маннон|Маннон Уйгур]] |- |} * [[1919]] жыл - [[Бехбудий Махмудкожо|М.Бехбудий]] «Падаркуш», [[:ru:Уйгур-Маджидов, Маннон|Маннон Уйгур]] "[[Түркстан]]дык [[табып]]". * [[1920]] жыл - [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] «Уулануулган өмүр». * [[1921]] жыл - [https://web.archive.org/web/20190823130559/https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/gulom-zafariy/ Гулом Зафарий] «Жетим». * [[1922]] жыл - [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] «Ушакчылардын жазасы». * [[1923]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]] «Лолахон». * [[1924]] жыл - Махмуд Рахмон «Түштүктөн рапорт». * [[1925]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] жана [http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ М. Мухамедов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180826214822/http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ |date=2018-08-26 }} «Гулсара». * [[1926]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Эки коммунист». * [[1927]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Достор». * [[1928]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Ичиндеги». * [[1929]] жыл - [https://web.archive.org/web/20190823130559/https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/gulom-zafariy/ Гулом Зафарий] «Халима», К.Яшин «Ажи-ажи». * [[1930]] жыл - Умаржон Исмоилов «[[Пахтачылык|Пахта]] талаасындеги тарыхтар». * [[1931]] жыл - [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]] «Үйлөнүү». * [[1932]] жыл - [[:ru:Уйгур-Маджидов, Маннон|Маннон Уйгур]] «Котормочу». Мындан тышкары, ал көп сандагы [[концерт]]тик программаларда катышкан. == Кыргызстандын түштүгүндөгү элге билим берүү системасына кошкон салымы == 20-кылымдын башында [[Ош шаары|Ош шаарында]] [[Жадид мектептери|жадид мектеби]] ачылып, анда Рахмонберди Мадазимов жана анын кудасы [[Султанов Балтакожо|Балтыхожа Султанов]] жана саякатчы, революционер [[Фазылбек Касымбеков]] иштешкен. Кыргызстандын түштүгүндөгү [[жадидизм|жадидизмдин]] лидерлери жана [[Идеология|идеологдору]] молдо Рахмонберди Мадазимов, [[Султанов Балтакожо|Балтыхожа Султанов]] жана саякатчы, революционер [[Фазылбек Касымбеков]] болушкон. Ал кезде катты билгендер аз болчу, катты негизинен ак сөөктөрдүн, колунда бар үй-бүлөлөрдүн балдары алышчу. Ошондуктан эл агартууга, Кыргызстандын түштүгүндө мектептердин тармагын өнүктүрүүгө молдо Рахмонберди Мадазимов зор көңүл бурган. Ал [[Ош облусу|Ош облусунун]] [[Эл агартуу|эл агартуу тармагын]] өнүктүрүүгө зор салым кошкон. [[Ош шаары|Ош шаарында]] Рахмонберди Мадазимов, [[Султанов, Балтакожо|Балтыходжа Султанов]] жана [[Фазылбек Касымбеков]] тарабынан мектеп ачылып, 60 тан ашуун бала, [[Кара-Суу (шаар)|Кара-Суудагы]] мектепте 20 дай бала окуган. 1918-жылдын 20-майында Ошто эл агартуу кеңешин түзүүгө активдүү катышкан. Рахмонберди Мадазимов, Балтыходжи Султанов жана Журахон Зайнобиддиновдун түздөн-түз катышуусу менен 1918-жылы август айында 95 орундуу биринчи бала бакча, 1918-жылы [[Ош уезди|Ош уездинде]] 13 мектеп ачылып, анда 939 бала жана өспүрүмдөр билим алышкан. Р. Мадазимовдун сунушу менен ачка калган жана жетим балдарга ысык тамак бекер таркатылган. Кыргызстанда жаңы мамлекеттүүлүктүн түптөлүшүнүн башында Рахмонберди Мадазимов, [[Султанов Балтакожо|Балтыхожа Султанов]], Насрулло Султанов, Журахон Зайнобиддинов, [[Санжар Касымбеков]], Иномжон Саидий, Журахон Шамсуддиновдор [[Кара кыргыз автономиялуу областы|Кара-Кыргыз автономиялуу областын]] түзүүдө активдүү роль ойношкон. Рахмонберди Мадазимов [[Ош облусу|Ош областтык]], [[Ош|Ош шаардык]] жана [[Кара-Суу району|Кара-Суу райондук]] Кеңештеринин [[Депутат|депутаты]] болуп шайланган. == Жеке жашоосу == * Атасы - Ибни Мухаммадаъзим аълам ([[1876]] жылы каза болгон), диний ишмер, уламо, [[Имам|мечит имамы]], [[Ош шаары|Ош шаарынын]] [[Казы|казысы]]. * Энеси - Биби Солиха ([[1850]]-[[1922]]) Уратепа шаарында төрөлгөн. * Жубайы - Бибихон ([[1884]]-[[1922]]) Уратепа шаарында төрөлгөн. * Балдары - Назокатхон ([[1902]]-[[1934]]), Хожинисо ([[1907]]-[[1932]]), [[Рахмонов Уринбой|Уринбой]] ([[1910]]-[[1980]]), Назирхон ([[1912]]-[[1917]]), [[Рахмонов Журахон|Журахон]] ([[1917]]-[[1977]]). * Экинчи аялы Шарофатхон ([[Өзгөн]] шаарынын тургуну) [[Султанов Мухтар Насруллаевич|Мухтар Султанов]]дун энеси болгон. * Небереси: [[:uz:Azizullo Izzatullayev|Азизулло Иззатуллаев]] * Туугандары: [[:ru:Ходжаназар Хувайдо|Хужаназар Хувайдо]], [[Абдуллаев, Хабиб Мухамедович|Хабиб Абдуллаев]] * Жээндери: [[:ru:Касымов, Анвар Махмудович|Анвар Косимов]], ырчы Мухаммадкарим Соипов. * Кудалары тарабынан туугандары: [https://24.kg/obschestvo/73205_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ Султан жана Кудрат Таирбаевдер]<ref>{{Cite web |title=Памирские письма капитана Зайцова |url=http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html |access-date=2019-12-25 |archive-date=2020-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201026061427/http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html |dead-url=yes |accessdate=2019-12-25 |archivedate=2020-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201026061427/http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html }}</ref><ref>[https://www.facebook.com/odiljon.dadajonov/posts/2351438128427184 Тоирбоев Султон мингбоши]</ref>, [[Балтакожо Султанов]], [[Иззат Султанов|Иззат Султан]], [[Султанов Мухтар Насруллаевич|Мухтар Султанов]], [[Мамадали Курбанов]], [[:ru:Косимов, Махмуд Тожикулович|Махмуд Косимов]], [[:ru:Отабоев, Алишер Абдужалилович|Алишер Отабоев]], [https://web.archive.org/web/20181115013301/https://upl.uz/policy/6897-news.html Кодир Рахматович Парпиев], [http://www.sayasat.kg/society-mobile/57115-known-and-unknown-wife-of-the-president-of-uzbekistan-ziroathon-hoshimova.html Зироатхон (Ойхон) Хошимова], [[:uz:Erkin Komilov|Эркин Комилов]], Мурод Зайнобиддинович Салохиддинов - "Узвторцветмет" ААК мурдагы төрагасы, Ахмаджон Давидов - [[Ош шаары]]нын аткаруу комитетинин төрагасы. == Жазган китептери == * "Оштун мүнөздөмөсү" ({{lang-uz|«Ўшнинг тавсифи»}}, ({{lang-ru|"Характеристика Оша"}}), [[Түркстан генерал-губернаторлугу|Түркстан өлкөсү генерал-губернаторунун]] [[кеңсе]]сине караштуу [[басмакана]]сы, [[Ташкент]] шаары, [[1914]] жыл. * "Аттардын сөздүгү" ({{lang-uz|«Исмлар имлоси»}}, ({{lang-ru|"Словарь имён"}}), [[Түркстан генерал-губернаторлугу|Түркстан өлкөсү генерал-губернаторунун]] [[кеңсе]]сине караштуу [[басмакана]]сы, [[Ташкент]] шаары, [[1915]] жыл<ref>[https://uz.wikipedia.org/wiki/Ismlar_imlosi <small>"Аттардын сөздүгү" китебинен бир бөлүгү өзбек тилинде</small>]</ref>. == Колдонулган адабияттар == # [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том, 763 бет. Башкы редактору Асанов Ү.А. К 97. Б.: [[Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору]], [[2014]]. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7 (кирг.) # Энциклопедия Ошской области, Раздел "Театральная жизнь" / гл. ред. Орузбаева Б.О. Академия Наук Киргизской ССР. — Фрунзе (Бишкек): Глав. ред. Киргизской сов. энциклопедии, 1987. — С. 110. — 445 с. ББК 92я2 (рус.) # Национальная энциклопедия Узбекистана / Государственное научное издательство "Ўзбекистон миллий энциклопедияси" Академии наук Республики Узбекистан. — Ташкент: Государственное научное издательство "Ўзбекистон миллий энциклопедияси", 2000-2006. — С. 219, буква (буква Ў, стр.219). (узб.)<ref>{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O%27zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20O%27%20harfi.pdf |accessdate=2015-12-22 |archivedate=2021-08-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210830225628/https://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O%27zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20O%27%20harfi.pdf }}</ref>. # [[Абдугани Абдугафуров|А. Абдугафуров]] "Ошский узбекский музыкальный театр", Фрунзе шаары: Кыргызстан, [[1980]] жыл. - 59 с. 21 см, ББК 85.4. (узб.), (рус.) и (кирг.)<ref>[http://search.rsl.ru/ru/record/01001001622 Ошский узбекский музыкальный театр]</ref>. # [[Абдугани Абдугафуров|А. Абдугафуров]] «Видные сыновья Оша», [[Ош шаары]]: Ошская областная типография, [[2000]] жыл — 176 с. (узб.) и (рус.) # [[Абдугани Абдугафуров|А. Абдугафуров]] «Ошский академический театр», [[Ош шаары]], "Азия Принт", [[2010]] жыл, — 52 с. (узб.) # [["Кыргызстандын гүлдөп-өсүшү үчүн" энциклопедиясы]] ("Во имя процветания Кыргызстана" Энциклопедическое издание о выдающихся узбеках Кыргызстана) Под рук. Жураева Б.Ж. ([[:ky:Абдугани Абдугафуров|Абдугафуров А.]], Рахманов Д.Д. и др.), Ош, "Ризван", 2017, страницы 27-32, 287-309, страниц 336| ISBN= 978-9967-18-344-5 УДК 351/354. ББК 66,3(2Ки). # Одилжон Дадажонов "Тарыхка кайрылып" (узб. "Мозийға қайтиб"), [[Ош шаары]], "Ризван" [[2021]] жыл, - 398 с. ISBN=978-9967-9258-6-1 УДК 821,51. ББК 84.УЗ7-4. Д14. (узб.)<ref>[https://www.facebook.com/odiljon.dadajonov/posts/pfbid025nNihddoY4Pzje6RaHwiNdD5pTXkUBPt78ScpgzJNaoxbuvS8SW6kfBkqMhJD6Fql]</ref> == Тиркемелер == {{Reflist|colwidth=30em}} == Шилтемелер == * [https://web.archive.org/web/20150202205819/http://www.echoosha.narod.ru/December08/teatr.htm Они стояли у истоков] * [https://web.archive.org/web/20150202215028/http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm Актёрская династия] * [https://centrasia.org/person2.php?st=1386103932 Центразия Персоны] * [http://www.nlkg.kg/ru/society/grimasy-i-kaprizy-obezyany <small>Гримасы и капризы Обезьяны</small>] * [https://24.kg/obschestvo/60162_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ Люди, которые меняли мир] * [https://24.kg/obschestvo/77551_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ <small>Люди, которые меняли мир</small>] * [https://24.kg/obschestvo/110546_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ <small>Люди, которые меняли мир</small>] * [http://tyup.net/page/madazimov-rahmonberdi Рахмонберди Мадазимов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180821160818/http://tyup.net/page/madazimov-rahmonberdi |date=2018-08-21 }} * [http://www.alliance-press.kg/ru/news/view/717 <small>27 марта — Всемирный день театра</small>] * [https://web.archive.org/web/20180606231549/http://rus.kg/news_rus/interesno_rus/50898-k-100-letiyu-stareyshego-teatra-kyrgyzstana.html <small>К 100 летию старейшего театра Кыргызстана</small>] * [http://slovo.kg/?p=96889 <small>Старейшему театру Кыргызстана — 100 лет</small>] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180426064100/http://slovo.kg/?p=96889 |date=2018-04-26 }} * [https://daryo.uz/k/2018/03/30/markaziy-osiyodagi-eng-keksa-professional-teatr-100-yoshga-toldi/ <small>Марказий Осиёдаги энг кекса профессионал театр 100 ёшга тўлди</small>] * [http://www.bbc.com/uzbek/uzbekistan-40191001 «Жайдари келин» чегара оша томоша кўрсатди] * [https://centrasia.org/person2.php?st=1386247524 Центразия История] * [https://centre1.com/kyrgyzstan/v-oshe-postavili-dushevnye-smyateniya-babura-s-pomoshhyu-uzbekistana/ <small>В Оше поставили «Душевные смятения Бабура» с помощью Узбекистана</small>] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180828203242/https://centre1.com/kyrgyzstan/v-oshe-postavili-dushevnye-smyateniya-babura-s-pomoshhyu-uzbekistana/ |date=2018-08-28 }} * [https://web.archive.org/web/20160310012811/http://ru.sputnik.kg/culture/20160117/1021630041.html Спектакль «Барсбек» будет представлять Кыргызстан на международном фестивале в Турции] * [http://slovo.kg/?p=52879 «Барсбек» покажут на международном фестивале] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190402181655/http://slovo.kg/?p=52879 |date=2019-04-02 }} * [http://www.ehoosha.com/?module=articles&action=view&id=1131 Из истории старейшего театра страны] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180810205404/http://www.ehoosha.com/?module=articles&action=view&id=1131 |date=2018-08-10 }} * [http://portalus.ru/modules/biographies/rus_readme.php/rss.php?subaction=showfull&id=1422803501&archive=&start_from=&ucat=1&category=1 Биографии знаменитостей] * [[:uz:Ismlar imlosi|Отрывок из книги «Исмлар имлоси» (на узбекском языке)]] * [http://www.biblus.ru/Default.aspx?book=28q285k0a5 Книга Р. Мадазимов а «Ўшнинг тавсифи» (Характеристика Оша)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180715151946/http://www.biblus.ru/Default.aspx?book=28q285k0a5 |date=2018-07-15 }} * [http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O'zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20O'%20harfi.pdf Ўзбекистон Миллий Энциклопедияси] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210830225628/https://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O%27zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20O%27%20harfi.pdf |date=2021-08-30 }} * [https://web.archive.org/web/20160415221427/http://referaty.in.ua/index.php?newsid=1547368 Реферат] * [https://www.moypolk.ru/osh/soldiers/madazimov-rahmonberdi-muhammadazimovich Бессмертный полк] * [http://www.gpedia.com/uz/w/index.php?title=O%CA%BBzbek_adabiyoti&variant=uz-cyrl Ўзбек адабиёти Раҳмонберди Мадазимов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170804141118/http://www.gpedia.com/uz/w/index.php?title=O%CA%BBzbek_adabiyoti&variant=uz-cyrl |date=2017-08-04 }} * [https://www.peoplelife.ru/174413_2 Биографии известных людей] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180810205654/https://www.peoplelife.ru/174413_2 |date=2018-08-10 }} * [https://www.youtube.com/watch?v=264L-aepbFQ <small>Документальный фильм студия «Кыргызтелефильм» «Ошский государственный узбекский музыкально-драматический театр имени Бабура»</small>] * [https://web.archive.org/web/20170810230543/http://chabarman.kg/index.php/biografiyalar-m-r-bayandar/4175-madazimov-rakhmonberdi Рахмонберди Мадазимов] * [http://www.nlkg.kg/ru/projects/little-kirghizstan/synovya-mully-i-pisarya-stoyali-u-istokov-pervogo-teatra-v-oshe <small>Сыновья муллы и писаря стояли у истоков первого театра в Оше</small>] * [http://rus.ruhaniat.kg/?p=1404 <small>Сыновья муллы и писаря создали первый театр в стране</small>] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190403135212/http://rus.ruhaniat.kg/?p=1404 |date=2019-04-03 }} * [http://incredibleosh.kg/?p=940 <small>Сыновья муллы и писаря создали первый театр в Оше</small>] * [https://web.archive.org/web/20241228130852/https://www.revolvy.com/main/index.php?s=Rahmonberdi%20Madazimov&uid=1575 Rahmonberdi Madazimov] * [https://web.archive.org/web/20190403110620/https://www.peoplelife.ru/174413 Биографии известных людей] * [https://web.archive.org/web/20151117023421/http://teatrbabur.kg/index.php/ru/istoriya-2 История театра] * [https://yug.kg/item/teatr-imeni-babura-g-osh/ Театр имени Бабура] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190616115840/https://yug.kg/item/teatr-imeni-babura-g-osh/ |date=2019-06-16 }} * [http://oshshamy.kg/index.php/kg/component/k2/item/2989-kylym-karytkan-babur-teatry Кылым карыткан Бабур театры] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200803182343/http://oshshamy.kg/index.php/kg/component/k2/item/2989-kylym-karytkan-babur-teatry |date=2020-08-03 }} * [https://www.youtube.com/watch?v=FM0JXUMCmDM <small>Рахмонберди Мадазимов ҳақида /"Мозийга қараб иш кўрмоқлик хайрлидир!" 1- қисм</small>] * [https://web.archive.org/web/20171107023829/http://procella.ru/index.php?do=person&view=9730 Мадазимов Рахмонберди Мадазимович] * [https://archive.today/20191213144347/http://teatrjurnali.uz/yangiliklar/296-zbek-millij-akademik-drama-teatri-ir-iziston-respublikasiga-tashrif-buyuradi <small>Ўзбек Миллий академик драма театри Қирғизистон Республикасига ташриф буюради</small>] * [https://www.youtube.com/watch?v=iDEHczRIbHo Известные узбеки из Кыргызстана] * [https://www.facebook.com/odiljon.dadajonov/posts/2331239363780394 "Мозийға қараб иш кўрмоғлиқ хайрлидир"] * [http://www.zamonaviy.uz/yangiliklar/markaziy_osiyodagi_eng_keksa_professional_teatr_100_yoshga_to_ldi/2018-03-30-1949 Markaziy Osiyodagi eng keksa professional teatr 100 yoshga to‘ldi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191219150233/http://www.zamonaviy.uz/yangiliklar/markaziy_osiyodagi_eng_keksa_professional_teatr_100_yoshga_to_ldi/2018-03-30-1949 |date=2019-12-19 }} [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Ош облусу]] [[Категория:Ош шаары]] [[Категория:Актерлор]] [[Категория: Кыргыз обончулары]] [[Категория:Чөлкөм таануу]] [[Категория:Кыргыз тарыхы]] [[Категория:Көркөм өнөр]] [[Категория: Музыка]] [[Категория: Кыргыз таануу]] [[Категория: Искусство]] [[Категория: Маданият]] [[Категория: Кыргыз маданияты]] [[Категория:Кыргыз жазуучулары]] [[Категория:Кыргыз Республикасынын жазуучулары]] [[Категория:Кыргыз театры]] [[Категория:Ош шаарынын Бабур театры]] [[Категория:Мамлекеттик ишмерлер]] [[Категория:Маданият ишмерлер]] [[Категория:Кыргызстанда театралдык кыймылдын негиздөөчүлөрү]] [[Категория:Кыргызстанда театралдык кыймылдын уюштуруучулөру]] [[Категория:Басмачылык менен күрөшкөндөр]] [[Категория:Кыргызстанда Совет бийлигин орноткондор]] [[Категория:Жарандык согуштун катышуучусу]] r9p5ueq4wti2bwylzd7hepc71ypruzk Абдиев Таалайбек 0 83604 653341 614770 2026-09-26T21:59:48Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 2 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653341 wikitext text/x-wiki {{Илимпоз |Ысымы = Таалайбек Камбарович Абдиев |Расмий ысымы = ''Таалайбек Абдиев'' |Сүрөт |Сүрөттүн аталышы = Таалай Абдиев, 2014-жыл |Туулган жылы = 16.09.1964 |Туулган жери = Көлдүк айылы, [[Өзгөн району]] |Өлгөн жылы = |Өлгөн жери = |Жарандыгы = Кыргыз Республикасы |Илимий чөйрөсү = [[Филология|филология]] |Иштеген жери = "Кыргызстан" басмасы, [[Кыргыз-Түрк "Манас" университети]] |Альма-матер = Ош мамлекеттик университети |Илимий жетекчиси = Храковский В.С. |Белгилүү болгондугу = |Белгилүү окуучулары = |Сыйлыктары = |Кол тамгасы = |Викитека = }} '''Таалайбек Камбарович Абдиев''' (Taalaibek Abdiev; 16.09.1964) - кыргыз түркологу, тилчи окумуштуусу жана котормочусу. == Өмүр таржымакалынан == Таалайбек Камбар уулу Абдиев 1964-жылы 16-сентябрда [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Ош облусу|Ош облусуна]] караштуу [[Өзгөн району|Өзгөн районундагы]] [[Көлдүк айылы|Көлдүк айылында]] туулган. 1988-жылы Ош мамлекеттик педагогикалык институтунун филология факультетин бүтүргөн. 1989-жылы Кыргыз ССР Илимдер Академиясынын Тил институтуна стажёр-изилдөөчү болуп кирген. 1989-1991-жылдары Ленинград ([[Санкт-Петербург]]) шаарындагы СССР Илимдер Академиясынын Тил таануу институтунун Ленинград бөлүмүндө (азыркы Лингвистикалык изилдөөлөр институту) такшалууда болгон. 1991-жылы ушул эле институттун аспирантурасына өтүп, 1994-жылы бүтүргөн. 1996-жылы [[Санкт-Петербург|Санкт-Петербургда]] профессор В.С.Храковскийдин жетекчилиги менен "Кыргыз тилиндеги каузатив этиштүү конструкциялар" деген темада кандидаттык диссертациясын жактаган. 1996-97-жылдары "Кыргызстан" басмасында редактор, редактор-координатор болуп иштеген. 1998-жылдан баштап [[Кыргыз-Түрк «Манас» университети|Кыргыз-Түрк «Манас» университетинде]] эмгектенет. Филология илимдеринин кандидаты, доцент. == Эмгектери. Монографиялары == # Абдиев Таалайбек Камбарович. Конструкции с каузативными глаголами в киргизском языке : автореферат дис. ... кандидата филологических наук : 10.02.22 / Санкт-Петербург. ун-т. - Санкт-Петербург, 1996. - 16 с. - Языки народов зарубежных стран Азии, Африки, аборигенов Америки и Австралии # Абдиев Т. Конструкции с каузативными глаголами в киргизском языке. Бишкек, 2009. https://new.bizdin.kg/kniga/konstruktsii-s-kauzativnymi-glagolami-v-kirgizskom-yazyke # Абдиев Т. Конструкции с каузативными глаголами в киргизском языке. Саарбрюккен, Германия, 2015. # Абдиев Т. Сөз башат (этимологиялык этюддар). Бишкек, КТМУ, 2025. <nowiki>ISBN 978-9967-9599-3-4</nowiki> # Абдиев Т. Өткөн күндүн өчүңкү элестери… же Салижан Жигитовду эскерүү. Бишкек, 2025. https://web.archive.org/web/20251222231547/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%A1%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B6%D0%B0%D0%BD_%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%BC._%D0%A2._%D0%90%D0%B1%D0%B4%D0%B8%D0%B5%D0%B2.pdf # Абдиев Т. Котормо таануу илимине киришүү. Бишкек, 2008. https://new.bizdin.kg/kniga/kotormo-taanuu-ilimine-kirishuu<br> == Сөздүктөрү == #Абдиев Т., Сыдыкова Л. Англисче-кыргызча сөздүк. Бишкек, 2000. - 208-б. # Абдиев Т., Сыдыкова Л. Англисче-орусча-кыргызча сөздүк. Бишкек, "Центр издательского развития" басмасы, 2005. - 775 б. ISBN 9967-11-208-5 # Абдиев Т. Котормо таануу терминдеринин түшүндүрмө сөздүгү. Бишкек, "Илимпоз" басмасы, 2005. - 64 б. ISBN 996-05-370-5 # Абдиев Т., Сыдыкова Л. Англисче-кыргызча, кыргызча-англисче сөздүк. Бишкек, "Из басма" басмасы, 2006. - 376 б. ISBN 9967-23-904-2 # Абдиев Т., Абдыкулова Р. Түркчө-кыргызча орток сөздөр сөздүгү. Бишкек, "Айат" басмасы, 2008. - 137 б. # Абдиев Т., Сыдыкова Л. Англисче-кыргызча, кыргызча-англисче сөздүк. Бишкек, "Avrasya Press" басмасы, 2015. - 384 б. ISBN 9967-23-904-2 # Абдиев Т., Сыдыкова Л. Англисче-кыргызча, кыргызча-англисче сөздүк. Бишкек, "Имак офсет" басмасы, 2015. - 426 б. ISBN 9967-23-904-2 # Абдиев Т., Абдыкулова Р. Түркчө-кыргызча орток сөздөр сөздүгү. Бишкек, 2020. https://new.bizdin.kg/kniga/turk-kyrgyz-ortok-sozdor-sozdugu-turetsko-kyrgyzskiy-slovar-obshchikh-slov # Абдиев Т. Сөз башат. Этимологиялык этюддар. Бишкек, 2020. https://new.bizdin.kg/kniga/soz-bashat-etimologiyalyk-etyuddar # К.К Юдахиндин «Кыргызча-орусча сөздүгүндөгү» арабизмдер. Түзгөн жана кириш сөзүн жазган Т. Абдиев. Бишкек, 2020. https://new.bizdin.kg/kniga/arabizmy-v-kyrgyzsko-russkom-slovare-k-k-yudakhina # К.К Юдахиндин «Кыргызча-орусча сөздүгүндөгү» иранизмдер. Түзгөн жана кириш сөзүн жазган Т. Абдиев. Бишкек, 2020. https://new.bizdin.kg/kniga/iranizmy-v-kyrgyzsko-russkom-slovare-yudakhina # К.К Юдахиндин «Кыргызча-орусча сөздүгүндөгү» этнографизмдер. Түзгөн жана кириш сөзүн жазган Т. Абдиев. Бишкек, 2022. https://new.bizdin.kg/kniga/k-k-yudakhindin-kyrgyzcha-oruscha-sozdugundogu-etnografizmder # К.К Юдахиндин «Кыргызча-орусча сөздүгүндөгү» эскирген сөздөр. Түзгөн жана кириш сөзүн жазган Т. Абдиев. Бишкек, 2023. https://new.bizdin.kg/kniga/arkhaizmy-v-kyrgyzsko-russkom-slovare-k-k-yudakhina == Окуу китептери == # Тил башат. Кыргыз тили чет элдиктер үчүн. Башталгыч курс. (автордук жамаат менен бирдикте жазылган). Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2002. # Тил башат. Кыргыз тили чет элдиктер үчүн. Орто курс. (автордук жамаат менен бирдикте жазылган). Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2003. # Тил башат. Кыргыз тили чет элдиктер үчүн. Жогорку курс. (автордук жамаат менен бирдикте жазылган). Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2003. # Тил башат. Көнүгүүлөр китеби. Башталгыч курс. (автордук жамаат менен бирдикте түзүлгөн). Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2006. # Тил башат. Көнүгүүлөр китеби. Орто курс. (автордук жамаат менен бирдикте түзүлгөн). Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2006. # Тил башат. Көнүгүүлөр китеби. Жогорку курс. (автордук жамаат менен бирдикте түзүлгөн). Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2006. # Тил башат. Мугалимдер китеби. (автордук жамаат менен бирдикте түзүлгөн). Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2006. # Кыргыз тили. Башталгыч курс. (автордук жамаат менен бирдикте түзүлгөн). Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2009. == Илимий макалалары == # Каузативные суффиксы и их дистрибуция в киргизском языке // Функциональное описание языковых явлений. Санкт-Петербург, 1993, стр. 49-53. # Образование каузативных глаголов в киргизском языке (депонирована в ИНИОН РАН, № 50163 от 14.03.1995 г.) # Киргизский глагол в статистическом освещении // Лингвистические исследования. Сборник научных трудов ИЛИ РАН. Санкт-Петербург, 1996, стр. 65-71. # Кыргыз тилиндеги каузатив этиштүү конструкциялар // Тил жана адабият институтунун эмгектери. Бишкек, 1997, 51-57-б. # Конструкции с каузативными глаголами в киргизском языке // Вопросы языкознания. Москва, 1997, № 1, стр. 23-30. # Кыргыз тилиндеги этиш жөнүндө кээ бир статистикалык маалыматтар // Түркологиялык изилдөөлөр. Бишкек, 2000, 124-128. # Кыргыз тилиндеги –ыш мүчөсү // Түркологиялык изилдөөлөр. Бишкек, 2000, 129-133. # Kirgizca filler hakkinda bazi istatistik bilgiler // Кыргыз-Түрк “Манас университетинин Коомдук илимдер журналы. 2002, №2. # Кыргыз тилиндеги каузатив этиштердин семантикасы// Вестник КГНУ: Серия 1. Гуманитарные науки. –Вып. 3. Филология. Языкознание. Государственный язык. – Бишкек: КГНУ, 2001, с. 102-104. # Категория переходности-непереходности и образование каузативных глаголов // Вестник КГНУ: Серия 1. Гуманитарные науки. –Вып. 3. Филология. Языкознание. Государственный язык. – Бишкек: КГНУ, 2001, с. 109-112. # Квазикаузативы в киргизском языке // Вестник КГНУ: Серия 1. Гуманитарные науки. –Вып. 3. Филология. Языкознание. Государственный язык. – Бишкек: КГНУ, 2001, с. 100-102. # К.Г.Менгестин “Түрк элдери жана алардын тилдери” аттуу эмгеги жана анда кыргыз тили менен тарыхынын чагылдырылышы // Кыргыз этнонимине 2200 жыл. Бишкек, 2001. # Нужен ли инфинитив в тюркских языках? // Второй иностранный язык: современные технологии обучения. Издательство Кыргызско-Российского Славянского университета. Бишкек, 2003. # Ат, аттан кийин жат // Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университетинин жарчысы. Филология. Тил таануу, 3-4-чыгарылыш. Бишкек, 2002, 147-148-бет. # Англис тилинен кыргыз тилине которуунун кээ бир проблемалары // 2001-жылы 25-26-декабрда Жусуп Абдрахмановдун 100 жылдыгына арналган республикалык илимий-практикалык конференциянын материалдары. Бишкек, 2002. # Конструкции с каузативными глаголами образованными от залоговых форм. // Академик Б.М.Юнусалиев жана кыргыз филологиясы. Бишкек, 2003. # Этиш формаларынын сөздүктө берилиши. // Кыргыз улуттук университетинин жарчысы. Филология. Тил таануу. Мамлекеттик тил. 3-чыгарылыш. Бишкек, 2005, 33-37-бет. # Түрк тилдериндеги мамиле формалары жана диатезалар менен мамилелердин универсалдык теориясы // Концепции развития языковой ситуации в Кыргызстане. Материалы Межвузовской научно-практической конференции. Бишкек, 2004, с. 214-221. # «Нутук-кептеги» которуу ыкмалары // Кыргыз-түрк «Манас» университетинин Коомдук илимдер журналы, №15, 2006. # Türkiye Türkçesi ile Kırgız Türkçesindeki ortak kelimeler (sözlük tanıtımı) // Uluslar arası büyük türk dili kurultayı II, Bişkek, 2007, 25-29 Eylül. # Кыргызча котормолордогу тузак сөздөр проблемасы // Актуальные проблемы германского и тюркского языкознания. Кыргыз улуттук университетинин жарчысы. Бишкек, 2008, 15-20-бет. # Кыргыз тилиндеги этиштин кош мамилесинин айрым проблемалары // Актуальные проблемы германского и тюркского языкознания. Кыргыз улуттук университетинин жарчысы. Бишкек, 2009, 10-14-б. # Кыргыз тилиндеги кош мамиленин айрым проблемалары // Тил, адабият жана искусство маселелери, №3, Бишкек, 2009, 52-60-б. # Реципроктун лексикалашуусу жана айрым перифериялык маанилери // Казак тил билиминиң өзекти маселелери. Алматы, 2009, 43-47-б. # Этиштин кош мамилесиндеги деңгээлдер // Кыргыз улуттук университетинин жарчысы. Бишкек, 2009, 44-48-б. # Кыргыз тилиндеги рефлексивдин маанилери // Междисциплинарность в преподавании языков. Кыргыз улуттук университетинин жарчысы. Бишкек, 2010, 9-14-б. # Түркчө-кыргызча котормодогу айрым проблемалар // «Котормо жана анын келечеги» аттуу 2-эл аралык илимий-практикалык конференциянын материалдары, Бишкек, 2010, 10-17-б. # Кыргыз тилиндеги пассивдин айрым проблемалары // И.Арабаев атындагы Кыргыз мамлекеттик университетинин жарчысы, Бишкек, 2010, 115-120. # Some Questions of Passiv in Kyrgyz Dialect // Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi / Journal of Turkish World Studies, Cilt: X, Sayı 1, Sayfa: 1-9, İzmir 2010. # Этиштин мамиле категориясынын изилденишиндеги айрым маселелер (БГУга берилди) # Türk ve Kırgız dillerinde ettirgen ve anlamsal özellikleri // Вестник КазНУ, Алматы, №1 (135), 2012, 58-61-бет. # Türk ve Kırgız dillerinde ettirgen ve anlamsal özellikleri // VI. Uluslararası Türk Dili Kurultayı Bildirileri (2008, 20-25 Ekim), Türk Dili Kurumu, Ankara, 2012, s. 15-24. # Кыргызстандагы жаңы табылган жазма эстелик. // «Кыргыз каганаты түрк элдеринин орто кылымдардагы мамлекеттүүлүгүнүн жана маданиятынын алкагында» аттуу Борбордук Азиядагы Улуу Кыргыз каганатынын түзүлгөндүгүнүн 1170 жылдыгына арналган II эл аралык илимий жыйындагы баяндамалардын тезистери. Бишкек, 2013. # Kırgızcada Dönüşlülük (Refleksif) Üzerine // Bübüyna Oruzbayeva Armaganı. Türk Dil Kurumu Yayınları. Ankara, 2013. s. 19-34. # Türkçe ve Kırgızcadaki ‘Yılkı’ Kelimesi Hakkında // The Central Asiatic Roots of The Ottoman Culture. Istanbul, 2014. s. 689-692. # ‘Boz-ok’ Kelimesinin Anlamı Hakkında // I Uluslararası Türk Devlet Yönetimi Geleneği Kongresi. Özetler. Bişkek, 2014. # Которулуучу тексттер жана которуунун айрым ыкмалары // Мыйзам чыгаруудагы мамлекеттик тил маселелери. Республикалык илимий-практикалык конференциянын материалдары. Бишкек, 2015, 428-437-б. # Karakol yazıtı. // VIII Milletlerarası Türkoloji Kongresi. Bildiri Kitabı I. İstanbul, 2014. s. 1-9. # Таинственная находка: Каракольская надпись // Эпиграфика Востока, Москва, №31, 2015, с. 3-10. #  «Манас» эпосундагы байыркы ат коюу салтынын чагылышы // «Манас» жана кыргыз салты. Кытай, Үрүмчү, 2015. 619-621-б. # «Кол» жана «элик» сөздөрү жөнүндө // «Юнусалиев окуулары – 2015» эл аралык илимий-практикалык конференциянын материалдары. Бишкек, 2015, 61-64-б. # Кош сөздөрдөгү мааниси унутулган компоненттер // Жусуп Баласагындын «Куттуу билими» - X-XI кылымдардагы Борбордук Азиядагы мусулмандык кайра жаралуунун күзгүсү. Жусуп Баласагындын 1000 жылдыгына арналган жыйнак. Бишкек, 2016. # К проблеме взаимосвязи енисейских надписей и современного киргизского языка // Тюрко-монгольский мир в прошлом и настоящем. Материалы научной конференции памяти Сергея Григорьевича Кляшторного (1928-2014). Санкт-Петербург, Улан-Батор. 2016. с. 128-133. # Забытые значения компонентов некоторых обобщающих парных слов в киргизском языке // Историческая мозаика Евразии. Сборник статей к 70-летию Дмитрия Дмитриевича Васильева. Москва, 2017. с. 40-47. # Азыркы кыргыз тилиндеги айрым орток сөздөрдүн этимологиясы // Алтайская цивилизация и родственные народы алтайской языковой семьи. Бишкек, 2017. с. 687-696. # Преемственность культуры на примере головных уборов древних и средневековых кочевников на территории Кыргызстана (в соавторстве с К.Ш.Табалдиевым). Алтайская цивилизация и родственные народы алтайской языковой семьи. Бишкек, 2017. с. 592-600. # К проблеме взаимодействия грамматических категорий глагола в кыргызском языке (вид, наклонение, время). // Махмуд Кашгари атындагы Чыгыш университетинин «Билим жана тарбия» журналы. Бишкек, 2017, №3, 123-128-б. # Türkçeden Kırgızcaya Aktarmalardaki Bazı Problemler // I Uluslararası Geçmişten Günümüze Kırgız-Türk İlişkileri Sempozyumu Bildirileri. Bursa, 2017, s. 317-322. #Дореволюционные русизмы в кыргызском языке // Вестник Бишкекского гуманитарного университета, №1 (43) 2018, с. 61-63. #Türkiye Türkçesi ile Kırgız Türkçesindeki Bazı Unutulmuş Ortak Sözler // Türkologiya, № 1, 2018, Bakı, s. 39-50. #Дореволюционные русизмы в кыргызском языке // Тюрко-монгольский мир: история и культура. Материалы международной научной конференции, посвященной 90-летию со дня рождения С.Г.Кляшторного. Москва, 2019. с. 5-10. #«Жыпар аӊкып, жез бурап…», же эмне үчүн жез буруксуйт? // Кыргыз тарыхынын актуалдуу маселелери: өтмүшү, азыркысы жана келечеги. Бишкек, 2019. 381-385-б. #A Mysterious Discovery: The Karakol Inscription // International Journal of Eurasien Studies. №9. China, 2019. #Табалдиев К. Ш., Абдиев Т. К. О предметах искусства и памятниках письменной традиции в средневековых городах Кыргызстана // Древности Восточной Европы, Центральной Азии и Южной Сибири в контексте связей и взаимодействий в евразийском культурном пространстве (новые данные и концепции). Санкт-Петербург, 2019. с. 228-230. #Абдиев Т.К., Табалдыев К.Ш. Новая находка: тюркская руническая надпись на хуме из Саргаты // Тюрко-монгольский мир в прошлом и настоящем. Тезисы четвертой международной научной конференции. Санкт-Петербург, 2020. с. 7-8. #К.К.Юдахиндин «Кыргызча-орусча сөздүгүндөгү» иранизмдер жөнүндө // «Академик Б.Ө.Орузбаевага 95 жыл» аттуу эл аралык илимий-практикалык конференциянын материалдары. Бишкек, 2020. 74-82-б. #Абдиев Т. К., Табалдиев К.Ш. Новые находки: тюркские рунические надписи на хуме и балбале // MONGOLICA, том XXIII, №2, Санкт-Петербург, 2020, С.8-14. http://www.orientalstudies.ru/rus/images/pdf/journals/p_mongolica_23_2_2020_02_abdiev_tabaldiev.pdf #Табалдыев К.Ш., Абдиев Т.К. Раннесредневековые руноподобные памятники письменности Кыргызстана // III Есикские чтения. Сборник материалов Международной научно-практической онлайн-конференции на тему: «Письменные памятники Центральный Азии (проблемы перевода и интерпретации)». Есик, 2022. #Азыркы кыргыз тилиндеги этнографизмдер // Түркия Республикасынын 100 жылдык маарекесине арналган «ТҮРК ЭЛДЕРИНИН САЛТТУУ СПОРТ ОЮНДАРЫ” XII ЭЛ АРАЛЫК СИМПОЗИУМУ». Эл аралык симпозиумдун илимий баяндамалары. Бишкек, КТМУ, 2023. #Taalay ABDİYEV, Kubatbek TABALDİYEV. YENİ BULUNTULAR: KAP VE BALBAL ÜZERİNDEKİ RUNİK HARFLİ YAZILAR // Orta Asya’daki Eski Türk Yazıtları. Ziya Bünyadov Armağanı. Astana: Uluslararası Türk Akademisi / Uluslararası Orta Asya Araştırmaları Enstitüsü, 2023. – 238 s. s. 165-175. #К этимологии слова тай «родство по матери» // Tюркология, №2, Баку, 2023. с. 131-136. <nowiki>https://turkologiya.az/ru/jurnal/10Taylaybek%20Abdiyev%20duz.pdf</nowiki> #«Тай» сөзүнүн этимологиясы // Түрк тилдүү элдердин эл аралык тил форуму: илимий баяндамалар жыйнагы . Бишкек, «Улуу Тоолор», 2023. – 372 б. 28-241-б. #Кыргызско-бурятские лексические параллели // Сборник материалов международной научной конференции по монгольскому и тюркскому языкознанию памяти В.И. Рассадина. Улан-Удэ, Издательство Бурятского госуниверситета имени Доржи Банзарова, 2024. 126 с., с. 6-11. #Абдиев Т., Табалдиев К. Диалог культур на примере древнетюркской руники Кыргызстана // Археология Евразийских степей, 2024, вып. 2, с. 429-435. #Табалдыев К.Ш., Абдиев Т.К. Маданияттын уланышы: байыркы жана орто кылымдарда Кыргызстандын аймагында жашаган элдердин баш кийимдери // Ош мамлекеттик университетинин жарчысы. Филология. №1 (3) / 2024, 1-11. #Азыркы кыргыз тилиндеги бичик//битик сөзү жөнүндө // BİLİME VE TÜRK TARİHİNE ADANMIŞ BİR ÖMÜR. PROF. DR. ALPASLAN CEYLAN'A ARMAĞAN. ÇANAKKALE, 2024. s. 33-40. #Бишкек шаарынын аты чын эле бишкек менен байланыштуубу? // Бишкек: инсан жана тарых. Бишкек, 2024. 43-46-б. #Табалдыев К., Абдиев Т. О каменных изваяниях Кыргызстана в образе Умай//катун // Turkic Studies Journal 2 (2025), с. 106-127. #Абдыканова А. И., Токтосунов Б., Белек К., Абдиев Т. К., Жолдошов Ч. М. Новая тюркская надпись Чет-Кой-Суу (Иссык-Куль, Кыргызстан) // Урало-алтайские исследования. 2025. № 2 (57), с. 7-16. === '''Котормолор''' === ==== Англис тилинен которгон китептери ==== # Менин сүрөттүү сөздүгүм. (My pictured dictionary). Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1997. # Карл Генрих Менгес. Түрк элдери жана алардын тилдери. Түркологияга киришүү. (Karl H.Menges. The Turkic Languages and Peoples. An Introduction to Turkic Studies. 2-nd, revised edition) Бишкек, 2000. # Менин алгачкы энциклопедиям. (My first encyclopedia). Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1998. # Түстөр цвета colours. Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. # Карама-каршылыктар противоположности opposites. Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. # Фигуралар фигуры shapes. Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. # Убакыт время time. Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. # Санак счёт counting. Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. # Менин биринчи сөз жыйнагым. (My first dictionary) Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. # Аялдардын адамдык укуктары. Кадам артынан кадам. (Women’s Human Rights/ Step by Step.) Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 2001. # Карл Поппер. Бүтпөс изденүү. Интеллектуалдык өмүрбаян. (Karl Popper. Unended Quest. An intellectual autobiography) / Англис тилинен которгондор Г.С.Касмамбетова, Т.К.Абдиев; кыргызча басылышынын илимий ред. Т.Абдиев; сүрөтчүсү Э.Тилеков. –– Бишкек, “Ариал-Принт” фирмасы; “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. –– 292 б. –– ISBN 9967-11-069-4. # Жон Стюарт Милль. Аялдардын көз карандылыгы. (John Stuart Mill. The Subjection of Women) Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 2002. # Коңжи жана Патжи. (Kongji and Patji.). Бишкек “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. # Макнейл Уильям Г. Батыштын башаты. Адамзат өтмүшүнө кылчаюу. 3 китептен турган басылма. / Которгондор Т.Чоротегин, А.Койчиев, Т.Абдиев. – Бишкек: “Кыргызстан-Сорос” фонду, 2002. – 1-китеп. – 388 бет. – ISBN 9967-11-133-X. – 2-китеп. – 388 бет. - ISBN 9967-11-134-8. - 3-китеп. - 305 бет. ISBN 9967-11-135-6 (William H. McNeill. The Rise of the West: A History of the Human Community: With a retrospective essay.) # “Step by Step” программасынын аңгемелер жыйнагы (Интернетте). # Уэсли Нюкомб Хохфельд. Мыйзамдык ой жүгүртүүлөрдөгү негизги юридикалык түшүнүктөр (Fundamental Legal Conceptions as Applied in Judicial Reasoning by Wesley Newcomb Hohfeld) Бишкек, “Илим” басмасы, 2005. - 152 б. ISBN 5-8355-1431-х # Милли жана Мейси парады (Shana Corey. Milly and the Macy's parade). Бишкек, 2009. # Билл Ковач, Том Розенстил. Журналистиканын негиздери (Bill Kovach, Tom Rosenstiel. The Elements of journalism). Бишкек, "Айат" басмасы, 2011. - 286-б. ISBN 978-9967-443-77-8 # Жек Лондон. Ак Азуу. (Jack London. White Fang). Бишкек, 2011. https://new.bizdin.kg/kniga/belyy-klyk-na-kyrgyzskom # Пэм Муньос Райан. Кыялкеч Эсперанса. (Pam Munoz Ryan. Esperanza Rising) Бишкек, "Айат" басмасы, 2012.- 214 б. ISBN 978-9967-16-002-6 # Лоис Лоури. Берүүчү. (Lois Lowry. The Giver) Бишкек, 2013. # Жон Кехо. Акылдын күчү чексиз. (John Kehoe. Mind Power into the 21st century) Бишкек, 2013. # Луиза Мэй Олкотт. Кичинекей айымдар. (Louisa May Alcott. Little Women.) Бишкек, 2013. https://new.bizdin.kg/media/books/Kichinekei-aiymdar.pdf {{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} # Филлис Рейнолдс Нейлор. Шайло. (Phyllis Reynolds Naylor. Shiloh.) Бишкек, 2014. # О.Генри. Тандалган чыгармалар. (O.Henry. Selected stories.). Бишкек, "Mara" басмасы, 2015. - 148 б. https://web.archive.org/web/20221118075912/https://new.bizdin.kg/media/books/O-Genri-Izbrannye-sochineniia.pdf ISBN 978-9967-11-508-8 # Жүйөлүү экономика: Жеке жана улуттук бакыбаттык жаатында ар ким билүүгө тийиш маселелер (2-3-4-бөлүмдөр) (Авторлор: Жеймс Д. Гвартни, Ричард Л. Строуп, Дуайт Р. Ли, Тауни Х. Феррарини, Жозеф П. Кэлхун жана Рэндалл К. Файлер). https://www.econfun.org/kg/get-the-book ISBN 978-1-952729-25-6 ==== Англис тилинен которгон журналдары ==== # Америкалык өспүрүмдөр (American Teenagers). 2007. # Америкадагы мусулмандык (Being Muslim in America). 2009. # Жарандык коомду өнүктүрүү (Cultivating Civil Society). 2011. # Демократия маселелери (Issues of Democracy). 2002. # Аялдарга жана кыздарга билим берүү (Educating Women and Girls). 2011. # АКШнын 2004-жылкы шайлоолору (U.S. Elections 2004). 2004. # Ишкерлер: кийинки муун (Entrepreneurs: The Next Generation). 2011. # Дин эркиндиги: Кошмо Штаттардагы диний азчылыктар (Freedom of Faith: Religious Minorities in the United States). 2008. # Бакыбат келечек (A Healthy Future). 2012. # Кошмо Штаттар кантип башкарылат? (How the United States Is Governed). 2006. # Ислам Америкада (Islam in America). 2002. # АКШнын Мамлекеттик департаменти ислам дини, Афганистан жана терроризм жөнүндө (US State Department on Islam, Afghanistan and Terrorism). 2002. # Көз карандысыз журналистика колдонмосу (Independent Handbook of Journalism). 2006. # Кино бизнеси бүгүн (The movie business today). 2007. # Тынчтык корпусу: Достукту жана тынчтыкты колдоонун 50 жылдыгы (Peace Corps: 50 Years of Promoting Friendship and Peace). 2011. # Медиа мыйзамы (Media Law). 2011. # Шайлоолор эле эмес: демократиялык өлкөлөр бийликти кантип өткөрүп беришет? (More Than Elections: How Democracies Transfer Power). 2010. # Америкадагы мусулмандардын жашоосу (Muslim Life in America). 2007. # Коомдук өзгөрүүнүн зомбулуксуз жолу (Nonviolent Paths to Social Change). 2010. # Барак Обама: Кошмо Штаттардын 44-президенти (Barack Obama: 44th President of the United States). 2008. # Баяндама жана расмий билдирүү (Report and official statement). 2002. # Демократиянын принциптери (Principles of Democracy). 2006. # Индиана университетинин (АКШ) профессору Уильям Фиермандын «Мамлекеттик тил жөнүндөгү мыйзамдын» кабыл алынышынын жыйырма жылдык мааракесинде сүйлөгөн сөзү. 2009. # Кыргыз Республикасы. Өлкөдөгү адам укуктарынын сакталышы жөнүндө билдирүү – 2001. (Демократия, адам укуктары жана эмгек бюросу тарабынан жарыяланган. 4-март, 2002-жыл). (Reports). 2002. # Узак кампания: 2008-жылкы АКШ шайлоолору (The Long Campaign: U.S. Elections 2008). 2008. # Йел университетинин ачык курстары жөнүндө суроолор жана жооптор. # Волонтёрдук маанай (The Spirit of Volunteerism). 2012. # Жарандык коомду өнүктүрүү (Cultivating Civil Society). 2011. # Коррупцияга каршы кызматташтык (Partnerships Against Corruption). 2012. # Президенттин сөзү: Өлкөдөгү абал жөнүндө билдирүүдө эмнелер айтылат? (President-Speak: what the state of the union says to you). 2014. # Америкалык мусулмандар (American Muslims). 2014. ==== Орус тилинен которгон китептери ==== # Граждан таануу. Азыркы үй-бүлө. (8-9-класстардын окуучулары үчүн окуу китеби). Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, "Айбек" басмасы, 1997. - 94-б. ISBN 5-8355-930-8 # Арпад Гёнц. Майдан. Которгон М.Абакиров, Т.Абдиев. Бишкек, "Кыргызстан" басмасы, 1997. - 104 б. <nowiki>ISBN 5-655-01255-3</nowiki> # “Кадам артынан кадам” программасынын бала бакчалар үчүн окуу программасы (көлөмү 15 басма табак). Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1998. # “Кадам артынан кадам” программасынын башталгыч класстар үчүн окуу программасы (көлөмү 16 басма табак). Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1998. # “Кадам артынан кадам” программасынын 6 окуу куралы. # “Сынчыл ойлом” программасынын 9 окуу куралы. # Кыргыздардын жана Кыргызстандын тарыхый булактары. 1-том. (25-115-б.) Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университети, 2002. ISBN 9967-21-339-3 # Кыргыздардын жана Кыргызстандын тарыхый булактары. 2-том. (70-73-б.) Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университети, 2003. ISBN 9967-21-839-8 # Түрк цивилизациясын изилдөө журналы. №1. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университети, 2004. === Түрк тилинен которулган китептер === # Решат Генч. Түрк дүйнөсүнүн кыскача тарыхы. (Reshat Gench. Ana Chizgileriyle Turk Dunyasi Tarihi). Бишкек, Кыргыз-Түрк "Манас" университетинин басмасы, 2002. - 148-б. ISBN 9967-21-166-0 # [[Решат Нури Гүнтекин]]. Куштар кеткенде. https://new.bizdin.kg/kniga/kushtar-ketkende # [[Решат Нури Гүнтекин]]. Туюк махабат. https://new.bizdin.kg/kniga/tuyuk-makhabat === Редакциялаган эмгектери === 1.    Э. Абдулдаев. Азыркы кыргыз тили. Бишкек, 1998. 2.    А.Сапарбаев. Синтаксистик окуунун негиздери. Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1997. 3.    Т.К.Чоротегин. Махмуд Кашгари (Барскани) жана анын “Дивану лугати т-түрк” сөз жыйнагы (1072-1077). Бишкек, 1997. 4.    С.Ибрагимов. “Тил илимине киришүү” курсу боюнча практикум. Бишкек, 1999. 5.   Роберт Алан Даль. Демократия жана анын сыны (Robert A. Dahl. Democracy and its critics). Бишкек, “Кыргызстан-Сорос” фонду, 2002. 6.   Карл Поппер. Бүтпөс изденүү. Интеллектуалдык өмүрбаян. (Karl Popper. Unended Quest. An intellectual autobiography) / Англис тилинен которгондор Г.С.Касмамбетова, Т.К.Абдиев; кыргызча басылышынын илимий ред. Т.Абдиев; сүрөтчүсү Э.Тилеков. –– Бишкек, “Ариал-Принт”фирмасы; “Кыргызстан-Сорос” фонду, 1999. –– 292 б. –– ISBN 9967-11-069-4. 7.    Тил башат. Кыргыз тили чет элдиктер үчүн. Башталгыч курс. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2002. 8.    Тил башат. Кыргыз тили чет элдиктер үчүн. Орто курс. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2003. 9.    Тил башат. Кыргыз тили чет элдиктер үчүн. Жогорку курс. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2003. 10. Атуулдук жана мамлекетти башкарууга катышуу. XXI кылымдын атуулдук коомундагы силердин ролуңар. Кыргыз Республикасынын орто мектептеринин 10-11-класстарынын окуучулары үчүн окуу куралы. Пилоттук басылма. Биринчи жана экинчи бөлүк. Бишкек, 2002. 11.Макнейл Уильям Г. Батыштын башаты. Адамзат өтмүшүнө кылчаюу. 3 китептен турган басылма. / Которгондор Т.Чоротегин, А.Койчиев, Т.Абдиев. – Бишкек: “Кыргызстан-Сорос” фонду, 2002. – 1-китеп. – 388 бет. – ISBN 9967-11-133-X. – 2-китеп. – 388 бет. - ISBN 9967-11-134-8. - 3-китеп. - 305 бет. ISBN 9967-11-135-6 (William H. McNeill. The Rise of the West: A History of the Human Community: With a retrospective essay.) 12.Абылкасымова М., Кулалиева К. Кыргыз тили боюнча көнүгүүлөр. Бишкек, 2003. 13.Өзүнчөлүк, миграция жана Европадагы жаңы коопсуздук маселеси (Identity, Migration and the New Security Agenda in Europe) Бишкек , “Кыргызстан-Сорос” фонду, 2005. 14.Түрк цивилизациясын изилдөө журналы. №1. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университети, 2004. 15.Тил башат. Көнүгүүлөр китеби. Башталгыч курс. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2006. 16.Тил башат. Көнүгүүлөр китеби. Орто курс. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2006. 17.Тил башат. Көнүгүүлөр китеби. Жогорку курс. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2006. 18.Тил башат. Мугалимдер китеби. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2006. 19.Б.Сагынбаева, М.Гүмүш, Э.Төлөкова, И.Шахин. Кыргызча-түркчө-орусча тематикалык сөздүк. Бишкек, 2007. 20.Аббас Караагачлы. Эл аралык мамилелер сөздүгү. Бишкек, КТМУ, 2008. 21.Кыргыз тили. Башталгыч курс. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2009. 22.Кыргыз тили. Орто курс. Бишкек, Кыргыз-Түрк «Манас» университетинин басмасы, 2009. 23.Кыргыз-Түрк «Манас» университетиндеги археологиялык изилдөөлөр. Бишкек, 2010. 24.Касиева А.А., Мухамбетов Н.Т. Англис тили. Грамматикалык эрежелер жана көнүгүүлөр. Бишкек, 2011. 25.Мажитова Р. Тилмечтик кесипке даярдоо (усулдук колдонмо). Бишкек, 2012. 26.Шаменова А.К., Байгобулова Г.А. Русско-англо-кыргызский школьно-педагогический словарь (13 б.т.). Бишкек, 2012. 27.Arkeoloji Albümü. Археологиялык альбом. Кыргыз-Түрк «Манас» университети. Анкара, 2014. 28.Сагынбаева Б., Дербишева З. Түрк жана кыргыз тилдеринин салыштырма морфологиясы. Бишкек, 2014. 29.Мохандас Карачманд Ганди. Өмүрлүк таржымакалым же Чындыкка умтулуу жаатындагы тажрыйбаларым тууралуу баян. Бишкек, 2016. 30.Алтын көпүрө. Кыргыз тили. Окуу китеби. А1. Бишкек, 2016. 31.Алтын көпүрө. Кыргыз тили. Окуу китеби. А2. Бишкек, 2016. 32.Алтын көпүрө. Кыргыз тили. Көнүгүүлөр китеби. А1. Бишкек, 2016. 33.Алтын көпүрө. Кыргыз тили. Көнүгүүлөр китеби. А1. Бишкек, 2016. 34.Арыкоглу Э. ж.б. Кыргызча-түркчө сөздүк. I-II том. Бишкек, 2017. ISBN 978-9967-31-579-2 35.Фуат Сезгин. Ислам дүйнөсүндө илим жана техника. Анкара, 2022. (А.Бабатаев менен бирге). 36. Жигитов С. Адабий сын макалалар. Бишкек, 2025. <nowiki>ISBN 978-9967-29-778-4</nowiki> == Интернеттеги шилтемелер == * [http://www.azattyk.org/a/salijan_jigitov_humour_by_taalaibek_abdiev_caravan_of_laughter_ky/28280230.html?nocache=1 Салижандын азилдеринен: Шакирти Таалайбектен бир шиңгил] * https://oshakir.wordpress.com/2017/01/23/%D1%82%D0%B0%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%B9%D0%B1%D0%B5%D0%BA-%D0%B0%D0%B1%D0%B4%D0%B8%D0%B5%D0%B2-%D0%BA%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BC%D0%BE%D1%82%D0%B0%D0%B0%D0%BD%D1%83%D1%83-%D0%B8%D0%BB%D0%B8/ * https://oshakir.wordpress.com/2017/01/26/%D1%82%D0%B0%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%B9%D0%B1%D0%B5%D0%BA-%D0%B0%D0%B1%D0%B4%D0%B8%D0%B5%D0%B2-%D1%81%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B6%D0%B0%D0%BD-%D0%B6%D0%B8%D0%B3%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B4%D1%83/ * http://search.rsl.ru/ru/record/01000042099 [[Категория:Окумуштуулар]] [[Категория:Филологдор]] [[Категория:Кыргыз тили]] [[Категория:Кыргыз адабияты]] [[Категория:Кыргыз-Түрк "Манас" университети]]] [[Категория:Котормочулар]] [[Категория:Ош облусу]] [[Категория:Кыргыз таануу]] [[Категория:XXI кылым]] [[Категория:Кыргызстан]] frbc25967tlj1gyahtp0b45wxfzjfjm Болот Бектемишов 0 114553 653345 576051 2026-09-27T01:02:05Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653345 wikitext text/x-wiki '''Болот Бектемишов''' (1959, Нарын — 2018, [[Нарын шаары|Нарын]]) — кыргызстандык [[спорт]] ишмери, [[футбол]] жана [[хоккей]] боюнча машыктыруучу (тренер) жана кесипкөй калыс. Ал хоккей боюнча [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] курамасынын машыктыруучусу, Нарын облустук спорт комитетинин төрагасы да болгон. == Кыскача өмүр таржымакалы == Болот Бектемишов 1959-жылы [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Нарын облусу|Нарын облусунун]] борбору [[Нарын шаары|Нарын шаарында]] жарык дүйнөгө келген. <br> 1966—1976-жылдары [[Нарын шаары|Нарын шаарындагы]] №1 Токтогул атындагы мектепте «В» классында окуган. <br> Жаштайынан эле [[футбол]] боюнча машыгып, дарбазачы жана чабуулчу катары шаардык, облустук, жумурияттык мелдештерге катышып жүргөн. <br> 1976—1980-жылдары Бишкек шаарындагы спорт жана дене тарбия институтунда (азыркы Спорт жана дене тарбия академиясында) таалим алып, футбол жана хоккей боюнча тренердик кесипке ээ болгон. <br> Ал өмүр бою бийик тоолуу Нарын шаарында спорт тармагында тренер жана калыс кызматтарын аркалап келди. Нарын облустук спорт комитетинин төрагасы да болду. Нарын шаардык спорт мектебин да жетектеген учурлары болду. <br> == Спорт таануу жаатындагы маалымат == Болот Бектемишов [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] тоолуу Нарын облусунун спорт тармагын өнүктүрүүгө көрүнүктүү салым кошкон. <br> Нарын облустук спорт мектебинин жетекчиси кезинде Болот Бектемишов өлкөнүн шайба [[хоккей]] курамасынын катарында ойноп, Астана шаарында 7-кышкы Азия оюндарында биринчи лиганын жеңүүчүсү аталып, алтын медал тагынып кайткан. <br> 2011-жылы 16-февралда Болот Бектемишов [[«Азаттык» үналгысы|“Азаттык” үналгысынын]] кабарчысынын суроолоруна жооп берип жатып, хоккей оюну Кыргызстанда совет доорунда эле сүйүктүү оюнга айланганын мындайча эскерген: <br> “Биз бала кезде кийиз чокойго кайыш менен коньки байлап, таяктан клюшка жасап хоккей ойночубуз... Хоккейди биздин эл Каракол, Нарын, Балыкчы жана Бишкек шаарларында совет доорунда эле ойноп келген... Эгемендүүлүк алганы 7-кышкы Азия оюндарындай бул спортко кызыгуу болгон эмес. Эми ишкерлер, өкмөт колдоого алса, хоккей жанданып, чеберчилик өсөт”. <ref>https://www.azattyk.org/a/kyrgyzstan_sport/2311034.html</ref> 2018-жылы январда [[Казакстан|Казакстандын]] [[Алматы]] шаарында болгон хоккей боюнча эл аралык мелдеште [[Нарын шаары|Нарындан]] барган ардагер хоккейчилер 3-орунду ээлешти. Алардын машыктыруучусу — Болот Бектемишов эле. <br> Мелдеште [[Алматы]] шаарынын 2 командасы, Семей жана Нарын шаарынан бирден курама командалар күч сынашкан. Жыйынтыгында [[Нарын шаары|Нарын шаарынан]] барган «Ала-Тоо» командасына 3-даражадагы диплом, коло медаль жана баалуу белектер тапшырылган. <ref>http://naryn.turmush.kg/news:338992/?from=kg_turmush&place=newstoplastarea</ref> Болот Бектемишов хоккей боюнча [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] улуттук курамасынын машыктыруучусу да болгон. <br> Акыркы мезгилде Болот Бектемишов Кыргызстан Хоккей федерациясынын ардагерлер кеңешин жана калыстар коллегиясын башкарган. <ref>{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=http://sport.kg/team-sports/hockey/47318-federaciya-hokkeya-s-shayboy-kyrgyzstana-ponesla-nevospolnimuyu-utratu.html |accessdate=2018-08-09 |archivedate=2018-08-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180810231522/http://sport.kg/team-sports/hockey/47318-federaciya-hokkeya-s-shayboy-kyrgyzstana-ponesla-nevospolnimuyu-utratu.html }}</ref> <br> == Үй-бүлөсү == Жубайы — Шолпан Бектемишова, теги тараздык казак. Алар 1981-ж. үйлөнгөн. <br> Уулдары - Элзар жана Эрлан. <br> == Сыйлыктары. Наамдары. Медалдары == * 7-кышкы Азия оюндарында биринчи лиганын алтын медалы. [[Астана]]. == Адабият == * Нарын облусу: Энциклопедия. Бишкек. <br> * [[Макешов, Кабыл Асангелди уулу|Макешов, Кабыл]]. Кыргыз Республикасы: Дене тарбия жана спорт энциклопедиясы. — Бишкек: Турар, 2015. — (толукталып, 2-басылышы). — 450 бет, сүрөттөр. — ISBN 978-9967-15-107-9. == Интернеттеги шилтемелер == * https://www.azattyk.org/a/kyrgyzstan_sport/2311034.html <br> * https://1-tube.ru/watch/1SHcj-qhXcQ{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} <br> * https://www.super.kg/mobile/kabar/news/77247/ <br> * https://kloop.kg/blog/2014/02/26/ofitsial-ny-e-foto-sbornaya-ky-rgy-zstana-po-hokkeyu/ <br> * http://ky.kloop.asia/2014/02/26/rasmij-s-r-t-hokkej-boyuncha-ky-rgy-zstan-kuramasy/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240227010423/https://ky.kloop.asia/2014/02/26/rasmij-s-r-t-hokkej-boyuncha-ky-rgy-zstan-kuramasy/ |date=2024-02-27 }} <br> * https://web.archive.org/web/20180817043003/http://footballfacts.ru/players/376036-bektemishov-bolot <br> * http://sport.kg/team-sports/hockey/47318-federaciya-hokkeya-s-shayboy-kyrgyzstana-ponesla-nevospolnimuyu-utratu.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180810231522/http://sport.kg/team-sports/hockey/47318-federaciya-hokkeya-s-shayboy-kyrgyzstana-ponesla-nevospolnimuyu-utratu.html |date=2018-08-10 }} <br> * http://naryn.turmush.kg/news:338992/?from=kg_turmush&place=newstoplastarea <br> * http://naryn.turmush.kg/news:338992/?from=kg_turmush&place=newstoplastarea <br> * https://1-tube.ru/watch/anO_UWVLkXk{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} <br> * http://www.presskg.com/aal/08/0208_13.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090106135016/http://www.presskg.com/aal/08/0208_13.htm |date=2009-01-06 }} <br> == Ички шилтемелер == [[Категория:Инсандар:Кыргызстан]] [[Категория:СССР]] [[Категория:Спорт]] [[Категория:Нарын облусу]] [[Категория:Туулгандар 1959-жылы]] [[Категория:Өлгөндөр 2018-жылы]] [[Категория:Нарын шаары]] [[Категория:XX кылым]] [[Категория:Борбордук Азия]] [[Категория:XXI кылым]] [[Категория:Маданият]] [[Категория:Футбол]] [[Категория:Хоккей]] [[Категория:Спортчулар]] [[Категория:Кыргыз спорту]] eupgz9tla8ej9x5664nzhdg2kj7pmuu Нуржан Шайлдабекова 0 121967 653366 650506 2026-09-27T07:55:36Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653366 wikitext text/x-wiki {{Мамлекеттик ишмер |ысымы = Шайлдабекова Нуржан Кармабековна |сүрөтү = | кызматы = Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча Борбордук комиссиясынын төрайымы | катары = | желек = Flag of the President of Kyrgyzstan.svg | желек2 = Flag of Kyrgyzstan.svg | иш баштоо убагы = 28 июнь 2016-жыл | иш аяктоо убагы = | андан мурунку инсан = [[Туйгунаалы Абдраимов]] |билими = Ж. Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университети |кесиби = юрист, дипломат |партиясы = |туулган датасы = 12 сентябрь 1968 жыл |туулган жери = Люксембург айылы, [[Ысык-Ата району]], [[Чүй облусу]], [[Кыргыз ССР]] |каза болгон жылы = |каза болгон жери = |жубайы = |балдары = |улуту = кыргыз |дини = |атасы = |энеси = }} '''Шайлдабекова Нуржан Кармабековна''' (12-сентябрь, [[1968]], Люксембург айылы, [[Ысык-Ата району|Ысык-Ата]] району, [[Чүй облусу]], [[Кыргыз Советтик Социалисттик Республикасы|Кыргыз ССР]]) — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, Кыргыз Республикасынын [https://shailoo.gov.kg/ru/CIKBShK/Sostav_CIKBShKnyn_kuramy/shajldabekova-n/ Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча Борбордук комиссиясынын төрайымы] {{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, КР Президентинин Аппаратынын жетекчисинин орун басары (11.2015 – 06.2016 ж.), [[Германия|Германиядагы]] Кыргызстан элчилигинин 1-чи катчысы (08.2005 - 05.2006). Мамлекеттик кызматтын III класстагы мамлекеттик кеңешчиси, [[Курманжан датка ордени|“Курманжан Датка]]” орденинин ээси. ==Өмүр баяны== 1968-жылдын 12-сентябрында Чүй облусунун [Ысык-Ата районундагы] Люксембург айылында туулган. === Билими: === * 1990-жылы Кыргыз Мамлекеттик Улуттук университетинин тарых факультетин бүтүргөн. * 1994-жылдын октябрынан тартып 1995-жылдын декабрына чейин Дортмунд атындагы Европалык Изилдөө жана Эл аралык мамилелер институтунда стажировка өткөн. * 2004-жылы КУУнун юридикалык факультетин аяктаган. Ошол эле жылы Кыргыз Республикасынын Тышкы иштер министрлигинин Дипломатиялык академиясын бүтүргөн. ===Эмгек жолу:=== * 1990-1991-ж.ж. - Окутуучу-стажер, Кыргыз Мамлекеттик Улуттук университетинин тарых кафедрасында лаборант. * 1992-1994-ж.ж. - Улуттук илимдер академиясынын саясат жана экономика институтунун аспиранты. * 1994-1995-ж.ж. - Кыргыз Республикасынын Жогорку Советинин Эл аралык жана парламенттер аралык мамилелер боюнча комитетинин 1-категориядагы адиси. * 1996-ж.-Кыргыз Республикасынын Жогорку Кенешинин Тышкы экономикалык жана эл аралык маселелер боюнча комитеттин эксперти. * 01.1997-09.2004-ж.ж. - Эксперттик топтун башчысы, Жогорку Кенештин Эл аралык жана парламенттер аралык байланыштар боюнча комитетинин бөлүм башчысы. * 10.2004-05.2005-ж.ж. - «ЦМС» ЖАКынын укуктук жана өнүктүрүү маселелери боюнча вице-президенти. * 05.2005-06.2005-ж.ж. - Өзгөчө кырдаалдар министринин кеӊешчиси. * 08.2005-05.2006-ж.ж. - Германия Федеративдик Республикасындагы Кыргыз Республикасынын Элчилигинин биринчи катчысы. * 04.2006-05.2007-ж.ж. - Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасынын Эл аралык байланыштар жана экстрадиция бөлүмүнүн башчысы. * 05.2007-11.2009-ж.ж. – Юридикалык компаниянын директору. * 11.2009-12.2010-ж.ж. - Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн Аппаратынын эксперти (мыйзам долбоорлоо ишине мониторинг, парламент менен өз ара аракеттенүү). * 12.2010 - 01.2012-ж.ж. - Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн Аппаратынын мыйзам долбоорлоо ишин координациялоо тобунун жетекчиси. * 02.2012 - 07.2015-ж.ж. - Кыргыз Республикасынын Президентинин укуктук камсыздоо бөлүмүнүн башчысынын орун басары. * 5.11.2015 - 06.23.16-ж.ж.- Кыргыз Республикасынын Президенттинин Аппаратынын жетекчисинин орун басары. Мамлекеттик кызматтын 3-класстагы мамлекеттик кеңешчиси. Юстиция министрлигинин 1-класстагы кеӊешчиси. Кыргыз Республикасынын мамлекеттик кызматынын отличниги. Кыргыз Республикасынын юстициясынын отличниги. 2021-жылдын июль айында комиссиянын жаңы курамы түзүлгөндүктөн, Нуржан Шайлдабекова кайрадан Борбордук шайлоо комиссиясынын төрагасы болуп шайланган. == Сыйлыктары == * "Курманжан Датка" ордени (2017 ж.) ==Эскертүүлөр== {{Эскертүүлөр}} ==Булагы== '''''Расмий сайттар''''' * http://www.president.kg/ru/news/6991_ot_imeni_prezidenta_almazbeka_atambaeva_seme_6-millionnogo_kyirgyizstantsa_vruchen_sertifikat_na_poluchenie_kvartiryi/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230828020639/https://www.president.kg/ru/news/6991_ot_imeni_prezidenta_almazbeka_atambaeva_seme_6-millionnogo_kyirgyizstantsa_vruchen_sertifikat_na_poluchenie_kvartiryi/ |date=2023-08-28 }}]] * http://www.gov.kg/?p=84969 * http://www.president.kg/ru/news/7935_prezident_almazbek_atambaev_vnes_kandidaturyi_dlya_izbraniya_chlenami_tsentralnoy_komissii_po_vyiboram_i_provedeniyu_referendumov_kr/]]http://www.president.kg/ru/news/8140_prezident_almazbek_atambaev_prinyal_predsedatelya_tsentralnoy_komissii_po_vyiboram_i_provedeniyu_referendumov_nurjan_shayldabekovu/{{Жеткиликсиз шилтеме|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}]] * http://www.president.kg/ru/news/8866_prezident_almazbek_atambaev_vstretilsya_s_premer-ministrom_sooronbaem_jeenbekovyim_i_predsedatelem_tsik_nurjan_shayldabekovoy/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230828020634/https://www.president.kg/ru/news/8866_prezident_almazbek_atambaev_vstretilsya_s_premer-ministrom_sooronbaem_jeenbekovyim_i_predsedatelem_tsik_nurjan_shayldabekovoy/ |date=2023-08-28 }}]] * http://www.president.kg/ru/news/9516_prezident_almazbek_atambaev_prinyal_predsedatelya_tsentralnoy_komissii_po_vyiboram_i_provedeniyu_referendumov_nurjan_shayldabekovu/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230828020632/https://www.president.kg/ru/news/9516_prezident_almazbek_atambaev_prinyal_predsedatelya_tsentralnoy_komissii_po_vyiboram_i_provedeniyu_referendumov_nurjan_shayldabekovu/ |date=2023-08-28 }}]] * http://iacis.ru/pressroom/news/partnery/14_ya_evropeyskaya_konferentsii_organov_administrirovaniya_vyborov_prodolzhaet_svoyu_rabotu/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190825200652/http://iacis.ru/pressroom/news/partnery/14_ya_evropeyskaya_konferentsii_organov_administrirovaniya_vyborov_prodolzhaet_svoyu_rabotu/ |date=2019-08-25 }} '''''Жергиликтүү жалпыга маалымдоо каражаттары''''' * http://www.vb.kg/doc/342391_predsedatelem_cik_izbrana_nyrjan_shayldabekova.html * https://rus.azattyk.org/a/28535995.html * http://old.kabar.kg/rus/REFERENDUM/full/115105 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200205054254/http://old.kabar.kg/rus/REFERENDUM/full/115105 |date=2020-02-05 }} * https://rus.azattyk.org/a/28518553.html * http://www.vb.kg/doc/361646_shayldabekova:_prezidentskie_vybory_proydyt_chestno_i_zakonno.html * http://www.ktrk.kg/index.php/post/9271/kg{{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * http://platforma.kg/old/index.php/vybory/11341-glava-tsik-kr-n-shajldabekova-moya-zadacha-v-dalnejshem-sovershenstvovat-izbiratelnuyu-sistemu{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * https://rus.azattyk.org/a/28494834.html * https://rus.azattyk.org/a/28532986.html * https://24.kg/obschestvo/41471_nurjan_shayldabekova_u_tsentrizbirkoma_net_vliyaniya_na_rezultatyi_golosovaniya_/ * https://rus.azattyk.org/a/28169406.html * https://24.kg/vlast/41629_nurjan_shayldabekova_sozdana_rabochaya_gruppa_dlya_analiza_proshedshih_vyiborov/ * https://ru.sputnik.kg/politics/20161212/1030753631/mnogo-nedejstvitelnyh-byulletenej-dlya-nas-neozhidannost.html * http://www.bbc.com/kyrgyz/kyrgyzstan-39886526 * http://kg.akipress.org/news:1341088?from=kgnews&place=nowread * https://rus.azattyk.org/a/28495022.html * https://kg.akipress.org/news:1387624 * http://kg.akipress.org/news:1349123 * https://rus.azattyq.org/a/28481774.html * http://zanoza.kg/doc/356663_vybory_prezidenta._shayldabekova_nastaivaet_na_date_vyborov_18_noiabria.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170710132305/http://zanoza.kg/doc/356663_vybory_prezidenta._shayldabekova_nastaivaet_na_date_vyborov_18_noiabria.html |date=2017-07-10 }} * https://kg.akipress.org/news:1384872 * http://knews.kg/2016/12/praktike-pokazala-imenno-vypuskniki-sovmestnyh-programm-fonda-hannsa-zajdelya-i-agupkr-poluchayut-kart-blansh/ * https://kg.akipress.org/news:1383927 * http://zanoza.kg/doc/346126_cik_mojet_sniat_partii_s_predvybornoy_gonki_za_prejdevremennyu_agitaciu.html{{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * http://catoday.org/centrasia/30576-glava-cik-kr-n-shayldabekova-referendum-po-vneseniyu-izmeneniy-v-konstituciyu-podderzhali-7959-procenta-izbirateley{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * http://zanoza.kg/doc/356094_glava_cik_:_server_cik_s_rezyltatami_elektronnyh_yrn_mojet_byt_vzloman.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170727021743/http://zanoza.kg/doc/356094_glava_cik_:_server_cik_s_rezyltatami_elektronnyh_yrn_mojet_byt_vzloman.html |date=2017-07-27 }} * http://www.nazarnews.kg/news/1540 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170218183920/http://www.nazarnews.kg/news/1540 |date=2017-02-18 }} * http://zanoza.kg/doc/345693_irina_karamyshkina_polychila_mandat_depytata_jogorky_kenesha.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161118060707/http://zanoza.kg/doc/345693_irina_karamyshkina_polychila_mandat_depytata_jogorky_kenesha.html |date=2016-11-18 }} * http://demilge.kg/ru/pervyj-obshhegrazhdanskij-forum-pochemu-narod-ustal-i-sobiraetsya-spat-dalshe/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170612213829/http://demilge.kg/ru/pervyj-obshhegrazhdanskij-forum-pochemu-narod-ustal-i-sobiraetsya-spat-dalshe/ |date=2017-06-12 }} * http://zanoza.kg/doc/351195_onygyy_progress_podaet_v_syd_na_cik.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170122160252/http://zanoza.kg/doc/351195_onygyy_progress_podaet_v_syd_na_cik.html |date=2017-01-22 }} * http://platforma.kg/?p=4686{{Жеткиликсиз шилтеме|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * http://kyrtag.kg/news-of-the-day/predlozhenie-o-rospuske-19-mestnykh-keneshey-vnosit-tsentrizbirkom-kyrgyzstana/{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * http://zanoza.kg/doc/357071_glava_cik_rasskazala_pochemy_vybornaia_sistema_kr_kryche_chem_vo_francii.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170717004553/http://zanoza.kg/doc/357071_glava_cik_rasskazala_pochemy_vybornaia_sistema_kr_kryche_chem_vo_francii.html |date=2017-07-17 }} * http://zanoza.kg/doc/357081_glava_cik:_na_server_centrizbirkoma_sovershalis_hakerskie_ataki_ih_otbili.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170717010732/http://zanoza.kg/doc/357081_glava_cik:_na_server_centrizbirkoma_sovershalis_hakerskie_ataki_ih_otbili.html |date=2017-07-17 }} * http://www.gezitter.org/politic/60304_shayldabekova_idet_skryityiy_podkup_izbirateley/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210308121259/https://www.gezitter.org/politic/60304_shayldabekova_idet_skryityiy_podkup_izbirateley/ |date=2021-03-08 }} * http://news.ivest.kz/120812527-glava-cik-n-shayldabekova-otkazalas-kommentirovat-prichiny-pereezda-komissii-v-drugoe-zdanie{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * http://www.vb.kg/doc/352068_shayldabekova:_neobhodimo_yvelichit_finansirovanie_cik_dlia_ylychsheniia_yik.html * http://www.gezitter.org/society/55619_shayldabekova_skazala_sidite_smirno/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210308130159/https://www.gezitter.org/society/55619_shayldabekova_skazala_sidite_smirno/ |date=2021-03-08 }} * https://rus.azattyk.org/a/28488590.html * http://www.vb.kg/doc/361655_cik_mojet_ogranichit_kolichestvo_podpisey_dlia_registracii_kandidatov.html * https://24.kg/vybory/54942_tsik_prosit_deputatov_vozderjatsya_otpopyitok_vliyat_naresheniya_komissii/ * http://www.vb.kg/doc/361649_shayldabekova:_kandidaty_v_prezidenty_doljny_sobludat_vse_ysloviia_gonki.html * http://kg.akipress.org/news:1389346?from=portal&place=last * http://www.vb.kg/doc/361657_prezidentskie_vybory_oboydytsia_kyrgyzstany_v_671_mln_somov.html * https://24.kg/obschestvo/54936_tsik_kyirgyizstana_podpisnyie_listyi_trebovanie_zakona/ * https://24.kg/obschestvo/54927_tsik_kyirgyizstana_garantiruet_chestnost_vyiborov_prezidenta/ * http://bagyt.kg/nurzhan-shaildabekova-prezidenttik-shailoodo-falsifikaciya-zhana-burmaloolorgo-ech-kachan-zhol-berilbeit/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210126030550/https://bagyt.kg/nurzhan-shaildabekova-prezidenttik-shailoodo-falsifikaciya-zhana-burmaloolorgo-ech-kachan-zhol-berilbeit/ |date=2021-01-26 }} * https://kaktus.media/doc/450260_nyrjan_shayldabekova_poprosila_prosheniia_za_oshibky_v_tablice_na_sayte_cik.html '''''Чет өлкөлүк жалпыга маалымдоо каражаттары'''''' * http://interfax.az/view/703550 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210225134747/http://interfax.az/view/703550 |date=2021-02-25 }} * https://centre1.com/kyrgyzstan/kyrgyzstan-gotov-k-voskresnomu-referendumu-i-vyboram/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210227160240/https://centre1.com/kyrgyzstan/kyrgyzstan-gotov-k-voskresnomu-referendumu-i-vyboram/ |date=2021-02-27 }} * http://akipress.com/news:586413/ * https://i-news.kz/news/2017/05/31/8516088-vybory_pokazali_novyi_rasklad_politiches.html{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * https://regnum.ru/news/polit/2273667.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210228014218/https://regnum.ru/news/polit/2273667.html |date=2021-02-28 }} * https://www.unian.net/world/1672956-pochti-80-grajdan-kyirgyizstana-na-referendume-podderjali-vnesenie-izmeneniy-v-konstitutsiyu.html [[Категория:1968-жыл]] [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Саясат]] [[Категория:Кыргызстандын айымдары]] r1jkjl1ixwvyld7ww563tp1d5ebt9us Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo 3 123640 653378 652600 2026-09-27T11:56:48Z MediaWiki message delivery 8554 /* Tech News: 2026-39 */ жаңы бөлүм 653378 wikitext text/x-wiki {{Архив|1}} == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-46</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W46"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/46|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * On wikis with the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Translate|Translate extension]] enabled, users will notice that the FuzzyBot will now automatically create translated versions of categories used on translated pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T285463] * View all {{formatnum:29}} community-submitted {{PLURAL:29|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the submitted task to use the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SecurePoll|SecurePoll extension]] for English Wikipedia's special [[w:en:Wikipedia:Administrator elections|administrator election]] was resolved on time. [https://phabricator.wikimedia.org/T371454] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] In <code dir="ltr">[[mw:MediaWiki_1.44/wmf.2|1.44.0-wmf-2]]</code>, the logic of Wikibase function <code>getAllStatements</code> changed to behave like <code>getBestStatements</code>. Invoking the function now returns a copy of values which are immutable. [https://phabricator.wikimedia.org/T270851] * [https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/ Wikimedia REST API] users, such as bot operators and tool maintainers, may be affected by ongoing upgrades. The API will be rerouting some page content endpoints from RESTbase to the newer [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API|MediaWiki REST API]] endpoints. The [[phab:T374683|impacted endpoints]] include getting page/revision metadata and rendered HTML content. These changes will be available on testwiki later this week, with other projects to follow. This change should not affect existing functionality, but active users of the impacted endpoints should verify behavior on testwiki, and raise any concerns on the related [[phab:T374683|Phabricator ticket]]. '''In depth''' * Admins and users of the Wikimedia projects [[mw:Special:MyLanguage/Moderator_Tools/Automoderator#Usage|where Automoderator is enabled]] can now monitor and evaluate important metrics related to Automoderator's actions. [https://superset.wmcloud.org/superset/dashboard/unified-automoderator-activity-dashboard/ This Superset dashboard] calculates and aggregates metrics about Automoderator's behaviour on the projects in which it is deployed. Thanks to the Moderator Tools team for this Dashboard; you can visit [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Automoderator/Unified Activity Dashboard|the documentation page]] for more information about this work. [https://phabricator.wikimedia.org/T369488] '''Meetings and events''' * 21 November 2024 ([[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 21 November 2024 8:00 UTC|8:00 UTC]] & [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 21 November 2024 16:00 UTC|16:00 UTC]]) - [[c:Commons:WMF support for Commons/Commons community calls|Community call]] with Wikimedia Commons volunteers and stakeholders to help prioritize support efforts for 2025-2026 Fiscal Year. The theme of this call is how content should be organised on Wikimedia Commons. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/46|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W46"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:07, 12 ноябрь 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27732268 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-47</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W47"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/47|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Users of Wikimedia sites will now be warned when they create a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Redirects|redirect]] to a page that doesn't exist. This will reduce the number of broken redirects to red links in our projects. [https://phabricator.wikimedia.org/T326057] * View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Pywikibot/Overview|Pywikibot]], which automates work on MediaWiki sites, was upgraded to 9.5.0 on Toolforge. [https://phabricator.wikimedia.org/T378676] '''Updates for technical contributors''' * On wikis that use the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:FlaggedRevs|FlaggedRevs extension]], pages created or moved by users with the appropriate permissions are marked as flagged automatically. This feature has not been working recently, and changes fixing it should be deployed this week. Thanks to Daniel and Wargo for working on this. [https://phabricator.wikimedia.org/T379218][https://phabricator.wikimedia.org/T368380] '''In depth''' * There is a new [https://diff.wikimedia.org/2024/11/05/say-hi-to-temporary-accounts-easier-collaboration-with-logged-out-editors-with-better-privacy-protection Diff post] about Temporary Accounts, available in more than 15 languages. Read it to learn about what Temporary Accounts are, their impact on different groups of users, and the plan to introduce the change on all wikis. '''Meetings and events''' * Technical volunteers can now register for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2025|2025 Wikimedia Hackathon]], which will take place in Istanbul, Turkey. [https://pretix.eu/wikimedia/hackathon2025/ Application for travel and accommodation scholarships] is open from '''November 12 to December 10 2024'''. The registration for the event will close in mid-April 2025. The Wikimedia Hackathon is an annual gathering that unites the global technical community to collaborate on existing projects and explore new ideas. * Join the [[C:Special:MyLanguage/Commons:WMF%20support%20for%20Commons/Commons%20community%20calls|Wikimedia Commons community calls]] this week to help prioritize support for Commons which will be planned for 2025–2026. The theme will be how content should be organised on Wikimedia Commons. This is an opportunity for volunteers who work on different things to come together and talk about what matters for the future of the project. The calls will take place '''November 21, 2024, [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 21 November 2024 8:00 UTC|8:00 UTC]] and [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 21 November 2024 16:00 UTC|16:00 UTC]]'''. * A [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community meetings#29 November 2024|Language community meeting]] will take place '''November 29, 16:00 UTC''' to discuss updates and technical problem-solving. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/47|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W47"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 02:01, 19 ноябрь 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27806858 --> == Викидеги саясат == # Кыргыз Википедиясы кыргыз тилинин негизги куралдарынын бири. Сиздин саясатыңызга таң калып алып жатам же сиз жекечиликке өтүп мага "асылып" жатасызбы? "Көз жыргасын деп, кооздоо гана максатында жалган тууларды (жалган маалыматты) кошуп койгонуңуз — жол берилгис аракет" деп сиз эмне себептен мен үчүн жыйынтык чыгарып жатасыз же менин "Көз жыргасын" деген оюмду окуй алып жаткандай сезилип жатат. # [[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow#Эскертме|Экинчи дүйнөлүк согуш]] барагы боюнча кайра-кайрадан эле жаза берүүнүн себеби эмнеде? Мен сизге чынын түшүндүрүп жаздым, желектердин тарыхый варианттын калыптарга кошууга камданып жатканымды. Дагы бир баса белгилей кеткен жери 5 сааттын ичинде мага сиз эскертме бердиңиз, башкаларга андай мамилеңизди тапкан жокмун! (Балким мен адашып жаткандырмын). Же баштаар замат аякта деген эреже барбы? # Дагы мир мисал мен [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%92%D0%BE%D1%80%D0%BA%D1%83%D1%82%D0%B0&action=history Воркута] барагын толуктап жаткан учурда, сиз 23 минуттун ичинде мен кошуп жаткан маалыматтарды жокко чыгырып койдуңуз. Мен бул учурда ал шаардын тарыхы боюнча маалыматтарды чогултуп жатканмын же кошуп жаткан маалыматтарды ар бир минут сайын сактоо керекпи? # Эскертмелерде [[Википедия:Негизги принциптер|Викинин принциптерине]] таянасыз, бирок ал жакта убакыт боюнча чектер коюлган эмес. Жада калса [[Википедия:Википедиянын негизги эрежелери|эрежелерде]] 23 минут ичинде баарын толуктап сал деген маалымат да жок! # Түштүк океаны деп атоонун себеби. Мен бул океандын аталышын Викидеги башка океандырдын аталышына окшотуруп бир стандартка келтирейин деген максатта кылганмын, себеби башка окендардын аталыштарын текшерип көрсөңуз: Атлантика океаны, Инди океаны, Түндүк Муз океаны. Мен эрежелердин "арал, жарым арал, кырка тоо, жер, деңиз, океан, кысык, дарыя, канал, булуң, көчө, аянт, айыл ж.б.у.с. сөздөр географиялык энчилүү аттарга айкаша келсе, кичине тамга менен бөлөк жазылат: Арал деңизи, Балкаш көлү, Суусамыр өрөөнү, Жазы дарыясы, Курил аралдары" пунктуна таянып жасадым, "Түштүк" деген термин бул океанга энчиленген аталыш эмеспи (дагы баса айтып коёюн мен суроо катары жазып жатам). # Мен азыр Викинин принциптериндеги "Википедияда бюракратизм жок" деген пункта таянып бул суроолорду берип жатам. Себиби сиздин кээ бир текстердин жекечилике шек келтирген деп кабыл алып жатам жана эмне себептен "[[Португалиянын Педро III]]" ушул сыктуу мааниси жок, аталышы туура эмес, булагы жок барактар сизде суроо туудурбай эле менин кошкондорум эле 23 минуттан баштап эле суроо туудуруп калат дегендей. # Чынын айтсам мен Викиге кошкон салымдарымды анализдедим жана жалпысынан жаман эмес, принциптерге жооп берген маалыматтарды кошуп жатам деген тыянакка келдим. # Эгер Викиде жарыяланган эрежелерди мен таппай жатсам шилтемелерди берип, багыттка салып коёт деген ниеттемин. [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 21:41, 24 ноябрь 2024 (UTC) :@[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] :1. "Сиздин саясатыңыз" дегенди кантип түшүнсө болот? Анда бул жазганыңыз менен мага асылып жатасызбы ошондо? Википедияда талаш маселе талкуу аркылуу чечилет. '''Билип туруп, жалган маалыматты''' жайгаштыруу — жол берилгис аракет, туура эле жаздым.<br>Жазганыңыз: ''[https://w.wiki/CBeH "'''<u>Бул туралуу маалыматтым бар болчу</u>''' жана желектердин тарыхый варианттарын кошууга камданып жаткам..."]''. <br> :2. Биринчи жолу жазганымда: "[[Колдонуучунун_баарлашуулары:Artelow#Жалган_туулар|''Маалыматты текшерип кошуу керек!'']]" деп турат. Ал учурда билип туруп, жалган маалымат кошконуңузду билген эмесмин. '''Аракетиңизди ачыктап бергениңизден кийин''', анын '''жол берилгистиги''' анык болду, ошондо эскертме калтырдым. Эгеде "<u>''бул тууралуу маалыматым бар болчу''</u>" деп жазбасаңыз, жооп башкача болмок. Ошондуктан "<u>5 сааттын ичинде эскертме бердиңиз</u>" деп жазбай эле койсоңуз болот, эгер жалган маалыматты, анын жалган экендигин '''билип туруп''' ({{lang-ru|заведомо зная}}) жайгаштырганыңызды эртерээк билип калсам, эртерээк бермекмин 5 саат күтпөй. Башка жагдайда берилмек эмес. '''Же жалган маалыматты атайын жайгаштыр деген эреже барбы?''' :<br> :3. Жокко чыгарылганын көргөн жокмун. Туура эмес маалыматты көрдүм — түзөттүм. Маалыматты жоготконуңуз — '''өз күнөөңүз'''. Мен түзөтүп жаткан учурда да башка бирөө баракты түзөтүп, сактап койгон учурлар болгон, бирок '''маалыматым эч өчкөн эмес'''. Кунт койсоңуз, балким өчмөк эмес.<br>Дагы бир мисал: балким макаланын аталышын гана карабай, мазмунун окусаңыз, мындай болмок эмес: https://w.wiki/CBL$. :<br> :4. '''1, 2-пункттарды караңыз.''' :<br> :5. '''Энчилүү ат''' деген эмне экенин окусаңыз. Сиздики оп-оңой экен: "бир стандартка келтирүү". Башка факторлорду эске албайт экенсиз. Анда "Түндүк Америка" дегенди "Түндүк Америкасы" деп өзгөртмөк экенсиз. "Түштүк Кыргызстан" → "түштүк Кыргызстаны"? Кыргыз Википедиясы кыргыз тилинин грамматикасына ылайык жазылат. Грамматикага ылайык ар кандай варианттар болот: "Түштүк океан", "Атлантика океаны". "Түштүк океан" — энчилүү ат, "түштүк" — катардагы сөз. "Түштүк океан" деген энчилүү атта "түштүк" — зат атооч. "Атлантика океаны" деген энчилүү атта "Атлантика" зат атооч эмес. '''Бул элементардуу грамматика'''. Мындан тышкары сиз булактарга таянышыңыз керек болчу, урдура бербей. :<br> :6. "Португалиянын Педро III" макаласын өз убагында көргөнүмдү '''далилдей аласызбы''' же жөн эле тийшип жатасызбы? Же Википедиянын админдери робот, жеке жашоосу жок, түзөткөн сайын, соңку түзөтүүлөрдү текшеришет же Википедиядагы ар бир макаланы карап чыгышкан деген ойдосузбу? Эмнеге сиз башкаларга караганда көбүрөөк түзөтүп жатасыз деп сураган жокмунго. Жанагы "Түштүк океан" же каталары көп домендер тууралуу дароо жазмакмын анда 1 жыл күтпөй.<br> :'''Кошумча:''' "Португалиянын Педро III" макаласы качан түзүлгөн? Жооп: '''2022-ж. 3-июлунда'''. Эми ошол маалдагы салымымды карап чыгыңыз (мен карап чыктым), сурооңуз өзү чечилет. Муну да алдын ала '''бир текшерип койгон жоксуз'''... :<br> :7. Сыр ачайын: Википедияда 20 жыл салым кошуп жүргөндөргө да жазышат, сындашат ж.б. нерселерди кылышат. Негизи салымыңыз жакшы болгону үчүн сизге эми эч ким эч бир маселе боюнча жаза албайт бекен? [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 23:36, 24 ноябрь 2024 (UTC) ::Бул текстеги баардык сындарды кабыл алдым. ::Маселенин баары сиздин нейтралдуу эмес жазганыңыздан келип чыгып жатат, бир нерсе десе эле беттен алып "Көз жыргасын деп", "урдура бербей" деген терминдерди колдонууну мен мазактоо деп кабыл алам жана ага жараша жооп бериш керек деп ойлоймун. Анан башканын жазганын бурмалоо дагы туура эмес "Чынын айтсам мен Викиге кошкон салымдарымды анализдедим жана жалпысынан жаман эмес, принциптерге жооп берген маалыматтарды кошуп жатам деген тыянакка келдим." десем, дагы бурмалап "Негизи салымыңыз жакшы болгону үчүн сизге эми эч ким эч бир маселе боюнча жаза албайт бекен?" деп жатасыз. Мен, мага жазбасын же эскертме бербесин деп жаздымбы же кайрылдымбы? Жок, баардыгы сылык негизде болуусу зарыл. Тескерисинче мен адам баласы болгондугумдан мени туура жолго салып, каталарымды айтып туурса кубанычта боломун жана келечекте андай каталарды кайталабашка болгон аракетимди жумшаймын. ::Сиздин аргументтүү берген эскертмелериңизди туура кабыл алып, эске алып, суроолор болсо сизге кайрылып эле жүрөмүн. Болочокто да суроо туулса кайрыламын жана жазамын. ::Сизден дагы бир жолу өтүнүч, ката кетирсем ток этер жерин белгилеңиз жана жекечиликке өтүп "урдура бербей" деген сымал терминдерди колдонуудан алыс болушуңузду суранам. ""Сиздин саясатыңыз" дегенди кантип түшүнсө болот?" деген текст сиздин кыжырыңызга кандай тийсе, мага менин кылгандарымды бир нерсе менен байланыштырып сыпаттоо, ошондой эле кыжырыма тийет. [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 09:04, 25 ноябрь 2024 (UTC) ::::@[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] :::1. "<u>''Сиздин саясатыңыз''</u>" дегениңиз кыжырыма тийген жок. Болгону, жазганыңызды кандай түшүнсө болот деп сурап жатам. Сизге грамматика ж.б. белгилүү бир нерселер боюнча жазылган болсо, сиз "''<u>сиздин саясатыңызга таң калып алып жатам</u>''" деп жатасыз. Бул жердин каеринде саясатты көрдүңүз — түшүнүксүз. Мен гана эмес, каалаган ошол маселелер боюнча жаза алмак сизге. :::<br> :::2. Жок, маселе аракеттериңизден чыгып жатат. Википедиянын негизги иш принциптери сизге бир нече жолу жакшы түшүндүрүлүп берилген. Википедия энциклопедия экенин унутпашыңыз керек.<br> :::Ошондо '''жалган маалыматты кошконуңузду''' кантип түшүнүш керек? Жалган маалыматты кошуу '''максатын''' өзүңүз түшүндүрүп берген жоксуз. Тескеринче ак ниетиңизди болжолдоп, "желектердин тарыхый варианттарын кошууга камданып жаткам..." дегениңиздин негизинде: '''"туулар жалган болсо да, калыптарым даяр болгуча макаланы кооздоп турсун"''' десе керек дегенге келдим. Же "''<u>адаштыруу максатында</u>''" десем туура болмокпу? :::<br>Ар кандай кылсаңыз болмок, аларды талкуу барагыңызга жазгам:<br>1) мамлекеттердин өзүн гана кошсо болмок;<br>2) мамлекеттердин жанына тарыхый тууларды гана кошсо болмок;<br>3) тийбесе болмок.<br> :::Жогорудагы варианттарынын бирин кылсаңыз эмне болот эле? '''Жооп:''' 1, 3-варантта калыптын/макаланын көркү бузулмак эмес, 1-варантта болгону туулар кошулмак эмес. '''1-жыйынтык: тууларды кошууну көздөгөнсүз'''. 2-вариантта калыптын/макаланын көркү бузулмак (туусу коюлбаган мамлекеттердин аталыштары калыптын чектери боюнча тегизделмек, туусу барлар туу боюнча тезизделмек). '''2-жыйынтык: көрктү көздөгөсүз'''. Баарын (жообуңузду да) эске алганда '''эскертмеде жазганыма келебиз.''' :::<br> :::3. ''<u>"Негизи салымыңыз жакшы болгону үчүн сизге эми эч ким эч бир маселе боюнча жаза албайт бекен?"</u>''. Ал '''сүйлөмдүн маңызы — кандай гана, качантан бери салым кошпоңуз, сизге баары бир жазышат.''' Ошондо бурмалоо эмнеде? Түшүндүрө бере аласызбы? Муну '''негизсиз айыптоо''' деп эсептесе болот. :::<br>"''<u>Чынын айтсам мен Викиге кошкон салымдарымды анализдедим жана жалпысынан жаман эмес, принциптерге жооп берген маалыматтарды кошуп жатам деген тыянакка келдим</u>''" — муну кандай максатта жаздыңыз? Туура эмес түшүнүп калышыңыз мүмкүн деп, ушул жазганыңызга жооп бербешим керек беле? Ошол жазганыңыз боюнча эмне дешим керек эле? Жазганымдын баары "бурмалоо", "мазактоо" экен. :::<br> :::4. Жазганыңызды окуп чыксаңыз биринчиден: "нейтралдуу эмес" (негизсиз айыптоо), "бурмалоо" (негизсиз айыптоо), "мазактоо" (негизсиз айыптоо), "жекечиликке өтүп мага "асылып" жатасызбы" (негизсиз айыптоо), "ага жараша жооп бериш керек деп ойлоймун" (бул сөз кыжырыма тийди дегендин ордуна эскалация), "сизде суроо туудурбай" (тастыкталган жок), "кошуп жаткан маалыматтарды жокко чыгырып койдуңуз" (тастыкталган жок). :::<br> :::5. "''<u>Тескерисинче мен адам баласы болгондугумдан мени туура жолго салып, каталарымды айтып туурса кубанычта боломун жана келечекте андай каталарды кайталабашка болгон аракетимди жумшаймын.</u>''" Артыңыздан эч ким текшерүүгө милдеттүү эмес. Википедиянын негизги принциптери сизге белгилүү. Катышып жатканыңызга салыштырмалуу көп болду. Салымыңызды ошол принциптерге ылайык келтирсеңиз кемчиликтер азаймак. Ошол негизги ката. Иш принцибин өзгөртүү керек деп бир жолу эмес айтылган. Мисал: макалалар [https://w.wiki/CBhr булактар менен коштолушу керек деп 2023-ж. 6-майында жазгам], анан [https://w.wiki/CBht 2023-ж. 26-декабрында бир да булагы жок "‎Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин VII чакырылышынын депутаттары" макаласы сыяктуу бир нече макала түзгөнсүз], машиналык котормо аркылуу көптөгөн макала түздүңүз. Муну кантип түшүнүү керек?<br>'''Өзүңүздү биринчи кезекте өзүңүз текшеришиңиз керек!''' [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 12:25, 25 ноябрь 2024 (UTC) ::::1. Кабыл алдым. ::::2. Жалган менен туура эместин айырмасы ар башкача го. Туунун туура эмес вариантын кошуптурмун аны моюнга алышым зарыл жана алам. Жалган деген тыянак туура эмес, мен Тывага Гондурастын же Кениянын желегин кошкон жерим жок да. ::::Дагы бир жолу тактоо максатында жооп берип койсоңуз эмне үчүн кээ бир макалалар ушундай суроолорду жана талаш-тартыштарды жаратпайт? Мисалы Улуу Ата-Мекендик согуш барагында сиз жазгандай "жалган" туулар узак убакыт бою колбашчылардын жанында туруп суроо жараткан эмес (Герман империясынын желеги турган) ::::3. ''"Чынын айтсам мен Викиге кошкон салымдарымды анализдедим жана жалпысынан жаман эмес, принциптерге жооп берген маалыматтарды кошуп жатам деген тыянакка келдим."'' бул ой толгоо, сиз аны буруп туруп ''"бул мага жазбаш керек"'' дептир деген жыйынтыкка келип, анысы аз келгенсип ''"Муну негизсиз айыптоо"'' деп эсептеп жатасыз. Негизсиз айыптоо, деги эле айыктоо экенинин бир дагы изи жок. Сиз ''Шашып эптеп-септеп түзөтпөңүз!'' деп жатсаңыз анан жасам да жооп катары, себеби мен эптеп-септеп деген мен такыр макул эмесмин, кандай сапаттагы барактарды кошуп жатканымды да билем! ::::Дагы деле сиз мен үчүн ''"Туура эмес түшүнөсүз деп"'' жазган деп жыйынтык чыгарып жатасыз. Бул менин оюмда дагы жок нерсе эле. Сиз башка бирөө үчүн жыйынтык чыгаруудан алыс болсоңуз. ::::''"Көз жыргасын деп", "урдура бербей" деген терминдерди колдонууну мен мазактоо деп кабыл алам жана ага жараша жооп бериш керек деп ойлоймун'' деп так жазып жатсам, кайрадан "''Жазганымдын баары "бурмалоо", "мазактоо" экен"'' деп дагы буруп койдуңуз же мен калп айтып жатамбы? Качан мен администратордун жазганынын баары мазактоо же бурмалоо деп кайрылдым эле? Сиз теманын нугун такыр башка жакка буруп салып жатасыз! Бул маалыматтын контекстинен чымчып алып, аны бурмалоо деп эсептелет. Бакырайып эле көрүнүп турат го, адамдын жекечилигин сыпаттоо экени. ::::4. ''"нейтралдуу эмес", "бурмалоо", "мазактоо", "асылып жатасызбы", "ага жараша жооп бериш керек деп ойлоймун", "сизде суроо туудурбай"'' - так эле ушундай, ''"Көз жыргасын деп", "урдура бербей"'' деген сиздин кайрылууңуз адамгерчиликке жатабы же мени сиз урдура берген алдамчы катары кабыл алып жатасызбы? Мен сизге кайрылганда бир дагы жолу жекечиликке өткөн жерим жок жана сиздин ар бир кадамга баа же сыпаттоо берген жерим жок. ::::Так жана нейтралдуу болуш керек! ''Даги бир жолу Википедия жеке баракчаңыз'' эмес деп ороңдогонуңуз эмнеси же сиздикиби? Бул басмырлоо же мен калп айтып жатамбы? ::::5. Дагы деле сиз башка нукка салып кетип жатасыз, эч ким менин артыман текшерүүгө милдеттүү эмес, сиз айтпасаңыз деле мен аны билем же сураныч катары кайрылуу Викинин негизги принциптерине каршы келип калды беле? ::::Химба макаласын булагы жок түзгөн да мен, сиз айткан сынды кабыл алып ага булак кошуп оңдогон да мен. Депуттар туралуу барактарга булак кошпогон мен, алар ушул себептен башка мейкиндике которулган. Мен тараптан булагы жок экенин билип, сиздин [[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow#КР ЖКнын чакырылыштарынын депутаттары тууралуу|сынды кабыл алдым го]]. [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 14:12, 25 ноябрь 2024 (UTC) :::::@[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] :::::2. Бул контекстте айырмасы жок. Маалыматтын жалган экенин билип туруп аны тараттыңыз. Сөздөр менен ойносо болот, бирок бул аракетиңизди өзгөртпөйт. '''Жообуңуз менен ынанган жокмун, жол берилгис аракеттериңизди актап эле жатасыз'''. Сиз өз кылганыңыз үчүн жооп бериңиз биринчи кезекте.<br /> :::::3.Жазганыңыздын максаты эмнеде деген суроо берилген. Жооп берген жоксуз. '''Жооп берсеңиз же жооптон качып жатасызбы?''' :::::Өз түшүнүгүм боюнча жооп бердим репликага. Бирөөнүн түшүнүгү бурмалоо эмес, билип алыңыз. Эч бир жаман жери жок репликаларга таарына бересизби? Бирок, таарындым деп, башкаларды негизсиз айыптабашыңыз керек.<br /> <u>'''Шашып эптеп-септеп түзөткөн болсоңуз'''</u> (жетим тоолор, домендер, Түштүк океан ж.б.), ошону жазам да. Эч ким антип жазбашы үчүн өзүңүздү жөнгө салыңыз, '''жоопкерчиликти башкаларга жүктөбөй''. Факт менен жооп берген жоксуз. ''"Аргументтериңиз" жеке оюңуз менен чектелип жатат,''' бир да шилтеме келтирип, сөзүңүздү далилдей алган жоксуз'''. Тескеринче''' негизсиз айыптооңуз аныкталды (Воркута макаласында түзөтүүмдү жокко чыгардыңыз деген, "Португалиянын Педро III" макаласы боюнча). Шилтеме келтирип айптарыңызды жокко чыгардым. Дагы бир жолу мындай көрүнүш кайталанса, чаралар көрүлөт. Өз сөзүңүздү далилдешиңиз керек, '''далилдей албасаңыз жазбай койгонуңуз оң.'''<br /> :::::4. Ынанган жокмун, сөздөрдү далилдегенди үйрөнүңүз. Конкреттүү шилтемелерди келтирдим, аларга комментарий берген жоксуз, жооптон качып жатасыз. Бир да жарактуу аргумент уккан жокмун.<br /> :::::5. Википедия бул эксперименттер үчүн аянтчаңыз эмес, эгерде грамматиканы жакшы түшүнө элек болсоңуз, булактарга таянбасаңыз массалык түрдө макалаларды кайра атабаңыз. '''Мындай көрүнүш боюнча эскертме бердим.'''<br /> :::::6. Демек туура эмес/жалган маалыматты кошуп жатканыңызды билип туруп, аны кошуп жатасызбы ошондо? Билсеңиз кошпоңуз, дагы бир жолу атайлап жалган маалымат кошулса чаралар көрүлөт. Кабыл алдым деп улам айта берет экенсиз, бирок бир нече айдан кийин кайра эле башталат экен. [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 16:33, 25 ноябрь 2024 (UTC) ::::::Мына эми сиздин репликаңыз эми репликага окшоп келе жатат. Бул тексте мен дагы кичине сыпаттоо терминдерин колдондум. Бирок дагы бир жолу кайталап жатам сиз бөйрөктөн шыйрак чыгарып башка адамдардын сөздөрүн бурмалоодон алыс болушуңузду суранам. Дагы башка адамдын акыбалын сыпаттоого такыр эле укук берилген эмес. Мага кайрадан дагы таарынды деп диагноз коюп жатасыз. Мен таарынгандай Вики менин мурасым эмес. Сиз ток этер жерин жазышыңыз керек. Мен сизден айырмаланып, сиздин кылган иштериңизге эптеп-септеп деп баа берген жерим жок, бирок администратордун кылып жатканы нукуралуктун үлгүсү дегендей эреже да, принцип да жок. ::::::Сиз айткан шилтемелердин баарына жооп берип, туура эмес деп табылган пункттар менен макул болсом ал дагы сизге жакпай жатат. Кабыл алам деп айтып кайра кайталана берет деп, кабыл албаймын деп анан сизге окшоп айтышып жатып калышым туура эмес деп мен моюнга алып жатсам, дагы сизде суроо туудуруп жатат. ::::::Ката болгон, азыр дагы каталар Викиде толтура, келечекте да боло берет же идеалдуу түптөлгөн Вики бар бекен. ::::::Туура эмес кылган нерсени мен моюнга алгандан кийин сиз так ошолорго жармашып улам-улам баса белгилей беришиңиз мен үчүн такыр түшүнүксүз болуп турат. ::::::Мен стандарт боюнча суроо берсем аларды буйтап өтүп көз жаздымда калтырып коюп жатасыз жана өзүңүзгө ыңгайлуу жерлерин гана билгилеп. Мисал катары экинчи дүйнөлүк согуштун ажыртылгыс бөлүгү болгон Ата Мекендик согуштагы кол башчылардын жалган туулары, башка тилдеги текстер эмнеге сизде суроо жаратпаган жана жаратпайт, бул дагы мен үчүн түшүнүксүз. ::::::Же мен тарыхый тууларды кошуп жатканда чындыкты айтпай, ий мен билбей калыптырмын десем туура болот беле? Мен сизге ката кетиргенимди так айтсам, туулар калыбы боюнча пландалып жаткан иштерим менен бөлүшкөндү так айтсам ошого жармаштыңыз да калдыңыз. Калп айттып, мен билген эмесмин десем бали дегендей эле көз карашта болуп жатасыз. ::::::Менин кайрылууларымдын эң негизги себеби сиз басмырлап сыпаттоо менен эскертүү калтырууңуз болуп жатат. ::::::Баланча баракта баланча маалыматты туура эмес же жалган деген форматтоо берүү зарыл, сиздин формат баланча баракта баланча маалыматты эптеп-септеп көзгө жакшы көрүнсүн деп жалгандарды кошуп коюптурсуз дегендей болуп жатат. ::::::Сиз башка адам катасын мойнуна алып жатса аны алсыздык деп балабаңыз, мен деле сизге окшоп сөз жедирбей, менин кылганым нукуралуктун эталону дегендей көз карашты кармана алам. ::::::Домендер, жетим тоолор, туулар, океан ж.б. кабыл алдым, туура эмес маалыматтарды оңдодум, келечекте мындай каталарды кетирбегенге аракет кылам деген маанидеги жоопту жазып жатсам эмнеси сизге жакпай жатат. Кайра кайра аргументсиз жооп катары белгилөөнүн себеби түшүнүксүз. Катаны моюнга алуу аргумент эмей анан эмне? ::::::Мен макалаларды кошкондо толук категориясы менен кошууга аракет кылам. Мисалы домендер, сиз аны массалык кошуу дегениңиз менен макулмун. Бул Викинин тереңдик статистикасына терс таасирин тийгизерин түшүнүп турам. Бирок түптөлү этабындагы Викилерде мындай көрүнүштөр болуп келет. ::::::Кептин баары, сиз жекечиликке өтүп, адамдын психологиялык кабыл алуусун божомолдоп жана анын ниетин билбей туруп, билгендей жазганыңызда болуп жатат. Орусча айтканда: вы не должны переходить на личность, не должны оценивать намерение и внутреннее состояние участника в негативном ключе, не зная реальное намерение участника. [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 18:22, 25 ноябрь 2024 (UTC) :::::::@[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] :::::::1) '''"Бурмалоо" боюнча суроого жооп берген жоксуз'''. Кайра-кайра эле бир репликаны кайтала бергениңиз сизге жардам бербейт. :::::::2) Тоо этер жерин жаздым, өз кемчиликтериңизди моюнга албай, шылтоолорду ойлоп табып жатасыз. Бир да сөзүңүздү шилтеме, талдоо менен негиздей албадыңыз. Ошондуктан бул талкуудан жыйынтык чыгара албай жатасыз. '''Айтканыңызды негиздегенди үйрөнүшүңүз керек.''' :::::::3) Дагы бир жолу жазганымды окуп чыгып, суроолорума жооп бериңиз жакшы болмок. Жообуңузду алмайынча, суроолорума жооп алдым деп эсептей албайм. Жообуңузда '''конкретика жок, баарын аралыштырып, суроомду келтирип жооп бере албай жатасыз/жооп бергиңиз келбей жатат'''. :::::::4) Жабылган темаларды өзүңүз кайра-кайра демилгелеп жатпайсызбы. '''Жазып жатпайсызбы:''' ''<u>"Көз жыргасын" деген оюмду окуй алып жаткандай сезилип жатат."</u>'' :::::::'''Жообум:''' :::::::<blockquote>Ошондо жалган маалыматты кошконуңузду кантип түшүнүш керек? Жалган маалыматты кошуу максатын өзүңүз түшүндүрүп берген жоксуз. Тескеринче ак ниетиңизди болжолдоп, "желектердин тарыхый варианттарын кошууга камданып жаткам..." дегениңиздин негизинде: "туулар жалган болсо да, калыптарым даяр болгуча макаланы кооздоп турсун" десе керек дегенге келдим. Же "адаштыруу максатында" десем туура болмокпу? :::::::: Ар кандай кылсаңыз болмок, аларды талкуу барагыңызга жазгам: :::::::: 1) мамлекеттердин өзүн гана кошсо болмок; :::::::: 2) мамлекеттердин жанына тарыхый тууларды гана кошсо болмок; :::::::: 3) тийбесе болмок. :::::::<blockquote>Жогорудагы варианттарынын бирин кылсаңыз эмне болот эле? Жооп: 1, 3-варантта калыптын/макаланын көркү бузулмак эмес, 1-варантта болгону туулар кошулмак эмес. 1-жыйынтык: тууларды кошууну көздөгөнсүз. 2-вариантта калыптын/макаланын көркү бузулмак (туусу коюлбаган мамлекеттердин аталыштары калыптын чектери боюнча тегизделмек, туусу барлар туу боюнча тезизделмек). 2-жыйынтык: көрктү көздөгөсүз. Баарын (жообуңузду да) эске алганда эскертмеде жазганыма келебиз."Көз жыргасын" деген оюмду окуй алып жаткандай сезилип жатат."</u>''</blockquote> :::::::'''Демек, жыйынтыгым туура чыгыптыр да. Анткени сиз "жок андай эмес", "жок башкача болгон" дегендин ордуна конкретикадан качып, актанып баштадыңыз.'''<br> :::::::5) Тескеринче, '''ар бир''' сурооңузга жооп бердим.''' Сиз болсо болбогон нерселерди ойлоп чыгып, анын далилдей албай, кайтарым суроолордон баш тартып жатасыз'''. Бир темадан экинчи темага секирип, берилген суроолорго жооп бергендин ордуна, '''кайра-кайра эле шилтемесиз, негиздемесиз айыптап жатасыз'''.<br> :::::::6) Улуу Ата Мекендик согушту жөн коюп, '''эмне үчүн жалган маалыматты атайын жайгаштырдыңыз''', мына ушул суроого жооп бериңиз биринчи, жооптон качпай. '''Мектепте эмеспиз''', "Ваняны карыңыз эмнеге аныкы мындай эмнеге мага болбойт" дегенге жеттиңиз.<br> :::::::7) Эскертме боюнча репликаңызга жооп: 4-пунктта. Негиздеменин пункттары боюнча комментарий бере алган жоксуз, аны менен сөздөрүмдү ырастап жатасыз. Демек эскертме туура берилди, "басмырлоо" дегениңиз эскертмени жактырбай жатканыңыздан чыгып жатат, ошол эле.<br> :::::::8) Ар бир катаңызды чыгара баштасам, таарынасыз кайра. + унутуп калсаңыз талкуу барагыңызды кайрадан окуп чыгыңыз. Баары жазылуу, канча баракта ката, кандай ката ж.б. Домендерден баштап, жетим тоолор менен бүтүп. Кунт коюп түзөтпөгөнүңүздүн кесепети, бул жерден да аны далилдеп жатасыз. :::::::9) Сөз жедирбегенге аргументтериңиз жок, аргументтерди келтиргенди билбей жатасыз. Сөз жедирбегениңиз кайра-кайра кайталоо менен бүтүп жатат. Мындай учурда сиз менен эч ким талкууну улантпайт. Википедия тууралуу түшүнүгүңүз төмөн экен: "эталон", "стандарт". Аргумент келтириңиз деп жатышса, сөз жедирбейм деп жатасыз. Бул мектептин деңгээли.<br> :::::::10) Википедиянын негизги принциптери бар, калганы өзүңүздү актоо. Машиналык котормо, машиналык тормо бойдон кала берет.<br> :::::::11) Акыркы сөздөрүңүздү өзүңүзгө айтыңыз. Мен сизге караганда сөздөрүмдү шилтеме, анализ менен негиздеп бергем, сизде эч нерсе жок. '''Кеңеш: берилген суроолорго дароо жооп берсеңиз, баш тартпай, ошондо талкуу натыйжалуу болот.''' [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 19:23, 25 ноябрь 2024 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-48</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W48"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/48|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new version of the standard wikitext editor-mode [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|syntax highlighter]] will be available as a [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] later this week. This brings many new features and bug fixes, including right-to-left support, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Template folding|template folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and an improved search panel. You can learn more on the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|help page]]. * The 2010 wikitext editor now supports common keyboard shortcuts such <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Ctrl</code>+<code>B</code></bdi> for bold and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Ctrl</code>+<code>I</code></bdi> for italics. A full [[mw:Help:Extension:WikiEditor#Keyboard shortcuts|list of all six shortcuts]] is available. Thanks to SD0001 for this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T62928] * Starting November 28, Flow/Structured Discussions pages will be automatically archived and set to read-only at the following wikis: <bdi>bswiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>elwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>euwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>fawiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>fiwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwikiquote</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwikisource</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwikiversity</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwikivoyage</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>idwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>lvwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>plwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>ptwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>urwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>viwikisource</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>zhwikisource</bdi>. This is done as part of [[mw:Special:MyLanguage/Structured_Discussions/Deprecation|StructuredDiscussions deprecation work]]. If you need any assistance to archive your page in advance, please contact [[m:User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. * View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a user creating a new AbuseFilter can now only set the filter to "protected" [[phab:T377765|if it includes a protected variable]]. '''Updates for technical contributors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]], which can be used in JavaScript, CSS, JSON, and Lua pages, [[phab:T377663|now offers]] live autocompletion. Thanks to SD0001 for this improvement. The feature can be temporarily disabled on a page by pressing <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Ctrl</code>+<code>,</code></bdi> and un-selecting "<bdi lang="en" dir="ltr">Live Autocompletion</bdi>". * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Tool-maintainers who use the Graphite system for tracking metrics, need to migrate to the newer Prometheus system. They can check [https://grafana.wikimedia.org/d/K6DEOo5Ik/grafana-graphite-datasource-utilization?orgId=1 this dashboard] and the list in the Description of the [[phab:T350592|task T350592]] to see if their tools are listed, and they should claim metrics and dashboards connected to their tools. They can then disable or migrate all existing metrics by following the instructions in the task. The Graphite service will become read-only in April. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/KLUV4IOLRYXPQFWD6WKKJUHMWE77BMSZ/] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] The [[mw:Special:MyLanguage/NewPP parser report|New PreProcessor parser performance report]] has been fixed to give an accurate count for the number of Wikibase entities accessed. It had previously been resetting after 400 entities. [https://phabricator.wikimedia.org/T279069] '''Meetings and events''' * A [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community meetings#29 November 2024|Language community meeting]] will take place November 29 at [https://zonestamp.toolforge.org/1732896000 16:00 UTC]. There will be presentations on topics like developing language keyboards, the creation of the Mooré Wikipedia, the language support track at [[m:Wiki Indaba|Wiki Indaba]], and a report from the Wayuunaiki community on their experiences with the Incubator and as a new community over the last 3 years. This meeting will be in English and will also have Spanish interpretation. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/48|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W48"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:42, 25 ноябрь 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27847039 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-49</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W49"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/49|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Two new parser functions were added this week. The <code dir="ltr"><nowiki>{{</nowiki>[[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#interwikilink|#interwikilink]]<nowiki>}}</nowiki></code> function adds an [[mw:Special:MyLanguage/Help:Links#Interwiki links|interwiki link]] and the <code dir="ltr"><nowiki>{{</nowiki>[[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#interlanguagelink|#interlanguagelink]]<nowiki>}}</nowiki></code> function adds an [[mw:Special:MyLanguage/Help:Links#Interlanguage links|interlanguage link]]. These parser functions are useful on wikis where namespaces conflict with interwiki prefixes. For example, links beginning with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>MOS:</code></bdi> on English Wikipedia [[phab:T363538|conflict with the <code>mos</code> language code prefix of Mooré Wikipedia]]. * Starting this week, Wikimedia wikis no longer support connections using old RSA-based HTTPS certificates, specifically rsa-2048. This change is to improve security for all users. Some older, unsupported browser or smartphone devices will be unable to connect; Instead, they will display a connectivity error. See the [[wikitech:HTTPS/Browser_Recommendations|HTTPS Browser Recommendations page]] for more-detailed information. All modern operating systems and browsers are always able to reach Wikimedia projects. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/CTYEHVNSXUD3NFAAMG3BLZVTVQWJXJAH/] * Starting December 16, Flow/Structured Discussions pages will be automatically archived and set to read-only at the following wikis: <bdi>arwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>cawiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>mediawikiwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>orwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>wawiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>wawiktionary</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>wikidatawiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>zhwiki</bdi>. This is done as part of [[mw:Special:MyLanguage/Structured_Discussions/Deprecation|StructuredDiscussions deprecation work]]. If you need any assistance to archive your page in advance, please contact [[m:User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T380910] * This month the Chart extension was deployed to production and is now available on Commons and Testwiki. With the security review complete, pilot wiki deployment is expected to start in the first week of December. You can see a working version [[testwiki:Charts|on Testwiki]] and read [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates|the November project update]] for more details. * View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug with the "Download as PDF" system was fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T376438] '''Updates for technical contributors''' * In late February, temporary accounts will be rolled out on at least 10 large wikis. This deployment will have a significant effect on the community-maintained code. This is about Toolforge tools, bots, gadgets, and user scripts that use IP address data or that are available for logged-out users. The Trust and Safety Product team wants to identify this code, monitor it, and assist in updating it ahead of the deployment to minimize disruption to workflows. The team asks technical editors and volunteer developers to help identify such tools by adding them to [[mw:Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers/Impacted tools|this list]]. In addition, review the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|updated documentation]] to learn how to adjust the tools. Join the discussions on the [[mw:Talk:Trust and Safety Product/Temporary Accounts|project talk page]] or in the [[discord:channels/221049808784326656/1227616742340034722|dedicated thread]] on the [[w:Wikipedia:Discord|Wikimedia Community Discord server (in English)]] for support and to share feedback. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/49|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W49"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:23, 2 декабрь 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27873992 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-50</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W50"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/50|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Technical documentation contributors can find updated resources, and new ways to connect with each other and the Wikimedia Technical Documentation Team, at the [[mw:Special:MyLanguage/Documentation|Documentation hub]] on MediaWiki.org. This page links to: resources for writing and improving documentation, a new <bdi lang="zxx" dir="ltr">#wikimedia-techdocs</bdi> IRC channel on libera.chat, a listing of past and upcoming documentation events, and ways to request a documentation consultation or review. If you have any feedback or ideas for improvements to the documentation ecosystem, please [[mw:Wikimedia Technical Documentation Team#Contact us|contact the Technical Documentation Team]]. '''Updates for editors''' [[File:Edit Check on Desktop.png|thumb|Layout change for the Edit Check feature]] * Later this week, [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Edit Check]] will be relocated to a sidebar on desktop. Edit check is the feature for new editors to help them follow policies and guidelines. This layout change creates space to present people with [[mw:Edit check#1 November 2024|new Checks]] that appear ''while'' they are typing. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check#Reference Check A/B Test|initial results]] show newcomers encountering Edit Check are 2.2 times more likely to publish a new content edit that includes a reference and is not reverted. * The Chart extension, which enables editors to create data visualizations, was successfully made available on MediaWiki.org and three pilot wikis (Italian, Swedish, and Hebrew Wikipedias). You can see a working examples [[testwiki:Charts|on Testwiki]] and read [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates|the November project update]] for more details. * Translators in wikis where the [[mw:Special:MyLanguage/Content translation/Section translation#Try the tool|mobile experience of Content Translation is available]], can now discover articles in Wikiproject campaigns of their interest from the "[https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&campaign=specialcx&filter-type=automatic&filter-id=collections&active-list=suggestions&from=es&to=en All collection]" category in the articles suggestion feature. Wikiproject Campaign organizers can use this feature, to help translators to discover articles of interest, by adding the <code dir=ltr><nowiki><page-collection> </page-collection></nowiki></code> tag to their campaign article list page on Meta-wiki. This will make those articles discoverable in the Content Translation tool. For more detailed information on how to use the tool and tag, please refer to [[mw:Special:MyLanguage/Translation suggestions: Topic-based & Community-defined lists/How to use the features|the step-by-step guide]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T378958] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Nuke|Nuke]] feature, which enables administrators to mass delete pages, now has a [[phab:T376379#10310998|multiselect filter for namespace selection]]. This enables users to select multiple specific namespaces, instead of only one or all, when fetching pages for deletion. * The Nuke feature also now [[phab:T364225#10371365|provides links]] to the userpage of the user whose pages were deleted, and to the pages which were not selected for deletion, after page deletions are queued. This enables easier follow-up admin-actions. Thanks to Chlod and the Moderator Tools team for both of these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T364225#10371365] * The Editing Team is working on making it easier to populate citations from archive.org using the [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|Citoid]] tool, the auto-filled citation generator. They are asking communities to add two parameters preemptively, <code dir=ltr>archiveUrl</code> and <code dir=ltr>archiveDate</code>, within the TemplateData for each citation template using Citoid. You can see an [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Template%3ACite_web%2Fdoc&diff=1261320172&oldid=1260788022 example of a change in a template], and a [https://global-search.toolforge.org/?namespaces=10&q=%5C%22citoid%5C%22%3A%20%5C%7B&regex=1&title= list of all relevant templates]. [https://phabricator.wikimedia.org/T374831] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikivoyage}} in [[d:Q9240|Indonesian]] ([[voy:id:|<code>voy:id:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T380726] * Last week, all wikis had problems serving pages to logged-in users and some logged-out users for 30–45 minutes. This was caused by a database problem, and investigation is ongoing. [https://www.wikimediastatus.net/incidents/3g2ckc7bp6l9] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add Link]] feature has been fixed. Previously, the list of sections which are excluded from Add Link was partially ignored in certain cases. [https://phabricator.wikimedia.org/T380455][https://phabricator.wikimedia.org/T380329] '''Updates for technical contributors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Codex|Codex]], the design system for Wikimedia, now has an early-stage [[git:design/codex-php|implementation in PHP]]. It is available for general use in MediaWiki extensions and Toolforge apps through [https://packagist.org/packages/wikimedia/codex Composer], with use in MediaWiki core coming soon. More information is available in [[wmdoc:design-codex-php/main/index.html|the documentation]]. Thanks to Doğu for the inspiration and many contributions to the library. [https://phabricator.wikimedia.org/T379662] * [https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/ Wikimedia REST API] users, such as bot operators and tool maintainers, may be affected by ongoing upgrades. On December 4, the MediaWiki Interfaces team began rerouting page/revision metadata and rendered HTML content endpoints on [[testwiki:|testwiki]] from RESTbase to comparable MediaWiki REST API endpoints. The team encourages active users of these endpoints to verify their tool's behavior on testwiki and raise any concerns on the related [[phab:T374683|Phabricator ticket]] before the end of the year, as they intend to roll out the same change across all Wikimedia projects in early January. These changes are part of the work to replace the outdated [[mw:RESTBase/deprecation|RESTBase]] system. * The [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/986172 2024 Developer Satisfaction Survey] is seeking the opinions of the Wikimedia developer community. Please take the survey if you have any role in developing software for the Wikimedia ecosystem. The survey is open until 3 January 2025, and has an associated [[foundation:Legal:Developer Satisfaction Survey 2024 Privacy Statement|privacy statement]]. * There is no new MediaWiki version this week. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''Meetings and events''' * The next meeting in the series of [[c:Commons:WMF support for Commons/Commons community calls|Wikimedia Foundation discussions with the Wikimedia Commons community]] will take place on [[m:Event:Commons community discussion - 12 December 2024 08:00 UTC|December 12 at 8:00 UTC]] and [[m:Event:Commons community discussion - 12_December 2024 16:00 UTC|at 16:00 UTC]]. The topic of this call is new media and new contributors. Contributors from all wikis are welcome to attend. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/50|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W50"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:16, 9 декабрь 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27919424 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-51</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W51"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/51|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Interested in improving event management on your home wiki? The [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents|CampaignEvents extension]] offers organizers features like event registration management, event/wikiproject promotion, finding potential participants, and more - all directly on-wiki. If you are an organizer or think your community would benefit from this extension, start a discussion to enable it on your wiki today. To learn more about how to enable this extension on your wiki, visit the [[m:CampaignEvents/Deployment status#How to Request the CampaignEvents Extension for your wiki|deployment status page]]. '''Updates for editors''' * Users of the iOS Wikipedia App in Italy and Mexico on the Italian, Spanish, and English Wikipedias, can see a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Personalized Wikipedia Year in Review|personalized Year in Review]] with insights based on their reading and editing history. * Users of the Android Wikipedia App in Sub-Saharan Africa and South Asia can see the new [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Rabbit Holes|Rabbit Holes]] feature. This feature shows a suggested search term in the Search bar based on the current article being viewed, and a suggested reading list generated from the user’s last two visited articles. * The [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|global reminder bot]] is now active and running on nearly 800 wikis. This service reminds most users holding temporary rights when they are about to expire, so that they can renew should they want to. See [[m:Global reminder bot/Technical details|the technical details page]] for more information. * The next issue of Tech News will be sent out on 13 January 2025 because of the end of year holidays. Thank you to all of the translators, and people who submitted content or feedback, this year. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was [[phab:T374988|fixed]] in the Android Wikipedia App which had caused translatable SVG images to show the wrong language when they were tapped. '''Updates for technical contributors''' * There is no new MediaWiki version next week. The next deployments will start on 14 January. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar/2025] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/51|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W51"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:25, 16 декабрь 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27942374 --> == Қарақалпақстан == досым, Каракалпакстан туралы макалада менин редактировкамды артка кайтарган себебин билсем болама [[Колдонуучу:Qaraqalpaq patriyotı|Qaraqalpaq patriyotı]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Qaraqalpaq patriyotı|баарлашуу]]) 05:18, 5 январь 2025 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-03</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W03"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/03|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Single User Login system is being updated over the next few months. This is the system which allows users to fill out the login form on one Wikimedia site and get logged in on all others at the same time. It needs to be updated because of the ways that browsers are increasingly restricting cross-domain cookies. To accommodate these restrictions, login and account creation pages will move to a central domain, but it will still appear to the user as if they are on the originating wiki. The updated code will be enabled this week for users on test wikis. This change is planned to roll out to all users during February and March. See [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Platform Team/SUL3#Deployment|the SUL3 project page]] for more details and a timeline. '''Updates for editors''' * On wikis with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:PageAssessments|PageAssessments]] installed, you can now [[mw:Special:MyLanguage/Extension:PageAssessments#Search|filter search results]] to pages in a given WikiProject by using the <code dir=ltr>inproject:</code> keyword. (These wikis: {{int:project-localized-name-arwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-enwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-enwikivoyage/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-frwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-huwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-newiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-trwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-zhwiki/en}}) [https://phabricator.wikimedia.org/T378868] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q34129|Tigre]] ([[w:tig:|<code>w:tig:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T381377] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:35}} community-submitted {{PLURAL:35|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, there was a bug with updating a user's edit-count after making a rollback edit, which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T382592] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Wikimedia REST API users, such as bot operators and tool maintainers, may be affected by ongoing upgrades. Starting the week of January 13, we will begin rerouting [[phab:T374683|some page content endpoints]] from RESTbase to the newer MediaWiki REST API endpoints for all wiki projects. This change was previously available on testwiki and should not affect existing functionality, but active users of the impacted endpoints may raise issues directly to the [[phab:project/view/6931/|MediaWiki Interfaces Team]] in Phabricator if they arise. * Toolforge tool maintainers can now share their feedback on Toolforge UI, an initiative to provide a web platform that allows creating and managing Toolforge tools through a graphic interface, in addition to existing command-line workflows. This project aims to streamline active maintainers’ tasks, as well as make registration and deployment processes more accessible for new tool creators. The initiative is still at a very early stage, and the Cloud Services team is in the process of collecting feedback from the Toolforge community to help shape the solution to their needs. [[wikitech:Wikimedia Cloud Services team/EnhancementProposals/Toolforge UI|Read more and share your thoughts about Toolforge UI]]. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] For tool and library developers who use the OAuth system: The identity endpoint used for [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For Developers#Identifying the user|OAuth 1]] and [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For Developers#Identifying the user 2|OAuth 2]] returned a JSON object with an integer in its <code>sub</code> field, which was incorrect (the field must always be a string). This has been fixed; the fix will be deployed to Wikimedia wikis on the week of January 13. [https://phabricator.wikimedia.org/T382139] * Many wikis currently use [[:mw:Parsoid/Parser Unification/Cite CSS|Cite CSS]] to render custom footnote markers in Parsoid output. Starting January 20 these rules will be disabled, but the developers ask you to ''not'' clean up your <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Common.css]]</bdi> until February 20 to avoid issues during the migration. Your wikis might experience some small changes to footnote markers in Visual Editor and when using experimental Parsoid read mode, but if there are changes these are expected to bring the rendering in line with the legacy parser output. [https://phabricator.wikimedia.org/T370027] '''Meetings and events''' * The next meeting in the series of [[c:Special:MyLanguage/Commons:WMF support for Commons/Commons community calls|Wikimedia Foundation Community Conversations with the Wikimedia Commons community]] will take place on [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 15 January 2025 08:00 UTC|January 15 at 8:00 UTC]] and [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 15 January 2025 16:00 UTC|at 16:00 UTC]]. The topic of this call is defining the priorities in tool investment for Commons. Contributors from all wikis, especially users who are maintaining tools for Commons, are welcome to attend. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/03|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W03"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:42, 14 январь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28048614 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-04</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W04"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/04|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Administrators can mass-delete multiple pages created by a user or IP address using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Nuke|Extension:Nuke]]. It previously only allowed deletion of pages created in the last 30 days. It can now delete pages from the last 90 days, provided it is targeting a specific user or IP address. [https://phabricator.wikimedia.org/T380846] * On [[phab:P72148|wikis that use]] the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Patrolled edits|Patrolled edits]] feature, when the rollback feature is used to revert an unpatrolled page revision, that revision will now be marked as "manually patrolled" instead of "autopatrolled", which is more accurate. Some editors that use [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|filters]] on Recent Changes may need to update their filter settings. [https://phabricator.wikimedia.org/T302140] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Visual Editor's "Insert link" feature did not always suggest existing pages properly when an editor started typing, which has now been [[phab:T383497|fixed]]. '''Updates for technical contributors''' * The Structured Discussion extension (also known as Flow) is being progressively removed from the wikis. This extension is unmaintained and causes issues. It will be replaced by [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]], which is used on any regular talk page. [[mw:Special:MyLanguage/Structured Discussions/Deprecation#Deprecation timeline|The last group of wikis]] ({{int:project-localized-name-cawikiquote/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fiwikimedia/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gomwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kabwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ptwikibooks/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sewikimedia/en}}) will soon be contacted. If you have questions about this process, please ping [[m:User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] at your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T380912] * The latest quarterly [[mw:Technical_Community_Newsletter/2025/January|Technical Community Newsletter]] is now available. This edition includes: updates about services from the Data Platform Engineering teams, information about Codex from the Design System team, and more. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/04|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W04"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:37, 21 январь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28129769 --> == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26 январь 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-05</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W05"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/05|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Patrollers and admins - what information or context about edits or users could help you to make patroller or admin decisions more quickly or easily? The Wikimedia Foundation wants to hear from you to help guide its upcoming annual plan. Please consider sharing your thoughts on this and [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Product & Technology OKRs|13 other questions]] to shape the technical direction for next year. '''Updates for editors''' * iOS Wikipedia App users worldwide can now access a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Personalized Wikipedia Year in Review/How your data is used|personalized Year in Review]] feature, which provides insights based on their reading and editing history on Wikipedia. This project is part of a broader effort to help welcome new readers as they discover and interact with encyclopedic content. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Edit patrollers now have a new feature available that can highlight potentially problematic new pages. When a page is created with the same title as a page which was previously deleted, a tag ('Recreated') will now be added, which users can filter for in [[{{#special:RecentChanges}}]] and [[{{#special:NewPages}}]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T56145] * Later this week, there will be a new warning for editors if they attempt to create a redirect that links to another redirect (a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Redirects#Double redirects|double redirect]]). The feature will recommend that they link directly to the second redirect's target page. Thanks to the user SomeRandomDeveloper for this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T326056] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Wikimedia wikis allow [[w:en:WebAuthn|WebAuthn]]-based second factor checks (such as hardware tokens) during login, but the feature is [[m:Community Wishlist Survey 2023/Miscellaneous/Fix security key (WebAuthn) support|fragile]] and has very few users. The MediaWiki Platform team is temporarily disabling adding new WebAuthn keys, to avoid interfering with the rollout of [[mw:MediaWiki Platform Team/SUL3|SUL3]] (single user login version 3). Existing keys are unaffected. [https://phabricator.wikimedia.org/T378402] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * For developers that use the [[wikitech:Data Platform/Data Lake/Edits/MediaWiki history dumps|MediaWiki History dumps]]: The Data Platform Engineering team has added a couple of new fields to these dumps, to support the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|Temporary Accounts]] initiative. If you maintain software that reads those dumps, please review your code and the updated documentation, since the order of the fields in the row will change. There will also be one field rename: in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mediawiki_user_history</code></bdi> dump, the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>anonymous</code></bdi> field will be renamed to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>is_anonymous</code></bdi>. The changes will take effect with the next release of the dumps in February. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LKMFDS62TXGDN6L56F4ABXYLN7CSCQDI/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/05|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W05"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:15, 27 январь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28149374 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-06</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W06"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/06|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Editors who use the "Special characters" editing-toolbar menu can now see the 32 special characters you have used most recently, across editing sessions on that wiki. This change should help make it easier to find the characters you use most often. The feature is in both the 2010 wikitext editor and VisualEditor. [https://phabricator.wikimedia.org/T110722] * Editors using the 2010 wikitext editor can now create sublists with correct indentation by selecting the line(s) you want to indent and then clicking the toolbar buttons.[https://phabricator.wikimedia.org/T380438] You can now also insert <code><nowiki><code></nowiki></code> tags using a new toolbar button.[https://phabricator.wikimedia.org/T383010] Thanks to user stjn for these improvements. * Help is needed to ensure the [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|citation generator]] works properly on each wiki. ** (1) Administrators should update the local versions of the page <code dir=ltr>MediaWiki:Citoid-template-type-map.json</code> to include entries for <code dir=ltr>preprint</code>, <code dir=ltr>standard</code>, and <code dir=ltr>dataset</code>; Here are example diffs to replicate [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki%3ACitoid-template-type-map.json&diff=1189164774&oldid=1165783565 for 'preprint'] and [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki%3ACitoid-template-type-map.json&diff=1270832208&oldid=1270828390 for 'standard' and 'dataset']. ** (2.1) If the citoid map in the citation template used for these types of references is missing, [[mediawikiwiki:Citoid/Enabling Citoid on your wiki#Step 2.a: Create a 'citoid' maps value for each citation template|one will need to be added]]. (2.2) If the citoid map does exist, the TemplateData will need to be updated to include new field names. Here are example updates [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Template%3ACitation%2Fdoc&diff=1270829051&oldid=1262470053 for 'preprint'] and [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Template%3ACitation%2Fdoc&diff=1270831369&oldid=1270829480 for 'standard' and 'dataset']. The new fields that may need to be supported are <code dir=ltr>archiveID</code>, <code dir=ltr>identifier</code>, <code dir=ltr>repository</code>, <code dir=ltr>organization</code>, <code dir=ltr>repositoryLocation</code>, <code dir=ltr>committee</code>, and <code dir=ltr>versionNumber</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T383666] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q15637215|Central Kanuri]] ([[w:knc:|<code>w:knc:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T385181] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Help:Extension:Wikisource/Wikimedia OCR|OCR (optical character recognition) tool]] used for Wikisource now supports a new language, Church Slavonic. [https://phabricator.wikimedia.org/T384782] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/06|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W06"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:09, 4 февраль 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28203495 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-07</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W07"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/07|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Product and Technology Advisory Council (PTAC) has published [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/February 2025 draft PTAC recommendation for feedback|a draft of their recommendations]] for the Wikimedia Foundation's Product and Technology department. They have recommended focusing on [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/February 2025 draft PTAC recommendation for feedback/Mobile experiences|mobile experiences]], particularly contributions. They request community [[m:Talk:Product and Technology Advisory Council/February 2025 draft PTAC recommendation for feedback|feedback at the talk page]] by 21 February. '''Updates for editors''' * The "Special pages" portlet link will be moved from the "Toolbox" into the "Navigation" section of the main menu's sidebar by default. This change is because the Toolbox is intended for tools relating to the current page, not tools relating to the site, so the link will be more logically and consistently located. To modify this behavior and update CSS styling, administrators can follow the instructions at [[phab:T385346|T385346]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T333211] * As part of this year's work around improving the ways readers discover content on the wikis, the Web team will be running an experiment with a small number of readers that displays some suggestions for related or interesting articles within the search bar. Please check out [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Content Discovery Experiments#Experiment 1: Display article recommendations in more prominent locations, search|the project page]] for more information. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Template editors who use TemplateStyles can now customize output for users with specific accessibility needs by using accessibility related media queries (<code dir=ltr>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/@media/prefers-reduced-motion prefers-reduced-motion]</code>, <code dir=ltr>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/@media/prefers-reduced-transparency prefers-reduced-transparency]</code>, <code dir=ltr>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/@media/prefers-contrast prefers-contrast]</code>, and <code dir=ltr>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/@media/forced-colors forced-colors]</code>). Thanks to user Bawolff for these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T384175] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:22}} community-submitted {{PLURAL:22|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the global blocks log will now be shown directly on the {{#special:CentralAuth}} page, similarly to global locks, to simplify the workflows for stewards. [https://phabricator.wikimedia.org/T377024] '''Updates for technical contributors''' * Wikidata [[d:Special:MyLanguage/Help:Default values for labels and aliases|now supports a special language as a "default for all languages"]] for labels and aliases. This is to avoid excessive duplication of the same information across many languages. If your Wikidata queries use labels, you may need to update them as some existing labels are getting removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T312511] * The function <code dir="ltr">getDescription</code> was invoked on every Wiki page read and accounts for ~2.5% of a page's total load time. The calculated value will now be cached, reducing load on Wikimedia servers. [https://phabricator.wikimedia.org/T383660] * As part of the RESTBase deprecation [[mw:RESTBase/deprecation|effort]], the <code dir="ltr">/page/related</code> endpoint has been blocked as of February 6, 2025, and will be removed soon. This timeline was chosen to align with the deprecation schedules for older Android and iOS versions. The stable alternative is the "<code dir="ltr">morelike</code>" action API in MediaWiki, and [[gerrit:c/mediawiki/services/mobileapps/+/982154/13/pagelib/src/transform/FooterReadMore.js|a migration example]] is available. The MediaWiki Interfaces team [[phab:T376297|can be contacted]] for any questions. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/GFC2IJO7L4BWO3YTM7C5HF4MCCBE2RJ2/] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/January|Language and Internationalization newsletter]] is available. It includes: Updates about the "Contribute" menu; details on some of the newest language editions of Wikipedia; details on new languages supported by the MediaWiki interface; updates on the Community-defined lists feature; and more. * The latest [[mw:Extension:Chart/Project/Updates#January 2025: Better visibility into charts and tabular data usage|Chart Project newsletter]] is available. It includes updates on the progress towards bringing better visibility into global charts usage and support for categorizing pages in the Data namespace on Commons. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/07|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W07"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:12, 11 февраль 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28231022 --> == Википедиялар макалаларындагы “Логотип” сөзү маселеси. == Саламатсызбы! Мен темага тиешелүү макалаларды жазып жатып, “''логотип''” сөзүн колдонгонмун. Кийин кимдир бирөө “''логотип''” сөзүн “''эн белги''” деп өзгөртүрдү. Буга мен булак таба албадым. Бирок ошол убакта [[Кыргыз Википедиясы]] барагында “''Эн белги''” деп жазылып турганын көрдүм. Кыргыз Википедиясынын Телеграм тайпасына ушул маселе боюнча жазып сурадым, “''логотип''” сөзү “''эн белги''” деп аталышын алар жазышты. Соңунда бардык жазган макалалардагы “''логотип''” сөзүн “эн белги” деп өзгөртүрүп чыктым. Эми сиз болсо кайра “''логотип''” деп атап жатыптырсыз. Эртең бирөө келип “''эмблема''” деп өзгөртүрүп койсо таң калбайм. [[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] 23:11, 11 февраль 2025 (UTC) :@[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] Википедия '''сурамжылоо боюнча жазылбайт'''. Википедияны ар ким түзөтө берет, кимдир бирөө бирдеме десе эле аныкы туура боло бербейт. Макалаларды жазганда да, кайра атаганда да '''булактарга гана таянуу керек!''' :[[Логотип]] менен эн белгинин (эмблеманын; [https://cbd.minjust.gov.kg/158777/edition/1113366/kg башка мааниде да колдонулат, мисалы :"ички өндүрүштө жасалган, ошондой эле сатуу үчүн сырттан алынып келинген баалуу металлдардын эритиндилеринен жасалган зергердик жана башка буюмдарды мамлекеттик '''эн белги''' менен эн тамгалоону, анализдөөнү жана пробалоону жүргүзөт"]) деген түшүнүктөрдүн айырмасы бар. [https://www.bbc.com/kyrgyz/news/story/2011/01/110114_dordoi "Мейдин Кыргызстан” деген эн белги чапталып..."] – мына дагы бир мисал. Ошондуктан, биринчиден сөздүн '''маанисин түшүнүп''', түзөтүү керек. :[[Талкуу:Кыргыз Википедиясы|Кыргыз Википедиясынын талкуу барагында]] кеңири маалымат бердим. [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 23:52, 11 февраль 2025 (UTC) == Википедиялар макалаларындагы тышкы шилтемелер == @[[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] Сиз айткандай баарын “логотип” деп өзгөртүрүп чыктым. Бул маселе түшүнүктүү. Мен башка маселе боюнча. Кыргыз Википедиясы барагы түшүнүктүү. Бирок башка википедияларга байланыштуу макалаларда калыптын ичинде башкы баракка шилтеме бар деп, макаланын шилтемелер бөлүмүндөгү башкы баракка шилтемени өчүрбөй эле койгон жакшы деп ойлойм. Себеби мен башка википедияларды да карап чыктым. Алар дагы шилтемелер бөлүмүндө башкы баракка шилтеме беришкен, түркчө айтканда zaten калыптын ичинде шилтеме бар болсо да. Жадакалса [[Англис Википедиясы]] дагы берген. [[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] 13:49, 12 февраль 2025 (UTC) :Анда кала берсин. [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 12:27, 13 февраль 2025 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-08</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W08"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/08|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Communities using growth tools can now showcase one event on the <code>{{#special:Homepage}}</code> for newcomers. This feature will help newcomers to be informed about editing activities they can participate in. Administrators can create a new event to showcase at <code>{{#special:CommunityConfiguration}}</code>. To learn more about this feature, please read [[diffblog:2025/02/12/community-updates-module-connecting-newcomers-to-your-initiatives/|the Diff post]], have a look [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Community updates module|at the documentation]], or contact [[mw:Talk:Growth|the Growth team]]. '''Updates for editors''' [[File:Page Frame Features on desktop.png|thumb|Highlighted talk pages improvements]] * Starting next week, talk pages at these wikis – {{int:project-localized-name-eswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-frwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-itwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-jawiki/en}} – will get [[diffblog:2024/05/02/making-talk-pages-better-for-everyone/|a new design]]. This change was extensively tested as a Beta feature and is the last step of [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary|talk pages improvements]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T379102] * You can now navigate to view a redirect page directly from its action pages, such as the history page. Previously, you were forced to first go to the redirect target. This change should help editors who work with redirects a lot. Thanks to user stjn for this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T5324] * When a Cite reference is reused many times, wikis currently show either numbers like "1.23" or localized alphabetic markers like "a b c" in the reference list. Previously, if there were so many reuses that the alphabetic markers were all used, [[MediaWiki:Cite error references no backlink label|an error message]] was displayed. As part of the work to [[phab:T383036|modernize Cite customization]], these errors will no longer be shown and instead the backlinks will fall back to showing numeric markers like "1.23" once the alphabetic markers are all used. * The log entries for each change to an editor's user-groups are now clearer by specifying exactly what has changed, instead of the plain before and after listings. Translators can [[phab:T369466|help to update the localized versions]]. Thanks to user Msz2001 for these improvements. * A new filter has been added to the [[{{#special:Nuke}}]] tool, which allows administrators to mass delete pages, to enable users to filter for pages in a range of page sizes (in bytes). This allows, for example, deleting pages only of a certain size or below. [https://phabricator.wikimedia.org/T378488] * Non-administrators can now check which pages are able to be deleted using the [[{{#special:Nuke}}]] tool. Thanks to user MolecularPilot for this and the previous improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T376378] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed in the configuration for the AV1 video file format, which enables these files to play again. [https://phabricator.wikimedia.org/T382193] '''Updates for technical contributors''' * Parsoid Read Views is going to be rolling out to most Wiktionaries over the next few weeks, following the successful transition of Wikivoyage to Parsoid Read Views last year. For more information, see the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parsoid/Parser Unification]] project page. [https://phabricator.wikimedia.org/T385923][https://phabricator.wikimedia.org/T371640] * Developers of tools that run on-wiki should note that <code dir=ltr>mw.Uri</code> is deprecated. Tools requiring <code dir=ltr>mw.Uri</code> must explicitly declare <code dir=ltr>mediawiki.Uri</code> as a ResourceLoader dependency, and should migrate to the browser native <code dir=ltr>URL</code> API soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T384515] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/08|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W08"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:17, 17 февраль 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28275610 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-09</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W09"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/09|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Administrators can now customize how the [[m:Special:MyLanguage/User language|Babel feature]] creates categories using [[{{#special:CommunityConfiguration/Babel}}]]. They can rename language categories, choose whether they should be auto-created, and adjust other settings. [https://phabricator.wikimedia.org/T374348] * The <bdi lang="en" dir="ltr">[https://www.wikimedia.org/ wikimedia.org]</bdi> portal has been updated – and is receiving some ongoing improvements – to modernize and improve the accessibility of our portal pages. It now has better support for mobile layouts, updated wording and links, and better language support. Additionally, all of the Wikimedia project portals, such as <bdi lang="en" dir="ltr">[https://wikibooks.org wikibooks.org]</bdi>, now support dark mode when a reader is using that system setting. [https://phabricator.wikimedia.org/T373204][https://phabricator.wikimedia.org/T368221][https://meta.wikimedia.org/wiki/Project_portals] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wiktionary/en}} in [[d:Q33965|Santali]] ([[wikt:sat:|<code>wikt:sat:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T386619] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed that prevented clicking on search results in the web-interface for some Firefox for Android phone configurations. [https://phabricator.wikimedia.org/T381289] '''Meetings and events''' * The next Language Community Meeting is happening soon, February 28th at [https://zonestamp.toolforge.org/1740751200 14:00 UTC]. This week's meeting will cover: highlights and technical updates on keyboard and tools for the Sámi languages, Translatewiki.net contributions from the Bahasa Lampung community in Indonesia, and technical Q&A. If you'd like to join, simply [[mw:Wikimedia Language and Product Localization/Community meetings#28 February 2025|sign up on the wiki page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/09|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W09"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:41, 25 февраль 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28296129 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-10</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W10"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/10|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * All logged-in editors using the mobile view can now edit a full page. The "{{int:Minerva-page-actions-editfull}}" link is accessible from the "{{int:minerva-page-actions-overflow}}" menu in the toolbar. This was previously only available to editors using the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Advanced mobile contributions|Advanced mobile contributions]] setting. [https://phabricator.wikimedia.org/T387180] * Interface administrators can now help to remove the deprecated Cite CSS code matching "<code dir="ltr">mw-ref</code>" from their local <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Common.css]]</bdi>. The list of wikis in need of cleanup, and the code to remove, [https://global-search.toolforge.org/?q=mw-ref%5B%5E-a-z%5D&regex=1&namespaces=8&title=.*css can be found with this global search] and in [https://ace.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki:Common.css&oldid=145662#L-139--L-144 this example], and you can learn more about how to help on the [[mw:Parsoid/Parser Unification/Cite CSS|CSS migration project page]]. The Cite footnote markers ("<code dir="ltr">[1]</code>") are now rendered by [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]], and the deprecated CSS is no longer needed. The CSS for backlinks ("<code dir="ltr">mw:referencedBy</code>") should remain in place for now. This cleanup is expected to cause no visible changes for readers. Please help to remove this code before March 20, after which the development team will do it for you. * When editors embed a file (e.g. <code><nowiki>[[File:MediaWiki.png]]</nowiki></code>) on a page that is protected with cascading protection, the software will no longer restrict edits to the file description page, only to new file uploads.[https://phabricator.wikimedia.org/T24521] In contrast, transcluding a file description page (e.g. <code><nowiki>{{:File:MediaWiki.png}}</nowiki></code>) will now restrict edits to the page.[https://phabricator.wikimedia.org/T62109] * When editors revert a file to an earlier version it will now require the same permissions as ordinarily uploading a new version of the file. The software now checks for 'reupload' or 'reupload-own' rights,[https://phabricator.wikimedia.org/T304474] and respects cascading protection.[https://phabricator.wikimedia.org/T140010] * When administrators are listing pages for deletion with the Nuke tool, they can now also list associated talk pages and redirects for deletion, alongside pages created by the target, rather than needing to manually delete these pages afterwards. [https://phabricator.wikimedia.org/T95797] * The [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/03|previously noted]] update to Single User Login, which will accommodate browser restrictions on cross-domain cookies by moving login and account creation to a central domain, will now roll out to all users during March and April. The team plans to enable it for all new account creation on [[wikitech:Deployments/Train#Tuesday|Group0]] wikis this week. See [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Platform Team/SUL3#Deployment|the SUL3 project page]] for more details and an updated timeline. * Since last week there has been a bug that shows some interface icons as black squares until the page has fully loaded. It will be fixed this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T387351] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q2044560|Sylheti]] ([[w:syl:|<code>w:syl:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T386441] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed with loading images in very old versions of the Firefox browser on mobile. [https://phabricator.wikimedia.org/T386400] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.19|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/10|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W10"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 02:31, 4 март 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28334563 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-11</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W11"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/11|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Editors who use password managers at multiple wikis may notice changes in the future. The way that our wikis provide information to password managers about reusing passwords across domains has recently been updated, so some password managers might now offer you login credentials that you saved for a different Wikimedia site. Some password managers already did this, and are now doing it for more Wikimedia domains. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Platform Team/SUL3|SUL3 project]] which aims to improve how our unified login works, and to keep it compatible with ongoing changes to the web-browsers we use. [https://phabricator.wikimedia.org/T385520][https://phabricator.wikimedia.org/T384844] * The Wikipedia Apps Team is inviting interested users to help improve Wikipedia’s offline and limited internet use. After discussions in [[m:Afrika Baraza|Afrika Baraza]] and the last [[m:Special:MyLanguage/ESEAP Hub/Meetings|ESEAP call]], key challenges like search, editing, and offline access are being explored, with upcoming focus groups to dive deeper into these topics. All languages are welcome, and interpretation will be available. Want to share your thoughts? [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Improving Wikipedia Mobile Apps for Offline & Limited Internet Use|Join the discussion]] or email <bdi lang="en" dir="ltr">aramadan@wikimedia.org</bdi>! * All wikis will be read-only for a few minutes on March 19. This is planned at [https://zonestamp.toolforge.org/1742392800 14:00 UTC]. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.20|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Newsletters/33|Growth newsletter]] is available. It includes: the launch of the Community Updates module, the most recent changes in Community Configuration, and the upcoming test of in-article suggestions for first-time editors. * An old API that was previously used in the Android Wikipedia app is being removed at the end of March. There are no current software uses, but users of the app with a version that is older than 6 months by the time of removal (2025-03-31), will no longer have access to the Suggested Edits feature, until they update their app. You can [[diffblog:2025/02/24/sunset-of-wikimedia-recommendation-api/|read more details about this change]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/11|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W11"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:09, 10 март 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28372257 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-12</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W12"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/12|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Twice a year, around the equinoxes, the Wikimedia Foundation's Site Reliability Engineering (SRE) team performs [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|a datacenter server switchover]], redirecting all traffic from one primary server to its backup. This provides reliability in case of a crisis, as we can always fall back on the other datacenter. [http://listen.hatnote.com/ Thanks to the Listen to Wikipedia] tool, you can hear the switchover take place: Before it begins, you'll hear the steady stream of edits; Then, as the system enters a brief read-only phase, the sound stops for a couple of minutes, before resuming after the switchover. You can [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|read more about the background and details of this process on the Diff blog]]. If you want to keep an ear out for the next server switchover, listen to the wikis on [https://zonestamp.toolforge.org/1742392800 March 19 at 14:00 UTC]. '''Updates for editors''' * The [https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=suggestions&from=en&to=es improved Content Translation tool dashboard] is now available in [[phab:T387820|10 Wikipedias]] and will be available for all Wikipedias [[phab:T387821|soon]]. With [[mw:Special:MyLanguage/Content translation#Improved translation experience|the unified dashboard]], desktop users can now: Translate new sections of an article; Discover and access topic-based [https://ig.m.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&active-list=suggestions&from=en&to=ig&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits article suggestion filters] (initially available only for mobile device users); Discover and access the [[mw:Special:MyLanguage/Translation suggestions: Topic-based & Community-defined lists|Community-defined lists]] filter, also known as "Collections", from wiki-projects and campaigns. * On Wikimedia Commons, a [[c:Commons:WMF support for Commons/Upload Wizard Improvements#Improve category selection|new system to select the appropriate file categories]] has been introduced: if a category has one or more subcategories, users will be able to click on an arrow that will open the subcategories directly within the form, and choose the correct one. The parent category name will always be shown on top, and it will always be possible to come back to it. This should decrease the amount of work for volunteers in fixing/creating new categories. The change is also available on mobile. These changes are part of planned improvements to the UploadWizard. * The Community Tech team is seeking wikis to join a pilot for the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023/Multiblocks|Multiblocks]] feature and a refreshed Special:Block page in late March. Multiblocks enables administrators to impose multiple different types of blocks on the same user at the same time. If you are an admin or steward and would like us to discuss joining the pilot with your community, please leave a message on the [[m:Talk:Community Wishlist Survey 2023/Multiblocks|project talk page]]. * Starting March 25, the Editing team will test a new feature for Edit Check at [[phab:T384372|12 Wikipedias]]: [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Multi-check|Multi-Check]]. Half of the newcomers on these wikis will see all [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#ref|Reference Checks]] during their edit session, while the other half will continue seeing only one. The goal of this test is to see if users are confused or discouraged when shown multiple Reference Checks (when relevant) within a single editing session. At these wikis, the tags used on edits that show References Check will be simplified, as multiple tags could be shown within a single edit. Changes to the tags are documented [[phab:T373949|on Phabricator]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T379131] * The [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], which is a service for notifying users that their temporary user-rights are about to expire, now supports using the localized name of the user-rights group in the message heading. Translators can see the [[m:Global reminder bot/Translation|listing of existing translations and documentation]] to check if their language needs updating or creation. * The [[Special:GlobalPreferences|GlobalPreferences]] gender setting, which is used for how the software should refer to you in interface messages, now works as expected by overriding the local defaults. [https://phabricator.wikimedia.org/T386584] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:26}} community-submitted {{PLURAL:26|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Wikipedia App for Android had a bug fixed for when a user is browsing and searching in multiple languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T379777] '''Updates for technical contributors''' * Later this week, the way that Codex styles are loaded will be changing. There is a small risk that this may result in unstyled interface message boxes on certain pages. User generated content (e.g. templates) is not impacted. Gadgets may be impacted. If you see any issues [[phab:T388847|please report them]]. See the linked task for details, screenshots, and documentation on how to fix any affected gadgets. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.21|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/12|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W12"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:48, 17 март 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28412594 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-13</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W13"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/13|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Wikimedia Foundation is seeking your feedback on the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Product & Technology OKRs|drafts of the objectives and key results that will shape the Foundation's Product and Technology priorities]] for the next fiscal year (starting in July). The objectives are broad high-level areas, and the key-results are measurable ways to track the success of their objectives. Please share your feedback on the talkpage, in any language, ideally before the end of April. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] will be released to multiple wikis (see [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status#Global Deployment Plan|deployment plan]] for details) in April 2025, and the team has begun the process of engaging communities on the identified wikis. The extension provides tools to organize, manage, and promote collaborative activities (like events, edit-a-thons, and WikiProjects) on the wikis. The extension has three tools: [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]], [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaboration list|Collaboration List]], and [[m:Special:MyLanguage/Campaigns/Foundation Product Team/Invitation list|Invitation Lists]]. It is currently on 13 Wikipedias, including English Wikipedia, French Wikipedia, and Spanish Wikipedia, as well as Wikidata. Questions or requests can be directed to the [[mw:Help talk:Extension:CampaignEvents|extension talk page]] or in Phabricator (with <bdi lang="en" dir="ltr" style="white-space: nowrap;">#campaigns-product-team</bdi> tag). * Starting the week of March 31st, wikis will be able to set which user groups can view private registrants in [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]], as part of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents]] extension. By default, event organizers and the local wiki admins will be able to see private registrants. This is a change from the current behavior, in which only event organizers can see private registrants. Wikis can change the default setup by [[m:Special:MyLanguage/Requesting wiki configuration changes|requesting a configuration change]] in Phabricator (and adding the <bdi lang="en" dir="ltr" style="white-space: nowrap;">#campaigns-product-team</bdi> tag). Participants of past events can cancel their registration at any time. * Administrators at wikis that have a customized <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Sidebar]]</bdi> should check that it contains an entry for the {{int:specialpages}} listing. If it does not, they should add it using <code dir=ltr style="white-space: nowrap;">* specialpages-url|specialpages</code>. Wikis with a default sidebar will see the link moved from the page toolbox into the sidebar menu in April. [https://phabricator.wikimedia.org/T388927] * The Minerva skin (mobile web) combines both Notice and Alert notifications within the bell icon ([[File:OOjs UI icon bell.svg|16px|link=|class=skin-invert]]). There was a long-standing bug where an indication for new notifications was only shown if you had unseen Alerts. This bug is now fixed. In the future, Minerva users will notice a counter atop the bell icon when you have 1 or more unseen Notices and/or Alerts. [https://phabricator.wikimedia.org/T344029] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * VisualEditor has introduced a [[mw:VisualEditor/Hooks|new client-side hook]] for developers to use when integrating with the VisualEditor target lifecycle. This hook should replace the existing lifecycle-related hooks, and be more consistent between different platforms. In addition, the new hook will apply to uses of VisualEditor outside of just full article editing, allowing gadgets to interact with the editor in DiscussionTools as well. The Editing Team intends to deprecate and eventually remove the old lifecycle hooks, so any use cases that this new hook does not cover would be of interest to them and can be [[phab:T355555|shared in the task]]. * Developers who use the <code dir=ltr>mw.Api</code> JavaScript library, can now identify the tool using it with the <code dir=ltr>userAgent</code> parameter: <code dir=ltr>var api = new mw.Api( { userAgent: 'GadgetNameHere/1.0.1' } );</code>. If you maintain a gadget or user script, please set a user agent, because it helps with library and server maintenance and with differentiating between legitimate and illegitimate traffic. [https://phabricator.wikimedia.org/T373874][https://foundation.wikimedia.org/wiki/Policy:Wikimedia_Foundation_User-Agent_Policy] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.22|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W13"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:43, 24 март 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28443127 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-14</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W14"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/14|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Editing team is working on a new [[mw:Special:MyLanguage/Edit Check|Edit check]]: [[mw:Special:MyLanguage/Edit check#26 March 2025|Peacock check]]. This check's goal is to identify non-neutral terms while a user is editing a wikipage, so that they can be informed that their edit should perhaps be changed before they publish it. This project is at the early stages, and the team is looking for communities' input: [[phab:T389445|in this Phabricator task]], they are gathering on-wiki policies, templates used to tag non-neutral articles, and the terms (jargon and keywords) used in edit summaries for the languages they are currently researching. You can participate by editing the table on Phabricator, commenting on the task, or directly messaging [[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. * [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Platform Team/SUL3|Single User Login]] has now been updated on all wikis to move login and account creation to a central domain. This makes user login compatible with browser restrictions on cross-domain cookies, which have prevented users of some browsers from staying logged in. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:35}} community-submitted {{PLURAL:35|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Starting on March 31st, the MediaWiki Interfaces team will begin a limited release of generated OpenAPI specs and a SwaggerUI-based sandbox experience for [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API|MediaWiki REST APIs]]. They invite developers from a limited group of non-English Wikipedia communities (Arabic, German, French, Hebrew, Interlingua, Dutch, Chinese) to review the documentation and experiment with the sandbox in their preferred language. In addition to these specific Wikipedia projects, the sandbox and OpenAPI spec will be available on the [[testwiki:Special:RestSandbox|on the test wiki REST Sandbox special page]] for developers with English as their preferred language. During the preview period, the MediaWiki Interfaces Team also invites developers to [[mw:MediaWiki Interfaces Team/Feature Feedback/REST Sandbox|share feedback about your experience]]. The preview will last for approximately 2 weeks, after which the sandbox and OpenAPI specs will be made available across all wiki projects. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.23|MediaWiki]] '''In depth''' * Sometimes a small, [[gerrit:c/operations/cookbooks/+/1129184|one line code change]] can have great significance: in this case, it means that for the first time in years we're able to run all of the stack serving <bdi lang="en" dir="ltr">[http://maps.wikimedia.org/ maps.wikimedia.org]</bdi> - a host dedicated to serving our wikis and their multi-lingual maps needs - from a single core datacenter, something we test every time we perform a [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|datacenter switchover]]. This is important because it means that in case one of our datacenters is affected by a catastrophe, we'll still be able to serve the site. This change is the result of [[phab:T216826|extensive work]] by two developers on porting the last component of the maps stack over to [[w:en:Kubernetes|kubernetes]], where we can allocate resources more efficiently than before, thus we're able to withstand more traffic in a single datacenter. This work involved a lot of complicated steps because this software, and the software libraries it uses, required many long overdue upgrades. This type of work makes the Wikimedia infrastructure more sustainable. '''Meetings and events''' * [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Workshop Spring 2025|MediaWiki Users and Developers Workshop Spring 2025]] is happening in Sandusky, USA, and online, from 14–16 May 2025. The workshop will feature discussions around the usage of MediaWiki software by and within companies in different industries and will inspire and onboard new users. Registration and presentation signup is now available at the workshop's website. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/14|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W14"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:05, 1 апрель 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28473566 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-15</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W15"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/15|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * From now on, [[m:Special:MyLanguage/Interface administrators|interface admins]] and [[m:Special:MyLanguage/Central notice administrators|centralnotice admins]] are technically required to enable [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] before they can use their privileges. In the future this might be expanded to more groups with advanced user-rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T150898] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The Design System Team is preparing to release the next major version of Codex (v2.0.0) on April 29. Editors and developers who use CSS from Codex should see the [[mw:Codex/Release Timeline/2.0|2.0 overview documentation]], which includes guidance related to a few of the breaking changes such as <code dir=ltr style="white-space: nowrap;">font-size</code>, <code dir=ltr style="white-space: nowrap;">line-height</code>, and <code dir=ltr style="white-space: nowrap;">size-icon</code>. * The results of the [[mw:Developer Satisfaction Survey/2025|Developer Satisfaction Survey (2025)]]  are now available. Thank you to all participants. These results help the Foundation decide what to work on next and to review what they recently worked on. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.24|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2025|2025 Wikimedia Hackathon]] will take place in Istanbul, Turkey, between 2–4 May. Registration for attending the in-person event will close on 13 April. Before registering, please note the potential need for a [https://www.mfa.gov.tr/turkish-representations.en.mfa visa] or [https://www.mfa.gov.tr/visa-information-for-foreigners.en.mfa e-visa] to enter the country. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/15|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W15"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:53, 7 апрель 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28507470 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-16</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W16"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/16|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Later this week, the default thumbnail size will be increased from 220px to 250px. This changes how pages are shown in all wikis and has been requested by some communities for many years, but wasn't previously possible due to technical limitations. [https://phabricator.wikimedia.org/T355914] * File thumbnails are now stored in discrete sizes. If a page specifies a thumbnail size that's not among the standard sizes (20, 40, 60, 120, 250, 330, 500, 960), then MediaWiki will pick the closest larger thumbnail size but will tell the browser to downscale it to the requested size. In these cases, nothing will change visually but users might load slightly larger images. If it doesn't matter which thumbnail size is used in a page, please pick one of the standard sizes to avoid the extra in-browser down-scaling step. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:Images#Thumbnail_sizes][https://phabricator.wikimedia.org/T355914] '''Updates for editors''' * The Wikimedia Foundation are working on a system called [[m:Edge Uniques|Edge Uniques]] which will enable [[:w:en:A/B testing|A/B testing]], help protect against [[:w:en:Denial-of-service attack|Distributed denial-of-service attacks]] (DDoS attacks), and make it easier to understand how many visitors the Wikimedia sites have. This is so that they can more efficiently build tools which help readers, and make it easier for readers to find what they are looking for. * To improve security for users, a small percentage of logins will now require that the account owner input a one-time password [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:EmailAuth|emailed to their account]]. It is recommended that you [[Special:Preferences#mw-prefsection-personal-email|check]] that the email address on your account is set correctly, and that it has been confirmed, and that you have an email set for this purpose. [https://phabricator.wikimedia.org/T390662] * "Are you interested in taking a short survey to improve tools used for reviewing or reverting edits on your Wiki?" This question will be [[phab:T389401|asked at 7 wikis starting next week]], on Recent Changes and Watchlist pages. The [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools|Moderator Tools team]] wants to know more about activities that involve looking at new edits made to your Wikimedia project, and determining whether they adhere to your project's policies. * On April 15, the full Wikidata graph will no longer be supported on <bdi lang="zxx" dir="ltr">[https://query.wikidata.org/ query.wikidata.org]</bdi>. After this date, scholarly articles will be available through <bdi lang="zxx" dir="ltr" style="white-space:nowrap;">[https://query-scholarly.wikidata.org/ query-scholarly.wikidata.org]</bdi>, while the rest of the data hosted on Wikidata will be available through the <bdi lang="zxx" dir="ltr">[https://query.wikidata.org/ query.wikidata.org]</bdi> endpoint. This is part of the scheduled split of the Wikidata Graph, which was [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/September 2024 scaling update|announced in September 2024]]. More information is [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS graph split|available on Wikidata]]. * The latest quarterly [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Newsletter/First quarter of 2025|Wikimedia Apps Newsletter]] is now available. It covers updates, experiments, and improvements made to the Wikipedia mobile apps. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The latest quarterly [[mw:Technical Community Newsletter/2025/April|Technical Community Newsletter]] is now available. This edition includes: an invitation for tool maintainers to attend the Toolforge UI Community Feedback Session on April 15th; recent community metrics; and recent technical blog posts. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.25|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/16|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W16"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:25, 15 апрель 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28540654 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-17</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W17"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/17|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Main Page|Wikifunctions]] is now integrated with [[w:dag:Solɔɣu|Dagbani Wikipedia]] since April 15. It is the first project that will be able to call [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Introduction|functions from Wikifunctions]] and integrate them in articles. A function is something that takes one or more inputs and transforms them into a desired output, such as adding up two numbers, converting miles into metres, calculating how much time has passed since an event, or declining a word into a case. Wikifunctions will allow users to do that through a simple call of [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Catalogue|a stable and global function]], rather than via a local template. [https://www.wikifunctions.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status_updates/2025-04-16] * A new type of lint error has been created: [[Special:LintErrors/empty-heading|{{int:linter-category-empty-heading}}]] ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Lint errors/empty-heading|documentation]]). The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Linter|Linter extension]]'s purpose is to identify wikitext patterns that must or can be fixed in pages and provide some guidance about what the problems are with those patterns and how to fix them. [https://phabricator.wikimedia.org/T368722] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:37}} community-submitted {{PLURAL:37|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Following its publication on HuggingFace, the "Structured Contents" dataset, developed by Wikimedia Enterprise, is [https://enterprise.wikimedia.com/blog/kaggle-dataset/ now also available on Kaggle]. This Beta initiative is focused on making Wikimedia data more machine-readable for high-volume reusers. They are releasing this beta version in a location that open dataset communities already use, in order to seek feedback, to help improve the product for a future wider release. You can read more about the overall [https://enterprise.wikimedia.com/blog/structured-contents-snapshot-api/#open-datasets Structured Contents project], and about the [https://enterprise.wikimedia.com/blog/structured-contents-wikipedia-infobox/ first release that's freely usable]. * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings and events''' * The Editing and Machine Learning Teams invite interested volunteers to a video meeting to discuss [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Peacock check|Peacock check]], which is the latest [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Edit check]] that will detect "peacock" or "overly-promotional" or "non-neutral" language whilst an editor is typing. Editors who work with newcomers, or help to fix this kind of writing, or are interested in how we use artificial intelligence in our projects are encouraged to attend. The [[mw:Special:MyLanguage/Editing team/Community Conversations#Next Conversation|meeting will be on April 28, 2025]] at [https://zonestamp.toolforge.org/1745863200 18:00–19:00 UTC] and hosted on Zoom. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/17|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W17"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:00, 21 апрель 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28578245 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-18</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W18"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/18|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Event organizers who host collaborative activities on [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status#Global Deployment Plan|multiple wikis]], including Bengali, Japanese, and Korean Wikipedias, will have access to the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] this week. Also, admins in the Wikipedia where the extension is enabled will automatically be granted the event organizer right soon. They won't have to manually grant themselves the right before they can manage events as [[phab:T386861|requested by a community]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The release of the next major version of [[mw:Special:MyLanguage/Codex|Codex]], the design system for Wikimedia, is scheduled for 29 April 2025. Technical editors will have access to the release by the week of 5 May 2025. This update will include a number of [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Release_Timeline/2.0#Breaking_changes|breaking changes]] and minor [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Release_Timeline/2.0#Visual_changes|visual changes]]. Instructions on handling the breaking and visual changes are documented on [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Release Timeline/2.0#|this page]]. Pre-release testing is reported in [[phab:T386298|T386298]], with post-release issues tracked in [[phab:T392379|T392379]] and [[phab:T392390|T392390]]. * Users of [[wikitech:Special:MyLanguage/Help:Wiki_Replicas|Wiki Replicas]] will notice that the database views of <code dir="ltr">ipblocks</code>, <code dir="ltr">ipblocks_ipindex</code>, and <code dir="ltr">ipblocks_compat</code> are [[phab:T390767|now deprecated]]. Users can query the <code dir="ltr">[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block_table|block]]</code> and <code dir="ltr">[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block_target_table|block_target]]</code> new views that mirror the new tables in the production database instead. The deprecated views will be removed entirely from Wiki Replicas in June, 2025. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.27|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/April|Language and Internationalization Newsletter]] is now available. This edition includes an overview of the improved [https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&campaign=contributionsmenu&to=es&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=suggestions&from=en#/ Content Translation Dashboard Tool], [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/April#Language Support for New and Existing Languages|support for new languages]], [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/April#Wiki Loves Ramadan Articles Made In Content Translation Mobile Workflow|highlights from the Wiki Loves Ramadan campaign]], [[m:Special:MyLanguage/Research:Languages Onboarding Experiment 2024 - Executive Summary|results from the Language Onboarding Experiment]], an analysis of topic diversity in articles, and information on upcoming community meetings and events. '''Meetings and events''' * The [[Special:MyLanguage/Grants:Knowledge_Sharing/Connect/Calendar|Let's Connect Learning Clinic]] will take place on [https://zonestamp.toolforge.org/1745937000 April 29 at 14:30 UTC]. This edition will focus on "Understanding and Navigating Conflict in Wikimedia Projects". You can [[m:Special:MyLanguage/Event:Learning Clinic %E2%80%93 Understanding and Navigating Conflict in Wikimedia Projects (Part_1)|register now]] to attend. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2025|2025 Wikimedia Hackathon]], which brings the global technical community together to connect, brainstorm, and hack existing projects, will take place from May 2 to 4th, 2025, at Istanbul, Turkey. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W18"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:32, 28 апрель 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28585685 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-19</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W19"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/19|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Wikimedia Foundation has shared the latest draft update to their [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026|annual plan]] for next year (July 2025–June 2026). This includes an [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026|executive summary]] (also on [[diffblog:2025/04/25/sharing-the-wikimedia-foundations-2025-2026-draft-annual-plan/|Diff]]), details about the three main [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Goals|goals]] ([[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Product & Technology OKRs|Infrastructure]], [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Goals/Volunteer Support|Volunteer Support]], and [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Goals/Effectiveness|Effectiveness]]), [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Global Trends|global trends]], and the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Budget Overview|budget]] and [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Financial Model|financial model]]. Feedback and questions are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026|talk page]] until the end of May. '''Updates for editors''' * For wikis that have the [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status|CampaignEvents extension enabled]], two new feature improvements have been released: ** Admins can now choose which namespaces are permitted for [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]] via [[mw:Special:MyLanguage/Community Configuration|Community Configuration]] ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Permitted namespaces|documentation]]). The default setup is for event registration to be permitted in the Event namespace, but other namespaces (such as the project namespace or WikiProject namespace) can now be added. With this change, communities like WikiProjects can now more easily use Event Registration for their collaborative activities. ** Editors can now [[mw:Special:MyLanguage/Transclusion|transclude]] the Collaboration List on a wiki page ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Collaboration list/Transclusion|documentation]]). The Collaboration List is an automated list of events and WikiProjects on the wikis, accessed via {{#special:AllEvents}} ([[w:en:Special:AllEvents|example]]). Now, the Collaboration List can be added to all sorts of wiki pages, such as: a wiki mainpage, a WikiProject page, an affiliate page, an event page, or even a user page. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Developers who use the <code dir=ltr>moment</code> library in gadgets and user scripts should revise their code to use alternatives like the <code dir=ltr>Intl</code> library or the new <code dir=ltr>mediawiki.DateFormatter</code> library. The <code dir=ltr>moment</code> library has been deprecated and will begin to log messages in the developer console. You can see a global search for current uses, and [[phab:T392532|ask related questions in this Phabricator task]]. * Developers who maintain a tool that queries the Wikidata term store tables (<code dir=ltr style="white-space: nowrap;">wbt_*</code>) need to update their code to connect to a separate database cluster. These tables are being split into a separate database cluster. Tools that query those tables via the wiki replicas must be adapted to connect to the new cluster instead. [[wikitech:News/2025 Wikidata term store database split|Documentation and related links are available]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T390954] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.28|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates|Chart Project newsletter]] is available. It includes updates on preparing to expand the deployment to additional wikis as soon as this week (starting May 6) and scaling up over the following weeks, plus exploring filtering and transforming source data. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W19"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:15, 6 май 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28665011 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-20</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W20"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/20|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|"Get shortened URL"]] link on the sidebar now includes a [[phab:T393309|QR code]]. Wikimedia site users can now use it by scanning or downloading it to quickly share and access shared content from Wikimedia sites, conveniently. '''Updates for editors''' * The Wikimedia Foundation is working on a system called [[m:Edge Uniques|Edge Uniques]], which will enable [[w:en:A/B testing|A/B testing]], help protect against [[w:en:Denial-of-service attack|distributed denial-of-service attacks]] (DDoS attacks), and make it easier to understand how many visitors the Wikimedia sites have. This is to help more efficiently build tools which help readers, and make it easier for readers to find what they are looking for. Tech News has [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/16|previously written about this]]. The deployment will be gradual. Some might see the Edge Uniques cookie the week of 19 May. You can discuss this on the [[m:Talk:Edge Uniques|talk page]]. * Starting May 19, 2025, Event organisers in wikis with the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] enabled can use [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]] in the project namespace (e.g., Wikipedia namespace, Wikidata namespace). With this change, communities don't need admins to use the feature. However, wikis that don't want this change can remove and add the permitted namespaces at [[Special:CommunityConfiguration/CampaignEvents]]. * The Wikipedia project now has a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q36720|Nupe]] ([[w:nup:|<code>w:nup:</code>]]). This is a language primarily spoken in the North Central region of Nigeria. Speakers of this language are invited to contribute to [[w:nup:Tatacin feregi|new Wikipedia]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Developers can now access pre-parsed Dutch Wikipedia, amongst others (English, German, French, Spanish, Italian, and Portuguese) through the [https://enterprise.wikimedia.com/docs/snapshot/#structured-contents-snapshot-bundle-info-beta Structured Contents snapshots (beta)]. The content includes parsed Wikipedia abstracts, descriptions, main images, infoboxes, article sections, and references. * The <code dir="ltr">/page/data-parsoid</code> REST API endpoint is no longer in use and will be deprecated. It is [[phab:T393557|scheduled to be turned off]] on June 7, 2025. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.1|MediaWiki]] '''In depth''' * The [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/News/2025_Cloud_VPS_VXLAN_IPv6_migration IPv6 support] is a newly introduced Cloud virtual network that significantly boosts Wikimedia platforms' scalability, security, and readiness for the future. If you are a technical contributor eager to learn more, check out [https://techblog.wikimedia.org/2025/05/06/wikimedia-cloud-vps-ipv6-support/ this blog post] for an in-depth look at the journey to IPv6. '''Meetings and events''' * The 2nd edition of 2025 of [[m:Special:MyLanguage/Afrika Baraza|Afrika Baraza]], a virtual platform for African Wikimedians to connect, will take place on [https://zonestamp.toolforge.org/1747328400 May 15 at 17:00 UTC]. This edition will focus on discussions regarding [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026|Wikimedia Annual planning and progress]]. * The [[m:Special:MyLanguage/MENA Connect Community Call|MENA Connect Community Call]], a virtual meeting for [[w:en:Middle East and North Africa|MENA]] Wikimedians to connect, will take place on [https://zonestamp.toolforge.org/1747501200 May 17 at 17:00 UTC]. You can [[m:Event:MENA Connect (Wiki_Diwan) APP Call|register now]] to attend. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/20|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W20"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:38, 12 май 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28714188 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-21</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W21"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/21|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Editing Team and the Machine Learning Team are working on a new check for newcomers: [[mw:Edit check/Peacock check|Peacock check]]. Using a prediction model, this check will encourage editors to improve the tone of their edits, using artificial intelligence. We invite volunteers to review the first version of the Peacock language model for the following languages: Arabic, Spanish, Portuguese, English, and Japanese. Users from these wikis interested in reviewing this model are [[mw:Edit check/Peacock check/model test|invited to sign up at MediaWiki.org]]. The deadline to sign up is on May 23, which will be the start date of the test. '''Updates for editors''' * From May 20, 2025, [[m:Special:MyLanguage/Oversight policy|oversighters]] and [[m:Special:MyLanguage/Meta:CheckUsers|checkusers]] will need to have their accounts secured with two-factor authentication (2FA) to be able to use their advanced rights. All users who belong to these two groups and do not have 2FA enabled have been informed. In the future, this requirement may be extended to other users with advanced rights. [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|Learn more]]. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023/Multiblocks|Multiblocks]] will begin mass deployment by the end of the month: all non-Wikipedia projects plus Catalan Wikipedia will adopt Multiblocks in the week of May 26, while all other Wikipedias will adopt it in the week of June 2. Please [[m:Talk:Community Wishlist Survey 2023/Multiblocks|contact the team]] if you have concerns. Administrators can test the new user interface now on your own wiki by browsing to [{{fullurl:Special:Block|usecodex=1}} {{#special:Block}}?usecodex=1], and can test the full multiblocks functionality [[testwiki:Special:Block|on testwiki]]. Multiblocks is the feature that makes it possible for administrators to impose different types of blocks on the same user at the same time. See the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Manage blocks|help page]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T377121] * Later this week, the [[{{#special:SpecialPages}}]] listing of almost all special pages will be updated with a new design. This page has been [[phab:T219543|redesigned]] to improve the user experience in a few ways, including: The ability to search for names and aliases of the special pages, sorting, more visible marking of restricted special pages, and a more mobile-friendly look. The new version can be [https://meta.wikimedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:SpecialPages previewed] at Beta Cluster now, and feedback shared in the task. [https://phabricator.wikimedia.org/T219543] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] is being enabled on more wikis. For a detailed list of when the extension will be enabled on your wiki, please read the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project#Deployment Timeline|deployment timeline]]. * [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Main Page|Wikifunctions]] will be deployed on May 27 on five Wiktionaries: [[wikt:ha:|Hausa]], [[wikt:ig:|Igbo]], [[wikt:bn:|Bengali]], [[wikt:ml:|Malayalam]], and [[wikt:dv:|Dhivehi/Maldivian]]. This is the second batch of deployment planned for the project. After deployment, the projects will be able to call [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Introduction|functions from Wikifunctions]] and integrate them in their pages. A function is something that takes one or more inputs and transforms them into a desired output, such as adding up two numbers, converting miles into metres, calculating how much time has passed since an event, or declining a word into a case. Wikifunctions will allow users to do that through a simple call of [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Catalogue|a stable and global function]], rather than via a local template. * Later this week, the Wikimedia Foundation will publish a hub for [[diffblog:2024/07/09/on-the-value-of-experimentation/|experiments]]. This is to showcase and get user feedback on product experiments. The experiments help the Wikimedia movement [[diffblog:2023/07/13/exploring-paths-for-the-future-of-free-knowledge-new-wikipedia-chatgpt-plugin-leveraging-rich-media-social-apps-and-other-experiments/|understand new users]], how they interact with the internet and how it could affect the Wikimedia movement. Some examples are [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Generated Video|generated video]], the [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Roblox game|Wikipedia Roblox speedrun game]] and [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Discord bot|the Discord bot]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:29}} community-submitted {{PLURAL:29|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, there was a bug with creating an account using the API, which has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T390751] '''Updates for technical contributors''' * Gadgets and user scripts that interact with [[{{#special:Block}}]] may need to be updated to work with the new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Manage blocks|manage blocks interface]]. Please review the [[mw:Help:Manage blocks/Developers|developer guide]] for more information. If you need help or are unable to adapt your script to the new interface, please let the team know on the [[mw:Help talk:Manage blocks/Developers|talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T377121] * The <code dir=ltr>mw.title</code> object allows you to get information about a specific wiki page in the [[w:en:Wikipedia:Lua|Lua]] programming language. Starting this week, a new property will be added to the object, named <code dir=ltr>isDisambiguationPage</code>. This property allows you to check if a page is a disambiguation page, without the need to write a custom function. [https://phabricator.wikimedia.org/T71441] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] User script developers can use a [[toolforge:gitlab-content|new reverse proxy tool]] to load javascript and css from [[gitlab:|gitlab.wikimedia.org]] with <code dir=ltr>mw.loader.load</code>. The tool's author hopes this will enable collaborative development workflows for user scripts including linting, unit tests, code generation, and code review on <bdi lang="zxx" dir="ltr">gitlab.wikimedia.org</bdi> without a separate copy-and-paste step to publish scripts to a Wikimedia wiki for integration and acceptance testing. See [[wikitech:Tool:Gitlab-content|Tool:Gitlab-content on Wikitech]] for more information. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.2|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * The 12th edition of [[m:Special:MyLanguage/Wiki Workshop 2025|Wiki Workshop 2025]], a forum that brings together researchers that explore all aspects of Wikimedia projects, will be held virtually on 21-22 May. Researchers can [https://pretix.eu/wikimedia/wikiworkshop2025/ register now]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/21|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W21"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:13, 19 май 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28724712 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-22</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W22"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/22|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * A community-wide discussion about a very delicate issue for the development of [[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]] is now open on Meta: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. The discussion is open until June 12 at [[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]], and every opinion is welcomed. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation. '''Updates for editors''' * Since last week, on all wikis except [[phab:T388604|the largest 20]], people using the mobile visual editor will have [[phab:T385851|additional tools in the menu bar]], accessed using the new <code>+</code> toolbar button. To start, the new menu will include options to add: citations, hieroglyphs, and code blocks. Deployment to the remaining wikis is [[phab:T388605|scheduled]] to happen in June. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] The <code dir=ltr>[[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserFunctions##ifexist|#ifexist]]</code> parser function will no longer register a link to its target page. This will improve the usefulness of [[{{#special:WantedPages}}]], which will eventually only list pages that are the target of an actual red link. This change will happen gradually as the source pages are updated. [https://phabricator.wikimedia.org/T14019] * This week, the Moderator Tools team will launch [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|a new filter to Recent Changes]], starting at Indonesian Wikipedia. This new filter highlights edits that are likely to be reverted. The goal is to help Recent Changes patrollers identify potentially problematic edits. Other wikis will benefit from this filter in the future. * Upon clicking an empty search bar, logged-out users will see suggestions of articles for further reading. The feature will be available on both desktop and mobile. Readers of Catalan, Hebrew, and Italian Wikipedias and some sister projects will receive the change between May 21 and mid-June. Readers of other wikis will receive the change later. The goal is to encourage users to read the wikis more. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Content Discovery Experiments/Search Suggestions|Learn more]]. * Some users of the Wikipedia Android app can use a new feature for readers, [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/TrivaGame|WikiGames]], a daily trivia game based on real historical events. The release has started as an A/B test, available to 50% of users in the following languages: English, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Newsletter|Newsletter extension]] that is available on MediaWiki.org allows the creation of [[mw:Special:Newsletters|various newsletters]] for global users. The extension can now publish new issues as section links on an existing page, instead of requiring a new page for each issue. [https://phabricator.wikimedia.org/T393844] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The previously deprecated <code dir=ltr>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Ipblocks table|ipblocks]]</code> views in [[wikitech:Help:Wiki Replicas|Wiki Replicas]] will be removed in the beginning of June. Users are encouraged to query the new <code dir=ltr>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block table|block]]</code> and <code dir=ltr>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block target table|block_target]]</code> views instead. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.3|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[d:Special:MyLanguage/Event:Wikidata and Sister Projects|Wikidata and Sister Projects]] is a multi-day online event that will focus on how Wikidata is integrated to Wikipedia and the other Wikimedia projects. The event runs from May 29 – June 1. You can [[d:Special:MyLanguage/Event:Wikidata and Sister Projects#Sessions|read the Program schedule]] and [[d:Special:RegisterForEvent/1291|register]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W22"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:05, 26 май 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28788673 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-23</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W23"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/23|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] is now available on all Wikimedia wikis. Editors can use this new extension to create interactive data visualizations like bar, line, area, and pie charts. Charts are designed to replace many of the uses of the legacy [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|Graph extension]]. '''Updates for editors''' * It is now easier to configure automatic citations for your wiki within the visual editor's [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|citation generator]]. Administrators can now set a default template by using the <code dir=ltr>_default</code> key in the local <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Citoid-template-type-map.json]]</bdi> page ([[mw:Special:Diff/6969653/7646386|example diff]]). Setting this default will also help to future-proof your existing configurations when [[phab:T347823|new item types]] are added in the future. You can still set templates for individual item types as they will be preferred to the default template. [https://phabricator.wikimedia.org/T384709] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Starting the week of June 2, bots logging in using <code dir=ltr>action=login</code> or <code dir=ltr>action=clientlogin</code> will fail more often. This is because of stronger protections against suspicious logins. Bots using [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Bot passwords|bot passwords]] or using a loginless authentication method such as [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/Owner-only consumers|OAuth]] are not affected. If your bot is not using one of those, you should update it; using <code dir=ltr>action=login</code> without a bot password was deprecated [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/message/3EEMN7VQX5G7WMQI5K2GP5JC2336DPTD/|in 2016]]. For most bots, this only requires changing what password the bot uses. [https://phabricator.wikimedia.org/T395205] * From this week, Wikimedia wikis will allow ES2017 features in JavaScript code for official code, gadgets, and user scripts. The most visible feature of ES2017 is <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>async</code>/<code>await</code></bdi> syntax, allowing for easier-to-read code. Until this week, the platform only allowed up to ES2016, and a few months before that, up to ES2015. [https://phabricator.wikimedia.org/T381537] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.4|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * Scholarship applications to participate in the [[m:Special:MyLanguage/GLAM Wiki 2025|GLAM Wiki Conference 2025]] are now open. The conference will take place from 30 October to 1 November, in Lisbon, Portugal. GLAM contributors who lack the means to support their participation can [[m:Special:MyLanguage/GLAM Wiki 2025/Scholarships|apply here]]. Scholarship applications close on June 7th. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W23"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:55, 2 июнь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28819186 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-24</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W24"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/24|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product|Trust and Safety Product team]] is finalizing work needed to roll out [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] on large Wikipedias later this month. The team has worked with stewards and other users with extended rights to predict and address many use cases that may arise on larger wikis, so that community members can continue to effectively moderate and patrol temporary accounts. This will be the second of three phases of deployment – the last one will take place in September at the earliest. For more information about the recent developments on the project, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|see this update]]. If you have any comments or questions, write on the [[mw:Talk:Trust and Safety Product/Temporary Accounts|talk page]], and [[m:Event:CEE Catch up Nr. 10 (June 2025)|join a CEE Catch Up]] this Tuesday. '''Updates for editors''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist expiry|watchlist expiry]] feature allows editors to watch pages for a limited period of time. After that period, the page is automatically removed from your watchlist. Starting this week, you can set a preference for the default period of time to watch pages. The [[Special:Preferences#mw-prefsection-watchlist-pageswatchlist|preferences]] also allow you to set different default watch periods for editing existing pages, pages you create, and when using rollback. [https://phabricator.wikimedia.org/T265716] [[File:Talk pages default look (April 2023).jpg|thumb|alt=Screenshot of the visual improvements made on talk pages|Example of a talk page with the new design, in French.]] * The appearance of talk pages will change at almost all Wikipedias ([[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/19|some]] have already received this design change, [[phab:T379264|a few]] will get these changes later). You can read details about the changes [[diffblog:2024/05/02/making-talk-pages-better-for-everyone/|on ''Diff'']]. It is possible to opt out of these changes [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|in user preferences]] ("{{int:discussiontools-preference-visualenhancements}}"). [https://phabricator.wikimedia.org/T319146][https://phabricator.wikimedia.org/T392121] * Users with specific extended rights (including administrators, bureaucrats, checkusers, oversighters, and stewards) can now have IP addresses of all temporary accounts [[phab:T358853|revealed automatically]] during time-limited periods where they need to combat high-speed account-hopping vandalism. This feature was requested by stewards. [https://phabricator.wikimedia.org/T386492] * This week, the Moderator Tools and Machine Learning teams will continue the rollout of [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|a new filter to Recent Changes]], releasing it to several more Wikipedias. This filter utilizes the Revert Risk model, which was created by the Research team, to highlight edits that are likely to be reverted and help Recent Changes patrollers identify potentially problematic contributions. The feature will be rolled out to the following Wikipedias: {{int:project-localized-name-afwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hawwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-iswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kkwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-simplewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-trwiki/en}}. The rollout will continue in the coming weeks to include [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|the rest of the Wikipedias in this project]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T391964] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * AbuseFilter editors active on Meta-Wiki and large Wikipedias are kindly asked to update AbuseFilter to make it compatible with temporary accounts. A link to the instructions and the private lists of filters needing verification are [[phab:T369611|available on Phabricator]]. * Lua modules now have access to the name of a page's associated thumbnail image, and on [https://gerrit.wikimedia.org/g/operations/mediawiki-config/+/2e4ab14aa15bb95568f9c07dd777065901eb2126/wmf-config/InitialiseSettings.php#10849 some wikis] to the WikiProject assessment information. This is possible using two new properties on [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#added-by-extensions|mw.title objects]], named <code dir=ltr>pageImage</code> and <code dir=ltr>pageAssessments</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T131911][https://phabricator.wikimedia.org/T380122] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.5|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W24"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:17, 10 июнь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28846858 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-25</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W25"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/25|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * You can [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/359761?lang=en nominate your favorite tools] for the sixth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Coolest Tool Award]]. Nominations are anonymous and will be open until June 25. You can re-use the survey to nominate multiple tools. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.6|MediaWiki]] '''In depth''' * Foundation staff and technical volunteers use Wikimedia APIs to build the tools, applications, features, and integrations that enhance user experiences. Over the coming years, the MediaWiki Interfaces team will be investing in Wikimedia web (HTTP) APIs to better serve technical volunteer needs and protect Wikimedia infrastructure from potential abuse. You can [https://techblog.wikimedia.org/2025/06/12/apis-as-a-product-investing-in-the-current-and-next-generation-of-technical-contributors/ read more about their plans to evolve the APIs in this Techblog post]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W25"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:38, 16 июнь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28870688 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-26</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W26"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/26|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * This week, the Moderator Tools and Machine Learning teams will continue the rollout of [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|a new filter to Recent Changes]], releasing it to the third and last batch of Wikipedias. This filter utilizes the Revert Risk model, which was created by the Research team, to highlight edits that are likely to be reverted and help Recent Changes patrollers identify potentially problematic contributions. The feature will be rolled out to the following Wikipedias: {{int:project-localized-name-azwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mkwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-swwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tlwiki/en}}. The rollout will continue in the coming weeks to include [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|the rest of the Wikipedias in this project]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T391964] '''Updates for editors''' * Last week, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] were rolled out on Czech, Korean, and Turkish Wikipedias. This and next week, deployments on larger Wikipedias will follow. [[mw:Talk:Trust and Safety Product/Temporary Accounts|Share your thoughts]] about the project. [https://phabricator.wikimedia.org/T340001] * Later this week, the Editing team will release [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Multi check|Multi Check]] to all Wikipedias (except English Wikipedia). This feature shows multiple [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Reference check|Reference checks]] within the editing experience. This encourages users to add citations when they add multiple new paragraphs to a Wikipedia article. This feature was previously available as an A/B test. [https://analytics.wikimedia.org/published/reports/editing/multi_check_ab_test_report_final.html#summary-of-results The test shows] that users who are shown multiple checks are 1.3 times more likely to add a reference to their edit, and their edit is less likely to be reverted (-34.7%). [https://phabricator.wikimedia.org/T395519] * A few pages need to be renamed due to software updates and to match more recent Unicode standards. All of these changes are related to title-casing changes. Approximately 71 pages and 3 files will be renamed, across 15 wikis; the complete list is in [[phab:T396903|the task]]. The developers will rename these pages next week, and they will fix redirects and embedded file links a few minutes later via a system settings update. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed that had caused pages to scroll upwards when text near the top was selected. [https://phabricator.wikimedia.org/T364023] '''Updates for technical contributors''' * Editors can now use Lua modules to filter and transform tabular data for use with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Extension:Chart]]. This can be used for things like selecting a subset of rows or columns from the source data, converting between units, statistical processing, and many other useful transformations. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Transforms|Information on how to use transforms is available]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates] * The <code dir=ltr>all_links</code> variable in [[Special:AbuseFilter|AbuseFilter]] is now renamed to <code dir=ltr>new_links</code> for consistency with other variables. Old usages will still continue to work. [https://phabricator.wikimedia.org/T391811] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.7|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Newsletters/34|Growth newsletter]] is available. It includes: the recent updates for the "Add a Link" Task, two new Newcomer Engagement Features, and updates to Community Configuration. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/26|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W26"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:21, 23 июнь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28870688 --> == Интерфейс админы == Айбек, привет. Я являюсь админом интерфейса в Татарской Википедии и, если необходимо, могу параллельно делать это и в Киргизской Википедии. При обновлении это не долго. Для этого нужно будет выбрать меня админом интерфейса, можно и на полгода, а после того, как я скопирую с татарского и создам нужные страницы, вы сможете продолжить. Жду ответа, если это будет интересно.--[[Колдонуучу:Il Nur|Il Nur]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Il Nur|баарлашуу]]) 18:19, 25 июнь 2025 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-27</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W27"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/27|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] has been enabled on all Wikipedias. The extension makes it easier to organize and participate in collaborative activities, like edit-a-thons and WikiProjects, on the wikis. The extension has three features: [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]], [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaboration list|Collaboration List]], and [[m:Campaigns/Foundation Product Team/Invitation list|Invitation List]]. To request the extension for your wiki, visit the [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status#How to Request the CampaignEvents Extension for your wiki|Deployment information page]]. '''Updates for editors''' * AbuseFilter maintainers can now [[mw:Special:MyLanguage/Extension:IPReputation/AbuseFilter variables|match against IP reputation data]] in [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilters]]. IP reputation data is information about the proxies and VPNs associated with the user's IP address. This data is not shown publicly and is not generated for actions performed by registered accounts. [https://phabricator.wikimedia.org/T354599] * Hidden content that is within [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Collapsible elements|collapsible parts of wikipages]] will now be revealed when someone searches the page using the web browser's "Find in page" function (Ctrl+F or ⌘F) in supporting browsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T327893][https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTML/Reference/Global_attributes/hidden#browser_compatibility] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new feature, called [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData/Template discovery|Favourite Templates]], will be deployed later this week on all projects (except English Wikipedia, which will receive the feature next week), following a piloting phase on Polish and Arabic Wikipedia, and Italian and English Wikisource. The feature will provide a better way for new and experienced contributors to recall and discover templates via the template dialog, by allowing users to put templates on a special "favourite list". The feature works with both the visual editor and the wikitext editor. The feature is a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Focus areas/Template recall and discovery|community wishlist focus area]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed that had caused some Notifications to be sent multiple times. [https://phabricator.wikimedia.org/T397103] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.8|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/27|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W27"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:41, 30 июнь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28917415 --> == Файлдарды киргизүү == Ассаламу алейкум! Мен футбол клубдар жөнүндө макалаларды түзүп [[Ливерпуль (футбол клубу)|баштадым]]. Логотиптерин кошоюн дегенде Википедияга файлын киргизип туруп кошуш керек. Файл киргизе албадым, администраторлор гана киргизе алат экен. Ушул жерин карап бериңиз деп суранам. [[Колдонуучу:Arsensky|Arsensky]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Arsensky|баарлашуу]]) 17:38, 3 июль 2025 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-28</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W28"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/28|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Temporary accounts|Temporary accounts]] have been rolled out on 18 large and medium-sized Wikipedias, including German, Japanese, French, and Chinese. Now, about 1/3 of all logged-out activity across wikis is coming from temporary accounts. Users involved in patrolling may be interested in two new documentation pages: [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Access to IP|Access to IP]], explaining everything related to access to temporary account IP addresses, and [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Repository|Repository]] with a list of new gadgets and user scripts. '''Updates for editors''' * Anyone can play an experimental new game, [[mw:Special:MyLanguage/New Engagement Experiments/WikiRun|WikiRun]], that lets you race through Wikipedia by clicking from one article to another, aiming to reach a target page in as few steps and in as little time as possible. The project's goal is to explore new ways of engaging readers. [https://wikirun-game.toolforge.org/ Try playing the game] and let the team know what you think [[mw:Talk:New Engagement Experiments/WikiRun|on the talk page]]. * Users of the Wikipedia Android app in some languages can now play the new [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/TrivaGame|trivia game]]. ''Which came first?'' is a simple history game where you guess which of two events happened earlier on today's date. It was previously available as an A/B test. It is now available to all users in English, German, French, Spanish, Portuguese, Russian, Arabic, Turkish, and Chinese. The goal of the feature is to help engage with new generations of readers. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Tech/News/2025/22] * Users of the iOS Wikipedia App in some languages may see a new tabbed browsing feature that enables you to open multiple tabs while reading. This feature makes it easier to explore related topics and switch between articles. The A/B test is currently running in Arabic, English, and Japanese in selected regions. More details are available on the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Tabbed Browsing (Tabs)|Tabbed Browsing project page]]. * Bureaucrats on Wikimedia wikis can now use [[{{#special:VerifyOATHForUser}}]] to check if users have enabled [[mw:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T265726] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new feature related to [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Focus areas/Template recall and discovery|Template Recall and Discovery]] will be deployed later this week to all Wikimedia projects: a [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData/Template discovery#Template categories|template category browser]] will be introduced to assist users in finding templates to put in their “favourite” list. The browser will allow users to browse a list of templates which have been organised into a given category tree. The feature has been requested by the community [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Wishes/Select templates by categories|through the Community Wishlist]]. * It is now possible to access watchlist preferences from the watchlist page. Also the redundant button to edit the watchlist has been removed. [https://www.mediawiki.org/wiki/Moderator_Tools/Watchlist] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * As part of [[mw:MediaWiki_1.44|MediaWiki 1.44]] there is now a unified built-in Notifications system that makes it easier for developers to send, manage, and customize notifications. Check out the updated documentation at [[mw:Manual:Notifications|Manual:Notifications]], information about migration in [[phab:T388663|T388663]] and details on deprecated hooks in [[phab:T389624|T389624]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.9|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[d:Special:MyLanguage/Event:WikidataCon 2025|WikidataCon 2025]], the conference dedicated to Wikidata is now open for [https://pretalx.com/wikidatacon-2025/cfp session proposals] and for [[d:Special:RegisterForEvent/1340|registration]]. This year's event will be held online from October 31 – November 02 and will explore on the theme of "Connecting People through Linked Open Data". '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/28|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W28"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:06, 8 июль 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28930584 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-29</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W29"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/29|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData/Template discovery#Featured templates|Featured templates]], a new feature related to [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Focus areas/Template recall and discovery|Template Recall and Discovery]] will be deployed this week to all Wikimedia projects: With this feature, editors will be able to quickly access a list of templates that are likely to be useful. These templates will be displayed in a list, under the "featured" tab of the template discovery interface. Administrators can define the list via the Community Configuration interface. The feature fulfills a request by the community [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Wishes/Easy access Templates|through the Community Wishlist]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T367428][https://phabricator.wikimedia.org/T392896] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the request to add Malayalam fonts in the [[oldWikisource:Special:MyLanguage/Wikisource:WS Export|Wikisource Book Export Tool]] was resolved and now, the rendering of Malayalam letters in exported Wikisource books are accurate. [https://phabricator.wikimedia.org/T374457] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.10|MediaWiki]] '''In depth''' * Developers, designers, and all Wikimedians are invited to [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/7953/ submit a project idea] for the Wikimania Hackathon 2025. Read [https://diff.wikimedia.org/2025/06/30/call-for-projects-wikimania-hackathon-2025-is-coming-to-nairobi/ this Diff blog post] for more details. '''Meetings and events''' * [[m:WikiIndaba conference 2025|WikiIndaba 2025]] scholarship application and program submission is open until 23:59 GMT on July 20. WikiIndaba is a regional conference for African Wikimedians both on the continent and in the diaspora to unite and grow together. Submit [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdJTv68R1OPASXXDfpIl8EWiMLTM-TDwh6_5gNVvFuWccFZ2Q/viewform your scholarship application] and [https://ee.kobotoolbox.org/x/BI3omIfH program proposal] now! * [https://br.wikimedia.org/wiki/WikiCon_Brasil_2025 WikiCon Brasil 2025] will take place on July 19-20 in Salvador, Bahia, Brazil. The Brazilian community members are encouraged to register and attend! '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/29|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W29"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:10, 14 июль 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28980963 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-30</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W30"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/30|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Translation Suggestions feature in the [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|Content Translation tool]] now has another level of article filters added to the "[https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=suggestions&from=en&to=fi#/ ... More]" category. Translators who use the Suggestions feature can now select and receive article suggestions that are customized to geographical locations of their interest using the new "{{int:Cx-sx-suggestions-filters-tab-regions}}" filter. [https://phabricator.wikimedia.org/T113257] * Administrators can now limit "Add a Link" to newcomers. The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|"Add a Link"]] Structured Task [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Constructive activation experimentation#Enwiki A/B test & "Add a Link" Improvements (Wiki Experiences 1.2.11 & 1.2.16)|helps new account holders start editing]], but some communities have requested the ability to restrict it to its intended audience: newcomers. Administrators can configure this setting within the [[Special:CommunityConfiguration/GrowthSuggestedEdits|Community Configuration]] feature. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:29}} community-submitted {{PLURAL:29|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * For AbuseFilter editors on [[phab:T392144|some wikis]], it is now possible to filter edits based on the RevertRisk score of the edit being attempted. It is only populated if the action being evaluated is an edit. For more information, please see the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:ORES/AbuseFilter variables#What variables are available for use|ORES/AbuseFilter variables]] documentation. * The [[mw:Special:MyLanguage/Beta Cluster|Beta Cluster]] wikis have [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/YDABPV75LADRQCXMJAFWUP256N4EQ25B/|been moved]] from <code dir=ltr>beta.wmflabs.org</code> to <code dir=ltr>beta.wmcloud.org</code>. Users may need to update URLs in any tools, or in their password managers. Any related issues can be [[phab:T289318|reported in the task]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.11|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[m:Special:MyLanguage/WikiCite 2025|WikiCite 2025]] will take place from 29–31 August, both online and in-person in Bern, Switzerland. The event's goals are to reconnect communities, institutions, and individuals working with open citations, bibliographic data, and the Wikidata/Wikibase ecosystem. Registration is open and the call for proposals will be announced soon. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikidata@lists.wikimedia.org/message/KQZUG3ETKLBWPBYSB2YAWZIRPWHS24TG/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/30|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W30"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:43, 21 июль 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29005283 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-31</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W31"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/31|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Community Tech team will be focusing on wishes related to Watchlists and Recent Changes pages, over the next few months. They are looking for feedback. Please [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#July 24, 2025: Watchlists and Recent Changes pages|read the latest update]], and if you have ideas, please [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist|submit a wish]] on the topic. '''Updates for editors''' * The Wikimedia Commons community has decided to block [[:mw:Special:MyLanguage/Upload dialog|cross-wiki uploads]] to Wikimedia Commons, for all users without autoconfirmed rights on that wiki, starting on August 16. This is because of [[:c:Commons:Cross-wiki media upload tool/History|widespread problems]] related to files that are uploaded by newcomers. Users who are affected by this will get an error message with a link to the less restrictive UploadWizard on Commons. Please help translating the [[:c:Special:MyLanguage/MediaWiki:Abusefilter-disallowed-cross-wiki-upload|message]] or give feedback on the message text. Please also update your local help pages to explain this restriction. [https://phabricator.wikimedia.org/T370598] * On wikis with temporary accounts enabled and Meta-Wiki, administrators may now set up a footer for the Special:Contributions pages of temporary accounts, similar to those which can be shown on IP and user-account pages. They may do it by creating the page named <code dir=ltr>MediaWiki:Sp-contributions-footer-temp</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T398347] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.12|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[wmania:Special:MyLanguage/2025:Wikimania|Wikimania 2025]] will run from August 6–9. The [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/schedule/ program is available] for you to plan which sessions you want to attend. Most sessions will be live-streamed, with exceptions for those that show the "no camera" icon. If you are joining online to watch live-streams and use the interactive features, please [[wmania:Special:MyLanguage/2025:Registration|register]] for a free virtual ticket. For example, you may be interested in technical sessions such as: ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/KFEFVG/ Temporary Accounts: Enhancing privacy for our unregistered editors] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/TVCVAB/ Building a Sustainable Future for Wikimedia Contributors] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/WTRQCJ/ A dozen visions for wikitext!] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/8YKKP9/ Coordinate Across Stakeholders with the Product and Technology Advisory Council] * The [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Fall 2025|MediaWiki Users and Developers Conference, Fall 2025]] will be held 28–30 October 2025 in Hanover, Germany. This event is organized by and for the third-party MediaWiki community. You can propose sessions and register to attend. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/31|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W31"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:27, 29 июль 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29051727 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-32</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W32"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/32|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Editors can now enable the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/User Info|User Info card]]. This feature adds an icon next to usernames on history pages and similar user-contribution log pages. When you tap or click on the icon, it displays data related to that user account such as the number of edits, reverted edits, blocks, and more. It's part of a broader project to make it easier for moderators to evaluate account trustworthiness. The feature can be enabled in [[testwiki:Special:GlobalPreferences#mw-prefsection-rendering|your global preferences]], and later this week it will be available in local preferences. [https://phabricator.wikimedia.org/T386439] * Everybody is invited to share comments on [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaborative contributions|Collaborative Contributions]], a project recently launched by the [[m:Special:MyLanguage/Connection Team|Connection team]]. The project aims to create a new way to display the impact of collaborative editing activities (such as edit-a-thons, backlog drives, and WikiProjects) on the wikis. Post your comments on the [[m:Talk:CampaignEvents/Collaborative contributions|project talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T378035] * Administrators can now define the default block duration for temporary accounts. To do that, they need to create a page named <code dir=ltr>MediaWiki:Ipb-default-expiry-temporary-account</code> and use a value defined in <code dir=ltr>MediaWiki:Ipboptions</code>. This allows administrators to easily block temporary accounts for 90 days, which is functionally equivalent to an indefinite block. The advantage of this solution is that it does not clutter Special:BlockList. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block and unblock#Default block duration options|More documentation]] is available. [https://phabricator.wikimedia.org/T398626] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Gadgets can now include <code dir=ltr>.vue</code> files. This makes it easier to develop modern user interfaces using [[mw:Vue.js|Vue.js]], in particular using [[mw:Special:MyLanguage/Codex|Codex]], the official design system of Wikimedia. [[wmdoc:codex/latest/icons/overview.html|Codex icons]] can be loaded through the gadget definition. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets#Pages|The documentation]] has examples. For user scripts that use Vue.js, an [[mw:API:CodexIcons|API module]] now exists to load Codex icons. [https://phabricator.wikimedia.org/T340460][https://phabricator.wikimedia.org/T311099] * Module developers can now use a [[mw:Help:Extension:Translate/Message Bundles/Lua reference|Lua interface]] to simplify the preparation of Lua modules for translation on Meta-Wiki. This improvement makes it easier for translators to find and edit module strings without dealing with raw Lua code. It helps prevent mistakes that could break the module during translation. Module developers and translators are invited to [[commons:File:Translatable modules video demo July 2025.webm|watch the demo video]], read more about [[mw:Special:MyLanguage/Translatable modules|translatable modules]] to understand how it works, refer to Meta-Wiki's [[m:Module:User Wikimedia project|Module:User Wikimedia project]] for example usage, and [[mw:Talk:Translatable modules|share their feedback]] on how well it addresses the challenges in their workflow. The interface still has some performance issues, so it should not be used in widely used modules yet. [https://phabricator.wikimedia.org/T359918] * Developers of external tools that connect to Wikimedia pages must set a user-agent that complies with [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|the user-agent policy]]. This policy will start to be more strongly enforced in August because of external crawlers that are [[diffblog:2025/04/01/how-crawlers-impact-the-operations-of-the-wikimedia-projects/|overusing]] Wikimedia's resources. Tools that are hosted on Wikimedia's Toolforge or Cloud VPS will not be affected by this for now, but should still set a user-agent. [[phab:T400119|More technical details are available]], and related questions are welcome in that task. * Parsoid Read Views is going to be rolling out to some smaller Wikipedias over the next few weeks, following the successful transition of Wikivoyages and Wiktionaries to Parsoid Read Views. For more information, see the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parsoid/Parser Unification]] project page. [https://phabricator.wikimedia.org/project/profile/7694/] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.13|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[wmania:Special:MyLanguage/2025:Wikimania|Wikimania 2025]] will run from August 6–9. The [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/schedule/ program is available] for you to plan which sessions you want to attend. Most sessions will be live-streamed, with exceptions for those that show the "no camera" icon. If you are joining online to watch live-streams and use the interactive features, please [[wmania:Special:MyLanguage/2025:Registration|register]] for a free virtual ticket. For example, you may be interested in technical sessions such as: ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/GEH9DH/ Wikimedia’s knowledge infrastructure in a changing internet: Establishing sustainable pathways for content reuse] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/7ELN9Q/ Wikifunctions is coming soon to a wiki near you!] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/ZMGVJV/ Shaping the Future of Wikipedia’s Reader Experience] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/KCKTFZ/ Making Wikipedia More Readable: What Comes Next] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/32|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W32"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 03:41, 5 август 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29083927 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-33</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W33"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/33|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The WikiEditor toolbar now includes [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:WikiEditor#Keyboard shortcuts|its keyboard shortcuts]] in the tooltips for its buttons. This will help to improve the discoverability of this feature. [https://phabricator.wikimedia.org/T400583] * The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] published a set of [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/August 2025 draft PTAC proposals for feedback|proposed experiments]] the Wikimedia Foundation can try to improve communication with community. Feedback on the proposals are welcomed until August 22 on [[m:Talk:Product and Technology Advisory Council/August 2025 draft PTAC proposals for feedback|this talk page]]. * The search bar on the Minerva skin (mobile) has been updated to use the same type-ahead search component that is used on the Vector 2022 skin. There are no changes in search functionality but there are minor visual changes. Specifically, the close-search button has been changed from an "X" to a back arrow. This helps to distinguish it from the other "X" button that is used to clear any text. [https://phabricator.wikimedia.org/T393944] * Editors on some wikis will see a new toggle for "Group results by page" on watchlist, related changes, and recent changes pages. This is [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Watchlist/Experiment|an A/B experiment]] that is planned to start on August 11, and will run for 3–6 weeks on the Bengali, Chinese, Czech, French, Greek, Portuguese, and Urdu Wikipedias. The experiment will examine how making this feature more discoverable might affect editors' ability to find the edits they are looking for. [https://phabricator.wikimedia.org/T396789] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The multiwiki datasets of [[:wikt:en:Module:Unicode data|Unicode data]] have been moved to [[c:Category:Unicode Module Datasets|Category:Unicode Module Datasets]] on Wikimedia Commons, to follow the idea of "One common data source, multiple local wikis". Most wikis have been updated to use the Commons version. You can ask questions at [[c:Category talk:Unicode Module Datasets|the talkpage]]. [https://en.wiktionary.org/wiki/Module_talk:Unicode_data#Data_from_commons] * Lua code can add warnings when something is wrong, by using the <code dir=ltr>mw.addWarning()</code> function. It is now possible to add more than one warning, instead of new warnings replacing old ones. If you maintain a Lua module that used warnings, you should check it still works as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T398390] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.14|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/33|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W33"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:30, 11 август 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29106516 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-34</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W34"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/34|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Later this week, people who are logged-in and have the "[[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary|Discussion tools]]" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Beta Feature]] enabled will gain the ability to "Thank" individual comments directly from talk pages, rather than needing to navigate to page history. [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary#Comment actions|Learn more about this feature]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T400849] * An A/B test comparing two versions of the desktop donate link launched on testwiki on 12 August and on English Wikipedia 14 August for 0.1% of logged out users on the desktop site. The experiment will run for three weeks, ending on 12 September. [https://phabricator.wikimedia.org/T395716] * An A/A test to measure the baseline for reader retention was launched 12 August using [[wikitech:Experimentation Lab|Experimentation Lab]]. This measures the percentage of users who revisit a wiki after their initial visit over a 14-day period. No visual changes are expected. The experiment will run through 31 August. [https://phabricator.wikimedia.org/T399227] * Five new wikis have been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikisource/en}} in [[d:Q34057|Tagalog]] ([[s:tl:|<code>s:tl:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T388639] ** a {{int:project-localized-name-group-wikisource/en}} in [[d:Q36213|Madurese]] ([[s:mad:|<code>s:mad:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T391747] ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3450749|Rakhine]] ([[w:rki:|<code>w:rki:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T392490] ** a {{int:project-localized-name-group-wikibooks/en}} in [[d:Q13324|Minangkabau]] ([[b:min:|<code>b:min:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T395452] ** a {{int:project-localized-name-group-wiktionary/en}} in [[d:Q7598268|Standard Moroccan Amazigh]] ([[wikt:zgh:|<code>wikt:zgh:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T399684] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:46}} community-submitted {{PLURAL:46|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.15|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/34|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W34"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:38, 19 август 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29127690 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-35</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/35|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Template authors can now use additional CSS properties, since the CSS sanitizer used by [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateStyles|TemplateStyles]] was updated. For example: <code>width: fit-content</code>; <code>ruby-align</code>; relative units such as <code>lh</code>; and custom strings in <code>list-style-type</code>. These improvements are a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Wishes/Allow use of modern CSS in templates by updating the TemplateStyles CSS sanitizer|Community Wishlist wish]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271958][https://phabricator.wikimedia.org/T277755][https://phabricator.wikimedia.org/T293633][https://phabricator.wikimedia.org/T295088][https://phabricator.wikimedia.org/T326906][https://phabricator.wikimedia.org/T340057][https://phabricator.wikimedia.org/T360725][https://phabricator.wikimedia.org/T371809][https://phabricator.wikimedia.org/T375344][https://phabricator.wikimedia.org/T394619] * On large wikis, the default time period to display edits from, within the Special:RecentChanges page, has been changed from 7 days to 1 day. This is part of a performance improvement project. This should have no user-facing impact due to the quantity of edits on these wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T399455] * Administrators can now access the [[{{#special:BlockedExternalDomains}}]] page from the [[{{#special:CommunityConfiguration}}]] list page. This makes it easier to find. [https://phabricator.wikimedia.org/T393240] * Wikimedia Commons videos were not shown in the Videos tab in Google Search. The problem was investigated and reported to Google who have now fixed the issue. [https://phabricator.wikimedia.org/T396168][https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Wishlist/Wishes/Do_something_about_Google_%26_DuckDuckGo_search_not_indexing_media_files_and_categories_on_Commons] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wiktionary/en}} in [[d:Q33014|Betawi]] ([[wikt:bew:|<code>wikt:bew:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T402130] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:39}} community-submitted {{PLURAL:39|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Two fields of the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Recentchanges table|recentchanges database table]] are being removed. <code>rc_new</code> and <code>rc_type</code> are being removed in favor of <code>rc_source</code>. Queries to these older fields will start to fail starting this week and developers should use <code>rc_source</code> instead. These older fields were deprecated over 10 years ago and should not be in use. This is part of work to improve the performance and stability of queries to the recentchanges table. [https://phabricator.wikimedia.org/T400696] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.16|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/July|Language and Internationalization Newsletter]] is now available. This edition includes: support for new languages in MediaWiki and translatewiki; the start of the Language Onboarding and Development project to help support the growth of new and small wikis; updates on research projects; and more. '''Meetings and events''' * The next [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Community meetings#29 August 2025|Language Community Meeting]] is happening soon, August 29th at [https://zonestamp.toolforge.org/1756479600 15:00 UTC]. This week's meeting will cover: the Avro keyboard developers from Wikimedia Bangladesh, who were recently awarded a national award for their contributions to this keyboard; and other topics. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W35"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:13, 26 август 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29175124 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-36</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W36"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/36|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Editing team wants to compile a list of templates, jargon terms, and policies used in edit summaries when a copyright violation is removed. This will help them identify the number of edits reverted due to copyright issues. We invite community members from the following Wikis to list these terms in [[Phab:T402601|T402601]], or to share their list with [[User:Trizek (WMF)|Trizek_(WMF)]]: {{int:project-localized-name-arwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-dewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-enwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-eswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-frwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-idwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-itwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-jawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-plwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ptwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-trwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ukwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-viwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-zhwiki/en}}. This project is open until September 9th 2025. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] has been enabled for all Wikisources. The extension makes it easier to organize and participate in collaborative activities, like edit-a-thons and WikiProjects, on the wikis. The extension has three features: [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]], [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaboration list|Collaboration List]], and [[m:Special:MyLanguage/Connection Team/Invitation list|Invitation List]]. To request the extension for your wiki, visit the Deployment information page. [https://meta.wikimedia.org/wiki/CampaignEvents/Deployment_status#How_to_Request_the_CampaignEvents_Extension_for_your_wiki] * The lists in the footer of the editing interface, such as "Templates used on this page," will now be organized into columns when there is enough space. This enhancement minimizes scrolling when editing lengthy articles on Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T401066] * On September 3rd, 2025 we will increase the sampling percentages of our [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Watchlist/Experiment#Scope of the experiment|group by toggle experiment]] of the <code>Special:RecentChanges</code>, <code>Special:Watchlist</code>, and <code>Special:RelatedChanges</code> pages on the Chinese, French, and Portuguese Wikipedias to 100 percent, allowing more editors to be part of this experiment. This adjustment is intended to ensure we have sufficient data to make informed decisions when evaluating the experiment results. [https://phabricator.wikimedia.org/T402958][https://phabricator.wikimedia.org/T396789] * Upon clicking an empty search bar, logged-out users will see suggestions of articles for further reading on English Wikipedia beginning the week of September 22. The feature will be available on both desktop and mobile. All non-English wikis received this change in June and July. The goal is to make it easier for users to find articles. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Content Discovery Experiments/Search Suggestions|Learn more]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:37}} community-submitted {{PLURAL:37|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.17|MediaWiki]] '''In depth''' * Wikifunctions now has a new capability called "lightweight enumeration types", an enumeration type is simply a fixed set of values that's in the type's definition. This capability makes it quick and easy to define such a type, and allows for the reuse of values that are already present in Wikidata. Here is [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-07-19|a newsletter]] to learn more. * The latest [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Newsletter updates#August 2025: Newsletter #1|Readers Newsletter]] is now available. This edition includes: the formation of two new teams — Reader Growth and Reader Experience; insights into declining pageviews and account creations; highlights from the Wikimania Nairobi panel on improving the reading experience; upcoming experiments to engage new and existing readers; and more. '''Meetings and events''' * Spotlight on some Wikimania 2025 Sessions: ** Identifying AI-generated text by searching for ISBNs whose checksums fail: Mathias Schindler of WMDE [https://www.youtube.com/watch?v=Dw9o8Lsl974&t=15910s shared tools to help communities search for these]. ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/TCHZKH/ La durabilité du mouvement Wikimedia face aux défis actuels et futurs]: This session explored how Wikimedia can stay a trusted source of knowledge in the age of generative AI, information overload, and disinformation. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/36|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W36"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:51, 1 сентябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29196010 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-37</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W37"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/37|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Editing team is working on a new check: [[mw:Special:MyLanguage/Paste check|Paste check]]. This check informs newcomers who paste text into Wikipedia that the content might not be accepted. This check is an effort to increase the likelihood that the new content people are adding to Wikipedia is aligned with the Movement's commitment to offering information under a free content license. This check will soon be tested at a few wikis. If your community is interested in this test, please [[phab:T403680|tell us in this task]], or [[mw:Talk:Edit check|contact the team]]. '''Updates for editors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Later this week, users of the "{{int:codemirror-beta-feature-title}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] will be able to use a [[w:en:Lint (software)|linting tool]] to see errors or other potential problems in wikitext in real time. See the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|help page for more information]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T381577] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] When browsing a wiki (like <code dir=ltr>en.wikipedia.org</code>), the software responds in one of two ways: a desktop page, or a redirect to a mobile version on an "m" domain (like <code dir=ltr>en.m.wikipedia.org</code>). Over the next three weeks, MediaWiki will start displaying the mobile version to mobile devices directly on the standard domain, without this redirect. This change does not affect existing m-dot URLs, or the "Desktop view" opt-out. [[mw:Requests for comment/Mobile domain sunsetting/2025 Announcement|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T214998] * When an edit changes the categories of a page, the changes to the category membership counts are now happening asynchronously. This improves the speed of saving edits, especially when moving many pages to or from the same category, and reduces the risk of site outages, but it means that the counts can show outdated information for a few minutes. [https://phabricator.wikimedia.org/T365303] * Edits on Wikidata to qualifiers (properties and values) and references (properties and values) in a Wikidata item statement will now not add entries to the RecentChanges or Watchlist pages on all other Wikis. This is a temporary change to improve performance while other solutions are created. Wikidata's own pages remain unchanged. [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Reduce change propagation noise#Phase 1: Turn off (temporarily) Qualifiers and References Wikidata edits to the Recent Changes tables|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401286][https://phabricator.wikimedia.org/T400698] * Japanese-language wikis have had a major upgrade to the way that search works. The new search should generally give more accurate and more relevant search results. [https://phabricator.wikimedia.org/T318269] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.18|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/37|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W37"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:15, 9 сентябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29238161 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-38</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W38"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/38|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * References lists that are made using the <code dir=ltr><nowiki><references/></nowiki></code> [[mw:Special:MyLanguage/Help:Cite#references-tag|tag]] will now automatically display with columns in Vector 2022 when readers are using its 'standard' settings for text-size and page-width. [https://phabricator.wikimedia.org/T334941] * Starting in the week of October 6, on [[git:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/small.dblist|small wikis]] and [[git:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/medium.dblist|medium wikis]] that have the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] enabled, all autoconfirmed users will be able to use [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]] as an organizer. No changes will be made for [[git:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/large.dblist|large wikis]] unless requested in Phabricator. This change is being made to make it easier for more people to use Event Registration, especially on wikis that are less likely to have policies related to the Event Organizer right. [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Proposal to grant autoconfirmed users on small and medium wikis the organizer access to the event registration tool|Learn more]]. * Users that search using regular expressions (regex) can now use additional features including: ** for the <code dir=ltr>intitle:</code> keyword: [[mw:Special:MyLanguage/Help:CirrusSearch#Metacharacters|metacharacters]] for start-of-line (<code dir=ltr>^</code>) and end-of-line (<code dir=ltr>$</code>) anchors [https://phabricator.wikimedia.org/T317599] ** for both <code dir=ltr>intitle:</code> and <code dir=ltr>insource:</code> keywords: shorthand [[mw:Special:MyLanguage/Help:CirrusSearch#Character_Classes|character classes]] for digits (<code dir=ltr>\d</code>), whitespace (<code dir=ltr>\s</code>), and word characters (<code dir=ltr>\w</code>); and [[mw:Special:MyLanguage/Help:CirrusSearch#Escape codes|escape codes]] for line feed (<code dir=ltr>\r</code>), newline (<code dir=ltr>\n</code>), tab (<code dir=ltr>\t</code>), and unicode (e.g. <code dir=ltr>\uHHHH</code>). [https://phabricator.wikimedia.org/T403212] * When you search for text that looks like an IP, the system will now show search results. It used to take you to the contributions for that IP instead of showing search results. [https://phabricator.wikimedia.org/T306325] * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on September 24. This is planned at [https://zonestamp.toolforge.org/1758726000 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests which happen twice a year. You can [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|read more about the background and details of this process on the Diff blog]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed that affected users who used the page-tabs to switch from wikitext editing of a section into the visualeditor. [https://phabricator.wikimedia.org/T401043] '''Updates for technical contributors''' * The MediaWiki Interfaces team is redesigning the Wikimedia REST API Sandbox with Codex. If you have feedback on improvements for the API documentation or what makes developer experiences smooth (or frustrating), you’re invited to [https://calendar.google.com/calendar/u/0/appointments/schedules/AcZssZ2aZzbXeQvjOF7gB1fJXiwAYemQjKf4sXNaRODPA7_obFyNBwkzNkoVCoTF-aeov89kIjXHbCQm join an upcoming discovery interview], or [[mw:MediaWiki Interfaces Team/Developer Feedback/Wikimedia Web APIs|leave feedback onwiki]]. [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/C4FBAOA57PH6G5ORVMAUF5TGYBLZDU5Q/|Learn more]]. * Edits to Wikidata aliases (an alternative name for an item or a property) will now be shown in RecentChanges and Watchlist entries on other wikis less often, reducing unnecessary notifications. This will reduce the overall quantity of 'noisy' entries. Wikidata's own pages remain unchanged. [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Reduce change propagation noise#Phase 1: More granular Alias tracking|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401288] * The new [https://www.unicode.org/versions/Unicode17.0.0/ Unicode 17.0] version has been released. The [[:c:Category:Unicode Module Datasets|datasets on Commons]] for the [[:d:Q39301585|Module:Unicode data]] have been updated. Wikipedias that do not use the Commons datasets should either update their own data or switch to the Commons datasets. * Users of the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise|Wikimedia Enterprise]] Structured Contents endpoints can now access [https://enterprise.wikimedia.com/blog/parsed-wikipedia-tables/ Parsed Tables]. The new Parsed Tables feature extracts and represents Wikipedia tables in structured JSON. This improves machine accessibility as part of the [https://enterprise.wikimedia.com/api/structured-contents/ Structured Contents initiative]. Structured Contents output is freely available through the [https://enterprise.wikimedia.com/docs/on-demand/#article-structured-contents-beta On-demand API], or through Wikimedia Cloud Services. * A [https://www.kaggle.com/datasets/wikimedia-foundation/english-wikipedia-people-dataset dataset of English Wikipedia biographical information] from [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise|Wikimedia Enterprise]] has been published on Kaggle, for evaluation and research. This provides structured data from more than 1.5 million biographies, including birth and death dates, education, affiliations, careers, awards, and more (from a June 2024 snapshot). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.19|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Scholarships|Scholarship applications]] for Wikimania 2026 in Paris, France, are open until October 31. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/38|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W38"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:08, 15 сентябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29263921 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-39</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/39|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [https://zonestamp.toolforge.org/1758726000 On September 24th at 15:00 UTC], all Wikimedia sites users will experience a brief read-only period due to a scheduled [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|datacenter server switchover]]. The Wikimedia Foundation's Site Reliability Engineering (SRE) team will redirect all traffic from one primary server to its backup. You can listen to the switchover using the [http://listen.hatnote.com/ "Listen to Wikipedia"] tool, where you will hear edits stop for a few minutes during the read-only phase, then resume. This twice-yearly datacenter server switchover ensures reliability by testing the backup datacenter, so that our sites can stay online even if the primary datacenter fails. You can [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|read more about the process on the Diff blog]]. '''Updates for editors''' * Editors of [[f:Special:Mylanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-12#Next round of Wiktionaries to receive embedded Wikifunctions calls|60 more Wiktionaries]] will soon be able to call [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Introduction|functions from Wikifunctions]] and integrate them into their pages. A function takes one or more inputs and transforms them into a desired output, like adding numbers, converting miles to meters, calculating elapsed time, or declining a word into a case. They will join the other [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-08-29#Wikifunctions available on 65 Wiktionaries|65 Wiktionary language editions]], which already have access to embedded Wikifunctions calls. Later this year, plans are in place to expand to more Wiktionaries and the Incubator. * A new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#Technical metadata of another page|parser function]] has been added: <code><nowiki>{{#contentmodel}}</nowiki></code>. Template editors and admins can use it to get the localized or canonical name of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:ChangeContentModel|content model]] of a specific page. The function makes it easier to create and edit system messages, such as ''MediaWiki:editinginterface'', even when you switch types of pages, like wiki, JavaScript, CSS or JSON page. [https://phabricator.wikimedia.org/T328254] * Adding or editing a <code>DISPLAYTITLE</code> for an article using VisualEditor will no longer be broken. Editors who use VisualEditor mode to modify the <code><nowiki>{{DISPLAYTITLE}}</nowiki></code> would no longer have the literal text "DISPLAYTITLE" or its localized variant added to their articles. A list of pages that may have been affected and might need cleanup is documented in [[phab:P83438|this ticket]]. * Beta users of the Wikipedia Android app can now try the redesigned [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Activity Tab Experiment|Activity tab]], which replaces the Edits tab. The new tab offers personalized insights into reading, editing, and donation activity, while simplifying navigation and making app use more engaging. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:12}} community-submitted {{PLURAL:12|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.20|MediaWiki]] '''In depth''' * Wikifunctions users can now import many essential facts involving [[f:Special:MyLanguage/Z6011|geo-coordinates]], [[f:Special:MyLanguage/Z6010|quantities]] and [[f:Special:MyLanguage/Z6064|time]] values from Wikidata. This is made possible by the creation of Wikifunctions types for these values, which makes them available for use by functions in Wikifunctions. Learn more about how this works in [[c:File:ImportingWikidataDatatypesIntoWikifunctions.webm|this video]] and Wikifunctions' [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-08-01#News in Types I: Wikidata quantity|August 1 newsletter]] (for quantities) and [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-08-22#News in Types: Wikidata geo-coordinate|August 22 newsletter]] (for geo-coordinates). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W39"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:56, 22 сентябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29305556 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-40</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W40"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/40|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * A major software upgrade has been made to [[phab:|Phabricator]]. The update introduces performance improvements, a refreshed search interface, enhancements to Maniphest task search, updates to user profile pages and project workboards, new Herald automation features, as well as general text input, mobile experience improvements and more. [https://phabricator.wikimedia.org/phame/post/view/321/iterative_improvements_september_2025/] '''Updates for editors''' * The Community Tech team will release the new Community Wishlist extension on October 1, that will improve the way wishes will be submitted. The new extension will allow users to add tags to their wishes to better categorise them, and (in a future iteration) to filter them by status, tags and focus areas. It will also be possible to support individual wishes again, as requested by the community in many instances. The old system will be retired. There will be a brief period of downtime while the extension is deployed and wishes are migrated to the new system. You can read more about this [[:m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|in the latest update]] or you can consult the [[:mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CommunityRequests|current documentation on MediaWiki]]. * As announced [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|on Diff blog]], the production trial of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|hCaptcha]] service for bot detection has begun. The trial is currently using hCaptcha to protect account creation on Chinese, Persian, Portuguese, Indonesian, Japanese, and Turkish Wikipedias, where it will replace our existing [[mw:Special:MyLanguage/Extension:ConfirmEdit#FancyCaptcha|CAPTCHA]] (FancyCaptcha). The goal with the trial is to better block bots while also improving usability and accessibility for users who encounter CAPTCHA challenges. * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CampaignEvents|CampaignEvents]] extension has been [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status|deployed]] to Wikimedia Commons. The extension makes it easier to organize and participate in collaborative activities, like edit-a-thons and WikiProjects, on the wikis. On Commons, anyone who is a registered user can use it as an event participant. To use it as an organizer, someone needs to have the [[c:Special:MyLanguage/Commons:Event organizers|event organizer right]]. * [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new feature to re-use references with different details has been released to German Wikipedia. You can [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#test|test the feature]] on testwiki or [https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/wiki/Sub-referencing on betawiki] as well. Please share your thoughts on [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Templates used in sub-references|using templates in sub-references]] or [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Pilot wikis|volunteer to become a pilot wiki]]. * On wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|Mentorship]] system, communities can now opt experienced editors out of Mentorship through [[{{#special:CommunityConfiguration/Mentorship}}]]. Within this setting, communities may define thresholds, based on edit count and account age, to decide when an editor is considered experienced enough to no longer receive Mentorship. [https://phabricator.wikimedia.org/T403563] * The Editing Team and the Machine Learning Team are working on a new check for newcomers: [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tone Check|Tone check]]. Using a prediction model, this check will encourage editors to improve the tone of their edits, using artificial intelligence. We invite volunteers to review the first version of the Tone language model for the following languages: Arabic, Czech, German, Hebrew, Indonesian, Dutch, Polish, Russian, Turkish, Chinese, Farsi, Italian, Norwegian, Romanian and Latvian. Users from these wikis interested in reviewing this model are [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check/Tone_Check/Model_evaluation|invited to sign up at MediaWiki.org]]. The deadline to sign up is on October 3, which will be the start date of the test. * The rollout of [[:mw:Special:MyLanguage/Help:Manage blocks|multiblocks]] had the side effect that non-active block logs may have been shown on {{#special:Contributions}} and on blocked users' user and user_talk pages. This issue will be fully resolved in a few days. As part of the fix, [{{fullurl:Special:Allmessages|prefix=sp-contributions-blocked-notice}} messages prefixed with <code>sp-contributions-blocked-notice</code>] will be removed and replaced with [{{fullurl:Special:Allmessages|prefix=blocked-notice-logextract}} those prefixed with <code>blocked-notice-logextract</code>] in a few weeks. Please help translate the new messages and update any local overrides if needed. * There was a bug with links added using visual editor if they included characters such as <code dir=ltr><nowiki>[ ] |</nowiki></code> after the fragment identifier (<code><nowiki>#</nowiki></code>). They were not encoded properly creating an incorrect link. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T404823] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikiquote/en}} in [[d:Q9237|Malay]] ([[q:ms:|<code>q:ms:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T404698] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/User Info|User Info Card]] now displays currently active global lock/blocks. [https://phabricator.wikimedia.org/T401128] '''Updates for technical contributors''' * Later this week, editors using Lua modules will be able to use the <code>[[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#mw.title.newBatch|mw.title.newBatch]]</code> function to look up the existence of up to 25 pages at once, in a way that only increases the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Parser functions#Expensive parser functions|expensive function]] count once. * A new [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|Unsupported Tools Working Group]] has been formed as part of ongoing efforts to collectively determine technical work priorities, similar to the [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product & Technology Advisory Council]] (PTAC). The working group will help prioritize and review requests for support of unmaintained extensions, gadgets, bots, and tools. For the first cycle, the group will be prioritizing an unsupported Wikimedia Commons tool. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.21|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/40|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W40"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:53, 29 сентябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29355230 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-41</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W41"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/41|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#paste|Paste Check]] is a new Edit Check feature to help avoid and fight copyright violations. When editors paste text into an article, Paste Check prompts them to confirm the origin and licensing of the content. Starting Wednesday, 8 October, [[phab:T403680|22 wikis will test Paste Check]]. Paste Check will help new volunteers understand and follow the policies and guidelines necessary to make constructive contributions to Wikipedia projects. '''Updates for editors''' * Mobile devices will receive mobile articles directly on the standard domain (like <code>en.wikipedia.org</code>), instead of via a redirect to an "m" domain (like <code>en.m.wikipedia.org</code>). This change improves performance. This week it will be enabled on Wikipedias. The existing mobile URLs and the "Desktop view" opt-out remain available. [[mw:Requests for comment/Mobile domain sunsetting/2025 Announcement|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T214998] * New [[mw:Special:MyLanguage/Help:CirrusSearch#creationdate and lasteditdate|date filters]], <code dir=ltr>creationdate:</code> and <code dir=ltr>lasteditdate:</code>, are now available in the wiki search engine. This allows users to filter search results by a page's first or last revision date. The filters support comparison operators (e.g. <code dir=ltr>>2024</code>) and relative dates (e.g. <code dir=ltr>today-1d</code>), making it easier to find recently updated content or pages within specific age ranges. [https://phabricator.wikimedia.org/T403593] * [[f:|Wikifunctions]] now supports rich text in embedded calls across the 150 wikis where it's enabled. To showcase this, the team created a [[f:Z26333|Latin declination table]] that Wiktionary editors can use to automatically generate noun forms, producing clear, formatted results — see an [[f:Wikifunctions:Embedded function calls/Wiktionary tables demonstration|example output]]. If you need any help or have any feedback, please [[f:Wikifunctions:Project chat|contact the Wikifunctions Team]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T397402] * An edit link will now appear inside the categories box on article pages for logged in users, which will directly launch the VisualEditor category dialog. [https://phabricator.wikimedia.org/T291691] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, there was a problem downloading pdf files last week and that has been resolved. [https://phabricator.wikimedia.org/T405957] '''Updates for technical contributors''' * The field <code dir=ltr>rev_sha1</code> in the revision database table is being removed in favor of <code dir=ltr>content_sha1</code> in the content database table. See [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud@lists.wikimedia.org/thread/2D2M3SP4WHR6BXXKTZ2PBLZQYR3EGQVR/ the announcement] for more information. * The [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web|Reader Experience team]] will roll out [[w:en:Light-on-dark color scheme|Dark Mode]] user interface on all Wikimedia sites on October 29, 2025. All anonymous users of Wikimedia sites will have the option to activate a color scheme that features light-colored text on a dark background. This is designed to provide a more comfortable reading experience, especially in low-light situations. Template authors and technical contributors are encouraged to [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility for reading/Updates/2024-04|learn how to make pages ready for Dark mode]] and address any compatibility issues found in templates in their wiki before the enablement. Please contact the Web team for questions or any support on [[mw:Talk:Reading/Web/Accessibility for reading#|this talk page]] before the enablement. [https://phabricator.wikimedia.org/T395628] * Starting on Monday, October 6, API endpoints under the <code>rest.php</code> path will be rerouted through a new internal API Gateway. Individual wikis will be updated based on the standard release groups, with total traffic increased over time. This change is expected to be non-breaking and non-disruptive. If any issues are observed, please file a Phabricator ticket to the [[phab:tag/serviceops/|Service Ops team board]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T400130] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.22|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/41|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W41"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:24, 6 октябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29400897 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-42</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W42"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/42|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Last week, improvements to account security and two-factor authentication (2FA) features were enabled across all wikis. These changes include user interface improvements for [https://auth.wikimedia.org/metawiki/wiki/Special:AccountSecurity Special:AccountSecurity], the support of multiple 2FA methods via authenticator apps and portable security keys (previously users could only enable one method), and a new Recovery Codes module which facilitates fewer account lockouts due to lost two-factor apps and devices. As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project, work is continuing through the rest of 2025 on further user experience improvements, and support for passkeys as an alternate second factor. '''Updates for editors''' * Another part of the Account security project is making 2FA generally available to all users. Along with editors with advanced privileges, such as administrators and bureaucrats, 40% of editors now have access to 2FA. You can check if you have access at [https://auth.wikimedia.org/metawiki/wiki/Special:AccountSecurity Special:AccountSecurity]. Instructions for activation are on the linked page. The plan is to continue increasing availability if it is determined that the user support capabilities are able to support global usage. [https://phabricator.wikimedia.org/T400579] * This week, users at wikis where talk page [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability|Usability Improvements]] are already available by default (everywhere ''except'' the 12 wikis listed in [[phab:T379264|T379264]]) will gain the ability to Thank a comment directly from the talk page it appears on. Before this change, Thanking could only be done by visiting the revision history of the talk page. You can [[diffblog:2025/10/13/revolutionizing-gratitude-a-new-era-of-thanking-comments/|learn more about this change]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T366095] * Users who have not [[Special:Preferences#mw-prefsection-personal-email|verified their email address]] will soon be receiving monthly Notification reminders to do so. This is because users who have verified their email can more easily recover their account. These reminders will not be sent if the user is inactive or removes the unverified email from their account. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation][https://phabricator.wikimedia.org/T58074] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a fix was made for an occasional error with saving translated paragraphs in the Content Translation tool, and the related error messages are now easier to see. [https://phabricator.wikimedia.org/T376531] '''Updates for technical contributors''' * The Unsupported Tools Working Group has chosen [[c:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons|Video2Commons]] as the first tool for its pilot cycle. The group will explore ways to improve and sustain the tool over the coming months. [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|Learn more on Meta]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.23|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/42|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W42"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:00, 13 октябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29434481 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-43</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W43"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/43|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * To optimize how user data is stored in our databases, the saved preferences of users who haven't logged in for over five years and have fewer than 100 edits will be cleared. When those users return, default settings will apply. [https://phabricator.wikimedia.org/T406724] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, there was a broken link from the GlobalContributions interface message to the XTools GlobalContributions page which has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T406415] '''Updates for technical contributors''' * The work to reroute all traffic to API endpoints under the <code dir=ltr><nowiki>rest.php</nowiki></code> route through a common API gateway is now complete. If any issues are observed, please file a phabricator ticket to the [[phab:tag/serviceops/|Service Ops team board]]. * Edits to Wikidata references or qualifiers will now be shown in RecentChanges and Watchlist entries on other wikis less often, reducing unnecessary notifications. This will reduce the overall quantity of 'noisy' entries. Wikidata's own pages remain unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T401290] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.24|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/43|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W43"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:37, 20 октябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29478670 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-44</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W44"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Wikipedia iOS app has launched an A/B/C test of improvements made to the tabbed browsing feature for select regions and languages. The test, named “More dynamic tabs”, explores new tab experiences and includes “Did you know” and “Because you read” article recommendations. You can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Tabbed Browsing (Tabs)/New Tab Experience and Recommendations Experiment|read more on the project page]]. * Autoconfirmed users on [[git:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/small.dblist|small]] and [[git:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/medium.dblist|medium wikis]] with the CampaignEvents extension can now use [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]] without the Event Organizer right. This feature lets organizers enable registration, manage participants, and lets users register with one click instead of signing event pages. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue of flashing colors when holding or pressing the arrow keys under the dark mode settings in Vector 2022 has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T402285] '''Updates for technical contributors''' * The CampaignEvents extension will be deployed to all remaining wikis during the week of 17 November 2025. The extension currently includes three features: Event Registration, Collaboration List, and Invitation List. For this rollout, Invitation List will not be enabled on Wikifunctions and MediaWiki unless requested by those communities. [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status|Visit the deployment page to learn more]]. * The SwaggerUI-based REST sandbox experience is now live on all wiki projects. The sandbox can be accessed through the [[{{#special:RestSandbox}}]] page. Please report any issues to the MediaWiki Interfaces team board, or join the discussion on the [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Interfaces Team/Feature Feedback/REST Sandbox|project launch]] page. [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/6931/] * Transform endpoints with a trailing slash path in the MediaWiki REST API are now marked as deprecated. They will remain functional during this time, but removal is expected by the end of January 2026. All API users currently calling them are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. Both endpoint variations can be found and tested using the [https://test.wikipedia.org/w/index.php?api=mw-extra&title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox]. See the [[mw:API/Deprecation|MediaWiki REST API Deprecation]] page for more detailed information about the API deprecation policies and procedures. * A dedicated [[mw:API:REST API/Changelog|changelog now exists for the MediaWiki REST API]]. The changelog provides an overview of these changes, making it easier for developers to keep track of improvements and iterations. Announcements will also continue to flow through the standard communication channels, including Tech News and email distribution lists, but can now be more easily referenced from a central location. If you have feedback about the style, structure, or content of this changelog, please [[mw:API talk:REST API/Changelog|join the discussion]]. * Administrators can delete the tracking category which was previously added by the JsonConfig extension, as it is no longer used. See the categories linked from [[d:Q130635582#sitelinks-wikipedia|Q130635582]]. It is OK if there are still pages listed in the category as that is just a caching issue, and they will be automatically cleared out the next time each page is edited. [https://phabricator.wikimedia.org/T378352] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.25|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W44"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:32, 27 октябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29513638 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-45</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W45"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/45|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Administrators will now find that [[{{#special:MergeHistory}}]] is now significantly more flexible about what it can merge. It can now merge sections taken from the middle of the history of the source (rather than only the start) and insert revisions anywhere in the history of the destination page (rather than only the start). [https://phabricator.wikimedia.org/T382958] * For users with "{{int:discussiontools-preference-autotopicsub}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|enabled in their preferences]], starting a new topic or adding a reply to an existing topic will now subscribe them to replies to that topic. Previously, this would only happen if the DiscussionTools "{{int:Skin-action-addsection}}" or "{{int:Discussiontools-replybutton}}" widgets were used. When DiscussionTools was originally launched existing accounts were not opted in to automatic topic subscriptions, so this change should primarily affect newer accounts and users who have deliberately changed their preferences since that time. [https://phabricator.wikimedia.org/T290778] * Scribunto modules can now be used to [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#SVG library|generate SVG images]]. This can be used to build charts, graphics and other visualizations dynamically through Lua, reducing the need to compose them externally and upload them as files. [https://phabricator.wikimedia.org/T405861] * Wikimedia sites now provide all anonymous users with the option to enable a dark mode color scheme, featuring light-colored text on a dark background. This enhancement aims to deliver a more enjoyable reading experience, especially in dimly lit environments. [https://phabricator.wikimedia.org/T395628] * Users with large watchlists have long faced timeouts when editing [[Special:EditWatchlist|Special:EditWatchlist]]. The page now loads entries in smaller sections instead of all at once due to a paging update, allowing everyone to edit their watchlists smoothly. As part of the database update, sorting by expiry has been removed because it was over 100× slower than sorting by title. A [https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Wishlist/W454 community wish] has been created to explore alternative ways to restore sort-by-expiry. If this feature is important to you, please support the wish! [https://phabricator.wikimedia.org/T41510] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the fixing of the persisting highlighting when using VisualEditor find and replace during a query. [https://phabricator.wikimedia.org/T407318] '''Updates for technical contributors''' * Since 2019 the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|Wikimedia URL Shortener]] at https://w.wiki is available for all Wikimedia wikis to create short links to articles, permalinks, diffs, etc. It is available in the sidebar as "Get shortened URL". There are 30 wikis that also install an older "ShortUrl" extension. The old extension will soon be removed. This means <code>/s/</code> URLs will not be advertised under article titles via HTML <code dir=ltr>class="title-shortlink"</code>. The <code>/s/</code> URLs will keep working. [https://phabricator.wikimedia.org/T107188] * On Thursday, October 30, the [[:mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Interfaces Team|MediaWiki Interfaces]] and [[:mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Site Reliability Engineering|SRE Service Operations]] teams began rerouting Action API traffic through a common API gateway. Individual wikis will be updated based on the standard release groups, with total traffic increased over time. This change is expected to be non-breaking and non-disruptive. If any issues are observed, please file a Phabricator ticket to the [https://phabricator.wikimedia.org/tag/serviceops/ Service Ops team] board. * MediaWiki Train deployments will pause for the final two weeks of 2025: 22 December and 29 December. Backport windows will also pause between Monday, 22 December 2025 and Thursday, 2 January 2026. A backport window is a scheduled time to add things like bug fixes and configuration changes. There are seven deployment trains remaining for 2025. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/SMWTEAES4SDLDUSK4HMWNBSKNCXZAWYN/] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.26|MediaWiki]] '''In depth''' * In 2025, the Wikimedia Foundation reported that AI systems and search engines increasingly use Wikipedia content without driving users to the site, contributing to an 8% drop in human pageviews compared to 2024. After detecting bots disguised as humans, Wikimedia updated its traffic data to reflect this shift. Read more about current user trends on Wikipedia in [[diffblog:2025/10/17/new-user-trends-on-wikipedia/|a Diff blog post]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/45|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W45"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:35, 3 ноябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29552512 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-46</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W46"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/46|Translations]] are available. '''Updates for editors''' [[File:Talk pages default look (April 2023).jpg|thumb|alt=Screenshot of the visual improvements made on talk pages|Example of a talk page with the new design, in French.]] * Starting November 12, users will see a change in the [[m:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary#Usability improvements|appearance of talk pages]] on [[Phab:T379264|some Wikipedias]]. Almost [[phab:T392121|all wikis]] have received this design change; [[phab:T409297|English Wikipedia]] will get these changes later. You can read more [[diffblog:2024/05/02/making-talk-pages-better-for-everyone/|on ''Diff'']]. Users can opt out of these changes [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|in their user preferences]] in "{{int:discussiontools-preference-visualenhancements}}". [https://phabricator.wikimedia.org/T379264] * MediaWiki can now display a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Protection indicators|page indicator]] automatically while a page is protected. This feature is disabled by default. It can be enabled by [[m:Special:MyLanguage/Requesting wiki configuration changes|community request]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T12347] * Using the "{{int:showpreview}}" or "{{int:showdiff}}" buttons in the wikitext editor will now carry over certain URL parameters like '[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Parameters to index.php#useskin|useskin]]', '[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Parameters to index.php#uselang|uselang]]' and '[[mw:Special:MyLanguage/Help:Section#Editing sections|section]]'. This update also fixes an issue where, if the browser crashed while previewing an edit to a single section, saving this edit could overwrite the entire page with just that section’s content. [https://phabricator.wikimedia.org/T62744][https://phabricator.wikimedia.org/T24029][https://phabricator.wikimedia.org/T155097] * Wikivoyage wikis can use [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer#Markers and counters|colored map markers in the article text]]. The text of these markers will now be shown in contrasting black or white color, instead of always being white. Local workarounds for the problem can be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T369454] * The Activity tab in the Wikipedia Android app is now available for all users. The new tab offers personalized insights into reading, editing, and donation activity, while simplifying navigation and making app use more engaging. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Team/Android/Activity_Tab_Experiment] * The Reader Growth team is launching an experiment called "Image browsing" to test how to make it easier for readers to browse and discover images on Wikipedia articles. This experiment, a mobile-only A/B test, will go live on English Wikipedia in the week of November 17 and will run for four weeks, affecting 0.05% of users on English wiki. The test launched on November 3 on Arabic, Chinese, French, Indonesian, and Vietnamese wikis, affecting up to 10% of users on those wikis. [https://www.mediawiki.org/wiki/Readers/Reader_Growth/WE3.1.3_Image_Browsing] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example the inability to lock accounts on mobile sites has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T256185] '''Updates for technical contributors''' * [[wikitech:Help talk:Toolforge/Toolforge standards committee#November 2025 committee nominations|Nominations are open on Wikitech]] for new [[wikitech:Help:Toolforge/Toolforge standards committee|Toolforge standards committee]] members. The committee oversees the Toolforge [[wikitech:Help:Toolforge/Right to fork policy|Right to fork policy]] and [[wikitech:Help:Toolforge/Abandoned tool policy|Abandoned tool policy]] among other duties. Nominations will remain open through 2025-11-28. * The [[w:JSON Web Token#Standard fields|JWT issuer field]] in [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For Developers#OAuth 2|OAuth 2 access tokens]] for [[m:Special:MyLanguage/Help:Unified login|SUL wikis]] has been changed to <code><nowiki>https://meta.wikimedia.org</nowiki></code>. Old access tokens will still work. [https://phabricator.wikimedia.org/T399199] * The [[w:JSON Web Token#Standard fields|JWT subject field]] in [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For Developers#OAuth 2|OAuth 2 access tokens]] will soon change from <code><user id></code> to <code dir=ltr style="white-space:nowrap">mw:<identity type>:<user id></code>, where <code><identity type></code> is typically <code dir=ltr>CentralAuth:</code><!-- not a typo --> (for [[m:Special:MyLanguage/Help:Unified login|SUL wikis]]) or <code dir=ltr style="white-space:nowrap">local:<wiki id></code> (for other wikis). This is to avoid conflicts between different user ID types, and to make OAuth 2 access tokens and the <code>sessionJwt</code> cookie more similar. Old access tokens will still work. [https://phabricator.wikimedia.org/T399199] * MediaWiki's block messages ([[MediaWiki:Blockedtext|blockedtext]], [[MediaWiki:Blockedtext-partial|blockedtext-partial]], [[MediaWiki:Autoblockedtext|autoblockedtext]], [[MediaWiki:Systemblockedtext|systemblockedtext]], [[MediaWiki:Blockedtext-tempuser|blockedtext-tempuser]], [[MediaWiki:Autoblockedtext-tempuser|autoblockedtext-tempuser]]) now support additional parameters indicating whether the user is blocked from editing their own user talk page <code><nowiki>$9</nowiki></code> or emailing other users <code><nowiki>$</nowiki><nowiki>10</nowiki></code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T285612] * A <code>REL1_45</code> branch for MediaWiki core and each of the extensions and skins in Wikimedia git has been created. This is the first step in the release process for MediaWiki 1.45.0, scheduled for late November 2025. If you are working on a critical bug fix or working on a new feature, you may need to take note of this change. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/ZUY7TY3Z6XPZWZVAZV63OPO5OW52Q6GE/] * The process for generating CirrusSearch dumps has been updated due to slowing performance. If you encounter any issues migrating to the replacement dumps, please contact the Search Platform Team for support. [https://phabricator.wikimedia.org/T366248][https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/3KQPOR6ACVN6OVLMLZPIBXQSWQKW4E3K/] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.2|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/46|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W46"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:38, 10 ноябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29606150 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-47</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W47"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/47|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is experimenting with [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4_Reading lists|reading lists on mobile web]], allowing logged-in readers with no edits to save private lists of articles for later. The experiment is running on Arabic, Chinese, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias since the week of 10 November, and will begin on English Wikipedia the week of 17 November. * Users who can’t receive their email verification code during login can now get help by submitting a form on a new special page. This update is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] initiative. If your account has an email address, please make sure you still have access to it. When logging in from a new device or location without 2FA, you may be asked to enter a 6-digit code sent by email to finish logging in. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Why are you requiring me to enter a code from my email to log in? Can I opt out of this?|Learn more]]. * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikisource}} in [[d:Q13324|Minangkabau]] ([[s:min:|<code>s:min:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T408317] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, the Content Transform Team rolled out Parsoid as the default parser to many low-traffic Wikipedias and is preparing the next step to high traffic ones. This message is an invitation for you to opt-in to Parsoid, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation, and identify any issues you might encounter with your own workflow using bots, gadgets, or user scripts. Please, let us know through the ''"Report Visual Bug"'' link in the Tools sidebar or create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]]. * Unsupported Tools: Several issues with [[:c:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons|Video2Commons]] have been fixed, including filename-related upload failures, black-video imports, and retry handling. AV1 support has also been added. Ongoing work focuses on backend stability, ffmpeg errors, subtitle imports, metadata handling, and playlist uploads. To track specific tasks, check the [[phab:tag/video2commons/|Phabricator board]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.3|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * Save the date for the next Wikimedia Hackathon happening in Milan, Italy from May 1–3, 2026. Registration will open in January 2026. [https://pretix.eu/wikimedia/Hackathon-2026/ Scholarship applications are currently open], and will close on November 28, 2025. If you have any questions, please email <bdi lang="en" dir="ltr">hackathon@wikimedia.org</bdi>. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/47|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W47"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:26, 17 ноябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29627455 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-48</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W48"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/48|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Last week, the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Search Platform|Wikimedia Search Team]] recreated the "DWIM" (Do What I Mean) gadget functionality server-side, for Russian and Hebrew Wikipedias. This feature adds cross-keyboard suggestions to the standard search-box suggestions. For example, searching for ''<span lang="und" dir="ltr">cxfcnmt</span>'' on Russian Wikipedia will now add suggestions for ''<span lang="ru" dir="ltr">счастье</span>'' ("happiness") that the user probably intended. They plan to enable this feature for other Russian and Hebrew wikis this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T408734] * Later this week, users of the "{{int:codemirror-beta-feature-title}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] will have syntax highlighting available in [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]]. This requires that the "{{int:discussiontools-preference-sourcemodetoolbar}}" preference be set. [https://phabricator.wikimedia.org/T407918] * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|Campaign events extension]] – the set of tools for coordinating events and other on-wiki collaborations has now been deployed to all Wikimedia wikis. A new feature known as [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaborative contributions|Collaborative contribution]] to help organizers and participants see the impact of activities has also been added. Join the upcoming [[m:Special:MyLanguage/Event:Connection learning session 3|learning session]] to see the new feature in action and share your feedback. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug which stopped CodeReviewBot from working, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T410417] '''Updates for technical contributors''' * Users of Wikimedia API can join a usability study to help validate the new design of Wikimedia REST API sandboxes. Interested participants should fill the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/487662 recruitment survey]. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/IREJRRWTZTGCYWQHDMSNJFTQAEPOOAE3/] * The MediaWiki Interfaces team is deprecating XSLT stylesheets within the Action API. Support for <code dir=ltr>format=xml'''&xlst={stylesheet}'''</code> will be removed from Wikimedia projects by the end of November, 2025. In addition, it will soon be disabled by default in MediaWiki release versions: v1.43 (LTS), v1.44, and v1.45. Support for XSLT stylesheets will be fully removed from MediaWiki v1.46 (expected to release between April and May 2026). [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/5AX7UWAVVUNUSBOIRHMNOKWOZ5EZI3JX/] * The WDQS legacy endpoint ([https://query-legacy-full.wikidata.org/ query-legacy-full.wikidata.org]) will be decommissioned at the end of December 2025, and finally closed down on 7th January 2026. After this date, users should expect requests to query.wikidata.org that require the full graph to fail or return invalid results if they are not rewritten to use SPARQL federation. The team encourages users to ensure that tools and workflows use the supported WDQS endpoints (<span dir=ltr><nowiki>https://query.wikidata.org/</nowiki></span> - Main graph or <span dir=ltr><nowiki>https://query-scholarly.wikidata.org/</nowiki></span> - Scholarly graph). For support with migrating use cases, please review the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Data_access|Data Access]] and [[d:Wikidata:Request_a_query|Request a Query]] pages for details and assistance on alternative access methods. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.4|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/48|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W48"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:56, 24 ноябрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29702226 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-49</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W49"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/49|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Wikipedia Year in Review 2025 will be available on December 2 for users of iOS and Android Wikipedia apps, featuring new personalized insights, updated reading highlights, and refreshed designs. Learn more on the review's [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Wikipedia Year in Review/Updates|project page]]. * The Growth team is working on improving the text and presentation of the Verification Email sent to new users to make them more welcoming, useful and informative. Some new text have been drafted for A/B testing and you can help by translating them. See [[phab:T396155|Phabricator]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]] will now be deployed at Japanese, Urdu and Chinese Wikipedias on December 2. Add a link is based on a prediction model that suggests links to be added to articles. While this feature has already been available on most Wikipedias, the prediction model could not support certain languages. A new model has now been developed to handle these languages, and it will be gradually rolled out to other Wikipedias over time. If you would like to know more, please contact [[mw:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where search boxes on some Commons pages showed no results due to switch from SpecialSearch to MediaSearch, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T399476] * Two new wikis have been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q36846|Toki Pona]] ([[w:tok:|<code>w:tok:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T404457] ** a {{int:project-localized-name-group-wikiquote}} in [[d:Q33655|Nigerian Pidgin]] ([[q:pcm:|<code>q:pcm:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T408318] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.5|MediaWiki]] '''In depth''' * The Wikimedia Foundation is in the early stages of exploring approaches to '''Article guidance'''. The initiative aims to identify interventions that could help new editors easily understand and apply existing Wikipedia practices and policies when creating an article. The project is in the exploration and early experimental design phase. All community members are encouraged to [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|learn more]] about the project, and share their thoughts on [[mw:Special:MyLanguage/Talk:Article guidance|the talk page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/49|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W49"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:58, 1 декабрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29732328 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-50</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W50"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/50|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Anybody who wishes to secure their user account can now use [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] (2FA). This is available to all registered users of all Wikimedia projects. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] initiative. Later, 2FA will be required for all users who can take security- or privacy-sensitive actions. '''Updates for editors''' * Following last week's deployments, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]] feature, which allows editors to add suggested links during editing, will be available to an additional [[Phab:T410469|33 Wikipedias]] starting on 9 December. This expansion is possible thanks to the new prediction model that now supports all languages, including those that were previously not covered. While the feature has been available on most Wikipedias for some time, this rollout brings us closer to using the improved model everywhere. If you have any questions or would like more details please contact [[mw:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. * Last week, the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Search Platform|Search Platform team]] added [[w:en:Transliteration|transliterated]] as-you-type search suggestions to Georgian wikis. If there are only a few regular search suggestions, then queries in Latin or Cyrillic script [[phab:T127003|are now rewritten into Georgian script]] to look for more matches. For example, searching for either <bdi lang="ka-Latn" dir="ltr">''bedniereba''</bdi> or <bdi lang="ka-Cyrl" dir="ltr">''бедниереба''</bdi> will now suggest the existing article about <bdi lang="ka" dir="ltr">ბედნიერება</bdi> ("happiness"). You can recommend other languages where transliterated suggestions would be useful [[phab:T375215|on Phabricator]] for future development. * Later this week, a controlled experiment will begin for editors on the 100 largest Wikipedias who are editing a section in the mobile web visual editor. 50% of these editors will notice a new "Edit full page" button that will enable them to expand their editing session to the whole page. This feature is intended to make it easier for people on mobile web to edit any article section, regardless of which section-edit icon they tapped to begin. The experiment will last ~4 weeks. You can find [[phab:T409112|more details]] about the project. * Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] will launch a [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/WE3.1.14 Expanded Mobile Sections|mobile web experiment]] to expand all article sections by default (currently they are collapsed by default) and pin the section header the user is currently reading to the top of the page. The experiment will affect 10% of users on Arabic, Chinese, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias. [https://phabricator.wikimedia.org/T409485] * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Wikipedia Year in Review/2025 Year in Review|Wikipedia Year in Review 2025]], a feature in the Wikipedia mobile apps (iOS and Android) that provides users with a personalised summary of their engagement with Wikipedia over the year, is now available on the iOS and Android apps. This edition includes expanded personalised insights, improved reading highlights, new donor messaging, and updated designs. Open the app to view your Year in Review and explore your reading journey from 2025. * A recent software bug caused edits made with VisualEditor to make unintended changes to wikitext, including removing whitespace and replacing spaces with underscores in wikilinks inside citations. This was partially fixed last week, and further fixes are in progress. Editors who used VisualEditor between November 28 and December 2 should review their edits for unexpected modifications. [https://phabricator.wikimedia.org/T411238] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the incorrect handling of URLs copied from the address bar of Microsoft Edge users, has been resolved. [https://phabricator.wikimedia.org/T341281] '''Updates for technical contributors''' * Starting this week, users of the "{{int:codemirror-beta-feature-title}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] will have [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] as the editor for Lua, JavaScript, CSS, JSON and Vue content models, instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]]. With this, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linters]] will be upgraded. This is part of a larger effort to eventually replace CodeEditor and provide a consistent code editing experience. [https://phabricator.wikimedia.org/T373711] * Developers are encouraged to take the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/552643 2025 Developer Satisfaction Survey], which remains open until 5 January 2026. If you build software for the Wikimedia ecosystem and would like to share your experiences or feedback, your participation is greatly appreciated. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/W4WBKO6Q55UWWCCSFWQATKEXBEHP3QNR/] * There is no new MediaWiki version this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/50|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W50"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:45, 8 декабрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29738112 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-51</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W51"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/51|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, one of the fixes addressed an issue for temporary accounts adding an external URL, which triggered an hCaptcha request in more cases than intended, and did not display the required popup on the first attempt to publish the edit. [https://phabricator.wikimedia.org/T411927] '''Updates for technical contributors''' * To improve database and site performance, external links to Wikimedia projects will no longer be stored in the database. This means they will not be searchable in [[{{#special:LinkSearch}}]], will not be checked by the Spam Blacklist or AbuseFilter as new links, and will not be in the <code dir=ltr>externallinks</code> table on database replicas. In the future this may be extended to other highly-linked trusted websites on a per-wiki basis, such as Creative Commons links on Wikimedia Commons. [https://phabricator.wikimedia.org/T405005] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.7|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/51|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W51"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:03, 15 декабрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29796010 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-52</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W52"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/52|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * From January, edit filters [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter/Access flags|can be set]] to automatically suppress their details such as rules and list of attempted edits and actions. This will help oversighters use edit filters to prevent doxxing or other suppressible material. [https://phabricator.wikimedia.org/T290324] * The next issue of Tech News will be sent out on 12 January 2026 because of the end of year holidays. Thank you to all of the translators, and people who submitted content or feedback, this year. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the crash that occurred when tapping "First Steps" in the Wikipedia Android Year in Review has now been fixed, and the feature opens as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T411546] '''Updates for technical contributors''' * Interface elements such as diffs and categories generated by MediaWiki used to have the attribute <code dir=ltr>data-mw="interface"</code> to distinguish from wiki content. The attribute has been replaced with <code dir=ltr>data-mw-interface=""</code>, to avoid potential conflicts with other <code dir=ltr>data-mw</code> attributes, which are generated by Parsoid. [https://phabricator.wikimedia.org/T409187] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] There is no new MediaWiki version this week or next week. '''Meetings and events''' * The [[mw:Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026|Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026]] will take place on 13-14 March 2026 in Arnhem, the Netherlands. Applications just opened mid-December and will close in mid-January or earlier if capacity is reached. With space for approximately 100 participants, early application is encouraged. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/52|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W52"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:45, 22 декабрь 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29831856 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-03</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W03"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product & Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]]. '''Updates for editors''' * As part of the current work of Community Tech team on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W372|Multiple watchlists]] project, the display of [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]] will be updated as a first step towards multiple watchlists. Additionally, the pagination on [[Special:Search|Search]] will be updated too, as a part of the work on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W186|Revamp pagination / page navigation]] wish. [https://phabricator.wikimedia.org/T411596] * [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] is a MediaWiki [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that lets you see your watchlists from different wikis on the same page. It was recently updated to look more like the regular [[Special:Watchlist|Watchlist]], such as preparing it for temporary accounts in IP masking (including rerouting user links to contributions pages), making page titles bold, and opening links in edit summaries and tags in new browser tabs. [https://phabricator.wikimedia.org/T398361][https://phabricator.wikimedia.org/T298919][https://phabricator.wikimedia.org/T273526][https://phabricator.wikimedia.org/T286309] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where global blocks did not have the option to disable sending emails, has now been fixed, and will be available for use in the week of January 13. [https://phabricator.wikimedia.org/T401293] '''Updates for technical contributors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Citation tool|VisualEditor citation tool]] and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] now support "map" as a reference type. [https://phabricator.wikimedia.org/T411083] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.10|MediaWiki]]/[[mw:MediaWiki 1.46/wmf.11|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W03"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:34, 12 январь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29907192 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-04</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W04"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The tray shown on [[Special:Diff|Special:Diff]] in mobile view has been redesigned. It is now collapsed by default, and incorporates a link to undo the edit being viewed, making it easier for mobile editors and reviewers to take action while keeping the interface uncluttered. [https://phabricator.wikimedia.org/T402297] * [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now automatically determines the text direction (ensuring correct display of sites with unusual domain names) and shows detailed descriptions for log actions. Later this week, a new permanent link for page creations and CSS classes for each entry element will be added. [https://phabricator.wikimedia.org/T412505][https://phabricator.wikimedia.org/T287929][https://phabricator.wikimedia.org/T262768][https://phabricator.wikimedia.org/T414135] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the previously observed issue in Vector 2022, where anchor link targets were obscured by the sticky header, has now been addressed. [https://phabricator.wikimedia.org/T406114] '''Updates for technical contributors''' * As mentioned in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|October 2025 deprecation announcement]], MediaWiki Interfaces team will begin sunsetting all transform endpoints containing a trailing slash from the MediaWiki REST API the week of January 26. Changes are expected to roll out to all wikis on or before January 30th. All API users currently calling them are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. Both endpoint variations can be found, compared, and tested using the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox]. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in Phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board]. * Interactive reference documentation for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia REST API|Wikimedia REST API]] has moved. Requests to API docs previously hosted through [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase|RESTBase]] (e.g.: <code dir=ltr>https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/</code>) are now redirected to the [[w:en:Special:RestSandbox|REST Sandbox]]. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|WMF Wikidata Platform team]] (WDP) has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|January 2026 newsletter]]. It includes updates on the legacy full-graph endpoint decommissioning, the User-Agent policy change, the monthly Blazegraph migration office hours, and efforts to reduce regressions caused by the legacy endpoint shutdown. As a reminder, you can [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/WDP team updates|subscribe to the WDP newsletter]]! * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.12|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * The [[mw:Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026|Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026]] will take place on 13-14 March 2026 in Arnhem, the Netherlands. Applications opened mid-December and will close soon or when capacity is reached. It's a two-day, technically oriented hackathon bringing together Wikimedians from the region. Hope to see you there! '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W04"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:30, 19 январь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29943403 --> == Пунктуация боюнча == Саламатсызбы! Кыргыз Википедиясында тыныш белгилерин колдонуу боюнча чакан эскертме бергим келди. Айрыкча тиренин колдонулушунда [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%9A%D0%BE%D0%BB%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%83%D1%83%D1%87%D1%83%D0%BD%D1%83%D0%BD_%D0%B1%D0%B0%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D1%88%D1%83%D1%83%D0%BB%D0%B0%D1%80%D1%8B%3AArtelow&diff=448445&oldid=444040 бул жерде башкача], ал [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%94%D0%B0%D1%80%D1%8B%D1%8F&diff=638819&oldid=566376 бул өзгөртүүдө болсо башкача] колдонуптурсуз. Ошондой эле тырмакчалардын көрүнүшү да ар түрдүү колдонулуп жатат. Ушул эки пунктуациялык белги боюнча бир туруктуу чечимге келип, андан кийин бирдиктүү стандартка келтирсек, абдан жакшы болмок деп ойлойм. --[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Раскольниковдун иниси]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Janabaevazizbek|баарлашуу]]) 22:04, 22 январь 2026 (UTC) :@[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Janabaevazizbek]]. Азыркы кыргыз адабий тилинде "" – мындай тырмакчалар колдонулат! Бардык кыргыз тилиндеги ченемдик укуктук актыларыбызда дал ушундай. Ошол эле учурда "–" (en dash) тиреси колдонулат. Ошол эле белгилер "Кыргызстан" улуттук энциклопедиясынын массалык түрдө жүктөлгөн макалаларында колдонулат! ― «» орус тилдүү Википедиянын таасиринен улам инерция менен колдонуп келгенбиз (алгач орус тилдүү Википедияга катыша баштап, орус тилинде колдонулуп келген тышын белгилерин мен да колдончумун)! :'''Сизге да эскерме''': "МедиаВики" мейкиндигин этияттык менен түзөтүңүз! Жамаат менен макулдашпай, бир топ баракты түздүңүз. Эми булактарды автоматтык түрдө тариздөө функциясы иштебей калган! [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 22:30, 22 январь 2026 (UTC) ::Келип чыккан көйгөйдү толугураак жазыңызчы. --[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Раскольниковдун иниси]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Janabaevazizbek|баарлашуу]]) 11:25, 24 январь 2026 (UTC) ::@[[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]]@[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Janabaevazizbek]] Кутман кеч! ::Урматтуу википедиячылар, ушул тырмакча маселеси боюнча бир нече жылдарден бери маалыматтарды издеп жана тактоого аракет кылып келем. ''"Азыркы кыргыз адабий тилинде "" – мындай тырмакчалар колдонулат!"'' бул маалымат менен такыр макул эмесмин же булактарга, эрежелерге шилтеме берилген эмес. ::Аскар Турсуновдун КЫРГЫЗ ТИЛИНИН ТЫНЫШ БЕЛГИЛЕРИ. Оӊдолуп, толукталып экинчи басылышы аталышындагы китепте тыныш белгилери мындайча берилген – чекит (.); суроо белгиси (?); илеп белгиси (!); көп чекит (...); үтүр (,); үтүрлүү чекит (;); кош чекит (:); сызыкча ( – ); кашаа (); тырмакча («»). Бул китеп Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Мамлекеттик тил жана тил саясаты боюнча улуттук комиссиянын расмий сайтынын башкы барагында жайгаштырылган. Сайтка [https://mamtil.gov.kg/ky шилтеме], китепке [https://mamtil.gov.kg/storage/link/ru/39/166071529262fc811c9b62d.pdf шилтеме]. ::Бул маселени тактап, эрежелердин, кабыл алынган мыйзамдардын/токтомдордун негизинде бир чечим кабыл алып анан кандайдыр бир жыйынтык чыгарсак деген сунуш беремин. [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 11:56, 29 январь 2026 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-05</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W05"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Wikimedia Foundation invites comments on [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Year1 Reflections and Proposed Way Forward 2026 Update|proposed future]] of the [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] until 28 February. * All users with registered accounts can now use passkeys for [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] (2FA). Passkeys are a simple way to log in without using a second device. They verify the user's identity using a fingerprint, face scan, or a PIN code. To set up a passkey, first set up a regular 2FA method. Currently, to log in with a passkey, users must also use a password. Later this quarter, passwordless login will allow users to log in with a single click and a passkey. Users with advanced rights will also be required to have 2FA enabled. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. * Unregistered contributors on blocked IPs or blocked IP ranges can now interact on-wiki to appeal a block by creating a temporary account to appeal a block on the user talk page, unless the "prevent this user from editing their own talk page" is enabled. This solves the problem of logged-out users unable to use the default unblock process via user talk page. [https://phabricator.wikimedia.org/T398673] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Two-Factor Authentication (2FA) methods description on the management page has been updated. It is now clearer and easier for users to understand and make use of. [https://phabricator.wikimedia.org/T332385] '''Updates for technical contributors''' * A new AbuseFilter variable, <code>account_type</code>, has been added to provide a reliable way to determine the account type being created in the <code>createaccount</code> and <code>autocreateaccount</code> actions. As part of this change, the variable <code>accountname</code> has been renamed to <code>account_name</code>, and <code>accountname</code> is now deprecated. Edit filter managers should update any filters that use hardcoded account type checks or the deprecated variable. [https://phabricator.wikimedia.org/T414049] * Image thumbnails that are requested in non-standard sizes, and using non-standard methods such as direct requests to <code dir=ltr><nowiki>upload.wikimedia.org/…</nowiki></code> will stop working in the near future. This change is to prevent ongoing external abuse by web-scrapers and bots. Some users with custom CSS/JS, Interface Admins who can fix gadgets and local skins, and Tool-authors, will need to update their code to use standard thumbnail sizes. [[phab:T414805|Details, search-links, and examples of how to fix them, are available in the task]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.13|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W05"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:18, 26 январь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29969530 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-06</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W06"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The "{{int:pageinfo-toolboxlink}}" feature, which gives validating information about a page ([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=info}} example]), now automatically includes a table of contents. If there is a local [[{{ns:8}}:Pageinfo-header]] page created by individual users, it can now be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T363726] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, VisualEditor previously added bold or italic formatting inside link descriptions, making the wikicode complex. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T409669] '''Updates for technical contributors''' * There was no XML dump on 20 January. Additionally, from now on, dumps will be generated once per month only. [https://phabricator.wikimedia.org/T414389] * The MediaWiki Interfaces team removed support for all transform endpoints containing a trailing slash from the [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/API:REST%20API MediaWiki REST API]. All API users currently calling those endpoints are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.14|MediaWiki]] '''Weekly highlight''' * Users are reminded that the Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product & Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W06"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:44, 2 февраль 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30000986 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-07</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W07"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Logged-in contributors who manage large or complex watchlists can now organise and filter watched pages in ways that improve their workflows with the new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|Watchlist labels]] feature. By adding custom labels (for example: pages you created, pages being monitored for vandalism, or discussion pages) users can more quickly identify what needs attention, reduce cognitive load, and respond more efficiently. This improves watchlist usability, especially for highly active editors. * A new feature available on [[Special:Contributions|Special:Contributions]] shows [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] that are likely operated by the same person, and so makes patrolling less time-consuming. Upon checking contributions of a temporary account, users with access to temporary account IP addresses can now see a view of contributions from the related temporary accounts. The feature looks up all the IPs associated with a given temporary account within the data retention period and shows all the contributions of all temporary accounts that have used these IPs. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts#February 2026: Improvements to the patroller tooling|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T415674] * When editors preview a wikitext edit, the reminder box that they are only seeing a preview (which is shown at the top), now has a grey/neutral background instead of a yellow/warning background. This makes it easier to distinguish preview notes from actual warnings (for example, edit conflicts or problematic redirect targets), which will now be shown in separate warning or error boxes. [https://phabricator.wikimedia.org/T414742] * The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now properly supports more than one Wikibase site, for example both [[d:|Wikidata]] and [[testwikidata:|testwikidata]]. In addition, issues regarding text direction have been fixed for users who prefer Wikidata or other Wikibase sites in right-to-left (RTL) languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T415440][https://phabricator.wikimedia.org/T415458] * The automatic "magic links" for ISBN, RFC, and PMID numbers have been [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic links|deprecated in wikitext since 2021]] due to inflexibility and difficulties with localization. Several wikis have successfully replaced RFC and PMID magic links with equivalent external links, but a template was often required to replace the functionality of the ISBN magic link. There is now a new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#isbn|built-in parser function]] <code dir=ltr><nowiki>{{#isbn}}</nowiki></code> available to replace the basic functionality of the ISBN magic link. This makes it easier for wikis who wish to migrate off of the deprecated magic link functionality to do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T145604] * Two new wikis have been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q35401|Jju]] ([[w:kaj:|<code>w:kaj:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413283] ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q1186896|Nawat]] ([[w:ppl:|<code>w:ppl:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413273] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * A new global user group has been created: [[{{int:grouppage-local-bot}}|{{int:group-local-bot}}]]. It will be used internally by the software to allow community bots to bypass rate limits that are applied to abusive [[w:en:Web scraping|web scrapers]]. Accounts that are approved as bots on at least one Wikimedia wiki will be automatically added to this group. It will not change what user permissions the bot has. [https://phabricator.wikimedia.org/T415588] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.15|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * The [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Spring 2026|MediaWiki Users and Developers Conference, Spring 2026]] will be held March 25–27 in Salt Lake City, USA. This event is organized by and for the third-party MediaWiki community. You can propose sessions and register to attend. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/AZBWVI46SDEB65PGR5J6E4TYOQQEZXM7/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W07"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:31, 9 февраль 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30026671 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-08</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W08"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Site Reliability Engineering|SRE Team]] will be performing a cleanup of Wikimedia's [[m:Special:MyLanguage/Etherpad|Etherpad]] instance, the web-based editor for real-time collaborative document editing. All pads will be permanently deleted after 30 April, 2026 – if there are still migration projects in progress at that point the team can revisit the date on a case by case basis. Please create local backups of any content you wish to keep, as deleted data cannot be recovered. This cleanup helps reduce database size and minimize infrastructure footprint. Etherpad will continue to support real-time collaboration, but long-term storage should not be expected. Additional cleanups may occur in the future without prior notice. [https://phabricator.wikimedia.org/T415237] '''Updates for editors''' * The Information Retrieval team will be launching an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|Android mobile app experiment]] that tests hybrid search capabilities which can handle both semantic and keyword queries. The improvement of on-platform search will enable readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily. The experiment will first be launched on Greek Wikipedia in late February, followed by English, French, and Portuguese in March. [https://diff.wikimedia.org/2026/01/08/semantic-search-making-it-easier-to-find-the-information-readers-want/ Read more] on Diff blog. [https://www.mediawiki.org/wiki/Readers/Information_Retrieval] * The Reader Growth team will run [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/WE3.10.2 Mobile Table of Contents|an experiment]] for mobile web users, that adds a table of contents and automatically expands all article sections, to learn more about navigation issues they face. The test will be available on Arabic, Chinese, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias. * Previously, site notices ([[{{ns:8}}:Sitenotice]] and [[{{ns:8}}:Anonnotice]]) would only render on the desktop site. Now, they will render on all platforms. Users on mobile web will now see these notices and be informed. Site administrators should be prepared to test and fix notices on mobile devices to avoid interference with articles. To opt out, interface admins can add <code dir="ltr">#siteNotice { display: none; }</code> to [[{{ns:8}}:Minerva.css]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T138572][https://phabricator.wikimedia.org/T416644] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue on [[Special:RecentChanges|Special:RecentChanges]] has been fixed. Previously, clicking hide in the active filters caused the "view new changes since…" button to disappear, though it should have remained visible. The button now behaves as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T406339] '''Updates for technical contributors''' * New documentation is now available to help editors debug on-site search features. It supports troubleshooting when pages do not appear in results, when ranking seems unexpected, and when you need to inspect what content is being indexed, helping make search behavior easier to understand and analyze. [[mw:Help:CirrusSearch/Debug|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T411169] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.16|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W08"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:17, 16 февраль 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30086330 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-09</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W09"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Reference Check|Reference Check]] has been deployed to English Wikipedia, completing its rollout across all Wikipedias. The feature prompts newcomers to add a citation before publishing new content, helping reduce common citation-related reverts and improve verifiability. In A/B testing, the impact was substantial: newcomers shown Reference Check were approximately 2.2 times more likely to include a reference on desktop and about 17.5 times more likely on mobile web. [https://analytics.wikimedia.org/published/reports/editing/reference_check_ab_test_report_final_2025.html] '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:InterwikiSorting|InterwikiSorting extension]], which allowed for the [[m:Special:MyLanguage/Interwiki sorting order|sorting of interwiki links]], has been undeployed from Wikipedia. As a result, editors who had enabled interwiki link sorting in non-compact mode (full list format) will now see links reordered. The links moving forward will be listed in the alphabetical order of language code. [https://phabricator.wikimedia.org/T253764] * Later this week, people who are editing a page-section using the mobile visual editor, will notice a new "Edit full page" button. When tapped, you will be able to edit the entire article. This helps when the change you want to make is outside the section you initially opened. [https://phabricator.wikimedia.org/T387175][https://phabricator.wikimedia.org/T409112] * [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|The Reader Experience team]] is inviting editors to assess whether dark mode should still be considered "beta" on their wiki, based on their experience of how well it functions on desktop and mobile. If the feature is deemed mature, editors can update the interface messages in <code dir=ltr>MediaWiki:skin-theme-description</code> and <code dir=ltr>MediaWiki:Vector-night-mode-beta-tag</code> to indicate that dark mode is ready and no longer considered beta. * The improved [[mw:Wikimedia_Apps/Team/iOS/Activity_Tab|Activity tab]] which displays user-insights is now available to all users of the Wikipedia iOS app (version 7.9.0 and later). Following earlier A/B testing that showed higher account creation among users with access to the feature, it has been rolled out to 100% of users along with some updates. The Activity tab now shows your edited articles in the timeline, offers editing impact insights like contribution counts and article view trends, and customization options to improve in-app experience for users. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug that prevented [[mw:Special:MyLanguage/Extension:DiscussionTools|DiscussionTools]] from working on mobile has now been fixed, restoring full functionality. [https://phabricator.wikimedia.org/T415303] '''Updates for technical contributors''' * The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that makes this possible continues to improve. The latest upgrade is the inclusion of a [[mw:Extension:GlobalWatchlist#hook|new hook]], <code dir=ltr>ext.globalwatchlist.rebuild</code>, which fires after each watchlist rebuild. This allows you to run gadgets and user scripts for the Special page. [https://phabricator.wikimedia.org/T275159] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.17|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W09"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:04, 23 февраль 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30119102 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-10</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W10"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Wikipedia 25 [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments|Birthday mode]] is now live on Betawi, Breton, Chinese, Czech, Dutch, English, French, Gorontalo, Indonesian, Italian, Luxembourgish, Madurese, Sicilian, Spanish, Thai, and Vietnamese Wikipedias! This limited-time campaign feature celebrates 25 years of Wikipedia with a birthday mascot, Baby Globe. When turned on, Baby Globe is shown on [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration|~2,500 articles]], waiting to be discovered by readers. Communities can choose to turn Birthday mode on by getting consensus from their community and asking an admin to enable the feature and customize it via [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments#Community Configuration Demo|community configuration]] on the local wiki. '''Updates for editors''' * [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new feature to re-use references with different details has been released to Swedish Wikipedia, Polish Wikipedia and [[:phab:T418209|a couple of other wikis]]. You can [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#test|try the feature]] on these projects or on testwiki and [https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/wiki/Sub-referencing betawiki]. Learnings from the first pilot wiki German Wikipedia have been [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Learnings|published in a report]]. Reach out to the Wikimedia Deutschland team if you are [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Pilot wikis|interested in becoming a pilot wiki]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Paste check|Paste Check]] will become available at all Wikipedias this week. The feature prompts newcomers who are pasting text they are not likely to have written into VisualEditor to consider whether doing so risks a copyright violation. Paste Check [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tags|tags]] all edits where it is shown for potential review. Local administrators can configure various aspects of the feature via [[{{#special:EditChecks}}]]. [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Paste Check#A/B Experiment|Research]] across 22 wikis found that Paste Check resulted in an 18% decrease in relative reverted-edits compared to the control group. Translators can [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-visualeditor-ve-mw-editcheck&filter=&optional=1&action=translate help to localize] this and related features. * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] will be standardizing the user menu in the top right for all mobile users so that it is closer to the desktop experience. Currently this user menu is only visible to users with Advanced Mobile Controls (AMC) turned on. The only change is that a couple buttons previously in the left-side menu will move to the top right for users who do not have AMC turned on. This change is expected to go out March 9 and seeks to improve the user interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T413912] * Starting in the week of March 2, the emails sent out when an email address was added, removed, or changed for an account will switch to a substantially nicer and clearer HTML email from the prior plaintext one. [https://phabricator.wikimedia.org/T410807] * Notifications are currently limited to 2,000 historic entries per user, and extend back to 2013 when the feature was released. This is going to be changed to only store Notifications from the last 5 years, but up to 10,000 of them. This will help with long-term infrastructure health and help to prevent more recent notifications from disappearing too soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948] * The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page continues to see improvements. The latest update improves label usage experience. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] now allows activating the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Language#Fallback languages|language fallback system]] for Wikidata items without labels in the viewed language, and showing those labels in the user’s preferred Wikidata language if no <code dir=ltr>uselang=</code> URL parameter is provided. [https://phabricator.wikimedia.org/T373686][https://phabricator.wikimedia.org/T416111] * The Wikipedia Android team has started a beta test of [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|hybrid search]] on Greek Wikipedia. Hybrid search capabilities can handle both semantic and keyword queries enabling readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily. * For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Currently, 2FA is required to use the group, but not to be a member of it. Given that this model still has some vulnerabilities, the situation will [[phab:T418580|gradually change in March]]. Members of these groups will be unable to disable last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the second half of March, users without 2FA will be removed from these groups. This applies to: CentralNotice administrators, checkusers, interface administrators, suppressors, Wikidata staff, Wikifunctions staff, WMF Office IT and WMF Trust & Safety. Nothing will change for other users. See the linked task for deployment schedule. [https://phabricator.wikimedia.org/T418580] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue preventing users from creating an instance in [https://www.wikibase.cloud/ Wikibase.cloud] has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416807] '''Updates for technical contributors''' * To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], over the next month the Wikimedia Foundation will implement global API rate limits across our APIs. In early March, stricter limits will be applied to unidentified requests from outside Toolforge/WMCS and API requests that are made from web browsers. In April, higher limits will be applied to identified traffic. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]]. * The Wikidata Query Service Linked Data Fragment (LDF) endpoint will be decommissioned in February. This endpoint served limited traffic, which was successfully migrated to other data access methods that were better suited to support existing use cases. The hardware used to support the LDF endpoint will be reallocated to support the ongoing backend migration efforts. [https://phabricator.wikimedia.org/T415696] * The new Parsoid parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], improving platform sustainability and making it easier to introduce new reading and editing features. Parsoid is now the default parser on 488 WMF wikis (268 Wikipedias), now covering more than 10% of all Wikipedia page views. * The process and criteria for [[Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise#Access|requesting exceptional access]] to the high volume feed of the ''Wikimedia Enterprise'' APIs (at no cost for mission-aligned usecases), [[m:Talk:Wikimedia Enterprise#Exceptional access criteria|have now been published]]. This is to provide more thorough and clearer documentation for users. * [https://techblog.wikimedia.org/ Tech Blog], the blog dedicated to the Wikimedia technical community [https://techblog.wikimedia.org/2026/02/24/a-tech-blog-diff/ will be migrating] to [[diffblog:|Diff]], the community news and event blog. The migration should be complete in April 2026, after which new posts will be accepted for publishing. Readers will be able to access posts – old and new – on the landing page at https://diff.wikimedia.org/techblog. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.18|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W10"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:52, 2 март 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30137798 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-11</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W11"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. * Last week, all wikis had 2 hours of read-only time, and extended unavailability for user-scripts and gadgets. This was due to a security incident which has since been resolved. Work is ongoing to prevent re-occurrences. For current information please see the [[m:Steward's noticeboard#Statement on Meta about today's user script security incident|post on the Stewards' noticeboard]] ([[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Product Safety and Integrity/March 2026 User Script Incident|translations]]). '''Updates for editors''' * Users facing multiple blocks on mobile will now see the reasons for each block separately, instead of a generic message. This helps them understand why they are blocked and what steps they can take to resolve the issue. For example, users affected for using common VPNs (such as [[Special:MyLanguage/Apple iCloud Private Relay|iCloud Private Relay]]) will receive clearer guidance on what they need to do to start editing again. [https://phabricator.wikimedia.org/T357118] * Later this week, [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] will become available as a beta feature within the visual editor at all Wikipedias. This feature proactively suggests various types of actions that people can consider taking to improve Wikipedia articles, and learn about related guidelines. The feature is locally configurable, and can also be locally expanded with custom Suggestions. Current settings can be seen at [[Special:EditChecks]] and there are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators %E2%80%93 local customization|instructions for how administrators can customize]] the links to point to local guidelines. The feature is connected to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit check]] which suggests improvements while someone is writing new content. In the future, the Editing team plans to evaluate the feature's impact with newcomers through a controlled experiment. [https://phabricator.wikimedia.org/T404600] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where the cursor became misaligned during the use of CodeMirror’s syntax highlighting, which makes wikitext and code easier to read, has now been fixed. This problem specifically affected users who defined a font rule in a custom stylesheet while creating a new topic with DiscussionTools. [https://phabricator.wikimedia.org/T418793] '''Updates for technical contributors''' * API rate limiting update: To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], global API rate limits will be applied this week to requests without a compliant User-Agent that originate from outside Toolforge/WMCS and to unauthenticated requests made from web browsers. Higher limits will be applied to identified traffic in April. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]]. * The new GraphQL API has been released. The API was developed as a flexible alternative to select features of the Wikidata Query Service (WDQS), to improve developer experience and foster adaptability, and efficient data access. Try it out and [[d:Wikidata:Wikibase GraphQL#Feedback and development|give feedback]]. You can also [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/GraphQLAPI/apply sign up for usability tests]. * The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|PTAC Unsupported Tools Working Group]] continued improvements to [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons#|Video2Commons]] in February, with fixes addressing authentication errors, large-file handling, task queue visibility, and clearer upload behavior. Work is still ongoing in some areas, including changes related to deprecated server-side uploads. Read [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group#February 2026|this update]] to learn more. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.19|MediaWiki]] '''In depth''' * The Article Guidance team invites experienced Wikipedia editors from selected [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators#Collaborators|pilot wikis]] and interested contributors from other Wikipedias to fill out this questionnaire which is available in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfmLeVWnxmsCbPoI_UF2jyRcn73WRGWCVPHzerXb4Cz97X_Ag/viewform English], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd6rzr4XXQw8r4024fE3geTPFe13M_6w7Mitj-YJi0sOlWTAw/viewform?usp=header Arabic], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdok3-RfB18lcugYTUMGkpwmqG_8p760Wv4dCXitOXOszjUDw/viewform?usp=header Bengali], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfjTfYp4jEo0akA4B1e-Nfg3QZPCudUjhJzHzzDi6AHyAaMGA/viewform?usp=header Japanese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScteVoI29Aue4xc72dekk-6RYtvmMgQxzMI900UOawrFrSTWg/viewform?usp=header Portuguese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSetdxnYwL3ub2vqA7awCg5hJZPMIYcDPaiTe12rY9h0GYnVlw/viewform?usp=header Persian], and [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScNvfJF-Ot-4pzA4qAN771_0QDJ4Li19YcUsaTgSKW8Nc7U_Q/viewform?usp=header Turkish]. Your answers will help the team customize guidance for less experienced editors and help them learn community policies and practices while creating an article. Learn more [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|on the project page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W11"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:53, 9 март 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30213008 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-12</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W12"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature, also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], has been used for wikitext syntax highlighting since November 2024. It will be promoted out of beta by May 2026 in order to bring improvements and new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Features|features]] to all editors who use the standard syntax highlighter. If you have any questions or concerns about promoting the feature out of beta, [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|please share]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059] * Some changes to local user groups are performed by stewards on Meta-Wiki and logged there only. Now, interwiki rights changes will be logged both on Meta-Wiki and the wiki of the target user to make it easier to access a full record of user's rights changes on a local wiki. Past log entries for such changes will be backfilled in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T6055] * On wikis using [[m:Special:MyLanguage/Flagged Revisions|Flagged Revisions]], the number of pending changes shown on [[{{#Special:PendingChanges}}]] previously counted pages which were no longer pending review, because they have been removed from the system without being reviewed, e.g. due to being deleted, moved to a different namespace, or due to wiki configuration changes. The count will be correct now. On some wikis the number shown will be much smaller than before. There should be no change to the list of pages itself. [https://phabricator.wikimedia.org/T413016] * Wikifunctions composition language has been rewritten, resulting in a new version of the language. This change aims to increase service stability by reducing the orchestrator's memory consumption. This rewrite also enables substantial latency reduction, code simplification, and better abstractions, which will open the door to later feature additions. Read more about [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-11|the changes]]. * Users can now sort search results alphabetically by page title. The update gives an additional option to finding pages more easily and quickly. Previously, results could be sorted by Edit date, Creation date, or Relevance. To use the new option, open 'Advanced Search' on the search results page and select 'Alphabetically' under 'Sorting Order'. [https://phabricator.wikimedia.org/T403775] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented UploadWizard on Wikimedia Commons from importing files from Flickr has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419263] '''Updates for technical contributors''' * A new special page, [[{{#special:LintTemplateErrors}}]], has been created to list transcluded pages that are flagged as containing lint errors to help users discover them easily. The list is sorted by the number of transclusions with errors. For example: [[{{#special:LintTemplateErrors}}/night-mode-unaware-background-color]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T170874] * Users of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature have been using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages, for some time now. Along with promoting CodeMirror 6 out of beta, the plan is to replace CodeEditor as the standard editor for these content models by May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|Feedback or concerns are welcome]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] JavaScript modules will soon be upgraded to CodeMirror 6. Leading up to the upgrade, loading the <code dir=ltr>ext.CodeMirror</code> or <code dir=ltr>ext.CodeMirror.lib</code> modules from gadgets and user scripts was deprecated in July 2025. The use of the <code dir=ltr>ext.CodeMirror.switch</code> hook was also deprecated in March 2025. Contributors can now make their scripts or gadgets compatible with CodeMirror 6. See the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror#Gadgets and user scripts|migration guide]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T373720] * The MediaWiki Interfaces team is expanding coverage of REST API module definitions to include [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API/Extensions|extension APIs]]. REST API modules are groups of related endpoints that can be independently managed and versioned. Modules now exist for [https://phabricator.wikimedia.org/T414470 GrowthExperiments] and [https://phabricator.wikimedia.org/T419053 Wikifunctions] APIs. As we migrate extension APIs to this structure, documentation will move out of the main MediaWiki OpenAPI spec and REST Sandbox view, and will instead be accessible via module-specific options in the dropdown on the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox] (i.e., [[{{#Special:RestSandbox}}]], available on all wiki projects). * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto|Scribunto]] extension provides different pieces of information about the wiki where the module is being used via the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual|mw.site]] library. Starting last week, the library also provides a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#mw.site.wikiId|way]] of accessing the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Wiki ID|wiki ID]] that can be used to facilitate cross-wiki module maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T146616] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.20|MediaWiki]] '''In depth''' * The [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|2026 Coolest Tool Award]] celebrating outstanding community tools, is now open for nominations! Nominate your favorite tool using the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/435684?lang=en nomination survey] form by 23 March 2026. For more information on privacy and data handling, please see the [[foundation:Special:MyLanguage/Legal:Coolest_Tool_Award_2026_Survey_Privacy_Statement|survey privacy statement]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W12"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:36, 16 март 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30260505 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-13</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W13"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Wikimedia site users can now log in without a password using passkeys. This is a secure method supported by fingerprint, facial recognition, or PIN. With this change, all users who opt for passwordless login will find it easier, faster, and more secure to log in to their accounts using any device. The new passkey login option currently appears as an autofill suggestion in the username field. An additional [[phab:T417120|"Log in with passkey" button]] will soon be available for users who have already registered a passkey. This update will improve security and user experience. The [[c:File:Passwordless_login_screencast.webm|screen recording]] demonstrates the passwordless login process step by step. * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. '''Updates for editors''' * Wikimedia site users can now export their notifications older than 5 years using a [[toolforge:echo-chamber|new Toolforge tool]]. This will ensure that users retain their important notifications and avoid them being lost based on the planned change to delete notifications older than 5 years, as previously announced. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948] * Wikipedia editors in Indonesian, Thai, Turkish, and Simple English now have access to Special:PersonalDashboard. This is an [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Dashboard|early version of an experience]] that introduces newer editors to patrolling workflows, making it easier for them to move from making edits to participating in more advanced moderation work on their project. [https://phabricator.wikimedia.org/T402647] * The [[Special:Block]] now has two minor interface changes. Administrators can now easily perform indefinite blocks through a dedicated radio button in the expiry section. Also, choosing an indefinite expiry provides a different set of common reasons to select from, which can be changed at: [[MediaWiki:Ipbreason-indef-dropdown]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401823] * Mobile editors [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#Logged-out|at several wikis]] can now see an improved logged-out edit warning, thanks to the recent updates from the Growth team. These changes released last week are part of ongoing efforts and tests to enhance [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|account creation experience on mobile]] and then increase participation. [https://phabricator.wikimedia.org/T408484] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:36}} community-submitted {{PLURAL:36|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented mobile web users from seeing the block information when affected by multiple blocks has been fixed. They can now see messages of all the blocks currently affecting them when they access Wikipedia. '''Updates for technical contributors''' * Images built using Toolforge will soon get the upgraded buildpacks version, bringing support for newer language versions and other upstream improvements and fixes. If you use Toolforge Build Service, review the recent [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/EMYTA32EV2V5SQ2JIEOD2CL66YFIZEKV/ cloud-announce email] and update your build configuration as necessary to ensure your tools are compatible. [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?title=Help:Toolforge/Building_container_images&oldid=2392097#Buildpack_environment_upgrade_process][https://phabricator.wikimedia.org/T380127] * The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal] documentation wiki will shut down in June 2026. API keys created on the API Portal will continue to work normally. api.wikimedia.org endpoints will be deprecated gradually starting in July 2026. Documentation on the API Portal is moving to [[mw:Wikimedia APIs|mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.21|MediaWiki]] '''In depth''' * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is considering improvements to [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|automatically generated reference names in VisualEditor]]. Please check out the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|proposed solutions]] and participate in the [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|request for comment]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W13"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:51, 23 март 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30268305 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-14</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W14"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Beta version of [[abstract:|Abstract Wikipedia]] a new Wikimedia project which is language-independent, was launched last week. The project allows communities to build Wikipedia articles in their native language, which can be readily accessed by other users in their own languages. The wiki is powered by instructions from Wikifunctions and also based on structured content from Wikidata. [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-26|Read more]]. '''Updates for editors''' * The Growth team is running an A/B test to evaluate a clearer, more user-friendly message that promotes account creation on wikis. Currently when logged-out mobile users begin editing, they see a jarring warning message that can feel abrupt and discouraging. This also presents temporary account editing as the default rather than encouraging account creation. The test is running on ten Wikipedias, including Arabic, French, Spanish and German. [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#2. Improve logged-out warning message (T415160)|Read more]]. * The Wikimedia Apps team is inviting feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|how editing should work on the Wikipedia mobile apps]]. The discussion focuses on improving how users access editing tools when they tap "Edit". This is part of a broader effort to convert readers who develop an interest in editing, to access a more user-friendly pathway to start contributing. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:45}} community-submitted {{PLURAL:45|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where citation fetching from the large newspaper archive [https://www.newspapers.com Newspapers.com] was no longer working, due to a block in [[mw:Special:MyLanguage/Citoid|Citoid]] requests, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419903] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.22|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W14"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:26, 30 март 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30329462 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-15</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W15"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] now includes a new group goal-setting feature, enabling organizers to set and track event goals such as the number of articles created and participating contributors in real time. Similarly, participants can work toward shared targets and see their collective impact as the event unfolds. The feature is now available on all Wikimedia wikis. Learn more in [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Collaborative contributions#Goal setting|the documentation]]. * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|watchlist labels]] feature (announced in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Tech News 2026-07]]) is now available via VisualEditor, the source editor, and the 'watchstar' (or watch link, for skins that don't have a star icon). Previously it was only possible to assign labels via [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]]. In all three places it is a new field following the expiry field. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where talk pages on mobile with Parsoid are unusable after empty section headers, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419171] '''Updates for technical contributors''' * The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]], which lets editors add details to an existing reference without duplicating it, will be gradually rolled out to [[phab:T414094|more wikis]] later this year. Wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]] gadget are encouraged to update their version (typically at [[m:MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js|MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js]] as shown [https://en.wikipedia.org/w/index.php?diff=1344408362 here]) to ensure compatibility. Other reference-related gadgets may also be affected. [https://phabricator.wikimedia.org/T416304] * All Wikinews editions will be closed and switched to read-only mode on 4 May 2026. Content will remain accessible, but no new edits or articles can be added. This closure was approved by the Board of Trustees of the Wikimedia Foundation following extended discussions. [[m:Wikimedia Foundation Board noticeboard#Board of Trustees Approves Closure of Wikinews|Read more]]. * The [[:mw:Special:MyLanguage/API:Action API|Action API]] has had several formats for requested output. One of them, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>format=php</nowiki></code></bdi>, is being removed soon. Please ensure your scripts or bots use the [[mw:Special:MyLanguage/API:Data formats#Output|JSON format]]. This removal should affect very few scripts and bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T118538] * The [[Special:NamespaceInfo|Special:NamespaceInfo]] page now includes namespace aliases. For example "WP" for the "Project" ("Wikipedia") namespace on the German Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T381455] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.23|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W15"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:19, 6 апрель 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30362761 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-16</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W16"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Experienced editors are invited to [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Main_Page test] the [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature, designed to help less-experienced editors create well-structured, policy-compliant Wikipedia articles. Testing instructions are [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide|available]]. Also, after reviewing [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance the outlines], please provide feedback on the [[mw:Talk:Article guidance|project talk page]]. Based on your input, the feature will be refined and transferred to the pilot Wikipedias to translate and adapt. Check out [[c:File:Article Guidance workflow demo - April 2026.webm|the video]] explaining the feature. '''Updates for editors''' * On most wikis, all autoconfirmed users can now use [[Special:ChangeContentModel|Special:ChangeContentModel]] page to [[mw:Special:MyLanguage/Help:ChangeContentModel|create new pages with custom content models]], such as mass message lists, making custom page formats more accessible. Check [[Special:ListGroupRights|Special:ListGroupRights]] for the status of your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T248294] * The Growth team has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account_Creation_Experiments|account creation experiment]] to evaluate whether adding an account creation button to the mobile web header increases new account registrations and encourages more mobile users to contribute to the wikis. The experiment is currently live on Hindi, Indonesian, Bengali, Thai, and Hebrew Wikipedia, and targets 10% of logged-out mobile web users. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where VisualEditor could get stuck loading on Windows devices with animations turned off, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T382856] '''Updates for technical contributors''' * Starting later this week, {{int:group-abusefilter}} who have the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature enabled will have [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] as the editor at [[Special:AbuseFilter|Special:AbuseFilter]]. This is part of the broader effort to make the user experience more consistent across all editors. [https://phabricator.wikimedia.org/T399673][https://phabricator.wikimedia.org/T419332] * Tools and bots that access the [[mw:Special:MyLanguage/Notifications/API|Notifications API]] (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=query&meta=notifications</nowiki></code></bdi>) will need to update their OAuth or BotPassword grants to also include access to private notifications. [https://phabricator.wikimedia.org/T421991] * Due to a library upgrade, listings on category pages may be displayed out of order starting on Monday, 20th April. A migration script will be run to correct this, and will take hours to days depending on the size of the wiki (up to a week for English Wikipedia). [https://phabricator.wikimedia.org/T422544] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.24|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W16"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:19, 13 апрель 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30380527 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-17</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W17"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * After two years of development, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]], also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], is to be promoted out of beta on Tuesday, April 21. It brings better code and wikitext readability, reduction in typing errors, and other [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|benefits]] to all users of the standard syntax highlighter. A huge thank you to volunteer [https://phabricator.wikimedia.org/p/Bhsd/ Bhsd] who developed many of the new features, including [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Code folding|code folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linting]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059] * A major update to the Wikipedia app for iOS is now rolling out, redesigning the interface to align with Apple's latest "Liquid Glass" visual design. [https://apps.apple.com/us/app/wikipedia/id324715238 Download the latest version] and explore the update. '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading lists]] is a feature which allows readers to save articles to a list for reading later. This feature is now in beta on Arabic, French, Indonesian, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and by default for all new accounts on all Wikipedias. * An experiment which explores extending [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Page Previews to mobile web]] will be launched in the week of April 20 on Arabic, English, French, Italian, Polish, and Vietnamese Wikipedias. Page Previews are pop-ups that display a thumbnail, lead paragraph, and a link to open the full article of a blue link, thereby improving content discovery. The feature is already available on desktop and in the apps. [[m:Special:MyLanguage/List of experiments in Product and Technology#Template|Read more about this experiment and others]]. * On several wikis, logged-in editors who haven't [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email confirmation|confirmed their email addresses]] can now see a banner encouraging them to do so. Having the email address confirmed allows a user to restore access to the account if they lose it. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Encouraging users to confirm their email addresses|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T421366] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:15}} community-submitted {{PLURAL:15|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where editing very large wiki pages in the 2017 wikitext editor caused slow loading, preview and scrolling lag, and performance issues when selecting, cutting, or pasting content, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T184857] '''Updates for technical contributors''' * As part of the promotion of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] from a beta feature, all users will use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332] * The <code>mirrors.wikimedia.org</code> service for Debian and Ubuntu users will sunset and stop working on May 15. The resources for the service will be replaced with new and better options. Some users may need to switch to a different server which should take about a minute. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LJYRIS4WB66HIRCAO4GIDTXCMDVZRBMA/ You can read more]. [https://phabricator.wikimedia.org/T416707] * The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>image</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>oldimage</nowiki></code></bdi> table will be removed from [[wikitech:Help:Wiki Replicas|wikireplicas]]. If your tools or queries access <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>image</nowiki></code></bdi> or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>oldimage</nowiki></code></bdi> directly, please update them to use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>file</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>filerevision</nowiki></code></bdi> table before 28 May. [https://phabricator.wikimedia.org/T28741] * Following the recent implementation of global API rate limits on unidentified traffic, the Wikimedia Foundation will continue efforts to ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]] by applying global limits to identified API traffic beginning the last week of April. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]]. * The [[mw:Special:MyLanguage/Attribution API|Attribution API]] is now available as a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Stability policy|beta]]. The API fetches information for crediting Wikimedia articles and media files wherever they are used. Reference documentation is available through the REST Sandbox special page available on all Wikimedia wikis (such as the [https://en.wikipedia.org/w/index.php?api=attribution.v0-beta&title=Special%3ARestSandbox REST sandbox on English Wikipedia]). Share your feedback on the [[mw:Talk:Attribution API|project talk page]]. * There is no new MediaWiki version this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W17"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:00, 20 апрель 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30432763 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-18</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W18"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * There is a change in how new users are autoconfirmed that will improve anti-vandalism protection. Currently, users who have had an account for a few days and made a few edits are automatically added to the [[{{int:grouppage-autoconfirmed/{{CONTENTLANGUAGE}}}}|{{int:group-autoconfirmed}}]] group. This configuration tends to be exploited by some vandals, who create accounts and start to use them only after some time. To mitigate this, the configuration will be updated next week so that – for the purpose of becoming autoconfirmed – the account age will be counted from their first edit, instead of registration date. The numeric value of the age threshold will remain the same. This change will be deployed only to wikis which require at least one edit as part of the autoconfirmation conditions. [https://phabricator.wikimedia.org/T418484] * All Wikipedia users with new accounts and those who activated the "automatically enable most beta features" option in their preference can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|reading lists]] beta feature to save articles for later reading. This helps organize reading interests in one place for convenient access. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where infobox images have huge padding in Firefox, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423676] '''Updates for technical contributors''' * As a reminder, the global API rate limits will be applied this week to identified API traffic. This is to help ensure [[mw:MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]]. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, including the actual rate limits, see [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.26|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W18"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:06, 27 апрель 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30458046 --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 апрель 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-19</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W19"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] team invites experienced editors of [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators|pilot Wikipedias]]—Arabic, Bangla, Japanese, Portuguese, Persian, Turkish, Simple English, Spanish, and French—to help translate and adapt [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance sample outlines]. These outlines will guide editors in creating clear, well-structured, and policy-compliant articles when using [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Special:NewArticle the feature] once it is launched in May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|Simple instructions]] on how to translate and adapt the outlines are available. '''Updates for editors''' * The [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has published [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|draft recommendations]] on a model that affiliates can follow when contributing to the technical space. Community members are invited to provide feedback on the recommendation until May 8th [[:m:Talk:Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|on the talk page]]. * The number of available thumbnail size preferences in MediaWiki is being reduced to three standardized options—Small (180px), Regular (250px), and Large (400px), as part of ongoing efforts to improve performance and reduce strain on thumbnail services. As a result, existing preferences will be mapped to the nearest new size (for example, smaller selections like 120px or 150px will render at 180px, while larger ones like 300px or 360px will render at 400px). The preferences interface will soon be updated to reflect these changes, and users who wish to opt out or provide feedback can do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T424909] * From now on, even when a permission expires automatically, users will receive an Echo notification similar to the standard notification for permission changes. There is a difference between this and [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]] in that the latter reminds users a week ''before'' the rights are due to expire, so that they can renew the rights. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the problem where the ULS language selector in [[m:Special:Translate|Special:Translate]] would scroll vertically when it shouldn't, has been resolved. Previously, when users opened the "Translate to English" dropdown and typed certain inputs, the dialog would scroll vertically by a few pixels even when there was enough space to display all results. The dropdown no longer shifts unnecessarily when filtering languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T358864] * The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]], which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page, continues to improve. For example, watchlists for Wikibase sites such as [[:d:|Wikidata]] now support [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EntitySchema|EntitySchema]] elements for better tracking. The Live Updates mode now refreshes the special page every 60 seconds to comply with the updated [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] for improved real-time responsiveness. Additionally, a directionality bug that displayed links as "changes 3" instead of "3 changes" in mixed-direction lists has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T415450][https://phabricator.wikimedia.org/T424422][https://phabricator.wikimedia.org/T418091] '''Updates for technical contributors''' * The second phase of [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] has been rolled out to reduce the [[diffblog:2026/03/26/quo-vadis-crawlers-progress-and-whats-next-on-safeguarding-our-infrastructure/|impact of AI crawlers]] and ensure fair, sustainable access to Wikimedia resources, prioritising human and mission-aligned traffic. [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits#Limits|Limits]] have been shifted from per-hour to per-minute, producing smoother traffic patterns and more predictable API load. Community users are not expected to be affected, and no action is required. Early indications show some User-Agent-based requestors are adjusting behaviour, and around 64% of automated API traffic has been identified. Monitoring continues, and Wikimedia Enterprise remains available for commercial support. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.27|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W19"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:43, 4 май 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30498077 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-20</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W20"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Community Tech has published [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/How to write a good wish|new guidance]] explaining how wishes on Community Wishlist are triaged and prioritized. The documentation is intended to help contributors write stronger proposals by clarifying the factors that influence prioritization decisions. Beyond vote counts, the guidance highlights considerations such as potential impact on the community when determining which wishes move forward. '''Updates for editors''' * The Reader Growth team is launching an experiment to test a new [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Share_Card|Share Card feature]] that allows readers to create visually engaging cards from Wikipedia articles or selected article sections and share them online, with each card linking back to the original article to help expand readership and article discovery. The mobile-only A/B test will be available to a portion of readers on Arabic, Chinese, French, Vietnamese, and English Wikipedia to better understand reading and sharing habits, and is scheduled to begin the week of May 18 and run for four weeks. * The Android and iOS Wikipedia apps recently released the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/25th_Birthday_Reading_Challenge|25-day reading challenge]] into Beta, as part of efforts to drive reader engagement by encouraging users to complete reading milestones. To track their reading streak during the challenge, App users can add a widget featuring Baby Globe to their home screen. The challenge officially begins May 11. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:17}} community-submitted {{PLURAL:17|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the global preference for enabling syntax highlighting in wikitext could unexpectedly disable itself after being turned on, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T425286] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader module <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mediawiki.ui.input</nowiki></code></bdi>, deprecated since [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|September 2023]], will be removed this week. There is a [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. [https://phabricator.wikimedia.org/T420125] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.2|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W20"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:20, 11 май 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30524429 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-21</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W21"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Abstract Wikipedia team has identified five potential pilot wikis to assess their interest in adopting abstract articles on their wikis. The pilots are Malayalam, Bengali, Dagbani, Arabic, and Indonesian Wikipedia. The feedback period will be open until May 22. If your community is interested in becoming a pilot, [[m:Talk:Abstract Wikipedia|let us know on Meta]]. '''Updates for editors''' * An experiment to show [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] to logged-out readers on mobile web will launch on May 18 across German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu Wikipedias, and will run for one month. The effort supports broader goals of helping readers save and organize articles for later reading, while encouraging habits that could lead to future Wikipedia contributions. * To support a bookmark button in the Reading List beta feature, the "Tools > Action" menu has been updated to display icons, including the watch star indicator that helps editors identify temporarily watched articles. The icons now also match those used on mobile, improving consistency across platforms. The change is currently limited to the actions menu and mainly affects editors with privileged user rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T426008] * [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] was released as an [[w:en:A/B test|A/B test]] for newcomer editors on the mobile website at [[phab:T421189|~15 Wikipedias]]. The experiment will measure the impact that Suggestion Mode has on the proportion of newcomer mobile web edit sessions that result in constructive (un-reverted) article edits. The experiment will also evaluate the feature's impact on editor retention, and monitor changes in revert and block rates. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue in the Wikipedia Android app where images could sometimes fail to load after opening a recommended reading list notification, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T418231] '''Updates for technical contributors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|Wikidata Platform team]] has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/Backend Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata Query Service/WDQS Architecture re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/High-Impact Use Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[d:Wikidata talk:SPARQL query service/WDQS backend update|Migration talk page]] or during the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Blazegraph Migration Office Hours|next office hour]]. See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.3|MediaWiki]] '''In depth''' * On English, French, Japanese, and a few other Wikipedias, there was a [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|trial of hCaptcha]], a third-party bot detection service. The trial showed that hCaptcha effectively detects and deters some bad-faith automated activity, on its own and by giving [[w:en:Wikipedia:Village pump (technical)/Archive 225#Introducing SuggestedInvestigations|checkusers and stewards]] signals to look into. Because the results were positive, hCaptcha will be rolled out across all wikis over the next few weeks. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|See the hCaptcha project page]] for technical information about the implementation and privacy protections. [[diffblog:2026/05/04/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha-part-2/|Learn more]]. * The latest Community Tech update is now available, with progress across several Community Wishlist initiatives, including Reading Lists expansion from the mobile app to the website, new language support for "Who Wrote That" and the Personal Dashboard, improvements to 3D rendering and Charts, and upcoming work on talk page sorting, audio playback, and editing workflows. The update also shares current priorities, wishlist status trends, and opportunities for community feedback on future focus areas and the Wikimedia Foundation’s 2026–2027 Annual Plan. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 13, 2026: Latest updates from the Community Tech team|Read the full newsletter for details]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W21"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:22, 18 май 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30539262 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-22</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W22"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Following a [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|successful account creation experiment]], an improved logged-out edit warning message will be deployed to all Wikimedia wikis in the first week of June. The change will only affect logged-out users on mobile web who open an editing session. The updated experience is designed to encourage account creation more clearly, while still allowing users to edit with temporary accounts. Results from the experiment showed a significant increase in account creation, with a 27% relative lift among users shown the updated message. As expected, as more people funnel into account creation, temporary accounts decreased by a relative 16%. The experiment did not show any significant changes in constructive edit rates or other monitored contributor metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595] '''Updates for editors''' * For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Members of these groups will be unable to disable the last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the next few weeks, users without 2FA will be removed from these groups. Notably, this applies to bureaucrats. See the linked tasks for deployment schedules. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120] * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] will run an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on [[:phab:T415904|10 wikis]], testing [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|potential improvements for Reference Previews]]. The experiment will run for ~2 weeks at the end of May / beginning of June and will affect 10% of desktop readers on the participating wikis. * After two successful experiments, the Reader Growth team is rolling out an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature for all Wikipedias on mobile on May 25. This means that anyone who has all beta features on by default will start to see this feature, and others can check the box to turn it on in their preferences. The beta feature will include a carousel of all an article's images at the top of the article, with controls for editors to [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|exclude images from the article's carousel or to exclude an article from the feature entirely]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, three dimensional STL files were being rendered incorrectly by the media viewer 3D extension which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723] '''Updates for technical contributors''' * The legacy CSS classes <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tright</nowiki></code></bdi> have been replaced with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> as the former do not work consistently across all MediaWiki platforms, notably mobile web and mobile apps. Projects relying on these classes are encouraged to review related usage and plan for migration. Please note that <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> may also be deprecated in future, although there are currently no plans to do so. [[phab:T426452|Read more]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W22"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:52, 25 май 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30584502 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-23</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W23"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month. * The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed "Community" tab and a personalized "For You" tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W23"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:09, 1 июнь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30613639 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-24</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W24"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api] '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/"Which came first?" Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's "On This Day" content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]]. * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-cite&language=en&action_source=search&filter=%21translated&optional=1&action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using <code><nowiki>__HIDDENCAT__</nowiki></code> (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662] * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias. * The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups. * The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171] '''Updates for technical contributors''' * The function signature for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink()</nowiki></code></bdi> has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');</nowiki></code></bdi> use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });</nowiki></code></bdi>. Script maintainers are encouraged to review existing uses of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>addPortletLink()</nowiki></code></bdi> and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945] * '''Community Wishlist discussion''': Product & Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W24"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:30, 8 июнь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30650573 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-25</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W25"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use <code>class=notpageimage</code> excluding it from thumbnail previews, or <code>class=noviewer</code> excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word <code><nowiki>__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__</nowiki></code>. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class="wikitable"|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding <code dir=ltr>data-sort-order="desc"</code> to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416] '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page. * Wikis that wish to replace the "indefinitely" button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change. * The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited. * The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server]. * The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4). * Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W25"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:49, 15 июнь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30689604 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-26</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W26"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]] are [[phab:T418115|now available at Wikidata]]. This update enables access to Mentorship ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|if configured]]), Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits). Wikidata administrators are still configuring the features through Community Configuration. '''Updates for editors''' * The special page [[{{#special:RangeCalculator}}]] has been created. It allows users to find an IP range without needing to rely on external tools. Until now, this tool was only available to CheckUsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T268429] * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to most small and medium-sized Wikipedia language versions on June 23. The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. Check the [[:phab:T414094|rollout plan]] for the next deployment steps. [https://phabricator.wikimedia.org/T428902] * Starting next week, users will get a notification when they are blocked or unblocked from editing, or if this block changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T100974] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Starting next week, abuse filters that are set to "require CAPTCHA verification" will begin to also affect users with the <code>skipcaptcha</code> right, which includes most autoconfirmed users. Bots are exempted. This change only affects edits that trigger an abuse filter. The <code>skipcaptcha</code> right will continue to exempt users from having to solve CAPTCHAs in the ordinary course of using the wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T402595] * Reference documentation for the [[wikitech:Machine_Learning/LiftWing/API|Lift Wing API]] has moved from the API Portal to the interactive [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?api=lift-wing&title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox]. * The API Portal wiki is now closed. For API documentation, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. All API Portal wiki URLs (https://api.wikimedia.org/wiki/) will redirect to the mediawiki.org page starting June 22. [https://phabricator.wikimedia.org/T427537] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.8|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * Join an online call on 25 June at 2:30pm UTC to meet the current Wikimedia interns for [[mw:Google_Summer_of_Code/2026|Google Summer of Code]] and [[mw:Outreachy/Round_32|Outreachy]]. Interns will provide an overview of their projects and a brief demo of their work so far. Attendees are encouraged to [[mw:event:Google_Summer_of_Code/Summer_2026_June_Internship_open_session|share ideas and connections in their community]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W26"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:05, 23 июнь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30722494 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-27</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W27"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]], the Growth team tested adding a user account icon in the mobile web header for logged-out users, providing direct access to "Create account" and "Log in" actions. The experiment increased account creation by about 20% without negatively affecting edit quality or constructive edit rates. The feature will now be rolled out to all Wikimedia Foundation wikis on mobile web in the first week of July. [https://phabricator.wikimedia.org/T428220] * After a [[phab:T426248|successful experiment]], logged-in users who did not [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation|confirm their email address]] when their account was created see a new banner asking them to complete that process. This helps reduce the risk that users get locked out of their account, and makes account email addresses overall more reliable. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T428292] * An update to [[Special:Search|Search]] is refining how the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> behaves when used to exclude results. Previously, using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> with negation could unintentionally broaden search results by adding the namespaces included in the search scope, leading to confusing behavior for users expecting a straightforward exclusion filter. With the update, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> will now strictly exclude matching page titles as intended and may display a warning if the relevant namespace has not been explicitly selected. The behavior of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>prefix:</nowiki></code></bdi> without negation however remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T427443] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where reviewers using the Page Curation toolbar were not automatically subscribed to talk page discussions they started has now been fixed. Reviewers will now receive notifications when someone replies to those discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T329346] '''Updates for technical contributors''' * Starting June 29th, automated downloads from the dumps.wikimedia.org website will be subject to the [[Foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services remains unaffected. This is a follow up to the announcement made in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|2026/25 issue of Tech News]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.9|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W27"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 11:48, 29 июнь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30744833 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-28</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W28"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the search bar results on Wikidata, showed English results instead of using the correct language fallback for users of language variants, has now been fixed. Search suggestions will now follow the expected language fallback chain. [https://phabricator.wikimedia.org/T429769] '''Updates for technical contributors''' * In preparation for [[m:Special:MyLanguage/Event:Celebrate Women|Celebrate Women campaign]] planned for March 2027, the Wikimedia Foundation’s [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Advancement/Community Growth/Content Enablement|Content Enablement team]] has launched a 22-question survey to better understand technical contributions by women+ (anyone who identifies as a woman) across Wikimedia projects. The survey takes approximately 15–20 minutes to complete and will remain open until 20 July 2026. The [[m:Special:MyLanguage/Celebrate Women/Technical contributions survey|questions]] are also available on-wiki for review in advance. * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] now supports rendering music scores as SVG images in addition to PNG, addressing a long-standing [[:phab:T49578|feature request]] and resolving historical image quality issues. Both formats are now provided to clients, with PNG in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>src</nowiki></code></bdi> attribute and SVG in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>srcset</nowiki></code></bdi> attribute. * The new [[wikitech:Parsoid|Parsoid]] parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], making it easier to introduce new reading and editing features. It was enabled on French Wikipedia, bringing total progress to covering 78.9% of Wikipedia page views. Rollout to English Wikipedia desktop will progress through this week. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.10|MediaWiki]] '''In depth''' * The Wikimedia Hackathon 2026 [[diffblog:2026/06/29/wikimedia-hackathon-2026-building-collaborating-and-shaping-the-future-together/|recap blog post]] is now live. It highlights the projects, sessions, and social activities from this year’s event, and shares initial plans for the 2027 Wikimedia Hackathon. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W28"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:57, 6 июль 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30773578 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-29</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W29"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone|Revise Tone]] helps newcomers identify passages in Wikipedia articles that may contain non-encyclopedic language and encourages them to consider revising the tone. The feature was [[w:en:A/B_testing|A/B tested]] on the Arabic, English, French, and Portuguese Wikipedias, where newcomer task completion rates [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone#Experiment_Results|increased by 38.7%]] compared to the default Copyedit task, with no decrease in edit quality. The test ended on July 9, and the feature is now available for everyone on these wikis, configurable via Community Configuration. [[phab:T426364|The plan]] is to release Revise Tone to more wikis. * The community configuration that allows [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship#Automated mentor list cleanup|automatic removal of inactive mentors]] based on configurable criteria will be enabled on Thursday 16, [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment|on some wikis]] to keep mentor lists up to date. Mentors are experienced contributors who opt in to help new users on-wiki through the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth Features]]. Administrators can now prepare the settings via [[w:Special:CommunityConfiguration/Mentorship|Special:CommunityConfiguration/Mentorship]]; they will take effect starting Thursday. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:38}} community-submitted {{PLURAL:38|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some users of the Wikipedia Android app were logged out immediately after signing in, preventing them from staying logged in and editing pages, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T316916] '''Updates for technical contributors''' * Editing a page via user scripts or gadgets was causing watchlist labels that the user had assigned to that page to reset. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423778] * To work around a Safari bug (see [[phab:T425211]]), on Parsoid-enabled wikis, wikilink hrefs now use absolute urls instead of protocol-relative urls. REST API output remains unchanged and continue to use protocol-relative urls. Gadgets, user scripts, bots, and CSS might need to be adapted if they relied on the presence of protocol-relative urls in wikilink hrefs. [https://phabricator.wikimedia.org/T431358] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.11|MediaWiki]] '''In depth''' * The Wikimedia Foundation’s Experiment Platform Team has published a blog post reflecting on its first year of structured experimentation. It highlights successful experiments such as Paste Check, Reference Check, and Tone Check, which improved editing outcomes and have been rolled out to more users, as well as experiments that did not lead to product changes. [[diffblog:2026/07/07/moving-the-needle-how-we-test-new-ideas-across-wikimedia-projects|Read more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W29"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:12, 13 июль 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30804401 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-30</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W30"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Reader/Reader Experience|Reader Experience team]] has incorporated community feedback around the placement of watchstar and watchlist buttons for the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading Lists beta feature]], which would allow for saving articles for later reading – a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W102|wishlist item]] to bring the functionality to web. Editors are invited to enable the beta feature to test it out and [[phab:T426453|share their thoughts]]. * [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] offers edit suggestions within the VisualEditor for improving Wikipedia articles. [[Special:EditChecks|All suggestions]] are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators – local customization|community-configurable]]. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/TextMatch|TextMatch]] feature is a way for volunteers to create custom local suggestions. The feature searches in articles for strings of text, and now includes support for regular expressions. This gives volunteers greater precision and flexibility over the kinds of local suggestions they can create. Note: Suggestions [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#:~:text=maximumEditcount|can be targeted]] based on the edit count of the person editing as well as other aspects of the page. You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Create custom local types of Suggestions|find examples from other communities]] for inspiration, including TextMatches that detect: typos, grammar-errors, potential advertisements, clichés, incorrect dash or hyphen usage, non-specific time keywords, outdated names, and more. Any [[mw:Special:MyLanguage/Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|feedback]] is appreciated. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the SVG Translate tool could use an outdated version of a file, causing existing translations to be overwritten when new ones were uploaded, has now [[phab:T430577|been fixed]]. Overall, in the last quarter from April – June 2026 about 337 community tasks were resolved by the Wikimedia Foundation. '''Updates for technical contributors''' * On Parsoid-enabled wikis, Parsoid now renders a maximum of 1,250 images per page. A new tracking category, "media-limit-reached", will be soon made available to identify pages where this limit is reached, making it easier to find content whose media output may have been restricted during rendering. See [[phab:T430854]] for more information and to provide feedback. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.12|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W30"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 05:47, 21 июль 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30836091 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-31</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W31"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[mw:Special:MyLanguage/ContentTranslation|Content Translation]] now supports dark mode, fulfilling a [[m:Community Wishlist/W544|Community Wishlist request]]. This brings the tool in line with the accessibility features available in the Vector 2022 and Minerva skins, helping reduce visual fatigue for users translating content. [https://phabricator.wikimedia.org/T367077] * DiscussionTools' source mode and the 2017 wikitext editor will now offer autocomplete for links (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>[[</nowiki></code></bdi>), templates (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{</nowiki></code></bdi>), HTML and parser tags (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><</nowiki></code></bdi>), and magic words (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__</nowiki></code></bdi>), making it quicker and easier to insert links, templates, and other wiki markup while editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T432400] * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Readers Growth team]] has concluded its experiment with mobile page previews and will not roll out the feature. Page Previews are a pop-up bottom sheet that appears when readers tap a blue link, showing a thumbnail, lead paragraph, and an option to open the article. The experiment showed flat retention and negative indicator metrics, suggesting that mobile web readers preferred navigating directly to linked articles rather than using page previews. * The Reader Experience team has seen encouraging early results from the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]], with 93% of participating users reporting that it was useful. Reading Lists help active readers save articles for future reading and support their learning goals on Wikimedia projects. The team plans further improvements before expanding the feature to more users. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] initiative was tested with new and casual Wikipedia app readers. The refreshed feed helps readers discover new and relevant content. After a 10.5% increase in engagement with the feed, Wikimedia Apps team has decided to scale the Home Feed redesign to iOS with the learnings from the Android release applied. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where subject names in the Article Guidance feature were displayed with incorrect capitalization on French Wikipedia, has now been fixed. Subject names will now follow the correct capitalization rules for the language. [https://phabricator.wikimedia.org/T427201] '''Updates for technical contributors''' * After running several [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]] to improve registration completion rates, a new version of the username field on [[Special:CreateAccount|Create Account]] has been rolled out. It includes [[:c:File:Create account - July 2026 updates.png|a popover summarizing the username policy]] to provide clearer guidance during account creation. As part of this change, the messages <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-helpusername</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-help</nowiki></code></bdi> that several communities have configured will no longer be used. If communities want to customize the guidance shown in the new popover, they can instead edit the following messages: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet1</nowiki></code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet2</nowiki></code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet3</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T430604] * Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighter]] will offer [[w:en:Theme (computing)|themes]]. The themes can be picked from a dropdown menu in the full [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#CodeMirror preferences|CodeMirror preferences]] dialog. For wikitext, available themes are default, colorblind-friendly (previously the colorblind preference option on [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing]]) and no-highlighting. For code languages (i.e., CSS/JavaScript/JSON/Vue/Lua), there are several themes available. These same themes will eventually be available for wikitext, too. [https://phabricator.wikimedia.org/T163533] * From now on, wikis can restrict editing in the "User" namespace to only the page owner and certain user groups. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:$wgRestrictUserPageEditing|Read the configuration documentation]] to learn more. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.14|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W31"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:50, 27 июль 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30856308 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-32</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W32"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] has developed a [https://82db7c8d4b.catalyst.wmcloud.org/w/index.php?title=Regent%27s_Park&uselang=de patch demo] that wraps the page toolbar onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, which can occur on some language Wikipedias at certain screen widths. [https://phabricator.wikimedia.org/T429518] * The Reader Experience team is planning to launch [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]], a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Mobile and apps/Have Apps reading lists available on Destop/Mobile|Community Wishlist item]], which is currently available to try in beta, as a full feature in September. Before then, volunteer translator help is needed for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-readinglists&filter=&action=translate string translations] into a number of languages. The feature supports reading and learning goals on Wikipedia. * Next week, the table of contents on Wikimedia Commons file pages will be improved by consolidating the file page table of contents with the page table of contents. This will make it easier to understand a file page’s structure, navigate to specific sections, and share links to individual sections. [https://phabricator.wikimedia.org/T332644] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some [[w:TIFF|TIFF]] images failed to load after clicking their thumbnail, causing a broken image to be displayed instead of the full-size image, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T429326] '''Updates for technical contributors''' * The variable and function selector in AbuseFilter has been updated to support search and autocomplete. It will allow filter maintainers to find the desired variable or function more quickly. [https://phabricator.wikimedia.org/T323698] * The MJPEG and VP8 formats are removed from the video player. The MP4 format (MPEG-4 Part 2) is added instead, which provides higher quality videos to older iPhone devices. It may take a few weeks to retroactively update all existing videos. The default format for modern devices stays the same (VP9/WebM). [https://phabricator.wikimedia.org/T358266] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.15|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W32"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:46, 3 август 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30872536 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-33</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W33"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new ChartWizard is [[c:Special:ChartWizard/Data:Example.Pie.chart|now available on Wikimedia Commons]] for users interested in creating charts from their own data. The wizard makes the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] more beginner-friendly by allowing editors to create charts, such as bar and pie charts, without needing to use JSON. Users can still switch to the JSON editor if they prefer. Feedback on the new tool is welcome on the [[m:Talk:Community Wishlist/W414|wish talk page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Wikipedia iOS app’s Picture of the Day widget displayed the same image every day instead of updating daily, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T430692] '''Updates for technical contributors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Math|Math formula]] SVG images will soon be generated in the browser instead of on the server. MathML continues to be generated on the server and renders in the browser without JavaScript. Wikibooks will see this change on 12 August, Wikisource on 19 August and Wikipedia from 20-27 August. You can try this by selecting "{{int:Mw-math-mathjax}}" in your preferences. This change is part of [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase/deprecation|deprecating RESTBase]] and [[phab:T431372|deprecating Mathoid]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271001] * Category pages will soon support sorting entries by the time they are added to a category. This will make it easier to find recently or long-standing categorized pages. It will also improve workflows for maintenance categories such as deletion backlogs and other time-based review tasks. You can use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>cldsort=timestamp</nowiki></code></bdi> URL argument in category view to sort the entries. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768] * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] and user scripts on Wikimedia wikis may now use [[phab:T395347|ES2018 features]] and [[phab:T419142|ES2019 features]] in JavaScript code. Previously, the platform only allowed up to ES2017. MediaWiki validates the source code to protect functionality from syntax errors and to ensure scripts are valid in all [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Browser_support_matrix|supported browsers]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419142] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W33"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:46, 10 август 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30901051 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-34</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W34"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist|Worklist feature]] for the Event Registration tool is now live on all Wikimedia wikis. With Worklist, event organizers can add the articles their event will focus on directly to the event page. The Worklist also powers [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist#How Event Pathways uses the worklist|Event Pathways]] which notifies other editors of the upcoming or ongoing event when they edit an article featured in the event's Worklist. This is the minimum viable version (MVP), and feedback is welcome. Organizers are encouraged to try the feature. A hands-on [[m:Special:MyLanguage/Event:Worklist Setup Workshop: Get Your Event Ready|Worklist Setup Workshop]] will take place on 18 August at 16:00 UTC and 19 August at 11:00 UTC. '''Updates for editors''' * [[Special:ShortPages]] displays short pages by their size, but in many cases it gets filled with disambiguations and soft redirects, making it harder to find the short articles themselves. Starting this weekend, you will be able to choose not to include an article in the special page by adding the magic word <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__EXPECTSHORTPAGE__</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T433203] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3436680|Bole]] ([[w:bol:|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>w:bol:</nowiki></code></bdi>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T429921] * Starting the week of August 17, the page toolbar will wrap onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This is a [[phab:T429518|fully merged patch from the Reader Experience team]] which aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, that may occur on some language Wikipedias at certain screen widths. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, uploading large files to Wikimedia Commons has become more stable and less prone to failure following some fixes related to the “Could not acquire lock” upload error. [https://phabricator.wikimedia.org/T386640] '''Updates for technical contributors''' * Debian Bullseye will reach the end of its Long Term Support on 31 August 2026. [[phab:T434103|Some Cloud VPS projects]] still have instances running Debian Bullseye. Maintainers of those projects are encouraged to migrate to Debian Bookworm or Debian Trixie. A [[wikitech:Help:Cloud VPS instance operating system migration|migration guide]] is available to help with the process, and users may also want to consider whether their workload is better suited to Toolforge. If you need help or cannot complete the migration by 31 August, please contact the Cloud VPS admins as soon as possible. [[listarchive:list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/RVIPQSYLKMSL5M46JP6NEJVGVE6I2RXQ/|Read more]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W34"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:04, 17 август 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30922806 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-35</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[Special:CreateAccount|Special:CreateAccount]] page has been simplified as part of ongoing work to modernize the account creation experience. The panel showing project statistics no longer appears next to the form on desktop and mobile web. Multiple account creation experiments show that a simpler form helps newcomers complete registration. [https://phabricator.wikimedia.org/T433783] * In order to improve page performance, images now load when they are viewed. This means images lower down an article will not load if a reader never scrolls to that part of the page, which may affect some image-related metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T148047] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where image thumbnails in Abstract Wikipedia could fail to display after the corresponding file was moved on Wikimedia Commons, has now been fixed. Thumbnails will now update correctly when files are moved. [https://phabricator.wikimedia.org/T433448] '''Updates for technical contributors''' * User Info card is a feature that helps patrollers see information about user accounts. So far, it has been available only in places such as page history, logs and recent changes. Now, it's possible to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CheckUser#User_Info_card_in_page_content|place it in the page content]] as well, using the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{#uic:}}</nowiki></code></bdi> parser function. It can be particularly useful in templates like [[:en:Template:Userlinks|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{Userlinks}}</nowiki></code></bdi>]] (or their specialized variants), as it will make it easier to see the context about a user on various noticeboard pages. The card will be displayed only to users who have it enabled in their [[Special:Preferences#mw-input-wpcheckuser-userinfocard-enable|preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T424466] * Due to user security and privacy risks, we have disabled access to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs when specifically using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. If you are impacted by this, consider whether you can use an alternative approach. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs can still be accessed and used without <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. Specified user page URLs (e.g. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>User:Myusername</nowiki></code></bdi>) can still be used with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T120386] * Due to an update, the thumbnailing software has been improved. This includes upgrading <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>librsvg</nowiki></code></bdi> to 2.60 and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ImageMagick</nowiki></code></bdi> to 7, as well as resolving a number of long-standing thumbnailing bugs like rendering errors. [https://phabricator.wikimedia.org/T419815#12222841] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.17|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W35"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:46, 24 август 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30961208 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-36</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W36"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * A new format for the Community Wishlist is open for feedback. You can [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027|read the proposed ideas on Meta]]. This new process plans to improve how wishes are triaged, voted on, and prioritized in a way that is transparent and balanced across project families and language editions. This consultation is open for two weeks. '''Updates for editors''' * The latest release of the Wikipedia Android app includes updates to the Saved feature, bringing the app’s saving experience closer to iOS and Web. The update redesigns the Saved tab with an “All articles” view, removes the default “Saved” reading list, renames reading lists to “Collections,” and modernizes the article-saving experience. [https://phabricator.wikimedia.org/T420788] * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] feature was enabled for all logged-in users on Bengali, Chinese, Czech and Vietnamese Wikipedias on August 25, after several months as a beta feature. Reading Lists will be available to all logged-in users on Arabic, French and Indonesian Wikipedias on September 1, followed by English Wikipedia on September 14, and all other Wikipedia wikis on September 28. * At the end of the month, some logged-out readers on Bengali, Czech, Persian, English, and Polish Wikipedias using the Minerva skin on mobile will see an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|updated navigation bar]] in an [[w:A/B test|A/B test]]. The test will compare the current navigation bar with a new version designed to make it easier to find information more quickly. The goal is to determine whether these changes encourage readers to return more often. This experiment will not change the experience for logged-in readers and/or editors. * Editors who maintain redirects, templates, and categories used on redirect pages now have improved ways for finding and curating redirects. Previously, redirects pages could not be searched. Two new search keywords, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>onlyredirects:</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>withredirects:</nowiki></code></bdi>, now allow redirects to be searched directly and can be combined with existing keywords such as <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>incategory:</nowiki></code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>intitle:</nowiki></code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>insource:</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T204089] * The ISBN lookup tools for generating citations were recently not working because of external service problems. Developers are working on solutions. [https://phabricator.wikimedia.org/T435179] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where searching for pages by category using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>deepcat</nowiki></code></bdi> could return no results or unrelated results has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T414859] '''Updates for technical contributors''' * The domain of URLs for thumbnails is changing from upload.wikimedia.org to thumb.wikimedia.org. The old URLs will continue to work for the foreseeable future but MediaWiki will advertise the new domain instead. URLs to other types of media such as original files, videos and transcodes will still be served from upload.wikimedia.org. [https://phabricator.wikimedia.org/T427465] * The Wikimedia [https://www.mediawiki.org/w/index.php?api=wmf-math%2Fv1&title=Special%3ARestSandbox Math API] is now deprecated. These endpoints will be fully sunset by the end of September 2026. Developers who call these endpoints should transition to alternative math rendering solutions, such as the native [https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/MathML MathML] or [https://www.mathjax.org/ MathJax]. Third-party MediaWiki installations that utilize the Math extension for formula rendering are required to upgrade to v1.43+ to avoid disruption of service. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.18|MediaWiki]] '''In depth''' * Read more about [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check/TextMatch|TextMatch]] in a Diff post titled, [[diffblog:2026/08/28/custom-edit-suggestions-for-every-wiki-how-communities-are-shaping-suggestion-mode-with-textmatch/|Custom edit suggestions for every wiki: How communities are shaping Suggestion Mode with TextMatch]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W36"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:53, 31 август 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30990659 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-37</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W37"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add_a_link|Add a Link]] has been upgraded for English Wikipedia users with improved detection of links that have different capitalization. This will help reduce ambiguous suggestions caused by differences in capitalization in article titles, including articles about cultural goods. A second phase of improvements is planned, which will also prepare the feature for release in other languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T435526#12240876] [https://phabricator.wikimedia.org/T434259] * The [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance|Article guidance]] feature will be enabled by default for junior editors on Simple English and Turkish Wikipedia starting 10 September 2026 following [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance/Updates#Summary_of_experiment_result|an experiment]]. Junior editors with 0 to 99 edits will automatically see the feature when they click a red link or use the "[[tr:Vikipedi:Madde_sihirbazı|Madde oluşturto]]" option on Turkish Wikipedia to create a new article. The change is intended to help junior editors create higher-quality articles that meet each Wikipedia’s standards. [[phab:maniphest/query/z3tcTjmLMxk5/#R|Additional improvements]] will continue based on the experiment results and community feedback. * The [https://pageviews.wmcloud.org Pageviews Analysis] tool which allows users to compare pageviews across multiple pages, turns 10 years old this year and several new features have been added. They include [[toolforge:wikinav|WikiNav]] which provides insights into how readers of Wikipedia explore the content, editing stats in [https://pageviews.wmcloud.org/siteviews?range=latest-30&sites=en.wikipedia.org Siteviews], the ability to [https://pageviews.wmcloud.org/massviews?source=wikiproject&project=en.wikipedia.org lookup articles belonging to a WikiProject], and support for dark mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T378549] * A [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|visually simplified Minerva]] navigation bar is being tested for logged-out readers using mobile web on the Bengali, Czech, English, Farsi, and Polish Wikipedias. The experiment aims to determine whether simplifying the navigation improves reader retention. The test will run from August 31 to September 28, and no action is required from users. * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is working on improving [[en:Wikipedia:VisualEditor/Named references|auto-generated reference names in VisualEditor]]. Editors will only notice a slight change starting this week. When adding automatic reference names the numbering will start at <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>:1</nowiki></code></bdi> instead of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>:0</nowiki></code></bdi>. Read more on the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|project page]]. [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/VisualEditor/VisualEditor/+/1332704] * All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]] could mishandle nested nowiki tags, causing content to be lost and displaying unwanted text has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435116] '''Updates for technical contributors''' * Interface administrators can configure gadgets from [[MediaWiki:Gadgets-definition]]. The definition format has been updated and no longer requires the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ResourceLoader</nowiki></code></bdi> option, as gadgets are always loaded through <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ResourceLoader</nowiki></code></bdi>. This simplifies gadget configuration by removing an option that is no longer necessary, making gadget definitions easier for administrators. [https://phabricator.wikimedia.org/T298199] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.19|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W37"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:44, 7 сентябрь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31008437 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-38</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W38"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/38|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Future Audiences team has started a [[en:Special:MyLanguage/Wikipedia:Village pump (proposals)#New proposed experiment to let readers know about “Google preferred sources”|discussion on English Wikipedia]] about a proposed new experiment to show a temporary notice about the new [https://blog.google/products-and-platforms/products/search/original-high-quality-content-search/ Google Preferred Sources] feature to Wikipedia readers coming from Google. The experiment is to test whether this notice makes visitors come back to Wikipedia more often. Preferred Sources feature lets users choose websites they trust so Google can highlight content from those sources more prominently in Search and AI experiences. We are interested in testing this on other languages that Google supports and would welcome assistance with starting conversations on other wikis. If interested, please reach out to Future Audiences on the [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Preferred sources|talk page]]. '''Updates for editors''' * The chat platform Discord is releasing a new self-service framework that websites can use to specify how their links should look when shared on Discord. The Future Audiences team is planning to start using this new framework to improve how Wikipedia links look when shared on Discord, giving better attribution and credit to contributors. The link appearance and behavior won't change in the first phase of this project as we want to first collect some baseline data to assess the impact of future changes. However, if community members who are active on Discord spot any issues, they can reach out on [[phab:tag/future-audiences/|Phabricator]] or [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences|Metawiki]]. * The Reader Growth team will be running an experiment to test whether [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Compact Lead|compacting article lead sections on mobiles]] with the addition of a "read more" button improves reader retention. The test will begin on September 17 on Arabic, Spanish, French, Indonesian, Italian, Japanese, Portuguese, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and will run for four weeks. * All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming week. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [https://wikistats.wmcloud.org/ Wikistats] for Wikipedias was returning an HTTP 500 error and could not be reached, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435959] '''Updates for technical contributors''' * Developers who maintain a tool that queries the Wikimedia Commons links tables need to update their code to connect to the new x4 database cluster. The links tables have been moved from the s4 cluster to x4, and will no longer receive updates on s4. The page and redirect tables remain available on both clusters. A wiki replica for the x4 cluster will be set up afterwards. The change is being made because the s4 cluster has grown too large to operate efficiently. You can [[wikitech:Special:MyLanguage/News/2026 Commons links tables database split|read more]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.20|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/38|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W38"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:31, 14 сентябрь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31039826 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-39</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 23 September 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1790172000 14:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Special:MyLanguage/Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363] '''Updates for editors''' * The Growth team tested a new post-edit notice designed to [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#4. Encourage Temporary Accounts to Register|encourage Temporary Account holders to register for a permanent account]]. The new notice replaced multiple dialogs and a simultaneous welcome notification with a single message highlighting the benefits of creating an account. The experiment increased permanent account creation from 1.94% to 3.66%, an 87% relative increase. The change will now be released to all wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T433551] * For Wikipedia editors using the [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|"Suggestion mode" Beta Feature]], there is a [[Special:Preferences#mw-input-wpvisualeditor-editcheck-experimental|new opt-in user preference]] for showing "experimental" edit checks and suggestions. These types are listed at [[Special:EditChecks#experimental-checks|Special:EditChecks]], and are intended for early developer-testing and for gathering feedback from experienced users. Administrators can change the [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration|configuration details]] for each suggestion as usual. Administrators can also [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Experimental Suggestions|use this feature]] to help test their community's ideas for locally created checks and suggestions. Experimental types will have a more distinct visual style later this week. [[mw:Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|Feedback is welcome]]. * The [[m:CEE Technical Village Pump|CEE Technical Village Pump]] has been launched as a space for technical discussions and collaboration among Wikimedia communities in Central and Eastern Europe. * A new tool, [[mw:Special:MyLanguage/Language Onboarding and Development/Starter kit|Starter Kit]], is now available for new and small language Wikipedia communities. It brings together guided tasks, tools, and resources to help communities get started, monitor their progress, and collaborate with the broader Wikimedia community. Starter Kit is hosted on Wikimedia Toolforge and is designed for Wikipedias with fewer than 50,000 articles. Learn more about how Starter Kit works and how communities have been using it in [[diffblog:2026/09/18/introducing-starter-kit-for-new-and-small-language-wikipedias/|this Diff blog post]]. * The Reader Growth team is launching a retest of the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|image carousel experiment]]. The retest will use three new versions of the design, updated based on community feedback. The team will assess results and determine with communities whether or not to proceed with the feature. The experiment will begin the week of September 28 and will run on Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, Farsi, French, German, Indonesian, Japanese, Polish, Portuguese, Spanish, Swedish, and Vietnamese Wikipedias. * After successful rollouts to Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias, the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]] from the Reader Experience team will be available to all logged-in users on all Wikipedia wikis starting September 28. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the mentor status script repeatedly updated mentors’ status even when nothing had changed, creating unnecessary Recent Changes entries, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T436659] '''Updates for technical contributors''' * The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>abusefilters</nowiki></code></bdi> list query API, used to retrieve specific details about active or historical abuse filters configured on a wiki, has been updated to support the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>formatversion=2</nowiki></code></bdi> configuration parameter, thereby leading to breaking changes to the API response. All users who maintain user-scripts or other code need to check if they use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>abusefilters</nowiki></code></bdi> list query API, and respond to any breaking changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T435828] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.21|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W39"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 11:56, 27 сентябрь 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31085309 --> dv295xb0sse3xml3ts4oqb8l6lamut8 Кайрат Жыргалбек уулу 0 123786 653353 524357 2026-09-27T04:22:03Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653353 wikitext text/x-wiki {{Футболчу |ысмы = Кайрат Жыргалбек уулу |жынысы =Эркек |толук аты = |лакап аты = |сүрөт = |кеңдик = 260px |сүрөттүн баяндамасы = |төрөлгөн датасы = 13.06.1993 |төрөлгөн жери = [[Бишкек]] [[Кыргызстан]] |жарандыгы ={{Өлкө желеги|Кыргызстан}} |бою = 178 |салмагы =76 |жетектөөчү буту = |позициясы = Жарым коргоочу |азыркы клубу = {{Желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] |номуру = 11 |жаштар клубдары = |клубдар = {{футболдук карьера |2018|{{Желек|Кыргызстан}} [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]]|? (12) |2014—а.у.|{{Желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]|? (25)}} |улуттук курамасы = {{футболдук карьера |2014—2018|{{Желек|Кыргызстан}} [[Кыргызстан улуттук U-23 футбол курамасы|Кыргызстан]] (U-23)|6 (0) |2013—а.у.|{{Желек|Кыргызстан}} [[Кыргызстан улуттук футбол курамасы|Кыргызстан]]|42 (2)}} |клуб тууралуу маалыматтардын жаңылоосу = 22-январь 2019 |курама тууралуу маалыматтардын жаңылоосу =22-январь 2019 |уикиказына = }} '''Кайрат Жыргалбек уулу''' ([[13-июнь]] [[1993]], [[Бишкек]], [[Кыргызстан]] ) — [[Кыргызстан|Кыргызстандык]] [[Футбол|футболчу]], [[Дордой (футбол клубу)|"Дордой"]] клбундагы жарым коргоочу. [[Кыргызстан улуттук футбол курамасы|Кыргызстан улуттук курмадагы]] оюнчу. Кыргызстандын мыкты футболчусу (2018). == Карьерасы == === Клубдагы карьера === 2012-2014-жылдары " [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата"]] командасында ойногон. 2014-жылы Бишкектин " [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] " клубуна келген. Команданын курамы менен АФК Кубогуна катышкан. 2018-жылдын 23-январында Кайрат жалгыз голду Түркмөнстандын "Ахала " клубуна киргизген. Чемпион (2018) жана [[Кыргызстан футбол чемпиондугу|Кыргызстан чемпиондугунун]] көп жолку медалчысы, Кыргызстан Кубогунун ээси (2016, 2017, 2018). 2018-жылдын аягында ал өлкөдөгү мыкты футболчу деп табылган<ref>[http://sport.akipress.org/news:112848 Кайрат Жыргалбек уулу — лучший футболист Кыргызстана 2018 года]</ref> . === Улуттук курмадагы карьерасы === Кыргызстан U23 курама командасынын курамында 2014-жылы (3 оюн) жана 2018-жылы [[Азия оюндары|Азия оюндарына катышкан]] (23 жаштан жогору үч оюнчунун бири катары ойногон, 3 оюн). Ал [[Кыргызстан улуттук футбол курамасы|Кыргызстандын курама командасындасындагы]] дебютун 2013-жылдын 6-сентябрында Беларуссия менен болгон беттеште жасаган, тыныгуу учурунда Ильдар Амировду алмаштырган <ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200107012133/http://footballfacts.ru/matches/689014 |archivedate=2020-01-07 |title=Белоруссия 3 : 1 Киргизия |url=http://footballfacts.ru/matches/689014 |accessdate=2021-06-16}}</ref>.Кайрат өзүнүн улуттук курмадагы биринчи голун сегизинчи оюнунда, 2014-жылы 5-сентябрда, [[Казакстан улуттук футбол курамасы|Казакстандын]] дарбазасына киргизген<ref>[http://footballfacts.ru/matches/1374107 Казахстан 7 : 1 Киргизия]</ref>. [[2019 футбол боюнча Азия Кубогу|2019-жылы Азия Кубогуна катышкан]], улуттук курамдын 4 беттешинде тең ойногон. == Жетишкендиктери == * [[Кыргызстан футбол чемпиондугу|Кыргызстандын]] вице-чемпиону (3): 2014, [[Футбол боюнча Кыргызстан чемпионаты 2015|2015]], [[2016 Топ-Лига|2016]] * Кыргыз Кубогунун ээси (2): [[2016 Топ-Лига|2016]], [[2017 Топ-Лига|2017]] == Эскертмелер == {{Булактар}} == Шилтемелер == * [http://fc-dordoi.kg/osnovnoy-sostav/osnovnoy-sostav-napadayuschie/zhyrgalbek-uulu-kajrat Профили] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210624195604/http://fc-dordoi.kg/osnovnoy-sostav/osnovnoy-sostav-napadayuschie/zhyrgalbek-uulu-kajrat |date=2021-06-24 }} "Дордой" клубунун расмий сайтында {{Кыргызстандын мыкты футболчусу}} [[Категория:Кыргызстан футболчулары]] 574ajko5a0wmximzhtantu2gx0zigel Турсунали Рустамов 0 128581 653374 542240 2026-09-27T10:46:52Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653374 wikitext text/x-wiki {{Футболчу |ысмы = Турсунали Рустамов |жынысы =Эркек |толук ысымы=Турсунали Хаитмахаматович Рустамов |каймана ысымы = |сүрөт = |кеңдик = |сүрөттүн баяндамасы = |төрөлгөн датасы = 31.01.1990 |төрөлгөн жери = [[Тажикстан]] |жарандыгы ={{Өлкө желеги|Кыргызстан}} |бою = 184 |салмагы = 76 |жетектөөчү буту = |позициясы = [[Жарым коргоочу (футбол)|Жарым коргоочу]] |азыркы клубу =[[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] |номуру = 10<ref name="Дордой10">{{cite web|datepublished=2022-07-16|url=https://super.kg/kabar/news/413255/|title=Футбол: Турсунали Рустамов "Дордой" клубуна кайтып келди|author=Азат Бейшенбеков|publisher=«[[Super.kg]]»|accessdate=2022-07-17|lang=ky}}</ref> |жаштар клубдары = |клубдар = {{футболдук карьера |? |{{Желек|Кыргызстан}} [[Кара-Балта (футбол клубу)|Кара-Балта]]|0 (0) |2009—2010|{{желек|Кыргызстан}} [[Шер (футбол клубу)|Шер]]|? (6) |2011—2012|{{желек|Кыргызстан}} [[Алга (футбол клубу)|Алга]]|? (13) |2013|{{Желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]|? (6) |2014|{{Желек|Тажикстан}} [[Хужанд (футбол клубу)|Хужанд]]| |2014—2016|{{желек|Кыргызстан}} [[Алга (футбол клубу)|Алга]]|? (2) |2017—2018|{{желек|Кыргызстан}} [[Алай (футбол клубу)|Алай]]|? (2) |2018|{{желек|Кыргызстан}} [[Алга (футбол клубу)|Алга]]|? (11) |2019|{{желек|Тажикстан}} [[Хужанд (футбол клубу)|Хужанд]]|20 (8) |2020—2021|{{желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]| 30 (9) |2021|{{желек|Кыргызстан}} [[Нефтичи (футбол клубу, Кочкор-Ата)|Нефтичи]]| |2022|{{желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]|}} |улуттук курамасы = {{футболдук карьера ||{{желек|Кыргызстан}} Кыргызстан (u 21)| |2010|{{желек|Кыргызстан}} Кыргызстан (u 23)|2 (0) |2012— а.у|{{Желек|Кыргызстан}} [[Кыргызстан улуттук футбол курамасы|Кыргызстан]]| 25 (6)}} |машыктыруучулук клубдары= |клуб тууралуу маалыматтардын жаңылоосу = 16.07.2022 |курама тууралуу маалыматтардын жаңылоосу = 28.04.2022 |уикиказына = }} '''Турсунали Рустамов''' (31-январь, 1990) — [[Кыргызстан|Кыргызстандык]] [[Футбол|футболчу]], " [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]]" клубунун жана [[Кыргызстан улуттук футбол курамасы|Кыргызстан улуттук курамасынын]] жарым коргоочусу . == Клубдук карьерасы == Турсунали Рустамов Ж. Расулов районудагы мектептин жана тажик футболунун тарбиялануучусу, машыктыруучу - Достон Мамиров. Аны Кыргызстанга машыктыруучу Александр Сергеевич Резин чакырган. Алгач биринчи лигадагы " Кара-Балта " командасында ойногон. Бир жыл ойногондон кийин ал бир катар жогорку лига командаларынын көңүлүн бурган. 2009-жылы борбордогу « Шер-Ак-Дан » командасы менен келишим түзүп, анын курамында эки сезон ойногон. Андан кийин башка борбор калаадагы « [[Алга (футбол клубу)|Алга]] » жана « [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] » командаларында ойногон. 2014-жылы Тажикстандын « Худжанд » клубунда 1 сезон ойноп, «Алгага» кайтып келген. 2016-жылы Рустамов [[Кыргызстан футбол чемпиондугу|Кыргызстандын эки жолку чемпиону]] " [[Алай (футбол клубу)|Алай]] " клубу менен келишим түзгөн. == Улуттук курамадагы карьерасы == Кыргызстанга көчүп келгенден кийин Кыргызстандын жаштар курамасынын машыктыруучуларынан сунуш түшкөн. Рустамов Тажикстандын курама командасынын чакыруусун көптөн бери күтүп жүргөн, бирок келген эмес.  Кыргызстандын олимпиадалык курамасынын курамында 2010-жылы Азия оюндарына катышып, 2 беттеш өткөргөн. Ал 2012-жылы Шериктештик кубогунда Кыргызстандын жаштар курамасында ойноп, 5 гол киргизип, өз командасынын бомбардири болуп, турнирдин бомбардирлеринин арасында үчүнчү орунду ээлеген. [[Кыргызстан улуттук футбол курамасы|Кыргызстандын курама командасынын]] оюнчусу катары 2012-жылы 1-июнда [[Казакстан улуттук футбол курамасы|Казакстан]] менен болгон беттеште дебют жасаган <ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190119233916/http://footballfacts.ru/matches/291205 |archivedate=2019-01-19 |title=Казахстан 5 : 2 Киргизия |url=http://footballfacts.ru/matches/291205 |accessdate=2022-07-16}}</ref> . 2013-жылдын 6-сентябрында Белоруссия курама командасы менен болгон жолдоштук беттеште (1:3) биринчи голун киргизген <ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200107012133/http://footballfacts.ru/matches/689014 |archivedate=2020-01-07 |title=Белоруссия 3 : 1 Киргизия |url=http://footballfacts.ru/matches/689014 |accessdate=2022-07-16}}</ref> . [[2019 футбол боюнча Азия Кубогу|Азия Кубогунун 2019]] катышуучусу. Ал 3 беттеш өткөрүп, анын баарында экинчи таймда алмаштыруу менен чыгып, 1/8 финалда БАЭ курамасына каршы оюнда гол киргизген (2:3) <ref>[https://int.soccerway.com/matches/2019/01/21/asia/asian-cup/united-arab-emirates/kyrgyzstan/2786077/?ICID=HP_MS_08_03 UAE VS. KYRGYZSTAN 3 — 2]</ref> . == Эскертмелер == {{Булактар}} == Шилтемелер == [[Категория:Кыргызстан футболчулары]] lp8cz0ngd5savjvfd3d25qefddthxc1 Кыргызстан 2022 жайкы Азия оюндарында 0 130815 653358 546041 2026-09-27T05:58:25Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653358 wikitext text/x-wiki {{Кыргызстан Азия оюндарында |Оюн = 2022 жайкы |Chef De Mission = |Спортчу = 162 |Спорт түрү = 23 |Туучу = Ачылышында: [[Оңолбек Каныбек уулу]]<ref name="Super.kg Соңку кабарлар"> </ref><br>[[Камила Абдыл-Хамитова]]<br>Жабылышында: [[Жоламан Шаршенбеков]]<ref>{{cite web |url= https://super.kg/kabar/news/434643|title= Азия оюндары: Кыргызстандын желегин Жоламан Шаршенбеков көтөрүп басты (фото)| work=Super.kg| accessdate=09.10.2023}}</ref> |Алтын = 4 |Күмүш = 2 |Коло = 9 |Баардыгы = 15 |Орун = 18 }} [[Кыргызстан]] [[2022 жайкы Азия оюндары|2022 жайкы Азия оюндарына]] спорттун 25 түрү боюнча 181 спортчусу менен катышат<ref>{{cite web |url=https://super.kg/kabar/news/428274|title= Азия оюндары: Кыргыз курамасы спорттун 25 түрүнөн катышат. Ага 35 миллион сом бөлүндү| work=Super.kg| accessdate=02.06.2023}}</ref>. [[Кыргызстан]] эгемен тарыхында сегизинчи жолу Азия оюндарына катышуусу. [[Кыргызстан улуттук олимпиада комитети|Улуттук олимпиада комитетинин]] маалыматына ылайык курма спорттун төмөнкү 25 түрүнөн (бокс, сууда сүзүү, ок атуу, жаа атуу, дзюдо, оор атлетика, күрөш түрлөрү(грек-рим, эркин, кыз-келиндер күрөшү) каратэ, фехтование, жеңил атлетика, каное жана байдаркада сүзүү, заманбап спорттун беш түрү, таэквондо WT , триатлон, волейбол, футбол, кураш, шахмат,джиу-джитсу, кибер спорт, гимнастика, баскетбол 3х3, ушу саньшоу, спорттук ат оюндары) күч сынашат. Жайкы Азия оюндары 2022-жылы 10-сентябрдан 25-сентябрга чейин [[Кытай|Кытайдын]] [[Ханчжоу]] шаарында өтүшү керек эле, бирок Эл аралык олимпиада комитети [[COVID-19 пандемиясы|COVID-19 пандемиясынан]] улам 2023-жылга жылдырган<ref>{{Cite news|url=https://ocasia.org/news/2987-oca-press-release-on-hangzhou-asian-games-2022-and-shantou-asian-youth-games-2021.html|title=OCA Press Release on Hangzhou Asian Games 2022 and Shantou Asian Youth Games 2021|date=6 May 2022|access-date=6 May 2022|publisher=Olympic Council of Asia|archive-date=6 May 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220506075830/https://ocasia.org/news/2987-oca-press-release-on-hangzhou-asian-games-2022-and-shantou-asian-youth-games-2021.html|url-status=live|accessdate=2023-06-01|archivedate=2022-05-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220506075830/https://ocasia.org/news/2987-oca-press-release-on-hangzhou-asian-games-2022-and-shantou-asian-youth-games-2021.html}}</ref>. Азия оюндары 23-сентябрда 8-октябрга чейин Ханчжоу шаарында өтөт<ref>{{Cite news|url=https://ocasia.org/news/3217-oca-press-release-oca-announces-new-dates-for-the-19th-asian-games-hangzhou.html|title=OCA Press Release: OCA announces new dates for the 19th Asian Games - Hangzhou|date=19 July 2022|access-date=19 July 2022|publisher=Olympic Council of Asia|archive-date=23 July 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220723002319/https://ocasia.org/news/3217-oca-press-release-oca-announces-new-dates-for-the-19th-asian-games-hangzhou.html|url-status=live|accessdate=2023-06-01|archivedate=2022-07-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220723002319/https://ocasia.org/news/3217-oca-press-release-oca-announces-new-dates-for-the-19th-asian-games-hangzhou.html}}</ref><ref>{{cite web |url=https://sport.kg/main_news/75002-srok-podachi-zajavok-na-uchastie-v-aziatskih-igrah-2023-zavershitsja-15-marta.html|title=Срок подачи заявок на участие в Азиатских Играх-2023 завершится 15 марта | work=Sport.kg| accessdate=02.06.2023}}</ref>. [[2023|2023-жылы]], [[15-сентябрь|15-сентябрда]] Кыргызстандын туусун мушкер [[Эркин Адылбек уулу]] көтөрүп өтө турганы маалым болгон<ref name="Super.kg Соңку кабарлар">{{cite web | url=https://super.kg/kabar/news/433589|title= "Туу тапшырылып". Кыргыз спортчулары Азия оюндарына аттанды|work=Super.kg | accessdate=15.09.2023}}</ref>. Ага министрлер кабинетинин төрагасы [[Акылбек Жапаров]] [[Кыргызстан|Кыргыз Республикасынын]] туусун тапшырган<ref>{{cite web|url=http://en.kabar.kg/news/head-of-cabinet-of-ministers-sends-off-kyrgyz-athletes-to-asian-games/|title=Head of Cabinet of Ministers sends off Kyrgyz athletes to Asian Games|work=Kabar.kg|access-date=2023-09-15|accessdate=2023-09-16|archivedate=2023-09-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230919072310/http://en.kabar.kg/news/head-of-cabinet-of-ministers-sends-off-kyrgyz-athletes-to-asian-games/}}</ref>. ==Медалдар== ===Медалчылар=== {| bgcolor="#f7f8ff" cellpadding="3" cellspacing="0" border="1" style="font-size: 95%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse;" |- bgcolor="#BCD2EE" ! '''№''' ! Медаль ! Спортчулар ! Спорттун түрү ! Спорттун багыты ! Датасы |- bgcolor=gold |colspan=6 align=center|'''Алтын''' |- |1 |align=center|[[Файл:Gold medal asia.svg|30px|alt=|link=]] |[[Эрлан Шеров]] |align=center|[[Дзюдо]] |{{Алтын медаль}} (— 90 кг) |align="center"|[[26-сентябрь]] |- |2 |align=center|[[Файл:Gold medal asia.svg|30px|alt=|link=]] |[[Жоламан Шаршенбеков]] |align=center|[[Күрөш]] |{{Алтын медаль}} (— кг) |align="center"|[[4-октябрь]] |- |3 |align=center|[[Файл:Gold medal asia.svg|30px|alt=|link=]] |[[Акжол Махмудов]] |align=center|[[Күрөш]] |{{Алтын медаль}} (— 77 кг) |align="center"|[[4-октябрь]] |- |4 |align=center|[[Файл:Gold medal asia.svg|30px|alt=|link=]] |[[Айпери Медет кызы]] |align=center|[[Күрөш]] |{{Алтын медаль}} (— 76 кг) |align="center"|[[4-октябрь]] |- bgcolor=#CC9966 |colspan=6 align=center|'''Коло''' |- |1 |align=center|[[Файл:Bronze medal asia.svg|30px|alt=|link=]] |[[Авазбек Аманбеков]] |[[Ушу]] |{{Коло медаль}} (санда, 56кг) |align="center"|[[27-сентябрь]] |- |2 |align=center|[[Файл:Bronze medal asia.svg|30px|alt=|link=]] |[[Темирлан Аманкулов]] |[[Ушу]] |{{Коло медаль}} (санда, 75кг) |align="center"|[[27-сентябрь]] |} ===Спорттун түрү боюнча медалдар=== {| class="wikitable" align=left style="font-size: 120%" |- style="background:#efefef;" !colspan=7|'''Спорт боюнча медалдар''' |- style="text-align:center; background:#efefef;" | |[[Файл:Olympic Rings.svg|70px]] | bgcolor="gold" |'''Алтын&nbsp;''' | bgcolor="silver" |'''Күмүш&nbsp;''' | bgcolor="CC9966" |'''Коло&nbsp;''' | '''Баардыгы''' |- style="text-align:center;" |[[Файл:Judo pictogram.svg|30px|alt=|link=]] [[Дзюдо]] | style="background:#F7F6A8;" |1 | style="background:#DCE5E5;" |0 | style="background:#FFDAB9;" |0 |'''1''' |- style="text-align:center;" |[[Файл:Wushu pictogram.svg|30px|alt=|link=]] [[Ушу]] | style="background:#F7F6A8;" |0 | style="background:#DCE5E5;" |0 | style="background:#FFDAB9;" |2 |'''2''' |- style="text-align:center;" |Жыйынтыгы | style="background:#F7F6A8;" |1 | style="background:#DCE5E5;" |0 | style="background:#FFDAB9;" |2 |'''3''' |} ==[[Файл:3x3 basketball pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Баскетбол 3х3== {|class=wikitable style=font-size:90%;text-align:center !rowspan=2|Курама !colspan=2|Тайпалык баскыч<br>(D тайпасы) !Квалификация !Чейрекфинал !Жарым финал !colspan=2|Финал |-style=font-size:95% !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Оруну !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Оруну |- | * Нурбек Айданбек уулу<br> * Темирлан Капаков<br> * Эсенгелди Турусбеков<br> * Адил Жээналиев |{{Өлкө желеги|Казакстан}}<br>{{L}} 16—20<br>{{Өлкө желеги|Камбоджа}}<br>{{L}} 15—17 <br>{{Өлкө желеги|Катар}}<br>{{L}} 5—21 <br>{{Өлкө желеги|Таиланд}}<br>{{L}} 5—22 |5 |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |18 |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучу:'''Жаныш Адиев |} {| class="wikitable" !rowspan=2 width=20%| Улуттук курама !rowspan=2 width=5%|Упайы !colspan=3|Оюндары !colspan=3|Эсептери !rowspan=2|Квалификация |- !width=5%|{{comment|О|}} !width=5%|{{comment|{{W}}|}} !width=5%|{{comment|{{L}}|}} !width=5%|{{comment|ГК}} !width=5%|{{comment|ГӨ}} !width=5%|{{comment|ГУ}} |- align=center bgcolor=#ccffcc | align=left|1. {{Өлкө желеги|Катар}} | '''4''' | 4 || 4 || 0 || 77 || 33 || +44|| Чейрек финал |- align=center bgcolor=lightcyan | align=left|2. {{Өлкө желеги|Казакстан}} | '''3''' | 4 || 3 || 1 || 71 || 64 || +7 || Квалификация |- align=center bgcolor=lightcyan | align=left|3. {{Өлкө желеги|Таиланд}} | '''2''' | 4 || 2 || 2 || 71 || 50|| +21 || Квалификация |- align=center bgcolor=white | align=left|4. {{Өлкө желеги|Камбоджа}} | '''1''' | 4 || 1 || 3 || 45|| 78 || -33|| |- align=center bgcolor=white | align=left|5. {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | '''0''' | 4 || 0 || 4 || 41|| 80|| -39|| |- align=center bgcolor=#ccffcc |} ----- {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|25|df=y}} | time = 20:15 | team1 = [[Казакстан]] {{желек|Казакстан}} | score = 20–16 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | stadium = Deqing Geographic Information Park Basketball Court, Хучжоу | attendance = | referee = | event = | round = }} {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|27|df=y}} | time = 20:15 | team1 = [[Кыргызстан]] {{желек|Кыргызстан}} | score = 15–17 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Камбоджа}} | stadium = Deqing Geographic Information Park Basketball Court, Хучжоу | attendance = | referee = | event = | round = }} {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|28|df=y}} | time = 17:50 | team1 = [[Катар]] {{желек|Катар}} | score = 21–5 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | stadium = Deqing Geographic Information Park Basketball Court, Хучжоу | attendance = | referee = | event = | round = }} {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|29|df=y}} | time = 15:05 | team1 = [[Кыргызстан]] {{желек|Кыргызстан}} | score = 5–22 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Таиланд}} | stadium = Deqing Geographic Information Park Basketball Court, Хучжоу | attendance = | referee = | event = | round = }} ----- == [[Файл:Boxing pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Бокс == {{Негизги макала|Бокс 2022 жайкы Азия оюндарында}} Азия оюндарына Кыргызстандын атынан жети тажрыйбалуу эркек мушкер катышат. Команданын курамында бокс боюнча дүйнө чемпиондугун жана ASBC Азия элиталык бокс чемпиондугун жеңүүчүлөрү бар. Биринчи квалификацияга боксчуларды машыктыруучулар: Данияр Төлөгөн уулу, Улан Сагынбаев жана Акыйкат Абаев мырзалар тандаган жана жетекчилик Париж-2024 Олимпиада оюндарына жолдомо алууну пландайт. 2023-жылы Кыргызстандын курама командасы бир нече даярдык иш-чараларында күч сынашкан, анын ичинде эркектер арасында бокс боюнча элиталык дүйнө чемпиондугу, Боцкайдын эскерүү турнири, Белграддын жеңүүчүсү үчүн турнир жана Шопоковду эскерүү турнири<ref>{{cite web | url=http://www.asbcnews.org/kyrgyzstan-selected-seven-male-boxers-to-participate-in-the-asian-games/|title=Kyrgyzstan selected seven male boxers to participate in the Asian Games|work=ASBC |access-date=2023-09-15}}</ref>. {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan="2" width=200|Спортчулар !rowspan="2" width=200|Категориясы ! 1/32 финал ! 1/16 финал ! Чейрек финал ! Жарымфинал ! Финал !rowspan="2"|Оруну |- !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- |Нуржигит Дүйшөбаев | — 51 кг |{{СпортчуОО туусу|Х.Эшиш|JOR|2022 жайкы}}<br>{{w}} 5—0 |{{СпортчуОО туусу|А.Жабар|AFG|2022 жайкы}}<br>{{w}} 5—0 |{{СпортчуОО туусу|Т.Цубои|JPN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—5 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |5 |- |[[Мунарбек Сейитбек уулу]] | — 57 кг |{{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|К.Паалам|PHI|2022 жайкы}} <br>{{L}} 1—4 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |9 |- |[[Аскат Култаев]] | — 63,5 кг |{{СпортчуОО туусу|М. Алхавсав|KSA|2022 жайкы}} <br>{{w}} <small>(ко)</small> 0—0 |{{СпортчуОО туусу|Ш.Тхапа|IND|2022 жайкы}}<br>{{w}} 5—0 |{{СпортчуОО туусу|Аль-Саррей|IRQ|2022 жайкы}}<br>{{L}} 2—3 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |5 |- |[[Нурадин Рустамбек уулу]] | — 71 кг |{{СпортчуОО туусу|Ч. Кан|TPE|2022 жайкы}}<br>{{L}} 1—4 |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |17 |- |[[Өмүрбек Бекжигит уулу]] | — 80 кг |{{n/a}} ||{{СпортчуОО туусу|Л.Чахар|IND|2022 жайкы}}<br>{{W}} 4—1 |{{СпортчуОО туусу|Т.Танатхан|CHN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 1—4 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |5 |- |[[Эркин Адылбек уулу]] | — 92 кг |{{n/a|болгон эмес}} |{{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|Д. Болтаев|TJK|2022 жайкы}} <br>{{L}} 4—0 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |5 |- |[[Ооматбек Элчоро уулу]] | + 92 кг |{{n/a|болгон эмес}} |{{СпортчуОО туусу|Н.Бервал|IND|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—0 <small>(ко)</small> |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |8 |- |colspan=9 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Данияр Төлөгөн уулу |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучулар:''' Улан Сагынбаев, Акыйкат Абаев, Беганас Султанбаев, Бейшенбек Сабатаров |} == [[Файл:Volleyball pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Волейбол == {|class=wikitable style=font-size:90%;text-align:center !rowspan=2|Курама !colspan=3|Тайпалык баскыч !1/16 финал !Чейрекфинал !Жарым финал !colspan=2|Финал |-style=font-size:95% !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Оруну !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Оруну |- |Кыргызстан<br> (эркектер) |{{Өлкө желеги|Казакстан}}<br />{{L}} 2—3 |{{Өлкө желеги|Кытай}}<br />{{L}} 0—3 |3 |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| Алдыга жылган эмес |14 |} ; Команданын курамы {| class="wikitable" style="border: 1px solid #FFD700; font-size: 95%;" ! style="background:#D52B1E; color:white; border: 0;"|Волейбол боюнча Кыргызстан курамасынын эркетер курамы |- | style="background:white; border: 0;" colspan="4" | {| class="wikitable" style="width: 100%; text-align: center;" ! style="background:#FFD700; :#D52B1E; color:white width: 2em;" rowspan="2"| Номуру ! style="background:#FFD700; color:#D52B1E; color:white: 14.5em;" rowspan="2"| Аты-жөнү !! style="background:#FFD700; color:#e8122e; width: 9.5em;" rowspan="2"| Төрөлгөн датасы !! style="background:#FFD700; color:#e8122e; width: 5em;" rowspan="2"| бою, см!! style="background:#FFD700; color:#e8122e; width: 14.5em;" rowspan="2"| Клубу !! style="background:#FFD700; color:#e8122e; width: 5em;" rowspan="2"| Оюндары!! colspan="2" style="background:#FFD700; color:#e8122e; width: 6em;" | Упайы !! style="background:#FFD700; color:#e8122e; width: 5em;" rowspan="2"| Жалпы упайы!! |- !style="background:#FFD700; color:#e8122e; width: 2em;"| {{Желек|Казакстан}} KAZ!! style="background:#FFD700; color:#e8122e; width: 2em;"| {{Желек|Кытай}} CHN!! |- ! colspan="9" style="background:#D52B1E; color:white;" |Плеймейкер (S) |- |3 ||align=left|[[Медетбек Эргеш уулу]] ||20-январь, 1994 ||1.75 см|| align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Улар (волейбол кулубу)|Улар]] || 5 || 1 || — || 1 |- |11 ||align=left|[[Жамалидин Мусаев]] || 9-май, 1992|| 1.83 см || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} EREM || 3 || — || — || — |- ! colspan="9" style="background:#D52B1E; color:white;" |Диагоналдык (OP) |- |7 ||align=left|[[Оңол Каныбек уулу]] ('''к''') ||19-август, 1991 ||2.00 см || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Жаңы-Муун (волейбол клубу)|Жаңы-Муун]] || 8 || 14 || 6 || 20 |- ! colspan="9" style="background:#D52B1E; color:white;" |Чабуулчулар (OH) |- |2 ||align=left|[[Дамир Газинур уулу]] || 7-июль, 1993||1.89 см|| align=left|{{Желек|Кыргызстан}} Жаңы-Муун||1 || — || 1 || 1 |- |5 ||align=left|[[Нурмухамед Токтоев]] || 24-ноябрь, 1994 || 1.78 см || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} Отор || 6 || 10 || 2 || 12 |- |8 ||align=left|[[Жантемир Жээнбек уулу]] || 1-ноябрь, 2001 || 1.80 см || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} Жаңы-Муун || 5 || — || 9 || 9 |- |9 ||align=left|[[Темир Муса уулу]] || 4-декабрь, 1994 || 1.85 см || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} Улар || 7 || 3 || 2 || 5 |- |10 ||align=left|[[Өмүрбек Жунусов]] || 1-октябрь, 1997 || 1.97 см|| align=left|{{Желек|Кыргызстан}} EREM || 6 || 23 || 2||25 |- ! colspan="9" style="background:#D52B1E; color:white;" |Борбордук тосмолор (MB) |- |4 ||align=left|[[Нурислам Медетбек уулу]] || 15-сентябрь 2000 ||1.97 см|| align=left|{{Желек|Кыргызстан}} EREM || 7 ||14 || 5 || 19 |- |6 ||align=left|[[Баястан Жыргалбек уулу]] || 1-январь, 1996|| см || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} Улар || 1 ||2.09 см||2|| 2 |- |13 ||align=left|[[Роман Шилов]] || 7-январь, 1998|| 2.13 см || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} Салам-Алик || 8 ||8 || 7 || 14 |- ! colspan="9" style="background:#D52B1E; color:white;" |Либеро (L) |- |1 ||align=left|[[Кутманбек Абсатаров]] || 26-декабрь, 1995||1.75 см || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Салам-Алик]] ||—||—||—||— |} |- ! style="background:#FFD700; color:black; border: 0;" | Башкы машыктыруучу |- | style="background:#FFD700; border: 0;" colspan="4" | {| class="wikitable" style="width: 100%; text-align: center;" ! style="background:#e8122e; color:#FFD700; width: 10em;" |Аты-жөнү !! style="background:#e8122e; color:#FFD700; width: 10em;" | Жарандыгы!! style="background:#e8122e; color:#FFD700; width: 10em;" | Төрөлгөн датасы |- |align=left|[[Андрей Анкудинов]] ||align=left|{{Өлкө желеги|Кыргызстан}} || ~ |} |} ; Жыйынтыгы ;; Тайпалык баскыч (A тайпасы) * '''H''' — мелдешти өткөрүп жаткан өлкө. * {{W}} — Жеңген * {{L}} — Утулган * (п) — Оюндун партиясындагы көрсөткүч. * {{legend|#ccffcc|— Финалдык раундка өткөндөр|border=solid 1px #AAAAAA}} {| class="wikitable" !rowspan=2 width=20%| Улуттук курама !rowspan=2 width=5%|Упайы !colspan=3|Оюндары !colspan=3|Партиядагы<br>оюндары !colspan=3|Партиядагы<br>эсептери |- !width=5%|{{comment|О|}} !width=5%|{{comment|{{W}}|}} !width=5%|{{comment|{{L}}|}} !width=5%|{{comment|{{W}} (п)}} !width=5%|{{comment|{{L}} (п)}} !width=5%|{{comment|SR}} !width=5%|{{comment|{{W}} (п)}} !width=5%|{{comment|{{L}} (п) }} !width=5%|{{comment|SPR}} |- align=center bgcolor=#ccffcc | align=left|1. {{Өлкө желеги|Кытай}} '''(H) ''' | '''6''' | 2 || 2 || 0 || 6 || 0 || MAX || 150 || 118 ||1.271 |- align=center bgcolor=#ccffcc | align=left|2. {{Өлкө желеги|Казакстан}} | '''2''' | 2 || 1 || 1 || 3 || 5 || 0.600 || 164 || 174 || 0.943 |- align=center bgcolor=white | align=left|3. {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | '''1''' | 2 || 0 || 2 || 2 || 6 || 0.333 || 174|| 176|| 0.989 |- align=center bgcolor=#ccffcc |} ---- {{Volleyballbox |bg = #eeffff |date = {{Start date|2023|09|19|df=y}} |time = 10:00 |team1 = [[Файл:Redshirt.svg|30px|alt=|link=]][[Кыргызстан]] {{Желек|Кыргызстан}} |score = 2–3 |team2 = {{Өлкө желеги|Казакстан}}[[Файл:Rpb clothing icon.svg|30px|alt=|link=]] |set = (25–18, 23–25, 15–25, 25–18, 11–15) |stadium = China Textile City Sports Centre Gymnasium, [[Ханчжоу]] |attendance = 1,000 |referee =<br> {{Желек|Филиппиндер}} Юл Беноса<br>{{Желек|Жапония}} Тайсуке Тогава |report = [https://info.hangzhou2022.cn/resAG2022-/pdf/AG2022-/VVO/AG2022-_VVO_C73_VVOMTEAM6-------------GPA-000100--.pdf P2] [https://info.hangzhou2022.cn/en/results/volleyball/result-men-gpa-000100-.htm аныктама] }} ---- {{Volleyballbox |bg = #eeffff |date = {{Start date|2023|09|20|df=y}} |time = 19:00 |team1 =[[Файл:Redshirt.svg|30px|alt=|link=]] [[Кытай]] {{Желек|Кытай}} |score = 3–0 |team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} [[Файл:Soccer Jersey Azure.png|30px|alt=|link=]] |set = (25–19, 25–18, 25–18) |stadium = China Textile City Sports Centre Gymnasium, [[Ханчжоу]] |attendance = 2,600 |referee = <br>{{Желек|Индонезия}} Агунг Пурванторо<br>{{Желек|Таиланд}} Бантом Пимтонгхонбури |report = [https://info.hangzhou2022.cn/resAG2022-/pdf/AG2022-/VVO/AG2022-_VVO_C73_VVOMTEAM6-------------GPA-000200--.pdf P2] [https://info.hangzhou2022.cn/en/results/volleyball/result-men-gpa-000200-.htm аныктама] }} ---- ==[[Файл:Judo pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Дзюдо== {{Негизги макала|Дзюдо 2022 жайкы Азия оюндарында}} {|class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan=2 width=200|Спортчулар !rowspan=2 width=200|Категориясы !1/32 финал !1/16 финал !Чейрек финал !Жарымфинал !Финал !rowspan=2|Оруну |- !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- | Ханболот Ырысбеков | — 60 кг | {{СпортчуОО туусу|С.Ситхисане|LAO|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10—00s1 |{{СпортчуОО туусу|Ян Юн Вэй|TPE|2022 жайкы}}<br>{{L}} 00—10 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |9 |- | Айбек Кубанычбек уулу | — 66 кг | {{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|Чэнь Йен-Мин|TPE|2022 жайкы}}<br>{{W}} 10—00 |{{СпортчуОО туусу|Ан Баул|KOR|2022 жайкы}}<br> <br>{{L}} 00s2—01s2 |<small>жубатуучу раунд</small><br>{{СпортчуОО туусу|Н.Баянмунх|UAE|2022 жайкы}}<br>{{L}} 00—01s1 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"|алдыга жылган эмес |7 |- |Чынгызхан Сагыналиев | — 73 кг | {{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|Ч.Репияляж|SRI|2022 жайкы}}<br>{{W}} 10—00s1 |{{СпортчуОО туусу|С.Хасимото|JPN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 00s1—10 |<small>жубатуучу раунд</small><br>{{СпортчуОО туусу|Д.Шамшаев|KAZ|2022 жайкы}}<br>{{L}} 00—10s1 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"|алдыга жылган эмес |7 |- | Асад Масабиров | — 81 кг | {{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|Ч.Сун|CHN|2022 жайкы}}<br>{{W}} 01—00 |{{СпортчуОО туусу|С.Махмадбеков|TJK|2022 жайкы}}<br>{{L}} 00—10s1 |<small>жубатуучу раунд</small><br>{{СпортчуОО туусу|А.Гербеков|BRN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 00—01s1 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"|алдыга жылган эмес |7 |- | Эрлан Шеров | — 90 кг | {{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|Х. Бу|CHN|2022 жайкы}}<br>{{w}} 01s1—00 |{{СпортчуОО туусу|К. Сагаипов|LBN|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10s00s3 |{{СпортчуОО туусу|Г.Арам|UAE|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10s1—00s2 |{{СпортчуОО туусу|Д.Бобонов|UZB|2022 жайкы}}<br>{{w}} 01s2—00s2 |{{алтын медаль}} |- | Владимир Золоев | — 100 кг | {{n/a|болгон эмес}} |{{СпортчуОО туусу|А. Волф|JPN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 00—10 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |9 |- | Сыймык Жапаров | + 100 кг |{{n/a|болгон эмес}} | {{СпортчуОО туусу|М. Магомедомаров|UAE|2022 жайкы}}<br>{{L}} 00s2—10s1 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |10 |- | Жанар Жолдошева | — 57 кг |{{n/a|болгон эмес}} | {{СпортчуОО туусу|Л. Чэнь-Лин|TPE|2022 жайкы}} |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Адина Көчкөнбаева | — 63 кг |{{n/a|болгон эмес}} | {{СпортчуОО туусу|З. Дашкинова|TKM|€2022 жайкы}} |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Ажар Исаева | — 70 кг |{{n/a|болгон эмес}} |{{СпортчуОО туусу|Ф. Иньин|CHN|2022 жайкы}} |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Шахида Нармухамедова | — 78 кг |{{n/a|болгон эмес}} | {{СпортчуОО туусу|Х В.Шу Хуэй|TPE|2022 жайкы}} |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Абдужалил Юнусов |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучулар:''' Сергей Кладнов, Савуржан Аматов |} ==[[Файл:Archery pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Жаа атуу == {{Негизги макала|Жаа атуу 2022 жайкы Азия оюндарында}} ;Жеке {|class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan=2 width=200|Спортчулар !colspan="2"|Тайпалык баскыч !1/64 финал !1/32 финал !1/16 финал !Чейрек финал !Финал/<br>Жарымфинал !rowspan=2|Оруну |- !Жыйынтыгы ! Оруну !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- |Улукбек Курсаналиев |569 |49 (81) |{{СпортчуОО туусу|М. С. Ислам|BAN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 23—30 |colspan=5 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |- |Диана Канатбек кызы |567 |41 (64) |{{СпортчуОО туусу|Ган Ын Жу|PRK|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—6 |colspan=5 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |} ;Команда {|class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan=2 width=200|Спортчулар !colspan="3"|Тайпалык баскыч !1/8 финал !Чейрек финал !Финал/<br>Жарымфинал !rowspan=2|Оруну |- !Жыйынтыгы !Жалпы упайы !Оруну !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- | # Улукбек Курсаналиев # Диана Канатбек кызы |569<br>567 |1136 |26 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |26 |- |colspan=10 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Заирбек Бердибаев |} == [[Файл:Athletics pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Жеңил атлетика == {{Негизги макала|Жеңил атлетика 2022 жайкы Азия оюндарында}} {|class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчу ! rowspan=2 width=200|Багыты !colspan="2"|Квалификация !colspan="2"|Финал |- !Аралыгы !Оруну !Аралыгы !Оруну |- |Тимур Искаков |Узундукка секирүү |7.08 |7 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |15 |} {|class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчулар ! rowspan=2 width=200|Аралыгы !colspan="3"|Биринчи раунд !colspan="3"|Финал |- !Чуркоо !Убактысы !Оруну !Убактысы !Оруну |- |rowspan=2 |[[Руслан Литовский]] |200 м |3 |22.86 |7 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |28 |- |400 м |2 |50.10 |7 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |20 |- |rowspan=2 |[[Мусулман Жоломанов]] |800 м |1 |1:54.20 |5 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |15 |- |1500 м |2 |3:56.85 |6 |3:52.37 |12 |- |[[Нурсултан Кеңешбеков]] |rowspan=2 |10000 м |colspan=3 {{n/a|—}} |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| финишке чыкпаган (DNF) |- |rowspan=2 |[[Илья Тяпкин]] |colspan=3 {{n/a|—}} |31:20.72 (SB) |11 |- |Марафон |colspan=3 {{n/a|—}} |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| финишке чыкпаган (DNF) |- |Ангелина Тяпова |100 м |2 |14.93 |8 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |14 |- |[[Айнуска Калил кызы]] |rowspan=2 |5000 м |colspan=3 {{n/a|—}} |16:37.42 (PB) |10 |- |Гүлшаной Сатарова |colspan=3 {{n/a|—}} |16:39.93 |11 |- |Мария Коробицкая |10000 м |colspan=3 {{n/a|—}} |35:03.83 |5 |- |[[Сардана Трофимова]] |Марафон |colspan=3 {{n/a|—}} |2:28:41 (SB) |{{коло медаль}} |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучулар:''' Сатыбек Чокаев, Андрей Самололов, Татьяна Борисова |} ==[[Файл:Jujitsu pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Жиу-житсу == {{Негизги макала|Жиу-житсу 2022 жайкы Азия оюндарында}} {|class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan=2 width=200|Спортчулар !rowspan=2 width=200|Категориясы !1/16 финал !1/8 финал !Чейрек финал !Жарымфинал !Финал !rowspan=2|Оруну |- !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- | Нурсултан Арзыматов | — 62 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Нурсултан Куштарбек уулу | — 62 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- |Жакшылык Уранов | — 69 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- |Токторбай Жусуп уулу | — 69 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Азамбек Шамшиев | — 77 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Төрөкан Багынбай уулу | — 77 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Руслан Сагдеев | — 85 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Абдурахман Муртазалиев | — 85 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Сезим Аскарова | — 53 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Муртазали Муртазалиев |} ==[[Файл:Modern pentathlon pictogram (pre-2025).svg|30px|alt=|link=]] Заманбап пентатлон == {{Негизги макала|Заманбап пентатлон 2022 жайкы Азия оюндарында}} {|class=wikitable style=font-size:90%;text-align:center |- !rowspan="2"|Спортчулар !colspan=2|Сууда сүзүү<br/><span style="font-size:95%">(200 м эркин)</span> !colspan=2|Фехтование<br/><span style="font-size:95%">(Кылыч менен бир тийүү)</span> !colspan=2|Ат минүү<br/><span style="font-size:95%">(секирүүнү көрсөтүү)</span> !colspan=2|Лазердик иштетүү<br/><span style="font-size:95%">(10 м пневматикалык тапанчадан атуу/ чуркоо 3200 м)</span> !rowspan=2|Жалпы укпайы !rowspan=2|Финал оруну |-style="font-size:95%" !MP упайы !Оруну !MP упайы !Оруну !MP упайы !Оруну !MP укпайы ! Оруну |- |Атай Эркинбеков | | | | | | | | | | |- |Родион Хрипченко | | | | | | | | | | |- |Василий Лукиянов | | | | | | | | | | |- |Илья Мягких | | | | | | | | | | |- |Мария Штукина | | | | | | | | | | |- |colspan=11 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Сергей Мягких |} ==[[Файл:Karate pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Карате == {{Негизги макала|Карате 2022 жайкы Азия оюндарында}} {|class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan=2 width=200|Спортчулар !rowspan=2 width=200|Категориясы !1/16 финал !1/8 финал !Чейрек финал !Жарымфинал !Финал !rowspan=2|Оруну |- !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- | Рафаэль Акбаров | — 60 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Калыс Нурланбек уулу | — 67 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- |Назим Нурланов | — 75 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Адилет Шадыканов | — 84 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Умида Айсаева | — 50 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Кымбат Тойтонова | — 61 кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | Милана Сагыналиева | —? кг | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"|— | |- | |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Мырзабек Алиев |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучулар:''' Бакыт Дүйшөев, Акысбек Өмүрбеков |} == [[Файл:Wrestling pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Күрөш == {{Негизги макала|Күрөш 2022 жайкы Азия оюндарында}} '''Грек-рим күрөшү''' {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчулар ! rowspan=2 width=200|Категориясы ! 1/8 финал ! Чейрек финал ! Жарым финал ! Жубатуучу раунд ! Финал !rowspan="2"|Оруну |- !Адаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- |[[Жоламан Шаршенбеков]] | — 60 кг |{{СпортчуОА туусу|А.Азизов|TJK|2022 жайкы}}<br>{{W}} 8—5 |{{СпортчуОА туусу| Ч.Ханже|KOR|2022 жайкы}}<br>{{W}} 9—0 |{{СпортчуОА туусу|И.Бахрамов|UZB|2022 жайкы}}<br>{{W}} 9—0 |{{n/a|—}} |{{СпортчуОА туусу|А.Сузуки|JPN|2022 жайкы}}<br>{{W}} 8—5 |{{алтын медаль}} |- |[[Раззак Бейшекеев]] | — 67 кг |{{n/a}} |{{СпортчуОА туусу|К. Эндо|JPN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 1—5 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |{{СпортчуОА туусу|Ф. Мырзаражабов|TJK|2022 жайкы}}<br>{{w}} 5<sup>'''F'''</sup>—0 |{{СпортчуОА туусу|М. Бакшиллоев|UZB|2022 жайкы}}<br>{{w}} 1—1 |{{коло медаль}} |- |[[Акжол Махмудов]] | — 77 кг |{{n/a}} |{{СпортчуОА туусу|Кео Сопхак|CAM|2022 жайкы}}<br>{{w}} 4<sup>'''F'''</sup>—0 |{{СпортчуОА туусу|А.Садыков|KAZ|2022 жайкы}}<br>{{w}} 9—0 |{{n/a|—}} |{{СпортчуОА туусу|А.Кавианинеджад|IRI|2022 жайкы}}<br>{{w}} 1—1 |{{алтын медаль}} |- |[[Атабек Азисбеков]] | — 87 кг |{{СпортчуОА туусу|Н.Ализаде|IRI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 1—7 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |{{СпортчуОА туусу|А.Аннамаммедов|TKM|2022 жайкы}}<br>{{w}} 5—2 |{{СпортчуОА туусу|С.Кумар|IND|2022 жайкы}}<br>{{L}} 1—2 |5 |- |[[Үзүр Жузупбеков]] | — 97 кг |{{n/a}} |{{СпортчуОА туусу|М.Сарави|IRI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 1—3 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |{{СпортчуОА туусу|Р.Ассакалов|UZB|2022 жайкы}}<br>{{L}} 1—8<sup>'''F'''</sup> |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |8 |- |[[Ким Роман]] | — 130 кг |{{n/a}} |{{СпортчуОА туусу|Ким Минсок|KOR|2022 жайкы}}<br>{{L}} 4—5 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |8 |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Азат Эркимбаев |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучулар:''' Улукбек Карачолоков, Мейрамбек Ахметов |} '''Эркин күрөш''' {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчулар ! rowspan=2 width=200|Категориясы ! 1/8 финал ! Чейрек финал ! Жарым финал ! Жубатуучу раунд ! Финал !rowspan="2"|Оруну |- !Адаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- |[[Бекзат Алмаз уулу]] | — 57 кг |{{СпортчуАО туусу|Н.Кеукхуанчум|THA|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10—0 |{{СпортчуАО туусу|Р.Калжан|KAZ|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10—0 |{{СпортчуАО туусу|Хан Чоң-Соң|PRK|2022 жайкы}}<br>{{L}} 2—4 |{{n/a|—}} |{{СпортчуАО туусу|Н.Насанбуян|MGL|2022 жайкы}}<br>{{L}} 2—8 |5 |- |[[Алибек Осмонов]] | — 65 кг |{{СпортчуАО туусу|А.Кудиев|TJK|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—11 |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |16 |- |[[Орозобек Токтомамбетов]] | — 74 кг |{{СпортчуАО туусу|Ю.Эмами|IRI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 2—7 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |{{СпортчуАО туусу|Лу Фэн|CHN|2022 жайкы}}<br>{{w}} 8—5 |{{СпортчуАО туусу|М.Эвлоев|TJK|2022 жайкы}}<br>{{w}} 4—2 |{{Коло медаль}} |- |[[Нурмухаммед Адбуллаев]] | — 86 кг |{{СпортчуАО туусу|Х.Яздани|IRI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—10 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |{{СпортчуАО туусу|Д.Оразгылов|TKM|2022 жайкы}}<br>{{L}} 3—9 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |11 |- |[[Каныбек Абдулхаиров]] | — 97 кг |{{СпортчуАО туусу|С.Надери|AFG|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10—0 |{{СпортчуАО туусу|А.Тажудинов|BRN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—9<sup>'''F'''</sup> |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |{{СпортчуАО туусу|Х.Авусайиман|CHN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 2—12 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |7 |- |[[Айаал Лазарев]] | — 125 кг |{{СпортчуАО туусу|С.Малик|IND|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10—0 |{{СпортчуАО туусу|Л.Мунхтур|MGL|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—6 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |{{СпортчуАО туусу|Х.Рахимов|UZB|2022 жайкы}}<br>{{w}} 7—6 |{{коло медаль}} |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Русланбек Мажинов |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучулар:''' Сүймөнкул Таабалды уулу, Ислам Тазабеков |} {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчулар ! rowspan=2 width=200|Категориясы ! 1/8 финал ! Чейрек финал ! Жарым финал ! Жубатуучу раунд ! Финал !rowspan="2"|Оруну |- !Адаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- |[[Айсулуу Тыныбекова]] | — 62 кг |{{СпортчуАО туусу|С.Срисомбат|THA|2022 жайкы}}<br>{{w}} 4<sup>'''F'''</sup>—0 |{{СпортчуАО туусу|Н.Одзаки|JPN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 1—3 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |{{СпортчуАО туусу|Нгуен Тхи Ми Хань|VIE|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10—0 |{{СпортчуАО туусу|И.Кузнецова|KAZ|2022 жайкы}}<br>{{w}} 2—1 |{{коло медаль}} |- |[[Нурзат Нуртаева]]<ref>{{cite web | url=https://super.kg/kabar/news/434106|title="Тартынбаган чечкиндүү кыз". Мээрим Жуманазарованын ордуна Азия оюндарына бара турган Нурзат Нуртаева тууралуу эмнелер белгилүү?|work=Super.kg |access-date=2023-09-30}}</ref> | — 68 кг |{{n/a}} |{{СпортчуАО туусу|Е.Шалыгина|KAZ|2022 жайкы}}<br>{{w}} 8—7 |{{СпортчуАО туусу|Е.Делгермаа|MGL|2022 жайкы}}<br>{{w}} 10—8 |{{n/a|—}} |{{СпортчуАО туусу|Чжоу Фэн|CHN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 2—12 |{{күмүш медаль}} |- |[[Айпери Медет кызы]] | — 76 кг |{{СпортчуАО туусу|Ван Цзюань|CHN|2022 жайкы}}<br>{{w}} 2—1 |{{СпортчуАО туусу|Доң Тхи Линь|VIE|2022 жайкы}}<br>{{w}} 8<sup>'''F'''</sup>—0 |{{СпортчуАО туусу|Чаң Хуэй-цз|TPE|2022 жайкы}}<br>{{w}} 8—0 |{{n/a|—}} |{{СпортчуАО туусу|[[Жамила Бакбергенова|Ж. Бакбергенова]]|KAZ|2022 жайкы}}<br>{{w}} 7—4 |{{алтын медаль}} |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Нурбек Изабеков |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучулар:''' Байгазы Кенжебаев, Чынарбек Изабеков |} '''Күреш (Алыш)''' {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчулар ! rowspan=2 width=200|Категориясы ! 1/16 финал ! Чейрек финал ! Жарым финал ! Жубатуучу раунд ! Финал !rowspan="2"|Оруну |- !Адаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- |Рустам Турусбеков | — 81 кг |{{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|Хуан Чун-Та|TPE|2022 жайкы}} <br>{{L}} 0—10 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"|Алдыга жылган эмес |7 |- |Жамалбек Асылбек уулу | — 90 кг |{{СпортчуОО туусу|Х.Назаров|TJK|2022 жайкы}} <br>{{L}} 0—0 |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |7 |- |Бекболот Токтогонов | + 90 кг |{{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|Т. Теженов|TKM|2022 жайкы}} <br>{{L}} 3—3 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |5 |- |Динара Камчыбекова |rowspan=2| — 70 кг |{{СпортчуОО туусу|Цоу Цзя-Вэнь|TPE|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—3 |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |6 |- |Мээрим Момунжанова |{{СпортчуОО туусу|Ю Дан|CHN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—10 |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |7 |- |Уланай Салиева | — 87 кг |{{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|З. Бегхери|IRI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—5 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |5 |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучу:''' Иличбек Дыйканов |} == [[Файл:Electronic sports pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Киберспорт== ;Arena of Valor {|class=wikitable style="font-size:90%; text-align:center;" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчулар (ID) !colspan=3|Тайпалык баскыч<br>(A тайпасы) !Чейрекфинал !Жарым финал !colspan=2|Финал |-style=font-size:95% |- !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы ! Оруну !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы ! Оруну |- |align=left|Кубанычбек Абдираимов |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Мьянма}}<br>{{L}} 0—1 |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Макао}}<br>{{L}} 0—1 |rowspan=5|3 |rowspan=5 colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |rowspan=5|10 |- |Кубанычбек Жаңыбай уулу |- |Алтынбек Абдыраимов |- |Эрлис Батырбеков |- |Эрбол Бекзат уулу |- |colspan=9 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:'''Тариел Болотбеков |} {| class="wikitable" !rowspan=2 width=5%|Оруну !rowspan=2 width=20%|Курама !rowspan=2 width=5%|Упайы !colspan=3|Оюндары !rowspan=2 width=20%| Аныктама |- !width=5%|{{comment|О|}} !width=5%|{{comment|{{W}}|}} !width=5%|{{comment|{{L}}|}} |- align=center bgcolor=#ccffcc |1 | align=left|1. {{Өлкө желеги|Мьянма}} | '''6''' | 2 || 2 || 0 ||Чейрек финал |- align=center bgcolor=white |2 | align=left|2. {{Өлкө желеги|Макао}} | '''3''' | 2 || 1 || 1 || |- align=center bgcolor=white |3 | align=left|3. {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | '''0''' | 2 || 0 || 2 || |- align=center bgcolor=#ccffcc |} ---- {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|24|df=y}} | time = 9:00 | team1 = [[Мьянма]] {{Желек|Мьянма}} | score =1–0 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | attendance = | referee = | event = | round = }} {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|24|df=y}} | time = 11:00 | team1 = [[Кыргызстан]] {{Желек|Кыргызстан}} | score =0–1 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Макао}} | attendance = | referee = | event = | round = }} ;Dream Three Kingdoms {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчулар (ID) !colspan=3|Тайпалык баскыч<br>(C тайпасы) !Чейрекфинал !Жарым финал !colspan=2|Финал |-style=font-size:95% |- !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы ! Оруну !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы ! Оруну |- |align=left|Асадбек Садиков |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Вьетнам}}<br>{{L}} 0—1 |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Непал}}<br>{{W}} 1—0 |rowspan=5|2 |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Вьетнам}}<br>{{L}} 0—2 |rowspan=5 colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| Алдыга жылган эмес |rowspan=5| 6 |- |align=left|Арген Абыкеев |- |align=left|Адис Азаматов |- |align=left|Даниил Кривошеев |- |align=left|Беклар Руслан |- |colspan=10 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Баяман Саймасаев |} {| class="wikitable" !rowspan=2 width=5%|Оруну !rowspan=2 width=20%|Курама !rowspan=2 width=5%|Упайы !colspan=3|Оюндары !rowspan=2 width=20%| Аныктама |- !width=5%|{{comment|О|}} !width=5%|{{comment|{{W}}|}} !width=5%|{{comment|{{L}}|}} |- align=center bgcolor=#ccffcc |1 | align=left|1. {{Өлкө желеги|Вьетнам}} | '''6''' | 2 || 2 || 0 ||rowspan=2|Чейрек финал |- align=center bgcolor=#ccffcc |2 | align=left|2. {{Өлкө желеги|Кыргызстан }} | '''3''' | 2 || 1 || 1 |- align=center bgcolor=white |3 | align=left|3. {{Өлкө желеги|Непал}} | '''0''' | 2 || 0 || 2 || |- align=center bgcolor=#ccffcc |} ---- {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|27|df=y}} | time = 9:00 | team1 = [[Кыргызстан]] {{Желек|Кыргызстан}} | score =1–0 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Вьетнам}} | attendance = | referee = | event = | round = }} {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|27|df=y}} | time = 10:10 | team1 = [[Кыргызстан]] {{Желек|Кыргызстан}} | score =1–0 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Непал}} | attendance = | referee = | event = | round = }} ---- ;Чейрек финал {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|28|df=y}} | time = 9:00 | team1 = [[Кыргызстан]] {{Желек|Кыргызстан}} | score =0–2 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Вьетнам}} | attendance = | referee = | event = | round = }} ;Dota 2 {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- ! rowspan=2 width=200|Спортчулар (ID) !colspan=3|Тайпалык баскыч<br>(A тайпасы) !Чейрекфинал !Жарым финал !colspan=2|Финал |-style=font-size:95% |- !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы ! Оруну !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы ! Оруну |- |align=left|Бакыт Эмилжанов<br> (B. EMILZHANOV "W_Zayac"<ref name="Sport. Akipress">{{cite web | url=http://sport.akipress.org/news:1983632/?from=sport&place=main-feed|title=Бакыт Эмилжанов (W_Zayac) поедет на Азиатские игры в Китай в составе сборной Кыргызстана| work=Sport. Akipress|accessdate=13.09.2023}}</ref>) |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Индия}}<br>{{w}} 1—0 |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Филиппиндер}}<br>{{w}} 1—0 |rowspan=5|1 |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Непал}}<br>{{w}} 2—0 |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Монголия}}<br>{{L}} 0—2 |rowspan=5|{{Өлкө желеги|Малайзия}}<br>{{L}} 0—2 |rowspan=5|4 |- |align=left|Кыялбек Таиров<br> (K. TAIIROV) |- |align=left|Бектур Кулов <br>(B. KULOV) |- |align=left|Абдурахман Раяпов<br> (A. RAIAPOV) |- |align=left|Аманбек Юнусалы уулу<br> (A. IUNUSALI UULU) |- |colspan=9 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Виктор Котляревский |} {| class="wikitable" !rowspan=2 width=5%|Оруну !rowspan=2 width=20%|Курама !rowspan=2 width=5%|Упайы !colspan=3|Оюндары !rowspan=2 width=20%| Аныктама |- !width=5%|{{comment|О|}} !width=5%|{{comment|{{W}}|}} !width=5%|{{comment|{{L}}|}} |- align=center bgcolor=#ccffcc |1 | align=left|1. {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | '''6''' | 2 || 2 || 0 ||Чейрек финал |- align=center bgcolor=white |2 | align=left|2. {{Өлкө желеги|Филиппиндер}} | '''3''' | 2 || 1 || 1 || |- align=center bgcolor=white |3 | align=left|3. {{Өлкө желеги|Индия}} | '''0''' | 2 || 0 || 2 || |- align=center bgcolor=#ccffcc |} ---- {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|29|df=y}} | time = 14:00 | team1 = [[Индия]] {{Желек|Индия}} | score =0–1 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | attendance = | referee = | event = | round = }} {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|29|df=y}} | time = 16:00 | team1 = [[Кыргызстан]] {{Желек|Кыргызстан}} | score =1–0 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Филиппиндер}} | attendance = | referee = | event = | round = }} ---- ;Чейрек финал {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|30|df=y}} | time = 19:00 | team1 = [[Кыргызстан]] {{Желек|Кыргызстан}} | score =2–0 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Непал}} | attendance = | referee = | event = | round = }} ;Жарым финал {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|10|01|df=y}} | time = 14:00 | team1 = [[Монголия]] {{Желек|Монголия}} | score =2–0 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | attendance = | referee = | event = | round = }} ; Коло үчүн мелдеш {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|10|02|df=y}} | time = 14:00 | team1 = [[Малайзия]] {{Желек|Малайзия}} | score =2–0 | report = | team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | attendance = | referee = | event = | round = }} ==[[Файл:Gymnastics (artistic) pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Көркөм гимнастика== {{Негизги макала|Гимнастика 2022 жайкы Азия оюндарында}} Спортчулар * Тинатин Сатыкеева * Севара Хаитова * Альбина Козубаева * Елизавета Голинко Машыктыруучулар * Виктория Осорова * Жаныл Каймазарова ==[[Файл:Weightlifting pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Оор атлетика== {{Негизги макала|Оор атлетика 2022 жайкы Азия оюндарында}} {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan="2" width=200|Спортчулар !rowspan="2" width=200|Категориясы ! colspan=2|Жулкуп ! colspan=2|Түртүп ! rowspan=2|Баардыгы ! rowspan=2|Оруну |- ! width=25|Жыйынтыгы ! width=25|Оруну ! width=25|Жыйынтыгы ! width=25|Оруну |- |Ишенбек Муратбек уулу | -67 кг |~||~||~||~||'''~'''||'''~''' |- |Элзар Таиров | -67 кг | ||~|| ~ ||~||'''~'''||~|'''~''' |- | Нурсултан Тармалов | -96 кг |~||~||~||~||'''~'''||'''~''' |- | Эмил Молдодосов | -96 кг |~||~||~||~||'''~'''||'''~''' |- |Бекдөөлөт Расулбеков | -109 кг |~||~||~||~||'''~'''||'''~''' |- |Татьяна Мелниченко | -76 кг |~||~||~||~||'''~'''||'''~''' |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Камбар Токтоналиев |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучу:''' Улан Молдодосов |} == [[Файл:Shooting_pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Ок атуу == {{Негизги макала|Ок атуу 2022 жайкы Азия оюндарында}} {| class="wikitable" ! rowspan="2" width="200" |Спортчулар ! rowspan="2" width="200" |Аралыгы ! colspan="9" |Финал |- !1 !2 !3 !4 !5 !6 !Жыйынтыгы ! Жалпы упайы !Оруну |- |Аскат Токмоков | | | | | | | | | | |- |Аруке Талантбекова |rowspan=5|10 м, пневматикалык мылтык (команда) |104.5 |103.6 |106.3 |103.0 |104.3 |105.3 |627.0 |rowspan=3|1858.6 |rowspan=3|12 |- |Тамирис Абдыкеримова |99.2 |104.8 |102.0 |104.2 |101.1 |102.7 |614.0 |- |Айжан Эргешова |102.9 |102.8 |102.5 |103.7 |102.6 |103.1 |617.6 |- |colspan=11 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Забида Эргешова |} ==[[Файл:Swimming pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Сууда сүзүү== {{Негизги макала|Сууда сүзүү 2022 жайкы Азия оюндарында}} {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan="2" width=200|Спортчулар !rowspan="2" width=200|Аралыгы !colspan="3"|Квалификация !colspan="2"|Финал |- !Сүзгөнү !Убактысы !Оруну !Убактысы !Оруну |- |rowspan=5|Елизавета Рогожникова |50 м (чалка менен) |colspan=5 {{n/a|катышкан эмес}} |- |100 м (чалка менен) |colspan=5 {{n/a|катышкан эмес}} |- |200 м (жеке аралаш) |1 |2:31.69 |17 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |17 |- |50 м (баттерфляем) |1 |28.84 |20 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |20 |- |50 м (эркин сүзүү) |colspan=5 {{n/a|катышкан эмес}} |- |rowspan=4|Анна Никишина |200 м (эркин сүзүү) |2 |2:13.42 |8 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес | 18 |- |400 м (эркин сүзүү) |1 |4:38.71 |3 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |14 |- |800 м (эркин сүзүү) |1 |9:35.91 |3 |colspan=1 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |16 |- |1500 м (эркин сүзүү) |1 |18:45.25 (финал) |3 |18:45.25 |10 |- |colspan=10 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Евгений Петрашов |} ==[[Файл:Taekwondo pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Таэквондо == {{Негизги макала|Таэквондо 2022 жайкы Азия оюндарында}} ;Кёрги {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan="2" width=200|Спортчулар !rowspan="2" width=200|Категориясы !32/1 финал ! 16/1 финал !Чейрек финал !Жарым финал !Финал !rowspan="2"|Оруну |- !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы |- |Айдин Айтбаев | — 58 кг | {{СпортчуАО туусу|Г.Сайнбилэг|MGL|2022 жайкы}} <br>{{W}} 2—0 | {{СпортчуАО туусу|Х.Хан|PAK|2022 жайкы}} <br>{{W}} 2—1 | {{СпортчуАО туусу|М.Хажимусаинафути|IRI|2022 жайкы}} <br>{{L}} 0—2 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |5 |- |Элдар Курманалиев | — 68 кг | {{СпортчуАО туусу|А. Фазылов|TJK|2022 жайкы}}<br>{{w}} 2—0 |{{СпортчуАО туусу|М. Разаеи|IRI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—2 |colspan=3 align=center bgcolor="honeydew"| алдыга жылган эмес |5 |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:'''Дмитрий Пономарев |} ==[[Файл:Triathlon pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Триатлон== {{Негизги макала|Триатлон 2022 жайкы Азия оюндарында}} Мелдеш 29-сентябрда болуп, 29 спортчунун катышуусунда 1500 метрге сүзүп, 40 км веложарыш жана 10 км чуркоо керек болгон<ref>{{cite news |url=https://www.triathlon.org/events/event/2022_hangzhou_asian_games |title=2023 Hangzhou Asian Games |publisher=International Triathlon Union |date=3 October 2023 |accessdate=29 September 2023 |archivedate=2023-09-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230927154049/https://www.triathlon.org/events/event/2022_hangzhou_asian_games}}</ref>. 19 жаштагы Абдрахимов марага 2 саат 6 мүнөт 40 секундда келип, Жапониянын жеңүүчүсүнөн 28 мүнөт 48 секундга артта калган. 12 катышуучу аягына чыга алган эмес<ref>{{cite news |url=http://sport.akipress.org/news:1993679/?from=sport&place=main-feed|title=Азиатские игры: Триатлет Темирлан Абдрахимов занял 14 место |date=29 September 2023 |accessdate=29 September 2023}}</ref>. * '''Машыктыруучу:''' Антон Крамаренко {| class=wikitable style=font-size:90%;text-align:center |- !Спортчу !Сууда сүзүү (1.5&nbsp;км) !Транс 1 !Байк (40&nbsp;км) !Транс 2 !Чуркоо (10&nbsp;км) !Жалпы убактысы !Оруну |- |Темирлан Абдрахимов |21:17 |0:36 |1:00:34 |0:29 |43:44 |2:06:40 |14 |} ==[[Файл:Wushu pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Ушу== {{Негизги макала|Ушу 2022 жайкы Азия оюндарында}} ;Ушу-Санда {|class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan=2 width=200|Спортчулар !rowspan=2 width=200|Категориясы !1/8 финал !Чейрек финал !Жарымфинал !Финал !rowspan=2|Оруну |- !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы |- | Авазбек Аманбеков | — 56 кг |{{СпортчуОО туусу|Р.Чунаро|NEP|2022 жайкы}}<br>{{W}} 2—0 |{{СпортчуОО туусу|Т.Хуанак|THA|2022 жайкы}}<br>{{W}} 2—0 |{{СпортчуОО туусу|А.Мандал|PHI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—2 |{{СпортчуОО туусу|Д.Хуа|VIE|2022 жайкы}}<br>{{W}} 2—0 |{{Коло медаль}} |- | Аскат Өмүрзаков | — 60 кг |{{СпортчуОО туусу|М. Тхару|NEP|2022 жайкы}}<br>WPD {{Кийинки}} |{{СпортчуОО туусу|Ш. Панахигелехколаей|IRI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—2 |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"|алдыга жылган эмес | |- |Бакыт Колдош уулу | — 65 кг |{{СпортчуОО туусу|Д. Фетмала|LAO|2022 жайкы}}<br>{{W}} WPD— |{{СпортчуОО туусу|С.Маовун|INA|2022 жайкы}}<br>{{L}} —WPD |colspan=2 align=center bgcolor="honeydew"|алдыга жылган эмес | |- | Темирлан Аманкулов | — 75 кг | {{n/a}} |{{СпортчуОО туусу|Б. Нарангерел|MGL|2022 жайкы}}<br>{{W}} WKO |{{СпортчуОО туусу|Ф.Кал|MAC|2022 жайкы}}<br>{{W}} WKO |{{n/a|болгон эмес}} |{{Коло медаль}} |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Башкы машыктыруучу:''' Тагайбек Өмүржанов |} ==[[Файл:Fencing pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Фехтование == {{Негизги макала|Фехтование 2022 жайкы Азия оюндарында}} {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center" |- !rowspan="2" width=200|Спортчулар !rowspan="2" width=200|Мелдеш !Биринчи раунд !1/16 финал !1/8 финал !Чейрек финал !Жарым финал !Финал !rowspan="2"|Оруну |- !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы !Атаандашы<br>Жыйынтыгы |- |[[Роман Петров]] <small>(7)</small> | | | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| — | |- |[[Илим Бакытбек уулу]] <small>()</small> | | | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| — | |- |[[Акмал Мойдунов]] <small>()</small> | | | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| — | |- |[[Жоодат Эсеналиев]] <small>()</small> | | | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| — | |- |[[Камила Абдыл-Хамитова]] <small>(25)</small> |Жеке кылыч | {{СпортчуОО туусу|У. Писцова|KAZ|2022 жайкы}} <br>{{СпортчуОО туусу|Н. Сато|JPN|2022 жайкы}} <br>{{СпортчуОО туусу|К. Хсиех|HKG|2023 жайкы}}<br>{{СпортчуОО туусу|Н. Алахдал|YEM|2023 жайкы}} <br>{{СпортчуОО туусу|Э. Арора|IND|2023 жайкы}} | |colspan=4 align=center bgcolor="honeydew"| — |- |colspan=9 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучу:''' Валерий Карякин |} == [[Файл:Football pictogram.svg|30px|alt=|link=]] Футбол == {{Негизги макала|Футбол 2022 жайкы Азия оюндарында}} ;Эркектер {|class=wikitable style=font-size:90%;text-align:center !colspan=4|Тайпалык баскыч !1/16 финал !Чейрекфинал !Жарым финал !colspan=2|Финал |-style=font-size:95% !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Оруну !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Атаандашы<br />Жыйынтыгы !Оруну |- |{{Өлкө желеги|Индонезия}}<br />{{L}} 0—2 |{{Желек|КЭДР}} [[КЭДР]]<br />{{L}} 0—1 |{{Желек|Кытай Республикасы|футбол}} [[Тайвань]] <br />{{w}} 4—1 |2 |{{Өлкө желеги|Корея Республикасы}}<br> {{L}} 1—5 |colspan=3| алдыга жылган эмес |12 |} Олимпиадалык курама командага 23 жаштан ашпаган футболчулар кире алат, бирок ар бир команда жашы боюнча чектөөсүз 3 оюнчуну киргизүүгө укуктуу. Кыргыз Республикасынын 23 жашка чейинки олимпиадалык курама командасы [[Максим Лисицын|Максим Лисицындын]] жетекчилиги алдында түзүлүп, курамага жашы жагынан чектөөсү жок 3 оюнчуну кошкон эмес<ref>{{cite web |url=https://kfu.kg/news/103|title= U-23 ОКОНЧАТЕЛЬНЫЙ СОСТАВ ОЛИМПИЙСКОЙ СБОРНОЙ НА АЗИАТСКИЕ ИГРЫ В КИТАЕ| work=KFU.kg| accessdate=16.09.2023}}</ref>. ;Улуттук курама: {| class="wikitable" style="border: 1px solid #aaa; font-size: 95%;" ! style="background:#D52B1E; color:white; border: 0;" |Футбол боюнча эркектердин улуттук курамы |- | style="background:white; border: 0;" colspan="4" | {| class="wikitable" style="width: 100%; text-align: center;" ! style="background:#D52B1E; color:white; width: 2em;"| Номуру ! style="background:#D52B1E; color:white; width: 14.5em;"| Аты-жөнү !! style="background:#D52B1E; color:white; width: 9.5em;"| Туулган датасы !! style="background:#D52B1E; color:white; width: 5em;"| Жашы!! style="background:#D52B1E; color:white; width: 5em;"| Бою/ см!! style="background:#D52B1E; color:white; width: 14.5em;"| Клубу!! style="background:#D52B1E; color:white; width: 4em;"| Оюндары !! style="background:#D52B1E; color:white; width: 6em;"|Голдору |- ! style="background:#D52B1E; color:white;" colspan="8"| Дарбазачылар |- | 1||Нурсултан Нусупов ||22-июль, 2004|| 19 жаш|| 1.89|| align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Талант (футбол клубу)|Талант]] || || |- | 13 ||Артём Прядкин || 18-сентябрь, 2001 || 22 жаш|| 1.87 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] || 3 || - 6 |- | 16 || Курманбек Нурланбеков ||1-апрель, 2004 || 19 жаш || 1.89 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] || 1 || - 2 |- ! style="background:#D52B1E; color:white;" colspan="8"|Коргоочулар |- | 2 || Адилет Нурлан уулу ||30-март, 2002 ||21 жаш || 1.90|| align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] || 4 || |- | 3 || Эламан Акылбеков || 11-август, 2003  || 20 жаш ||1.78 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Алай (футбол клубу)|Алай]] || 4|| |- | 4 ||Байаман Кумарбай уулу ||6-февраль, 2001||22 жаш ||1.82 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Алга (футбол клубу)|Алга]] ||4|| |- |5 || Бекзатбек Насиров || 5-февраль, 2002|| 21 жаш||1.80 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Алдиер Куршаб]] || 3 || |- | 9 || Нурбол Бактыбеков ||23-февраль, 2004 || 19 жаш || 1.80|| align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Алга (футбол клубу)|Алга]] || 4 || |- | 17 || Арслан Бекбердинов || 14-август, 2003 || 20 жаш ||1.79 || align=left| {{Желек|Кыргызстан}} [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] || 4 || |- ! style="background:#D52B1E; color:white;" colspan="8"|Жарым коргоочулар |- | 6 ||Адилет Каныбеков ('''к''') || 25-ноябрь, 2002 || 20 жаш|| 1.80|| align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Нефтчи (футбол клубу,Кочкор-Ата)|Нефтчи]] || 4 || |- | 8 ||Ислам Межитов ||4-январь, 2000|| 23 жаш||1.78||align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Абдыш-Ата (футбол клубу)|Абдыш-Ата]] || 3 || |- | 10 ||Бектур Абдывалиев|| 28-апрель, 2003|| 20 жаш ||1,75 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Дордой (футбол клубу)|Дордой]] || 1 || |- |14||Иррахимбек Нурмат уулу || 27-январь, 2003 || 20 жаш || 1.70 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Нефтчи (футбол клубу, Кочкор-Ата)|Нефтчи]] || 3 || |- |18 ||Мирлан Бекбердинов ||14-август, 2003|| 20 жаш||1.80||align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Нефтчи (футбол клубу, Кочкор-Ата)|Нефтчи]] ||4|| |- | 20||Мидин Керезбеков|| 13-январь, 2001 || 22 жаш || 1,65 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Талант (футбол клубу)|Талант]] || 1 || |- |21 ||Эрназ Абилов||30-март, 2001|| 22 жаш||1.68||align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Алга (футбол клубу)|Алга]] || 4 ||1 |- | 23|| Арсен Шаршенбеков || 16-март, 2004|| 19 жаш || 1.75|| align=left|{{Желек|Орусия}} [[Алания-2]] || 4 ||1 |- ! style="background:#D52B1E; color:white;" colspan="8"|Чабуулчулар |- | 7 ||[[Атай Иличбек уулу]]||18-март, 2004 || 19 жаш|| 1.77 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Нефтчи (футбол клубу, Кочкор-Ата)|Нефтчи]] || 4 || |- | 11 ||[[Максат Алыгулов]]|| 21-декабрь, 2000|| 22 жаш || 1.78|| align=left|{{желек|Кыргызстан}} [[Алга (футбол клубу)|Алга]] || 4 ||1 |- | 19 ||[[Дастанбек Токтосунов]]|| 2-сентябрь, 2002 || 21 жаш|| 1.84 || align=left|{{Желек|Кыргызстан}} [[Нефтчи (футбол клубу, Кочкор-Ата)|Нефтчи]] || 4 || 1 |- ! style="background:#D52B1E; color:white;" colspan="8"| Башкы машыктыруучу |} {| class="wikitable" style="width: 100%; text-align: center;" ! style="background:#D52B1E; color:white; width: 10em;" | Аты-жөнү !! style="background:#D52B1E; color:white; width: 10em;" | Жарандыгы!! style="background:#D52B1E; color:white; width: 10em;" | Төрөлгөн датасы |- |[[Максим Лисицын]] ||{{Өлкө желеги|Орусия}}|| 11-январь, 1978 (45 жаш) |} |} ; Жыйынтыктары ;; Тайпалык баскыч (F тайпасы) {{#invoke:Sports table|main|style=WDL |source=[https://olympics.com/en/news/asian-games-2023-football-draw-india-men-women-group IOC] |name_PRK={{Желек|КЭДР}} [[КЭДР]] |name_KGZ={{fbu|23|KGZ}} |name_INA={{fbu|23|INA}} |name_TPE={{Желек|Кытай Республикасы|футбол}} [[Тайвань]] <!--UPDATE standings below (including date)--> |update=future |start_date=September 2023 |win_PRK=3 |draw_PRK=0 |loss_PRK=0 |gf_PRK=4 |ga_PRK=0 |status_PRK= |win_KGZ= 1|draw_KGZ=0 |loss_KGZ=2 |gf_KGZ=4 |ga_KGZ=4 |status_KGZ= |win_INA=1 |draw_INA=0 |loss_INA=2|gf_INA=2 |ga_INA=2 |status_INA= |win_TPE= 1|draw_TPE=0 |loss_TPE=2 |gf_TPE=2 |ga_TPE=6 |status_TPE= <!--UPDATE positions below (check tiebreakers)--> |team1=PRK |team2=KGZ |team3=INA |team4=TPE |class_rules=[[#Tiebreakers|Group stage tiebreakers]] |res_col_header=Q |result1=KO |result2=KO |result3=KO |col_KO=green1 |text_KO=Плей-офф баскычы |col_PKO=blue1 |text_PKO=Possible }}<section end=F /> ---- {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|19|df=y}} | time = 19:30 | team1 = {{fbu-rt|23|INA}} | score =2–0 | report = [https://info.hangzhou2022.cn/resAG2022-/pdf/AG2022-/FBL/AG2022-_FBL_C73_FBLMTEAM11------------GPF-000200--.pdf аныктама] | team2 = {{fbu|23|KGZ}} | goals1 = *[[Рамай Румакиек|Р. Румакиек]] {{goal|58}} *[[Хьюго Самир|Х. Самир]] {{goal|90+2}} | goals2 = | stadium = Zhejiang Normal University East Stadium, Цзиньхуа | attendance = 1,445 | referee = {{желек|Палестина}} Бараа Аиша ([[Палестина]]) | event = | round = }} ----- {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|21|df=y}} | time = 19:30 | team1 = {{fbu-rt|23|KGZ}} | score = 0–1 | report = [https://info.hangzhou2022.cn/en/results/football/results-men-gpf-000400-.htm аныктама] | team2 = {{Желек|КЭДР}} | goals1 = | goals2 = Ким Кук-Жин {{goal|20}} | stadium = Zhejiang Normal University East Stadium, Цзиньхуа | attendance = 1,235 | referee = {{Желек|Ливан}} Али Реда ([[Ливан]]) | event = | round = }} ---- <section begin=F5 />{{Football box | date = {{Start date|2023|9|24|df=y}} |bg = #eeffff | time = 16:00| | team1 = {{fbu-rt|23|KGZ}} | score = 4–1 | report =[https://info.hangzhou2022.cn/en/results/football/results-men-gpf-000500-.htm аныктама] | team2 = {{Желек|Кытай Республикасы|футбол}} [[Тайвань]] | goals1 = * Э. Абилов {{goal|45+2}} * Хуан Цзы-Минг {{goal|55|а.г.}} * Д. Токтосунов {{goal|62}} *А. Шаршенбеков {{goal|90+1}} | goals2 = Чэнь По-Лян {{goal|34}} | stadium = Jinhua Stadium, Цзиньхуа | attendance = 16,973 | referee = {{Желек|Сирия}} Ферас Тавил ([[Сирия]]) | event = | round = }} ---- ;1/16 финал {{Football box |bg = #eeffff |date={{Start date|2023|9|27|df=y}} |time=19:30 |team1 = {{fbu-rt|23|KGZ}} |score =1–5 |team2 = {{Өлкө желеги|Корея Республикасы}} |goals1 = * М. Алыгулов {{goal|28}} |goals2 = * Сын Хо Бэк {{goal|11}} (пен.) * Чон У Ён {{goal|12}} * Чон У Ён {{goal|74}} (пен.) * Чо Ёнук {{goal|79}} * Хон Хён Сок {{goal|85}} |stadium =Jinhua Stadium, Цзиньхуа |attendance =18393 |referee ={{Желек|Австралия}} Кинг Аг ([[Австралия]]) |report = [https://info.hangzhou2022.cn/en/results/football/results-men-8fnl-000400-.htm#result-tab-pdf аныктама] }} == [[Файл:Chess pictogram.svg|alt=|link=|30px]] Шахмат== {{Негизги макала|Шахмат 2022 жайкы Азия оюндарында}} ;Жеке {|class=wikitable style="font-size:90%; text-align:center;" |- !Спортчулар !Мелдеш !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !rowspan=2|Оруну |- |rowspan=4|Семетей Төлөгөн тегин |rowspan=4|жеке !1-раунд !3-раунд !5-раунд !7-раунд !9-раунд |- |{{СпортчуОО туусу|Ж. Као|HKG|2022 жайкы}}<br> '''Т''' ½–½ {{legend|black|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|Ж. Синдаров|UZB|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|С. Квон|KOR|2022 жайкы}}<br>{{W}} 1—0 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|Ш. Ган-Эрдэнэ|MGL|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|П. Лаохавирапап|THA|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |rowspan=4|27 |- !2-раунд !4-раунд !6-раунд !8-раунд !Жалпы упайы |- |{{СпортчуОО туусу|А. Бай|TPE|2022 жайкы}}<br>{{w}} 1—0 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|Н. Шон|VIE|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|black|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|М. Марков|KGZ|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|black|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|А. Хон-Жин |KOR|2022 жайкы}}<br>{{W}} 1—0 {{legend|black|.|border=solid 1px black}} | 3.5 |- |rowspan=4|Михаил Марков |rowspan=4|жеке !1-раунд !3-раунд !5-раунд !7-раунд !9-раунд |- |{{СпортчуОО туусу|Р. Жумабаев|KAZ|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|black|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|С. Билгюн|MGL|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} ||{{СпортчуОО туусу|Б.Аль-Хажири|KUW|2022 жайкы}}<br>{{w}} 1—0 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|Р. Сонг|TPE|2022 жайкы}}<br>'''Т''' ½–½ {{legend|black|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|С. Силва|SRI|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|black|.|border=solid 1px black}} |rowspan=3|23 |- !2-раунд !4-раунд !6-раунд !8-раунд !Жалпы укпайы |- |{{СпортчуОО туусу|Х.Незад|QAT|2022 жайкы}}<br>{{w}} 1—0 {{legend|black|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|Р. Фахад|BAN|2022 жайкы}}<br>{{L}} 0—1 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|С. Төлөгөн уулу|KGZ|2022 жайкы}}<br>{{w}} 1—0 {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |{{СпортчуОО туусу|К. Ямада|TPE|2022 жайкы}}<br>'''Т''' ½–½ {{legend|white|.|border=solid 1px black}} |4.0 |} ;Команда {|class=wikitable style="font-size:90%; text-align:center;" |- !Спортчулар !Мелдеш !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !Атаандашы <br />Жыйынтыгы !rowspan=2|Оруну |- |rowspan=4| * Элдияр Орозбаев * Эржан Жакшылыков * Михаил Марков * Руслан Съездбеков * Семетей Төлөгөн тегин |rowspan=4|команда !1-раунд !3-раунд !5-раунд !7-раунд !9-раунд |- |{{Өлкө желеги|Өзбекстан}}<br>{{L}} 1—3 |{{Өлкө желеги|Таиланд}} <br>{{w}} 2,5—1,5 |{{Өлкө желеги|Вьетнам}} <br>{{L}} 0,5—3,5 | | |rowspan=3|9 |- !2-раунд !4-раунд !6-раунд !8-раунд !Жалпы упайы |- |{{Өлкө желеги|Бангладеш}} <br>{{w}} 2.5—1.5 |{{Өлкө желеги|Индия}}<br>{{L}} 0.5—3.5 | | | |- |colspan=8 align=center bgcolor="honeydew"| '''Машыктыруучу:''' Талапкер Дамир уулу |} ---- ;1-раунд {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|29|df=y}} | time = 15:00 | team1 = [[Кыргызстан]] {{желек|Кыргызстан}} | score =1–3 | report =0—1<br>0—1<br>½–½<br>½–½ | team2 = {{Өлкө желеги|Өзбекстан}} | goals1 = * Элдияр Орозбаев <br> * Михаил Марков * Руслан Съездбеков * Эржан Жакшылыков | goals2 = * Надырбек Абдусаттаров<br> * Надырбек Яакуббоев * Жахангир Вахидов * Шамшидин Вахид | attendance = | referee = | event = | round = }} ---- ;2-раунд {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|9|30|df=y}} | time = 15:00 | team1 = [[Бангладеш]] {{желек|Бангладеш}} | score =1.5–2.5 | report =0—1<br>1—0<br>½–½<br>0–1 | team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | goals1 = * Энамул Хоссайн * Фахад Рахман * Зиаур Рахман * Нияз Муршед | goals2 = * Элдияр Орозбаев <br> * Михаил Марков * Руслан Съездбеков * Эржан Жакшылыков | attendance = | referee = | event = | round = }} ---- ;3-раунд {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|10|01|df=y}} | time = 15:00 | team1 = [[Кыргызстан]] {{желек|Кыргызстан}} | score =2.5—1.5 | report =0—1<br>1—0<br>½–½<br>1—0 | team2 = {{Өлкө желеги|Таиланд}} | goals1 = * Элдияр Орозбаев <br> * Семетей Төлөгөн тегин * Руслан Съездбеков * Эржан Жакшылыков | goals2 = * Прин Лаохавирапап * Танадон Кулпруэтанон * Варот Канануб * Тиннакрит Аруннунтапанич | attendance = | referee = | event = | round = }} ---- ;4-раунд {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|10|02|df=y}} | time = 15:00 | team1 = [[Кыргызстан]] {{желек|Кыргызстан}} | score = 0.5—3.5 | report =0—1<br>0—1<br>½–½<br>0—1 | team2 = {{Өлкө желеги|Индия}} | goals1 = * Элдияр Орозбаев <br> * Семетей Төлөгөн тегин * Руслан Съездбеков * Эржан Жакшылыков | goals2 = * Гукеш Доммаражу * Видит Гужрати * Аржун Эригайси * Пентала Харикришна | attendance = | referee = | event = | round = }} ---- ;5-раунд {{Football box |bg = #eeffff | date = {{Start date|2023|10|03|df=y}} | time = 15:00 | team1 = [[Вьетнам]] {{желек|Вьетнам}} | score =3.5–0.5 | report =½–½<br>1—0<br>1–0<br>1—0 | team2 = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} | goals1 = * Ле Куанг Лием * Нгуен Нгок Чонг Сон * Ле Туан Минь * Трун Туан Минь | goals2 = * Семетей Төлөгөн тегин * Михаил Марков * Руслан Съездбеков * Эржан Жакшылыков | attendance = | referee = | event = | round = }} ==Булактар == {{Булактар}} ==Шилтемелер == * {{url|olimpc.kg}} * [https://m.youtube.com/watch?v=h2bc08szNd4 Kyrgyz Dota 2 player to compete at Asian Games] qpyq2gcxbz0h5g6m8t3lv1x09f98eqx Самар Язбек 0 131327 653369 516185 2026-09-27T09:05:59Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653369 wikitext text/x-wiki {{Жазуучу|Ысымы=Самар Язбек|Сүрөт=SamarYAZBEK-muhsinAKGUN.jpg|Сүрөттүн баяндамасы=Самар Язбек, Стамбул (2013)|Туулган жери=Сирия, Жабле шаары|Сыйлыктары=“The crossing” үчүн Мыкты чет элдик китеп сыйлыгы (Франция)|Ишмердүүлүгү=жазуучу, журналист}} '''Самар Язбек''' ( {{Lang-ar|سمر يزبك}}, 1970-жылы [[Сирия|Сириянын]] Жабле шаарында жарыкка келген) – Cириялык [[жазуучу]] жана [[журналист]]. Ал Латакия шаарындагы Тишрин Университетинде [[Араб адабияты|Араб]] адабиятын изилдеген. Ал романдарды, аңгемелерди, киносценарийлерди, теле драмаларды, кино жана теле сынды жана адабий баяндарды камтыган ар кандай жанрларда жазган. Анын бир нече [[Араб тили|араб]] тилинде жазылган чыгармалары башка тилдерге которулган. == Өмүр баяны == Ал 2010-жылы Hay Festival тарабынан уюштурулган Beirut39 сынагында 40 жашка чейинки 39 көрүнүктүү авторлордун бири болуп сыйланган. <ref>{{Cite web|url=https://www.hayfestival.com/p-5748-samar-yazbek-talks-to-jo-glanville.aspx|title=Samar Yazbek talks to Jo Glanville|language=en}}</ref> 2011-жылы ал Асад режимине каршы элдик көтөрүлүшкө катышып бир нече айдан кийин сүргүнгө кетүүгө аргасыз болгон. 2012-жылы ал PEN/Pinter Prize International Writer of Courage Award абройлуу сыйлыгына ''A Woman in the Crossfire: Diaries of the Syrian Revolution'' китеби үчүн ээ болгон. <ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/books/2012/oct/09/syrian-author-pen-pinter-prize|title=Syrian author shares PEN/Pinter prize with Carol Ann Duffy|language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.englishpen.org/prizes/samar-yazbek-awarded-international-pen-pinter-prize/|title=Samar Yazbek Awarded International PEN Pinter Prize|language=en-US|accessdate=2023-08-21|archivedate=2019-01-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190129064146/https://www.englishpen.org/prizes/samar-yazbek-awarded-international-pen-pinter-prize/}}</ref> Ошол эле жылы Швециянын Tucholsky <ref>{{Cite web|url=https://www.svenskapen.se/senaste-nytt/2018/3/26/samar-yazbek-frn-syrien-fr-tucholsky-priset|title=Samar Yazbek från Syrien får Tucholsky-priset|language=sv-SE}}</ref> жана Голландиянын Oxfam/PEN сыйлыктарын алган. <ref>{{Cite web|url=https://www.writersunlimited.nl/en/newsitem/syrian-journalist-recipient-of-oxfam-novib-pen-award|title=Terugblik: Samar Yazbek (Syrië) ontving Oxfam Novib/PEN-Award op festival 2013|language=en|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190209124246/https://www.writersunlimited.nl/en/newsitem/syrian-journalist-recipient-of-oxfam-novib-pen-award|archivedate=2019-02-09|accessdate=2023-08-21}}</ref> 2016-жылы Язбектин адабий баяндооcу [[Франция|Франциянын]] «Эң мыкты чет элдик китеп» сыйлыгына татыган. <ref>{{Cite web|url=https://bibliobs.nouvelobs.com/actualites/20161129.OBS1920/le-prix-du-meilleur-livre-etranger-recompense-la-syrienne-samar-yazbek.html|title=Le prix du Meilleur livre étranger récompense la Syrienne Samar Yazbek|language=fr}}</ref> Жазуучу сириялык искусство адамдары баштаган Сириянын маданий кербени атту көркөм жана маданий кыймылында катышкан. <ref>{{Cite news|url=https://www.space-org.no/syrian-cultural-caravan/|title=Syrian Cultural Caravan|date=2016-04-26|work=SPACE|language=en-US|accessdate=2023-08-21|archivedate=2018-06-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180620104715/https://www.space-org.no/syrian-cultural-caravan/}}</ref> == Ишмердүүлүгү == Язбек Сириядагы адам укуктарын, аялдардын укуктарын колдойт. 2012-жылы ал Сириялык аялдардын экономикалык жана социалдык жактан мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүүнү максат кылган жайгашкан Women Now for Development бейөкмөт уюмун ачкан. {| class="wikitable" |'''Жылы''' | '''Басылмалар''' | '''Жанры''' | '''Өлкөлөр''' |- | 2018 | 19 women: Tales of resilience from Syria | Адабий баян | Франция – Швеция – Италия |- | rowspan="2" | 2017 | Al-Mashāʾa [The one who walks (female)] | Роман | Дат тилине которулган ("Du må ikke dø")-Шведче ("Hon som vandrar") |- | The blue pen (Көк калем) | Роман | Франция-Швеция-Норвегия-Германия-Ливан |- | 2015 | The Crossing | Адабий баян | Франция-Швеция-Норвегия-Улуу Британия-Ливан-Испания-Португалия-Польша-Малайзия-Греция-Румыния-Индия-Кытай-Италия-Жапония |- | 2012 | A Woman in the Crossfire: Diaries of the Syrian Revolution | Адабий баян | Франция-Улуу Британия-Нидерланды-Швейцария-Түркия |- | 2010 | In her mirrors | Роман | Италия-Ливан |- | 2008 | The mountain of lilies | Роман | Сирия |- | 2008 | Cinnamon | Роман | Франция-Швеция-Норвегия-Италия-Улуу Британия- Швейцария-Ливан |- | 2005 | Clay | Роман | Мисир |- | 2002 | A girl from heaven | Роман | Сирия |- | 2000 | Words of women (Аялдардын сөздөрү) | Кыска аңгемелер | Сирия-Ливан |- | 1999 | Automn flowers | Кыска аңгемелер | Сирия |} == Сыйлыктары жана айырмачылыктары == * '''2016-жылы''' – ''The Crossing'' үчүн мыкты чет элдик китеп сыйлыгы (Франция) <ref>{{Cite web|url=https://bibliobs.nouvelobs.com/actualites/20161129.OBS1920/le-prix-du-meilleur-livre-etranger-recompense-la-syrienne-samar-yazbek.html|title=Le prix du Meilleur livre étranger récompense la Syrienne Samar Yazbek|language=fr}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.livreshebdo.fr/article/le-prix-du-meilleur-livre-etrangersofitel-2016-pour-helen-macdonald-et-samar-yazbek|title=Le prix du meilleur livre étranger/Sofitel 2016 pour Helen MacDonald et Samar Yazbek|language=fr}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.atlf.org/le-prix-du-meilleur-livre-etranger-sofitel/|title=Le prix du Meilleur Livre étranger Sofitel {{!}} ATLF|language=fr-FR|accessdate=2023-08-21|archivedate=2019-01-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190129124324/http://www.atlf.org/le-prix-du-meilleur-livre-etranger-sofitel/}}</ref> * '''2013-жылы''' – ''A Woman in the Crossfire: Diaries of the Syrian Revolution үчүн'' PEN-OXFAM Novib сыйлыгы (Нидерланды) <ref>{{Cite web|url=http://pen-international.org/celebrating-literature/oxfam-novib-pen-award-for-freedom-of-expression|title=Oxfam Novib/PEN Award for Freedom of Expression|language=en|accessdate=2023-08-21|archivedate=2019-01-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190115182039/https://pen-international.org/celebrating-literature/oxfam-novib-pen-award-for-freedom-of-expression}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.oxfamnovib.nl/persberichten/syrische-journaliste-ontvangt-oxfam-novibpen-award|title=Syrische journaliste ontvangt Oxfam Novib/PEN-Award|language=nl}}</ref> * '''2012-жылы''' – ''A Woman in the Crossfire: Diaries of the Syrian Revolution'' үчүн PEN Tucholsky сыйлыгы (Швеция) * '''2012-жылы''' – ''A Woman in the Crossfire: Diaries of the Syrian Revolution'' үчүн PEN Pinter сыйлыгы ([[Улуу Британия]]) * '''2010-жылы''' – Beirut 39, Hay фестивалында 40 жашка чейинки көрүнүктүү жазуучулар сыйлыгы (Бейрут) * '''2000-ж.''' ЮНИСЕФ, "''A falling sky''" үчүн эң мыкты адабий сценарий сыйлыгы (ТВ сценарийи) == Башка жазуулары == * "Жымжырттык", PEN Атлас, февраль 2014 <ref>{{Cite web|url=https://www.englishpen.org/prizes/samar-yazbek-awarded-international-pen-pinter-prize/|title=Samar Yazbek Awarded International PEN Pinter Prize|last=Sharp|first=Robert|date=2012-10-09|language=en-US|accessdate=2023-08-21|archivedate=2019-01-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190129064146/https://www.englishpen.org/prizes/samar-yazbek-awarded-international-pen-pinter-prize/}}</ref> * "Мен сокур көз жана кырк манжа менен жазам", цензура боюнча индекс (Улуу Британия), <ref>{{Cite journal|title=SAGE Journals: Your gateway to world-class journal research|language=en|last=Yazbek|first=Samar|access-date=free}}</ref> Декабрь 2014 * "Сириядагы эки жарым жылдык кыргын жөнүндө", SvD (Швеция) & FAZ ([[Германия]]), сентябрь 2013 * “Сириянын тозогу”, Le Nouvel Observateur, <ref>{{Cite web|url=https://bibliobs.nouvelobs.com/documents/20160318.OBS6728/samar-yazbek-la-revenante-de-l-enfer-syrien.html|title=Samar Yazbek, la revenante de l'enfer syrien|language=fr}}</ref> bibliobs (Франция), сентябрь 2013 * “Романчы ыңкылапчыга каршы: Менин сириялык дебатым”, <ref>{{Cite web|url=https://www.washingtonpost.com/opinions/the-novelist-vs-the-revolutionary-my-own-syrian-debate/2013/09/13/188fad04-1b51-11e3-a628-7e6dde8f889d_story.html?noredirect=on|title=The novelist vs. the revolutionary: My own Syrian debate|last=Yazbek|first=Samar|date=September 13, 2013}}</ref> Washington Post (АКШ), сентябрь 2013 * “Асаддын бомбаларынын көлөкөсүндө”, <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2012/08/10/opinion/in-the-shadow-of-assads-bombs.html|title=Opinion {{!}} In the Shadow of Assad’s Bombs|last=Yazbek|first=Samar|date=2012-08-09|language=en-US}}</ref> The New York Times, OpEd (АКШ), 2012-ж. * "Эки киши", The Guardian (Улуу Британия), <ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/world/2015/jun/28/samar-yazbek-syria-the-crossing-interview|title=Samar Yazbek: ‘Syria has been hung, drawn and quartered’|last=Hussey|first=Andrew|date=2015-06-28|language=en-GB}}</ref> 2011-жыл == Шилтемелер == {{Булактар}} [[Категория:Туулгандар 1970-жылы]] [[Категория:Аял жазуучулар]] pce8zomj042g7bfpzy3kyy8f2ikl798 Кең-Кыя 0 131802 653355 603314 2026-09-27T05:10:03Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653355 wikitext text/x-wiki '''Кең-Кыя''' '''кыргыз улуттук айылы''' ([[Кыргыз тили|кыргызча]]: كەڭقىيا قىرعىز ۇلۇتتۇق ايىلى<ref>https://www.azattyk.org/a/history_tibet_xinjiang_xaidulla_kyrgyz_longread_2020_tch_blog_ky/30589758.html</ref>, {{тил|ug|كەڭقىر قىرغىز يېزىسى}}, {{тил|zh|康克尔柯尔克孜族乡}}) — [[Кытай|Кытайдын]] [[Шинжаң-Уйгур автоном району|Шинжаң-Уйгур автоном районунун]] [[Хотан аймагы|Хотан аймагынын]] Гума ооданын кыргыз улуттук айыл<ref>[http://www.stats.gov.cn/sj/tjbz/tjyqhdmhcxhfdm/2022/65/32/653223.html 2022年统计用区划代码和城乡划分代码:皮山县.]</ref><ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231003121244/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%A4%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D3%A9%D1%80%D3%A9%D3%A9%D0%BD%D2%AF%D0%BD%D0%B4%D3%A9_%D0%B1%D2%AF%D0%B3%D2%AF%D0%BD%D0%BA%D2%AF_%D0%90%D1%84%D0%B3%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD_%D3%A8%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD_%D0%A2%D0%B0%D0%B6%D0%B8%D0%BA%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD.pdf |archivedate=2023-10-03 |title=Фергана өрөөнүндө, бүгүнкү Афганистан, Өзбекстан, Тажикстан, Кытайда жашаган кыргыздар жана алардын этностук курамы, локалдашуусу (XX к. баш чендери – XX к. 90-ж.) |url=https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%A4%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D3%A9%D1%80%D3%A9%D3%A9%D0%BD%D2%AF%D0%BD%D0%B4%D3%A9_%D0%B1%D2%AF%D0%B3%D2%AF%D0%BD%D0%BA%D2%AF_%D0%90%D1%84%D0%B3%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD_%D3%A8%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD_%D0%A2%D0%B0%D0%B6%D0%B8%D0%BA%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD.pdf |accessdate=2023-10-03}}</ref><ref>{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=https://saat.kg/2016/07/02/kyrgyzdar-bashka-lk-d-da-tooluu-ajmaktardan-orun-algan/ |accessdate=2023-10-03 |archivedate=2023-10-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231003121243/https://saat.kg/2016/07/02/kyrgyzdar-bashka-lk-d-da-tooluu-ajmaktardan-orun-algan/ }}</ref>. == Булактар == [[Категория:Кыргыздар]] [[Категория:Шинжаң]] 5bd7fvm3snnpsw8snj1idlkb5ppae7q .kz 0 132140 653336 551865 2026-09-26T21:12:22Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653336 wikitext text/x-wiki {{Жогорку деңгээлдеги домен |name=.kz |image=DotKz_domain_logo.png |introduced=1994-жылдын 19-сентябры |type=[[жогорку деңгээлдеги улуттук домен]] |status=колдонууда |registry= Казак тармактык маалымат борбору |sponsor= Казакстандын IT компанияларынын ассоциациясы |intendeduse=[[Казакстан]] менен байланышкан объектер |actualuse=[[Казакстан]]да кеңири колдонулат жана бизнес аналитика менен алектенген тараптардын арасында да белгилүү |document= [https://www.nic.kz/rules/index.jsp эрежелер жана шарттар] |disputepolicy= [https://www.nic.kz/rules/policy.jsp талаш-тартыштарды чечүү ] |website=[https://www.nic.kz/ www.nic.kz] |restrictions= |structure=Экинчи жана үчүнчү деңгээлдеги домендерди каттоого болот |dnssec= |background=#ccccff }}'''.kz''' — [[Казакстан]] үчүн [[жогорку деңгээлдеги улуттук домен]]. == Экинчи деңгээлдеги домендер == * .com.kz - коммерциялык уюмдар үчүн; катталган соода белгини коргоо үчүн. * .edu.kz - лицензиясы бар билим берүү уюмдары үчүн. * .gov.kz - өкмөттүк уюмдар үчүн. * .mil.kz - коргоо министрлиги үчүн. * .net.kz - маалымат байланышынын лицензиялуу тармактары үчүн. * .org.kz – коммерциялык эмес уюмдар үчүн. == Атайын домендик аталыштар == {{Негизги макала|.қаз}} 2012-жылдын март айында Казакстан [[кириллица]] менен жазылган, .қаз жогорку деңгээлдеги улуттук доменин ишке киргизген<ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231117130805/https://www.nic.kz/docs/poryadok_vnedreniya_kaz_en.pdf |archivedate=2023-11-17 |title=Order of introduction of «.ҚАЗ» domain name |url=https://www.nic.kz/docs/poryadok_vnedreniya_kaz_en.pdf |accessdate=2023-11-17}}</ref>. .қаз домени дүйнөдөгү [[кириллица]] менен жазылган домендердин үчүнчү болуп катталган. === .қаз доменинин ишин баштоо календары === * Биринчи этап (2012-жылдын 1-апрелинен 30-апрелине чейин) — атайын домендик аталыштарды, мамлекеттик органдардын жана Президенттин Аппараты, каттоодогу техникалык муктаждыктары үчүн домендик аталыштарды резердөө. * Экинчи этап (2012-жылдын 1-майынан 30-июлуна чейин) — 2011-жылдын 31-декабрына чейин Казакстан Республикасынын мыйзамдарына ылайык катталган соода белгилери, фирмалык аталыштардын ээлери үчүн домендерди каттоо. * Үчүнчү этап (2012-жылдын 15-августунан тарта) - домендик аталыштарды каттоо бардык калоочулар үчүн ачык.<br /> == Дагы окуңуз == * [[.қаз]] == Булактар == {{Булактар}} == Тышкы шилтемелер == * [http://www.iana.org/domains/root/db/kz.html IANA сайтындагы .kz доменин whois маалыматтары] {{Жогорку деңгээлдеги улуттук домендердин жадыбалы}} [[Категория:Жогорку деңгээлдеги улуттук домендер]] [[Категория:DNSSEC]] 9qq1q5s0anl61s2eranfpmuhcxje8vr .қаз 0 132141 653337 495053 2026-09-26T21:14:25Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653337 wikitext text/x-wiki {{Жогорку деңгээлдеги домен |name=.қаз |image=DotKz_domain_logo.png |introduced=2012-жылдын марты |type=[[жогорку деңгээлдеги улуттук домен]] |status=колдонууда |registry= Казакстан интернет тармагынын маалымат борбору |sponsor= Казакстандын илимдер академиясы |intendeduse=[[Казакстан]] менен байланышкан объектер |actualuse=[[Казакстан]]да кеңири колдонулат жана бизнес аналитика менен алектенген тараптардын арасында да белгилүү |document= [https://nic.kz/rules/ эрежелер жана шарттар] |disputepolicy= [https://nic.kz/rules/policy.jsp талаш-тартыштарды чечүү ] |website=[https://nic.kz/index.jsp www.nic.kz] |restrictions= |structure=Экинчи жана үчүнчү деңгээлдеги домендерди каттоого болот, субдоменин колдонуу да мүмкүн |dnssec= |background=#ccccff |punycode=.xn--80ao21a }} '''.қаз''' ([[Паникод|punycode]]:'''.xn--80ao21a'''; '''Қаз'''ақстан) — [[Казакстан]] үчүн [[кириллица]] менен жазылган [[жогорку деңгээлдеги улуттук домен]]. == .қаз доменинин ишин баштоо календары<ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231117130805/https://www.nic.kz/docs/poryadok_vnedreniya_kaz_en.pdf |archivedate=2023-11-17 |title=Order of introduction of «.ҚАЗ» domain name |url=https://www.nic.kz/docs/poryadok_vnedreniya_kaz_en.pdf |accessdate=2023-11-20}}</ref> == * Биринчи этап (2012-жылдын 1-апрелинен 30-апрелине чейин) — атайын домендик аталыштарды, мамлекеттик органдардын жана Президенттин Аппараты, каттоодогу техникалык муктаждыктары үчүн домендик аталыштарды резердөө. * Экинчи этап (2012-жылдын 1-майынан 30-июлуна чейин) — 2011-жылдын 31-декабрына чейин Казакстан Республикасынын мыйзамдарына ылайык катталган соода белгилери, фирмалык аталыштардын ээлери үчүн домендерди каттоо. * Үчүнчү этап (2012-жылдын 15-августунан тарта) - домендик аталыштарды каттоо бардык калоочулар үчүн ачык. == Экинчи деңгээлдеги домендер == * .мем.қаз - мамлекеттик уюмдар үчүн. * .бiл.удаз - билим берүү мекемелери үчүн. * .ком.қаз - коммерциялык уюмдар үчүн. * .қау.қаз - коммерциялык эмес уюмдар жана долбоорлор үчүн. * .қор.қаз - коргоо министирлиги үчүн. * .бай.қаз - маалымат байланышынын лицензиялуу тармактары үчүн. == Дагы окуңуз == * [[.kz]] == Булактар == {{Булактар}} == Тышкы шилтемелер == * [https://www.iana.org/domains/root/db/xn--80ao21a.html IANA сайтындагы .қаз доменин whois маалыматтары] {{Жогорку деңгээлдеги улуттук домендердин жадыбалы}} [[Категория:Жогорку деңгээлдеги улуттук домендер]] [[Категория:DNSSEC]] 9r2hb0izudat6sbqiet5sbn4sa0x8cr .bn 0 132274 653335 494026 2026-09-26T21:08:21Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653335 wikitext text/x-wiki {{Жогорку деңгээлдеги домен |name = .bm |background = #ccccff |image = [[Файл:DotBn_domain_logo.png|200px]] |introduced = 1994-жылдын 3-июну |type = [[жогорку деңгээлдеги улуттук домен]] |status = колдонууда |registry = BNNIC |sponsor = AITI |intendeduse = Бруней менен байланышкан объекттер |actualuse = Брунейде кеңири колдонулат |restrictions = Брунейде жайгашкан компаниялар, уюмдар же жеке жактар болушу керек |structure = экинчи деңгээлдеги домендерди каттоого болот |disputepolicy= [https://bnnic.bn/files/Brunei%20Darussalam%20Dispute%20Resolution%20Policy.pdf BDRP] |dnssec = бар |website = [https://bnnic.bn/ www.bnnic.bn] }} '''.bm''' — [[Бруней]] үчүн [[жогорку деңгээлдеги улуттук домен]]. Каттоочусу болуп BNNIC саналат<ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241226073756/https://bnnic.bn/ |archivedate=2024-12-26 |title=BNNIC |url=https://bnnic.bn/ |accessdate=2023-11-27}}</ref>. == Экинчи деңгээлдеги домендер == * '''.com.bn''' — коммерциялык уюмдар үчүн. * '''.edu.bn''' — билим берүү уюмдары үчүн. * '''.gov.bn''' — өкмөт үчүн. * '''.net.bn''' — тармактык провайдерлер үчүн. * '''.org.bn''' — коммерциялык эмес уюмдар үчүн. * '''.bn''' — жеке жактар үчүн<ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241204191703/https://bnnic.bn/files/Registration%20Policies%20Procedures%20and%20Guidelines.pdf |archivedate=2024-12-04 |title=BNNIC REGISTRATION POLICIES, PROCEDURES AND GUIDELINES |url=https://bnnic.bn/files/Registration%20Policies%20Procedures%20and%20Guidelines.pdf |accessdate=2023-11-27}}</ref>. == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == * [https://www.iana.org/domains/root/db/bm.html IANA сайтындагы .bm домени үчүн whois маалыматы] {{Жогорку деңгээлдеги улуттук домендердин жадыбалы}} [[Категория:Жогорку деңгээлдеги улуттук домендер]] [[Категория:DNSSEC]] [[Категория:DNS]] 6kzoiblagcp8fjrawklir5gtmkal5ai Туяк Эрназар уулу 0 132778 653375 651714 2026-09-27T10:50:29Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653375 wikitext text/x-wiki {{Жазуучу | Ысымы = Туяк Эрназар уулу | Расмий ысымы = | Сүрөт = | Туурасы = | Сүрөттүн аталышы = | Туулгандагы ысымы = Туяк Эрназар уулу | Кайман аты = Туяк ырчы | Туулган күнү = 1856 | Туулган жери = {{Желек|Кыргызстан}} [[Кыргызстан]], [[Кадамжай району]], [[Пум]] айылы | Каза болгон күнү = 1912 | Каза болгон жери = | Жарандыгы = | Ишмердүүлүгү = [[ырчы]], [[жамакчы]], [[комузчу]], [[ойчул]], [[акын]] | Чыгармачылык жылдары = | Багыты = | Жанр = | Чыгарманын тилдери = [[Кыргыз тили]] | Премиялары = | Bizdin.kg = | Сайты = | Уикитека = | Кол тамгасы = | Уикиказына = }} '''Туяк ырчы''' (1856-1912) –  ырчы, жамакчы, комузчу, ойчул акын.  Болжолдуу алганда, 1856-жылы азыркы Кыргызстандын [[Баткен облусу]]на караштуу [[Кадамжай району]]ндагы [[Майдан (Кадамжай району)|Майдан]] айыл өкмөтүнүн аймагындагы Пум айылында жарык дүйнөгө келген. Ырларына караганда, Туяк Эрназар уулу Паргана өрөөнүн жана Кыргызстандын түштүгүн бүтүндөй кыдырып чыккан көрүнөт. А бизге жеткен маалыматтар боюнча, Туяк кылычтай курч курагы - жыйырмага толо элек маалында [[Исфайрам]] өрөөнүндөгү белгилүү Садыр миңбашыны жандап, [[Кокон хандыгы|Кокон]]го барып, [[Кудаяр хан|Кудаяр ханг]]а каяша сүйлөгөн<ref>{{Cite web |title=Туяк ырчы жана анын чыгармачылыгы тууралуу |url=https://kmborboru.su/2016/05/27/tuyak-yrchy/ |accessdate=2024-01-15 |archivedate=2024-01-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240115141803/https://kmborboru.su/2016/05/27/tuyak-yrchy/ }}</ref>. == Эгемберди Эрматовдун Туяк ырчынын чыгармаларын жайылтууга кошкон салымы == '''Адабиятчы Абдыкерим Муратов:''' ''"Туяк ырчынын ысымын көрүнүктүү акын жана коомдук ишмер Эгемберди Эрматовдун аракети менен көпчүлүк эл учкай билип калган.'' ''Биз үчүн Туяк ырчы “туюк ырчы“ болчу да. Эч ким жакшы билчү эмес. Ал киши ар кандай адабий тизмелерде дагы, акындардын хрестоматияларында дагы, адабий портреттеринде дагы, окуу китептеринде, ЖОЖдордун окуулуктарында таптакыр эскерилген дагы эмес, аты дагы аталган эмес. Мында чоң эмгекти маркум [[Эгемберди Эрматов|Э. Эрматов]] сиңирген. Ал Кадамжай районундагы бир топ кишилерден Туяк ырчы жөнүндөгү материалдарды жыйнап, башка да кишилер аракет кылып, ошол отуз-кырктай ырын табышкан. Бул ырлардын бардыгы толук эмес да: үзүндү түрүндө же болбосо бир-эки кол эмес, бир нече колдон өткөн материалдай болуп турат. Ушундай шартта былтыркы “Туяк ырчы“ деген жыйнактын чыгышы биздин адабий жана маданий коомчулугубуз үчүн чоң окуя болду. Китеп чыгар замат эле бет ачары болуп, Туяк ырчынын 160 жылдыгына карата Кадамжай районунда мамлекеттик деңгээлдеги чоң иш-чара өткөрүлдү"''<ref>[https://www.azattyk.org/a/kyrgyz_literature_book_history_fate-of-tuyak-yrchy/28753970.html Элдик мурас: Туяк ырчы Эрназар уулунун кайыптан кайра жаралуусу]</ref>''.     '' '' '''Эгемберди Эрматов:'''                                      '' ''«Туяк ырчы тууралуу адабий, маданий илимий коомчулуктун маалыматтары жок. 2005-жылы чыккан мен түзгөн “Туяк ырчы” деген китепке 17 гана ыры, бир айтышы жана чөбөрөсүнүн эскерүүсү, ошол чөлкөмдөгү аны иликтеп жүргөндөрдөн жазылып алынгандар кирген.'' ''Туяк ырчы болжол менен 1856-жылы төрөлүп, өлгөнү 1912-жылга туш келет. Мен эс тартканы Туяктын ырын угуп өстүм. Аш-тойлордо акындар Туяктын ыры деп ырдашчу. Туяк өлгөндөн 60-70 жыл өтсө дагы акындардын оозунда жүрүүнүн өзү бул акындын ырды жамгырдай төккөн, эртеңки болорду алаканга салгандай айткан олуя ырчы болгонунан маалымат берип турат. Кадамжайда Исфайрам чөлкөмү деп коет, өткөн кылымдын 30-40-жылдарында ошо ченде жашаган Уста Календар, молдо Жусуп, Нышан, Эгемберди Кокоев деген инсандар Туяктын ырын жакшы билишчү экен. Анын “Бир алла” деген ыры бар. Бул ырдан бизге аз эле саптары жетти. Туяк ырчы бул ырын таңдан кечке дейре ырдачу экен. Кат тааныбаптыр. Анын Абдукаим Эшен деген Самаркан, Бухарадан окуп келген, ошол чөлкөмгө абдан таанымал, аалым досу болуптур. Айрымдар Туяк ырчыны ага жамандап барышып, “Бир алла” деп ырдап жүрөт, тыйып койбойсуңбу”,- дешет. “Андай болсо чакырып келгиле”- деп, мечиттеги намаздан кийин: — Кана Туяк жанагы “Бир алла” деген ырыңды ырдап койчу дептир. Ошондо бир төгүп ырдайт. Баягы келген элдин баары былк этпей угуп отуруптур. Ырдап бүткөн соң “мына, көрдүңөрбү Туяк китептин сөзүн ырдап атат, бир жеринде ашык-кеми жок, ырдай бер Туяк” деп [https://kmborboru.wordpress.com/2016/06/05/%D1%82%D1%83%D1%83%D1%80%D1%83%D0%BD%D0%B0-%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D0%B3%D0%BE%D0%BD-%D1%82%D1%83%D1%8F%D0%BA-%D1%8B%D1%80%D1%87%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD-%D0%B4%D2%AF%D0%B1%D2%AF%D1%80%D1%82%D2%AF/ коюптур…]”'' == Эскерүү == 2016-жылы "Тарых жана маданият жылына" карата өкмөттүн токтому менен Туяк ырчынын туулгандыгынын 160 жылдыгы Баткендеги Кадамжай районунда өкмөттүк деңгээлде белгиленди жана бир томдук жыйнагы жарык көргөн. Туяк ырчынын 160 жылдыгын өзү төрөлүп чоңойгон Очок таш аттуу жерде өткөрүлдү. 2018 жылы Баткен облусунун Кызыл-Кыя шаарында Туяк Эрназар уулуна эстелик тургузулду. Аны "Төөлөс ынтымагы” фонд каржылаган, Кызыл-Кыя шаардык мэриясы жардам көрсөткөн. == Ал жөнүндө китептер == Туяк ырчы. Түзгөн: Эгемберди Эрматов. ЖЧК “Салам” Басма үйү. Бишкек, 2016 <nowiki>ISBN 978-9967-472-16-7</nowiki> Китепке Туяк ырчынын эл оозунан жыйналып алынган ырлары, санат-термелери менен бирге, акын жөнүндө эскерүүлөр жана акындын чыгармаларын окугандан кийинки окумуштуулардын жана акын-жазуучулардын ой-пикирлери, макалалары берилди. == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == * [https://web.archive.org/web/20240115141803/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D0%B9_%D0%90%D0%BB%D0%B0-%D0%A2%D0%BE%D0%BE._2011._10.pdf Туяк ырчынын чыгармалары. Жаңы Ала-Тоо журналы, №10, 2011-жыл.] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Баткен облусу]] [[Категория:Кадамжай району]] [[Категория:Акындар]] [[Категория:Кыргыз адабияты]] j9tmo2dhqr3vx9vvmr495gsrc6g2gn1 Кыргызстандын саясий партиялары 0 132822 653359 483779 2026-09-27T06:02:13Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653359 wikitext text/x-wiki [[2020-жыл|2020-жылдын]] [[2-январь|2-январына]] карата [[Кыргызстан|Кыргызстанда]] расмий катталган саясий партиялардын саны — 224<ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240111144301/http://minjust.gov.kg/ky/news/view/id/2766/ |archivedate=2024-01-11 |title=2020-жылдын 2-январындагы абал боюнча катталган саясий партиялардын жана алардын жетекчилеринин тизмеси |url=http://minjust.gov.kg/ky/news/view/id/2766/ |accessdate=2024-01-11}}</ref>. {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |Партия ! Кыска аталышы ! Төрөгасы ! Фракция жетекчилери ! Фракциянын саны |- | [[Файл:Ata-Jurt_Kyrgyzstan_party_logo.png|100px]] | Ата-Журт Кыргызстан | АЖК | colspan="2" | Бактыбек Сыдыков | 20 |- | [[Файл:Логотип Мекенчил.png|100px]] | Мекенчил | | Садыр Жапаров | Эльмурза Сатыбалдиев | 13 |- | [[Файл:Logo Ishenim party.png|100px]] | [[Ишеним]] | | Азамат Дороев | Улугбек Ормонов | 12 |- | | Ынтымак | | Чингиз Макешов | Марлен Маматалиев | 9 |- | [[Файл:Logo Alliance party KG.png|100px]] | Альянс | | colspan="2" | Жанарбек Акаев | 7 |- | [[Файл:Логотип Бутун Кыргызстан.jpg|100px]] | [[Бүтүн Кыргызстан]] | | colspan="2" | Адахан Мадумаров | 6 |- | [[Файл:Logo Yiman Nuru party.png|100px]] | Ыйман Нуру | | colspan="2" | Нуржигит Кадырбеков | 5 |} == Катталган саясий партиялардын жана алардын жетекчилеринин тизмеси == {| class="wikitable sortable" !style="background-color:#c9a6ad" align=center|№ !style="background-color:#c9a6ad" align=center|Аталышы !style="background-color:#c9a6ad" align=center|Рег.№ !style="background-color:#c9a6ad" align=center|Катталган датасы !style="background-color:#c9a6ad" align=center|Кайрадан каттоодон өткөн датасы !style="background-color:#c9a6ad" align=center|Жетекчиси |- |1 |Кыргызстандын республикалык элдик саясий партиясы |260-3300-ПП |16.12.1992 |21.02.2002 |Тентиев Дженишбек Абдиевич |- |2 |"Прогрессивно-демократическая партия "Эркин Кыргызтан" (ЭрК) саясий партиясы |302-3300-ПП |04.10.1991 |09.11.2001 |Алымкулов Раис Термечикович |- |3 |"Эмгекчил-эл партиясы" |1304-3300-ПП |15.07.1997 | |Омуракунов Эмил |- |4 |"Партия экономического возрождения Кыргызской Республики" саясий партиясы |3366-3300-ПП |17.12.1997 |12.10.2001 |Хон Валерий Павлович |- |5 |"Партия горожан Бишкека" |3574-3300-ПП |14.01.1998 | |Отунбаев Болот Исакович |- |6 |"Ата-Мекен" саясий социалдык партиясы |4823-3300-ПП |              16.12.1992 |15.12.2006 |Текебаев Өмүрбек Чиркешович |- |7 |"Родина" саясий партиясы |9643-3300-ПП |02.04.1999 |05.06.2007 |Акбаров Азамжан Сайдуллаевич |- |8 |"Ар-Намыс" (Партия Достоинства) саясий партиясы |10801-3300-ПП |19.08.1999 |02.08.2011 |Кулов Феликс Шаршенбаевич |- |9 |Общественное объединение "Ветеранов войны в Афганистане и Участников других локальных боевых конфликтов" саясий партиясы |10949-3300-ПП |14.10.1994 |13.09.1999 |Таштанбеков Акбокон Дукенович |- |10 |"Коммунистическая партия Кыргызстана" |10951-3300-ПП |13.09.1999 | |Ажыбекова Клара Ажыбековна |- |11 |"Баба Дыйкан" саясий партиясы |10988-3300-ПП |22.09.1999 |31.05.2013 |Исаков Эсенгул Байдалиевич |- |12 |"Единство народа" Кыргызстана саясий партиясы |10992-3300-ПП |22.09.1999 |22.04.2015 |Эсенаманов Замирбек Садыбакасович |- |13 |"Кайран эл" партиясы |11013-3300-ПП |24.09.1999 | |Турумбеков Курманбек Абдыкасымович |- |14 |"Республиканская партия Кыргызстана" саясий партиясы |11162-3300-ПП |18.10.1999 | |Токомбаев Гияз Асанбекович |- |15 |"Партия пенсионеров Кыргызстана" саясий партиясы |12699-3300-ПП |17.04.2000 | |Шабданалиева Замира Акиевна |- |16 |"Эркиндик" саясий партиясы |12768-3300-ПП |20.04.2000 | |Касымов Адылбек Акматалиевич |- |17 |"Молодежная партия Кыргызстана" саясий партиясы |13067-3300-ПП |01.06.2000 | |Бакыев Айдарали Курманбекович |- |18 |"Партия Демократическое движение Кыргызстана" саясий партиясы |13443-3300-ПП |01.06.2000 |18.07.2000 |Жекшеев Жыпар Жекшеевич |- |19 |Партия национального возрождения "АСАБА" саясий партиясы |15333-3300-ПП |30.12.1991 |03.05.2001 |Дыйканов Салмоорбек Карбозович |- |20 |"Жаны Кыргызстан" саясий партиясы |15729-3300-ПП |14.10.1994 |18.04.2007 |Сыдыков Усен Сыдыкович |- |21 |Аграрная партия Кыргызской Республики саясий партиясы |15734-3300-ПП |26.11.1993 |06.07.2001 |Алиев Эсенкул, Медетбеков Шамшыбек Осмонкулович |- |22 |"Партия защиты Интересов работников промышленности, сельского хозяйства и малообеспеченных семей Кыргызской Республики" саясий партиясы |15831-3300-ПП |16.10.1996 |09.07.2001 |Айтикеев Акбаралы Ысырайылович |- |23 |Демократическая партия женщин и молодежи Кыргызстана - "Новая сила" |15873-3300-ПП |24.09.2004 |24.09.2004 |Шайлиева Токон Асановна |- |24 |"Партия коммунистов Кыргызстана" саясий партиясы |16211-3300-ПП |17.09.1992 |26.01.2007 |Масалиев Исхак Абсаматович |- |25 |"Социал-демократическая партия Кыргызстана" саясий партиясы |16336-3300-ПП |16.12.1994 |16.09.2016 |Абдрахманов Сагынбек Уметалиевич |- |26 |"Республиканская Партия "Улутман" саясий партиясы |16693-3300-ПП |18.12.2001 |02.07.2010 |Турдумалиев Сазыкбай Абдрахманович |- |27 |Республиканская единая "Элмурас" саясий партиясы |18220-3300-ПП |17.08.2002 | |Боромбаева Токтокан Жолуевна |- |28 |"ГЛАС НАРОДА" саясий партиясы |18295-3300-ПП |30.08.2002 | |Байгуттиев Женишбек Сейтбекович |- |29 |Партия "Согласие" саясий партиясы |18945-3300-ПП |12.12.2002 | |Кудабаева Шаткуль Исалиевна |- |30 |регионов Кыргызстана "Элет" саясий партиясы |19017-3300-ПП |25.12.2002 | |Касиев Накен Касиевич |- |31 |Республиканская общественно-"Партия застройщиков Кыргызстана" саясий партиясы |19085-3300-ПП |13.01.2003 | |Асанбеков Нурлан Дуйшеналиевич, Рысбеков Жыргалбек Озубекович, Абдырасаков Бейшенбек Токтобаевич |- |32 |народов Кыргызстана "Элнуру" саясий партиясы |20410-3300-ПП |19.06.2003 | |Абдылдаев Таалайбек Адылбаевич |- |33 |единства и развития "Алга, Кыргызстан!" саясий партиясы |20979-3300-ПП |06.11.2003 |29.11.2004 |Нурматов Рустам Мирзаевич |- |34 |"Строители Кыргызстана" саясий партиясы |21144-3300-ПП |31.12.2003 | |Момунов Замир Дарвинович |- |35 |"Демократическая партия "Туран"" саясий партиясы |21310-3300-ПП |02.04.2004 | |Сарпашов Эмир - Раадик Дуйшекеевич |- |36 |"Партия Зеленых Кыргызстана" саясий партиясы |21481-3300-ПП |18.06.2004 | |Булекбаев Эркин Касымович |- |37 |"Патриотическая партия Единения Кыргызстана" саясий партиясы |22170-3300-ПП |12.05.2005 | |Алыбаев Айбек Ташибекович |- |38 |"Народно-патриотическая партия "Элдик биримдик" саясий партиясы |22194-3300-ПП |19.05.2005 | |Маматов Кайрат Адамкалиевич |- |39 |Партия единства и развития "Мекен Биримдиги" |22195-3300-ПП |19.05.2005 | |Орозалиев Самаган Мурзабекович |- |40 |Общественная "Кыргыз кылымы" саясий партиясы |22210-3300-ПП |26.05.2005 | |Толобеков Батырбек Сайпидинович |- |41 |"Единство Кыргызстана" саясий партиясы |22229-3300-ПП |02.06.2005 | |Алымкулов Болот Карыпбекович |- |42 |"Сильный Кыргызстан" саясий партиясы |22246-3300-ПП |09.06.2005 |18.02.2015 |Салянова Аида Женишбековна |- |43 |единства и развития "Эне тил" саясий партиясы |22266-3300-ПП |16.06.2005 | |Муканбетова Гульзат Турдукожоевна |- |44 |"Народное Движение Кыргызстана" саясий партиясы |22308-3300-ПП |11.07.2005 | |Черноморец Виктор Викторович |- |45 |"Демократическая партия "Калыстык бийлик" саясий партиясы |22313-3300-ПП |14.08.2005 | |Байтереков Курманбек |- |46 |Республиканская Народного единства "Кыргыз Эл" саясий партиясы |22355-3300-ПП |28.07.2005 | |Усупбаев Анарбек Чолпонкулович, Ааматов Маркабай |- |47 |Народно-демократическая партия "Айкол-Манас" |22364-3300-ПП |05.08.2005 | |Осмонов Шермамат |- |48 |"Народно-патриотическая партия "Элдик ынтымак" саясий партиясы |22385-3300-ПП |11.08.2005 | |Чоконов Самат Темирбекович |- |49 |Национал-демократическая партия "Улуу Биримдик" |22398-3300-ПП |11.08.2005 | |Каптагаев Эмилбек Саламатович |- |50 |"Демократическая партия "Биримдик" (Единство)" саясий партиясы |22429-3300-ПП |19.08.2005 |08.05.2013 |Аманкулов Марат Аскерович |- |51 |"Кыргызская Консервативная Республиканская Партия" саясий партиясы |22443-3300-ПП |02.09.2005 | |Усубакунов Болотбек Мамытович |- |52 |Республиканская "Независимая жизнь" саясий партиясы |22530-3300-ПП |10.10.2005 | |Исакова Айдана Таабалдиевна |- |53 |Республиканская "Умай Эне" саясий партиясы |22574-3300-ПП |18.10.2005 | |Шарипова Салима Канатбековна |- |54 |"Мы за прогресс" саясий партиясы |22621-3300-ПП |18.11.2005 | |Мусабаев Муратбек Турдумбекович |- |55 |"Авангард" саясий партиясы |22721-3300-ПП |26.12.2005 | |И.о. Балтагулов Джалалбек Торогельдиевич |- |56 |"Акшумкар" саясий партиясы |22744-3300-ПП |26.12.2005 |22.08.2012 |Сариев Темир Аргембаевич |- |57 |"Народная Патриотическая партия Кыргызстана "ТЫНЧТЫК" саясий партиясы |22777-3300-ПП |20.01.2006 | |Аширбаев Элкинбек Токтогонович |- |58 |"Либерально-Прогрессивная Партия" саясий партиясы |22781-3300-ПП |26.12.2005 | |Кунакунов Максат Касымжанович |- |59 |"Крестьянская (фермерская) партия Кыргызстана" саясий партиясы |22809-3300-ПП |27.01.2006 | |Асылбеков Куттубек Бообекович |- |60 |Политическая Демократическая партия "АТА жолу" |22813-3300-ПП |27.01.2006 |08.06.2007 |Сооронбаев Дүйшөнбү Шаяхметович |- |61 |"МУДРОСТЬ" саясий партиясы |22819-3300-ПП |06.02.2006 | |Омуркулова Дамира Касымовна |- |62 |"Народная Ала-Тоо" саясий партиясы |22934-3300-ПП |17.03.2006 | |Исмаилов Батырбек Талипович |- |63 |Республиканская "Санжыра" саясий партиясы |22947-3300-ПП |23.03.2006 | |Карабаев Эднан Осканович |- |64 |"Партия транспортников Кыргызской Республики" саясий партиясы |22982-3300-ПП |05.04.2006 | |Абдрасилов Абдрахим Акчалович |- |65 |"Патриоты Кыргызстана" саясий партиясы |23004-3300-ПП |14.04.2006 | |Орозбаков Алмас Сатаркулович |- |66 |Республиканская демократическая "За жизнь без барьеров" саясий партиясы |23016-3300-ПП |14.04.2006 | |Асангариев Мирбек Рысбекович |- |67 |"Демократическая партия "Столица" саясий партиясы |23057-3300-ПП |28.04.2006 | |Мусабаев Атай Нурбекович |- |68 |"Жаны-Мезгил" саясий партиясы |23137-3300-ПП |04.05.2006 |07.07.2017 |Сулайманова Рита Абдыкадыровна |- |69 |"Согласие, Единство, Сплоченность"-"Кутту Эл" (возрождения великого наследия народа Кыргызстана) саясий партиясы |23271-3300-ПП |14.07.2006 | |Сарыгулов Дастан Исламович |- |70 |Республиканская "Кыргыз Жери" саясий партиясы |23282-3300-ПП |14.07.2006 | |Умуралиева Калича Кусеиновна |- |71 |"Патриотическая партия "Ата-Журт" саясий партиясы |23302-3300-ПП |21.07.2006 |10.08.2012 |Кенжебаев Азамат Арстаналиевич |- |72 |Народная Кыргызстана "Чистое общество" саясий партиясы |23401-3300-ПП |04.08.2006 |26.01.2017 |Кошалиев Кадырали Амракулович; Душебаев Кенешбек Асанбекович; Юлдашов Абдисалам Таирович |- |73 |"Защитники Отечества и правопорядка - "Чындык" - "Правда" саясий партиясы |23414-3300-ПП |21.08.2006 | |Бейшекеев Сыймыкбек Токтогулович |- |74 |"КУТ" саясий партиясы |23484-3300-ПП |08.09.2006 |30.05.2014 |Абыкеев Уланбек Сартбаевич |- |75 |"Мекен-Туу" саясий партиясы |23644-3300-ПП |13.10.2006 | |Сарымсаков Кенжалы |- |76 |"Бутун Кыргызстан" саясий партиясы |23756-3300-ПП |01.12.2006 |28.01.2016 |Мадумаров Адахан Кимсанбаевич |- |77 |"Партия Ветеранов и Молодежи Кыргызстана" саясий партиясы |23797-3300-ПП |01.12.2006 |20.07.2007 |Чотбаев Абдыгул Абдрашитович |- |78 |"БЕРЕН" саясий партиясы |23815-3300-ПП |30.12.2006 | |Молдобеков Кубанычбек Сакинович |- |79 |"Кыргызстандын Тамеки жана Пахта өстүрүүчү дыйкандар"Руководитель: Сыранов Алмазбек Абдижапарович саясий партиясы |23835-3300-ПП |30.12.2006 | |Сыранов Алмазбек Абдижапарович |- |80 |"Эл менен" саясий партиясы |23837-3300-ПП |12.01.2007 | |Айманбаев Сабырбек Каниетович |- |81 |"Рабочих и крестьян" Кыргызстана саясий партиясы |23845-3300-ПП |12.01.2007 | |Ахматова Сюита Камалидиновна |- |82 |"ЗАМАНДАШ" саясий партиясы |23882-3300-ПП |19.01.2007 |02.05.2018 |Молдакматов Женишбек Омургазиевич |- |83 |"ЖАШАСЫН КЫРГЫЗСТАН" саясий партиясы |23900-3300-ПП |26.01.2007 | |Усеналиев Аман Ордобекович |- |84 |Республиканская "Улуу Кыргыз" саясий партиясы |24605-3300-ПП |20.07.2007 | |Кырбашева Жыпара Токторбаевна |- |85 |"РЕСПУБЛИКА" саясий партиясы |24726-3300-ПП |17.08.2007 |22.04.2014 |Жеенчороев Мирлан Канатбекович |- |86 |Народно-демократического развития "Эл келечеги" саясий партиясы |24778-3300-ПП |07.09.2007 | |Рыскулова Чачикей Мелисовна |- |87 |Кыргызской Республики "Бакубат Кыргызстан" саясий партиясы |24791-3300-ПП |07.09.2007 | |Сатыбалдиев Жанторо Жолдошевич |- |88 |"Народная партия "Ак Жол" саясий партиясы |24918-3300-ПП |15.10.2007 |22.05.2009 |Бакиев Курманбек Салиевич |- |89 |"Аалам" саясий партиясы |24946-3300-ПП |19.10.2007 |21.10.2016 |Малиев Арсланбек Касымакунович, Джолдошова Жылдызкан Айтибаевна |- |90 |"Свобода выбора" саясий партиясы |25018-3300-ПП | |18.01.2008 |Лисовский Владислав Нарцисович |- |91 |Народная "Улут-Ордо" саясий партиясы |25064-3300-ПП |22.11.2007 | |Нуралы уулу Бактыбек |- |92 |движущих сил саясий партиясы |25143-3300-ПП |09.11.2007 | |Яндавурова Зубейда Юбузовна |- |93 |""Абийирдуу Кыргызстан" саясий партиясы |25311-3300-ПП |21.12.2007 | |Калимбетова Тажикан Борбугуловна |- |94 |"Элдик Кенеш" саясий партиясы |100879-3300-ПП |04.07.2008 |21.05.2010 |Нурматова Роза Сарлыковна |- |95 |"Социалистическая партия Кыргызстана" саясий партиясы |101655-3300-ПП |22.08.2008 |10.01.2015 |Масадыков Таалатбек Шамудинович |- |96 |Конгресс народов Кыргызстана (Партия Конгресс народов Кыргызстана) саясий партиясы |103682-3300-ПП |19.01.2009 |19.11.2014 |Медетбеков Шамшыбек Осмонкулович |- |97 |«Эл арманы» саясий партиясы |111559-3300-ПП |13.04.2010 | |Исаев Касым, Ниязов Мирослав Джумабекович |- |98 |«Комсомол» саясий партиясы |111734-3300-ПП |28.04.2010 | |Сарымсаков Руслан Адыканович |- |99 |«Содружество» саясий партиясы |111819-3300-ПП |07.05.2010 | |Нифадьев Владимир Иванович |- |100 |"Партия народного самоуправления "Ак Санат" саясий партиясы |111988-3300-ПП |19.05.2010 | |Турпанов Милан Калыбекович |- |101 |«Жаны Багыт» саясий партиясы |111998-3300-ПП |20.05.2010 | |Дырылдаев Рамазан Олокеевич |- |102 |"Народная партия Улуттар биримдиги" саясий партиясы |112022-3300-ПП |21.05.2010 |13.06.2013 |Мырзакматов Мелисбек Жоошбаевич |- |103 |"Демократическая партия"Азаттык" саясий партиясы |112049-3300-ПП |24.05.2010 |12.11.2015 |Исаков Исмаил Исакович |- |104 |«Республиканская партия Справедливость» саясий партиясы |112066-3300-ПП |25.05.2010 | |Джекшенкулов Аликбек Джекшенкулович |- |105 |«СОЮЗ НАРОДОВ КЫРГЫЗСТАНА» саясий партиясы |112113-3300-ПП |31.05.2010 | |Сейталиева Гульмиза Аскарбековна |- |106 |"РАБОЧАЯ ПАРТИЯ КЫРГЫЗСТАНА" саясий партиясы |112137-3300-ПП |01.06.2010 | |Парманкулов Замирбек Култаевич |- |107 |«Молодежное движение 7 апреля» саясий партиясы |112154-3300-ПП |02.06.2010 | |Суеркулов Чоро Эсенбекович |- |108 |"Мекен баатырлары" саясий партиясы |112248-3300-ПП |09.06.2010 | |Сагындыков Арстанбек |- |109 |«Жаштар демократиялык партиясы» саясий партиясы |112269-3300-ПП |10.06.2010 | |Кадыралиева Ыргал Кармышаковна |- |110 |«Мезгил агымы» саясий партиясы |112276-3300-ПП |11.06.2010 | |Шаршембаев Бердибек Ибраимович |- |111 |«Мекенчил» саясий партиясы |112337-3300-ПП |16.06.2010 | |Ташиев Камчыбек Кыдыршаевич |- |112 |«Эгемен Кыргызстан» саясий партиясы |112341-3300-ПП |16.06.2010 | |Мейманкулов Кумарбек Аскарович |- |113 |"Бириккен элдик кыймылы" саясий партиясы |112372-3300-ПП |21.06.2010 | |Мукашев Муратбек Осмоналиевич |- |114 |«Улуу Барчын» саясий партиясы |112374-3300-ПП |21.06.2010 | |Торогулова Гульжан Капаровна |- |115 |«Айымдар акыйкаттык учун» саясий партиясы |112377-3300-ПП |21.06.2010 | |Мырзабекова Элмира Турусбековна |- |116 |"ЖЫЛДЫЗ" саясий партиясы |112406-3300-ПП |22.06.2010 | |Кыдыргычев Авазбек Усенбаевич |- |117 |"КОК ЖАЛ ЖАШТАР" саясий партиясы |112408-3300-ПП |22.06.2010 |04.12.2014 |Бекташов Мелис Бекташович |- |118 |"МЕКЕН ЫНТЫМАГЫ" саясий партиясы |112419-3300-ПП |23.06.2010 |20.05.2014 |Асанбеков Темирбек Ишенбаевич |- |119 |«Мекенчил патриоттор» саясий партиясы |112420-3300-ПП |23.06.2010 | |Шералиев Токталы Медетович |- |120 |"Кыргызстан" саясий партиясы |112438-3300-ПП |24.06.2010 |22.07.2015 |Исаев Канатбек Кедейканович |- |121 |«Азамат» саясий партиясы |112449-3300-ПП |24.06.2010 | |Темирбеков Нурдин Кубанычбекович |- |122 |«Буткул жаштар саясий партиясы» саясий партиясы |112450-3300-ПП |24.06.2010 | |Мейманалиев Тыныбек Сагынбекович |- |123 |"Сильное общество" саясий партиясы |112452-3300-ПП |23.06.2010 |10.03.2017 |Трукмен уулу Тилек, Бегалиев Акылбек Шамалбекович, Муханов Саветбек Нурулланович |- |124 |«АЛП» («Айкын Либералдардын Партиясы») саясий партиясы |112465-3300-ПП |25.06.2010 | |Маленов Ырысбек Байдылдаевич, Искаков Эркин Болотович |- |125 |«Айкол Эл» саясий партиясы |112487-3300-ПП |29.06.2010 | |Албанов Нуржан Төлөгөнович |- |126 |Государственного единства и патриотизма "Бир Бол" саясий партиясы |112492-3300-ПП |28.06.2010 |26.02.2014 |Сулайманов Алтынбек Турдубаевич |- |127 |"Единство и развитие" саясий партиясы |112496-3300-ПП |25.06.2010 |18.07.2012 |Балтаев Назар Жыргалбекович |- |128 |"НАРОДНО-ДЕМОКРАТИЧЕСКАЯ ПАРТИЯ КЫРГЫЗСТАНА" саясий партиясы |112522-3300-ПП |02.07.2010 | |Медетбеков Бакай Турарович |- |129 |"Народное Собрание Кыргызстана" саясий партиясы |112543-3300-ПП |05.07.2010 | |Айдаров Таалайбек Сагынович |- |130 |«Каркыра» саясий партиясы |112546-3300-ПП |02.07.2010 | |Касымов Абдраим Абдырахманович |- |131 |«Страна Единства» саясий партиясы |112557-3300-ПП |06.07.2010 | |Дуйшеева Эльвира Осконбековна |- |132 |"Союз"Свобода.Справедливость.Родина" саясий партиясы |112559-3300-ПП |06.07.2010 | |Мияров Бакир |- |133 |«Каганат» саясий партиясы |112571-3300-ПП |07.07.2010 | |Асаналиев Нургалы Сагынбекович |- |134 |«Эл бийлиги» саясий партиясы |112590-3300-ПП |09.07.2010 | |Борубашов Бекбосун Ишенбекович |- |135 |«Билим «Илим» Ордосу» саясий партиясы |112778-3300-ПП |21.07.2010 | |Турдубаев Съездбек Жумашалиевич |- |136 |Молодёжно-«ЖАШ БИЛЕК» саясий партиясы |112816-3300-ПП |27.07.2010 | |Сураналиев Талгат Чыныбекович |- |137 |«Алгыр Кыраан» саясий партиясы |112834-3300-ПП |28.07.2010 | |Суймалиев Нуржакып Окинович |- |138 |«КЫРГЫЗСКАЯ РАБОЧАЯ НАРОДНАЯ ПАРТИЯ» саясий партиясы |112930-3300-ПП |06.08.2010 | |Кыдырмышев Руслан Жаманакович |- |139 |«За народ» («Эл учун») саясий партиясы |113013-3300-ПП |13.08.2010 | |Абдылдаев Арстанбек Бейшеналиевич |- |140 |"Партия справедливости и развития (ПСР) "АК" саясий партиясы |113208-3300-ПП |27.08.2010 | |Осконбаев Бейшенбек Мамбеталиевич |- |141 |«ИНТЕРНАЦИОНАЛЬНО – ЛИБЕРАЛЬНАЯ ПАРТИЯ КЫРГЫЗСТАНА» саясий партиясы |113389-3300-ПП |15.09.2010 | |Байсалов Каныбек Салыкович |- |142 |"Таза Табият" саясий партиясы |113584-3300-ПП |30.09.2010 | |Аманкулов Мирслав Акалович |- |143 |"Чындык" саясий партиясы |115185-3300-ПП |03.02.2011 |23.04.2013 |Кадыров Кубанычбек Бекбосунович |- |144 |Родины и созидания "Ак-Шам" саясий партиясы |116461-3300-ПП |20.04.2011 | |Сапарбаев Эрлан Турдакунович |- |145 |Духовности и Развития "АМАЛ" саясий партиясы |116647-3300-ПП |03.05.2011 | |Мамбетов Нурдин Джанышбекович |- |146 |"Либерально-Демократическая Партия "НУР"" саясий партиясы |116838-3300-ПП |17.05.2011 | |Саяк кызы Элзат |- |147 |"Партия Труда" саясий партиясы |116873-3300-ПП |20.05.2011 |25.12.2013 |Салымбеков Аскар Мааткабылович |- |148 |Демократическая "Нурзаман" саясий партиясы |117496-3300-ПП |30.06.2011 | |Таширов Юсуп, Акунов Урматбек Бектемирович |- |149 |«Поддержка и развитие кыргызского языка" саясий партиясы |117844-3300-ПП |20.07.2011 | |Мусаев Сыртбай Жолдошович |- |150 |"Келечек - Эл" саясий партиясы |118279-3300-ПП |29.08.2011 | |Жороев Жаныбек Токтоназарович |- |151 |«Ак Бата» саясий партиясы |118296-3300-ПП |25.08.2011 | |Асакеев Сардар Тычтыбекович |- |152 |"Кыргызская либерал демократическая партия" саясий партиясы |118315-3300-ПП |01.09.2011 | |Качкынбаев Сейтек Садырбекович |- |153 |"Мурас" саясий партиясы |118510-3300-ПП |15.09.2011 | |Зайыров Сабырбек Токенович |- |154 |«Солидарность» саясий партиясы |118635-3300-ПП |              23.09.2011 |26.11.2019 |Келдибаев Төлөгөн Кыязович |- |155 |«Ишеним» саясий партиясы |118927-3300-ПП |10.10.2011 | |Абдураимов Жарасул Осмоналиевич |- |156 |"Социалистическая партия АК ХАЛАТЧАН" саясий партиясы |119663-3300-ПП |02.12.2011 | |Имашов Улан Дуйшенович |- |157 |«Народная партия «Кыргызстан» саясий партиясы |119825-3300-ПП |13.12.2011 | |Абдурахманов Чингиз Сулайманович |- |158 |"Адилеттүү Кыргызстан" саясий партиясы |120111-3300-ПП |28.12.2011 | |Ашырбеков Максат Автандилович |- |159 |«Жаштар булагы» саясий партиясы |120219-3300-ПП |12.01.2012 | |Сакебаев Самат Болотович |- |160 |"ӨНҮГҮҮ-ПРОГРЕСС" саясий партиясы |121215-3300-ПП |17.02.2012 |31.05.2013 |Төрөбаев Бакыт Эргешевич |- |161 |«Ак калпак» саясий партиясы |121544-3300-ПП |01.03.2012 | |Маматаев Улукбек Калмаматович |- |162 |"Чоӊ казат" саясий партиясы |122189-3300-ПП |02.04.2012 | |Акимов Турат Кудайбергенович |- |163 |«Эл Ордо» саясий партиясы |122476-3300-ПП |19.04.2012 | |Абдылдаев Саламат Буларович |- |164 |«Альянс Политических Сил Кыргызстана» саясий партиясы |122684-3300-ПП |30.04.2012 | |Эгембердиев Омурбек Амантурович |- |165 |«Демократический альянс» саясий партиясы |122747-3300-ПП |03.05.2012 | |Таласбаев Бактыбек Джеимбекович |- |166 |«Партия возрождения» «Эркин Эл» саясий партиясы |122926-3300-ПП |14.05.2012 | |Аскарбеков Мавлян Амангелдиевич |- |167 |Народно - «Куттуу Кыргыз» саясий партиясы |123433-3300-ПП |05.06.2012 | |Абдылдаев Аидлан Нурдинович |- |168 |Справедливости и развития «Ыйман Нуру» саясий партиясы |123807-3300-ПП |27.06.2012 | |Алымкулов Раис Термечикович |- |169 |«Актив» саясий партиясы |123903-3300-ПП |04.07.2012 | |Иманалиев Курманбек Белекович |- |170 |"Народная партия" саясий партиясы |124120-3300-ПП |13.07.2012 | |Сабиров Авакир |- |171 |"Менин Бишкегим" саясий партиясы |124153-3300-ПП |13.07.2012 | |Соронбаев Абдыкерим Абдыкадырович |- |172 |"АК" саясий партиясы |124208-3300-ПП |              23.07.2012 |01.06.2015 |Жапаров Сагынбек Макишович |- |173 |Народная «АСМАН АЛА - ТОО» саясий партиясы |124254-3300-ПП |25.07.2012 | |Бекиев Бекболот Жапарович, Медетхан Кунай |- |174 |«ЭлАман» саясий партиясы |124277-3300-ПП |27.07.2012 | |Токомбаева Мухаббат Толкуновна |- |175 |«Калк Ынтымагы» саясий партиясы |124439-3300-ПП |06.08.2012 | |Шайлдабеков Азатбек Кармабекович |- |176 |«Энергетиков» саясий партиясы |124625-3300-ПП |17.08.2012 | |Исраилов Абдылда Нургазиевич |- |177 |"Народное согласие" саясий партиясы |124633-3300-ПП |17.08.2012 | |Джусупбекова Замира Мырсабековна |- |178 |«Реформа» саясий партиясы |124820-3300-ПП |28.08.2012 | |Акелеев Азамат Кубанычбекович |- |179 |«Улуу Кыргызстан» саясий партиясы |124902-3300-ПП |03.09.2012 | |Эсенкожоев Улан Шукурбекович |- |180 |«Ынтымак» саясий партиясы |125367-3300-ПП |04.10.2012 | |Калбаев Курманбек Мусаевич |- |181 |Молодежная "Эл достугу" саясий партиясы |125399-3300-ПП |05.10.2012 | |Сыдыков Абдылда |- |182 |«Табылга» саясий партиясы |125555-3300-ПП |11.10.2012 | |Акимканов Туратбек Жакшылыкович |- |183 |"БИРГЕ-ВМЕСТЕ" саясий партиясы |128279-3300-ПП |07.03.2013 | |Чумакеева Замира Айдарбековна |- |184 |"ЛИБЕРАЛЬНО-ДЕМОКРАТИЧЕСКАЯ ПАРТИЯ КЫРГЫЗСТАНА "БАГЫТ" саясий партиясы |129242-3300-ПП |17.04.2013 | |Асанов Самаган Алитороевич |- |185 |"Жаран" саясий партиясы |129775-3300-ПП |16.05.2013 | |Ашимов Тилек Каарманович |- |186 |"Тунук Кыргызстан" саясий партиясы |129885-3300-ПП |22.05.2013 | |Исаев Советбек Асанович |- |187 |"Свободы и Демократии" саясий партиясы |130231-3300-ПП |11.06.2013 | |Жапаров Нурланбек Усенбекович |- |188 |"Онугуу Кыргызстан" саясий партиясы |133207-3300-ПП |19.11.2013 | |Алиев Темирлан Муратбекович |- |189 |"Союз" саясий партиясы |134051-3300-ПП |30.12.2013 | |Исмаилов Алмаз Омуркулович |- |190 |"Келечек-Будущее" саясий партиясы |134917-3300-ПП |06.02.2014 | |Исаев Гапар Исаевич |- |191 |"Кыргыз улут ордосу" саясий партиясы |135592-3300-ПП |14.03.2014 | |Амиржанов Акрамжан Ахмеджанович |- |192 |"Данакер-Миротворец" саясий партиясы |137230-3300-ПП |16.05.2014 | |Бекмуратов Адилбек Адышович |- |193 |"Тартип-Порядок" саясий партиясы |137439-3300-ПП |28.05.2014 | |Марлис уулу Эдил |- |194 |созидателей "Аруу Эл" саясий партиясы |142150-3300-ПП |19.11.2014 | |Жунушалиев Рустам Рахманович |- |195 |"РЕСПУБЛИКА-АТА ЖУРТ" саясий партиясы |142602-3300-ПП |20.11.2015 | |Бабанов Омурбек Токтогулович, Ташиев Камчыбек Кыдыршаевич |- |196 |"За Родину" саясий партиясы |143349-3300-ПП |09.01.2015 | |Бекботаев Темирлан Сарымсакович |- |197 |"Ала-Тоо ынтымагы" саясий партиясы |143467-3300-ПП |09.01.2015 | |Жумаканов Мустафа Бейшебаевич |- |198 |"Права человека" саясий партиясы |145976-3300-ПП |27.04.2015 | |Турсунбек Акун |- |199 |"Демократическая партия "КЕЛ-КЕЛ" саясий партиясы |147402-3300-ПП |08.07.2015 | |Абдыраманов Чынгыз Сабырбекович |- |200 |"Айкол" саясий партиясы |147562-3300-ПП |15.07.2015 | |Орозалиев Анарбек Попоевич |- |201 |"Партия Патриот" саясий партиясы |147732-3300-ПП |22.07.2015 | |Крамаров Дмитрий Александрович |- |202 |"Мекеним Кыргызстан" саясий партиясы |151766-3300-ПП |27.11.2015 |24.05.2019 |Бакиров Мирлан Исакбекович |- |203 |"Социально-"Сила в единстве" саясий партиясы |152031-3300-ПП |03.12.2015 | |Абдивалиев Кадырбек Орунбаевич |- |204 |"Эл биримдиги" саясий партиясы |152833-3300-ПП |11.12.2015 | |Джунушалиев Туйгунбек Маликович |- |205 |"Айтыш-Ата" саясий партиясы |153159-3300-ПП |18.12.2015 | |Айтышов Канатбек |- |206 |"Ала-Тоо – кыргыз жери" саясий партиясы |155448-3300-ПП |20.01.2016 | |Султанов Нурбек Маматкадырович |- |207 |"Демократ" саясий партиясы |155618-3300-ПП |22.01.2016 | |Биримкулов Нурлан Алиевич |- |208 |"Биримдик Элдик Кыргызстан" саясий партиясы |156158-3300-ПП |28.01.2016 | |Исмаилов Нурбек Даткабаевич |- |209 |"Жаны шаар партиясы" - "Партия новый город" саясий партиясы |156824-3300-ПП |12.02.2016 | |Нааматбеков Тилек Нааматбекович |- |210 |Партия Народного Действия "Кайнар" (Источник) саясий партиясы |156942-3300-ПП |16.02.2016 | |Акматов Аслан Абдыбекович |- |211 |"ЭЛДИК-НАРОДНАЯ" саясий партиясы |156952-3300-ПП |19.02.2016 | |Бадалов Назми Азреталыевич |- |212 |"Центр Мира познания духа, науки" саясий партиясы |157281-3300-ПП |02.03.2016 | |Наматова Бийазыг Наматовна |- |213 |"Тазалык" саясий партиясы |157304-3300-ПП |04.03.2016 | |Борбашев Карыпбай |- |214 |"Эл талабы" саясий партиясы |158968-3300-ПП |27.05.2016 | |Джумалиева Эльмира Бусурманкуловна |- |215 |"Бай-Мекен" саясий партиясы |159375-3300-ПП |13.06.2016 | |Маматжанов Алмамбет Маматжанович |- |216 |"Калыс" саясий партиясы |160909-3300-ПП |19.08.2016 | |Сапаров Каныбек Сайырбекович |- |217 |"Таза Кыргызстан" саясий партиясы |160934-3300-ПП |22.08.2016 | |Иманкулов Марат Муканович |- |218 |"Патриот ынтымагы" саясий партиясы |161352-3300-ПП |09.09.2016 | |Эржанов Дуулатбек |- |219 |"Содружество народов Кыргызстана" саясий партиясы |161470-3300-ПП |16.09.2016 | |Ладожинская Надежда Ивановна |- |220 |"Народная партия Кыргызстан Айымдары" саясий партиясы |161588-3300-ПП |22.09.2016 | |Чунгулова Бактыгүл Осмонбековна |- |221 |"ЖАРАТМАН ЭЛ" саясий партиясы |161606-3300-ПП |23.09.2016 | |Тулеев Расул Джумабекович |- |222 |"Молодежь Таш-Кумыра" саясий партиясы |162001-3300-ПП |13.10.2016 | |Убайдулаев Тимурлан Орозалиевич |- |223 |"ЖАНЫ-ДООР" саясий партиясы |162190-3300-ПП |24.10.2016 |05.04.2017 |Кочкоров Улукбек Тойчубаевич |- |224 |"Наш Народ" саясий партиясы |163148-3300-ПП |13.12.2016 | |Расулов Майрамбек Алишерович |- |225 |"Жакшылык-Добро" саясий партиясы |165300-3300-ПП |23.03.2017 | |Элебесов Турусбек Асангазиевич |- |226 |"Бирик" саясий партиясы |165587-3300-ПП |03.04.2017 | |Исамамбетов Кылычбек Байышович |- |227 |"АСЫЛ МУРАС-ЖАШТАР" саясий партиясы |165991-3300-ПП |20.04.2017 | |Кемел уулу Айбек |- |228 |"АЛА-ТОО КАЛК БИРИМДИГИ" саясий партиясы |167322-3300-ПП |30.06.2017 | |Азылов Насипбек Кумарович |- |229 |"Улуу көч" саясий партиясы |170777-3300-ПП |27.12.2017 | |Момунов Акат Акынович |- |230 |"Исток" саясий партиясы |171481-3300-ПП |25.01.2018 | |Супатаев Казыбек Жаманкараевич |- |231 |“Слава Столетию Октября” саясий партиясы |171751-3300-ПП |25.01.2018 | |Черикбаев Каныбек |- |232 |"Молодое Поколение Кыргызстана" саясий партиясы |172097-3300-ПП |16.02.2018 | |Бейшеев Азат Дуулатбекович |- |233 |"Молодежная Прогрессивная Партия Кыргызстана" саясий партиясы |173598-3300-ПП |23.04.2018 | |Абдыкадыров Замир Бараталыевич |- |234 |"Ынтымак" саясий социалдык партисы |174793-3300-ПП |14.06.2018 | |Джураев Шукурбек Мамасадыкович |- |235 |"Свободная страна" саясий партиясы |175717-3300-ПП |27.07.2018 | |Джунушалиев Мелис Турусбекович |- |236 |"Улуу-Журт" саясий партиясы |175757-3300-ПП |27.07.2018 | |Катаганов Анарбек Искакович |- |237 |"АШАР-Алтан" саясий партиясы |176062-3300-ПП |10.08.2018 | |Садыр уулу Жумагазы |- |238 |"АДАМ-ДЕМОКРАТ" саясий партиясы |176628-3300-ПП |14.09.2018 | |Кадыров Алыбек |- |239 |"Эл Эрки" саясий партиясы |177767-3300-ПП |25.10.2018 | |Атарбеков Абытбек |- |240 |"[[Бүтүн Кыргызстан]]" саясий партиясы |178833-3300-ПП |07.12.2018 | |Турдуматов Мирлан Убайдуллаевич |- |241 |"Кыргыз Келечеги" саясий партиясы |180111-3300-ПП |25.01.2019 | |Мырзаев Абдымалик Абдыкеримович |- |242 |"Алтын-Доор" саясий партиясы |180836-3300-ПП |15.02.2019 | |Асаналиева Гүлжамал Акматовна |- |243 |"Народная сила" саясий партиясы |181316-3300-ПП |05.03.2019 | |Чолпонкулов Муратбек Медербекович |- |244 |"Эне жүрөгү-Мекен" саясий партиясы |182231-3300-ПП |11.04.2019 | |Молокоев Кадыракун |- |245 |"ОРДО" саясий партиясы |182410-3300-ПП |17.04.2019 | |Мияров Мирбек Ибаратович |- |246 |"Аманат" саясий партиясы |183257-3300-ПП |23.05.2019 | |Казматов Канатбек Кубанычбекович |- |247 |"Социал-демократтар" саясий партиясы |183977-3300-ПП |20.06.2019 |23.12.2019 |Ишенов Жыргалбек |- |248 |"АЛГА" саясий партиясы |184417-3300-ПП |10.07.2019 | |Нарматов Мирлан Дубанбекович |- |249 |"Алтын-Ордо" саясий партиясы |186173-3300-ПП |30.09.2019 | |Бакырдинов Уларбек Бейшенбекович |- |250 |"Народный контроль" саясий партиясы |186328-3300-ПП |08.10.2019 | |Умаров Камил Саздакбаевич |- |251 |"Жаңы демилге" саясий партиясы |187424-3300-ПП |26.11.2019 | |Сансызбаев Тынайбек Мамбетжанович |- |252 |"Власть народу" саясий партиясы |188043-3300-ПП |23.12.2019 | |Эрназарова Калдан Спабековна |- |253 |"Мекендеш Мигранттар" саясий партиясы |188108-3300-ПП |26.12.2019 | |Алыбаев Таалайбек Джуманазарович |- |254 |"БИРИГҮҮ" саясий партиясы |188193-3300-ПП |26.12.2019 | |Мырзаяров Нурланбек Усманбекович |} == Булактар == {{Булактар}} [[Категория:Кыргызстандын саясий партиялары|*]] k64fu1gear5e2ewgfde1aq26wz5u3xb Төлөгөн Касымбек 0 135288 653376 641889 2026-09-27T11:03:11Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653376 wikitext text/x-wiki {{Жазуучу |Ысымы = Төлөгөн Касымбек |Нукура ысымы = |Сүрөт = Tologon Kasymbekov 2011.jpg |Туурасы = 220px |Сүрөттүн аталышы = |Туулган датасы = 15.01.1931 |Туулган жери = [[Ак-Жол (Аксы району)|Ак-Жол]] ({{ТуулганЖери|Аксы району|Аксы районунда}}), [[Кыргыз Автономиялуу Социалисттик Советтик Республикасы|Кыргыз АССР]], [[РСФСР]], [[ССРС]] |Өлгөн датасы =16.06.2011 |Өлгөн жери =[[Бишкек]], [[Кыргызстан]] |Жарандыгы = {{Өлкө желеги|СССР}} → <br> {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} |Ишмердүүлүгү = {{прозаик|ССРС|Кыргызстандын|Кыргыз|XX кылым|XXI кылым}}, редактор |Чыгармачылык жылдары = 1952—2011 |Багыты = социалисттик реализм, тарыхый окуялар |Жанры = [[роман]], [[повесть]] |Дебют = Кичинекей жылкычы |Чыгармаларынын тилдери = [[кыргыз тили|кыргызча]], [[Орус тили|орусча]] |Бааланганы = |Сыйлыктары ={{{!}} {{!}}{{Ак-Шумкар}} {{!}}} {{{!}} {{!}}{{1-даражадагы Манас Ордени}}{{!!}}{{Даңк медалы}} {{!}}} |Кол тамгасы =Төлөгөн Касымбеков колу.jpg |Bizdin.kg = |Сайт = |Викитека = |Викицитатник = }} '''Төлөгөн Касымбек<ref>{{cite news| url=https://www.azattyk.org/a/kyrgyz_tologon-kasymbekov-90_maarake_2021_tch_blog/31047061.html |title=Тарыхта көөнөргүс изи калды |date=15.1.2021 |publisher=Азаттык үналгысы |first=Тынчтыкбек |last=Чоротегин}}</ref><ref name="obituary">{{cite news| url=https://www.azattyk.org/a/kyrgyz_writer_tologon_kasymbekov_obituary_16_june_2011/24237505.html |title=Төлөгөн Касымбек: Тарыхый баян устасы |date=16.4.2011 |publisher=Азаттык үналгысы |first=Тынчтыкбек |last=Чоротегин}}</ref>''' (1931 — 2011<ref name="obituary" />) — [[СССР|советтик]] жана [[Кыргызстан|кыргызстандык]] жазуучу<ref>{{cite book|title=Tölögön Kasımbekov İnsan ve Eser|first=Samet|last=Azap|publisher=Bengü Yayınları|date=2017|language=tr|isbn=978-605-9148-52-8}}</ref>. [[Кыргыз Республикасынын Баатыры]]<ref>https://who.ca-news.org/people/6681</ref>. Кыргыз Эл жазуучу, Кыргыз Эл Баатыры<ref>{{cite news|url-https://govori.tv/adabiyat-k-n-kyirgyiz-e-l-baatyiryi-naamyin/ |title=Адабият күнү. Кыргыз Эл Баатыры наамын алган акын-жазуучулар |publisher=GOVORI.TV |date=12.12.2017}}</ref>, [[Кыргыз Республикасынын Токтогул атындагы мамлекеттик сыйлыгы|Кыргыз Республикасынын Токтогул атындагы мамлекеттик сыйлыгы]]нын лауреаты<ref name="toktogul">{{cite book |title=Токтогул энциклопедиясы |first=Абдылдажан |last=Акматалиев |publisher=Турар |date=2014 |location=Бишкек |url=https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F_%D0%A2%D0%BE%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B3%D1%83%D0%BB%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D0%BA%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC.pdf}} {{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. ==Өмүр баяны== Төлөгөн [[Ак-Жол (Аксы району)|Ак-Жол]] айылында (азыркы [[Аксы району]]) туулган. Атасы молдо болгон, Төлөгөн он-төрт же он-беш жашка чыкканда ал каза болду<ref>{{cite news |url=https://www.bbc.com/kyrgyz/articles/c35e791zyd2o |title=Төлөгөн Касымбековдун өмүрү жана чыгармачылыгы: элге белгисиз он факты |publisher=BBC Кыргыз Кызматы |date=28.9.2021}}</ref>. Анын алгачкы чыгармасы «Кичинекей жылкычы» 1952-жылы [[Ала-Тоо (журнал)|Советтик Кыргызстан]] журналында жарыкка чыккан<ref>{{cite journal | last = Aşlar | first = Halit | title = Tölögön Kasimbek ve Kırgız Tarihi Romanındaki Yeri | journal = Вестник Бишкекского гуманитарного университета | volume = 2 | year = 2012 | pages = 282–283}}</ref>. 1956-жылы бул аңгеме ошол эле аталыштагы кичине аңгемелер жыйнагы катары китеп болуп басылып чыккан<ref>{{cite web |title=ТӨЛӨГӨН КАСЫМБЕКОВ (1931-2011) |publisher=Централизованной библиотечной системы г. Бишкек |url=https://cls.kg/ebook/t-l-g-n-kasymbekjv-1931-2011 |accessdate=2024-10-17 |archivedate=2024-12-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241202163743/https://cls.kg/ebook/t-l-g-n-kasymbekjv-1931-2011 }}</ref><ref>{{cite book |title=Кичинекей жылкычы: Аңгемелер. |location=Фрунзе |publisher=Кыргызокуупедмамбас |first= Төлөгөн |last= Касымбек |date=1956}}</ref>. «Хочу быть человеком» (''«Адам болгум келет»'') повести 1965-жылы орус тилинде жарык кɵргɵн<ref>{{cite book |title=Хочу быть человеком: Повесть. |location=Маскөө |publisher=Советский писатель |date=1965}}</ref>. Касымбектин чыгармачылыгынын негизин түзгөн тарыхый багыттагы алгачкы чыгармасы 1963-жылы жазылган «Алымкан» драмасы болуп эсептелет<ref>{{cite journal |first=Төлөгөн |last=Касымбек |title=Алымкан: Тарыхий драма |journal=Ала-Too |date=1963 |number=3 |pages=43-85}}</ref><ref name="toktogul" />. 1966-жылы анын эң белгилүү чыгармаларынын бири — «[[Сынган кылыч]]<ref>{{cite journal |title=Destan Geleneğinden Tarihi Romana: Tölögön Kasımbek ve Kırılan Kılıç I,II |first=Canan |last=OLPAK KOÇ |date=2012 |journal=Journal of Turkish Studies |url=https://turkishstudies.net/turkishstudies?mod=makale_tr_ozet&makale_id=15791#}}</ref>» романынын биринчи тому жарык көргөн; экинчи тому 1971-жылы, толукталган нускасы 1998-жылы жарык көргөн<ref>{{cite news|url=https://sputnik.kg/20151121/1020302225.html |title="Сынган кылыч" туурасында 12 кызыктуу факт |publisher=Sputnik KG |date=21.11.2015}}</ref>. Жазуучу 2000-жылы толукталган нускасы үчүн Токтогул атындагы мамлекеттик сыйлыктын лауреаты болгон<ref name="toktogul" />. Башка чыгармаларынын арасында Кыргызстандын тарыхын ХIХ – кылымдын ортосунан баштап ХХ – кылымдын башына чейин баяндаган «Келкел», «Баскын»<ref>{{cite journal | last = Koç | first = S. | year = 2002 | title = Kırgız Edebiyatında Nesrin Gelişimi ve Tölögön Kasımbek | journal = Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi | issue = 13 |url=https://dergipark.org.tr/en/pub/tdded/issue/12709/154671}}</ref>, «Кыргын» деген романдарын да атап ɵтсɵк болот. 1990–1994-жылдары [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]]не эл депутаты болуп шайланган, тил, маданият жана билим берүү боюнча эл аралык комиссиянын жетекчиси, ошондой эле Кыргызстан жазуучулар союзунун төрагасы болгон. Ак-Жол айылынын айылдык кеңешинде башталгыч класстарга мугалим жана жооптуу катчы болуп иштеген. ==Чыгармалар== ===Романдар=== *'''Сынган кылыч''' (1966) (1971) (1998) *'''Жетилген Курак''' (1976) *'''Келкел''' (1986) *'''Баскын''' (2000) *'''Кыргын''' (2008) «Сынган кылыч» романы казак (Сынған қылыш, 1975), , түркмөн (Synan gylyč, 1977), украин (Зламаний меч, 1978), орус (Сломанный меч, 1980), өзбек (Singan qilich, 1980), англис (The Broken Sword, 1980), түрк (Kırılan Kılıç, 2004) жана уйгур (سۇنغان قىلىچ , 2008) тилдерине которулган. ===Повесттер=== *'''Коке''' (''Көкө'') (1958) (орусча) *'''Хочу быть человеком''' (''Адам болгум келет'') 1965 (орусча) *'''Жетим''' ===Aңгемелер=== *'''Кичинекей жылкычы''' (1952) ===Драмалар=== *'''Алымкан''' (1963) ==Булактар== <references /> ==Тышкы шилтемелери== * [http://www.bizdin.kg/ru/%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/item/532-%D0%BA%D0%B5%D0%BB%D0%BA%D0%B5%D0%BB «Келкел» тарыхый романы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160401030932/http://www.bizdin.kg/ru/%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/item/532-%D0%BA%D0%B5%D0%BB%D0%BA%D0%B5%D0%BB |date=2016-04-01 }} * [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/196-%D1%81%D1%8B%D0%BD%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%BA%D1%8B%D0%BB%D1%8B%D1%87 «Сынган кылыч» тарыхый романы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074744/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/196-%D1%81%D1%8B%D0%BD%D0%B3%D0%B0%D0%BD-%D0%BA%D1%8B%D0%BB%D1%8B%D1%87 |date=2016-03-05 }} * [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/512-%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%BA%D1%8B%D0%BD-1-%D1%82%D0%BE%D0%BC «Баскын» тарыхый романы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074740/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/512-%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%BA%D1%8B%D0%BD-1-%D1%82%D0%BE%D0%BC |date=2016-03-05 }} * [https://neb.kg/index.php/ru/home-ru-ru/dzhalal-abadskaya-oblast/item/2319-kyrgyn «Кыргын» тарыхый романы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241202155311/https://neb.kg/index.php/ru/home-ru-ru/dzhalal-abadskaya-oblast/item/2319-kyrgyn |date=2024-12-02 }} {{Кыргыз Республикасынын Баатырлары}} [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Кыргыз адабияты]] [[Категория:Кыргыз жазуучулары]] [[Категория:Кыргыз Республикасынын жазуучулары]] ldjy37hn317qdrb7udqcyupf4owqumi Globus (дүкөндөр тармагы) 0 136352 653338 649963 2026-09-26T21:30:35Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653338 wikitext text/x-wiki {{Компания маалыматы |аталышы=Globus |логотип=[[Файл:Globus logo.png|250px]] |негизделгени=19 март [[2015-жыл]] |жайгашкан жери={{өлкө желеги|Кыргызстан}} |түрү=Дүкөндөр түйүнү|сайт=https://globus.kg/ru/about|урааны=Ар бир кыргызстандыкка өзүнүн «Глобусу»! |жумушчуларынын саны=4000 ашуун }} '''Globus''' — [[Кыргызстан|Кыргызстандагы]] эң ири дүкөндөр тармагынын бири. Ал дүйнөлүк стандарттарга ылайык иш алып баруу менен кардарларга болгон жылуу мамилеге жана баа түзүмүнө негизделип иштейт. Globus дүкөндөр тармагы «Умай Групп» аттуу ритейлер компаниясы тарабынан башкарылат<ref>[https://record.minjust.gov.kg/view/01007200310037 Кыргыз Республикасынын юстиция министирлиги. Юридикалык жактар, филиалдар (өкүлчүлүктөр) жөнүндө маалымкат]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[https://www.umaigroup.kg/ky/about Umai group. Компания] {{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Максаты == Компаниянын негизги максаты – заманбап технологияларды жана эл аралык стандарттарды колдонуу менен Кыргызстандагы соода чөйрөсүн өнүктүрүү<ref name=":0">[https://globus.kg/about?ysclid=macasluufp824215875 Globus.kg. Компания жөнүндө]</ref>. Globus дүкөндөр тармагы кардарлар үчүн ар кандай пайдалуу кызматтарды жана сунуштарды сунуштайт. Соода процессин ыңгайлуу жана пайдалуу кылуу үчүн, Globus атайын мобилдик тиркемени жана тармактын картасын иштеп чыккан. Мобилдик тиркеме жана картанын артыкчылыктары: * Бонус топтоо: Кардарлар сатып алуулардан бонус топтой алышат жана аларды кийинки сатып алууларда төлөм үчүн колдонуу мүмкүнчүлүгүнө ээ болушат. * Жекече арзандатуулар: Ар бир кардар үчүн атайын арзандатуулар жана пайдалуу сунуштар жеткиликтүү. * Белектер жана байгелер: Тиркеме жана карта колдонуучулары ар кандай белек ойнотууларына жана байге лотереяларына катыша алышат. {| class="wikitable" |+Учурда «Globus»дүкөндөр тармагы 70 дүкөндү камтыйт: |6 |гипермаркет |- |32 |супермаркет |- |30 |«Экспресс» форматындагы дүкөн |- |2 |«Береке» форматындагы дүкөн |} == Тарыхы == Globus дүкөндөр тармагы алгачкы гипермаркет 2015-жылдын 19-мартында [[Бишкек]] шаарынын 7-кичи районундагы [[Аалы Токомбаев]] көчөсүндө (Түштүк магистраль) 53/1 дареги боюнча ачылган<ref name=":0" />. Экинчи дүкөн 2016-жылдын 22-июлунда [[Сокулук]] айылында ишке кирген. Ачылыш күнү дүкөндүн алдында 2000ден ашык киши чогулуп, жергиликтүү тургундардын кызыгуусу тармактын мындан ары өнүгүшүнө түрткү берген<ref name=":0" />. Үчүнчү дүкөн 2016-жылдын 9-декабрында [[Бишкек|Бишкектеги]] [[Толстой Лев Николаевич|Лев Толстой]] көчөсүндө ачылган<ref name=":0" />. Төртүнчү дүкөн 2017-жылдын 29-апрелинде [[Бишкек]] шаар күнү майрамына карата ачылып, шаар тургундары үчүн белек болгон. 2017-жылы дүкөндөр жаңы конуштарда жана кичи райондордо да ачыла баштаган: * 4-августта «Ак-Өргө» жаңы конушунда бешинчи дүкөн ачылган. * 17-августта «Көк-Жар» кичи районунда, * 25-августта «Тунгуч» кичи районунда дүкөндөр иштей баштаган. Ошондой эле, 2018-жылдын 7-декабрында, [[Ош|Ош шаарында]] түштүктөгү алгачкы гипермаркет ачылган<ref>[https://24.kg/biznes_info/103453_teper_inbspvnbspyujnoy_stolitse_vnbsposhe_otkryilsya_pervyiy_gipermarket_Globus/ 24.kg. Теперь и в южной столице! В Оше открылся первый гипермаркет Globus]</ref>. Ошол эле жылдын аягында «Экспресс» форматындагы биринчи дүкөн ишке кирип, ал «Food to go» зонасы менен айырмаланган. 2019-жылы «Globus» тармагы төмөнкү аймактарда кеңейген: * 22-февралда Кызыл-Аскер кичи районунда дүкөн ачылган. * 26-апрелде Токмок шаарындагы дүкөн иштей баштаган. * 1-июнда Чоң-Арык айылында «Экспресс» форматындагы дүкөн ачылган. Июнь айында дагы эки дүкөн: Александровка айылында, Кара-Балта шаарында ачылган. 2020-жыл пандемия шарттарына карабастан, дүкөндөрдүн ачылышы менен эсте калган. Бул жылы жаңы дүкөндөр [[Бишкек|Бишкекте]], [[Балыкчы (шаар)|Балыкчыда]], [[Аламүдүн|Аламүдүндө]] жана Бишкек-Сити менен ЦУМ соода борборлорунда ачылган. 2021-2022-жылдары түштүк аймактарда дүкөндөр түйүнү активдүү кеңейип, [[Өзгөн]], [[Базар-Коргон]] жана [[Каракол|Каракол шаарларында]] жаңы дүкөндөр иштей баштаган. «Globus» дүкөндөрү бүгүнкү күндө кардарларына ыңгайлуу жана арзан соода шарттарын түзүүгө умтулган соода тармагы болуп калды. == Социалдык тармактарда == [https://globus-online.kg Онлайн соода сайты] [https://www.instagram.com/globuskg?utm_source=ig_web_button_share_sheet&igsh=ZDNlZDc0MzIxNw== Instagram] [https://www.facebook.com/globuskg/ Facebook] [https://x.com/Globus_kg Twitter] == Булактар == {{Булактар}} == Тышкы шилтемелер == * [https://globus.kg/ru/about Globus | О компании] * [https://24.kg/biznes_info/103453_teper_inbspvnbspyujnoy_stolitse_vnbsposhe_otkryilsya_pervyiy_gipermarket_Globus/ 24.KG | Теперь и в южной столице! В Оше открылся первый гипермаркет Globus 2018] * [https://weproject.media/articles/detail/kak-rabotaet-torgovaya-set-globus-v-kyrgyzstane-i-za-chto-ee-lyubyat-zhiteli-bishkeka/ WeProject Media | Как работает торговая сеть Globus в Кыргызстане и за что ее любят жители Бишкека] * [https://economist.kg/novosti/2018/12/08/globus-otkryil-v-oshe-krupneyshiy-gipermarket-seti-ploshhadyu-3-000-m-foto/ Economist.kg | Globus открыл в Оше крупнейший гипермаркет сети площадью 3 000 м²] * [https://kaktus.media/doc/487744_pervyy_v_regione_v_talase_otkrylsia_magazin_globus.html Kaktus.media | Первый в регионе! В Таласе открылся магазин Globus] 62q4a6p10rhu7rsv4f4g3zu1ykyxptk Жермай 0 136621 653351 504693 2026-09-27T03:26:49Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653351 wikitext text/x-wiki '''Жермай''', [[мунай]], кара май — жердин чекмө тоотек катмарларында жайгашкан, коңурсуган жыты бар, күйүүчү, май сымал суюктук; өтө маанилүү кен байлык. Ал 1,2-2 кмден ашык тереңдикте газ абалындагы углеводороддор менен бирге пайда болот. Жер майынын кендери Кыргызстандын түштүгүндө — [[Ноокен]], [[Сузак]], [[Лейлек]], [[Кадамжай району|Кадамжай районунун]] аймактарында бар. == Колдонулган адабияттар == * Кыргызстандын географиясы. Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. Электрондук версия, Асанов Э.Д., 2010. — 630 б. ISBN 9967-14-006-2 == Шилтемелер == * [https://web.archive.org/web/20211123203418/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%93%D0%B5%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F_%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0.pdf Кыргызстандын географиясы] 3tbc4x43djnsglk5hpsj7gv7gmfa2z9 Жашаң жээк 0 136622 653350 504699 2026-09-27T03:15:43Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653350 wikitext text/x-wiki '''Жашаң жээк''' — дарыя нугунун деңгээлинде жаткан түзөң жээк. Адатта жайсаң шалбаа чөбү өсөт. == Колдонулган адабияттар == * Кыргызстандын географиясы. Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. Электрондук версия, Асанов Э.Д., 2010. — 627 б. ISBN 9967-14-006-2 == Шилтемелер == *[https://web.archive.org/web/20211123203418/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%93%D0%B5%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F_%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0.pdf Кыргызстандын географиясы] ipq1tmfr6k43wdoi83erpba2zhbr8i8 Кыян 0 136623 653360 507593 2026-09-27T06:03:24Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653360 wikitext text/x-wiki '''Кыян''' — нөшөрлөгөн жамгырдан же жаш кардын эришинен пайда болгон үйөр суу. Көбүнчө өсүмдүгү сейрек каксоо чаптарда, [[Адыр, дөңсөө|адырларда]] жана суу өткөрбөс катмарлуу жерлерде жүрөт. Эгер ал күчөсө [[Сел|селге]] айланат. == Колдонулган адабияттар == * Кыргызстандын географиясы. Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. Электрондук версия, Асанов Э.Д., 2010. — 651 6. ISBN 9967-14-006-2 == Шилтемелер == *[https://web.archive.org/web/20211123203418/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%93%D0%B5%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F_%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0.pdf Кыргызстандын географиясы] 4l32vq98rywxg2s4809omrls83gcxy0 Оргума суу 0 136624 653367 504712 2026-09-27T08:10:49Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653367 wikitext text/x-wiki '''Оргума суу''' — суу өткөрбөөчү катмарлардын ортосунда чоң басым астында жаткан жер астындагы суу, оргуп чыккан булактарды пайда кылат. Бургулоо көзөнөгү басым астындагы катмар аралык суулуу горизонтко жеткенде суу оргуп, кээде [[фонтан]] түрүндө чыгат. == Колдонулган адабияттар == * Кыргызстандын географиясы. Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. Электрондук версия, Асанов Э.Д., 2010. — 655 6. ISBN 9967-14-006-2 == Шилтемелер == *[https://web.archive.org/web/20211123203418/https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%93%D0%B5%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F_%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0.pdf Кыргызстан географиясы] b73nsqezlrjjlv3ieqdlwa6xtt1eucg Lidl 0 136690 653340 641442 2026-09-26T21:35:18Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653340 wikitext text/x-wiki '''Lidl Stiftung & Co. KG''' (гер. айтылышы [ˈliːdl̩]; кырг. Лидл) — Германиялык эл аралык супермаркеттер түйүнү, ал [[Европа]] Биримдигиндеги бардык өлкөлөрдө, ошондой эле Австралия, Кытай жана АКШнын рынокторунда иш алып барат. Lidl Stiftung & Co. KGге таандык. [[Файл:Lidl-Logo.svg|thumb|Логотип]] Lidl дүйнө жүзү боюнча 12 000ден ашуун дүкөнгө ээ.<ref>https://web.archive.org/web/20190617102253/https://www.reuters.com/article/us-lidl-usa-idUSKBN1F62GJ</ref> Компаниянын кызматкерлеринин саны болжол менен 80 миң адамды түзөт. Филиалдарды башкаруу борбордук кеңседен жүргүзүлөт. == Тарыхы == Lidl 1930-жылдары Германияда Йозеф Шварц тарабынан негизделген. Алгачкы Lidl супермаркеттер тармагы 1973-жылы Германиянын Некарзулм шаарында ачылган. Кийинки жылдары компания Германияда тез кеңейип, 1988-жылдан тарта Европа өлкөлөрүндө дүкөндөрүн ачууну баштаган. 2003-жылга чейин Lidl көптөгөн европалык рынокторду камтыган. 2017-жылы компания АКШда өзүнүн ишмердүүлүгүн баштап, глобалдык деңгээлде кеңейүүнү көздөйт. [[Файл:Lidl Stores 2018.png|thumb|378x378px|Европадагы Lidl дүкөндөрү]] == Лидлдин иштөө модели жана өзгөчөлүктөрү == Lidl арзандатылган баадагы супермаркеттер түйүнү катары белгилүү. Компаниянын негизги өзгөчөлүктөрү төмөнкүлөр: # '''Жогорку сапаттагы продукциялар''': Lidl өзүнүн жеке маркалары аркылуу жогорку сапаттагы продукцияларды сунуштайт. # '''Арзандатылган баалар''': Компания эффективдүү иштөө модели аркылуу продукцияларды атаандаштыкка жөндөмдүү баада сунуштайт. # '''Кеңири ассортимент''': Lidl азык-түлүктөн тартып, күнүмдүк керектелүүчү товарларга чейин кеңири ассортиментти кардарларына сунуштайт. == Лидлдин келечектеги пландары == Компания жаңы рынокторго кирүү жана дүкөндөрүнүн санын көбөйтүү аркылуу өзүнүн глобалдык катышуусун кеңейтүүнү пландаган. Мисалы, Босния жана Герцеговинада, ошондой эле Черногорияда дүкөндөрүн 2024-жылга чейин ачуу планы болгон. Бирок, бул өлкөлөрдө Lidl дүкөндөрү ушул күнгө чейин ачыла элек. 2022-жылдын апрель айында Lidl 2022-жылдагы Россиянын Украинага басып киришинен улам өлкөгө кеңейүү пландарын кийинкиге жылдырды. == Ички жайгашуу жана текчелердин түзүлүшү == [[Файл:Lidl Inside2.jpg|thumb|423x423px|Lidl Венгрияда (ички көрүнүш)]] Lidl дүкөндөрү минимализм жана натыйжалуулук принциби боюнча уюштурулган. Жайгашуусу стандартташтырылган, полкалар кең жана ачык болуп, кардарларга товарларды тез табууга мүмкүнчүлүк берет. Азыкт-түлүк жана күнүмдүк керектелүүчү товарлар дүкөндүн кире беришине жакын жайгашкан, ал эми турмуш-тиричилик буюмдары жана маал-маалы менен жаңыланып туруучу сунуштар (мисалы, кийим-кече, электроника, ашкана жабдуулары) атайын бөлүмдөрдө көрсөтүлөт. Кассаларда өзүн-өзү тейлөө терминалдары да бар, бул кезек күтүүнү азайтууга жардам берет. Дүкөндөрдүн ички дизайны жөнөкөй, бирок жарык жана кең мейкиндикти камсыз кылат. == Сын-пикирлер == 2004-жылы тармак Германияда кызматкерлерге болгон абдан жаман, дээрлик кулдук мамилеси үчүн "Чоң агай" сыйлыгын алган.<ref>https://web.archive.org/web/20181219000923/https://www.zeit.de/online/2008/13/lidl-spionage/komplettansicht</ref> 2005-жылы "Lidl" компаниясы Швециянын Улуттук тамак-аш агенттиги тарабынан сальмонелла тесттеринен качуу жана эттин келип чыккан жерин жашыруунун максатында этке кошулмаларды колдонгондугу менен кармалган.<ref>https://web.archive.org/web/20181001182131/https://sverigesradio.se/sida/artikel.aspx?programid=97&artikel=590096</ref> 2008-жылы Чехиядагы тармакта аял кызматкерлерге менструация учурунда белгилүү таңуу кийип, туалетке барууга уруксат берилген.<ref>https://web.archive.org/web/20190405211052/https://diepresse.com/home/wirtschaft/economist/372342/LidlProtokolle_Systematische-Ueberwachung-und-Toilettenverbot</ref> 2008-жылы немис газета "Stern" журналында, Lidl өзүнүн кызматкерлерине көз салып, алардын туалетке баруу саны, жеке турмушу, каржысы жана менструалдык циклдары тууралуу маалыматтарды чогултуп турганын ачыкка чыгарган.<ref>https://web.archive.org/web/20170919100815/https://www.theguardian.com/world/2008/mar/27/germany.supermarkets</ref> 2016-жылы Британиядагы Lidl супермаркеттеринен сатылып жаткан соустарда уулуу ксилен табылган.<ref>https://web.archive.org/web/20170919105116/http://www.telegraph.co.uk/news/2016/12/17/alert-poisonous-paint-thinner-found-lidl-gravy/</ref> 2017-жылы Францияда тармактын кызматкерлеринин көп жумуш жүгү жана коркутуулары боюнча чуу чыккан.<ref>https://web.archive.org/web/20171123084856/http://www.europe1.fr/economie/la-semaine-ou-lidl-sest-retrouve-au-coeur-du-scandale-3450245</ref> 2017-жылы Италияда полиция 4 офисинин 15 кызматкерин Лаудани кылмыштуу кланы менен байланышта болгондугу үчүн камакка алган.<ref>https://www.reuters.com/article/world/italy-police-take-over-four-lidl-offices-in-mafia-swoop-idUSKCN18B1WP/</ref> 2022-жылдын октябрында Европадагы жаныбарларды коргоо уюмдары Lidlди «туйиган чочкочу» тууралуу "сагыз" тасмасында күнөөлөгөн. Германиядагы Lidl жеткирүүчүсүнүн фермасындагы тергөө тасмасында жугуштуу жана жаракат алган туйигандарды көрсөтүп, алар баса албай жана өздөрүнүн калдыкларында жатып калганы көрсөтүлгөн.<ref>https://www.thetimes.co.uk/article/chickens-left-to-die-at-lidl-supplier-in-germany-jgx5823x2</ref> 2022-жылдын ноябрь айында дагы бир изилдөө жарыяланган, анда Испаниядагы Lidl жеткирүүчүлөрүнүн фермаларында ушундай эле шарттар белгиленген.<ref>https://www.youtube.com/watch?v=TLYIlFZFim4</ref> Италияда жана Австрияда жүргүзүлгөн кийинки изилдөөлөр курттуктар менен байланышкан чоң көйгөйлөрдү дагы тапкан. Австриялык тергөө тасмасында кулаган туйигалардын мүрзөлөрүн жей албай жатканын көрсөтүп турган.<ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240910210755/https://www.lidlchickenscandal.com/ |archivedate=2024-09-10 |title=архив көчүрмөсү |url=https://www.lidlchickenscandal.com/ |accessdate=2025-03-21}}</ref> == Булактар == <references /> [[Категория:Компаниялар арип боюнча ]] e8abk9ynuhlfq86w59vvq5wdlgu6yjs Сенегал 0 136705 653371 652662 2026-09-27T09:32:15Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653371 wikitext text/x-wiki {{Мамлекет |Этап1 = |Дата1 = |Этап2 = |Дата2 = |Этап3 = |Дата3 = |Этап4 = |Дата4 = |Этап5 = |Дата5 = |Макамы = |Негизделген = |Макамы = |Кыргызча аталышы = Сенегал Республикасы |Расмий аталышы = {{lang-fr|République du Sénégal}}<br>{{lang-wo|Réewum Senegaal}}<br>{{lang-ff|Renndaandi Senegaali}}<br>{{lang-ar|جمهورية السنغال}} |Мамлекеттик дини = [[динден тышкары мамлекет]] |Герб = Coat of arms of Senegal.svg |Желек = Flag of Senegal.svg |Гимн аталышы = Pincez Tous vos Koras, Frappez les Balafons |Аудио = National Anthem of Senegal.ogg |Урааны = Un Peuple, Un But, Une Foi (Бир эл, бир максат, бир ишеним) |Башкаруу формасы = [[президенттик республика]] |Картада = Senegal (orthographic projection).svg | lat_dir = N | lat_deg = 14 | lat_min = 28 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 14 | lon_min = 15 | lon_sec = 0 | region = SN | CoordScale = 4000000 |Тили = [[француз тили]]<br>[[Хассания|араб тили (хассания)]]<ref>[https://web.archive.org/web/20160418061027/http://www.ambientinsight.com/Resources/Documents/AmbientInsight-2013-2018-Africa-Digital-English-Language-Learning-Market-Abstract.pdf# Айлана-чөйрөнү изилдөө боюнча аймактык отчет. 2013-2018 Африкадагы санарип англис тилин үйрөнүү чөйрөсү]</ref> |Эгемендүүлүк күнү = [[20-август]] [[1960-жыл]] |Эгемендүүлүгүн алды = [[Франция|Франциядан]] |Борбор шаары = [[Дакар]] |Ири шаарлар = Дакар, Зигиншор, Каолак |Башчыларынын милдеттери = Президент<br>Премьер-министр |Башчылары = Бассиру Диомай Фай<br>Усман Сонко |Аянты = 196 722 |Суу пайызы = 2,1 |Аянты боюнча орду = 86-орун |Калкы = 18 847 519 |Калкы боюнча орду = 68-орун |Калкты каттоо жылы = 2024 |Калктын жыштыгы = 86,9 |Калкынын жыштыгы боюнча орду = |ИДӨ (САМ) = 78,547 млрд |ИДӨ (САМ) эсептөө жылы = 2023 |ИДӨ (САМ) боюнча орду = 106-орун |ИДӨ (САМ) ар бир жанга = 4 324 |ИДӨ (номинал) = 31,141 млрд |ИДӨ (номинал) эсептөө жылы = 2023 |ИДӨ (номинал) боюнча орду = 111-орун |ИДӨ (номинал) ар бир жанга = 1 714 |Акча бирдиги = Батыш Африка франкы |АДӨИ = {{Өсүү}}0,517 |АДӨИ деңгээли = <span style="color:red;">'''төмөн''' |АДӨИ боюнча орду = 168-орун |Учак компаниясы = |ЭОК = SEN |ISO = SN |Этнохороним = сенегалдык, сенегалдыктар |Домени = [[.sn]] |Телефон коду = 221 |Убакыт аралыгы = [[UTC±00:00|±00:00]] |Штрих коду = |Түшүнүктөр = <div class="center">[[commons:Senegal|'''Викиказынадагы медиафайлдар''']]</div> }} '''Сенегал''' ({{lang-fr|Sénégal}}), расмий аталышы — '''Сенегал Республикасы''' ({{lang-fr|République du Sénégal}}) — [[Батыш Африка|Батыш Африкадагы]] мамлекет<ref name=":0">{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250324110542/https://www.africa.com/heres-what-you-need-to-know-about-senegal/ |archivedate=2025-03-24 |title=Africa.com. Сенегал жөнүндө маалыматтар |url=https://www.africa.com/heres-what-you-need-to-know-about-senegal/ |accessdate=2025-03-24}}</ref>. Түндүгүнөн [[Мавритания]], чыгышынан [[Мали]], түштүгүнөн [[Гвинея]] жана [[Гвинея-Бисау]] менен чектешет<ref>[https://geo-guide.vercel.app/countries/SEN GeoGuide. Сенегал]</ref>. Батышынан Атлантика океанынын суулары менен чулганат. Ошондой эле [[Гамбия]] мамлекети Сенегалдын аймагына менен курчалып, Сенегалдын аймагын экиге бөлүп турат<ref>[https://www.trazeetravel.com/why-is-the-gambia-surrounded-by-senegal/ FXExpress Publications. Эмне үчүн Гамбия Сенегал менен курчалган?]</ref><ref>[https://www.worldatlas.com/articles/which-countries-border-the-gambia.html WorldAtlas. Гамбия rайсы өлкөлөр менен чектешет?]</ref>. == Этимологиясы == [[Файл:Senegal_Topography.png|left|thumb|250x250px|Сенегалдын топографиялык картасы]] «Сенегал» топоними өлкөнүн түндүгү аркылуу агып өткөн Сенегал дарыясынын гидрониминен келип чыккан. Бул гидроним XI кылымдагы араб жазуучусу жана географы Аль-Бакринин эмгектеринде эскерилген «Сангана» падышалыгынын аталышынан келип чыккан деген божомолдоолор бар. Кийинчерээк XVI кылымдагы араб авторлору бул гидронимди «Сингилу», ал эми европалык деңиз саякатчылары «Сенега» деп белгилешкен. Топонимдин негизин IX кылымдан бери араб булактарында айтылып келген санхажи бербер уруулук биримдигине карата колдонулган «сангая» ({{Lang-ar|صنهاجة}} ''Ṣanhaja''; {{Lang-ber|ⵉⵥⵏⴰⴳⴻⵏ ''Iẓnagen''}}) этноними түзүшү мүмкүн<ref name=":3">[https://djvu.online/file/oum2Fd0KhGl2r?ysclid=m8n1dl7amo408788309 Поспелов Е. М. Дүйнөдөгү географиялык аталыштар. Топонимикалык сөздүк]</ref>. Ошондой эле альтернативдүү көз караштар боюнча, Сенегал атылышы — Серер дининдеги пирдин атынын жана серер тилиндеги «көлмө» маанисин берген gal сөз айкалышынын арабчадан бурмаланган версиясы. Дагы бир вариант, волоф тилиндеги {{Lang-wo|Sunuu Gaal}} же кыргыз тилиндеги мааниси «биздин каноэ» деген сөздөн келип чыккан аталышы, бул аймактын азыркы аталышы келип чыгышына түрткү болгон деп эсептелет<ref>[https://theculturetrip.com/africa/senegal/articles/the-real-story-behind-senegals-name Holloway Beetle. Сенегалдын аталышынын чыныгы тарыхы]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Атылыштын келип чыгышынын версияларына карабастан, португалдар жана андан кийинки француздар тарабынан колониялаштыруу учурунда «Сенегал» гидроними жана топоними орногон<ref name=":3" />. == Географиясы == [[Файл:Casamance_landscape.jpg|left|thumb|250x250px|Казаманс аймагы]] Сенегал Батыш Африкада Атлантика океанынын жээгинде жайгашкан өлкө<ref>[https://factbook.github.io/sg Фактбук. Африка. Сенегал]</ref>. Сенегал негизинен ойдуңдуу жана түз рельефке ээ, айрыкча Атлантика океанынын жээгине жакын жерлеринде тоолор же дөбөлөр өтө сейрек кездешет . Өлкөнүн түндүк жана борбордук бөлүктөрү жалпак жана кеңири аймактарга созулуп жаткан түздүктөр менен мүнөздөлөт. Бул аймактарда жарым чөлдөр жана саванналар басымдуурак кылат. Түштүк жана түштүк-чыгыш тарабында рельеф бир аз бийиктеп, токойлуу дөбөлөрдү жана дарыя өрөөндөрүн камтыйт<ref name=":0" />. Сенегалдын аймагын төмөнкүдөй табигый аймактарга бөлүп караса болот: * Саванналар — түндүк жана борбордук бөлүктөрүндө кеңири таралган. * Токойлуу аймактар — негизинен түштүк аймактарында кездешет. * Жээктеги аймактар — Атлантика океанынын жээгинде туздуу саздар жана кумдуу жээктер жайгашкан. Сенегал ар түрдүү пайдалуу кендерге бай, бул өлкөнүн экономикасында маанилүү роль ойнойт<ref name=":1">[https://web.archive.org/web/20060522043218/http://www.mbendi.com/indy/ming/af/sn/p0005.htm MBendi. Сенегалдагы кен казуу]</ref>. Фосфориттер жана алюмофосфаттар — Сенегал фосфориттерге бай, тастыкталган запастар болжол менен 200 млн тонна, ал эми алюмофосфаттар 100 млн тоннадан ашат<ref name=":1" />. Бул кендердин келип чыгышы негизинен эоцен дооруна тиешелүү тектер менен байланыштуу. [[Файл:Großprobe_Faleme_(3).jpg|left|thumb|250x250px|Фаламе кени]] Темир кендери — Фаламе районунда темир кендеринин ири запастары табылган<ref name=":1" />. Алтын — Сабодала, Массава жана Гулума кендеринен алтып казылып алынат<ref>{{Cite web |title=Ассоциация экономического сотрудничества со странами Африки. Сенегал: алтын казуунун жаңы горизонттору |url=https://africa-rus.com/novosti-rossiya-afrika/senegal-novye-gorizonty-zolotodobychi |accessdate=2025-03-24 |archivedate=2025-03-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250324121105/https://africa-rus.com/novosti-rossiya-afrika/senegal-novye-gorizonty-zolotodobychi }}</ref>. Оор минералдар — борбор шаары жайгашкан аймагындагы жээктеги чөкмөлөрдө ильменит, рутил жана циркондун запастары бар. Баалоолорго ылайык, кийинки 25 жыл ичинде жылына орточо эсеп менен 570 000 тонна ильменит жана 95 000 тонна циркон казып алса болот<ref name=":1" />. Өлкөдө ошондой эле жез, боксит, акиташ, мрамор, таш тузу, мунай жана жаратылыш газынын кендери бар. Пайдалуу кендердин ар түрдүүлүгүнө карабастан, тоо-кен тармагы Сенегалдын ИДПсынын болжол менен 2% гана түзөт<ref>[https://www.mining.com/senegal-wants-mining-industry-to-drive-economy-10895/ The Northern Miner Group. Сенегал тоо кен өнөр жайы экономиканы өнүктүрүүнү каалайт]</ref>. === Климаты === Сенегалда тропиктик климат басымдуу жана жыл бою абанын жылуу температурасы менен мүнөздөлөт. Өлкөдө эки негизги мезгил байкалат: кургакчыл жана жаанчыл. Кургакчыл мезгил декабрдан апрелге чейин созулуп, бул учурда ысык жана кургак харматтан шамалы үстөмдүк кылат. Жаанчыл мезгил июндан октябрга чейин болуп, жаан-чачындар негизинен ушул мезгилде жаайт<ref name=":2">{{Cite web |title=Ислам Кызматташтык Уюмунун маалымат агенттиктеринин биримдиги (UNA). Сенегал Республикасы |url=https://una-oic.org/ky/countries/senegal/?utm_source=chatgpt.com |accessdate=2025-03-24 |archivedate=2025-04-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250425185541/https://una-oic.org/ky/countries/senegal/?utm_source=chatgpt.com }}</ref>. Дакар шаарында жылдык жаан-чачындын өлчөмү болжол менен 600 мм түзөт жана негизинен июндан октябрга чейин байкалат. Бул мезгилде максималдуу орточо абанын температурасы 30°C, минималдуу орточо абанын температурасы 24,2°C тегерегинде болот. Декабрдан февралга чейинки кургакчыл мезгилде максималдуу аба температурасы орточо 25,7°C, минималдуу температура 18°C түзөт<ref>[https://ky.council.science/news/lira2030-annual-research-forum-begins-in-dakar-senegal/?utm_source=chatgpt.com LIRA2030 жылдык изилдөө форуму Сенегалдын Дакар шаарында башталат]</ref>. ​ Өлкөнүн ички аймактарында абанын температурасы жээкке караганда жогору. Мисалы, Каолак жана Тамбакунда шаарларында май айында орточо күндүзгү аба температурасы 30°C — 32,7°C түзөт, ал эми Дакарда бул көрсөткүч 23,2°C. Жаан-чачындын өлчөмү түштүккө карай көбөйүп, кээ бир аймактарда жылына 1500 ммден ашат<ref name=":2" />. Тамбакунда сыяктуу ички аймактарда, өзгөчө Мали менен чек арага жакын чөлгө жакын жерлерде аба температурасы 54°Cге чейин жетиши мүмкүн. Өлкөнүн түндүк бөлүгүндө Ломпул чөлү жайгашып, ал жакта климат кургакчыл келет. === Суу ресурстары === Сенегалдын суу ресурстарынын негизги өзөгүн анын үч негизги дарыясы жана алар менен байланышкан суу бассейндери түзөт. Өлкөдө ички көлдөр аз болгондуктан, дарыялар суугат суусу жана ичүүчү суу менен камсыздоодо башкы ролду ойнойт. Сенегалдын дарыяларынын деңгээли негизинен жаанчыл мезгилде (июнь – октябрь) көтөрүлүп, кургакчыл мезгилде түшөт. Жаан-чачын дарыялардын суулуулугуна түздөн-түз таасир этет. Сенегал дарыясы — өлкөнүн эң ири дарыясы болуп эсептелет. Анын узундугу 1 750 км, бассейнинин аянты 337,000 км²<ref>[https://www.hauniversity.org/en/Senegal-River.shtml Africa - EENI Global Business School. Сенегал дарыясы]</ref>. Бул дарыя Мали жана Мавритания менен чектеш аймактардан агып өтүп Атлантика океанына куят. Негизги куймалары: Бафинг, Бакой жана Фелеме дарыялары. Сенегал дарыясы транспорт, айыл чарба жана балык уулоо тармагында абдан маанилүү роль ойнойт<ref>[https://elsevier.blog/senegal-river-major-west-african-waterway/ Elsevier.blog. Сенегал дарыясы: Батыш Африканын негизги суу жолу]</ref>. Ошондой эле ал гидроэнергия менен камсыз кылуу үчүн колдонулат. Дарыянын боюнда Диама жана Манантали дамбалары жайгашкан<ref>[https://www.britannica.com/place/Senegal-River Encyclopædia Britannica. Сенегал дарыясы]</ref>. Гамбия дарыясы — Сенегалдын түштүк бөлүгүнөн агып өтүп, ошол эле аталыштагы өлкөнүн (Гамбиянын) негизги суу булагы болуп саналат<ref>[https://www.britannica.com/place/Gambia-River Encyclopædia Britannica. Гамбия дарыясы]</ref>. Ал Атлантика океанына куюп, өлкөнүн түштүк аймагындагы айыл чарба иштеринде колдонулат. Казаманс дарыясы — түштүк-батыш Сенегал аркылуу агат жана Атлантика океанына куят. Ал Казаманс аймагындагы негизги суу булагы болуп эсептелет жана сугаруу иштеринде маанилүү роль ойнойт<ref>[https://www.britannica.com/place/Casamance-River Encyclopædia Britannica. Казаманс дарыясы]</ref>. Атлантика океаны Сенегалдын батыш тарабын чулгайт жана анын жээктери балык уулоо жана туризм үчүн маанилүү. Жээктеги туздуу саздар жана кумдуу пляждар биоартүрдүүлүктү камсыз кылат. Сууну сактап калуу жана айыл чарба иштерин жүргүзүү үчүн маанилүү бир нече дамбалар колдонулат, мисалы, Малидеги Манантали дамбасы. Ал эми Сенегал дарыясындагы Диама дамбасы дарыядагы суунун дээңгелин көзөмөлдөө жана туздуу океан суусунун ички аймактарга киришин алдын алуу үчүн колдонулат. <gallery> Fleuve_Sénégal.png|Сенегал дарыясын бойлой жагашкан айыл Images_de_la_casamance_03.jpg|Казаманс дарыясы Gambia_river-Kedougou.jpg|Гамбия дарыясы </gallery> == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://primature.sn/ Сенегалдын Өкмөтү] * [https://www.presidence.sn/en/ Сенегалдын президенти]{{stub}} {{Африка өлкөлөрү}} [[Категория:Сенегал]] q3qk42hb7z26mjpukc65e5k4arwgde4 Того 0 136757 653373 652213 2026-09-27T10:29:24Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653373 wikitext text/x-wiki {{Мамлекет |Этап1 = |Дата1 = |Этап2 = |Дата2 = |Этап3 = |Дата3 = |Этап4 = |Дата4 = |Этап5 = |Дата5 = |Макамы = |Негизделген = |Макамы = |Кыргызча аталышы = Тоголез Республикасы |Расмий аталышы = {{lang-fr|République togolaise}} |Мамлекеттик дини = [[динден тышкары мамлекет]] |Герб = Armoiries du Togo.svg |Желек = Flag of Togo (3-2).svg |Гимн аталышы = Salut à toi, pays de nos aïeux |Аудио = Togolese national anthem.ogg |Урааны = {{lang-fr|Travail, Liberté, Patrie}} (Эмгек, Эркиндик, Мекен) |Башкаруу формасы = [[президенттик республика]] |Картада = Location Togo AU Africa.svg | lat_dir = N | lat_deg = 8 | lat_min = 33 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 1 | lon_min = 0 | lon_sec = 0 | region = TG | CoordScale = 2500000 |Тили = [[француз тили]] |Эгемендүүлүк күнү = [[27-апрель]] [[1960-жыл]] |Эгемендүүлүгүн алды = [[Франция|Франциядан]] |Борбор шаары = [[Ломе]] |Ири шаарлар = Ломе, Сокоде, Кара |Башчыларынын милдеттери = Президент<br>Премьер-министр |Башчылары = Фор Эссозимна Гнассингбе<br>Виктуар Сидемехо Томега-Догбе |Аянты = 56 785 |Суу пайызы = 4,2 |Аянты боюнча орду = 127-орун |Калкы = 8 095 498 |Калкы боюнча орду = 101-орун |Калкты каттоо жылы = 2022 |Калктын жыштыгы = 125,9 |Калкынын жыштыгы боюнча орду = 60-орун |ИДӨ (САМ) = 25,103 млрд |ИДӨ (САМ) эсептөө жылы = 2023 |ИДӨ (САМ) боюнча орду = 151-орун |ИДӨ (САМ) ар бир жанга = 2 767 |ИДӨ (номинал) = 9,621 млрд |ИДӨ (номинал) эсептөө жылы = 2023 |ИДӨ (номинал) боюнча орду = 157-орун |ИДӨ (номинал) ар бир жанга = 1 004 |Акча бирдиги = КФА франкы |АДӨИ = {{Өсүү}}0,515 |АДӨИ деңгээли = <span style="color:red;">'''төмөн''' |АДӨИ боюнча орду = 167-орун |Учак компаниясы = |ЭОК = TOG |ISO = TG |Этнохороним = тоголез, тоголездиктер |Домени = [[.tg]] |Телефон коду = 228 |Убакыт аралыгы = [[UTC±00:00|±00:00]] |Штрих коду = |Түшүнүктөр = <div class="center">[[commons:Togo|'''Викиказынадагы медиафайлдар''']]</div> }} '''Того''' ({{lang-fr|Togo}}), расмий түрдө ― '''Тоголез Республикасы''' ({{lang-fr|République togolaise}}) ― [[Батыш Африка|Батыш Африкада]] жайгашкан мамлекет<ref name=":0">[https://www.newworldencyclopedia.org/entry/Togo New World Encyclopedia. Того]</ref>. Батышынан [[Гана]], чыгышынан [[Бенин]], түндүгүнөн [[Буркина-Фасо]] менен чектешет. Түштүгүндө [[Гвинея булуңу|Гвинея булуңунда]] жайгашкан чакан жээк тилкесине ээ<ref>{{Cite web |title=CIA. The World Factbook. Того |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/togo/ |accessdate=2025-03-31 |archivedate=2023-10-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231012171517/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/togo/ }}</ref>. == Этимологиясы == «Того» топоними эве тилиндеги «лагунанын аркы өйүзүндөгү жер» деген маанидеги сөздөн келип чыккан деген божомолдор бар<ref>[https://djvu.online/file/oum2Fd0KhGl2r?ysclid=m8wyqtgapt735070655 Поспелов Е. М. Дүйнөдөгү географиялык аталыштар. Топонимикалык сөздүк]</ref>. Башка божомолдорго таянсак бул аталыш «Того» гидрониминен келип чыккан<ref>[https://djvu.online/file/iNY0uGn1Az51o?ysclid=m8wytf242j895967296 Никонов В. А. Топонимикалык сөздүк]</ref>. 1905-жылы Германиянын колониялык бийлиги өз колониясын «Тоголенд» деп атаган, 1960-жылы өлкө көз карандысыздыгын жарыялап, расмий түрдө «Тоголез Республикасы» деп аталып калган. == Географиясы == [[Файл:Togo2021OSM.png|thumb|250px|left|Тогонун картасы]] [[Файл:Kpalimé hills, DSC00773 - by Fanfan.jpg|thumb|left|250px|Кпалиме шаарынын айланасындагы тоолор]] [[Файл:Côté Est de la rivière Kara 4.jpg|thumb|250px|Кара дарыясы]] [[Файл:CASCADE DE WOME5.jpg|thumb|250px|Воме шаркыратмасы]] [[Файл:Barrage Haho 01.jpg|thumb|250px|Суу сактагыч]] Того Батыш Африкада жайгашкан чакан мамлекет болуп эсептелет. Ал батышынан Гана, чыгышынан Бенин жана түндүгүнөн Буркина-Фасо менен чектешет. Өлкөнүн түштүгү Гвинея булуңунун суулары менен чулганат жана жээк тилкеси 56 км түзөт. Аянты боюнча Того Африка континентиндеги узун, бирок туурасы ичке болуп жайгашкан мамлекеттердин бири болуп эсептелет, анын узундугу болжол менен 600 км, ал эми аймагынын эң кең жеринде туурасы 160 км гана<ref name=":1">{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250417210113/https://africa.com/heres-what-you-need-to-know-about-togo/ |archivedate=2025-04-17 |title=Africa.com. Того жөнүндө |url=https://www.africa.com/heres-what-you-need-to-know-about-togo/ |accessdate=2025-03-31}}</ref>. Өлкөнүн жалпы аянты 56 785 км² түзүп, дүйнөдөгү мамлекеттердин арасында орточо чоңдуктагы өлкөлөрдүн катарына кирет. Того негизинен ойдуңдардын, дөңсөөлүү жерлердин жана тоолордун айкалышынан турган ар түрдүү ландшафтка ээ<ref>{{Cite web |title=CountryReports. Того менен байланышкан фактылар жана Тогонун маданияты |url=https://d2z7bzwflv7old.cloudfront.net/country/Togo.htm |accessdate=2025-03-31 |archivedate=2025-04-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250430061523/https://d2z7bzwflv7old.cloudfront.net/country/Togo.htm }}</ref>. Түштүк жээк аймагы – Бул аймак Гвинея булуңунун боюнда жайгашкан. Жээкте негизинен кумдуу пляждар жана лагуналар бар. Бул аймакта климат тропиктик болуп, жыл бою жогорку нымдуулук жана жаан-чачын байкалат<ref name=":0" /><ref name=":2">[https://www.confiduss.com/en/jurisdictions/togo/geography/ Confidus Solutions. Тогонун географиясы]</ref>. Түштүк түздүктөрү жана өрөөндөрү – жээктен анча алыс эмес жерде Того өрөөнү жана түздүктөрү башталат. Бул аймак айыл чарба иштери үчүн пайдалуу болуп, калктын басымдуу бөлүгү ушул жерлерде жашайт<ref name=":0" /><ref name=":2" />. Того тоо кыркалары – Того аймагынын борбордук бөлүгүндө Того тоолору орун алган. Бул тоо кыркалары Гананын аймагынан башталып, өлкөнүн борбору аркылуу өтүп, Бенинге чейин созулат. Бул тоолуу аймак Того өлкөсүнүн климаттык жана экологиялык маанилүү аймактарынын бири болуп эсептелет. Тоолордун эң бийик чекити Монт-Агуле (986 м)<ref name=":0" />. Түндүк түздүктөрү жана саванналар – Того аймагынын түндүгүндө бийик түздүктөр жана саванналар басымдуулук кылат. Бул аймакта чөлгө жакын климат байкалат жана жамгыр аз жаайт<ref name=":2" /><ref name=":3">{{Cite web |title=MotherEarthTravel. Того |url=https://motherearthtravel.com/togo/ |accessdate=2025-03-31 |archivedate=2025-04-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250430053705/https://motherearthtravel.com/togo/ }}</ref>. === Суу ресурстары === Тогонун суу ресуртары негизинен дарыялар, көлдөр жана суу сактагычтардан турат. Тогонун аймагынан көптөгөн дарыялар агып өтөт, алардын ичинде эң чоңдору — Оти, Мо, Кара, Моно<ref name=":0" />. Тогодо көлдөр көg эмес, бирок бул аймактагы көлдөр айыл чарбасына, аңчылыкка жана экосистеманын туруктуулугун камсыз кылууга маанилүү. Көлдөр суунун сакталуусун жана экосистемалардын ар түрдүүлүгүн камсыз кылат. Тогодо көптөгөн сууну сактоочу жайлар бар, суу сактагычтардын көпчүлүгү энергетика жана суу менен касыз кылуу максатында курулган. Бул суу сактагычтар айыл чарбасына суу берүү, электр энергиясын өндүрүү жана адамдарга сууну жеткиликтүү кылуу үчүн колдонулат<ref name=":0" />. === Климаты === Того тропикалык климаттык аймакта жайгашкандыктан, анын климаты жыл бою жылуу жана нымдуу болот. Өлкөнүн климаттык шарттары географиялык жайгашуусуна жана Атлантика океанынын таасирине жараша өзгөрүп турат. Жалпысынан Тогонун климаты эки негизги мезгилге бөлүнөт: жаан-чачындуу мезгил жана кургакчыл мезгил<ref name=":1" /><ref name=":3" />. Тогонун түштүк бөлүгү экваторго жакын жайгашкандыктан, ал жердеги климат нымдуу экватордук климатка жакын. Бул аймакта жылына эки жолу жаан-чачындуу мезгил байкалат: биринчиси марттан июльга чейин, экинчиси сентябрдан ноябрга чейин уланат. Жаан-чачындын жылдык орточо өлчөмү 1000-1400 ммге жетет. Ноябрдан мартка чейин кургакчыл мезгил өкүм сүрөт, бул убакта Тогонун түштүгүндө абанын температурасы 25°C – 30°C ортосунда болуп, салыштырмалуу нымдуулук жогору<ref name=":1" /><ref name=":0" />. Тогонун борбордук бөлүгү өтмө климаттык аймакта жайгашкан, бул аймакта жаан-чачын түштүккө караганда азыраак жаайт. Борбордук бөлүктөгү жаан-чачындын жылдык орточо өлчөмү 900-1000 ммди түзөт. Бул жерде жылдык аба температурасы 25°C тегерегинде болуп, жыл ичинде анча көп өзгөрбөйт. Түндүк Тогонун климаты субэкватордук мүнөзгө ээ. Бул аймакта кургакчыл мезгил узагыраак созулуп, жаан-чачын майдан октябрга чейин гана жаайт. Жылдык жаан-чачындын өлчөмү болжол менен 800-1000 ммди түзөт. Декабрдан февралга чейин түндүктө «Харматтан» деп аталган кургак жана чаңдуу шамал согуп, абанын нымдуулугу төмөндөп, күндүзгү аба температурасы 30-35°C жетет, ал эми түнкүсүн 15-20°C чейин төмөндөйт<ref name=":1" /><ref name=":0" />. === Жаратылыш байлыктары жана экологиялык көйгөйлөр === Того өлкөсүндө фосфат кендери эң негизги минералдык ресурстар болуп саналат. Мындан тышкары, өлкөдө темир рудасы, [[марганец]] жана [[алтын]] сыяктуу башка пайдалуу кендер да бар. Айыл чарба экономикасынын негизги тармагы болуп эсептелет, негизинен [[кофе]], [[какао]] жана [[пахта]] өстүрүлөт. Бирок, өлкөдө токойлордун кыйылышы, жер кыртышынын деградациясы жана суу ресурстарынын булганышы сыяктуу экологиялык көйгөйлөр бар. Буга байланыштуу, бийлик жана эл аралык уюмдар токойлорду коргоо жана жер кыртышын калыбына келтирүү боюнча долбоорлорду ишке ашырууда. == Булактар == {{Булактар}} == Тышкы шилтемелер == *[https://www.republicoftogo.com/ Тоголез Республикасынын расмий сайты] *[https://assemblee-nationale.tg/ Тоголез Республикасынын парламенти] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250403215048/https://assemblee-nationale.tg/ |date=2025-04-03 }} {{Африка өлкөлөрү}} [[Категория:Того]] d29kc7rmf6zmhw7fukxcqyh2ag605hr Сейшел Аралдары 0 136760 653370 652901 2026-09-27T09:26:00Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653370 wikitext text/x-wiki {{Мамлекет |Этап1 = |Дата1 = |Этап2 = |Дата2 = |Этап3 = |Дата3 = |Этап4 = |Дата4 = |Этап5 = |Дата5 = |Макамы = |Негизделген = |Макамы = |Кыргызча аталышы = Сейшелдер Республикасы |Расмий аталышы = {{lang-fr|République des Seychelles}}<br>{{lang-en|Republic of Seychelles}}<br>{{lang-crs|Repiblik Sesel}} |Мамлекеттик дини = [[динден тышкары мамлекет]] |Герб = Coat of arms of Seychelles.svg |Желек = Flag of Seychelles.svg |Гимн аталышы = Koste Seselwa |Аудио = Koste Seselwa (instrumental).ogg |Урааны = {{lang-la|Finis Coronat Opus}} |Башкаруу формасы = [[президенттик республика]] |Картада = Location Seychelles AU Africa.svg | lat_dir = S | lat_deg = 7 | lat_min = 4 | lat_sec = 3 | lon_dir = E | lon_deg = 52 | lon_min = 44 | lon_sec = 4 | region = SC | CoordScale = 5000000 |Тили = [[француз тили]], [[сейшел креол тили]], [[англис тили]] |Эгемендүүлүк күнү = [[29-июнь]] [[1976-жыл]] |Эгемендүүлүгүн алды = [[Улуу Британия|Улуу Британиядан]] |Борбор шаары = Виктория |Ири шаарлар = Виктория |Башчыларынын милдеттери = Президент<br>Вице-президент |Башчылары = Уовел Рамкалаван<br>Ахмед Афиф |Аянты = 459 |Суу пайызы = |Аянты боюнча орду = 180-орун |Калкы = 97 617 |Калкы боюнча орду = 182-орун |Калкты каттоо жылы = 2023 |Калктын жыштыгы = 214,5 |Калкынын жыштыгы боюнча орду = |ИДӨ (САМ) = 3,866 млрд |ИДӨ (САМ) эсептөө жылы = 2023 |ИДӨ (САМ) боюнча орду = 177-орун |ИДӨ (САМ) ар бир жанга = 39 079 |ИДӨ (номинал) = 1,977 млрд |ИДӨ (номинал) эсептөө жылы = 2022 |ИДӨ (номинал) боюнча орду = 177-орун |ИДӨ (номинал) ар бир жанга = 19 983 |Акча бирдиги = Сейшел рупиясы |АДӨИ = {{Өсүү}}0,785 |АДӨИ деңгээли = <span style="color:green;">'''жогору'''</span> |АДӨИ боюнча орду = 72-орун |Учак компаниясы = |ЭОК = SEY |ISO = SC |Этнохороним = |Домени = [[.sc]] |Телефон коду = 248 |Убакыт аралыгы = [[UTC+04:00|+04:00]] |Штрих коду = |Түшүнүктөр = <div class="center">[[commons:Seychelles|'''Викиказынадагы медиафайлдар''']]</div> }} '''Сейшел Аралдары''' ({{lang-en|Seychelles}}, {{lang-fr|Seychelles}}), расмий аталышы '''Сейшелдер Республикасы''' ({{lang-en|Republic of Seychelles}}, {{lang-fr|République des Seychelles}}, {{lang-crs|Repiblik Sesel}}) — [[Чыгыш Африка|Чыгыш Африкадагы]] арал мамлекети. Инди океанынынын батышында, экватордон бир аз түштүгүрөөк, Мадагаскардын түндүгүндө Африка материгинен 1600 чакырым алыстыкта жайгашкан. Республиканын курамына 115 арал кирет, алардын ичинен 33 аралында гана адамдар жашайт. Өлкөнүн жалпы аянты — 459 км². Эң чоң аралы — Маэ (157,3 км²), бул аралда өлкөнүн борбору Виктория шаары жана өлкөдөгү жалгыз эл аралык аэропорт жайгашкан. Башка ири аралдар — Силуэт, Праслен, Ла-Диг. Ошондой эле, көптөгөн майда коралл аралдары бар. Сейшелдер Республикасы — Африкадагы калкы эң аз өлкө. Сейшел аралдарынын маданияты жана коомчулугу француз, британ жана африкалык таасирлердин аралашмасынан турат, кийинчерээк кытай жана индия маданиятынын элементтери да кошулган. Өлкө [[Бириккен Улуттар Уюму|Бириккен Улуттар Уюмунун]] (БУУ), [[Африка бирлиги|Африка Бирлигинин]] (АБ), Түштүк Африка Өнүктүрүү Жамаатынын, Франкофониянын жана Улуттар Шериктештигинин мүчөсү болуп саналат. Сейшел аралдары — калкынын кирешеси жогору болгон Африкадагы жалгыз өлкө. Экономикалык жактан алганда, Сейшел аралдары ИДПнын (номиналдык) көрсөткүчтөрүнө таянсак, Африканын эң бай мамлекети болуп эсептелет<ref>[https://blogs.worldbank.org/en/opendata/new-world-bank-group-country-classifications-income-level-fy24 World Bank Group country classifications by income level for FY24 (July 1, 2023- June 30, 2024)]</ref><ref>[https://datahelpdesk.worldbank.org/knowledgebase/articles/906519-world-bank-country-and-lending-groups The World Bank Group. World Bank Country and Lending Groups]</ref>. == Этимологиясы == Бул аралдар португалиялык деңиз саякатчысы тарабынан 1505-жылы ачылган жана «Жети эже-сиңди» деген аталыш ыйгарылган. Кийинчерээк бул аралдар Франциянын көзөмөлүнө өткөн жана 1742-жылы Бертран Франсуа Маэ граф де Лабурдонне урматына аталган. 1756-жылы Людовик XV каржы министри болгон Жан Моро де Сешелдин урматынан аталган. 1794-жылы архипелагды англиялыктар басып алышкан жана аралдар азыркы англис тилиндеги {{lang-en|Seychelles}} аталышын алган<ref name=":2">[https://web.archive.org/web/20200129204937/http://toponym.ru/ostrova/proishozhdenie-nazvaniya-sejshelskie-ostrova.html Топонимдер. Сейшел аралдарынын аталышынын келип чыгышы]</ref>. == Тарыхы == [[Файл:Victoria_Seychelles_1900s.jpg|left|thumb|250x250px|Виктория шаары. 1900-жыл]] [[Файл:Seychelles_Governor_inspection_1972.jpg|left|thumb|260x260px|Британия губернатору Брюс Гритбетч. 1972-жыл]] Сейшел аралдары узак убакыт бою адам жашабаган аймак болгон. Биринчи жолу аралдарды араб соодагерлери жана деңиз саякатчылары байкашкан деп эсептелет, бирок алар бул жерде туруктуу отурукташкан эмес. 1502-жылы португал деңиз саякатчысы [[Васко да Гама]] Индияга сапары учурунда аралдарды байкап, картага түшүргөн. 1609-жылы англиялык Ост-Индия компаниясынын экспедициясы Сейшел аралдарына келип, бул аймактын бай жаратылыш ресурстарын белгилешкен. 1756-жылы француздар аралдарды расмий түрдө өздөрүнүн ээлиги деп жарыялап, ошол кездеги Франциянын каржы министри Жан Моро де Сешелдин урматына архипелагды «Сейшел аралдары» деп аташкан<ref name=":2" />. Француздардын башкаруусу учурунда Сейшел аралдарына биринчи туруктуу отурукташуу башталган. Француздар аралдарда плантацияларды түзүп, негизинен кокос пальмасы, пахта, индиго жана корица өстүрүшкөн. Бул иштерде негизинен Африкадан алып келинген кулдар эмгектенишкен. Наполеон согуштарынын жүрүшүндө, 1810-жылы британдык флот Сейшел аралдарын басып алган. 1814-жылдагы Париж келишими боюнча, аралдар расмий түрдө Улуу Британиянын ээлигине өткөн. Британ башкаруусу учурунда кулчулук жоюлуп, мурдагы кулдарга эркиндик берилген. Аралдардын экономикасы негизинен айыл чарбасына жана балык уулоого негизделген<ref name=":3">{{Cite web |title=Сейшел аралдарынын Улуттук Ассамблеясы. Биздин тарых |url=https://www.nationalassembly.sc/?option=com_content&view=section&id=16&Itemid=53 |accessdate=2025-04-01 |archivedate=2025-07-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250715223242/https://www.nationalassembly.sc/?view=section&id=16&Itemid=53&option=com_content }}</ref>. XX кылымдын орто ченинде Сейшел аралдарында саясий активдүүлүк күчөп, жергиликтүү тургундар көз карандысыздыка умтула башташкан. 1964-жылы Сейшел аралдарынын Демократиялык Партиясы (SDP) жана Сейшел аралдарынын Биримдик Партиясы (SPUP) түзүлүп, өлкөнүн саясий талаасында маанилүү ролду ойношкон. 1976-жылы 29-июнда Сейшел аралдары Улуу Британиядан толук көз карандысыздык алып, республика болуп жарыяланган<ref>[https://www.telegraph.co.uk/travel/destinations/africaandindianocean/seychelles/732553/Seychelles-Lifes-a-breeze-near-the-equator.html Telegraph. Seychelles: Life's a breeze near the equator]</ref>. Өлкөнүн биринчи президенти Жеймс Манчам болгон, бирок 1977-жылы Франс-Альбер Рене төңкөрүш аркылуу бийликке келип, социалисттик багыттагы өкмөттү түзгөн. Анын башкаруусу 27 жылга созулуп, 2004-жылы ал кызматтан кеткен. Бүгүнкү күндө Сейшел аралдары демократиялык республика болуп саналат<ref name=":3" />. == Географиясы == [[Файл:Praslin vom Nid d'Aigle.jpg|thumb|center|800px|Праслен аралы]]Сейшел аралдары Инди океанында, Африканын чыгыш жээгинен болжол менен 1600 км алыстыкта жана Мадагаскар аралынын түндүгүндө жайгашкан. Архипелаг 115 аралдан турат, алардын жалпы аянты 459 км² түзөт<ref name=":0">{{Cite web |title=CIA. The World Factbook. Сейшел аралдары |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/seychelles/ |accessdate=2025-04-01 |archivedate=2021-01-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210128072600/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/seychelles/ }}</ref><ref>[https://www.confiduss.com/en/jurisdictions/seychelles/geography/ Confidus Solutions. Сейшел аралдарынын географиясы]</ref><ref>[https://marin.ru/yacht-regions/indian_ocean/seychelles/seyshely_seyshel_skie_ostrova_obschaya_informatsiya.html Марин.ру. Сейшел аралдары. Жалпы маалымат]</ref>. Геологиялык түзүлүшү боюнча Сейшел аралдары эки негизги топко бөлүнөт: граниттик жана кораллдык аралдар. Граниттик аралдар Маскарен тоосунун бир бөлүгү болуп саналат жана негизинен архипелагдын ички бөлүгүн түзөт. Алардын эң ирилери Маэ (142 км²), Праслен (45 км²), Ла-Диг жана Силуэт аралдары. Бул аралдардын көпчүлүгү Маэ аралынан 50–70 км алыстыкта жайгашкан<ref name=":1">{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250401090540/https://www.africa.com/heres-what-you-need-to-know-about-seychelles/ |archivedate=2025-04-01 |title=Africa.com. Сейшел аралдары жөнүндө маалыматтар |url=https://www.africa.com/heres-what-you-need-to-know-about-seychelles/ |accessdate=2025-04-01}}</ref><ref>[https://www.vologda.kp.ru/daily/26328.3/3208373/ Комосомольская Правда. Сейшел - кооз жаратылыш, кайталангыс флора жана фауна, жергиликтүү тургундардын мейман-достугу]</ref>. Кораллдык аралдар болсо, негизинен, архипелагдын сырткы бөлүгүн түзөт жана жалпысынан 211,3 км² аянтты ээлейт. Бул аралдар деңиз деңгээлинен 4–8 м гана бийиктикте жайгашкан жалпак атоллдордон турат. Топографиясы боюнча, граниттик аралдар тоолуу рельефке ээ, эң бийик чекити Маэ аралындагы 905 метрлик бийиктикке чейин жетет. Кораллдык аралдар болсо, жалпак жана төмөнкү рельефке ээ болуп, негизинен, кокос пальмалары өскөн аймактар менен мүнөздөлөт<ref name=":0" />. Гидрографиясы боюнча, Сейшел аралдарында чоң дарыялар же көлдөр жок. Бирок, граниттик аралдарда кыска жана тез агымдуу дарыялар кездешет, алар негизинен жаан-чачын мезгилинде суу менен толукталат. Кораллдык аралдарда болсо, жер астындагы суулар чектелүү болгондуктан, суу ресурстары негизинен жаан сууларын топтоо жана сактоо аркылуу камсыздалат<ref name=":1" /><ref name=":0" />. Табигый ресурстары боюнча, Сейшел аралдары балык уулоо жана туризм тармагында маанилүү ресурстарга ээ. Архипелагдын айланасындагы суу астындагы балык уулоого жана дайвингге ыңгайлуу шарттар түзүлгөт. Мындан тышкары, граниттик аралдардагы гранит таштары курулуш материалдары катары колдонулат<ref name=":0" />. === Климаты === {{Аба ырайы | Туурасы = 70% | Абалы = center | Жер_илик = Сейшел | Булак = [http://pogoda.ru.net/climate2/63980.htm Аба ырайы жана климат] | Үчт_ор = 27.1 | Үчт_ор_осад = 394 | Бир_ор = 27.6 | Бир_ор_осад = 234 | Жал_ор = 28.0 | Жал_ор_осад = 184 | Чын_ор = 28.2 | Чын_ор_осад = 185 | Буг_ор = 28.0 | Буг_ор_осад = 161 | Кул_ор = 26.8 | Кул_ор_осад = 99 | Тек_ор = 26.1 | Тек_ор_осад = 95 | Баш_ор = 26.2 | Баш_ор_осад = 84 | Аяк_ор = 26.7 | Аяк_ор_осад = 161 | Тог_ор = 27.1 | Тог_ор_осад = 173 | Жет_ор = 27.1 | Жет_ор_осад = 175 | Беш_ор = 27.1 | Беш_ор_осад = 292 | Жыл_ор = 27.2 | Жыл_ор_осад = 2237 | Үчт_ор_мин = 24.6 | Үчт_ор_макс = 29.9 | Бир_ор_мин = 25.2 | Бир_ор_макс = 30.5 | Жал_ор_мин = 25.4 | Жал_ор_макс = 31.1 | Чын_ор_мин = 25.5 | Чын_ор_макс = 31.5 | Буг_ор_мин = 25.7 | Буг_ор_макс = 30.7 | Кул_ор_мин = 24.9 | Кул_ор_макс = 29.2 | Тек_ор_мин = 24.2 | Тек_ор_макс = 28.4 | Баш_ор_мин = 24.2 | Баш_ор_макс = 28.6 | Аяк_ор_мин = 24.6 | Аяк_ор_макс = 29.2 | Тог_ор_мин = 24.7 | Тог_ор_макс = 29.9 | Жет_ор_мин = 24.4 | Жет_ор_макс = 30.2 | Беш_ор_мин = 24.4 | Беш_ор_макс = 30.3 | Жыл_ор_мин = 24.8 | Жыл_ор_макс = 30.0 | Үчт_а_мин = 21.4 | Үчт_а_макс = 33.3 | Бир_а_мин = 20.6 | Бир_а_макс = 33.4 | Жал_а_мин = 22.1 | Жал_а_макс = 33.5 | Чын_а_мин = 22.3 | Чын_а_макс = 33.8 | Буг_а_мин = 21.6 | Буг_а_макс = 33.5 | Кул_а_мин = 20.9 | Кул_а_макс = 32.6 | Тек_а_мин = 20.4 | Тек_а_макс = 31.1 | Баш_а_мин = 19.6 | Баш_а_макс = 31.4 | Аяк_а_мин = 20.2 | Аяк_а_макс = 33.0 | Тог_а_мин = 20.5 | Тог_а_макс = 32.4 | Жет_а_мин = 21.5 | Жет_а_макс = 34.4 | Беш_а_мин = 20.0 | Беш_а_макс = 33.4 | Жыл_а_мин = 19.6 | Жыл_а_макс = 34.4 | Үчт_суу = | Бир_суу = | Жал_суу = | Чын_суу = | Буг_суу = | Кул_суу = | Тек_суу = | Баш_суу = | Аяк_суу = | Тог_суу = | Жет_суу = | Беш_суу = | Жыл_суу = }} == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://www.nationalassembly.sc Сейшел аралдарынын Улуттук Ассамблеясы]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{stub}} {{Африка өлкөлөрү}} [[Категория:Сейшел Аралдары]] 385059diz9ktnsumrabt80wm8m526ji Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси 4 136776 653326 653236 2026-09-26T12:01:36Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 653326 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:Chaoborus|<span style="color:gray">Chaoborus</span>]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25689}}]] || {{Permissions|Chaoborus}} |- | 2 || [[User:Bosogo|Bosogo]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18494}}]] || {{Permissions|Bosogo}} |- | 3 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:14593}}]] || {{Permissions|Artelow}} |- | 4 || [[User:Chorobek|<span style="color:gray">Chorobek</span>]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13446}}]] || {{Permissions|Chorobek}} |- | 5 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12821}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 6 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:11099}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}} |- | 7 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7971}}]] || {{Permissions|Baydastann}} |- | 8 || [[User:Элден|<span style="color:gray">Элден</span>]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}} |- | 9 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:6014}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}} |- | 10 || [[User:UlutSoft3|<span style="color:gray">UlutSoft3</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}} |- | 11 || [[User:Чагылган|<span style="color:gray">Чагылган</span>]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}} |- | 12 || [[User:Эльза Мамбетакунова|<span style="color:gray">Эльза Мамбетакунова</span>]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}} |- | 13 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|<span style="color:gray">Tynchtyk Chorotegin</span>]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4965}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}} |- | 14 || [[User:Kvazimodo|<span style="color:gray">Kvazimodo</span>]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4519}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}} |- | 15 || [[User:ImeNtrav|<span style="color:gray">ImeNtrav</span>]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}} |- | 16 || [[User:Maksat|<span style="color:gray">Maksat</span>]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}} |- | 17 || [[User:Shchb|<span style="color:gray">Shchb</span>]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}} |- | 18 || [[User:Kmaksat|<span style="color:gray">Kmaksat</span>]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}} |- | 19 || [[User:Үрүйэ|<span style="color:gray">Үрүйэ</span>]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}} |- | 20 || [[User:Kgbek|<span style="color:gray">Kgbek</span>]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}} |- | 21 || [[User:Connexxx|<span style="color:gray">Connexxx</span>]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}} |- | 22 || [[User:Elebayev|<span style="color:gray">Elebayev</span>]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}} |- | 23 || [[User:Aidabishkek|<span style="color:gray">Aidabishkek</span>]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}} |- | 24 || [[User:Askar Nazyrov|<span style="color:gray">Askar Nazyrov</span>]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}} |- | 25 || [[User:Umut|<span style="color:gray">Umut</span>]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}} |- | 26 || [[User:QECUB|<span style="color:gray">QECUB</span>]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2264}}]] || {{Permissions|QECUB}} |- | 27 || [[User:Бахтияр Толукбаев|<span style="color:gray">Бахтияр Толукбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}} |- | 28 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|<span style="color:gray">Roman, Alexej and Vładimir</span>]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}} |- | 29 || [[User:Kairat Zamirbekov|<span style="color:gray">Kairat Zamirbekov</span>]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1601}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}} |- | 30 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1469}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 31 || [[User:Meri|<span style="color:gray">Meri</span>]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}} |- | 32 || [[User:Asankozhoevas|<span style="color:gray">Asankozhoevas</span>]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}} |- | 33 || [[User:Adinai|<span style="color:gray">Adinai</span>]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}} |- | 34 || [[User:Friendwip.kg|<span style="color:gray">Friendwip.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}} |- | 35 || [[User:Kglive|<span style="color:gray">Kglive</span>]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}} |- | 36 || [[User:UlutSoft6|<span style="color:gray">UlutSoft6</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}} |- | 37 || [[User:TarPas|<span style="color:gray">TarPas</span>]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}} |- | 38 || [[User:Gulzhana|<span style="color:gray">Gulzhana</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}} |- | 39 || [[User:Arsensky|<span style="color:gray">Arsensky</span>]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:885}}]] || {{Permissions|Arsensky}} |- | 40 || [[User:Aida23a|<span style="color:gray">Aida23a</span>]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}} |- | 41 || [[User:Dnes1302|<span style="color:gray">Dnes1302</span>]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}} |- | 42 || [[User:Элдин беги|<span style="color:gray">Элдин беги</span>]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}} |- | 43 || [[User:UlutSoft1|<span style="color:gray">UlutSoft1</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}} |- | 44 || [[User:Rotlink|<span style="color:gray">Rotlink</span>]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}} |- | 45 || [[User:Chris die Seele|<span style="color:gray">Chris die Seele</span>]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}} |- | 46 || [[User:Дилдорбек|Дилдорбек]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:708}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}} |- | 47 || [[User:Aiylchy|<span style="color:gray">Aiylchy</span>]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}} |- | 48 || [[User:Estebesovdastan|<span style="color:gray">Estebesovdastan</span>]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}} |- | 49 || [[User:Jakshysapa|<span style="color:gray">Jakshysapa</span>]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}} |- | 50 || [[User:Lirchik|<span style="color:gray">Lirchik</span>]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}} |- | 51 || [[User:Ch|<span style="color:gray">Ch</span>]] || [[Special:Contributions/Ch|{{formatnum:626}}]] || {{Permissions|Ch}} |- | 52 || [[User:Amantur r|<span style="color:gray">Amantur r</span>]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}} |- | 53 || [[User:Cekli829|<span style="color:gray">Cekli829</span>]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}} |- | 54 || [[User:Табалдыев Ысламбек|<span style="color:gray">Табалдыев Ысламбек</span>]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}} |- | 55 || [[User:S(uz)ak|<span style="color:gray">S(uz)ak</span>]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}} |- | 56 || [[User:Firespeaker|<span style="color:gray">Firespeaker</span>]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}} |- | 57 || [[User:Gulzat05|<span style="color:gray">Gulzat05</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}} |- | 58 || [[User:Канымбу|<span style="color:gray">Канымбу</span>]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}} |- | 59 || [[User:Zhanyl90|<span style="color:gray">Zhanyl90</span>]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}} |- | 60 || [[User:Aladobot|<span style="color:gray">Aladobot</span>]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}} |- | 61 || [[User:Gulaiym001|<span style="color:gray">Gulaiym001</span>]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}} |- | 62 || [[User:Makenzis|<span style="color:gray">Makenzis</span>]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:528}}]] || {{Permissions|Makenzis}} |- | 63 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|<span style="color:gray">Орозобек Түгөлбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}} |- | 64 || [[User:Кайып Пайзылдаев|<span style="color:gray">Кайып Пайзылдаев</span>]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}} |- | 65 || [[User:Бегаим|<span style="color:gray">Бегаим</span>]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}} |- | 66 || [[User:Rartat|<span style="color:gray">Rartat</span>]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}} |- | 67 || [[User:Fornax|<span style="color:gray">Fornax</span>]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}} |- | 68 || [[User:PlanespotterA320|<span style="color:gray">PlanespotterA320</span>]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}} |- | 69 || [[User:UlutSoft4|<span style="color:gray">UlutSoft4</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}} |- | 70 || [[User:ДолбоЯщер|<span style="color:gray">ДолбоЯщер</span>]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:439}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}} |- | 71 || [[User:Hugo.arg|<span style="color:gray">Hugo.arg</span>]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}} |- | 72 || [[User:Pathoschild|<span style="color:gray">Pathoschild</span>]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Pathoschild}} |- | 73 || [[User:Ksc~ruwiki|<span style="color:gray">Ksc~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}} |- | 74 || [[User:Алтынбек Касымов|<span style="color:gray">Алтынбек Касымов</span>]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}} |- | 75 || [[User:Εὐθυμένης|<span style="color:gray">Εὐθυμένης</span>]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}} |- | 76 || [[User:Namir|<span style="color:gray">Namir</span>]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}} |- | 77 || [[User:NurlanKG Bishkek editor|<span style="color:gray">NurlanKG Bishkek editor</span>]] || [[Special:Contributions/NurlanKG Bishkek editor|{{formatnum:367}}]] || {{Permissions|NurlanKG Bishkek editor}} |- | 78 || [[User:Госфонд ИС|<span style="color:gray">Госфонд ИС</span>]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}} |- | 79 || [[User:V3~kywiki|<span style="color:gray">V3~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}} |- | 80 || [[User:AdemazAlmaz|<span style="color:gray">AdemazAlmaz</span>]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}} |- | 81 || [[User:Ырысгул|<span style="color:gray">Ырысгул</span>]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}} |- | 82 || [[User:Nurjamal|<span style="color:gray">Nurjamal</span>]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}} |- | 83 || [[User:Nursultan|<span style="color:gray">Nursultan</span>]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}} |- | 84 || [[User:Aymira|<span style="color:gray">Aymira</span>]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}} |- | 85 || [[User:Ptbotgourou|<span style="color:gray">Ptbotgourou</span>]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}} |- | 86 || [[User:Symbat92|<span style="color:gray">Symbat92</span>]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}} |- | 87 || [[User:Andrew J.Kurbiko|<span style="color:gray">Andrew J.Kurbiko</span>]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}} |- | 88 || [[User:Орозгул|<span style="color:gray">Орозгул</span>]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}} |- | 89 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|Ziv}} |- | 90 || [[User:Atlikta|<span style="color:gray">Atlikta</span>]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}} |- | 91 || [[User:Abiyoyo|<span style="color:gray">Abiyoyo</span>]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}} |- | 92 || [[User:Росул|<span style="color:gray">Росул</span>]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}} |- | 93 || [[User:Elya3|<span style="color:gray">Elya3</span>]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}} |- | 94 || [[User:Baronnet|<span style="color:gray">Baronnet</span>]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}} |- | 95 || [[User:Ahmadi~ruwiki|<span style="color:gray">Ahmadi~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}} |- | 96 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Minorax}} |- | 97 || [[User:Rakutai|<span style="color:gray">Rakutai</span>]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}} |- | 98 || [[User:Peri~kywiki|<span style="color:gray">Peri~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}} |- | 99 || [[User:Ashirov Maksatbek|<span style="color:gray">Ashirov Maksatbek</span>]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}} |- | 100 || [[User:Asel90|<span style="color:gray">Asel90</span>]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}} |- | 101 || [[User:Belekoff|<span style="color:gray">Belekoff</span>]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}} |- | 102 || [[User:Jol004u|<span style="color:gray">Jol004u</span>]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}} |- | 103 || [[User:Janyzak|<span style="color:gray">Janyzak</span>]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}} |- | 104 || [[User:Машъал|<span style="color:gray">Машъал</span>]] || [[Special:Contributions/Машъал|{{formatnum:254}}]] || {{Permissions|Машъал}} |- | 105 || [[User:Fatim|<span style="color:gray">Fatim</span>]] || [[Special:Contributions/Fatim|{{formatnum:253}}]] || {{Permissions|Fatim}} |- | 106 || [[User:Баха Исаев|<span style="color:gray">Баха Исаев</span>]] || [[Special:Contributions/Баха Исаев|{{formatnum:249}}]] || {{Permissions|Баха Исаев}} |- | 107 || [[User:Noloun|<span style="color:gray">Noloun</span>]] || [[Special:Contributions/Noloun|{{formatnum:248}}]] || {{Permissions|Noloun}} |- | 108 || [[User:Чоко Бой|<span style="color:gray">Чоко Бой</span>]] || [[Special:Contributions/Чоко Бой|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Чоко Бой}} |- | 109 || [[User:Tynchtykbek|<span style="color:gray">Tynchtykbek</span>]] || [[Special:Contributions/Tynchtykbek|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Tynchtykbek}} |- | 110 || [[User:Dutcman|<span style="color:gray">Dutcman</span>]] || [[Special:Contributions/Dutcman|{{formatnum:242}}]] || {{Permissions|Dutcman}} |- | 111 || [[User:Ulan A|<span style="color:gray">Ulan A</span>]] || [[Special:Contributions/Ulan A|{{formatnum:241}}]] || {{Permissions|Ulan A}} |- | 112 || [[User:DragonBot|<span style="color:gray">DragonBot</span>]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:235}}]] || {{Permissions|DragonBot}} |- | 113 || [[User:Таалай Берен|<span style="color:gray">Таалай Берен</span>]] || [[Special:Contributions/Таалай Берен|{{formatnum:231}}]] || {{Permissions|Таалай Берен}} |- | 114 || [[User:A.djan|A.djan]] || [[Special:Contributions/A.djan|{{formatnum:226}}]] || {{Permissions|A.djan}} |- | 115 || [[User:Adilet15|<span style="color:gray">Adilet15</span>]] || [[Special:Contributions/Adilet15|{{formatnum:223}}]] || {{Permissions|Adilet15}} |- | 116 || [[User:Dostojewskij|<span style="color:gray">Dostojewskij</span>]] || [[Special:Contributions/Dostojewskij|{{formatnum:220}}]] || {{Permissions|Dostojewskij}} |- | 117 || [[User:MauritsBot|<span style="color:gray">MauritsBot</span>]] || [[Special:Contributions/MauritsBot|{{formatnum:218}}]] || {{Permissions|MauritsBot}} |- | 118 || [[User:タチコマ robot|<span style="color:gray">タチコマ robot</span>]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:216}}]] || {{Permissions|タチコマ robot}} |- | 119 || [[User:Adamboluu|<span style="color:gray">Adamboluu</span>]] || [[Special:Contributions/Adamboluu|{{formatnum:213}}]] || {{Permissions|Adamboluu}} |- | 120 || [[User:Dr.atakulov|<span style="color:gray">Dr.atakulov</span>]] || [[Special:Contributions/Dr.atakulov|{{formatnum:211}}]] || {{Permissions|Dr.atakulov}} |- | 121 || [[User:Dinamik-bot|<span style="color:gray">Dinamik-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Dinamik-bot}} |- | 122 || [[User:Anara|<span style="color:gray">Anara</span>]] || [[Special:Contributions/Anara|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Anara}} |- | 123 || [[User:Kyrgyzchala|<span style="color:gray">Kyrgyzchala</span>]] || [[Special:Contributions/Kyrgyzchala|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Kyrgyzchala}} |- | 124 || [[User:UlutSoft2|<span style="color:gray">UlutSoft2</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft2|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|UlutSoft2}} |- | 125 || [[User:YFdyh-bot|<span style="color:gray">YFdyh-bot</span>]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|YFdyh-bot}} |- | 126 || [[User:Robbot|<span style="color:gray">Robbot</span>]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Robbot}} |- | 127 || [[User:Chingis|<span style="color:gray">Chingis</span>]] || [[Special:Contributions/Chingis|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Chingis}} |- | 128 || [[User:Foggy kub|<span style="color:gray">Foggy kub</span>]] || [[Special:Contributions/Foggy kub|{{formatnum:204}}]] || {{Permissions|Foggy kub}} |- | 129 || [[User:Чръный человек|<span style="color:gray">Чръный человек</span>]] || [[Special:Contributions/Чръный человек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Чръный человек}} |- | 130 || [[User:Мыктыбек|<span style="color:gray">Мыктыбек</span>]] || [[Special:Contributions/Мыктыбек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Мыктыбек}} |- | 131 || [[User:Adamantine|<span style="color:gray">Adamantine</span>]] || [[Special:Contributions/Adamantine|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|Adamantine}} |- | 132 || [[User:BakytTalas|<span style="color:gray">BakytTalas</span>]] || [[Special:Contributions/BakytTalas|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|BakytTalas}} |- | 133 || [[User:Zorrobot|<span style="color:gray">Zorrobot</span>]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:200}}]] || {{Permissions|Zorrobot}} |- | 134 || [[User:Мастер теней|<span style="color:gray">Мастер теней</span>]] || [[Special:Contributions/Мастер теней|{{formatnum:198}}]] || {{Permissions|Мастер теней}} |- | 135 || [[User:Amirobot|<span style="color:gray">Amirobot</span>]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:197}}]] || {{Permissions|Amirobot}} |- | 136 || [[User:HerculeBot|<span style="color:gray">HerculeBot</span>]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:195}}]] || {{Permissions|HerculeBot}} |- | 137 || [[User:GhalyBot|<span style="color:gray">GhalyBot</span>]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:187}}]] || {{Permissions|GhalyBot}} |- | 138 || [[User:DARIO SEVERI|<span style="color:gray">DARIO SEVERI</span>]] || [[Special:Contributions/DARIO SEVERI|{{formatnum:172}}]] || {{Permissions|DARIO SEVERI}} |- | 139 || [[User:Nasihat.kg|<span style="color:gray">Nasihat.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Nasihat.kg|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Nasihat.kg}} |- | 140 || [[User:Temir21|<span style="color:gray">Temir21</span>]] || [[Special:Contributions/Temir21|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Temir21}} |- | 141 || [[User:Vasit|<span style="color:gray">Vasit</span>]] || [[Special:Contributions/Vasit|{{formatnum:166}}]] || {{Permissions|Vasit}} |- | 142 || [[User:CarsracBot|<span style="color:gray">CarsracBot</span>]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|CarsracBot}} |- | 143 || [[User:HiW-Bot|<span style="color:gray">HiW-Bot</span>]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|HiW-Bot}} |- | 144 || [[User:JYBot|<span style="color:gray">JYBot</span>]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:162}}]] || {{Permissions|JYBot}} |- | 145 || [[User:NKOzi|<span style="color:gray">NKOzi</span>]] || [[Special:Contributions/NKOzi|{{formatnum:159}}]] || {{Permissions|NKOzi}} |- | 146 || [[User:Кичинекей Поллианна|<span style="color:gray">Кичинекей Поллианна</span>]] || [[Special:Contributions/Кичинекей Поллианна|{{formatnum:158}}]] || {{Permissions|Кичинекей Поллианна}} |- | 147 || [[User:Sampo.Kuusi|<span style="color:gray">Sampo.Kuusi</span>]] || [[Special:Contributions/Sampo.Kuusi|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Sampo.Kuusi}} |- | 148 || [[User:Samatq|<span style="color:gray">Samatq</span>]] || [[Special:Contributions/Samatq|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Samatq}} |- | 149 || [[User:Azamat Omar|<span style="color:gray">Azamat Omar</span>]] || [[Special:Contributions/Azamat Omar|{{formatnum:155}}]] || {{Permissions|Azamat Omar}} |- | 150 || [[User:Kaiyr|<span style="color:gray">Kaiyr</span>]] || [[Special:Contributions/Kaiyr|{{formatnum:154}}]] || {{Permissions|Kaiyr}} {{/end}} bvr0wkictro75qpubiiobk4s2f0muee Кыргыздар 0 137260 653357 651700 2026-09-27T05:52:29Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653357 wikitext text/x-wiki {{Калк|аталышы=Кыргыздар|туугандары=казактар [[алтайлыктар]] [[хакастар]]|дини=[[Сүннөттөр|ислам]]|тили=[[кыргыз тили]]|жайгашуусу=*{{Өлкө желеги|Кыргызстан}}: 7 281 800 *{{Өлкө желеги|Өзбекстан}}: 291 600 (2021) *{{Өлкө желеги|Кытай}}: 232 000 (2016) **[[Кызыл-Суу Кыргыз автоном облусу]]: 124 533 (2000)|сүрөт=Kyrgyz_people.png|туурасы=280px|раса=[[Монголоид расасы|Монголоиддер]]}} '''Кыргыздар''' — негизинен [[Орто Азия|Орто Азияны]] мекендеген түрк тилдүү эл. [[Кыргызстан|Кыргыз Республикасынын]] калкынын негизги бөлүгүн түзөт. == Этноним == {{Негизги макала|«Кыргыз» этноними}} Кыргыздардын этногенези, ошондой эле «кыргыз» этноними менен термини илимий чөйрөдө бүгүнкү күнгө чейин талаштуу маселелерди жаратып келет. С.М. Абрамзондун пикиринде, эгерде X–XI кылымдарга чейин «кыргыз» аталышы этностук өзөктөн кеңири жайылган болсо, бул кылымдардан кийин тескерисинче, кыргыз этногенезине катышкан уруулардын аймактары бул атка байланыштуу мейкиндикти дагы да кеңейткен<ref>{{Cite book |last=Абрамзон |first=Саул |url=https://www.academia.edu/40363190/%D0%90%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B7%D0%BE%D0%BD_%D0%A1_%D0%9C_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%8B_%D0%B8_%D0%B8%D1%85_%D1%8D%D1%82%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D1%82%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B5_%D0%B8_%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BA%D0%BE_%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D1%81%D0%B2%D1%8F%D0%B7%D0%B8_%D0%A4%D1%80%D1%83%D0%BD%D0%B7%D0%B5_1990_%D0%93%D0%BB_1_4_ |title=Киргизы и их этногенетические и историко-культурные связи. |year=1971 |location=Фрунзе |pages=22}}</ref>. Демек, тарыхтын алгачкы этаптарында «кыргыз» деген аталыш этностук мааниге караганда көбүрөөк саясий мааниге ээ болгон. «Кыргыз» этноними алгач [[Хань династиясы|Хань династиясынын]] жыл баян-дарында ([[Сыма Цянь]] «[[Ши-цзи]]») б. з. ч. 201 жылы, кийин Суй, Тан, Юань, Сунь, [[Цин империясы|Цинь династияларынын]] мезгилдериндеги (б.3.ч. II к. - б. з. XVIII к.) маалыматтарда эскерилет <ref>{{Cite web |last=Цянь |first=Сыма |title=ИСТОРИЧЕСКИЕ ЗАПИСКИ |url=https://www.vostlit.info/Texts/Dokumenty/China/I/Syma_Tsjan/Tom_VIII/frametext110.htm |access-date=2025-07-26 |website=www.vostlit.info}}</ref>. == Кыргыз элинин калыптанышы == Кыргыз элинин түзүлүшү байыркы орто кылымдардагы Саян-Алтай, Чыгыш Түркстан, Теңир-Тоодогу этностук процесстер менен тыгыз байланышта өткөн. Бул процесс кеминде эле беш кылымга созулуп, XVI кылымда аяктаган. Орто Азиядагы бул процесс түрк тилиндеги тектеш — өзбек, казак, түркмөн, каракалпак ж. б. элдердей эле бир эле мезгилде жүргөн. Көпчүлүк учурларда тигил же бул уруулар орто азиялык элдердин этностук компоненти болуп келген. Уруулук түзүлүштө уруулар кээде мамлекетке биригишип, 3-4 муундун аралыгында кайрадан чачырап, узак мөөнөткө өкүм сүрө албаган. Мына ушуга байланыштуу этностор көп жолу өзгөрүүлөргө дуушар болушкан<ref>[https://api.libraryiksu.kg/elibrary/books/Osmonov_Istoriy%20kyrgyzstana81064.pdf Ө. Ж. Осмонов. Кыргызстандын тарыхы]</ref>. Окумуштуу Өмүркул Караевдин пикири боюнча байыркы түрк жана түрктөшүп калган моңгол уруулары бир эле мезгилде өзбек, кыргыз жана казак элдеринин курамына кирген. [[Файл:Kirgisen-Reich_(840-924).PNG|280px|thumb|[[Кыргыз кагандыгы|Эне-Сай кыргыз кагандыгы]]]] Окумуштуулар арасында кыргыз эли кантип, качан түзүлгөн деген суроого бирдиктүү жооп жок. Илимде ондон ашуун ар түрдүү божомолдор бар. Аларды үч негизги топко бөлүп кароого болот. Биринчиси, кыргыз эли «Тенир-Тоого Эне-Сайдын жогорку тарабынын (Миң-Өзөн ойдуңунан) көчүп (миграция) келген» деген пикир. Ушул жобону биринчи жолу орус академиги Г. Ф. Миллер (1705-1783-жж.) «История Сибири» («Сибирь тарыхы») деген эмгегинде жазган. Бул божомолду азыркыга чейин колдоп келгендер бар. Булардын пикири боюнча «Кыргыз» этноними б. з. ч. I миң жылдыктын экинчи жарымында пайда болуп, IX-X кк. Борбордук Азияда Эне-Сайдан Байкал, Алтайга чейин кеңири тараган. Кийинчерээк кыргыздар Тенир-Тоо тарапка көчүп, XVI кылымда биротоло калыптанган элге айланган<ref>[https://new.bizdin.kg/media/books/%D0%9A%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B4%D1%8B%D0%BD_%D0%A2%D2%AF%D1%88%D1%82%D2%AF%D0%BA_%D0%A1%D0%B8%D0%B1%D0%B8%D1%80%D1%8C_%D1%87%D3%A9%D0%BB%D0%BA%D3%A9%D0%BC%D2%AF_%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D1%8D%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D1%83_%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D0%BD_%D1%8D%D1%82%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D1%8B%D0%BA.pdf Олжобай Каратаев. Кыргыздардын Түштүк Сибирь чөлкөмү жана этностору менен этногенетикалык, этномаданий, тарыхый жалпылыктары] {{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. XIX кылымда бири-бирине көз каранды эмес илимпоздор Ч. Ч. Валиханов, Н. Я. Бичурин, Н. А. Аристов «кыргыздар эч жактан келбестен, байыртадан эле Теңир-Тоодо жашаган уруулардын негизинде калыптанган» деген пикирди айтышкан. Бул экинчи көз караш, ал ырааттуу түрдө «Кыргыз ССР тарыхынын» бир нече басылыштарында баяндалган. Үчүнчү божомол азыркы илимде кеңири таркаган. Ал 1956-жылы Фрунзе шаарында өткөн кыргыз элинин этногенези боюнча бүткүл союздук илимий-практикалык конференцияда иштелип чыккан. СССР Илимдер академиясынын, Кыргыз ССР Илимдер академиясынын, союздук республикалардын көрүнүктүү илимпоздорунун пикир алмашуусунун натыйжасында төмөндөгүдөй бүтүм чыгарылган: «Кыргыз эли, анын маданияты … кеминде эки этностук Борбордук Азия жана жергиликтүү Орто Азиялык элементтердин байланышынын аркасында келип чыккан… Кыргыз этногенезинин эн бир түйүндүү учурлары б. з. I миң жылдыгындагы окуяларга туш келет. Бул доордо Кыргызстандын аймагына чыгыштан азыркы кыргыздардын ата-бабалары келип кошулат. Алар бул мезгилде ага чейин калыптанып калган кыргыз тилинде пикир алышышкан». Сессиянын катышуучулары кыргыз элинин негизги түйүлдүгүн же болбосо анын негизги этностук компоненттеринин бири катары борбордук азиялыктарды эсептегенин белгилей кетүү керек. Кыргыздардын этностук түйүлдүгүнүн чордону борбордук азиялыктардан таркагандыгы жөнүндө маселе али да болсо терек изилденбеген бойдон калууда. Кыргыз элинин тегин дүйнөдө мындан V миң жыл мурун мамлекет түзгөн шумерлер менен байланыштырган пикирлер да бар. Алар байыркы шумерлердин айрым сөздөрүнүн, ал тургай бүтүндөй сүйлөмдөрүнүн кыргыздын сөздөрүнө окшош экендигине таянышат. Бул пикир да көңүл буруп изилдөөгө татыктуу. Окумуштуулар байыркы шумерлердин шынаа сымал жазуулары менен байыркы кыргыздардын Орхон-Эне-Сай жазууларынын ортосундагы окшоштуктарды да белгилешет. Байыркы шумерлер менен кыргыздардын сөздөрүндөгү жана тамгаларындагы окшоштуктар кыргыз элинин дүйнөдөгү эң байыркы элдерден экендигин айгинелеп турат. Түрк тилинде сүйлөгөн элдердин байыркысы катары кыргыздар б. з. ч. III к. кытай элинин жазма булагында эскерилгени анык чындык. Кыргыздар алгач Чыгыш Түркстанда болжолдуу түрдө Манас суусу агып өткөн өрөөндө жашал, кийин алардын бир бөлүгү Миң-Өзөн ойдуңундагы Эне-Сай дарыясына көчүшкөн. Бул жерде кыргыздар европеоид динлиндерди багындырып, аларды өздөрүнө сиңирип алган. Миң-Өзөн ойдуңундагы этномаданий процесстер археологиялык материалдарда кеңири учурайт<ref>{{Cite web |title=Кыргыз маданият борбору. Кыргыз элинин келип чыгышы тууралуу негизги илимий көз караштар |url=https://kmborboru.su/2015/02/27/kyrgyz-elinin-kelip-chygyshy-tuuraluu-negizgi-ilimij-k-z-karashtar/ |accessdate=2026-05-20 |archivedate=2026-03-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260309055151/https://kmborboru.su/2015/02/27/kyrgyz-elinin-kelip-chygyshy-tuuraluu-negizgi-ilimij-k-z-karashtar/ }}</ref>. Кыргыздардын активдүү этностук байланышы Улуу Кыргыз дөөлөтүнүн доорунда (IX—X кк.) жогорку чекке жеткен. Уйгурларды талкалап, Борбордук Азняиы ээлеген. Кыргыздардын аскер колдору туш тарапка жортуулдарды жасаган. Басып алган жерлерге кыргыздардын бир бөлүгү отурукташып, жергиликтүү этностук топтор менен аралашкан. XII кылымда азыркы Кыргызстандын аймагындагы Чыгыштан кара-кытайлар, XIII кылымдын башында наймандар басып кирет. XIII кылымга чейин азыркы Кыргызстандын аймагында жергиликтүү түрк компоненти өнүгүп, кийин биротоло кыргыз элинин катарына сиңип кеткен. Кыргыз элинин этностук тарыхынын белгилүү адиси С. М. Абрамзон өзүнүн «Кыргыздар жана алардын этногенетикалык, тарыхый-маданий байланышы» деген китебинде төмөнкүдөй жыйынтыкка келген: Кыргыз элинин калыптануу процесси негизинен Чыгыш Тенир Тоодо, Ички Теңир-Тоодо, ошондой эле Памир-Алай (ага караштуу Алтай, Иртыш, Чыгыш Түркстан) тоолуу областтарында өткөн. XIV-XVII кк. калыптанган кыргыз элинин негизин, түрк тилдүү жергиликтүү уруулар, негизинен түрк тилдүү түштүк сибирдик, борбордук азиялык уруулардын көчүп келген тобу, моңгол жана ногой урууларынан чыккандар түзгөн. Көпчүлүк окумуштуулар азыркы кыргыз элинин курамында Эне-Сай компоненти бар экендигин танбайт. Чындыгында Эне-Сай кыргыздары Теңир-Тоодогу кыргыз элинин калыптануу процессине катышкан. Кыргыз элинин этногенезинде Борбордук Азия компонентинин калыптануусунун эң байыркы этабында Теңир-Тоолук кыргыздардын Борбордук Азия жана Түштүк Сибирдин түрк элдери, биринчи кезекте Эне-Сай кыргыздарынын уруулары менен генетикалык жактан тектештиги (ага-туугандык) басымдуулук кылгандыгынан кабар берген даректердин мааниси зор. Бул компоненттин өнүгүүсүнүн кийинки ортоңку этабында кыргыздардын Эне-Сайжан Алтай менен Теңир-Тоого журт которуусунун мүнөзү жана убагы талаш-тартыш маселе экенине карабастан кыргыздардын Алтайда (кеңири географиялык мааниде) жана Борбордук Азияда кеңири канат жайып жайгашуусу учурунда болуп өткөн этностук процесстер чечүүчү роль ойногон. Жазуу булактарынын жана археологиялык табылгалардын маалыматтары боюнча борбордук азиялык көчмөн түрк уруулардын миграциясынын жалпы агымына аралаш Чыгыш Теңир-Тоого эне-сайлык кыргыздардын айрым топтору көчүп келишкен. Бирок Теңир-Тоодо жана Жети-Сууда бирдиктүү этностук калыптануу процессинин ыргагын моңголдордун жортуулу үзгүлтүккө учураткан<ref>[https://www.researchgate.net/publication/360443959_STUDYING_THE_ETHNIC_HISTORY_OF_THE_KYRGYZ K. Mambetova. STUDYING THE ETHNIC HISTORY OF THE KYRGYZ]</ref>. Көз караштардын бирине ылайык, кыргыз элинин калыптануусуна шарт түзгөн этностук процесстердин жандануусу XIII кылымдын аягына жана XIV кылымга туура келет. Кыргыз этносунун өнүгүү чордону Моголстандын түндүк бөлүгү, Алтай аймагы болгон. Бул аймактарда XI кк. эле Улуу Кыргыз дөөлөтүнүн доорунда, Эне-Сайдан бул жакка ооп келген кимак-кыпчак жана кыргыз урууларынан турган этно-саясий топ түзүлгөн. Ошол алтайлык кыргыздар XV кылымда Теңир-Тоого журт которушкан жана аймакта орто кылымдарда калыптанган кыргыз элинин өзөгүн түзүшкөн. Тарыхый маалыматтар боюнча мына ушул жерде, XV кылымдын аягында, кыргыздардын этно-саясий структурасы «оң канат» жана «сол канатка» бириккен уруулардын дуалдык уюшулушу кайрадан калыбына келген. Ушул структура келип чыккандан кийин гана кыргыздардын этногенезинин калыптануу процесси аяктайт. А. Акаев окумуштуу катары Тянь-Шандык кыргыздар жер которуунун беш толкунунун натыйжасында калыптанып түзүлгөн деген пикирди айткан. Бул пикир боюнча Эне-Сайдан келген кыргыздардын биринчи толкуну б. з. ч. I кылымында түндүк хунндардын Чжичжи деген башкаруучусунун жетекчилиги астында жасаган согуштук жүрүшүнүн натыйжасында пайда болгон. Бул процесс б. з. I—II кк. уланган. == Генетика == Генетикалык жактан алганда, кыргыздар Түштүк Сибирдин Алтай-Саян аймагы менен Борбордук Азиянын аймактарынын ортосунда орунду ээлейт — R1a1a-Z93 (42,1 %), C-M130 (33,1 %), N1a2b-P43 (12,1 %), O-M175 (3,7 %), R1b1b1-M73 (3,3 %), Q-M242 (1,2 %), G-M201 (1,2 %). == Тили == {{Негизги макала|Кыргыз тили}} Кыргыз тили — Кыргыз Республикасынын мамлекеттик тили, түрк тилдери курамына, анын ичинде кыргыз-кыпчак же тоо-алтай тобуна кирет. Кыргыз Республикасынын түптүү калкынын, Кытайдагы, Өзбекстан, Тажикстан Республикасында Ооганстан, Түркия, Орусияда жашап жаткан кыргыздардын эне тили. Кыргыз тили түндүк жана түштүк диалектилеринен турат<ref>[http://cslnaskr.krena.kg/collections/uploads/%D0%90%D0%B7%D1%8B%D1%80%D0%BA%D1%8B%20%D0%BA%D1%8B%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%B7%20%D1%82%D0%B8%D0%BB%D0%B8_%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D1%8F.pdf Сапарбаев А. Азыркы кыргыз тили: Лексикология. Кыргыз адабий тилин өнүктүрүүдө диалектилик байлыктарды туура колдонуунун мааниси]</ref>. Араб жазуусу 1928-жылга чейин СССРдин курамындагы Кыргызстанда жана азыркы учурда кытайдагы кыргыздар тарабынан колдонууда. 1928-1940-жылдары СССРдин курамындагы Кыргызстанда латын алфавити колдонулган. 1940-жылдан баштап [[кириллица]] колдонулуп келет. Кыргыз адабий тилинде 36 тамга, 39 тыбыш бар. Анын он төртү (8 кыска, 6 созулма) үндүү, 25 үнсүз тыбыш: (б, в, г, г, д, ж, д, ж (аффриката) з, й, к, к, л, м, н, ң, п, р, с, т, ф, х, ц, ч, ш, щ) 22 тамга менен белгиленет<ref>[https://tamgasoft.kg/morfo/ky/ Кыргыз тилинин морфологиясы. Орфография]</ref><ref>[https://cdn-0.aki.kg/st_bilimlib/3/3c21e95eda763e9b812dac1ff4a1c98f06d76f0e.pdf С.Үсөналиев, С. Иманалиев. Кыргыз тилинин справочниги. Бишкек, 2004-ж]</ref>. == Дини == {{Негизги макала|Кыргызстандагы диний ишенимдери}} [[Файл:Бишкектеги борбордук мечит (2025-01-08).jpg|thumb|Бишкектеги борбордук мечит]] Кыргызстандыктардын басымдуу бөлүгү мусулман [[сүннөттөр]] болуп саналат. XVI–XVIII кылымдарда Чыгыш Түркстанда жана Ферганада жазылган «Зийа ал-кулуб», «Жалис ал-муштакин», «Рафик ат-талибин», «Тазкира-йи хожаган», «Актаб-и Тоглук-Тимур-хан» жана башка эмгектердеги жетиштүү деңгээлдеги кеңири маалыматтар көрсөткөндөй, кыргыздарды исламдаштыруу процесси XVII кылымдын биринчи жарымында аяктаган. Ошону менен бирге, кыргыздардын арасында исламга чейинки сыйынуулардан калган кээ бир маданий реликттер (издер) сакталып калган<ref>[https://books.google.kg/books?id=XBZIAwAAQBAJ&redir_esc=y Rein Mullerson. Central Asia]</ref>. Кытайдын Шинжаң-Уйгур автоном районунда бир нече миң адамдан турган кыргыздардын чакан жана өзгөчө этникалык тобу жашайт. Алардын бир бөлүгү ислам динин, ал эми экинчи бөлүгү тибет-монгол тибиндеги буддизм динин тутунушат<ref>[http://russian.china.org.cn/china/archive/minzu/txt/2002-06/03/content_2032430.htm china.org.cn. Национальность киргизы]</ref>. == Маданияты == Кыргыз элинин маданиятынын басымдуу бөлүгүн элдик оозеки чыгармачылык түзөрүн орто кылымдардан бери эле европалык чыгышпоздор баса белгилеп келишкен. Оозеки чыгармачылыктын ичинен кыргыз эли эң, бийик сереге өнүктүрө алган жанр дастанчылык болуп саналат. XVI кылымда «Мажму таварих» («Тарыхтар экыйындысы» ) аттуу Сайфеддин Ахсыкендинин чыгармасында Манас баатыр менен байланыштуу уламыш чагылдырылган. Демек, ошол кылымдагы эле «Манас» дастаны Фергана кыргыздарынын арасында кенири таркаган Дастан эл биримдигин чыңдоого, ынтымакты күчөтүүгө жана Ата Журтту сүйүүгө үндөйт. «Манас» трилогиясынын («Манас», «Семетей», «Сейтек») өзөгү кыргыз элинин көз каранды эместик үчүн кылымдар бою жүргүзгөн баатырдык күрөштөрү, эгемендүү мамлекетин түзүү, анын коопсуздугу элдин бейпил турмушун, кыйыр бүтүндүгүн жоодон коргоо идеясы түзөп, анын толук варианты 500 миң ыр сабынан турат. Өзүнүн көлөмү, мазмунун байлыгы, чагылдырылган окуялардын арбындыгы жагынан ал «Илиада» жана «Одиссея», «Махабхарата», «Шахнамэ», «Калевала» сыяктуу дүйнөгө таанымал эпостордон бир нече эсе чоңдук кылат. Ошондуктан океан сымал «Манас» дастанын кыргыздардын руханий маданиятынын туу Чокусу, дүйнөлүк маданияттын керемет кенчи деп коюшат. Бизге эпостин бОтан ашуун варианты жетти. Эң алгачкы манасчылар Манастын кырк чоросунун бири, жарчысы Ырамандын Ырчы уулу, ага ини Толубай сынчы, Токтогул ырчы (XIV кылым) болгон. Кийинки доордогу атактуу манасчылардын катарына Келдибек Балык, Тыныбек, Чоюке, Сагымбай, Саякбай жана башкалар кирет. Дастанда кыргыз элинин эзелки мезгилден тартып жаңы доорго чейинки тарыхындагы орчундуу окуялар элдик оозеки чыгарма түрүндө элестүү баяндалат Узак убакытта калыптанган (айрым окумуштуулардын (М. Ауэзов, А. Бернштам) ою боюнча дастандын башаты VII кылымга таандык бул эпос акырындап кыргыздын башка майда дастандарын да өзүнө сиңирип, макал-лакап, накыл сөз, географиялык, космографиялык, этнографиялык жана башка илимдердин мухитине айлана берген. Борбордук Азиянын географиясы тууралуу кыргыздардын маалыматы да кеңири эле. «Манас» жана башка дастандарда Каңгай, Оркун (Орхон), Ыртыш, Алтай, Лоп (Лобнор), Кекенор, Хотан, Тибет, Карашаар, Камбыл (Кабул), Ооган (Афганстан), Памир, Бадакшан, Кожент, Самарканд, Бухара сыяктуу ар кыл челкемдер, тарыхый-географиялык түшүнүктөр көп кездешет. Табигат кубулушун жайчылар, эсепчилер алдын ала эсептеп айтып турушкан. Албетте, алардын сөзү чын чыкканда «карды жаадырып койду», «нөшөрдү токтотуп салды» деп апыртып, аларга касиеттүү сырды, күчтү ыйгарышчу. Иш жүзүндө андайлар эмпирикалык билимдерге таянышкан. Элдик табып, дарыгерлер дары чөптөрдүн (адырашман, мамыры, ак кодол жана башка) сырын мыкты билип, кесел адамдарды ак дары (жыландын кургатылган эти), кайберендин жана башка жапайы жаныбарлардын ар кайсы дене мүчөсү аркылуу дарылашкан. Түрдүү минералдык заттарды (мумиё) да пайдалана билишкен. Оорулууну кээде жаңы союлган кара кочкордун же тайдын терисине орошчу. Жараатка күйгүзулгөн кийизди жабышчу. Жортуулда, эр сайышта жарадар болгондорго хирургиялык жардам көрсөтүшчү. Сыныкчылар кол чыкса аны ордуна салган, тарамыш тартылганда, сөөк сынганда шакшак коюшкан. Денедеги окту тинтүү аспабы менен сууруган. Кан алуу, сулук салуу, тамыр кармоо сыяктуу табыпчылык да бар эле. Албетте, дем салуу, дуба окуу аркылуу кеселден арылтууга (мисалы, тиш ооруну) далалаттанган дарыгерлер, «жин-шайтанды» кубалоого алпурушкан бубу-бакшылар да болгон. Кыргыздар аралыкты эли, сөөм, карыш, кадам, кулач, саржан, чакырым, ат чабым жана ушундай сыяктуулар менен өлчөшкөн. Жоондукту, майда, суюк жана катуу затты ченөө системасы пайдаланылган. Диний ишенимдери. XVII—XVIII кылымдарда кыргыздар негизинен ислам динин тутуп калышкан. Ал эми Жуңгариядагы калмак- кыргыз аталган топтун дини ламаизм (бутпарастык агым) болгон. Теңир- Тоодогу кыргыздарда исламга чейинки диний ынанымдардын калдыктары да сакталган. Алар мусулманчылыкка доо кетирбей сиңген. Алсак, исламдык кудай Алла-тааланын синоними катары «Теңирге» да сыйынышчу. Кыргыз мифтеринде (аңыздарында) Теңир — бир эле учурда ааламдын жаратуучусу жана көктүн (асмандын) кудайы болгон. Андан тышкары Жерге жана Сууга сыйынышкан. Жер Эне жөнүндөгү түшүнүктөн башка энелерди, бала-бакыраны коргогон Умай Энеге ишеним да болгон. Кыргыздар ар кыл конуштардын, көчүүлөрдүн, ал түгүл айбанаттардын «ээси», олуя чалыш кишинин колдоочусу (жолборс, бөрү, ажыдаар кейпинде) болооруна ишенишчү. Айрым кыргыз урууларынын бугу, бөрү, багыш, илбирс (барс) жана башка айбанат менен байланыштуу тотеми болгон. Жылкынын ээси — Камбар Ата, төөнүкү — Ойсул Ата, уйдуку — Зеңги баба, койдуку — Чолпон Ата, эчкиники — Чычаң Ата, канаттуунуку — Буудайык, «ит төрөсү» — Кумайык деп эсептешкен. Эне-Сай Кыргыз кагандыгы доорундагыдай эле отко табынуу салты сакталган Арча менен аластоо, жортуулдан же алыскы сапардан кайткан кишинин башынан оттун чогун үч жолу тегеретүү жана башка ырым-жырымдар мусулмандык жөрөлгөлөрдү толуктап турган. «Аркы дүйнө» тууралуу (эсхатологиялык) түшүнүк, кыяматтын кыл көпүрөсү, жан, арбак, кайып болуп кетүү (эч кимге көрүнбөс турмушка өлбөс болуп өтүү) сыяктуу түшүнүктөр да кеңири таралган. Кыргыздардын теги, уруулук курамы, тектеш элдер менен карым-катнашы жана кыскача оозеки тарыхы санжырада баяндалган (арабча «Шажара» — «дарак» сөзүнөн). Санжырачылар кыргыз урууларынын тегин дарак сымал бутактатып чечмелешчу. «Жети атасын билүү — парз» деген түшүнүк болочок санжырачынын көңүлүн уялаган. == Колдонулган адабияттар == Урстанбеков Б.У., Чороев Т.К. Кыргыз тарыхы: Кыскача энциклопедиялык сэздүк. - Фрунзе, 1990. == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://tamgasoft.kg/kg/?ref=sitesmm&ysclid=mcemk8lf51337152049 Кыргыз тили үчүн программалар жана онлайн сервистер] {{Түрк элдери}} {{stub}} [[Категория:Кыргыздар]] fi9m9igw3d05fug5tp3mjylndkacjz0 Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча боттор тизмеси 4 137589 653328 653238 2026-09-26T12:01:39Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 653328 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:115576}}]] |- | 2 || [[User:ChoRusBot|<span style="color:gray">ChoRusBot</span>]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] |- | 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:36083}}]] |- | 4 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8671}}]] |- | 5 || [[User:Xqbot|Xqbot]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7221}}]] |- | 6 || [[User:VertexBot|<span style="color:gray">VertexBot</span>]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] |- | 7 || [[User:MerlIwBot|<span style="color:gray">MerlIwBot</span>]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] |- | 8 || [[User:VolkovBot|<span style="color:gray">VolkovBot</span>]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] |- | 9 || [[User:Legobot|<span style="color:gray">Legobot</span>]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] |- | 10 || [[User:TXiKiBoT|<span style="color:gray">TXiKiBoT</span>]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] |- | 11 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3212}}]] |- | 12 || [[User:SieBot|<span style="color:gray">SieBot</span>]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] |- | 13 || [[User:Luckas-bot|<span style="color:gray">Luckas-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] |- | 14 || [[User:ZéroBot|<span style="color:gray">ZéroBot</span>]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] |- | 15 || [[User:WikitanvirBot|<span style="color:gray">WikitanvirBot</span>]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] |- | 16 || [[User:Addbot|<span style="color:gray">Addbot</span>]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] |- | 17 || [[User:ArthurBot|<span style="color:gray">ArthurBot</span>]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] |- | 18 || [[User:JAnDbot|<span style="color:gray">JAnDbot</span>]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] |- | 19 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:1328}}]] |- | 20 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1144}}]] |- | 21 || [[User:Escarbot|<span style="color:gray">Escarbot</span>]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] |- | 22 || [[User:MelancholieBot|<span style="color:gray">MelancholieBot</span>]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] |- | 23 || [[User:FoxBot|<span style="color:gray">FoxBot</span>]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] |- | 24 || [[User:TjBot|<span style="color:gray">TjBot</span>]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] |- | 25 || [[User:AlleborgoBot|<span style="color:gray">AlleborgoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] |- | 26 || [[User:Thijs!bot|<span style="color:gray">Thijs!bot</span>]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] |- | 27 || [[User:Idioma-bot|<span style="color:gray">Idioma-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] |- | 28 || [[User:RedBot|<span style="color:gray">RedBot</span>]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] |- | 29 || [[User:JackieBot|<span style="color:gray">JackieBot</span>]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] |- | 30 || [[User:MastiBot|<span style="color:gray">MastiBot</span>]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] |- | 31 || [[User:Synthebot|<span style="color:gray">Synthebot</span>]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] |- | 32 || [[User:Mjbmrbot|<span style="color:gray">Mjbmrbot</span>]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] |- | 33 || [[User:HRoestBot|<span style="color:gray">HRoestBot</span>]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] |- | 34 || [[User:Ripchip Bot|<span style="color:gray">Ripchip Bot</span>]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] |- | 35 || [[User:Alexbot|<span style="color:gray">Alexbot</span>]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] |- | 36 || [[User:AvocatoBot|<span style="color:gray">AvocatoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] |- | 37 || [[User:KamikazeBot|<span style="color:gray">KamikazeBot</span>]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] |- | 38 || [[User:LaaknorBot|<span style="color:gray">LaaknorBot</span>]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] |- | 39 || [[User:Movses-bot|<span style="color:gray">Movses-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] |- | 40 || [[User:YiFeiBot|<span style="color:gray">YiFeiBot</span>]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:311}}]] |- | 41 || [[User:Rubinbot|<span style="color:gray">Rubinbot</span>]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] |- | 42 || [[User:PipepBot|<span style="color:gray">PipepBot</span>]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] |- | 43 || [[User:Vagobot|<span style="color:gray">Vagobot</span>]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] |- | 44 || [[User:AvicBot|<span style="color:gray">AvicBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] |- | 45 || [[User:SilvonenBot|<span style="color:gray">SilvonenBot</span>]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] |- | 46 || [[User:Gerakibot|<span style="color:gray">Gerakibot</span>]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] |- | 47 || [[User:Purbo T|<span style="color:gray">Purbo T</span>]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] |- | 48 || [[User:Makecat-bot|<span style="color:gray">Makecat-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] |- | 49 || [[User:BotMultichill|<span style="color:gray">BotMultichill</span>]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:233}}]] |- | 50 || [[User:PixelBot|<span style="color:gray">PixelBot</span>]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:106}}]] |- | 51 || [[User:Loveless|<span style="color:gray">Loveless</span>]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:99}}]] |- | 52 || [[User:MediaWiki default|<span style="color:gray">MediaWiki default</span>]] || [[Special:Contributions/MediaWiki default|{{formatnum:21}}]] |- | 53 || [[User:Maintenance script|<span style="color:gray">Maintenance script</span>]] || [[Special:Contributions/Maintenance script|{{formatnum:13}}]] |- | 54 || [[User:Flow talk page manager|<span style="color:gray">Flow talk page manager</span>]] || [[Special:Contributions/Flow talk page manager|{{formatnum:8}}]] {{/end}} 52ioa542o45zpfqpqybqmufy3d3n4lb Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси (боттор менен бирге) 4 137601 653327 653237 2026-09-26T12:01:37Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 653327 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:115576}}]] || {{Permissions|JigildikBot}} |- | 2 || [[User:ChoRusBot|<span style="color:gray">ChoRusBot</span>]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] || {{Permissions|ChoRusBot}} |- | 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:36083}}]] || {{Permissions|InternetArchiveBot}} |- | 4 || [[User:Chaoborus|<span style="color:gray">Chaoborus</span>]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25689}}]] || {{Permissions|Chaoborus}} |- | 5 || [[User:Bosogo|Bosogo]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18494}}]] || {{Permissions|Bosogo}} |- | 6 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:14593}}]] || {{Permissions|Artelow}} |- | 7 || [[User:Chorobek|<span style="color:gray">Chorobek</span>]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13446}}]] || {{Permissions|Chorobek}} |- | 8 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12821}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 9 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:11099}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}} |- | 10 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8671}}]] || {{Permissions|EmausBot}} |- | 11 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7971}}]] || {{Permissions|Baydastann}} |- | 12 || [[User:Xqbot|Xqbot]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7221}}]] || {{Permissions|Xqbot}} |- | 13 || [[User:VertexBot|<span style="color:gray">VertexBot</span>]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] || {{Permissions|VertexBot}} |- | 14 || [[User:Элден|<span style="color:gray">Элден</span>]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}} |- | 15 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:6014}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}} |- | 16 || [[User:UlutSoft3|<span style="color:gray">UlutSoft3</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}} |- | 17 || [[User:Чагылган|<span style="color:gray">Чагылган</span>]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}} |- | 18 || [[User:MerlIwBot|<span style="color:gray">MerlIwBot</span>]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] || {{Permissions|MerlIwBot}} |- | 19 || [[User:Эльза Мамбетакунова|<span style="color:gray">Эльза Мамбетакунова</span>]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}} |- | 20 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|<span style="color:gray">Tynchtyk Chorotegin</span>]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4965}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}} |- | 21 || [[User:Kvazimodo|<span style="color:gray">Kvazimodo</span>]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4519}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}} |- | 22 || [[User:ImeNtrav|<span style="color:gray">ImeNtrav</span>]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}} |- | 23 || [[User:Maksat|<span style="color:gray">Maksat</span>]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}} |- | 24 || [[User:Shchb|<span style="color:gray">Shchb</span>]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}} |- | 25 || [[User:Kmaksat|<span style="color:gray">Kmaksat</span>]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}} |- | 26 || [[User:Үрүйэ|<span style="color:gray">Үрүйэ</span>]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}} |- | 27 || [[User:VolkovBot|<span style="color:gray">VolkovBot</span>]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] || {{Permissions|VolkovBot}} |- | 28 || [[User:Kgbek|<span style="color:gray">Kgbek</span>]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}} |- | 29 || [[User:Connexxx|<span style="color:gray">Connexxx</span>]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}} |- | 30 || [[User:Elebayev|<span style="color:gray">Elebayev</span>]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}} |- | 31 || [[User:Legobot|<span style="color:gray">Legobot</span>]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] || {{Permissions|Legobot}} |- | 32 || [[User:TXiKiBoT|<span style="color:gray">TXiKiBoT</span>]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] || {{Permissions|TXiKiBoT}} |- | 33 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3212}}]] || {{Permissions|CommonsDelinker}} |- | 34 || [[User:Aidabishkek|<span style="color:gray">Aidabishkek</span>]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}} |- | 35 || [[User:SieBot|<span style="color:gray">SieBot</span>]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] || {{Permissions|SieBot}} |- | 36 || [[User:Luckas-bot|<span style="color:gray">Luckas-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] || {{Permissions|Luckas-bot}} |- | 37 || [[User:Askar Nazyrov|<span style="color:gray">Askar Nazyrov</span>]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}} |- | 38 || [[User:Umut|<span style="color:gray">Umut</span>]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}} |- | 39 || [[User:QECUB|<span style="color:gray">QECUB</span>]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2264}}]] || {{Permissions|QECUB}} |- | 40 || [[User:Бахтияр Толукбаев|<span style="color:gray">Бахтияр Толукбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}} |- | 41 || [[User:ZéroBot|<span style="color:gray">ZéroBot</span>]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] || {{Permissions|ZéroBot}} |- | 42 || [[User:WikitanvirBot|<span style="color:gray">WikitanvirBot</span>]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] || {{Permissions|WikitanvirBot}} |- | 43 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|<span style="color:gray">Roman, Alexej and Vładimir</span>]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}} |- | 44 || [[User:Kairat Zamirbekov|<span style="color:gray">Kairat Zamirbekov</span>]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1601}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}} |- | 45 || [[User:Addbot|<span style="color:gray">Addbot</span>]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] || {{Permissions|Addbot}} |- | 46 || [[User:ArthurBot|<span style="color:gray">ArthurBot</span>]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] || {{Permissions|ArthurBot}} |- | 47 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1469}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 48 || [[User:Meri|<span style="color:gray">Meri</span>]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}} |- | 49 || [[User:JAnDbot|<span style="color:gray">JAnDbot</span>]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] || {{Permissions|JAnDbot}} |- | 50 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:1328}}]] || {{Permissions|Jembot}} |- | 51 || [[User:Asankozhoevas|<span style="color:gray">Asankozhoevas</span>]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}} |- | 52 || [[User:Adinai|<span style="color:gray">Adinai</span>]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}} |- | 53 || [[User:Friendwip.kg|<span style="color:gray">Friendwip.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}} |- | 54 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1144}}]] || {{Permissions|MediaWiki message delivery}} |- | 55 || [[User:Kglive|<span style="color:gray">Kglive</span>]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}} |- | 56 || [[User:Escarbot|<span style="color:gray">Escarbot</span>]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] || {{Permissions|Escarbot}} |- | 57 || [[User:UlutSoft6|<span style="color:gray">UlutSoft6</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}} |- | 58 || [[User:TarPas|<span style="color:gray">TarPas</span>]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}} |- | 59 || [[User:Gulzhana|<span style="color:gray">Gulzhana</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}} |- | 60 || [[User:MelancholieBot|<span style="color:gray">MelancholieBot</span>]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] || {{Permissions|MelancholieBot}} |- | 61 || [[User:FoxBot|<span style="color:gray">FoxBot</span>]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] || {{Permissions|FoxBot}} |- | 62 || [[User:Arsensky|<span style="color:gray">Arsensky</span>]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:885}}]] || {{Permissions|Arsensky}} |- | 63 || [[User:Aida23a|<span style="color:gray">Aida23a</span>]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}} |- | 64 || [[User:Dnes1302|<span style="color:gray">Dnes1302</span>]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}} |- | 65 || [[User:Элдин беги|<span style="color:gray">Элдин беги</span>]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}} |- | 66 || [[User:UlutSoft1|<span style="color:gray">UlutSoft1</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}} |- | 67 || [[User:TjBot|<span style="color:gray">TjBot</span>]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] || {{Permissions|TjBot}} |- | 68 || [[User:Rotlink|<span style="color:gray">Rotlink</span>]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}} |- | 69 || [[User:Chris die Seele|<span style="color:gray">Chris die Seele</span>]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}} |- | 70 || [[User:Дилдорбек|Дилдорбек]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:708}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}} |- | 71 || [[User:Aiylchy|<span style="color:gray">Aiylchy</span>]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}} |- | 72 || [[User:AlleborgoBot|<span style="color:gray">AlleborgoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|AlleborgoBot}} |- | 73 || [[User:Estebesovdastan|<span style="color:gray">Estebesovdastan</span>]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}} |- | 74 || [[User:Thijs!bot|<span style="color:gray">Thijs!bot</span>]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] || {{Permissions|Thijs!bot}} |- | 75 || [[User:Jakshysapa|<span style="color:gray">Jakshysapa</span>]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}} |- | 76 || [[User:Idioma-bot|<span style="color:gray">Idioma-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] || {{Permissions|Idioma-bot}} |- | 77 || [[User:Lirchik|<span style="color:gray">Lirchik</span>]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}} |- | 78 || [[User:Ch|<span style="color:gray">Ch</span>]] || [[Special:Contributions/Ch|{{formatnum:626}}]] || {{Permissions|Ch}} |- | 79 || [[User:Amantur r|<span style="color:gray">Amantur r</span>]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}} |- | 80 || [[User:Cekli829|<span style="color:gray">Cekli829</span>]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}} |- | 81 || [[User:RedBot|<span style="color:gray">RedBot</span>]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|RedBot}} |- | 82 || [[User:Табалдыев Ысламбек|<span style="color:gray">Табалдыев Ысламбек</span>]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}} |- | 83 || [[User:S(uz)ak|<span style="color:gray">S(uz)ak</span>]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}} |- | 84 || [[User:Firespeaker|<span style="color:gray">Firespeaker</span>]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}} |- | 85 || [[User:Gulzat05|<span style="color:gray">Gulzat05</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}} |- | 86 || [[User:Канымбу|<span style="color:gray">Канымбу</span>]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}} |- | 87 || [[User:Zhanyl90|<span style="color:gray">Zhanyl90</span>]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}} |- | 88 || [[User:Aladobot|<span style="color:gray">Aladobot</span>]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}} |- | 89 || [[User:JackieBot|<span style="color:gray">JackieBot</span>]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] || {{Permissions|JackieBot}} |- | 90 || [[User:Gulaiym001|<span style="color:gray">Gulaiym001</span>]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}} |- | 91 || [[User:Makenzis|<span style="color:gray">Makenzis</span>]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:528}}]] || {{Permissions|Makenzis}} |- | 92 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|<span style="color:gray">Орозобек Түгөлбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}} |- | 93 || [[User:MastiBot|<span style="color:gray">MastiBot</span>]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] || {{Permissions|MastiBot}} |- | 94 || [[User:Кайып Пайзылдаев|<span style="color:gray">Кайып Пайзылдаев</span>]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}} |- | 95 || [[User:Synthebot|<span style="color:gray">Synthebot</span>]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] || {{Permissions|Synthebot}} |- | 96 || [[User:Mjbmrbot|<span style="color:gray">Mjbmrbot</span>]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] || {{Permissions|Mjbmrbot}} |- | 97 || [[User:Бегаим|<span style="color:gray">Бегаим</span>]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}} |- | 98 || [[User:Rartat|<span style="color:gray">Rartat</span>]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}} |- | 99 || [[User:Fornax|<span style="color:gray">Fornax</span>]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}} |- | 100 || [[User:PlanespotterA320|<span style="color:gray">PlanespotterA320</span>]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}} |- | 101 || [[User:HRoestBot|<span style="color:gray">HRoestBot</span>]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] || {{Permissions|HRoestBot}} |- | 102 || [[User:UlutSoft4|<span style="color:gray">UlutSoft4</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}} |- | 103 || [[User:ДолбоЯщер|<span style="color:gray">ДолбоЯщер</span>]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:439}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}} |- | 104 || [[User:Ripchip Bot|<span style="color:gray">Ripchip Bot</span>]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] || {{Permissions|Ripchip Bot}} |- | 105 || [[User:Hugo.arg|<span style="color:gray">Hugo.arg</span>]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}} |- | 106 || [[User:Pathoschild|<span style="color:gray">Pathoschild</span>]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Pathoschild}} |- | 107 || [[User:Ksc~ruwiki|<span style="color:gray">Ksc~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}} |- | 108 || [[User:Alexbot|<span style="color:gray">Alexbot</span>]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] || {{Permissions|Alexbot}} |- | 109 || [[User:Алтынбек Касымов|<span style="color:gray">Алтынбек Касымов</span>]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}} |- | 110 || [[User:Εὐθυμένης|<span style="color:gray">Εὐθυμένης</span>]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}} |- | 111 || [[User:AvocatoBot|<span style="color:gray">AvocatoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] || {{Permissions|AvocatoBot}} |- | 112 || [[User:Namir|<span style="color:gray">Namir</span>]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}} |- | 113 || [[User:NurlanKG Bishkek editor|<span style="color:gray">NurlanKG Bishkek editor</span>]] || [[Special:Contributions/NurlanKG Bishkek editor|{{formatnum:367}}]] || {{Permissions|NurlanKG Bishkek editor}} |- | 114 || [[User:KamikazeBot|<span style="color:gray">KamikazeBot</span>]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] || {{Permissions|KamikazeBot}} |- | 115 || [[User:Госфонд ИС|<span style="color:gray">Госфонд ИС</span>]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}} |- | 116 || [[User:V3~kywiki|<span style="color:gray">V3~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}} |- | 117 || [[User:LaaknorBot|<span style="color:gray">LaaknorBot</span>]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] || {{Permissions|LaaknorBot}} |- | 118 || [[User:AdemazAlmaz|<span style="color:gray">AdemazAlmaz</span>]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}} |- | 119 || [[User:Ырысгул|<span style="color:gray">Ырысгул</span>]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}} |- | 120 || [[User:Nurjamal|<span style="color:gray">Nurjamal</span>]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}} |- | 121 || [[User:Nursultan|<span style="color:gray">Nursultan</span>]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}} |- | 122 || [[User:Movses-bot|<span style="color:gray">Movses-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] || {{Permissions|Movses-bot}} |- | 123 || [[User:Aymira|<span style="color:gray">Aymira</span>]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}} |- | 124 || [[User:Ptbotgourou|<span style="color:gray">Ptbotgourou</span>]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}} |- | 125 || [[User:Symbat92|<span style="color:gray">Symbat92</span>]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}} |- | 126 || [[User:YiFeiBot|<span style="color:gray">YiFeiBot</span>]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:311}}]] || {{Permissions|YiFeiBot}} |- | 127 || [[User:Andrew J.Kurbiko|<span style="color:gray">Andrew J.Kurbiko</span>]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}} |- | 128 || [[User:Rubinbot|<span style="color:gray">Rubinbot</span>]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Rubinbot}} |- | 129 || [[User:Орозгул|<span style="color:gray">Орозгул</span>]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}} |- | 130 || [[User:PipepBot|<span style="color:gray">PipepBot</span>]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|PipepBot}} |- | 131 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|Ziv}} |- | 132 || [[User:Atlikta|<span style="color:gray">Atlikta</span>]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}} |- | 133 || [[User:Abiyoyo|<span style="color:gray">Abiyoyo</span>]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}} |- | 134 || [[User:Росул|<span style="color:gray">Росул</span>]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}} |- | 135 || [[User:Vagobot|<span style="color:gray">Vagobot</span>]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Vagobot}} |- | 136 || [[User:Elya3|<span style="color:gray">Elya3</span>]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}} |- | 137 || [[User:AvicBot|<span style="color:gray">AvicBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] || {{Permissions|AvicBot}} |- | 138 || [[User:Baronnet|<span style="color:gray">Baronnet</span>]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}} |- | 139 || [[User:Ahmadi~ruwiki|<span style="color:gray">Ahmadi~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}} |- | 140 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Minorax}} |- | 141 || [[User:Rakutai|<span style="color:gray">Rakutai</span>]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}} |- | 142 || [[User:SilvonenBot|<span style="color:gray">SilvonenBot</span>]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|SilvonenBot}} |- | 143 || [[User:Gerakibot|<span style="color:gray">Gerakibot</span>]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|Gerakibot}} |- | 144 || [[User:Purbo T|<span style="color:gray">Purbo T</span>]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] || {{Permissions|Purbo T}} |- | 145 || [[User:Makecat-bot|<span style="color:gray">Makecat-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] || {{Permissions|Makecat-bot}} |- | 146 || [[User:Peri~kywiki|<span style="color:gray">Peri~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}} |- | 147 || [[User:Ashirov Maksatbek|<span style="color:gray">Ashirov Maksatbek</span>]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}} |- | 148 || [[User:Asel90|<span style="color:gray">Asel90</span>]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}} |- | 149 || [[User:Belekoff|<span style="color:gray">Belekoff</span>]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}} |- | 150 || [[User:Jol004u|<span style="color:gray">Jol004u</span>]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}} {{/end}} itylpa5fnzd9rxd0104npvgwl3btet2 Гернси 0 150657 653348 651354 2026-09-27T02:05:24Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653348 wikitext text/x-wiki {{Мамлекет |Этап1 = |Дата1 = |Этап2 = |Дата2 = |Этап3 = |Дата3 = |Этап4 = |Дата4 = |Этап5 = |Дата5 = |Макамы = |Негизделген = |Макамы = |Кыргызча аталышы = Гернси |Расмий аталышы = {{lang-en|Guernsey}} |Мамлекеттик дини = [[динден тышкары мамлекет]] |Герб = Coat_of_arms_of_Guernsey.svg |Желек = Flag of Guernsey.svg |Гимн аталышы = Sarnia Cherie |Аудио = |Урааны = |Башкаруу формасы = |Картада = Europe-Guernsey.svg | lat_dir = N | lat_deg = 49 | lat_min = 4 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 2 | lon_min = 6 | lon_sec = 0 | region = | CoordScale = |Тили = [[англис тили]], [[француз тили]] |Эгемендүүлүк күнү = |Эгемендүүлүгүн алды = |Борбор шаары = [[Сент-Питер-Порт]] |Ири шаарлар = Сент-Питер-Порт |Башчыларынын милдеттери = Падыша<br>Лейтенант-губернатор<br>Сот аткаруучу |Башчылары = [[Чарльз III]]<br>Ричард Крипвелл<br>Ричард МакМахон |Аянты = 78 |Суу пайызы = 0 |Аянты боюнча орду = 223-орун |Калкы = 67 334 |Калкы боюнча орду = 206-орун |Калкты каттоо жылы = 2016 |Калктын жыштыгы = 844 |Калкынын жыштыгы боюнча орду = 14-орун |ИДӨ (САМ) = 2,1 млрд |ИДӨ (САМ) эсептөө жылы = 2003 |ИДӨ (САМ) боюнча орду = 1768-орун |ИДӨ (САМ) ар бир жанга = 33 123 |ИДӨ (номинал) = 4 513 630 000 |ИДӨ (номинал) эсептөө жылы = 2003 |ИДӨ (номинал) боюнча орду = |ИДӨ (номинал) ар бир жанга = |Акча бирдиги = [[Гернси фунту]] (GGP) <br> [[Фунт стерлинг]] (GBP, коду 826) |АДӨИ = {{Өсүү}}0,975 |АДӨИ деңгээли = <span style="color:green">'''жогору'''</span> |АДӨИ боюнча орду = 9-орун |Учак компаниясы = |ЭОК = |ISO = GG |Этнохороним = |Домени = [[.gg]] |Телефон коду = 44-1481 |Убакыт аралыгы = [[UTC+01:00|+01:00]] |Штрих коду = |Түшүнүктөр = <div class="center">[[commons:Bailiwick of Guernsey|'''Викиказынадагы медиафайлдар''']]</div> }} '''Гернси''' ({{lang-en|Bailiwick of Guernsey}}, {{lang-fr|Bailliage de Guernesey}}) — [[Улуу Британия|Улуу Британиянын]] курамына кирбеген британ падышалыгынын ээлиги. [[Ла-Манш]] кысыгындагы Норманд аралдарынын бири болгон Гернси аралынын жана ошондой эле башка бир нече кичинекей аралчаларды өз курамына камтыйт. Борбору - Сент-Питер-Порт шаары. Расмий тилдери — [[Англис тили|англис]] жана [[Француз тили|француз]] тилдери. == Географиясы == [[Файл:Guernsey_landscape_2_(1993).jpg|link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Guernsey_landscape_2_(1993).jpg|right|thumb|Гернсинин жээги]] Франциянын Нормандия жээгинен батышты көздөй болжол менен 48 чакырым, ал эми Англиянын түштүк жээгинен 120 чакырым алыстыкта жайгашкан. Гернсинин жалпы аянты болжол менен 78 км² түзөт<ref name=":0">[https://www.worlddata.info/europe/guernsey/index.php World Data. Guernsey]</ref>. Аралдын рельефи эки негизги бөлүктөн турат: * Haut Pas (Жогорку аймак): Аралдын түштүк бөлүгү тоолуу келет. Бул жерде тик аскалуу жээктер басымдуулук кылып, деңиз деңгээлинен эң бийик чекити болгон Ле-О-Боргардун (Hautnez) бийиктиги болжол менен 110 метрге жетет<ref name=":0" />. * Bas Pas (Төмөнкү аймак): Түндүк бөлүгү түзөң жана жапыз келет. Бул аймактарга кумдуу жээктер жана түздүктөр мүнөздүү<ref name=":0" />. Гернсинин жээк сызыгы өтө кооз келет<ref>[https://www.visitguernsey.com/ The States of Guernse]</ref>. Түштүгүндө бийик аскалар толкундардан коргоп турса, батыш жана түндүк жээктеринде кең кумдуу булуңдар жайгашкан. Аралдын айланасындагы деңиз суусунун мезгил-мезгили менен тартылуусу жана көтөрүлүшү дүйнөдөгү эң жогорку көрсөткүчтөргө жетет жана суунун деңгээли бир сутканын ичинде 10 метрге чейин өзгөрүшү мүмкүн. === Климаты === Аралдын климаты мелүүн океандык мүнөзгө ээ. Гольфстрим агымынын таасири менен кышы жумшак, ал эми жайы салкын болот<ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250216122928/https://www.tripreport.com/cities/guernsey/climate |archivedate=2025-02-16 |title=Globe Media. Guernsey Climate and Weather |url=https://www.tripreport.com/cities/guernsey/climate |accessdate=2026-03-05}}</ref>. Кышында аба температурасы сейрек учурда нөлдөн төмөн түшөт, ал эми орточо аба температурасы 6–9°C<ref name=":1">[https://www.iexplore.com/articles/travel-guides/europe/united-kingdom/channel-islands/guernsey/weather iExplore. Guernsey — Weather]</ref>. Жайында орточо аба температурасы 16–20°C тегерегинде болуп, өтө ысык болбойт<ref name=":1" />. Жаан-чачын негизинен күз жана кыш айларында жаап, жылына болжол менен 800–900 мм түзөт<ref>{{Cite web |title=Virtual Bunch. Everything you need to know about the weather in Guernsey |url=https://virtualbunch.com/everything-you-need-to-know-about-the-weather-in-guernsey/ |accessdate=2026-03-05 |archivedate=2026-04-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260422060702/https://virtualbunch.com/everything-you-need-to-know-about-the-weather-in-guernsey/ }}</ref><ref name=":1" />. === Флора жана фаунасы === Жумшак климаттын таасири астында бул жерде экзотикалык гүлдөр жана өсүмдүктөр жакшы өсөт<ref name=":2">[https://www.ukotcf.org.uk/europe-territories/guernsey/ UK Overseas Territories Conservation Forum. Guernsey]</ref>. Өзгөчө жапайы орхидеялар жана аралдын символу болгон "{{lang-en|Guernsey Lily}}" (Гернси лилиясы) белгилүү. Деңиз канаттуулары жана сейрек кездешүүчү атлантикалык [[Тюлень|тюлендер]] аралды байырлашат<ref name=":2" />. == Мамлекеттик түзүлүшү == Мамлекеттин башчысы — Британиянын падышасы<ref name=":3">[https://www.royal.uk/crown-dependencies The Royal Household. Crown Dependencies]</ref>. Аралда ал "Нормандиянын герцогу" катары кабыл алынат. Королдун кызыкчылыгын аралда ал дайындаган лейтенант-губернатор ({{lang-en|Lieutenant Governor}}) коргойт. Анын ролу негизинен расмий жана салтанаттуу мүнөзгө ээ<ref name=":4">[https://www.guernseyroyalcourt.gg/ The Royal Court of Guernsey]</ref>. Гернсинин парламенти Делиберация штаттары ({{lang-en|States of Deliberation}}) деп аталат. Парламент 38 эл тарабынан шайланган депутаттан жана добуш берүү укугу жок 2 өкүлдөн (Олдерни аралынан) турат. Гернсиде саясий партиялар дээрлик жок. Депутаттардын көбү көз карандысыз талапкер катары шайланышат, бул болсо чечимдерди консенсус аркылуу кабыл алууга шарт түзөт. Аткаруу бийлигин Саясат жана ресурстар боюнча комитет ({{lang-en|Policy and Resources Committee}}) ишке ашырат. Бул комитеттин төрагасы иш жүзүндө аралдын өкмөт башчысы болуп саналат. Башка тармактык комитеттер (саламаттыкты сактоо, билим берүү, ички иштер ж.б.) өз багыттары боюнча жооптуу<ref name=":4" />. Гернсинин укуктук системасы англо-америкалык "жалпы укук" ({{lang-en|Common Law}}) менен байыркы норманддык кадимки укуктун аралашмасынан турат. Жогорку соттук кызмат орду — Бейлиф ({{lang-en|Bailiff}}). Ал бир эле учурда соттун төрагасы жана парламенттин спикери кызматын аткарат<ref name=":4" />. Коргонуу жана тышкы саясат тармактары үчүн Улуу Британия жоопкерчилик алат<ref name=":3" />. Арал өзүнүн салык, бюджет жана ички мыйзамдарын толук өз алдынча аныктайт. Британиянын парламенти Гернси үчүн аралдын макулдугусуз мыйзам чыгара албайт<ref name=":3" />. == Административдик-аймактык түзүлүшү == Гернси аралынын өзүндө 10 коомчулук ({{lang-en|приход}}, {{lang-en|Parishes}}) ошондой эле британ падышалыгынын ээлигинин курамына кирген Олдерни аралындагы Сент-Анн өзүнчө коомчулугунан турат. Сарк жана Херм аралдары эч бир коомчулук курамына кирбейт, бирок бейливиктин ичиндеги көз карандысыз бирдиктер болуп саналат. {| class="standard sortable" style="text-align:left;" !№ !Коомчулук !Коомчулук (гернс.) !Калкы, адам (2001) !Аянты, км² |- |1. |Кастел |Lé Casté | align="right" |8975 | align="right" |10,200 |- |2. |Ла-Форе |La Fouarêt | align="right" |1549 | align="right" |4,110 |- |3. |Сент-Эндрю |Saint Andri | align="right" |2409 | align="right" |4,510 |- |4. |Сент-Мартин |Saint Martin | align="right" |6267 | align="right" |7,340 |- |5. |Сент-Питер-Порт |Saint Pierre Port | align="right" |16 488 | align="right" |6,677 |- |6. |Сент-Пьер-дю-Буа |Saint Pierre | align="right" |2188 | align="right" |6,257 |- |7. |Сент-Сампсон |Saint Samsaon | align="right" |8592 | align="right" |6,042 |- |8. |Сент-Сейвьер |Saint Sauveux | align="right" |2696 | align="right" |6,378 |- |9. |Тортевал |Tortévas | align="right" |973 | align="right" |3,115 |- |10. |Ле-Валь |Lé Vale | align="right" |9573 | align="right" |8,951 |- |11. |Сент-Энн | | align="right" |2400 | align="right" |7,900 |- |12. |Сарк |Sèr or Cerq | align="right" |600 | align="right" |5,450 |- |13. |Херм |Haerme | align="right" |60 | align="right" |2,000 |- style="background: #CCC;" | |Жалпы | | align="right" |62 770 | align="right" |78,930 |} == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://www.visitguernsey.com/ Гернсинин туризм порталы] {{Европа өлкөлөрү}} mh2q1vvucpal01zqqctwk4gjqokegw8 Леонид Плющ 0 153300 653361 650367 2026-09-27T06:13:59Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 653361 wikitext text/x-wiki {{Инсан|ысымы=Леонид Плющ|расмий ысымы={{lang-uk|Леонід Плющ}}|сүрөт=Léonide Pliouchtch.jpg|туулган күнү=[[26-апрель]] [[1939]]|каза болгон күнү=[[4-июнь]] [[2015]]|туулган жери=[[Нарын]], [[Кыргыз ССР|Кыргыз КСР]], [[КСРБ]]|каза болгон жери=[[Бессеж]], [[Франция]]}} '''Леонид Иванович Плющ''' ({{Lang-uk|Леонід Іванович Плющ}}; {{Lang-fr|Léonide Pliouchtch}}; [[26-апрель]] [[1939-жыл|1939]] — [[4-июнь]] [[2015-жыл|2015]]) — украин математиги, публицист, адабиятчы, укук коргоочу; кеңештик диссидент социалисттерге таандык. Адам укуктарын коргоо боюнча демилгелүү топтун мүчөсү, Украинанын Хельсинки тобунун тышкы өкүлчүлүгүнүн мүчөсү. [[Кеңештер Бирлиги|КСРБ]]нин [[Кыргыз Советтик Социалисттик Республикасы|Кыргыз]] [[Кыргыз Советтик Социалисттик Республикасы|КСР]]дин [[Нарын]] шаарында туулган. Одесса (1959) жана Киев университеттерин (1962) бүтүргөн. [[Украина Советтик Социалисттик Республикасы|Украина КСР]]дин Илимдер академиясынын Кибернетика институтунун кызматкери. 1968-жылдан бери Кеңеш бийлиги тарабынан куугунтукталган. 1973–1976-жылдары ал советтик психиатриялык мекемелерде болгон. 1976-жылы эл аралык коомчулуктун кысымы астында бошотулуп, Францияга көчүп, Франциянын жарандыгын алган. Чет өлкөлөрдө ал негизинен адабият таануу менен алектенген. == Өмүр баяны == === Жаштык кези === 1939-жылы Нарын шаарында жумушчу үй-бүлөдө туулган. [[Экинчи дүйнөлүк согуш|Экинчи дүйнөлүк согуштун]] башында Леониддин атасы фронтко кетип, кайтып келген эмес. Дарыгерлер Леонид Плющтун сөөк [[Кургак учук|кургак учугу]] менен ооруганын аныкташканда, үй-бүлөсү [[Одесса|Одессага]] көчүп кетишкен. Төрт жыл бою бала төшөктө жаткан.<ref>[https://www.istpravda.com.ua/dissidents/articles/618e61cae6f12/ Леонід Плющ: «Дисидентами ніхто не називав — не любили це слово» | Історична правда]</ref> 1959-жылы Леонид мектепти күмүш медаль менен бүтүрүп, Одесса университетинин физика-математика факультетине кирген. Бир жыл бою айыл мугалими болуп иштеген. 1962-жылы Кейип улуттук университетинин механика-математика факультетин аяктаган. 1968-жылга чейин Украина КСРинин Илимдер академиясынын Кибернетика институтунда Антонов Ю. Г. жетектеген биология жана медицинадагы математикалык методдор лабораториясында математик инженер болуп иштеген. === Коомдук ишмердүүлүгү === Ал алтымышынчы жылдардагы Украинанын улуттук-демократиялык кыймылына активдүү катышкан. Леонид Плющ украин жана маскөөлүк укук коргоочулардын ортосундагы байланыштыруучу болгон. Дал ошол адам маскөөлүктөрдү украин өзбасмалары менен тааныштырып, өзбасма китептерин Маскөөдөн Кейипке жеткирип, ал жерден Украина боюнча тараткан. 1964-жылы, [[Никита Хрущёв|Н. Хрущёв]] кызматтан кеткенден кийин, Л. Плющ [[ОКП(б)|КБКП]] Борбордук Комитетине кат жазып, анда КСРБдеги демократиялаштыруу боюнча өз көз карашын билдирген. 1966-жылдан баштап ал самиздат үчүн Кеңеш мамлекетинин мүнөзү, анын идеологиясы жана КСРБдеги улуттук көйгөйлөр жөнүндө макалаларды жаза баштаган. Өз муунунун көптөгөн диссиденттери сыяктуу эле, ал бекем марксист болгон жана "адамдык жүздүү социализмге" ишенген. === Куугунтук === 1968-жылдын июль айында Плющ жумуштан бошотулган. Ал маалымат чогултуп, аны "Учурдагы окуялардын хроникасына" тапшырып, "Український вісник" ({{Lang-ky|Украин кабарчы}}) тараткан. 1969-жылы ал КСРБде адам укуктарын коргоо боюнча демилгелүү топтун мүчөсү болгон. 1969-жылдын май айында Л. Плющ брошюра жасоочу болуп убактылуу жумушка алынган. Көп өтпөй ал БУУга кат жазгандыгы үчүн жумуштан бошотулган. 15.01.72-жылы бир нече жолу тинтүү жүргүзгөндөн кийин Леонид Плющ камакка алынып, Украина КСРинин Кылмыш-жаза кодексинин 62-беренеси - "Кеңеш бийлигин алсыратуу максатында кеңештик каршы үгүт жана пропаганда" боюнча айыпталган. 1973-жылдын январында сот Плюш кылмышты акыл-эси жайында жүргөндө жасаган деп тапкан. 05.07.73-жылы сот Плющту "жай агымдуу шизофрения" диагнозу менен Днепропетровск атайын психиатриялык ооруканасына мажбурлап дарылоого жөнөткөн, ал жерде ал 1976-жылдын январына чейин жаткан; Ал 7-8 ай галоперидол менен "дарыланган". 03.06.74-жылы медициналык комиссия Л. Плющтун дарылануусун уланткан. Ошол эле жылдын жайында Ванкувердеги Эл аралык математиктер конгресси Л. Плющту тезинен бошотууга чакырган билдирүү жасаган. 1975-жылы белгилүү укук коргоочу Татьяна Ходорович материалдарды чогултуп, өзбасмасында "Леонид Плющтун оорусунун тарыхы" аттуу китепти басып чыгарган. 23-октябрда Парижде Плющту коргоо үчүн чоң митинг уюштурулган. Франциянын, Англиянын жана Италиянын Коммунисттик партияларынын лидерлери аны бошотууну талап кылышкан. === Жер оодаруу === 1976-жылы январь айында Л. Плющ үй-бүлөсү менен КСРБден чыгып, ошондон бери Францияда жашап келет. Батыш психиатрлары аны акыл-эси жайында деп таанышкан. 1976-жылы Л. Плющ "Тарых карнавалында" аттуу автобиографиялык китеп жазган, ал дүйнөнүн көптөгөн өлкөлөрүндө көптөгөн тилдерде кайра басылып чыккан. 1977-жылы Л. Плющ Украина Коммунисттик партиясынын Батыштагы чет элдик өкүлү болгон. Ал кеңештик кыйноо камераларында азап чеккен досторуна жардам берүүгө көп убактысын жана күчүн жумшаган. 70-жылдардын аягында ал "жакшы" социализмдин мүмкүнчүлүгү жөнүндөгү иллюзияларын жоготуп, ишенимдүү антикоммунист болуп калган. Анын кызыкчылыктары акырындык менен саясаттан маданият таанууга жана адабият таанууга өткөн. Плющ Украинанын "Слово" жазуучулар ассоциациясынын мүчөсү. Маданият таануу жаатындагы Шевченко илимий коомунун толук кандуу мүчөсү. "Екзод Тараса Шевченка. Навколо „Москалевої криниці“" ({{Lang-ky|"Тарас Шевченконун чыгышы. "Москаль кудугунун" айланасында"}}) монографиясынын автору. Бул "Москаль кудугу" поэмасынын эки басылышынын оригиналдуу психологиялык жана семиотикалык изилдөөсү. СССРде демократиялык өзгөрүүлөрдүн башталышы менен Плюш өзүн дээрлик толугу менен адабиятка арнаган. Леонид Иванович Т. Шевченконун, М. Хвылёвыйдын, В. Барканын, Б.-И. Антоничтин, П. Тычинанын, В. Стустун, М. Руденконун, О. Довженконун, О. Галичтин чыгармачылыгы боюнча украин, француз жана орус басылмаларында жарыяланган аналитикалык макалалардын автору. "Малороссиядан Украинага чейин" (1991) даректүү жана аналитикалык видеотасмасынын жана украин маданиятынын абалы жана келечеги боюнча макалалардын автору. Ал коомдо чоң урмат-сыйга ээ болгон. Ал 2015-жылдын 4-июнунда Францияда 76 жашында каза болгон<ref>{{Cite web|url=http://www.radiosvoboda.org/content/news/27053198.html|title=Помер правозахисник, дисидент Леонід Плющ|accessdate=4 червня 2015|archive-date=5 червня 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150605075831/http://www.radiosvoboda.org/content/news/27053198.html}}</ref>. Ал Бессеж шаарында жерге берилген. == Үй-бүлөсү == Анын жубайы Татьяна Ильевна Житникова күйөөсүнүн көз карашын бөлүшүп, аны менен бирге кеңештик система жөнүндөгү чындыкты чагылдырган самиздат адабияттарын тараткан. Леонид Плющту психиатриялык мекемеден бошотуу үчүн ал жогорку советтик бийликке кат жазып, Батыштын адам укуктары боюнча уюмдарына кайрылган. Уулдары Дмытро жана Олесь менен бирге үй-бүлө эмиграцияда жүргөн. == Сыйлыктары == * 1-даражадагы "Эрдик үчүн" ордени (8-ноябрь 2008)<ref>{{Cite web |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210514195334/https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/937/2006 |archivedate=2021-05-14 |title=zakon.rada.gov.ua |url=https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/937/2006 |accessdate=2026-07-24}}</ref> - ''жарандык эрдиги, эркиндик жана демократия идеалдарын орнотуу үчүн күрөштөгү жан аябастыгы үчүн жана Хельсинки келишимдерин ишке ашырууну илгерилетүү боюнча Украинанын коомдук тобунун түзүлгөндүгүнүн 30 жылдыгына байланыштуу.'' == Белгилер == [[Категория:Туулгандар 1939-жылы]] [[Категория:Өлгөндөр 2015-жылы]] <references /> [[Категория:Адам укуктары]] [[Категория:Нарын районунда төрөлгөндөр]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Категория:Арип боюнча окумуштуулар]] f68nd4zriq2gtnp6ds1pltzf9ul6goz Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-51860-73 3 154229 653330 2026-09-26T14:29:38Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653330 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 14:29, 26 сентябрь 2026 (UTC) tqbpwxv2m7a3vhd2s1vpbq7lo3lbjs5 Колдонуучунун баарлашуулары:Jackie SMG 3 154230 653331 2026-09-26T17:30:10Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653331 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:30, 26 сентябрь 2026 (UTC) ftkoorfluyagyyujo5wrs1mj0kqb3hf 653333 653331 2026-09-26T17:35:39Z Jackie SMG 49116 /* Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! */ Жооп 653333 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:30, 26 сентябрь 2026 (UTC) :Muchas gracias, me encantan los acogedores que son con los nuevos usuarios. [[Колдонуучу:Jackie SMG|Jackie SMG]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Jackie SMG|баарлашуу]]) 17:35, 26 сентябрь 2026 (UTC) 404vq7p0qwsbof6dick7i00yifslqa1 Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-51452-35 3 154231 653332 2026-09-26T17:30:20Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653332 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:30, 26 сентябрь 2026 (UTC) ftkoorfluyagyyujo5wrs1mj0kqb3hf Колдонуучунун баарлашуулары:Awyachin 3 154232 653334 2026-09-26T20:30:55Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653334 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 20:30, 26 сентябрь 2026 (UTC) kanj0nismmpybpjelt2qibio0why5r6 Колдонуучунун баарлашуулары:Liamms 3 154233 653339 2026-09-26T21:31:06Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653339 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 21:31, 26 сентябрь 2026 (UTC) 02e9ya9mcuci6xbx6ihpg7fyloo3ljc Колдонуучунун баарлашуулары:Qaznzr 3 154234 653349 2026-09-27T02:31:58Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653349 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 02:31, 27 сентябрь 2026 (UTC) pao7kdh4lwlx759k02jqcc1hdgjgj83 Колдонуучунун баарлашуулары:Акуся 3 154235 653354 2026-09-27T04:32:18Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653354 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 04:32, 27 сентябрь 2026 (UTC) 05kf7eianmu1pzb69hbridld9ww2fug Колдонуучунун баарлашуулары:Kostya20162 3 154236 653363 2026-09-27T06:32:38Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653363 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 06:32, 27 сентябрь 2026 (UTC) fxvg1u20qtr8bb9usd0sj3jm87aesz0 Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-48211-38 3 154237 653368 2026-09-27T08:33:00Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 653368 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 08:33, 27 сентябрь 2026 (UTC) afwohyvj85nxjxe2k3ak632ixajd2o8