Vicipaedia lawiki https://la.wikipedia.org/wiki/Vicipaedia:Pagina_prima MediaWiki 1.47.0-wmf.13 first-letter Media Specialis Disputatio Usor Disputatio Usoris Vicipaedia Disputatio Vicipaediae Fasciculus Disputatio Fasciculi MediaWiki Disputatio MediaWiki Formula Disputatio Formulae Auxilium Disputatio Auxilii Categoria Disputatio Categoriae Porta Disputatio Portae Adumbratio Disputatio Adumbrationis TimedText TimedText talk Modulus Disputatio Moduli Event Event talk 0 18 3975760 3762455 2026-07-30T14:10:12Z Grufo 64423 Grufo movit paginam [[Declinatio Prima]] ad [[Declinatio prima]] praeter redirectionem: Nomenclatura uniformis 3762455 wikitext text/x-wiki {{L-1}} '''Declinatio prima''' seu '''A-declinatio''' [[Declinatio (grammatica)|declinatio]] [[Nomen substantivum (grammatica Latina)|nominum]] est, quae cum '''A''' littera finiuntur in [[nominativus|nominativo]] et [[ablativus|ablativo]] casu singulari. Similior [[Declinatio prima linguae graecae antiquae|primae declinationi Graecae]] erat quae et ipsa nomina plerumque feminina et in -a desinentia comprehendebat. == De usu classico == === Declinatio === <br /> <br /> {| id="toc" !colspan=3 bgcolor="#efefef"| Declinatio prima |- bgcolor="lightgrey" ! || Singularis || Pluralis |- !bgcolor="lightgrey"| Nominativus | vill'''a''' || vill'''ae''' |- !bgcolor="lightgrey"| Vocativus | vill'''a''' || vill'''ae''' |- !bgcolor="lightgrey"| Accusativus | vill'''am''' || vill'''ās''' |- !bgcolor="lightgrey"| Genetivus | vill'''ae''' || vill'''ārum''' |- !bgcolor="lightgrey"| Dativus | vill'''ae''' || vill'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Ablativus | vill'''ā''' || vill'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Locativus | (Rom'''ae''') || (Athen'''is''') |} === Exceptiones === * Genetivus singularis nominis "familia" est "familias" cum nomina membrorum familiae sequitur: ** Pater (mater, filius, filia, frater, soror) '''familias''' * Dativus et ablativus pluralis nominum quae masculinam formam in declinatione secunda habent in "-ābus" desinit, non in "-is" cum generis distinctio necessaria videbatur: ** Deis et '''deabus''' ("Deis" nomen masculinum dum "deabus" nomen femininum est). Item, ''cum filiis et filiabus''. Occurrunt etiam gnatabus<ref>[[Plautus|Plauti]] fragmenta 74 (LIII in editione [[Alfredus Ernout|Alfredi Ernout]])ː ''Qui talis est de gnatabus suis''</ref>, libertabus<ref>{{CIL|1|1278}}</ref>, amicabus<ref>{{CIL|6|7671}}</ref>, dominabus, equabus<ref>[[Servius grammaticus|Servius]] ad ''[[Georgica (Vergilius)|Georgica]]'' III.278.</ref>... * Nomina "drachma" et "amphora" et nomina in "-cola" aut "-gena" desinentia genitivum pluralem "-um" antiquitus praebent: ** ''et genus '''agricolum''' late sentiscere, quom Pan''<ref>[[Lucretius]], ''de Natura rerum'' IV.584</ref> ** '''''Graiugenum'''que domos suspectaque linquimus arva''<ref>''[[Aeneis]]'' III.550</ref> * Quaedam nomina pluralia tantum sunt: ** '''Athenae, Athenarum'''; '''nuptiae, nuptiarum'''; '''divitiae, divitiarum'''; '''insidiae, insidiarum'''. * Nomina Graeca primo latinizata suntː [[Plautus]] "[[Alcmene|Alcumenam]]" ut "rosam" declinabat. Deinde grammatici et poetae docti, praesertim in carminibus, formas [[Ionia|Ionicas]] vel [[Attica (lingua Graeca)|Atticas]] translitterarunt. Unde nominativi in ā vel etiam ē longam desinentes, in ās vel ēs cum masculini generis erant (Aeneās, Aeneadēs, Persēs, Alcmenē). Unde nota accusativi -nː Aeneān, Persēn, Alcmenēn, nonnumquam etiam genetivus in -es desinens (Alcmenēs), ablativus sive Alcmenē sive Alcmenā. Declinatio mixta erat quia formae Latinae ad genetivum et dativum in usu erant (Aeneae, Persae, Alcmenae cum Alcmenes alternans). Plurali numero nomina cum suffixo Graeco -ides,-idae formata genetivum Graecum imitantem nonnumquam praebebantː Aeneadae, Aeneadum (sed Pelopidae/Pelopidarum, Heraclidae/Heraclidarum). Ad linguam elatam et poeticam illa vocabula sic hellenizata pertinebant. === De genere === [[Genus verborum|Genus nominum]] plerumque femininum est, masculinum vero nonnumquam his de causisː * cum sic genus naturale indicatː ** poeta clarus, nauta ferox, Aeneas pulcher * cum de nomine populi cuiusdam agiturː ** Scythae vagi * nomen fluvii masculinum est, quia dei fluvii mares barbati sunt ** Mosella amatus == Morphologia historica == * '''Nominativus singularis'''ː ă finalis brevis est, quod Latinae linguae proprium est. Nam Graece a longa est et formae [[Linguae Oscoumbricae|Oscoumbricae]] per a longam explanantur. Variae explicationes huius rei propositae sunt<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'', 1974 pp.18-19.</ref>. Ita Latine nominativus et vocativus casus non distinguuntur et nominativus ab ablativo aure discerni potest. * '''Accusativus singularis'''ː -m est nota accusativi iusta, ă brevis secundum regulam phoneticam omnem vocalem finalem ante consonantem aliam quam s corripi docentem. * '''Genetivus singularis'''ː nota vetus genetivi erat s, ut Graece et [[Lingua Osca|Osce]], quae in veteribus poetis ([[Livius Andronicus]], [[Ennius]], [[Naevius]]) adhuc occurrit, aetate Ciceroniana quoque in locutione pater/mater familias tantum servata. Declinatio classica notam ī e secunda declinatione sumpsit (fortasse primum in adiectivis primae classis et deinde in nominibus) unde āī > ăī >ai > ae atque postea e. Genetivus āī apud Ennium, [[Plautus|Plautum]], [[Lucretius|Lucretium]] et in inscriptionibus veteribus invenitur unde [[Vergilius|Vergilius]] quoque venerandae antiquitatis amore eum sumpsitː :''dives equom, dives pict'''ai''' vestis et auri''<ref>''[[Aeneis]]'' IX.26. Hanc enim orthographiam suadebat [[Nigidius Figulus]] apud [[Aulus Gellius|Aulum Gellium]], ''[[Noctes Atticae]]'' XIII.26.4 ut a dativo genetivus distinguereturː ''si "huius terrai" scribas, "i" littera sit extrema, si "huic terrae", per "e" scribendum est''.</ref> * '''Dativus singularis'''ː in linguis Italicis ut Graece nota huius casus erat -āi. Umbrice āi > e, Graece āi > a (ᾀ), Latine āi > ai<ref>Fortunai poblicai {{CIL|9|1543}}. Osce ''deivai'' = Latine divae. </ref> > ae. Idem dici de casu locativo potest in nominibus qui hunc casum ab ablativo separatum servaverunt (e.g. Romae). Nihilominus in inscriptionibus nonnullae dativi formae in -ā desinentes Graecis similiores leguntur quae dialectales esse aestimari solent<ref>{{CIL|1|60}}ː ''Fortuna'', {{CIL|10|3807}} ''Loucina Tuscolana'', {{CIL|1|41}}ː ''Diana'', {{CIL|1|379}}ː ''Matre Matuta'', {{CIL|1|460}}ː ''Menerva''</ref> * '''Ablativus singularis'''ː vetus forma huius casus in linguis Italicis in -ād desinebat (Osce ''toutad'') atque Latine in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|Senatus consulto de Bacchanalibus]] adhuc legitur (ead, sententiad, suprad, exstrad)<ref>Vide etiam {{CIL|1|48}} et {{CIL|1|49}}ː ''praidad'' = praedā.</ref>. D finalis post vocalem longam mox evanuit. * '''Nominativus et vocativus plurales'''ː nota [[Lingua indoeuropea|indoeuropea]] huius casus erat *a-es > ās quae in aliis linguis Italicis servata est (Osce ''aasas'' = arae vel scriftās = scriptae, [[Lingua Umbrica|Umbrice]] urtās = ortae). At lingua Latina per analogiam e secundae declinationis nota -oi nominativum in -ai desinentem creavit (quod idem et Graece observatur). Ita ''tabelai datai'' in senatus consulto de Bacchanalibus legitur. Phonetice ai in ae atque postea e evadit. * '''Accusativus pluralis'''ː nota huius casus erat -ns. N ante s evanescebat et vocalis per compensationem protendebatur (-ās). * '''Genetivus pluralis'''ː antiquitus *ā-sōm<ref>Cf. Osce ''egmazum'' quod idem valet atque Latine "rerum".</ref>, Graece s intervocalis evanuit ([[Lingua Homerica|Homerice]] θεάων, [[Attica (lingua Graeca)|Attice]] θεῶν); at Latine sonum in r mutavit (qui [[Rhotacismus|rhotacismus]] dicitur et ad primam partem quarti saeculi a.C.n. refertur<ref>Max Niedermann, ''Phonétique historique du latin'', 1953 p.95.</ref>) unde -ārum. * '''Dativus et ablativus plurales'''ː nota antiqua in linguis Italicis est -āis (cf. Graece θεαις). Latine āis > eis<ref>{{CIL|1|364}}ː ''soueis aastutieis'' = suis astutiis.</ref> > īs. Osce ''deivinais'' = divinis, ''Diumpais'' = Nymphis. Umbrice -ais > eis > ēs ut in ''tekuries'' = decuriis. In nominibus Latinis cum suffixo -ia formatis, ut "gratia", duae vocales contiguae -iīs nonnumquam in -īs coalescebant. Ita in eodem paragrapho ''[[Res gestae Divi Augusti|Rerum gestarum divi Augusti]]''<ref>Tabula IV par.21. [http://www.thelatinlibrary.com/resgestae1.html Textus]</ref> et ''manibiis'' occurrit et ''colonīs'' (= coloniis e colonia). In Latinitate tardiore et iam corrupta, ut apud [[Gregorius Turonensis|Gregorium Turonensem]] novae formae mixtae in -abus apparentː animabus, villabus<ref>''Historiae Francorum'' X.12.</ref> etc. In summa haec declinatio, dum rationi linguae Latinae sese accomodat, a formis Indoeuropaeis a glottologis restitutis aberravit et adiuvante analogia [[Secunda declinatio|secundam declinationem thematicam]] propius accessit quacum [[Declinationes adiectivorum|primam adiectivorum classem]] efficiebat (bonus, bona, bonum). == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Grammatica Latina]] * [[Declinatio (grammatica)|Declinatio]] == Nexus externus == {{vicilibri|de:Latein: Lateinische Grammatik: Formen Substantiv A-Deklination|Lateinische Grammatik: Formen Substantiv A-Deklination}} {{victionarium|en:Wiktionary Appendix:Latin first declension}} {{Grammatica Latina|Nomen substantivum (grammatica Latina)}} [[Categoria:Grammatica Latina]] [[cs:Latinské skloňování#Substantiva 1. deklinace]] [[en:Latin declension#First declension (a)]] [[mk:Латински деклинации#Прва деклинација]] [[sr:Прва деклинација именица у латинском језику]] tgm6vcchppx10iddtjg6litxvk41gum 3975771 3975760 2026-07-30T14:21:46Z Grufo 64423 /* De usu classico */ De nominibus neutris primae declinationis; ordinem casuum in tabella mutavi 3975771 wikitext text/x-wiki {{L-1}} '''Declinatio prima''' seu '''A-declinatio''' [[Declinatio (grammatica)|declinatio]] [[Nomen substantivum (grammatica Latina)|nominum]] est, quae cum '''A''' littera finiuntur in [[nominativus|nominativo]] et [[ablativus|ablativo]] casu singulari. Similior [[Declinatio prima linguae graecae antiquae|primae declinationi Graecae]] erat quae et ipsa nomina plerumque feminina et in -a desinentia comprehendebat. == De usu classico == === Declinatio === {| id="toc" !colspan=5 bgcolor="#efefef"| Declinatio prima |- bgcolor="lightgrey" ! ||colspan=2| masculina femininaque ||colspan=2| neutra<ref>Haec sunt pauca adiectiva tantum, praesertim nomina populorum indicantia ({{*eg}} Belga, Celta, {{*etc}}) et nomina suffixo -gena composita.</ref> |- |- bgcolor="lightgrey" ! || Singularis || Pluralis || Singularis || Pluralis |- !bgcolor="lightgrey"| Nominativus | '''villa''' || vill'''ae''' || '''indigena''' || indigen'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Genitivus | vill'''ae''' || vill'''ārum''' || indigen'''ae''' || indigen'''ārum''' |- !bgcolor="lightgrey"| Dativus | vill'''ae''' || vill'''īs''' || indigen'''ae''' || indigen'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Accusativus | vill'''am''' || vill'''ās''' || indigen'''a''' || indigen'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Ablativus | vill'''ā''' || vill'''īs''' || indigen'''ā''' || indigen'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Vocativus | vill'''a''' || vill'''ae''' || indigen'''a''' || indigen'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Locativus | Rom'''ae''' || Athen'''is''' || ― || ― |} === Exceptiones === * Genetivus singularis nominis "familia" est "familias" cum nomina membrorum familiae sequitur: ** Pater (mater, filius, filia, frater, soror) '''familias''' * Dativus et ablativus pluralis nominum quae masculinam formam in declinatione secunda habent in "-ābus" desinit, non in "-is" cum generis distinctio necessaria videbatur: ** Deis et '''deabus''' ("Deis" nomen masculinum dum "deabus" nomen femininum est). Item, ''cum filiis et filiabus''. Occurrunt etiam gnatabus<ref>[[Plautus|Plauti]] fragmenta 74 (LIII in editione [[Alfredus Ernout|Alfredi Ernout]])ː ''Qui talis est de gnatabus suis''</ref>, libertabus<ref>{{CIL|1|1278}}</ref>, amicabus<ref>{{CIL|6|7671}}</ref>, dominabus, equabus<ref>[[Servius grammaticus|Servius]] ad ''[[Georgica (Vergilius)|Georgica]]'' III.278.</ref>... * Nomina "drachma" et "amphora" et nomina in "-cola" aut "-gena" desinentia genitivum pluralem "-um" antiquitus praebent: ** ''et genus '''agricolum''' late sentiscere, quom Pan''<ref>[[Lucretius]], ''de Natura rerum'' IV.584</ref> ** '''''Graiugenum'''que domos suspectaque linquimus arva''<ref>''[[Aeneis]]'' III.550</ref> * Quaedam nomina pluralia tantum sunt: ** '''Athenae, Athenarum'''; '''nuptiae, nuptiarum'''; '''divitiae, divitiarum'''; '''insidiae, insidiarum'''. * Nomina Graeca primo latinizata suntː [[Plautus]] "[[Alcmene|Alcumenam]]" ut "rosam" declinabat. Deinde grammatici et poetae docti, praesertim in carminibus, formas [[Ionia|Ionicas]] vel [[Attica (lingua Graeca)|Atticas]] translitterarunt. Unde nominativi in ā vel etiam ē longam desinentes, in ās vel ēs cum masculini generis erant (Aeneās, Aeneadēs, Persēs, Alcmenē). Unde nota accusativi -nː Aeneān, Persēn, Alcmenēn, nonnumquam etiam genetivus in -es desinens (Alcmenēs), ablativus sive Alcmenē sive Alcmenā. Declinatio mixta erat quia formae Latinae ad genetivum et dativum in usu erant (Aeneae, Persae, Alcmenae cum Alcmenes alternans). Plurali numero nomina cum suffixo Graeco -ides,-idae formata genetivum Graecum imitantem nonnumquam praebebantː Aeneadae, Aeneadum (sed Pelopidae/Pelopidarum, Heraclidae/Heraclidarum). Ad linguam elatam et poeticam illa vocabula sic hellenizata pertinebant. === De genere === [[Genus verborum|Genus nominum]] plerumque femininum est, masculinum vero nonnumquam his de causisː * cum sic genus naturale indicatː ** poeta clarus, nauta ferox, Aeneas pulcher * cum de nomine populi cuiusdam agiturː ** Scythae vagi * nomen fluvii masculinum est, quia dei fluvii mares barbati sunt ** Mosella amatus == Morphologia historica == * '''Nominativus singularis'''ː ă finalis brevis est, quod Latinae linguae proprium est. Nam Graece a longa est et formae [[Linguae Oscoumbricae|Oscoumbricae]] per a longam explanantur. Variae explicationes huius rei propositae sunt<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'', 1974 pp.18-19.</ref>. Ita Latine nominativus et vocativus casus non distinguuntur et nominativus ab ablativo aure discerni potest. * '''Accusativus singularis'''ː -m est nota accusativi iusta, ă brevis secundum regulam phoneticam omnem vocalem finalem ante consonantem aliam quam s corripi docentem. * '''Genetivus singularis'''ː nota vetus genetivi erat s, ut Graece et [[Lingua Osca|Osce]], quae in veteribus poetis ([[Livius Andronicus]], [[Ennius]], [[Naevius]]) adhuc occurrit, aetate Ciceroniana quoque in locutione pater/mater familias tantum servata. Declinatio classica notam ī e secunda declinatione sumpsit (fortasse primum in adiectivis primae classis et deinde in nominibus) unde āī > ăī >ai > ae atque postea e. Genetivus āī apud Ennium, [[Plautus|Plautum]], [[Lucretius|Lucretium]] et in inscriptionibus veteribus invenitur unde [[Vergilius|Vergilius]] quoque venerandae antiquitatis amore eum sumpsitː :''dives equom, dives pict'''ai''' vestis et auri''<ref>''[[Aeneis]]'' IX.26. Hanc enim orthographiam suadebat [[Nigidius Figulus]] apud [[Aulus Gellius|Aulum Gellium]], ''[[Noctes Atticae]]'' XIII.26.4 ut a dativo genetivus distinguereturː ''si "huius terrai" scribas, "i" littera sit extrema, si "huic terrae", per "e" scribendum est''.</ref> * '''Dativus singularis'''ː in linguis Italicis ut Graece nota huius casus erat -āi. Umbrice āi > e, Graece āi > a (ᾀ), Latine āi > ai<ref>Fortunai poblicai {{CIL|9|1543}}. Osce ''deivai'' = Latine divae. </ref> > ae. Idem dici de casu locativo potest in nominibus qui hunc casum ab ablativo separatum servaverunt (e.g. Romae). Nihilominus in inscriptionibus nonnullae dativi formae in -ā desinentes Graecis similiores leguntur quae dialectales esse aestimari solent<ref>{{CIL|1|60}}ː ''Fortuna'', {{CIL|10|3807}} ''Loucina Tuscolana'', {{CIL|1|41}}ː ''Diana'', {{CIL|1|379}}ː ''Matre Matuta'', {{CIL|1|460}}ː ''Menerva''</ref> * '''Ablativus singularis'''ː vetus forma huius casus in linguis Italicis in -ād desinebat (Osce ''toutad'') atque Latine in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|Senatus consulto de Bacchanalibus]] adhuc legitur (ead, sententiad, suprad, exstrad)<ref>Vide etiam {{CIL|1|48}} et {{CIL|1|49}}ː ''praidad'' = praedā.</ref>. D finalis post vocalem longam mox evanuit. * '''Nominativus et vocativus plurales'''ː nota [[Lingua indoeuropea|indoeuropea]] huius casus erat *a-es > ās quae in aliis linguis Italicis servata est (Osce ''aasas'' = arae vel scriftās = scriptae, [[Lingua Umbrica|Umbrice]] urtās = ortae). At lingua Latina per analogiam e secundae declinationis nota -oi nominativum in -ai desinentem creavit (quod idem et Graece observatur). Ita ''tabelai datai'' in senatus consulto de Bacchanalibus legitur. Phonetice ai in ae atque postea e evadit. * '''Accusativus pluralis'''ː nota huius casus erat -ns. N ante s evanescebat et vocalis per compensationem protendebatur (-ās). * '''Genetivus pluralis'''ː antiquitus *ā-sōm<ref>Cf. Osce ''egmazum'' quod idem valet atque Latine "rerum".</ref>, Graece s intervocalis evanuit ([[Lingua Homerica|Homerice]] θεάων, [[Attica (lingua Graeca)|Attice]] θεῶν); at Latine sonum in r mutavit (qui [[Rhotacismus|rhotacismus]] dicitur et ad primam partem quarti saeculi a.C.n. refertur<ref>Max Niedermann, ''Phonétique historique du latin'', 1953 p.95.</ref>) unde -ārum. * '''Dativus et ablativus plurales'''ː nota antiqua in linguis Italicis est -āis (cf. Graece θεαις). Latine āis > eis<ref>{{CIL|1|364}}ː ''soueis aastutieis'' = suis astutiis.</ref> > īs. Osce ''deivinais'' = divinis, ''Diumpais'' = Nymphis. Umbrice -ais > eis > ēs ut in ''tekuries'' = decuriis. In nominibus Latinis cum suffixo -ia formatis, ut "gratia", duae vocales contiguae -iīs nonnumquam in -īs coalescebant. Ita in eodem paragrapho ''[[Res gestae Divi Augusti|Rerum gestarum divi Augusti]]''<ref>Tabula IV par.21. [http://www.thelatinlibrary.com/resgestae1.html Textus]</ref> et ''manibiis'' occurrit et ''colonīs'' (= coloniis e colonia). In Latinitate tardiore et iam corrupta, ut apud [[Gregorius Turonensis|Gregorium Turonensem]] novae formae mixtae in -abus apparentː animabus, villabus<ref>''Historiae Francorum'' X.12.</ref> etc. In summa haec declinatio, dum rationi linguae Latinae sese accomodat, a formis Indoeuropaeis a glottologis restitutis aberravit et adiuvante analogia [[Secunda declinatio|secundam declinationem thematicam]] propius accessit quacum [[Declinationes adiectivorum|primam adiectivorum classem]] efficiebat (bonus, bona, bonum). == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Grammatica Latina]] * [[Declinatio (grammatica)|Declinatio]] == Nexus externus == {{vicilibri|de:Latein: Lateinische Grammatik: Formen Substantiv A-Deklination|Lateinische Grammatik: Formen Substantiv A-Deklination}} {{victionarium|en:Wiktionary Appendix:Latin first declension}} {{Grammatica Latina|Nomen substantivum (grammatica Latina)}} [[Categoria:Grammatica Latina]] [[cs:Latinské skloňování#Substantiva 1. deklinace]] [[en:Latin declension#First declension (a)]] [[mk:Латински деклинации#Прва деклинација]] [[sr:Прва деклинација именица у латинском језику]] jn9sio3k29a9quritmzv88e41gu11e8 3975856 3975771 2026-07-31T00:04:08Z Grufo 64423 /* De usu classico */ 3975856 wikitext text/x-wiki {{L-1}} '''Declinatio prima''' seu '''A-declinatio''' [[Declinatio (grammatica)|declinatio]] [[Nomen substantivum (grammatica Latina)|nominum]] est, quae cum '''A''' littera finiuntur in [[nominativus|nominativo]] et [[ablativus|ablativo]] casu singulari. Similior [[Declinatio prima linguae graecae antiquae|primae declinationi Graecae]] erat quae et ipsa nomina plerumque feminina et in -a desinentia comprehendebat. == De usu classico == === Declinatio === {| id="toc" !colspan=5 bgcolor="#efefef"| Declinatio prima |- bgcolor="lightgrey" ! ||colspan=2| masculina femininaque ||colspan=2| neutra<ref>Haec sunt pauca adiectiva tantum, praesertim suffixo -gena composita ({{*eg}} ''indigena''), nomina populorum indicantia ({{*eg}} ''Numida'', ''Belga'', ''Celta'', {{*etc}}) et pauca alia ({{*eg}} ''undicola'', ''cornupeta'', {{*etc}}.</ref> |- |- bgcolor="lightgrey" ! || Singularis || Pluralis || Singularis || Pluralis |- !bgcolor="lightgrey"| Nominativus | '''vīlla''' || vīll'''ae''' || '''rūricola'''<ref>{{*Eg}} ''ruricola aratrum''.</ref> || rūricol'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Genitivus | vīll'''ae''' || vīll'''ārum''' || rūricol'''ae''' || rūricol'''ārum''' |- !bgcolor="lightgrey"| Dativus | vīll'''ae''' || vīll'''īs''' || rūricol'''ae''' || rūricol'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Accusativus | vīll'''am''' || vīll'''ās''' || rūricol'''a''' || rūricol'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Ablativus | vīll'''ā''' || vīll'''īs''' || rūricol'''ā''' || rūricol'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Vocativus | vīll'''a''' || vīll'''ae''' || rūricol'''a''' || rūricol'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Locativus | Rōm'''ae''' || Athēn'''īs''' || ― || ― |} === Exceptiones === * Genetivus singularis nominis "familia" est "familias" cum nomina membrorum familiae sequitur: ** Pater (mater, filius, filia, frater, soror) '''familias''' * Dativus et ablativus pluralis nominum quae masculinam formam in declinatione secunda habent in "-ābus" desinit, non in "-is" cum generis distinctio necessaria videbatur: ** Deis et '''deabus''' ("Deis" nomen masculinum dum "deabus" nomen femininum est). Item, ''cum filiis et filiabus''. Occurrunt etiam gnatabus<ref>[[Plautus|Plauti]] fragmenta 74 (LIII in editione [[Alfredus Ernout|Alfredi Ernout]])ː ''Qui talis est de gnatabus suis''</ref>, libertabus<ref>{{CIL|1|1278}}</ref>, amicabus<ref>{{CIL|6|7671}}</ref>, dominabus, equabus<ref>[[Servius grammaticus|Servius]] ad ''[[Georgica (Vergilius)|Georgica]]'' III.278.</ref>... * Nomina "drachma" et "amphora" et nomina in "-cola" aut "-gena" desinentia genitivum pluralem "-um" antiquitus praebent: ** ''et genus '''agricolum''' late sentiscere, quom Pan''<ref>[[Lucretius]], ''de Natura rerum'' IV.584</ref> ** '''''Graiugenum'''que domos suspectaque linquimus arva''<ref>''[[Aeneis]]'' III.550</ref> * Quaedam nomina pluralia tantum sunt: ** '''Athenae, Athenarum'''; '''nuptiae, nuptiarum'''; '''divitiae, divitiarum'''; '''insidiae, insidiarum'''. * Nomina Graeca primo latinizata suntː [[Plautus]] "[[Alcmene|Alcumenam]]" ut "rosam" declinabat. Deinde grammatici et poetae docti, praesertim in carminibus, formas [[Ionia|Ionicas]] vel [[Attica (lingua Graeca)|Atticas]] translitterarunt. Unde nominativi in ā vel etiam ē longam desinentes, in ās vel ēs cum masculini generis erant (Aeneās, Aeneadēs, Persēs, Alcmenē). Unde nota accusativi -nː Aeneān, Persēn, Alcmenēn, nonnumquam etiam genetivus in -es desinens (Alcmenēs), ablativus sive Alcmenē sive Alcmenā. Declinatio mixta erat quia formae Latinae ad genetivum et dativum in usu erant (Aeneae, Persae, Alcmenae cum Alcmenes alternans). Plurali numero nomina cum suffixo Graeco -ides,-idae formata genetivum Graecum imitantem nonnumquam praebebantː Aeneadae, Aeneadum (sed Pelopidae/Pelopidarum, Heraclidae/Heraclidarum). Ad linguam elatam et poeticam illa vocabula sic hellenizata pertinebant. === De genere === [[Genus verborum|Genus nominum]] plerumque femininum est, masculinum vero nonnumquam his de causisː * cum sic genus naturale indicatː ** poeta clarus, nauta ferox, Aeneas pulcher * cum de nomine populi cuiusdam agiturː ** Scythae vagi * nomen fluvii masculinum est, quia dei fluvii mares barbati sunt ** Mosella amatus == Morphologia historica == * '''Nominativus singularis'''ː ă finalis brevis est, quod Latinae linguae proprium est. Nam Graece a longa est et formae [[Linguae Oscoumbricae|Oscoumbricae]] per a longam explanantur. Variae explicationes huius rei propositae sunt<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'', 1974 pp.18-19.</ref>. Ita Latine nominativus et vocativus casus non distinguuntur et nominativus ab ablativo aure discerni potest. * '''Accusativus singularis'''ː -m est nota accusativi iusta, ă brevis secundum regulam phoneticam omnem vocalem finalem ante consonantem aliam quam s corripi docentem. * '''Genetivus singularis'''ː nota vetus genetivi erat s, ut Graece et [[Lingua Osca|Osce]], quae in veteribus poetis ([[Livius Andronicus]], [[Ennius]], [[Naevius]]) adhuc occurrit, aetate Ciceroniana quoque in locutione pater/mater familias tantum servata. Declinatio classica notam ī e secunda declinatione sumpsit (fortasse primum in adiectivis primae classis et deinde in nominibus) unde āī > ăī >ai > ae atque postea e. Genetivus āī apud Ennium, [[Plautus|Plautum]], [[Lucretius|Lucretium]] et in inscriptionibus veteribus invenitur unde [[Vergilius|Vergilius]] quoque venerandae antiquitatis amore eum sumpsitː :''dives equom, dives pict'''ai''' vestis et auri''<ref>''[[Aeneis]]'' IX.26. Hanc enim orthographiam suadebat [[Nigidius Figulus]] apud [[Aulus Gellius|Aulum Gellium]], ''[[Noctes Atticae]]'' XIII.26.4 ut a dativo genetivus distinguereturː ''si "huius terrai" scribas, "i" littera sit extrema, si "huic terrae", per "e" scribendum est''.</ref> * '''Dativus singularis'''ː in linguis Italicis ut Graece nota huius casus erat -āi. Umbrice āi > e, Graece āi > a (ᾀ), Latine āi > ai<ref>Fortunai poblicai {{CIL|9|1543}}. Osce ''deivai'' = Latine divae. </ref> > ae. Idem dici de casu locativo potest in nominibus qui hunc casum ab ablativo separatum servaverunt (e.g. Romae). Nihilominus in inscriptionibus nonnullae dativi formae in -ā desinentes Graecis similiores leguntur quae dialectales esse aestimari solent<ref>{{CIL|1|60}}ː ''Fortuna'', {{CIL|10|3807}} ''Loucina Tuscolana'', {{CIL|1|41}}ː ''Diana'', {{CIL|1|379}}ː ''Matre Matuta'', {{CIL|1|460}}ː ''Menerva''</ref> * '''Ablativus singularis'''ː vetus forma huius casus in linguis Italicis in -ād desinebat (Osce ''toutad'') atque Latine in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|Senatus consulto de Bacchanalibus]] adhuc legitur (ead, sententiad, suprad, exstrad)<ref>Vide etiam {{CIL|1|48}} et {{CIL|1|49}}ː ''praidad'' = praedā.</ref>. D finalis post vocalem longam mox evanuit. * '''Nominativus et vocativus plurales'''ː nota [[Lingua indoeuropea|indoeuropea]] huius casus erat *a-es > ās quae in aliis linguis Italicis servata est (Osce ''aasas'' = arae vel scriftās = scriptae, [[Lingua Umbrica|Umbrice]] urtās = ortae). At lingua Latina per analogiam e secundae declinationis nota -oi nominativum in -ai desinentem creavit (quod idem et Graece observatur). Ita ''tabelai datai'' in senatus consulto de Bacchanalibus legitur. Phonetice ai in ae atque postea e evadit. * '''Accusativus pluralis'''ː nota huius casus erat -ns. N ante s evanescebat et vocalis per compensationem protendebatur (-ās). * '''Genetivus pluralis'''ː antiquitus *ā-sōm<ref>Cf. Osce ''egmazum'' quod idem valet atque Latine "rerum".</ref>, Graece s intervocalis evanuit ([[Lingua Homerica|Homerice]] θεάων, [[Attica (lingua Graeca)|Attice]] θεῶν); at Latine sonum in r mutavit (qui [[Rhotacismus|rhotacismus]] dicitur et ad primam partem quarti saeculi a.C.n. refertur<ref>Max Niedermann, ''Phonétique historique du latin'', 1953 p.95.</ref>) unde -ārum. * '''Dativus et ablativus plurales'''ː nota antiqua in linguis Italicis est -āis (cf. Graece θεαις). Latine āis > eis<ref>{{CIL|1|364}}ː ''soueis aastutieis'' = suis astutiis.</ref> > īs. Osce ''deivinais'' = divinis, ''Diumpais'' = Nymphis. Umbrice -ais > eis > ēs ut in ''tekuries'' = decuriis. In nominibus Latinis cum suffixo -ia formatis, ut "gratia", duae vocales contiguae -iīs nonnumquam in -īs coalescebant. Ita in eodem paragrapho ''[[Res gestae Divi Augusti|Rerum gestarum divi Augusti]]''<ref>Tabula IV par.21. [http://www.thelatinlibrary.com/resgestae1.html Textus]</ref> et ''manibiis'' occurrit et ''colonīs'' (= coloniis e colonia). In Latinitate tardiore et iam corrupta, ut apud [[Gregorius Turonensis|Gregorium Turonensem]] novae formae mixtae in -abus apparentː animabus, villabus<ref>''Historiae Francorum'' X.12.</ref> etc. In summa haec declinatio, dum rationi linguae Latinae sese accomodat, a formis Indoeuropaeis a glottologis restitutis aberravit et adiuvante analogia [[Secunda declinatio|secundam declinationem thematicam]] propius accessit quacum [[Declinationes adiectivorum|primam adiectivorum classem]] efficiebat (bonus, bona, bonum). == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Grammatica Latina]] * [[Declinatio (grammatica)|Declinatio]] == Nexus externus == {{vicilibri|de:Latein: Lateinische Grammatik: Formen Substantiv A-Deklination|Lateinische Grammatik: Formen Substantiv A-Deklination}} {{victionarium|en:Wiktionary Appendix:Latin first declension}} {{Grammatica Latina|Nomen substantivum (grammatica Latina)}} [[Categoria:Grammatica Latina]] [[cs:Latinské skloňování#Substantiva 1. deklinace]] [[en:Latin declension#First declension (a)]] [[mk:Латински деклинации#Прва деклинација]] [[sr:Прва деклинација именица у латинском језику]] rg4ont5dj9jgu3ljggqpzfrsbmr1s0l 0 71 3975828 3921232 2026-07-30T19:10:24Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975828 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{Data Sancti| 2=us| nomen=Augustinus| imago=Sandro Botticelli 050.jpg| px=200| explanatio=| titulus=[[Episcopus]] et [[Doctor Ecclesiae|Doctor Ecclesiae Catholicae]]| natus= [[13 Novembris]] [[354]]<br/>| locus_natalis= [[Tagaste|Tagastae]] ([[Algeria]]) | mortuus= [[28 Augusti]] [[430]]<br/>| locus_mortalis= [[Hippo Regius|Hippone Regio]] | dies_festus=[[28 Augusti]] (Occ.) <br/> [[15 Iunii]] (Ori.)| attributa= puer; [[turtur]]; [[graphium]]; [[concha]]: [[cor]] inflammatum [[sagitta (arma)|sagittaque]] transfixum| patronus= [[braciator]]es, [[typographus|typographi]], lippus, [[theologus|theologi]] |}} [[Fasciculus:Lombardia Pavia1 tango7174.jpg|thumb|[[Sepulcrum]] Augustini, in [[basilica]] [[Sanctus Petrus in caelo aureo|Sancti Petri in caelo aureo]] [[Ticinus (Italia)|Ticini]] situm.]] [[Fasciculus:AugustineLateran.jpg|thumb|Antiquissima Augustini imago saeculo sexto picta (in [[Archibasilica Sanctissimi Salvatoris]]).]] [[Fasciculus:TolleLege.jpg|thumb|"Tolle, lege!" ([[Benotius Gozzoli]]: pictura saeculi decimi quinti conversionem Augustini demonstrans; in [[Ecclesia Sancti Augustini (Fanum S. Geminiani)|Ecclesia Sancti Augustini]] ad [[Fanum Sancti Geminiani]]).]] [[Fasciculus:AugustineBaptism.jpg|thumb|Baptisma Santi Augustini ([[Benotius Gozzoli]]: in [[Ecclesia Sancti Augustini (Fanum S. Geminiani)|Ecclesia Sancti Augustini]] ad [[Fanum Sancti Geminiani]]).]] [[Fasciculus:Avgustin-1752 Benetke.jpg|thumb|right|220px|''"Confessiones"'' in lingua Latina; [[Venetiae|Venetiis]] [[1752]].]] '''Aurelius Augustinus Hipponensis'''<ref>[[Nomen proprium|Nomen]] ''Aurelius'' est paene nullius momenti, tantum civitatem Romanam significans (vide Salway 1994: 124–145).</ref> (natus die [[13 Novembris]] [[354]], mortuus die [[28 Augusti]] [[430]]), etiam '''Sanctus''' vel '''Beatus Augustinus'''<ref>{{cite journal |title=Blessed Augustine of Hippo: His Place in the Orthodox Church: A Corrective Compilation |journal=Orthodox Tradition |volume=XIV |issue=4 |pages=33–35 |url=http://www.orthodoxinfo.com/inquirers/bless_aug.aspx}}.</ref> appellatus, fuit [[episcopus]], [[philosophus]] [[Lingua Latina|Latinus]] et [[theologus]] ex [[Africa (provincia)|Africa]] [[Imperium Romanum|Romana]], nunc [[Doctor Ecclesiae]] a multis habitus. Primo [[rhetor]] fuit [[Tagaste|Tagastae]] [[municipium|municipio]] [[Africa (provincia Romana)|Africae]], tum [[Karthago|Karthagine]], [[Roma]]e, [[Mediolanum|Mediolani]]. Ibi sermonibus [[Ambrosius|Ambrosii]] episcopi Mediolanensis commotus anno [[387]] [[baptismus|baptizatus]] est; ab anno [[395]] usque ad mortem anno [[430]] fuit episcopus [[Hippo Regius|Hipponensis]] (loco hodiernae [[Annaba]] urbis [[Algeria]]e). Augustinus plurima [[scriptor|scripta]] conscripsit, quae magna ex parte exstant et magni momenti in progressu [[cultura Occidentalis|Christianitatis Occidentalis]] fuerunt.<ref>Augustinus intra fere 45 annos plus quam 100 opera, 218 litteras et 500 sermones perfecit. [https://web.archive.org/web/20140823234620/http://www.augustinus.de/bwo/dcms/sites/bistum/extern/zfa/home.html Zentrum für Augustinusforschung] Herbipoli.</ref> [[Fides]] Christiana Augustino est fundamentum intellectus ("crede, ut intelligas"). Opus [[Confessiones (Augustinus)|Confessiones]] nominatum inter scripta [[autobiographia|autobiographica]] maximi momenti omnium [[saeculum|saeculorum]] numeratur. Elementa ex [[Platonismus|philosophia Platonica]] sumpta Augustinus sensu Christiano interpretatur. Prima Augustini vita a [[Possidius Calamensis|Possidio Calamensi]] conscripta est, qui eum, quippe cum discipulus esset, bene novit. Fuit summus ex Patribus Latinis et inter summos omnium saeculorum, cuius auctoritas tum in [[Christianitas|Christianitatem]] [[aevum medium|mediaevalem]] [[Europa Occidentalis|Occidentis]] dominata est, ubi [[unus]] ex [[quattuor]] doctoribus ecclesiae habebatur, tum potentissimum, praeter [[Biblia]] ipsa, impulsum [[Reformatio]]ni praebuit, quocirca hodiernis et [[Ecclesia Catholica|Catholicis]] et [[Protestantes|Protestantibus]] maius subsidium manet. In [[Ecclesiae Orthodoxae|ecclesiis Orthodoxis]] autem diu paene ignotus permanebat. Cum doctrina eius [[saeculum 14|saeculo decimo quarto]] versionibus [[Lingua Graeca|Graecis]] etiam [[Constantinopolis|Constantinopoli]] innotuit, accepta non est nisi quod ex ea cum aliis patribus ecclesiasticis commune fuit. Maximus pessimista [[natura]]e [[homo sapiens|humanae]] fuit, quia ipse dixit: "Nemo habet de suo, nisi mendacium et peccatum" ([[Evangelium secundum Ioannem|Evangelio secundum Ioannem]] 5.1). Hic [[pessimismus]] non totus in regula [[fides|fidei]] [[Ecclesia Catholica|Ecclesiae Catholicae]] servabatur. == Vita == === Familia et pueritia === Augustinus anno [[354]] [[Tagaste|Tagastae]] (hodie Souk Ahras nuncupatum) in [[Numidia]], provincia Romana [[Africa Septentrionalis|Africae septentrionalis]], natus est, patre Patricio, agrorum possessore eoque tempore pagano, et [[Monica (sancta)|Monica]] matre, pia Christiana ex familia [[Mazicani|Mazicana]]<ref>Origo Mazicana ex nomine conicitur, vide [[Monica (sancta)]]. - Augustinus se ipsum "Poenum" vocat (Contra Iulianum opus imperfetum 6,18).</ref> orta. Praenomen "Aurelius" nec in scriptis ipsius nec aliorum illius temporis attestatum est.<ref>Commentatio Augustin/Augustinismus, in: Theologische Realenzyklopädie 4, S. 645ss., ibi p. 646; Horn, Augustinus, p. 13. - Forsitan ei permutatione allatum est.</ref> Provincia Numidica tum pace fruebatur et rebus prosperis florebat, etsi controversia inter [[Donatismus|Donatistas]] et [[Ecclesia Catholica Romana|Catholicos]] non nihil agitabatur. Monica [[infans|infantem]] [[catechumenus|catechumenum]] conscripsit et ad fidem Christianam perducere conata est, [[baptismus|baptizandum]] autem non curavit; in eo usum [[Ecclesia antiqua|ecclesiae antiquae]] secuta est, in qua [[baptisma infantium]], quamquam a [[saeculum 2|saeculo secundo]] exeunte magis magisque in usu, tamen adhuc disputabatur. Multi homines sicut et Patricius, Augustini pater, in hora mortis demum baptizati sunt.<ref>Anno [[418]] demum Concilium Carthaginiense Augustini doctrinam de [[Peccatum originale|peccato originali]] assumens infantes baptizari debere statuit dicens: ''Parvuli, qui nihil peccatorum in se ipsis adhuc committere potuerunt, ideo in peccatorum remissionem veraciter baptizantur, ut in eis regeneratione mundetur, quod generatione traxerunt''. Vide: Denzinger-Schönmetzer: Enchiridion Symbolorum (...), ed. 34a. (1967), p. 83.</ref> Augustino erant frater nomine Navigius et soror, cuius nomen ignotum est quaeque vidua praeposita [[monasterium|monasterii]] feminarum facta est. Eius [[sermo patrius|materna lingua]] erat [[lingua Latina|Latina]]; [[lingua Graeca|linguam Graecam]], cuius [[scriptor]]es repudiasse videtur [[puer]]<ref>Vide: [[Confessiones (Augustinus)|Confessiones]] 1,13-14. Ibi: ''Quid autem erat causae, cur graecas litteras oderam, quibus puerulus imbuebar, ne nunc quidem mihi satis exploratum est''.</ref>, numquam bene didicit. === Disciplina Tagastae, Madauris et Karthagine === Usque ad annum [[370]] Augustinus primo scholam Tagastae frequentavit, deinde "litteraturae atque oratoriae percipiendae causa" in urbe vicina [[Madaura|Madaurorum]] (hodie M'Daourouch nominata) "peregrinatus est" (Conf. 2,3). Imprimis a [[Vergilius|Vergilii]] de [[Aeneas|Aenea]] [[Dido]]neque narrationibus commotus esse videtur (Conf. 1,13). Ab anno [[371]] [[Karthago|Karthagine]] [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, "animositate magis quam opibus patris, municipis Thagastensis admodum tenuis" (Conf. 2,3). Augustinus ibi "sartagine flagitiosorum amorum circumstrepitus" se quid amaret quaesivisse et theatra frequentavisse narrat; mox "in amorem ruit" cum femina Karthaginiensi nomine ignoto ([[Jostein Gaarder]] eam in libro „Vita brevis“ intitulato „Floria Aemilia“ nominat). Ea coniunctio per 15 annos stetit, [[concubina]] ei anno [[372]] filium peperit, cui nomen Adeodatus impositum est (Conf. 9,6). Illo tempore in [[Cicero]]nis exhortatione ad philosophiam "[[Hortensius (Cicero)|Hortensius sive de philosophia]]" dicta (cuius his diebus sola fragmenta exstant) haesit (Conf. 3,4), qua animus eius vehementer ad studium sapientiae commotus est. Adhuc anno [[386]], quo Christianus factus est, usus, quem liber attulerat, commemoravit.<ref>Conf. 8,7: " ... multi mei anni mecum effluxerant (...) ex quo (...) lecto Ciceronis Hortensio excitatus eram studium sapientiae" </ref> [[Biblia]] autem ei displicuit, sermone indocto repulsus et discrepantiis confusus. Anno [[373]] Augustinus se ad [[Manichaismus|Manichaismum]] contulit et "auditor" (sodalis simplex non in omnia officia constrictus) factus est. Ab anno [[382]] iterum se ab Manichaeismo avertere coepit. Cum anno [[383]] episcopum Manichaeum [[Faustus Milevitanus|Faustum]], a quo dissolutionem quaestionum suarum speraverat, hominem quidem "gratum et verbis iucundum", sed admodum indoctum invenit, hac de disciplina desperavit (Conf. 5,6 et 5,7). Ab anno [[375]] Augustinus magister artis rhetoricae Tagastae vixerat. Matrem ad Manichaismum convertere voluit, sed frustra. Anno sequenti se ad Karthaginem contulit, anno [[383]] Romam. === Rhetor Mediolani === Augustinus Romae scholam constituere voluit arbitrans ibi adulescentes Karthaginiensibus magis frugi ac sobriores esse , sed ea spe deiectus est (Conf. 5,8). Insuper discipuli, antequam mercedem reddiderunt, ad alium magistrum se transtulerunt (Conf. 5,12). Anno [[384]] amicis Manichaeis adiuvantibus et [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinto Aurelio Symmacho]] [[praefectus urbis|praefecto urbi]] commendante Augustinus [[Mediolanum]] vocatus est (Conf. 5,13), quem locum [[Valentinianus II]] imperator sedem regni habuit, ut ibi artem rhetoricam doceret et declamationes ad imperatores consulesque laudandos compararet. Illo temporis spatio Augustinus dubitationibus vexatus se cogitationibus Novae Academiae, quae dicitur, appropinquavit, "quod (Academici) de omnibus dubitandum esse censuerant nec aliquid veri ab homine comprehendi posse decreverant" (Conf. 5,10). Anno [[385]] mater eius Mediolani pervenit; eodem tempore, ut putatur, Augustinus catechumenus fieri constituit. Matre urgente, quae ei sponsalia liberalia ordinaverat, eodem anno se a concubina separavit, quae in Africam rediit. Filius communis apud Augustinum mansit. Usque ad diem, quo sponsa nubilis facta est, Augustinus per duos annos cum altera femina una vixit (Conf. 6,13-15). Etiam [[Ambrosius|Ambrosium]], Mediolanensem [[episcopus|episcopum]], cognovit, cuius praedicationibus offensiones Bibliorum levatae sunt, "cum (Ambrosius) ea, quae ad litteram perversitatem docere videbantur, remoto mystico velamento spiritaliter aperiret" (Conf. 6,4). Religio Christiana eum tenere coepit<ref>"Ex hoc tamen quoque iam praeponens doctrinam catholicam ..." (Conf. 6,5)</ref> simulque (circiter ab anno [[386]]) scripta [[Neoplatonismus|neoplatonica]] legit (Conf. 7,9-13), quo eo pervenit, ut [[scepticismus|scepticismum]] Academicorum reliquit. Ex tunc Augustinus magis philosophus quam orator videri voluit. Tandem litteris [[Paulus Tarsensis|Pauli apostoli]] studuit, et "perierunt illae quaestiones, in quibus (...) visus est adversari sibi et non congruere testimoniis legis et prophetarum textus sermonis eius; (...) et inveni, quidquid illac (apud Platonicos) veram legeram, hac cum commendatione gratiae tuae dici" (Conf. 7,21). Philosophia neoplatonica una cum doctrina de [[gratia]] futura erat caput et fundamentum theologiae Sancti Augustini. === Conversio ad religionem Christianam === Eodem anno Augustinus se in discrimen animi corporisque venisse narrat, quare officii munere se abdicavit (Conf. 8,1,2). Scribit (Conf. 8,12) conversionem die [[15 Augusti]] anno [[386]] evenisse, cum sub quadam fici arbore sedens et animo turbido flens audivit verba cantatiunculae [[puer]]orum [[puella]]rumque in strata ludentium, videlicet "Tolle, lege"; cum iam pridem de [[Antonius abbas|Sancto Antonio Aegyptio]] audivisset eum ex [[evangelium|evangelica]] lectione fortuita divinitus admonitum esse, sustulit codicem Pauli apostoli legitque primam eius paginam quae patuit, e capitulo decimo tertio epistulae [[Sanctus Paulus|Pauli]] ad Romanos. Verba "[[Nox]] præcessit, [[dies]] autem appropinquavit. Abiciamus ergo opera tenebrarum, et induamur arma lucis. Sicut in die honeste ambulemus: non in comessationibus, et ebrietatibus, non in cubilibus, et impudicitiis, non in contentione, et æmulatione: sed induamini [[Iesus|Dominum Jesum Christum]], et [[caro|carnis]] curam ne feceritis in desideriis" (Rom 13.12–14) ei persuaserunt, ut modum vivendi mutaret. Consilium cepit matrimonii officiique renuntiandi ac vitae contemplativae amplectendae. Augustinus conversionem suam pluries descripsit. Narrationis in libro octavo Confessionum notissima factae multae imagines litteraeque posterorum memoriam eius habent. In narratione secundum consuetudines temporis valde elaborata et vita [[Antonius abbas|Antonii abbatis]] et vocatio [[Bartholomaeus (apostolus)|Nathanaelis apostoli]] (Io 1,45-51), quem [[Iesus]] "sub ficu" viderat, coniunctae sunt. === Cassiciacum et reditio in Africam === Una cum quibusdam propinquis amicisque Augustinus in praedium cuiusdam Verecundi amici recessit, quod Cassiciaci (forsitan hodiernus ''Cassiago'' ad [[Larius lacus|Larium lacum]]) situm erat (Conf. 9,4); hic complura scripta confecit. In [[Vigilia Paschalis|vigilia paschali]] anni [[387]] (die 24./25. Aprilis) una cum [[Adeodatus|Adeodato]] filio et amico suo Alypio Mediolani ab Ambrosio baptizatus est (Conf. 9,6); traditio [[Medium aevum|medioaevalis]] vult tum hymnum [[Te Deum laudamus]] exstitisse. Baptisma pro Augustino (sicut pro multis Christianis illius temporis) secessionem a mundo valebat (Conf. 9,2). Inde reditionem in Africam praeparavit. Quod autem [[usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], qui cum [[Theodosius I|Theodosio I]] imperatore bellum gessit, classe portus Romanos custodivit, Augustinus cum suis diu [[Ostia]]e haerebat. Augustini mater Monica ibi anno [[387]] mortua est (Conf. 9,9-12). Demum sub finem anni [[388]] Augustinus Karthaginem advenit. Augustinus et Alypius iam erant "servi Dei" ([[laicus|laici]], qui [[Consilia Evangelica|vitam perfectam]] vivere constituerunt), cum Karthaginem venerunt. Amici Tagastae in domo Augustini habitaverunt, ubi per duos annos vitam contemplativam egerunt; hoc tempore Adeodatus mortuus est, ad quem se liber ''de magistro'' anno [[389]] conscriptus converterat. Augustinus hic primum multorum scriptorum dogmaticorum, quae contra Christianos non catholicos versa erant, perfecit, scilicet commentarium ''de Genesi contra Manichaeos'' ([[Patrologia Latina]] 34). === Conditor monasterii et episcopus Hipponensis === Anno [[391]] Augustinus [[Hippo Regius|Hipponem]] se contulit, ut pro „servis Dei“ [[monasterium]] conderet; cum sermonem Valerii, episcopi Hipponensis, audivit, a fidelibus praesentibus coactus est, ut [[Sacri Ordines|sacros ordines]] [[presbyter]]atus susciperet; quae consecratio eodem anno facta est. Valerius Augustino fundum dedit, quo idem primum monasterium Africae condidit. Anno [[394]] Valerius eum [[Auxiliarius|episcopum auxiliarium]] consecravit, qui officium episcopi magis magisque suscepit. Valerio mortuo Augustinus ab anno [[396]] usque ad mortem munere episcopi Hipponensis functus est. Ex tunc vitam contemplativam deserere, praedicare et res iuridicas administrativasque gerere debuit. Protinus pauper vixit, sedulo contra disciplinas non catholicas sicut [[Manichaismus|Manichaismum]], [[Donatismus|Donatismum]] et [[Pelagius|Pelagianismum]] pugnavit. Praeterea decursu annorum plus quam 100 opera dictavit. Anno [[396]]/[[397]] primo theologiam gratiae elaboravit; [[Confessiones (Augustinus)|Confessiones]], quibus vitam usque ad reditionem in Africam, sed etiam cogitationes theologicas philosophicasque proposuit, anno [[397]]/[[398]] conscripsit; libri [[De Trinitate]] inter [[399]] - [[419]] effecti sunt. Ut propugnator contra [[Donatismus|Donatistas]], in quorum conversionem etiam [[auctoritas|auctoritate]] publica utebatur, Augustinus dux ecclesiae [[Africa]]e factus est. Etiam adversus episcopos Romanos [[libretaslibertatem]] ecclesiae Africae praedicavit. Roma a [[Visigothi]]s anno [[410]] capta libros [[De civitate Dei]] ab anno [[413]] usque ad annum [[426]] composuit, quibus distinctionem inter civitatem terrenam et civitatem Dei introduxit, quae per saecula valebit; praeterea opinioni Christianos, cum deos antiquos neglexissent, causam Romae expugnatae esse vel ruina Romae consilia salvifica Dei corrupta esse se opposuit. Augustinus anno [[430]] mortuus est, dum [[Vandali]] Hipponem obsedebant. Reliquiae eius hodie in ecclesia [[Sanctus Petrus in caelo aureo|Sancti Petri in caelo aureo]] [[Ticinus (Italia)|Ticini]] [[Italia septentrionalis|Italiae septentrionalis]] requiescunt. == Opera == Opera sua sunt, inter permulta: * ''Contra Academicos'' (386) * ''De immortalitate [[anima]]e'' (387) * ''De [[musica]]'' (388) * ''De magistro'' (389) * ''De [[liberum arbitrium|libero arbitrio]]'' (388-395) * ''Contra Manichaeos de duabus animabus'' (392) * ''De doctrina Christiana libri IV'' (396/97) * ''[[Confessiones (Augustinus)|Confessiones]]'' (397-401) * '' [[De Trinitate|De trinitate libri XV]]'' (399-419) * '' [[De civitate Dei]]'' (413-426) * ''Retractationes'' (428) {{NexInt}} * [[Augustiniani]] * ''[[Augustinian Studies]]'' (diurnum) * [[Bellum iustum]] * [[Coniectura Augustiniana]]<!--Augustinian hypothesis--> * [[Ecclesiologia]] * [[Filioque]] * "[[In necessariis unitas, in dubiis libertas, in omnibus caritas]]" * [[Incurvatus in se]] * [[Institutum Augustinianum]]<!-- * [[Mar Ammo]]--> * [[Ordo Sancti Augustini]] * [[Otium]] * [[Peccatum originale]] * [[Pelagianismus]] * [[Praedestinatio]] * [[Ratio Constantiniana]]<!--Constantinian shift--> * [[Scholasticismus]]<!-- * [[Theodice Augustiniana]] = ??A. theodicy--> * [[Veritas]] * [[Voluntas libera]] == Notae == <references/> == Bibliographia == * ''Ancient Christian Writers: The Works of the Fathers in Translation.'' [[1978]]. Novi Eboraci: Newman Press. * Augustine, Saint. [[1974]]. ''The Essential Augustine.'' Ed 2a, ed. Vernon Joseph Bourke. Indianapoli: Hackett. * Ayres, Lewis. [[2010]]. ''Augustine and the Trinity.'' Cantabrigiae: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-83886-3. * {{cite book|last=Bourke|first=Vernon Joseph|title=Augustine's Quest of Wisdom|year=[[1945]]|publisher=Bruce|location=Milwaukee}} * {{cite book|last=Bourke|first=Vernon Joseph|title=Wisdom From St. Augustine|year=[[1984]]|publisher=Center for Thomistic Studies|location=Houston}} * {{cite journal |author= Brachtendorf J | issue=[[1997]] |title= Cicero and Augustine on the Passions|journal= Revue des Études Augustiniennes |volume= 43|pages= 289–308}} * {{cite book | title = Augustine of Hippo | author = Brown, Peter | publisher = University of California Press | location = Berkeleiae | year = [[1967]] | isbn = 0520001869 }} * {{cite journal | last=Burke | first=Cormac | title=St. Augustine and Conjugal Sexuality | journal=Communio | year=[[1990]] | volume=IV | issue=17 | publisher= | url=http://www.cormacburke.or.ke/node/355 | doi= | pages=545–565}} * {{cite book | last = Burnaby | first = John | title = Amor Dei: A Study of the Religion of St. Augustine |year=[[1938]]| publisher = The Canterbury Press Norwich | isbn = 1853110221 }} * {{cite book|last=Clark|first=Mary T.|title=Augustine| year=[[1994]]|publisher=Geoffrey Chapman|isbn=9780225666816}} * {{cite book|last=Deane|first=Herbert A.|title=The Political and Social Ideas of St. Augustine|year=[[1963]]|publisher=Columbia University Press|location=Novi Eboraci}} * {{cite journal | last=Doull | first=James A. | title=Augustinian Trinitarianism and Existential Theology | journal=Dionysius | year=[[1979]] | volume=III | pages=111–159}} * {{cite journal | last=Doull | first=James A. | title=What is Augustinian "Sapientia"?| journal=Dionysius | year=[[1988]] | volume=XII | pages=61–67}} * {{cite book |author=Fitzgerald, Allan D., O.S.A., General Editor |title=Augustine through the Ages: An Encyclopedia |publisher = William B. Eerdmans Publishing Co. | location = Grand Rapids Michiganiae | year=[[1999]] | isbn = 080283843X}} * Ferguson, Everett. [[1999]]. ''Christianity in Relation to Jews, Greeks, and Romans.'' Londinii: Taylor & Francis. ISBN 0-8153-3069-3. * {{cite book|last=Gilson|first=Etienne|title=The Christian Philosophy of St. Augustine|year=[[1960]]|publisher=Random House|location=Novi Eboraci|others=L. E. M. Lynch, trans}} * {{cite book|last=Lawless|first=George P.|title=Augustine of Hippo and His Monastic Rule|year=[[1987]]|publisher=Clarendon Press|location=Oxford}} * {{cite book|editor1-last=LeMoine|editor1-first=Fannie|editor2-first=Christopher|editor2-last=Kleinhenz|series=Garland Medieval Casebooks|volume=9|title=Saint Augustine the Bishop: A Book of Essays|location=Novi Eboraci|publisher=Garland|year=[[1994]]}} * {{cite book|last=Lubin|first=Augustino|title=Orbis Augustinianus sive conventuum ordinis eremitarum Sancti Augustini - chorographica et topographica descriptio|location=Lutetiae|year=1659|url=http://www.cassiciaco.it/ITA/001ago/Agostiniani/lubin_conventi/lubin_600.htm}} * {{cite book | last = Mackey | first = Louis| title = Faith Order Understanding: Natural Theology in the Augustinian Tradition | publisher = PIMS | location = Totonti | year = [[2011]] | isbn = 9780888444219 }} * {{cite book | last = Magee | first = Bryan| title = The Story of Thought | publisher = The Quality Paperback Bookclub | location = Londinii | year = [[1998]] | isbn = 0789444550}}. * {{cite book | last = Magee | first = Bryan| title = The Story of Philosophy: The Essential Guide to the History of Western Philosophy | publisher = DK Pub | location = Novi Eboraci| year = [[1998]] | isbn = 078947994X}}. * {{cite book|title=Augustine: A Collection of Critical Essays |year=[[1972]] |publisher=Anchor|location=Garden City Novi Eboraci|editor=Markus, R. A.}} * {{cite book | title = Augustine | author = Matthews, Gareth B. | publisher = Blackwell | year = [[2005]] | isbn = 0631233482}} * {{cite book|last=Nash|first=Ronald H|title=The Light of the Mind: St Augustine's Theory of Knowledge|year=[[1969]]|publisher=University Press of Kentucky|location=Lexington}}. * {{cite book | editor-last = Wiener | editor-first = Philip | title = Dictionary of the History of Ideas | publisher = Scribner | location = Novi Eboraci | year = [[1973]] | isbn = 0684132931|volume=3 | chapter = Platonism in the Renaissance | chapterurl=http://xtf.lib.virginia.edu/xtf/view?docId=DicHist/uvaBook/tei/DicHist3.xml;chunk.id=dv3-64 | last = Nelson | first = John Charles | pages = 510–15 (vol. 3) | quote=''Saint Augustine asserted that Neo-Platonism possessed all spiritual truths except that of the Incarnation.''}}. * {{cite book|last=O'Daly|first=Gerard|title=Augustine's Philosophy of the Mind|year=[[1987]] |publisher=University of California Press|location=Berkeleiae}}. * {{cite book | last = O'Donnell | first = James | title = Augustine: A New Biography | publisher = ECCO | location = Novi Eboraci | year = [[2005]] | isbn = 0060535377}}. * {{cite book|last=Pagels|first=Elaine|title=Adam, Eve, and the Serpent: Sex and Politics in Early Christianity|publisher=Vintage Books|year=[[1989]]|isbn=0679722327}}. * {{cite book |author=Plumer, Eric Antone, |title=Augustine's Commentary on Galatians |publisher=Oxford University Press |year=[[2003]] | isbn = 0199244391}}. * {{cite book | title = Saint Augustine the Algerian | author = Pollman, Karla | publisher = Edition Ruprecht | location = Göttingen | year = [[2007]] |isbn=3897442094}}. * {{cite book|last=Pottier|first=René|title=Saint Augustin le Berbère |publisher=Fernand Lanore|year=[[2006]] |isbn=2851572822|language=}}. * ''Règle de St. Augustin pour les religieuses de son ordre; et Constitutions de la Congrégation des Religieuses du Verbe-Incarné et du Saint-Sacrament'' (Lyon: Chez Pierre Guillimin, [[1662]]), 28–29. Confer editionem Lyon (Chez Briday, Libraire, 1962), 22–24. Editio Anglica (Novi Eboraci: Schwartz, Kirwin, and Fauss, [[1893]]), 33–35. * Rist, John M. 1994. Augustine: ancient thought baptized. Cantabrigiae: Cambridge University Press. ISBN 0-521-46084-0 {{Google Books|7YeKchlhn7MC|Paginae selectae}} * {{cite book | last = Ruickbie | first = Leo | pages=57–8|title = Witchcraft out of the Shadows | publisher = Robert Hale | location = Londinii | year = [[2004]] | isbn = 0709075677 }} * Salway, Benet. [[1994]]. What's in a Name? A Survey of Roman Onomastic Practice from c. 700 B.C. to A.D. 700. ''The Journal of Roman Studies'' 84: 124–145. JSTOR 300873. ISSN 0075-4358<!--Society for the Promotion of Roman Studies--> {{doi|10.2307/300873}}. * {{cite book|last=Starnes|first=Colin| title=Augustine's Conversion: A Guide to the Arguments of Confessions I-IX|year=[[1990]]|publisher=Wilfred Laurier University Press|location=Waterloo Ontarionis}} * Stock, Brian. [[1996]]. ''Augustine the Reader: meditation, self-knowledge and the ethics of interpretation''. Cantabrigiae Massachusettensium: Harvard University Press. ISBN 0-674-05276-5. [http://bmcr.brynmawr.edu/1996/96.09.01.html Recensio apud ''BMCR''] * {{cite book | last = Tanquerey | first = Adolphe| title = The Spiritual Life: A Treatise on Ascetical and Mystical Theology | publisher = Tan Books & Publishers | location = Rockfordiae Illinoesiae | year = [[2001]] | isbn = 0895556596|pages=37)}} * {{cite book |title= S. Agostino: Introduzione alla Dottrina della Grazia |last= Trapè |first= A. |location= Romae|publisher= Città Nuova |year=[[1990]] | series = Collana di Studi Agostiniani 4 | volume = I - Natura e Grazia | page = 422 | isbn= 8831134027}} * {{cite book | last = von Heyking | first = John | title = Augustine and Politics as Longing in the World | publisher = University of Missouri Press | location = Columbia | year = [[2001]] | isbn = 0826213499 }} * Weiskotten, Herbert T. [[2008]]. ''The Life of Saint Augustine: A Translation of the Sancti Augustini Vita by Possidius, Bishop of Calama.'' Merchantville Novae Caesareae: Evolution Publishing. ISBN 1-889758-90-6. * Zumkeller, Adolar. [[1986]]. ''Augustine's Ideal of the Religious Life.'' Novi Eboraci: Fordham University Press. ISBN 0-8232-1105-3. * Zumkeller, Adolar. [[1987]]. ''Augustine's Rule.'' Villanovae: Augustinian Press. ISBN 0-941491-06-4. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Augustinus|Augustinum}} {{vicicitatio|Aurelius Augustinus|Augustinum}} {{Vicifons|Aurelius Augustinus}} ;Biographia et iudicium * [https://web.archive.org/web/20060610111127/http://augnet.org/ Ordo Sancti Augustini,] apud https://web.archive.org/web/20060610111127/http://augnet.org/ * [http://www.orthodoxinfo.com/inquirers/bless_aug.aspx ''Blessed Augustine of Hippo: His Place in the Orthodox Church,''] apud http://www.orthodoxinfo.com/ * [https://web.archive.org/web/20100528110934/http://www.villanova.edu/mission/spirituality/about/ ''Augustine's World: An Introduction to His Speculative Philosophy,''] Donaldi Burt, OSA, membro Ordinis Augustiniani in Universitate Villanova,l apud www.villanova.edu ;Bibliographia * [http://www.earlychurch.org.uk/augustine.php Augustine Hipponensis,] apud http://www.earlychurch.org.uk/. ;Opera Augustini * [https://web.archive.org/web/20210309192235/http://www.doxologypress.org/theaudio/index.html "City of God, Confessions, Enchiridion, Doctrine,"] apud www.doxologypress.org (audio books, Anglice) * [http://www.augustinus.it/latino/index.htm Opera omnia] {{Ling|Latine}} * [http://www.intratext.com/Catalogo/Autori/AUT31.HTM Aurelius Augustinus] apud www.intratext.com (IntraText Digital Library) * [http://www.augustinus.it Textus Latinus et Italicus,] apud www.augustinus.it * [http://www.documentacatholicaomnia.eu/20_40_0354-0430-_Augustinus,_Sanctus.html Sanctus Augustinus,] apud www.documentacatholicaomnia.eu (Latine) * [http://www.kath.net/detail.php?id=19416 De sermonibus Sancti Augustini nuperrime inventis]{{Ling|Latine}} * [http://www.ccel.org/a/augustine/ Sanctus Augustine,] apud http://www.ccel.org/ (Christian Classics Ethereal Library) * {{cite book |author= Saint Augustine |title= The Happy Life; Answer to Sceptics; Divine Providence and the Problem of Evil; Soliloquies |url= http://books.google.ru/books?id=u4EJZWrmqgkC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false |publisher= Catholic University of America Press |location= Civitates Foederatae |year= [[2008]] |isbn= 9780813215518 }} ;Lectiones papales * [[Papa]]e [[Benedictus XVI|Benedicti XVI]] lectiones de Augustino inter audientias generales. ** [http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi/audiences/2008/documents/hf_ben-xvi_aud_20080109_it.html die] [[9 Ianuarii]] [[2008]] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} et aliis sermonibus. ** [http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi/audiences/2008/documents/hf_ben-xvi_aud_20080116_it.html die] [[16 Ianuarii]] [[2008]] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} et aliis sermonibus. ** [http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi/audiences/2008/documents/hf_ben-xvi_aud_20080130_it.html die] [[30 Ianuarii]] [[2008]] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} et aliis sermonibus. ** [http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi/audiences/2008/documents/hf_ben-xvi_aud_20080220_it.html die] [[20 Februarii]] [[2008]] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} et aliis sermonibus. ** [http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi/audiences/2008/documents/hf_ben-xvi_aud_20080227_it.html die] [[27 Februarii]] [[2008]] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} et aliis sermonibus. ;Generalia * [http://www.bartleby.com/210/8/281.html "St. Augustine, Bishop and Confessor, Doctor of the Church," in ''Butler's Lives of the Saints,''] www.bartleby.com. * [http://www.catholicrevelations.com/category/saints/the-life-biography-of-st-augustine-of-hippo-saint-bishop-confessor-doctor-of-the-catholic-church.html The Life and Writings of St. Augustine of Hippo: Bishop & Doctor of the Christian Church]. * [http://www9.georgetown.edu/faculty/jod/augustine/ ''Augustine of Hippo,''] ed. James J. O'Donnell, apud www9.georgetown.edu. * [http://en.wikiversity.org/wiki/Augustine_of_Hippo/Augustine's_Theory_of_Knowledge ''Theoria Augustini cognitionis,''] en.wikiversity.org. * [http://www.aug.edu/augusta/iconography/augustine.html Pagina Augustini,] www.aug.edu/. * [http://www.aug.edu/augusta/iconography/goldenLegend/augustine.htm ''The Life of St. Austin, or Augustine, Doctor,''] www.aug.edu. {{1000 paginae}} {{Myrias|Homines}} [[Categoria:Nati 354]] [[Categoria:Mortui 430]] [[Categoria:Augustinus|!]] [[Categoria:Auctores Latini antiqui]] [[Categoria:Apologetae Christiani]] [[Categoria:Autobiographi]] [[Categoria:Doctores Ecclesiae Catholicae]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Epistemologi]] [[Categoria:Eruditi Algerii]] [[Categoria:Musicologi]] [[Categoria:Mystici Christiani]] [[Categoria:Neoplatonistae]] [[Categoria:Ordines Augustiniani]] [[Categoria:Philosophi Neoplatonici]] [[Categoria:Patres Ecclesiae]] [[Categoria:Rhetores]] [[Categoria:Sancti]] [[Categoria:Scriptores Africae antiquae]] [[Categoria:Theologi]] 3ozln1l6c1vbo76ocyb5ip4qar5odgo 0 141 3975876 213649 2026-07-31T04:40:25Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3975876 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Gaius Valerius Catullus]] {{De hac redirectione|olim=213646}} 2wad5xruokdy1jl0l8kvlmtavhwawfa 0 798 3975768 3818202 2026-07-30T14:12:36Z Grufo 64423 /* Declinatio classica */ 3975768 wikitext text/x-wiki {{L|-2}} '''Declinatio secunda''' est [[declinatio (grammatica)|flexus nominum]], quae in litteram '''o''' dativo et ablativo [[Numerus singularis|singulari]] [[Exitus (grammatica)|exeunt]]. Pleraque nomina sic declinata masculina aut neutra sunt, nihilominus occurrunt nonnulla feminina ut nomina arborum (ficus, alnus, populus, cerasus...) et urbium regionumque ([[Corinthus]], [[Ephesus]], [[Aegyptus antiqua|Aegyptus]], [[Delos|Delus]]...) et domus, alvus, humus, colus... [[Declinatio secunda linguae graecae antiquae|Secundae Graecae declinationi]] similior, [[Adiectivum|adiectivorum]] [[Declinationes adiectivorum|primae classis]] (bonus, bona, bonum) eodem modo neutras et masulinas formas praebuit. == Declinatio classica == Quamquam omnia illa verba vocalem thematicam o/e praebent, sic appellatam quia inter radicem et notam casus inserta est, tamen non omnia masculina in declinatione secunda in ''-us'' desinunt. Nam ex [[Phonetica|phoneticis]] rationibus sunt etiam nomina in ''-er'' desinentia, ut 'magister' (-tri), 'liber' (-bri), 'ager' (-gri), 'puer' (pueri) , praeterea nomen sui generis 'vir' ('viri' casu genetivo). Haec verba eodem modo declinantur atque nomina in -us a quibus nominativo et vocativo singulari tantum aberrabant. <br /> <br /> {| id="toc" !colspan=5 bgcolor="#efefef"| Declinatio secunda |- bgcolor="lightgrey" ! ||colspan=2| masculina femininaque ||colspan=2| neutra |- |- bgcolor="lightgrey" ! || Singularis || Pluralis || Singularis || Pluralis |- !bgcolor="lightgrey"| Nominativus | '''dominus''' || domin'''ī''' || '''templum''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Vocativus | domin'''e''' || domin'''ī''' || templ'''um''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Accusativus | domin'''um''' || domin'''ōs''' || templ'''um''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Genitivus | domin'''ī''' || domin'''ōrum''' || templ'''ī''' || templ'''ōrum''' |- !bgcolor="lightgrey"| Dativus | domin'''ō''' || domin'''īs''' || templ'''ō''' || templ'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Ablativus | domin'''ō''' || domin'''īs''' || templ'''ō''' || templ'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Locativus | Corinth'''ī''' || ||Argentorat'''ī''' || |} <br /> <br /> {|class="wikitable" !Casus !Singularis !Pluralis |- !Nominativus |''magistĕr'' |''magistr'''ī''''' |- !Genitivus |''magistr'''ī''''' |''magistr'''ōrum''''' |- !Dativus |''magistr'''ō''''' |''magistr'''īs''''' |- !Accusativus |''magistr'''ŭm''''' |''magistr'''ōs''''' |- !Vocativus |''magistĕr'' |''magistr'''ī''''' |- !Ablativus |''magistr'''ō''''' |''magistr'''īs''''' |- |} {|class="wikitable" !Casus !Singularis !Pluralis |- !Nominativus |''puĕr'' |''puĕr'''ī''''' |- !Genitivus |''puĕr'''ī''''' |''puĕr'''ōrum''''' |- !Dativus |''puĕr'''ō''''' |''puĕr'''īs''''' |- !Accusativus |''puĕr'''ŭm''''' |''puĕr'''ōs''''' |- !Vocativus |''puĕr'' |''puĕr'''ī''''' |- !Ablativus |''puĕr'''ō''''' |''puĕr'''īs''''' |- |} Fuerunt nomina dubiae sortis inter primam et [[Declinatio quarta|quartam declinationem]] quae flexum mixtum praebent (domus, pinus, ficus, colus...). Tria nomina in -us desinentia pelagus, virus, vulgus plerumque neutri generis sunt. "Locus" duo pluralia praebet sensu distinctaː "loci" (in libro auctoris cuiusdam) et "loca" (in spatio). Locativus casus praeter ''humī'' et ''domī'' et ''bellī'' formas separatas singulari numero in nominibus urbium et parvarum insularum tantummodo servat. Aliter ablativus cum praepositione in usu erat. Genetivo plurali vetus nota casus -um nonnumquam adhuc occurrit potius quam -orum in nominibus iam in -r desinentibus (''squamigerum'' et ''horriferum'' apud [[Lucretius|Lucretium]], ''triumvirum'', ''sevirum'', ''quindecimvirum'') vel longis (magnanimum<ref>''[[Aeneis]]'' III.704.</ref>, omnigenum, consanguineum) aut in vocabulis technicis (nummum, denarium, sestertium, iugerum)<ref>[[Alfredus Ernout]], ''[https://archive.org/details/morphologiehisto00erno/page/26/mode/2up Morphologie historique du latin]'' 36. [[Cicero]], ''[[Orator (Cicero)|Orator]]'', 155-156</ref>. == Morphologia historica == * '''Nominativus singularis'''ː nota casus -s (masculinus) et -m (neuter) post vocalem thematicam o. Orthographia -os (ut Graece) in veteribus inscriptionibus frequenter occurrit (duenos = bonus<ref>[[Inscriptio Duenos]]</ref>, filios<ref>{{CIL|1|9}}</ref>, Novios Plautios<ref>{{CIL|1|561}}. Cf [[Cista Ficoroni]].</ref>, pocolom<ref>{{CIL|1|439}}</ref> etc.). Iam secundo saeculo a.C.n. ut in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] orthographia -us, -um praevalet <ref>Max Niedermann, ''Phonétique historique du latin'' 23.5.</ref>. Rursus consonans finalis imbecille pronuntiata in veteribus inscriptionibus saepe omittitur (Fourio<ref>{{CIL|1|49}}</ref>, dono<ref>{{CIL|1|379}}</ref>, pocolo<ref>{{CIL|1|442}}</ref>...). Ad duplam V vitandam -os post 'v' diutius scribi solebatː servos, salvos '''Nomina masculina in -er desinentia'''ː ''Sakros'' (sacer) in vetustissima inscriptione sexti saeculi a.C.n. in foro reperta adhuc legitur<ref>{{CIL|1|1}}, [[Lapis Niger]] dictus</ref>. Mox tamen vocalis '''o''' post '''r''' evanuit atque phonetici ita mutationem explicant quae in [[Sanscrita|Sanscrita lingua]] quoque observaturː -ros > -rs > -rr > -°ṛ > er<ref>Niedermann, ''Phonétique historique du latin'' 84 et 24.2 et 25.2.</ref>. Ita ex *agros (Graece ἀγρός) et [[Lingua Umbrica|Umbrice]] et Latine "ager" fit. Ista mutatio phonetica non occurrebat cum 1) '''r''' per [[Rhotacismus|rhotacismum]] ex '''s''' intervocali quarto saeculo nata eratː (h)umerus ex *omasos ([[Lingua Umbrica|Umbrice]] ''onse''), ita etiam 'numerus' ut indicat Numerius ex Nomasio<ref>[[Fibula Praenestina]]</ref>... 2)cum paenultima syllaba vocalem longam aut [[Diphthongus|diphthongum]] praebet (taurus, matūrus, secūrus, clārus...) 3) in [[Syllaba|dissyllabis]] quorum prima syllaba brevis est (ĕrus, fĕrus, mĕrus)<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'', 1974 pp.26-27.</ref>. Ob analogiam nonnumquam duo nominativi occurrunt, ut "socer" et "socerus" in una et eadem [[Plautus|Plautiana]] fabula<ref>[[Menaechmi (Plautus)|Menaechmi]] 957 et 1046</ref>. Etiam si illa lex phonetica post '''l''' non valet tamen apud [[Ennius|Ennium]] et [[Lucretius|Lucretium]]<ref>''De natura rerum'' III.1036ː ''ossa dedit terrae proinde ac famul infimus esset''.</ref> "famul" pro 'famulus' legitur, cui "nihil" (ex "ne hīlum") addi potest. * '''Vocativus singularis'''ː vocalis thematica nuda "e". Nomina cum suffixo -io formata vocativo in -ī desinuntː Pompei, Publi Corneli<ref>{{CIL|1|10}}</ref>, "[[Tu quoque fili mi?|Tu quoque mi fili]]ǃ". Nomina in -er desinentia vocativum nominativo similem praebent etiamsi apud Plautum "puere" legere licet<ref>''[[Pseudolus (Plautus)|Pseudolus]]'' 241ː ''i prae puere''...</ref>. Et nomen e Graeco sumptum cum i longa, Darīus, vocativum "Darīe" habet. Vocativus 'dei' ante auctores Christianos deus erat, non dee. * '''Accusativus singularis'''ː nota casus -m, tertio saeculo a.C.n. -om > -um. M finalis in veteribus inscriptionibus nonnumquam deest<ref>{{CIL|1|9}}ː ''honc oino ... optumo''</ref> . Ut in nominativo Sallustii tempore adhuc post 'v' scribunt -omː ''servom, salvom.''.. * '''Genetivus singularis'''ː nota casus -î, quae ad diphthongum non referenda est etiamsi in inscriptionibus, postquam 'ei' eodem modo atque 'ī' pronuntiabatur, i longa orthographia pseudoarchaïca ei notabatur<ref>{{CIL|1|585}}ː ''populi Romanei''</ref>. Contra in antiquioribus inscriptionibus, ut in senatus consulto de Bacchanalibus omnes genitivi huius modi in i desinunt. In nominibus cum suffixo -io formatis duae vocales coaluerunt -ii > iː Valeri, Afrani, Pompei etc. Tempore imperatorum Romanorum mos scribendi (et pronuntiandi ?) ii apparuit<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'' 29.</ref>. * '''Dativus singularis'''ː nota casus -ōi (Osce ''hurtui'' = horto, Graece λόγῲ, in [[Fibula Praenestina|fibula Praenestina]] Numasioi = Numerio). -ōi > -ō ut Graece. * '''Ablativus singularis'''ː nota casus -ōd quae adhuc legitur in [[Sepulcrum Scipionum|Scipionum sepulchro]] (Gnaivod) et in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] (poplicod, preivatod...) ubi orthographia iam archaeva esse putatur. D finalis post vocalem longam evanuitː ita Latine in hac declinatione dativus et ablativus non iam distinguuntur. * '''Locativus singularis'''ː vocalis thematica e cum nota casus ī = - ei > -ī. Ei in veteribus inscriptionibus adhuc legitur (Delei<ref>{{CIL|1|830}}. {{CIL|3|7840}}</ref>, Lanuviei cf Osce ''terei'' et Graece ἐκεῖ). Sic locativus [[Pronomen demonstrativum|pronominum demonstrativorum]] adverbiis locativis Latinis "hīc" et "illīc" origini fuit (ex *hei-ce et *illei-ce)<ref>Pierre Monteil, ''Eléments de phonétique et de moorphologie du latin'', 1974 p.162.</ref>. In nominibus cum suffixo -io formatis duae vocales i non coalescuntː [[Brundisium|Brundisii]]. Cf. [[Publius Terentius Afer|Terentius]]<ref>''[[Eunuchus (Terentius)|Eunuchus]]'' 519.</ref>ː : ''rus [[Sunium|Sunii]] ecquod habeam et quam longe a mari'' * '''Instrumentalis vestigia'''ː instrumentalis sub ablativo latet in quem immersus est. Nihilominus philologi in adverbio certē quod aliquo modo certō duplicat, veterem notam casus instrumentalis ē agnoscunt<ref>Ernout, ''Morphologie...'' 31</ref>. Unde rectē, iustē etc. * '''Nominativus/accusativus pluralis neuter'''ː Nota casus ă ut Graece δῶρα. Econtra ā in [[Linguae Oscoumbricae|dialectis Oscoumbricis]], fortasse Latine in numeris 'trigintā, quadragintā etc. servatum. * '''Nominativus pluralis'''ː nota casus -oi ut Graece sed Latine oi > ei > ī. Diphthongus in [[Carmen Saliare|Carmine Saliari]] adhuc oe notaturː ''pilumnoe poploe''<ref>[[Sextus Pompeius Festus|Festus]] 224.4ː ''pilumnoe poploe, in carmine Saliari, velut pilis uti assueti''.</ref>. Quod congruit cum translitteratione tituli fabulae Terentianaeː ''[[Adelphoe]]'' ex ἄδελφοι. In senatus consulto de Bacchanalibus ineunte secundo saeculo a.C.n. diphthongus 'ei' notabatur (foideratei, oinversei, virei). Deinde i longa quidem pronuntiabatur sed in inscriptionibus diu utraque orthographia in usu fuit, et 'i' et 'ei' eo magis quod [[Grammatica|grammatici]] docebant nominativum pluralem a genetivo singulari graphia 'ei' distinguendum esse. Ut poeta [[Gaius Lucilius|Lucilius]] libro nono ''Saturarum''<ref>64-66. Commentarius apud [[Quintilianus|Quintilianum]], ''Inst. or.'' I.7.15 et grammaticum Charisium I.79.1. Idem praecipiebat [[Nigidius Figulus]] apud [[Aulus Gellius|Aulum Gellium]], ''[[Noctes Atticae]]'' XIII.26.4. Roland Kent, "[https://www.jstor.org/stable/pdf/288617.pdf?refreqid=excelsior%3A19f04a8d5d6a29e2ee0974a2690a51cb Lucilius on EI and I]", ''The American Journal of Philology'' , 1911ː 272-293.</ref>ː : ''Iam puerei venereː E postremum facito atque I'' : ''ut puerei plures fiant. I si facis solum'' : ''pupilli, pueri, Luciliː hoc unius fiet.'' Nomina cum suffixo -io formata utramque "i" servantː Corinthiī, radiī... Tempore imperatorum tantummodo nonnumquam coalescunt<ref>[[Propertius]] IV.1.34 ''Gabi''.</ref>. Umbrice et Osce nota casus -es erat ut in aliis linguis indoeuropaeis unde -oes > -ōs quod scribitur -usː ''Ikuvinus'' = Iguvini. Nam lingua Latina ut Graeca -oi a [[Pronomen demonstrativum|pronominibus demonstrativis]] ad nomina transtulisse putatur. Circa [[Capua Vetus|Capuam]], [[Praeneste]], [[Tibur]] inveniuntur in inscriptionibus nonnulli nominativi plurales in -es<ref>{{CIL|1|1447}}ː ''coques, magistres''.</ref>, -eis<ref>{{CIL|1|677}}ː ''magistreis''. {{CIL|1|584}}ː ''Minucieis Rufeis''</ref>. Fortasse e mixtura dialectorum velut [[Hybrida|hybridae]] nati sunt. * '''Accusativus pluralis'''ː -ons > -ōs. O protenditur ad 'n' evanescentem compensandum. * '''Genetivus pluralis'''ː nota indoeuropaea -ōm (Graece λόγων; [[Lingua Osca|Osce]] Nuvlanum = Nolanorum) Latine -ŏm (vocalis finalis ante consonantem aliam quam s corripitur) et postremo -um fit. Qui genetivus adhuc in veteribus poetis (Ennius, Plautus<ref>[[Mostellaria (Plautus)|Mostellaria]] 120ː ''parentes fabri liberum sunt'' sed 'liberorum' versu sequenti.</ref>) et inscriptionibus occurrit necnon in multis locutionibus ad mensuram et monetam pertinentibus etiam Ciceronis tempore<ref>Cicero, ''[[Orator (Cicero)|Orator]]'', 155-156</ref> (nummum, [[Denarius|denarium]], [[Sestertius|sestertium]], [[Iugerum|iugerum]], [[Modius|modium]]...). Cf "pro deum fidem", "praefectus fabrum". Novam notam per analogiam e [[Declinatio Prima|prima declinatione]] (-ārum) ductam sibi elegit lingua Latinaː -ōrum, quae primum in [[Pronomen demonstrativum|pronominibus demonstrativis]] apparuisse videtur quoniam in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] ter 'eorum' ex una parte legitur et ex altera 'socium' = sociorum. * '''Dativus/Ablativus pluralis'''ː nota casus -īs ex *-ois (Osce Nuvlanuis = Nolanis, Graece λόγοις). Forma media -eis frequenter in inscriptionibus<ref>{{CIL|1|583}} ː ''anneis''. {{CIL|1|585}}ː ''cetereis agreis loceis aedificieis''</ref> atque etiam in nonnullis manuscriptis occurrit. Nomina cum suffixo -io formata primo utramque "i" servantː consiliis, iudiciis... Tempore imperatorum tantummodo coalescere incipiuntː ita in tabula Ancyrana ''[[Res gestae Divi Augusti|Rerum gestarum Divi Augusti]]'' formae coalitae et non coalitae alternantː municipis et municipiis, stipendis etc. == Notae == <references /> == Nexus externi == {{Victionarium|en:Appendix:Latin second declension}} {{Grammatica Latina|Nomen}} [[Categoria:Grammatica Latina]] [[cs:Latinské skloňování#Substantiva 2. deklinace]] [[en:Latin declension#Second declension (o)]] [[mk:Латински деклинации#Втора деклинација]] [[sr:Друга деклинација именица у латинском језику]] ilj7qf9dnq583roauwuz480adtg8ycp 3975770 3975768 2026-07-30T14:14:03Z Grufo 64423 /* Declinatio classica */ 3975770 wikitext text/x-wiki {{L|-2}} '''Declinatio secunda''' est [[declinatio (grammatica)|flexus nominum]], quae in litteram '''o''' dativo et ablativo [[Numerus singularis|singulari]] [[Exitus (grammatica)|exeunt]]. Pleraque nomina sic declinata masculina aut neutra sunt, nihilominus occurrunt nonnulla feminina ut nomina arborum (ficus, alnus, populus, cerasus...) et urbium regionumque ([[Corinthus]], [[Ephesus]], [[Aegyptus antiqua|Aegyptus]], [[Delos|Delus]]...) et domus, alvus, humus, colus... [[Declinatio secunda linguae graecae antiquae|Secundae Graecae declinationi]] similior, [[Adiectivum|adiectivorum]] [[Declinationes adiectivorum|primae classis]] (bonus, bona, bonum) eodem modo neutras et masulinas formas praebuit. == Declinatio classica == Quamquam omnia illa verba vocalem thematicam o/e praebent, sic appellatam quia inter radicem et notam casus inserta est, tamen non omnia masculina in declinatione secunda in ''-us'' desinunt. Nam ex [[Phonetica|phoneticis]] rationibus sunt etiam nomina in ''-er'' desinentia, ut 'magister' (-tri), 'liber' (-bri), 'ager' (-gri), 'puer' (pueri) , praeterea nomen sui generis 'vir' ('viri' casu genetivo). Haec verba eodem modo declinantur atque nomina in -us a quibus nominativo et vocativo singulari tantum aberrabant. {{Vsep}} {| id="toc" !colspan=5 bgcolor="#efefef"| Declinatio secunda |- bgcolor="lightgrey" ! ||colspan=2| masculina femininaque ||colspan=2| neutra |- |- bgcolor="lightgrey" ! || Singularis || Pluralis || Singularis || Pluralis |- !bgcolor="lightgrey"| Nominativus | '''dominus''' || domin'''ī''' || '''templum''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Vocativus | domin'''e''' || domin'''ī''' || templ'''um''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Accusativus | domin'''um''' || domin'''ōs''' || templ'''um''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Genitivus | domin'''ī''' || domin'''ōrum''' || templ'''ī''' || templ'''ōrum''' |- !bgcolor="lightgrey"| Dativus | domin'''ō''' || domin'''īs''' || templ'''ō''' || templ'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Ablativus | domin'''ō''' || domin'''īs''' || templ'''ō''' || templ'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Locativus | Corinth'''ī''' || ||Argentorat'''ī''' || |} {{Vsep}} {|class="wikitable" !Casus !Singularis !Pluralis |- !Nominativus |''magistĕr'' |''magistr'''ī''''' |- !Genitivus |''magistr'''ī''''' |''magistr'''ōrum''''' |- !Dativus |''magistr'''ō''''' |''magistr'''īs''''' |- !Accusativus |''magistr'''ŭm''''' |''magistr'''ōs''''' |- !Vocativus |''magistĕr'' |''magistr'''ī''''' |- !Ablativus |''magistr'''ō''''' |''magistr'''īs''''' |- |} {|class="wikitable" !Casus !Singularis !Pluralis |- !Nominativus |''puĕr'' |''puĕr'''ī''''' |- !Genitivus |''puĕr'''ī''''' |''puĕr'''ōrum''''' |- !Dativus |''puĕr'''ō''''' |''puĕr'''īs''''' |- !Accusativus |''puĕr'''ŭm''''' |''puĕr'''ōs''''' |- !Vocativus |''puĕr'' |''puĕr'''ī''''' |- !Ablativus |''puĕr'''ō''''' |''puĕr'''īs''''' |- |} Fuerunt nomina dubiae sortis inter primam et [[Declinatio quarta|quartam declinationem]] quae flexum mixtum praebent (domus, pinus, ficus, colus...). Tria nomina in -us desinentia pelagus, virus, vulgus plerumque neutri generis sunt. "Locus" duo pluralia praebet sensu distinctaː "loci" (in libro auctoris cuiusdam) et "loca" (in spatio). Locativus casus praeter ''humī'' et ''domī'' et ''bellī'' formas separatas singulari numero in nominibus urbium et parvarum insularum tantummodo servat. Aliter ablativus cum praepositione in usu erat. Genetivo plurali vetus nota casus -um nonnumquam adhuc occurrit potius quam -orum in nominibus iam in -r desinentibus (''squamigerum'' et ''horriferum'' apud [[Lucretius|Lucretium]], ''triumvirum'', ''sevirum'', ''quindecimvirum'') vel longis (magnanimum<ref>''[[Aeneis]]'' III.704.</ref>, omnigenum, consanguineum) aut in vocabulis technicis (nummum, denarium, sestertium, iugerum)<ref>[[Alfredus Ernout]], ''[https://archive.org/details/morphologiehisto00erno/page/26/mode/2up Morphologie historique du latin]'' 36. [[Cicero]], ''[[Orator (Cicero)|Orator]]'', 155-156</ref>. == Morphologia historica == * '''Nominativus singularis'''ː nota casus -s (masculinus) et -m (neuter) post vocalem thematicam o. Orthographia -os (ut Graece) in veteribus inscriptionibus frequenter occurrit (duenos = bonus<ref>[[Inscriptio Duenos]]</ref>, filios<ref>{{CIL|1|9}}</ref>, Novios Plautios<ref>{{CIL|1|561}}. Cf [[Cista Ficoroni]].</ref>, pocolom<ref>{{CIL|1|439}}</ref> etc.). Iam secundo saeculo a.C.n. ut in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] orthographia -us, -um praevalet <ref>Max Niedermann, ''Phonétique historique du latin'' 23.5.</ref>. Rursus consonans finalis imbecille pronuntiata in veteribus inscriptionibus saepe omittitur (Fourio<ref>{{CIL|1|49}}</ref>, dono<ref>{{CIL|1|379}}</ref>, pocolo<ref>{{CIL|1|442}}</ref>...). Ad duplam V vitandam -os post 'v' diutius scribi solebatː servos, salvos '''Nomina masculina in -er desinentia'''ː ''Sakros'' (sacer) in vetustissima inscriptione sexti saeculi a.C.n. in foro reperta adhuc legitur<ref>{{CIL|1|1}}, [[Lapis Niger]] dictus</ref>. Mox tamen vocalis '''o''' post '''r''' evanuit atque phonetici ita mutationem explicant quae in [[Sanscrita|Sanscrita lingua]] quoque observaturː -ros > -rs > -rr > -°ṛ > er<ref>Niedermann, ''Phonétique historique du latin'' 84 et 24.2 et 25.2.</ref>. Ita ex *agros (Graece ἀγρός) et [[Lingua Umbrica|Umbrice]] et Latine "ager" fit. Ista mutatio phonetica non occurrebat cum 1) '''r''' per [[Rhotacismus|rhotacismum]] ex '''s''' intervocali quarto saeculo nata eratː (h)umerus ex *omasos ([[Lingua Umbrica|Umbrice]] ''onse''), ita etiam 'numerus' ut indicat Numerius ex Nomasio<ref>[[Fibula Praenestina]]</ref>... 2)cum paenultima syllaba vocalem longam aut [[Diphthongus|diphthongum]] praebet (taurus, matūrus, secūrus, clārus...) 3) in [[Syllaba|dissyllabis]] quorum prima syllaba brevis est (ĕrus, fĕrus, mĕrus)<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'', 1974 pp.26-27.</ref>. Ob analogiam nonnumquam duo nominativi occurrunt, ut "socer" et "socerus" in una et eadem [[Plautus|Plautiana]] fabula<ref>[[Menaechmi (Plautus)|Menaechmi]] 957 et 1046</ref>. Etiam si illa lex phonetica post '''l''' non valet tamen apud [[Ennius|Ennium]] et [[Lucretius|Lucretium]]<ref>''De natura rerum'' III.1036ː ''ossa dedit terrae proinde ac famul infimus esset''.</ref> "famul" pro 'famulus' legitur, cui "nihil" (ex "ne hīlum") addi potest. * '''Vocativus singularis'''ː vocalis thematica nuda "e". Nomina cum suffixo -io formata vocativo in -ī desinuntː Pompei, Publi Corneli<ref>{{CIL|1|10}}</ref>, "[[Tu quoque fili mi?|Tu quoque mi fili]]ǃ". Nomina in -er desinentia vocativum nominativo similem praebent etiamsi apud Plautum "puere" legere licet<ref>''[[Pseudolus (Plautus)|Pseudolus]]'' 241ː ''i prae puere''...</ref>. Et nomen e Graeco sumptum cum i longa, Darīus, vocativum "Darīe" habet. Vocativus 'dei' ante auctores Christianos deus erat, non dee. * '''Accusativus singularis'''ː nota casus -m, tertio saeculo a.C.n. -om > -um. M finalis in veteribus inscriptionibus nonnumquam deest<ref>{{CIL|1|9}}ː ''honc oino ... optumo''</ref> . Ut in nominativo Sallustii tempore adhuc post 'v' scribunt -omː ''servom, salvom.''.. * '''Genetivus singularis'''ː nota casus -î, quae ad diphthongum non referenda est etiamsi in inscriptionibus, postquam 'ei' eodem modo atque 'ī' pronuntiabatur, i longa orthographia pseudoarchaïca ei notabatur<ref>{{CIL|1|585}}ː ''populi Romanei''</ref>. Contra in antiquioribus inscriptionibus, ut in senatus consulto de Bacchanalibus omnes genitivi huius modi in i desinunt. In nominibus cum suffixo -io formatis duae vocales coaluerunt -ii > iː Valeri, Afrani, Pompei etc. Tempore imperatorum Romanorum mos scribendi (et pronuntiandi ?) ii apparuit<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'' 29.</ref>. * '''Dativus singularis'''ː nota casus -ōi (Osce ''hurtui'' = horto, Graece λόγῲ, in [[Fibula Praenestina|fibula Praenestina]] Numasioi = Numerio). -ōi > -ō ut Graece. * '''Ablativus singularis'''ː nota casus -ōd quae adhuc legitur in [[Sepulcrum Scipionum|Scipionum sepulchro]] (Gnaivod) et in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] (poplicod, preivatod...) ubi orthographia iam archaeva esse putatur. D finalis post vocalem longam evanuitː ita Latine in hac declinatione dativus et ablativus non iam distinguuntur. * '''Locativus singularis'''ː vocalis thematica e cum nota casus ī = - ei > -ī. Ei in veteribus inscriptionibus adhuc legitur (Delei<ref>{{CIL|1|830}}. {{CIL|3|7840}}</ref>, Lanuviei cf Osce ''terei'' et Graece ἐκεῖ). Sic locativus [[Pronomen demonstrativum|pronominum demonstrativorum]] adverbiis locativis Latinis "hīc" et "illīc" origini fuit (ex *hei-ce et *illei-ce)<ref>Pierre Monteil, ''Eléments de phonétique et de moorphologie du latin'', 1974 p.162.</ref>. In nominibus cum suffixo -io formatis duae vocales i non coalescuntː [[Brundisium|Brundisii]]. Cf. [[Publius Terentius Afer|Terentius]]<ref>''[[Eunuchus (Terentius)|Eunuchus]]'' 519.</ref>ː : ''rus [[Sunium|Sunii]] ecquod habeam et quam longe a mari'' * '''Instrumentalis vestigia'''ː instrumentalis sub ablativo latet in quem immersus est. Nihilominus philologi in adverbio certē quod aliquo modo certō duplicat, veterem notam casus instrumentalis ē agnoscunt<ref>Ernout, ''Morphologie...'' 31</ref>. Unde rectē, iustē etc. * '''Nominativus/accusativus pluralis neuter'''ː Nota casus ă ut Graece δῶρα. Econtra ā in [[Linguae Oscoumbricae|dialectis Oscoumbricis]], fortasse Latine in numeris 'trigintā, quadragintā etc. servatum. * '''Nominativus pluralis'''ː nota casus -oi ut Graece sed Latine oi > ei > ī. Diphthongus in [[Carmen Saliare|Carmine Saliari]] adhuc oe notaturː ''pilumnoe poploe''<ref>[[Sextus Pompeius Festus|Festus]] 224.4ː ''pilumnoe poploe, in carmine Saliari, velut pilis uti assueti''.</ref>. Quod congruit cum translitteratione tituli fabulae Terentianaeː ''[[Adelphoe]]'' ex ἄδελφοι. In senatus consulto de Bacchanalibus ineunte secundo saeculo a.C.n. diphthongus 'ei' notabatur (foideratei, oinversei, virei). Deinde i longa quidem pronuntiabatur sed in inscriptionibus diu utraque orthographia in usu fuit, et 'i' et 'ei' eo magis quod [[Grammatica|grammatici]] docebant nominativum pluralem a genetivo singulari graphia 'ei' distinguendum esse. Ut poeta [[Gaius Lucilius|Lucilius]] libro nono ''Saturarum''<ref>64-66. Commentarius apud [[Quintilianus|Quintilianum]], ''Inst. or.'' I.7.15 et grammaticum Charisium I.79.1. Idem praecipiebat [[Nigidius Figulus]] apud [[Aulus Gellius|Aulum Gellium]], ''[[Noctes Atticae]]'' XIII.26.4. Roland Kent, "[https://www.jstor.org/stable/pdf/288617.pdf?refreqid=excelsior%3A19f04a8d5d6a29e2ee0974a2690a51cb Lucilius on EI and I]", ''The American Journal of Philology'' , 1911ː 272-293.</ref>ː : ''Iam puerei venereː E postremum facito atque I'' : ''ut puerei plures fiant. I si facis solum'' : ''pupilli, pueri, Luciliː hoc unius fiet.'' Nomina cum suffixo -io formata utramque "i" servantː Corinthiī, radiī... Tempore imperatorum tantummodo nonnumquam coalescunt<ref>[[Propertius]] IV.1.34 ''Gabi''.</ref>. Umbrice et Osce nota casus -es erat ut in aliis linguis indoeuropaeis unde -oes > -ōs quod scribitur -usː ''Ikuvinus'' = Iguvini. Nam lingua Latina ut Graeca -oi a [[Pronomen demonstrativum|pronominibus demonstrativis]] ad nomina transtulisse putatur. Circa [[Capua Vetus|Capuam]], [[Praeneste]], [[Tibur]] inveniuntur in inscriptionibus nonnulli nominativi plurales in -es<ref>{{CIL|1|1447}}ː ''coques, magistres''.</ref>, -eis<ref>{{CIL|1|677}}ː ''magistreis''. {{CIL|1|584}}ː ''Minucieis Rufeis''</ref>. Fortasse e mixtura dialectorum velut [[Hybrida|hybridae]] nati sunt. * '''Accusativus pluralis'''ː -ons > -ōs. O protenditur ad 'n' evanescentem compensandum. * '''Genetivus pluralis'''ː nota indoeuropaea -ōm (Graece λόγων; [[Lingua Osca|Osce]] Nuvlanum = Nolanorum) Latine -ŏm (vocalis finalis ante consonantem aliam quam s corripitur) et postremo -um fit. Qui genetivus adhuc in veteribus poetis (Ennius, Plautus<ref>[[Mostellaria (Plautus)|Mostellaria]] 120ː ''parentes fabri liberum sunt'' sed 'liberorum' versu sequenti.</ref>) et inscriptionibus occurrit necnon in multis locutionibus ad mensuram et monetam pertinentibus etiam Ciceronis tempore<ref>Cicero, ''[[Orator (Cicero)|Orator]]'', 155-156</ref> (nummum, [[Denarius|denarium]], [[Sestertius|sestertium]], [[Iugerum|iugerum]], [[Modius|modium]]...). Cf "pro deum fidem", "praefectus fabrum". Novam notam per analogiam e [[Declinatio Prima|prima declinatione]] (-ārum) ductam sibi elegit lingua Latinaː -ōrum, quae primum in [[Pronomen demonstrativum|pronominibus demonstrativis]] apparuisse videtur quoniam in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] ter 'eorum' ex una parte legitur et ex altera 'socium' = sociorum. * '''Dativus/Ablativus pluralis'''ː nota casus -īs ex *-ois (Osce Nuvlanuis = Nolanis, Graece λόγοις). Forma media -eis frequenter in inscriptionibus<ref>{{CIL|1|583}} ː ''anneis''. {{CIL|1|585}}ː ''cetereis agreis loceis aedificieis''</ref> atque etiam in nonnullis manuscriptis occurrit. Nomina cum suffixo -io formata primo utramque "i" servantː consiliis, iudiciis... Tempore imperatorum tantummodo coalescere incipiuntː ita in tabula Ancyrana ''[[Res gestae Divi Augusti|Rerum gestarum Divi Augusti]]'' formae coalitae et non coalitae alternantː municipis et municipiis, stipendis etc. == Notae == <references /> == Nexus externi == {{Victionarium|en:Appendix:Latin second declension}} {{Grammatica Latina|Nomen}} [[Categoria:Grammatica Latina]] [[cs:Latinské skloňování#Substantiva 2. deklinace]] [[en:Latin declension#Second declension (o)]] [[mk:Латински деклинации#Втора деклинација]] [[sr:Друга деклинација именица у латинском језику]] ixy137bf317ffzm20vx9ijnynovhbxt 3975772 3975770 2026-07-30T14:23:09Z Grufo 64423 /* Declinatio classica */ Ordinem casuum in tabella mutavi 3975772 wikitext text/x-wiki {{L|-2}} '''Declinatio secunda''' est [[declinatio (grammatica)|flexus nominum]], quae in litteram '''o''' dativo et ablativo [[Numerus singularis|singulari]] [[Exitus (grammatica)|exeunt]]. Pleraque nomina sic declinata masculina aut neutra sunt, nihilominus occurrunt nonnulla feminina ut nomina arborum (ficus, alnus, populus, cerasus...) et urbium regionumque ([[Corinthus]], [[Ephesus]], [[Aegyptus antiqua|Aegyptus]], [[Delos|Delus]]...) et domus, alvus, humus, colus... [[Declinatio secunda linguae graecae antiquae|Secundae Graecae declinationi]] similior, [[Adiectivum|adiectivorum]] [[Declinationes adiectivorum|primae classis]] (bonus, bona, bonum) eodem modo neutras et masulinas formas praebuit. == Declinatio classica == Quamquam omnia illa verba vocalem thematicam o/e praebent, sic appellatam quia inter radicem et notam casus inserta est, tamen non omnia masculina in declinatione secunda in ''-us'' desinunt. Nam ex [[Phonetica|phoneticis]] rationibus sunt etiam nomina in ''-er'' desinentia, ut 'magister' (-tri), 'liber' (-bri), 'ager' (-gri), 'puer' (pueri) , praeterea nomen sui generis 'vir' ('viri' casu genetivo). Haec verba eodem modo declinantur atque nomina in -us a quibus nominativo et vocativo singulari tantum aberrabant. {{Vsep}} {| id="toc" !colspan=5 bgcolor="#efefef"| Declinatio secunda |- bgcolor="lightgrey" ! ||colspan=2| masculina femininaque ||colspan=2| neutra |- |- bgcolor="lightgrey" ! || Singularis || Pluralis || Singularis || Pluralis |- !bgcolor="lightgrey"| Nominativus | '''dominus''' || domin'''ī''' || '''templum''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Genitivus | domin'''ī''' || domin'''ōrum''' || templ'''ī''' || templ'''ōrum''' |- !bgcolor="lightgrey"| Dativus | domin'''ō''' || domin'''īs''' || templ'''ō''' || templ'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Accusativus | domin'''um''' || domin'''ōs''' || templ'''um''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Ablativus | domin'''ō''' || domin'''īs''' || templ'''ō''' || templ'''īs''' |- !bgcolor="lightgrey"| Vocativus | domin'''e''' || domin'''ī''' || templ'''um''' || templ'''a''' |- !bgcolor="lightgrey"| Locativus | Corinth'''ī''' || ||Argentorat'''ī''' || |} {{Vsep}} {|class="wikitable" !Casus !Singularis !Pluralis |- !Nominativus |''magistĕr'' |''magistr'''ī''''' |- !Genitivus |''magistr'''ī''''' |''magistr'''ōrum''''' |- !Dativus |''magistr'''ō''''' |''magistr'''īs''''' |- !Accusativus |''magistr'''ŭm''''' |''magistr'''ōs''''' |- !Vocativus |''magistĕr'' |''magistr'''ī''''' |- !Ablativus |''magistr'''ō''''' |''magistr'''īs''''' |- |} {|class="wikitable" !Casus !Singularis !Pluralis |- !Nominativus |''puĕr'' |''puĕr'''ī''''' |- !Genitivus |''puĕr'''ī''''' |''puĕr'''ōrum''''' |- !Dativus |''puĕr'''ō''''' |''puĕr'''īs''''' |- !Accusativus |''puĕr'''ŭm''''' |''puĕr'''ōs''''' |- !Vocativus |''puĕr'' |''puĕr'''ī''''' |- !Ablativus |''puĕr'''ō''''' |''puĕr'''īs''''' |- |} Fuerunt nomina dubiae sortis inter primam et [[Declinatio quarta|quartam declinationem]] quae flexum mixtum praebent (domus, pinus, ficus, colus...). Tria nomina in -us desinentia pelagus, virus, vulgus plerumque neutri generis sunt. "Locus" duo pluralia praebet sensu distinctaː "loci" (in libro auctoris cuiusdam) et "loca" (in spatio). Locativus casus praeter ''humī'' et ''domī'' et ''bellī'' formas separatas singulari numero in nominibus urbium et parvarum insularum tantummodo servat. Aliter ablativus cum praepositione in usu erat. Genetivo plurali vetus nota casus -um nonnumquam adhuc occurrit potius quam -orum in nominibus iam in -r desinentibus (''squamigerum'' et ''horriferum'' apud [[Lucretius|Lucretium]], ''triumvirum'', ''sevirum'', ''quindecimvirum'') vel longis (magnanimum<ref>''[[Aeneis]]'' III.704.</ref>, omnigenum, consanguineum) aut in vocabulis technicis (nummum, denarium, sestertium, iugerum)<ref>[[Alfredus Ernout]], ''[https://archive.org/details/morphologiehisto00erno/page/26/mode/2up Morphologie historique du latin]'' 36. [[Cicero]], ''[[Orator (Cicero)|Orator]]'', 155-156</ref>. == Morphologia historica == * '''Nominativus singularis'''ː nota casus -s (masculinus) et -m (neuter) post vocalem thematicam o. Orthographia -os (ut Graece) in veteribus inscriptionibus frequenter occurrit (duenos = bonus<ref>[[Inscriptio Duenos]]</ref>, filios<ref>{{CIL|1|9}}</ref>, Novios Plautios<ref>{{CIL|1|561}}. Cf [[Cista Ficoroni]].</ref>, pocolom<ref>{{CIL|1|439}}</ref> etc.). Iam secundo saeculo a.C.n. ut in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] orthographia -us, -um praevalet <ref>Max Niedermann, ''Phonétique historique du latin'' 23.5.</ref>. Rursus consonans finalis imbecille pronuntiata in veteribus inscriptionibus saepe omittitur (Fourio<ref>{{CIL|1|49}}</ref>, dono<ref>{{CIL|1|379}}</ref>, pocolo<ref>{{CIL|1|442}}</ref>...). Ad duplam V vitandam -os post 'v' diutius scribi solebatː servos, salvos '''Nomina masculina in -er desinentia'''ː ''Sakros'' (sacer) in vetustissima inscriptione sexti saeculi a.C.n. in foro reperta adhuc legitur<ref>{{CIL|1|1}}, [[Lapis Niger]] dictus</ref>. Mox tamen vocalis '''o''' post '''r''' evanuit atque phonetici ita mutationem explicant quae in [[Sanscrita|Sanscrita lingua]] quoque observaturː -ros > -rs > -rr > -°ṛ > er<ref>Niedermann, ''Phonétique historique du latin'' 84 et 24.2 et 25.2.</ref>. Ita ex *agros (Graece ἀγρός) et [[Lingua Umbrica|Umbrice]] et Latine "ager" fit. Ista mutatio phonetica non occurrebat cum 1) '''r''' per [[Rhotacismus|rhotacismum]] ex '''s''' intervocali quarto saeculo nata eratː (h)umerus ex *omasos ([[Lingua Umbrica|Umbrice]] ''onse''), ita etiam 'numerus' ut indicat Numerius ex Nomasio<ref>[[Fibula Praenestina]]</ref>... 2)cum paenultima syllaba vocalem longam aut [[Diphthongus|diphthongum]] praebet (taurus, matūrus, secūrus, clārus...) 3) in [[Syllaba|dissyllabis]] quorum prima syllaba brevis est (ĕrus, fĕrus, mĕrus)<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'', 1974 pp.26-27.</ref>. Ob analogiam nonnumquam duo nominativi occurrunt, ut "socer" et "socerus" in una et eadem [[Plautus|Plautiana]] fabula<ref>[[Menaechmi (Plautus)|Menaechmi]] 957 et 1046</ref>. Etiam si illa lex phonetica post '''l''' non valet tamen apud [[Ennius|Ennium]] et [[Lucretius|Lucretium]]<ref>''De natura rerum'' III.1036ː ''ossa dedit terrae proinde ac famul infimus esset''.</ref> "famul" pro 'famulus' legitur, cui "nihil" (ex "ne hīlum") addi potest. * '''Vocativus singularis'''ː vocalis thematica nuda "e". Nomina cum suffixo -io formata vocativo in -ī desinuntː Pompei, Publi Corneli<ref>{{CIL|1|10}}</ref>, "[[Tu quoque fili mi?|Tu quoque mi fili]]ǃ". Nomina in -er desinentia vocativum nominativo similem praebent etiamsi apud Plautum "puere" legere licet<ref>''[[Pseudolus (Plautus)|Pseudolus]]'' 241ː ''i prae puere''...</ref>. Et nomen e Graeco sumptum cum i longa, Darīus, vocativum "Darīe" habet. Vocativus 'dei' ante auctores Christianos deus erat, non dee. * '''Accusativus singularis'''ː nota casus -m, tertio saeculo a.C.n. -om > -um. M finalis in veteribus inscriptionibus nonnumquam deest<ref>{{CIL|1|9}}ː ''honc oino ... optumo''</ref> . Ut in nominativo Sallustii tempore adhuc post 'v' scribunt -omː ''servom, salvom.''.. * '''Genetivus singularis'''ː nota casus -î, quae ad diphthongum non referenda est etiamsi in inscriptionibus, postquam 'ei' eodem modo atque 'ī' pronuntiabatur, i longa orthographia pseudoarchaïca ei notabatur<ref>{{CIL|1|585}}ː ''populi Romanei''</ref>. Contra in antiquioribus inscriptionibus, ut in senatus consulto de Bacchanalibus omnes genitivi huius modi in i desinunt. In nominibus cum suffixo -io formatis duae vocales coaluerunt -ii > iː Valeri, Afrani, Pompei etc. Tempore imperatorum Romanorum mos scribendi (et pronuntiandi ?) ii apparuit<ref>[[Alfredus Ernout]], ''Morphologie historique du latin'' 29.</ref>. * '''Dativus singularis'''ː nota casus -ōi (Osce ''hurtui'' = horto, Graece λόγῲ, in [[Fibula Praenestina|fibula Praenestina]] Numasioi = Numerio). -ōi > -ō ut Graece. * '''Ablativus singularis'''ː nota casus -ōd quae adhuc legitur in [[Sepulcrum Scipionum|Scipionum sepulchro]] (Gnaivod) et in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] (poplicod, preivatod...) ubi orthographia iam archaeva esse putatur. D finalis post vocalem longam evanuitː ita Latine in hac declinatione dativus et ablativus non iam distinguuntur. * '''Locativus singularis'''ː vocalis thematica e cum nota casus ī = - ei > -ī. Ei in veteribus inscriptionibus adhuc legitur (Delei<ref>{{CIL|1|830}}. {{CIL|3|7840}}</ref>, Lanuviei cf Osce ''terei'' et Graece ἐκεῖ). Sic locativus [[Pronomen demonstrativum|pronominum demonstrativorum]] adverbiis locativis Latinis "hīc" et "illīc" origini fuit (ex *hei-ce et *illei-ce)<ref>Pierre Monteil, ''Eléments de phonétique et de moorphologie du latin'', 1974 p.162.</ref>. In nominibus cum suffixo -io formatis duae vocales i non coalescuntː [[Brundisium|Brundisii]]. Cf. [[Publius Terentius Afer|Terentius]]<ref>''[[Eunuchus (Terentius)|Eunuchus]]'' 519.</ref>ː : ''rus [[Sunium|Sunii]] ecquod habeam et quam longe a mari'' * '''Instrumentalis vestigia'''ː instrumentalis sub ablativo latet in quem immersus est. Nihilominus philologi in adverbio certē quod aliquo modo certō duplicat, veterem notam casus instrumentalis ē agnoscunt<ref>Ernout, ''Morphologie...'' 31</ref>. Unde rectē, iustē etc. * '''Nominativus/accusativus pluralis neuter'''ː Nota casus ă ut Graece δῶρα. Econtra ā in [[Linguae Oscoumbricae|dialectis Oscoumbricis]], fortasse Latine in numeris 'trigintā, quadragintā etc. servatum. * '''Nominativus pluralis'''ː nota casus -oi ut Graece sed Latine oi > ei > ī. Diphthongus in [[Carmen Saliare|Carmine Saliari]] adhuc oe notaturː ''pilumnoe poploe''<ref>[[Sextus Pompeius Festus|Festus]] 224.4ː ''pilumnoe poploe, in carmine Saliari, velut pilis uti assueti''.</ref>. Quod congruit cum translitteratione tituli fabulae Terentianaeː ''[[Adelphoe]]'' ex ἄδελφοι. In senatus consulto de Bacchanalibus ineunte secundo saeculo a.C.n. diphthongus 'ei' notabatur (foideratei, oinversei, virei). Deinde i longa quidem pronuntiabatur sed in inscriptionibus diu utraque orthographia in usu fuit, et 'i' et 'ei' eo magis quod [[Grammatica|grammatici]] docebant nominativum pluralem a genetivo singulari graphia 'ei' distinguendum esse. Ut poeta [[Gaius Lucilius|Lucilius]] libro nono ''Saturarum''<ref>64-66. Commentarius apud [[Quintilianus|Quintilianum]], ''Inst. or.'' I.7.15 et grammaticum Charisium I.79.1. Idem praecipiebat [[Nigidius Figulus]] apud [[Aulus Gellius|Aulum Gellium]], ''[[Noctes Atticae]]'' XIII.26.4. Roland Kent, "[https://www.jstor.org/stable/pdf/288617.pdf?refreqid=excelsior%3A19f04a8d5d6a29e2ee0974a2690a51cb Lucilius on EI and I]", ''The American Journal of Philology'' , 1911ː 272-293.</ref>ː : ''Iam puerei venereː E postremum facito atque I'' : ''ut puerei plures fiant. I si facis solum'' : ''pupilli, pueri, Luciliː hoc unius fiet.'' Nomina cum suffixo -io formata utramque "i" servantː Corinthiī, radiī... Tempore imperatorum tantummodo nonnumquam coalescunt<ref>[[Propertius]] IV.1.34 ''Gabi''.</ref>. Umbrice et Osce nota casus -es erat ut in aliis linguis indoeuropaeis unde -oes > -ōs quod scribitur -usː ''Ikuvinus'' = Iguvini. Nam lingua Latina ut Graeca -oi a [[Pronomen demonstrativum|pronominibus demonstrativis]] ad nomina transtulisse putatur. Circa [[Capua Vetus|Capuam]], [[Praeneste]], [[Tibur]] inveniuntur in inscriptionibus nonnulli nominativi plurales in -es<ref>{{CIL|1|1447}}ː ''coques, magistres''.</ref>, -eis<ref>{{CIL|1|677}}ː ''magistreis''. {{CIL|1|584}}ː ''Minucieis Rufeis''</ref>. Fortasse e mixtura dialectorum velut [[Hybrida|hybridae]] nati sunt. * '''Accusativus pluralis'''ː -ons > -ōs. O protenditur ad 'n' evanescentem compensandum. * '''Genetivus pluralis'''ː nota indoeuropaea -ōm (Graece λόγων; [[Lingua Osca|Osce]] Nuvlanum = Nolanorum) Latine -ŏm (vocalis finalis ante consonantem aliam quam s corripitur) et postremo -um fit. Qui genetivus adhuc in veteribus poetis (Ennius, Plautus<ref>[[Mostellaria (Plautus)|Mostellaria]] 120ː ''parentes fabri liberum sunt'' sed 'liberorum' versu sequenti.</ref>) et inscriptionibus occurrit necnon in multis locutionibus ad mensuram et monetam pertinentibus etiam Ciceronis tempore<ref>Cicero, ''[[Orator (Cicero)|Orator]]'', 155-156</ref> (nummum, [[Denarius|denarium]], [[Sestertius|sestertium]], [[Iugerum|iugerum]], [[Modius|modium]]...). Cf "pro deum fidem", "praefectus fabrum". Novam notam per analogiam e [[Declinatio Prima|prima declinatione]] (-ārum) ductam sibi elegit lingua Latinaː -ōrum, quae primum in [[Pronomen demonstrativum|pronominibus demonstrativis]] apparuisse videtur quoniam in [[Senatus consultum de Bacchanalibus|senatus consulto de Bacchanalibus]] ter 'eorum' ex una parte legitur et ex altera 'socium' = sociorum. * '''Dativus/Ablativus pluralis'''ː nota casus -īs ex *-ois (Osce Nuvlanuis = Nolanis, Graece λόγοις). Forma media -eis frequenter in inscriptionibus<ref>{{CIL|1|583}} ː ''anneis''. {{CIL|1|585}}ː ''cetereis agreis loceis aedificieis''</ref> atque etiam in nonnullis manuscriptis occurrit. Nomina cum suffixo -io formata primo utramque "i" servantː consiliis, iudiciis... Tempore imperatorum tantummodo coalescere incipiuntː ita in tabula Ancyrana ''[[Res gestae Divi Augusti|Rerum gestarum Divi Augusti]]'' formae coalitae et non coalitae alternantː municipis et municipiis, stipendis etc. == Notae == <references /> == Nexus externi == {{Victionarium|en:Appendix:Latin second declension}} {{Grammatica Latina|Nomen}} [[Categoria:Grammatica Latina]] [[cs:Latinské skloňování#Substantiva 2. deklinace]] [[en:Latin declension#Second declension (o)]] [[mk:Латински деклинации#Втора деклинација]] [[sr:Друга деклинација именица у латинском језику]] rkjukw7p4upny6ymp946l02tjh5gxbw 0 1726 3975764 83258 2026-07-30T14:10:48Z Grufo 64423 Duplam redirectionem correxi 3975764 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Declinatio prima]] rf5lle8yayfzqyztr7p4y5ms6vip9sv 0 5250 3975909 3713066 2026-07-31T09:43:06Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975909 wikitext text/x-wiki {{latinitas|-1}} [[Fasciculus:Carnuntum_map_Roman_city.png|thumb|Tabula Carnuti]] [[Fasciculus:Heidentor (by Pudelek).JPG|thumb|[[Porta]] semiruta apud Carnutum]] '''Carnuntum''' fuit [[urbs]] [[Celti]]ca, circa quinquanta mille passuum ad orientem [[Vindobona]]e vergens, in alta [[Pannonia]], dextra [[Danubius|Danubii]]. Ab anno [[14]] erat sedes [[Legio XV Apollinaris|Legionis XV]]. [[Marcus Aurelius]] contra [[Marcomanni|Marcomannos]] hic pugnavit, et suas discursiones philosophicas fortasse conscripsit. [[Septimius Severus]] hic proclamatus est imperator anno [[193]]; post hunc eventum, urbs appellabatur Colonia Septimia. [[Saeculum 4|Saeculo quarto]], a [[Quadi]]s vastata, quasi rasa soloque aequata ab [[Attila]]. Nunc pars magna oppidi refecta est et multi turistae adveniunt, quibus pars maxima ab [[Austria]] aut [[Slovacia]] venit. {{NexInt}} * [[Austria Inferior]] * [[Lauriacum]] == Nexus externi == {{Communia|Carnuntum}} * https://web.archive.org/web/20071014005428/http://www.carnuntum.co.at/ * {{aeiou|c/c168627|Carnuntum}} * https://web.archive.org/web/20060928073221/http://www.multimediaplan.at/index.php?option=com_content&task=view&id=32&Itemid=79 * http://www.petronell.at/ * http://www.oeai.at/inland/carnun.html * https://web.archive.org/web/20070927010940/http://www.uni-klu.ac.at/archeo/archeost/carnun.htm [[Categoria:Loci archaeologici Austriae]] [[Categoria:Urbes Imperii Romani]] 10zljo90p7gbq2n0s8j55irf3599dcb 0 5818 3975765 83259 2026-07-30T14:10:55Z Grufo 64423 Duplam redirectionem correxi 3975765 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Declinatio prima]] rf5lle8yayfzqyztr7p4y5ms6vip9sv 1 6300 3975877 123102 2026-07-31T04:40:29Z Grufo 64423 +{{[[Formula:Disputationes redirectionem comitantes|Disputationes redirectionem comitantes]]}}; +{{[[Formula:Usor anonymus non subscripsit|subst:Usor anonymus non subscripsit]]}} 3975877 wikitext text/x-wiki {{Disputationes redirectionem comitantes}} == Gaius an Caius? == Nomen, quod sit "Caius", non exstat. Hoc nomen est "Gaius"; quod breuiter "C." scribitur, quod sic ueteres, qui G litteram nondum nouerant, scribere soliti sunt. Ineptum tamen est ex hac re colligere nomen "Cai" exstitisse, atque sic scribere et ut "Kaius" pronuntiare. Hoc est falsissimum.<!-- Substitutio formulae {{Usor anonymus non subscripsit}} secundum recensionem 3934567 hic incipit --><small class="autosigned">— ''Commentationem pristinam [[Vicipaedia:Subscriptio|non subscriptam]] usor sine nomine [[Specialis:Conlationes/82.210.159.30|82.210.159.30]]&thinsp;_{([[Disputatio Usoris:82.210.159.30|disputatio]])} hora 01:02 diei 31 Martii 2005 [[Specialis:Diff/prev/20354|scripsit]]''.</small><!-- Substitutio formulae {{Usor anonymus non subscripsit}} hic finit --> :Equidem tempore Romano hoc nomen sine dubio "Gaius" audiebat, sed habesne pro certo totum nomen numquam littera c exscriptum esse? --[[Usor:Iustinus|Iustinus]] 01:28 mar 31, 2005 (UTC) ::The spelling I've always seen is ''Gaius.'' Allen & Greenough expand the abbreviation ''C.'' as ''Gaius,'' not ''Caius.'' ==Bearded illustration== What's a bearded middle-aged man doing as an illustration of a beardless poet who died at the age of thirty? Illustrations that add nothing but misinformation detract, rather than add. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] 14:40, 3 Septembris 2006 (UTC) :I just trusted Commons and the other Wikipedias, but then I found [http://www.wer-weiss-was.de/theme43/article72272.html this], so maybe we should add an information that there exists no picture of Catullus. If that's true. --[[Usor:Roland2|Roland]] <small>([[Disputatio Usoris:Roland2|disp.]])</small> 14:55, 3 Septembris 2006 (UTC) ::I think we do have some authentic busts from antiquity, but a caption for the this kind of illustration might want to take this form: "X, as imagined by the Lithuanian painter Y, circa 1843-48. Several details, including the beard, the haircut, and the headband, were not in fashion during X's lifetime. No authentic image of X is known to have survived, or even to have been created." That would be a agreeably academic way of saying THIS PICTURE IS A LIE. ::winkwink:: [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] 15:45, 3 Septembris 2006 (UTC) 2a30ghqvkccvt49ccklupzxe3tl7600 0 6634 3975874 3906732 2026-07-31T04:13:52Z Brutal Russian 65035 /* De vita et carminibus Catulli */ 3975874 wikitext text/x-wiki {{L1}} {{Capsa hominis Vicidata}} '''Gaius Valerius Catullus''' (c. [[84 a.C.n.]]–c. [[54 a.C.n.]]) fuit [[poëta]] [[litterae Latinae|Romanus]] [[saeculum 1 a.C.n.|saeculi primi a.C.n.]] == De vita et carminibus Catulli == [[Fasciculus:Sirmione grotte di catullo 1.jpg|thumb|left|Ruinae villae quae dicitur Catulli (''Grotte di Catullo'').]] De vita Catulli paucissima certe noscuntur. Secundum [[Suetonius|Suetonium]] natus est [[Verona]]e, qua in urbe maiores eius inter optimates numerabantur, at [[Roma]]e maximam partem vitae degebat. Anno [[57 a.C.n.]], amicum suum [[Gaius Memmius|Gaium Memmium]] comitatus est in [[Bithynia]]m, quam [[provincia]]m Memmius pro praetore iam acceperat. Catullus unum annum sub gubernatore Bithynio munere functus est. Deinde anno [[56 a.C.n.]] e Bithynia profectus villam familiae suae [[Sirmio]]ne sitam visitavit. Sirmionem ut feminam allocutus blandis vocibus ad amatorias illicitas artes.<ref>In carmine XXXI, Sirmioni amasiae subicit ''insularum'' . . . ''ocelle'' (v. 1–2), ''desideratoque acquiescimus lecto'' (v. 10), ''o venusta Sirmio, atque ero gaude'' (v. 12); Baker 1983; Holzberg 2004; Putnam 1962.</ref> [[Fasciculus:Sirmione 029.JPG|thumb|right|Monimentum Catulli Sirmione]] A Callimacho profectus carmina conscripsit, quas ipse nugas esse dixit. In voluminis autem forma describenda explicasse etiam videtur, quas artis poeticae leges observandas esse censeret. ''Lepidum'' enim ''novum''que esse libellum affirmavit (c.1), quorum verborum illud ad eam spectat, qua virtute [[Callimachus]] bona carmina excellere voluerat, hoc autem aequales Catullum eiusque sodales significare solebant, quippe quos ''poetas novos'' appellarent. Hos omnes carmina facere voluisse apparet, quorum similia numquam fuerant. At Catullus in [[Cornelius Nepos|Cornelio Nepote]] cive suo doctrinam industriamque admiratus, cum his bonis artibus ipse numquam gloriaretur, tamen et poetam doctum ubique se praebuit et ne dubitari quidem potest, quin carminibus suis perficiendis operam dederit maximam. [[File:Catullus 31 Latine.webm|thumb|left|Catullus 31 Latine]] Ars poetarum [[Graecus|Graecorum]], quibus nomen ''[[Poetae novi|neoteroi]]'' inditum est (quorum in primis [[Callimachus]] enumerandus est) quique novum modum [[Homerus|Homero]] et [[epici]]s dissimilem propagaverunt, plurimum in arte Catulli poetica valuit. Carmina eius non diutius gesta heroum antiquorum et deorum, sed res privatas describunt. Quamvis haec carmina leviora videantur eorumque argumenta vulgaria sint, tamen opera eius haud sine eruditione composita sunt, immo ''poetae docti'' exemplum praebent. [[Anthologia|Anthologica]] centum sedecim [[carmen|carminum]] nobis tradita sunt, quae in tres partes dividi possunt, quarum prima sexaginta carmina brevia polymetra dicuntur (velut metro [[metrum hendecasyllabicum|hendecasyllabico]], [[Priapeus|priapeo]], [[Choliambus|choliambico]] aliisque utuntur), secunda octo carmina longiora ([[galliambus|galliambica]], [[hexameter|hexametrica]], [[distichon|elegiaca]]), tertia quadraginta epigrammata continet. Carmina longiora, quorum unum epicum dici potest vel epyllion, cetera hymni, polymetris et epigrammatis non solum longitudine sed etiam rebus dissimilia sunt. Polymetra epigrammataque in quattor genera dividuntur: <!--''quae hic sequuntur necesse est, ut auctor emendet argumentum, cum hic illic non intellegi possit, quid dicere voluerit!!! e. g. non tria genera monstrantur ut ante dictum est, sed quattuor, syntaxis non concinne composita est et alia!!!''--> * carmina ad amicos aut de amicis, exempli causa invitationes * carmina erotica,<ref>Rubino 1975.</ref> quorum nonnulla inclinationem cinaedicam significant, quamquam pleraque de feminis et praecipue femina dicta in honorem poetriae [[Sappho|Sapphus]] "[[Lesbia]]," quam (adnuente [[Apuleius|Apuleio]])<ref>[[Apuleius]], ''[[Apologia (Apuleius)|Apologia]]'' 10</ref> multi adseverant eandem esse ac [[Clodia]]m, sororem [[Publius Clodius Pulcher|Clodii Pulchri]] et feminam impudentem. In centum sedecim carminibus Catullus iactum{{dubsig}} permotionum latum et, ut videntur, contradictorium erga Lesbiam ostendit, ab amore tenero ad dolorem et incommodum, etiam asperas facetias amaras. * convicia, quorum nonnulla inurbaniora aut plane obscoena, adversus antehac amicos et alios amantes Lesbiae, etiam alios poetas claros, viros reipublicae et rhetores. Multa autem carmina faceta sunt et aculeum petitionis callide velant. Quoddam carmen superbum liberti prolem irridet qui litteram H premit ut Graecus doctus videatur. * litterae consolatoriae: pauca carmina Catulli sunt generis gravis; quoddam amicum post mortem amatae consolatur, dum alia mortem fratris sui lamentantur. Omnia carmina vitam [[Epicurus|Epicuream]] Catulli eiusque amicorum, qui ex re publica recesserant quamvis non obliti vivebant, reddunt. His, quanto poesis amorque interfuerunt, tanto virtus, quem [[Cicero]] declaravit esse expulsionem malorum societatis, nihili erat. Catullus autem non mores maiorum, sed modum vitae activae rei publicae belloque dedicatum reiecit. Quas notiones opinionis suae in res humanas introducere temptavit. Pro familiaritate cum Lesbia verbum ''fidei'' adhibuit, sensu fidelitatis sine exceptione in amore. Catullus [[Sappho]] admiratus multa de vita poetriae illius fabulosae in notitiam nostram pertulit. Poema Catulli LI imitatio et aemulatio poematis XXXI Sapphus, poemata Catulli LXI et LXII poematibus Sapphus incitata aut conversa sunt. LXI et LXII [[Epithalamium|Epithalamia]] sunt, id est poemata laudativa eroticave, quo genere Sappho quondam usa erat, quod autem interim obsoleverat. Adeo Catullus rationem poeticam Romanam innovavit. Diem certum mortis Catulli ignoramus; fontes quidam vero antiqui affirmant eum nimia defatigatione confectum suo anno tricensimo mortuum esse. Paucae reliquiae vitae Catullianae ex poematibus eius colligi possunt. Carmina Catulli autem ab aliis poetis magni aestimabantur, cum viris bonis, ut dicitur, velut Ciceroni ob nimium defectum morum despectui erant; ideoque Catulli opera in scholis non iam legebantur. Sermo autem tam [[Ovidius|Ovidianus]] quam [[Horatius|Horatianus]] et [[Vergilius|Vergilianus]] penitus imbutus est illo sermone Catulliano. Post multum tempus oblivionis medio aevo demum exemplar operum Catulli repertum est, sed textus obsceniores prohibuerunt, ne carmina recte intellegerentur neve in alias linguas adamussim converterentur. Quod hodie pedetemptim fieri videtur. == De personis carminum == * [[Lesbia]] == Notae == <div class="references-small"><references/></div> == Bibliographia == [[Imago:Catullus et in eum commentarius.tif|thumb|''Carmina'', 1554]] ; Veteriora * {{Fabricius Latina}} pp. 50-60 ; Recentiora * Baker, R. J. [[1983]]. Catullus and Sirmio. ''Mnemosyne'' 36:316–323. * Boughner, R. [[1983]]. Mentula in Catullus C. 105. ''Classical Bulletin'' 59:29–31. * Brenk, F. E. [[1980]]. ''Non primus pipiabat.'' Echoes of Sappho in Catullus' passer poems. ''Latomus'' 39:702–716. * Gaisser, Julia Haig. [[2009]]. ''Catullus.'' Malden: Wiley Blackwell. ISBN 9781405118897 * Gaisser, Julia Haig. [[1993]]. ''Catullus and his Renaissance Readers.'' Oxonii: Oxford University Press. ISBN 0198148828 * Giangrande, G. [[1975]]. Catullus' lyrics on the passer. ''Museum Philologicum Londiniense'' 1:137–146. * Harvey, P. [[1979]]. Catullus 114–115. Mentula, bonus agricola. ''Historia'' 28:329–355. * Holzberg, N. [[2000]]. Lesbia, the poet, and the two faces of Sappho: "womanufacture" in Catullus. ''Proceedings of the Cambridge Philological Society'' 46:28–44. * Holzberg, N. [[2004]]. Die Villa und die «ipsicilla»: Catullus c. 31 und sein Kontext. ''ENKYKLION KEPION'' (''Rundgärtchen''). ''Zu Poesie, Historie und Fachliteratur der Antike'' (liber in honorem H.Gärtner a M.Janka editus), 101–110. München: Saur. * Putnam, M. C. J. [[1962]]. Catullus' journey (Carm. 4). ''Classical Philology'' 57:10–19. * Rankin, H. D. [[1976]]. Catullus and the beauty of Lesbia (Poems 43, 86 and 51). ''Latomus'' 35:3–11. * Rubino, C. A. [[1975]]. The erotic world of Catullus. ''Classical World'' 68:289–298. * Skinner, M. B. [[1981]]. ''Catullus' passer: The arrangement of the book of polymetric poems.'' New York: Arno Press. * Wiseman, T. P. [[1985]]. ''Catullus and His World: A Reappraisal.'' Cantabridgiae: Cambridge University Press. ISBN 0521266068 {{NexInt}} * [[Index carminum Catullanorum]] == Nexus externi == {{communia|Catullus|Catullum}} {{vicifons|Gaius Valerius Catullus}} {{vicicitatio|Gaius Valerius Catullus|Gaium Valerium Catullum}} * [http://www.thelatinlibrary.com/catullus.shtml C. Valerii Catulli Carmina] apud [[The Latin Library]] * [http://www.negenborn.net/catullus Catullus Translations]: Catulli carmina in multas linguas conversa {{DEFAULTSORT:Catullus, Gaius Valerius}} [[Categoria:Nati saeculo 1 a.C.n.]] [[Categoria:Mortui saeculo 1 a.C.n.]] [[Categoria:Auctores Latini antiqui]] [[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]] [[Categoria:Scriptores Galliae Cisalpinae]] [[Categoria:Gaius Valerius Catullus|!]] phf2jibec3d5vodkhvmmt4385alenyp 3975875 3975874 2026-07-31T04:40:20Z Grufo 64423 Minora 3975875 wikitext text/x-wiki {{L1}} {{Capsa hominis Vicidatorum}} {{res|Gaius Valerius Catullus}} (c. [[84 a.C.n.]]–c. [[54 a.C.n.]]) fuit [[poëta]] [[litterae Latinae|Romanus]] [[saeculum 1 a.C.n.|saeculi primi a.C.n.]] == De vita et carminibus Catulli == [[Fasciculus:Sirmione grotte di catullo 1.jpg|thumb|left|Ruinae villae quae dicitur Catulli (''Grotte di Catullo'').]] De vita Catulli paucissima certe noscuntur. Secundum [[Suetonius|Suetonium]] natus est [[Verona]]e, qua in urbe maiores eius inter optimates numerabantur, at [[Roma]]e maximam partem vitae degit. Anno [[57 a.C.n.]], amicum suum [[Gaius Memmius|Gaium Memmium]] comitatus est in [[Bithynia]]m, quam [[provincia]]m Memmius pro praetore iam acceperat. Catullus unum annum cum praetore Bithyniae mansit. Deinde anno [[56 a.C.n.]] e Bithynia profectus villam familiae suae [[Sirmio]]ne sitam visitavit. Sirmionem ut feminam allocutus blandis vocibus ad amatorias illicitas artes.<ref>In carmine XXXI, Sirmioni amasiae subicit ''insularum'' . . . ''ocelle'' (v. 1–2), ''desideratoque acquiescimus lecto'' (v. 10), ''o venusta Sirmio, atque ero gaude'' (v. 12); Baker 1983; Holzberg 2004; Putnam 1962.</ref> [[Fasciculus:Sirmione 029.JPG|thumb|right|Monimentum Catulli Sirmione]] A Callimacho profectus carmina conscripsit, quas ipse nugas esse dixit. In voluminis autem forma describenda explicasse etiam videtur, quas artis poeticae leges observandas esse censeret. ''Lepidum'' enim ''novum''que esse libellum affirmavit (c.1), quorum verborum illud ad eam spectat, qua virtute [[Callimachus]] bona carmina excellere voluerat, hoc autem aequales Catullum eiusque sodales significare solebant, quippe quos ''poetas novos'' appellarent. Hos omnes carmina facere voluisse apparet, quorum similia numquam fuerant. At Catullus in [[Cornelius Nepos|Cornelio Nepote]] cive suo doctrinam industriamque admiratus, cum his bonis artibus ipse numquam gloriaretur, tamen et poetam doctum ubique se praebuit et ne dubitari quidem potest, quin carminibus suis perficiendis operam dederit maximam. [[File:Catullus 31 Latine.webm|thumb|left|Catullus 31 Latine]] Ars poetarum [[Graecus|Graecorum]], quibus nomen ''[[Poetae novi|neoteroi]]'' inditum est (quorum in primis [[Callimachus]] enumerandus est) quique novum modum [[Homerus|Homero]] et [[epici]]s dissimilem propagaverunt, plurimum in arte Catulli poetica valuit. Carmina eius non diutius gesta heroum antiquorum et deorum, sed res privatas describunt. Quamvis haec carmina leviora videantur eorumque argumenta vulgaria sint, tamen opera eius haud sine eruditione composita sunt, immo ''poetae docti'' exemplum praebent. [[Anthologia|Anthologica]] centum sedecim [[carmen|carminum]] nobis tradita sunt, quae in tres partes dividi possunt, quarum prima sexaginta carmina brevia polymetra dicuntur (velut metro [[metrum hendecasyllabicum|hendecasyllabico]], [[Priapeus|priapeo]], [[Choliambus|choliambico]] aliisque utuntur), secunda octo carmina longiora ([[galliambus|galliambica]], [[hexameter|hexametrica]], [[distichon|elegiaca]]), tertia quadraginta epigrammata continet. Carmina longiora, quorum unum epicum dici potest vel epyllion, cetera hymni, polymetris et epigrammatis non solum longitudine sed etiam rebus dissimilia sunt. Polymetra epigrammataque in quattor genera dividuntur: <!--''quae hic sequuntur necesse est, ut auctor emendet argumentum, cum hic illic non intellegi possit, quid dicere voluerit!!! e. g. non tria genera monstrantur ut ante dictum est, sed quattuor, syntaxis non concinne composita est et alia!!!''--> * carmina ad amicos aut de amicis, exempli causa invitationes * carmina erotica,<ref>Rubino 1975.</ref> quorum nonnulla inclinationem cinaedicam significant, quamquam pleraque de feminis et praecipue femina dicta in honorem poetriae [[Sappho|Sapphus]] "[[Lesbia]]," quam (adnuente [[Apuleius|Apuleio]])<ref>[[Apuleius]], ''[[Apologia (Apuleius)|Apologia]]'' 10</ref> multi adseverant eandem esse ac [[Clodia]]m, sororem [[Publius Clodius Pulcher|Clodii Pulchri]] et feminam impudentem. In centum sedecim carminibus Catullus iactum{{dubsig}} permotionum latum et, ut videntur, contradictorium erga Lesbiam ostendit, ab amore tenero ad dolorem et incommodum, etiam asperas facetias amaras. * convicia, quorum nonnulla inurbaniora aut plane obscoena, adversus antehac amicos et alios amantes Lesbiae, etiam alios poetas claros, viros reipublicae et rhetores. Multa autem carmina faceta sunt et aculeum petitionis callide velant. Quoddam carmen superbum liberti prolem irridet qui litteram H premit ut Graecus doctus videatur. * litterae consolatoriae: pauca carmina Catulli sunt generis gravis; quoddam amicum post mortem amatae consolatur, dum alia mortem fratris sui lamentantur. Omnia carmina vitam [[Epicurus|Epicuream]] Catulli eiusque amicorum, qui ex re publica recesserant quamvis non obliti vivebant, reddunt. His, quanto poesis amorque interfuerunt, tanto virtus, quem [[Cicero]] declaravit esse expulsionem malorum societatis, nihili erat. Catullus autem non mores maiorum, sed modum vitae activae rei publicae belloque dedicatum reiecit. Quas notiones opinionis suae in res humanas introducere temptavit. Pro familiaritate cum Lesbia verbum ''fidei'' adhibuit, sensu fidelitatis sine exceptione in amore. Catullus [[Sappho]] admiratus multa de vita poetriae illius fabulosae in notitiam nostram pertulit. Poema Catulli LI imitatio et aemulatio poematis XXXI Sapphus, poemata Catulli LXI et LXII poematibus Sapphus incitata aut conversa sunt. LXI et LXII [[Epithalamium|Epithalamia]] sunt, id est poemata laudativa eroticave, quo genere Sappho quondam usa erat, quod autem interim obsoleverat. Adeo Catullus rationem poeticam Romanam innovavit. Diem certum mortis Catulli ignoramus; fontes quidam vero antiqui affirmant eum nimia defatigatione confectum suo anno tricensimo mortuum esse. Paucae reliquiae vitae Catullianae ex poematibus eius colligi possunt. Carmina Catulli autem ab aliis poetis magni aestimabantur, cum viris bonis, ut dicitur, velut Ciceroni ob nimium defectum morum despectui erant; ideoque Catulli opera in scholis non iam legebantur. Sermo autem tam [[Ovidius|Ovidianus]] quam [[Horatius|Horatianus]] et [[Vergilius|Vergilianus]] penitus imbutus est illo sermone Catulliano. Post multum tempus oblivionis medio aevo demum exemplar operum Catulli repertum est, sed textus obsceniores prohibuerunt, ne carmina recte intellegerentur neve in alias linguas adamussim converterentur. Quod hodie pedetemptim fieri videtur. == De personis carminum == * [[Lesbia]] == Notae == <div class="references-small"><references/></div> == Bibliographia == [[Imago:Catullus et in eum commentarius.tif|thumb|''Carmina'', 1554]] ; Veteriora * {{Fabricius Latina}} pp. 50-60 ; Recentiora * Baker, R. J. [[1983]]. Catullus and Sirmio. ''Mnemosyne'' 36:316–323. * Boughner, R. [[1983]]. Mentula in Catullus C. 105. ''Classical Bulletin'' 59:29–31. * Brenk, F. E. [[1980]]. ''Non primus pipiabat.'' Echoes of Sappho in Catullus' passer poems. ''Latomus'' 39:702–716. * Gaisser, Julia Haig. [[2009]]. ''Catullus.'' Malden: Wiley Blackwell. ISBN 9781405118897 * Gaisser, Julia Haig. [[1993]]. ''Catullus and his Renaissance Readers.'' Oxonii: Oxford University Press. ISBN 0198148828 * Giangrande, G. [[1975]]. Catullus' lyrics on the passer. ''Museum Philologicum Londiniense'' 1:137–146. * Harvey, P. [[1979]]. Catullus 114–115. Mentula, bonus agricola. ''Historia'' 28:329–355. * Holzberg, N. [[2000]]. Lesbia, the poet, and the two faces of Sappho: "womanufacture" in Catullus. ''Proceedings of the Cambridge Philological Society'' 46:28–44. * Holzberg, N. [[2004]]. Die Villa und die «ipsicilla»: Catullus c. 31 und sein Kontext. ''ENKYKLION KEPION'' (''Rundgärtchen''). ''Zu Poesie, Historie und Fachliteratur der Antike'' (liber in honorem H.Gärtner a M.Janka editus), 101–110. München: Saur. * Putnam, M. C. J. [[1962]]. Catullus' journey (Carm. 4). ''Classical Philology'' 57:10–19. * Rankin, H. D. [[1976]]. Catullus and the beauty of Lesbia (Poems 43, 86 and 51). ''Latomus'' 35:3–11. * Rubino, C. A. [[1975]]. The erotic world of Catullus. ''Classical World'' 68:289–298. * Skinner, M. B. [[1981]]. ''Catullus' passer: The arrangement of the book of polymetric poems.'' New York: Arno Press. * Wiseman, T. P. [[1985]]. ''Catullus and His World: A Reappraisal.'' Cantabridgiae: Cambridge University Press. ISBN 0521266068 {{NexInt}} * [[Index carminum Catullanorum]] == Nexus externi == {{communia|Catullus|Catullum}} {{vicifons|Gaius Valerius Catullus}} {{vicicitatio|Gaius Valerius Catullus|Gaium Valerium Catullum}} * [http://www.thelatinlibrary.com/catullus.shtml C. Valerii Catulli Carmina] apud [[The Latin Library]] * [http://www.negenborn.net/catullus Catullus Translations]: Catulli carmina in multas linguas conversa {{DEFAULTSORT:Catullus, Gaius Valerius}} [[Categoria:Nati saeculo 1 a.C.n.]] [[Categoria:Mortui saeculo 1 a.C.n.]] [[Categoria:Auctores Latini antiqui]] [[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]] [[Categoria:Scriptores Galliae Cisalpinae]] [[Categoria:Gaius Valerius Catullus|!]] 4bd5zlqsxl029jv3q4klwgt8g5q9lsv 0 9687 3975712 3975678 2026-07-30T12:35:15Z IacobusAmor 1163 3975712 wikitext text/x-wiki {{latinitas|-3}} '''''Harry Potter and the Prisoner of Azkaban'''''<ref>Nostra lingua 'Harrius Potter et Captivus Azkabani' aut 'Harrius Potter et Captivus Azkabanensis'.</ref> (anno [[1999]] editus) est tertius seriei de [[Harrius Potter|Harrio Pottero]] [[liber]], ab [[Ioanna Rowling]] scriptus. Agitur de tertio Harrii Potteri anno [[schola]]stico, cum Sirius Niger sceleratus e [[carcer]]e Azkabani fugitus eius [[caput]] petere videatur. Anno [[2004]], [[pellicula]] eiusdem nominis ab ''Alfonso Cuarón'' disposita publicata est. == Actio (brevis) == Harrius initio libri fractionis legis non incantandi causa e materterae domo fugit. In Hemaxosticho Hogvartensi, [[J.K. Rowling|J. K. Rowling]] [[Scriptor|scriptrix]] figuram novam introducit, quibus praesentibus Harrius animo linquitur, quae "Dementor" appellatur. Sirius Niger, captivus Azkabani, e vinculis fugisse et Harrium interficere velle dicitur. Harrius Sirium parentes suos non solum bene cognovisse, sed etiam Duci Voldemorti dedidisse comperit. Libro paene finito, Harrius immo [[historia]]m veram invenit: Sirius profecto non proditor parentum eius sed verus amicus familiae erat. Harrio Pottero [[avunculus]] benignus fit. == Actio (longa) == In feriis aestivis, amita Margerita<ref>In tomo primo Harrii Potteri Latine conversi nomen amitae dicitur. Vide "Harrius Potter et Philosophi Lapis, pagina 16</ref> familiam Dursley horribilem visitat. Quoniam Harrius iam in anno tertio scholae est, ei in ''Hogsmeadam'', vicus scholae Hogvartensi propinquus, ire licet; pro ea re autem formula cum signo permissionis parentum opus est. Avunculus Vernon, Harrii vicarius post mortem parentum, Harrium signum solum dare vult, si iste in sermone cum amita Magerita benignus est. Sed cum Magerita parentes Harri insultet, is eam furiosissime incantat, quam ob rem Vernon eum signum non dat. Harrius ex domo avunculi fugit. Harrius [[lupus|lupum]] cum oculo rubro in via videt. Tum Laophorium apparet, quod ''The Knight Bus'' (Latine ''Equetis Laophorium'' aut ''Laophorium Nocturnum'') nominatur. Ille eum pro mugglibus invisibiliter ad cortinam gustam transportat. Dominus Vislius, pater amici sui Ronaldus, Harrium ''Sirio Nigro''<ref name=":0">Etiam figura ''Sirius Black'' iam in primo tomo Latine converso advenit, in quo Latine "Sirius Niger" appellatur. Vide: Harrius Potter et philosophi lapis, pagina 12</ref> monet: Iste e phylaca magorum nomine "Azkaban" fugit, ut Harrium, ut putatur, interficere possit. Olim Sirius Niger sodalis Ducis Voldemortis Voldemorte victo ulciscendi cupidus tredecim Muggles et unum magum interfecit, qua de causa ad Azkaban damnatum est. Dominus Visilius Harrium Sirium Nigrum non quaerere promittere vult, at Harrius iam in Agmen Hogvartense ire debet, antequam hoc facere potest. In Agmine Hogvartensi, Harrius Herminam amicam occurrit, quae in Angiportu Diagonio cattum nomine ''Crookshanks'' (Latine forsitan ''Varus'') vendit. Etiam magistrum novum pro professione Defensio Contra Arte Magica Occulta (magister anni antecedentis, ''Gilderoy Lockhart,'' omnium rerum ei notarum oblitus est, quia non consulte semet incantavit): ''Remus Lupin'', videt. J. K. Rowling ''Dementores'' introducit, monstra nigra et magna, qua Sirium Nigrum invenire volens perscrutantur. Dementores omnem felicitatem hominis rapiunt et hominem pessima momenta vitae suae iterum transigere faciunt. Harrius, qui interfectionem parentium suorum iterum transigit, debilis fit, si ii subsunt. Lupin ex somno expergiscitur Harrioque ut auxilium ut [[medicus]] det. Novo anno scholae inceptavit, Harrius primam lectionem de auguria cum magistra ''Sybill Trewlaney'' (Latine conversus ''Sybilla Trelavnia'') habet. Magistra mortem eius semper vaticinitur. Hermina per totum annum scholasticum torquem possidet, qui ''Reversor Temporis'' (''Time Turner'') appellatur, et cum quo tempore reverti et magis horis scholasticis quam omnes alteri discipuli potest. Quia Hermina Sybillam Trelavniam mendacem ducit, disciplinam relinquit. Hagrid<ref>Figura Hagrid conversus est Latine ''Hagrid, Hagridi m.'' Vide: Harrius Potter et philosophi lapis, pagina 11</ref>, Magister novus animalium magicorum colendorum, discipulis bestiam monstrat, quae Malfonem<ref>''Draco Malfoy'' in tomo primo Malfoy, Malfonis declinatur. Vide Harrius Potter et philosophi Lapis, pagina 116</ref> adversarium Harrii vulnerat, postquam iste eam verbaliter violavit. [[Animalia|Animal]] - ad dimidium avis, dimidium equus - capitis damnatur. Quia avunculus Vernon Harrio signum permissionis iendi ad ''Hogsmeadam'' non dederat, iste excursionibus discipulorum ad oppidum non interesse potest. At Fredericus et Georgius Visilius fratres amici Harrii Ronaldi eum ad excursionem secundam chartam, quae ''Marauder`s Map'' (Latine fortasse ''Latronis Tabula'') appellatur, donant. Ista tabula olim a quattuor discipulis facta est, et ea non solum totam scholam Hogvartensem, sed etiam cuniculos secretos scholae ostendit. Cum ea Harrius per cuniculum secretum ad Hogsmeadam serpere potest et ibi sermonem magistrorum audit, qui dicunt Sirium Nigrum proditorem esse. Nam amicus parentum Harrii erat et Duci Voldemorti locum, ubi sunt, dicebat. Harrius terrificatus atque iratus est. Dementores Sirium Nigrum quaerentes in schola circumeunt, quam ob rem Harrius ''Quidditch'' ludens animo linquitur et e scopa sua cadet. Professor Lupin eum docet quomodo patronum, imaginem adiuvantem et Dementores expellentem, creare possit. Sirius Niger scholam adit, autem Harrius illo tempore non adest (In ''Hogsmead''e est), ita Sirius abit, at scholae Hogvartensi proximus est et Scabbers<ref>Nomen musculi in primo tomo ''Scabbers'' et in versione Anglica et in versione Latina est. Declinatur: Scabbers, Scabberi. Vide "Harrius Potter et philosophi lapis", pagina 81</ref> musculus Ronaldi evanescit. Ronaldus Varum cattum Herminae Scabberum interfecisse putat, quia Varus Scabberum iam per totum annum venatus est. Sybilla Trelavnia Harrium cum admirabili voce dicit Voldemortem rediturus. Animal, quod Malfonem principio liberi vulneravit, nunc interfecturus est. Harrius, Ronaldus Herminaque ad Hagridum tristissimum eum consolantes eunt et Scabberum ibi latentem inveniunt. Postquam exierant, sonos securis interficientis audiunt et perterreti sunt. Subito Ronaldus a cane nigro, quem Harrius principio libri in feriis aestivis vidit, comprehenditur et per cuniculum secretum sub ''Whomping WiIllow'' (Latine forsitan: ''Salix Quatiens'') ad ''Shrieking Shack'' (''Casa Ululans''), casa, quae sonos terrentes nocte facit posita in ''Hogsmead,'' trahitur. Canis niger in Sirium Nigrum mutat, quia Sirius Niger ''Animagus'' est. Hoc verbum deductum a verbis latinis ''Animal'' et ''Magus'' significat Magum, qui in animal mutare potest. At Sirius non Harrium, at musculum Ronaldi interficere vult. Nam musculus Ronaldi etiam est Animagus et ex vero homo est. Lupin auxilio venit et Sirium benigne salutat. Musculus Ronaldi a Sirio et Remo coactus se mutat in hominem Peter Pettigrew nominatus. Peter Pettigrew proditor verus est parentum et homines interfecit, quorum causa Sirius in Azkaban venit. Remus Lupin, Sirius Niger, James Potter, pater Harrii et Peter Pettigrew amici scholastici fuerunt, at Peter Pettigrew Voldemortis sodalis factus est. Sirius Niger Harri compater est. Hi quattuor, quia Remus lupus versipellis<ref>(lupus) versipellis significat hominem in lupum mutantem. Verbum usum est in opere Petronii. Vide: Petron: Cena Trimalchionis 62,13</ref> est, quod significat eum hominem esse, qui luna plena lupus fit, Animagi sunt, ut tempus cum eo agere possint, etiam si lupus est. Ii etiam ''Tabulam Latronis'' fecerunt. Sirius eum dementoribus tradendum esse censet, at Harrius hoc non vult. Harrius Petrum Pettigrew verum sceleratum esse probare vult, ut iste apud Sirium nec apud familiam terribilem Dursley vitam agere possit. Subito Remus in lupum mutat: Luna plena est. Sirius in canem mutat, ut contra eum pugnare possit. Infelicissime Peter Pettigrew in musculum mutans fugit et Harrius apud familiam Dursley vitam aget, quia innocentiam Sirii non iam probare potest. Sirius et Harrius soli in silva sunt et dementores Sirium interficere volentes veniunt. Harrius Patronum facere vult, ut eos expellat, at non potest, quia non satis vis ei est. Subito persona altera, quam Harrius obscuritatis noctis causa non identificare potest, Patronum facit et eum et Sirium servat. Sirius sceleratus ductus a magistro Snape in schola Hogvartensi dementoribus traditur, qui animam suam exsugent, quod peior morte est, etsi Sirius innocens est. Harrius et Hermina torque Herminae tempore revertuntur. Ei animal capitis damnatum servant nec interficitur et tum Harrius semet et Sirium Patrono suo, qui cervus albus est, servat. Deinde Sirium, qui in Schola Hogvartensi dementoribus traditur, servant et iste cum animali ad locum remotum fugere potest, ne capiatur, quia omnes eum adhuc sceleratum esse putant. Sirius pater secundus benignus Harrio fit, at apud eum habitare non potest. == Novae personae et loci == === Hogsmeade === ''Hogsmeade'' (Latine ''Hogsmeada, -ae f'') vicus Scholae Hogvartensi propinquus est. Unicus vicus a magis incultus et occursorum punctum medium discipulorum et hominum circum Scholam Hogvartensem est, in quo multae tabernae mercatoriae et cauponulae positae sunt. Loci graves sunt: * ''Shrieking Shack'' (Latine fortasse: ''Casa Ululans'') casa a malis phantasmatibus frequentata esse dicitur, quam ob rem discipuli Hogvartenses eam timent. Ex vero ''Remo Lupin'' aedificata est, cum Scholam Hogvartensem frequentatus est, quia iste, si in lupum mutat (lupus versipellis est), semet tenere non potest et omnes homines mordere vult, qui circum eum stant. In ''Casa Ululante,'' in quam venit, cum cuniculo secreto sub ''Whomping Willow'' (''Salix Quatiens'') e Schola Hogvartensi ad Hogsmeadam it, in lupum mutare potest et neminem laedit, quia nullus homo adest. Quia lupus terribiliter ululat, fama publicata est phantasmata Casam Ululantem frequentari<ref>https://pottermore.fandom.com/wiki/Shrieking_Shack</ref>. * ''Three Broomsticks Inn'' (''Tres Scopae Taberna''), popularis taberna a discipulis saepe visitatus est<ref>https://harrypotter.fandom.com/wiki/Three_Broomsticks_Inn</ref>. Posessor eius ''Madam Rosmerta'' est<ref>https://harrypotter.fandom.com/wiki/Rosmerta</ref>, quam Harrius audit, dum cum magistris de Sirio Nigro loquitur. Ita Harrius res gestas, ut putat, veras de Sirio Nigro, qui compater eius et proditor parentium esse videtur, comperit. * ''Honeydukes'' (''Duces Mellis'') taberna copiam maximam magicorum dulciaminum vendens est.<ref>https://harrypotter.fandom.com/wiki/Honeydukes</ref> * ''Zonko's Joke Shop'' (''Iocorum taberna Zonko'') taberna mercatoria magicis pro rebus iocosis est.<ref>https://www.hp-lexicon.org/place/great-britain-united-kingdom/scotland/hogsmeade/zonkos-joke-shop/</ref> * ''Caput Porci''<ref>''Hog's Head'' taberna Latine conversa est Caput Porci, Capitis Porci. Vide: Harrius Potter et philosphi Lapis, pagina 213</ref> ([[Anglice]] ''Hog's Head Inn'') cauponula obscura a discipulis non tam saepe visitata est.<ref>https://harrypotter.fandom.com/wiki/Hog%27s_Head_Inn</ref> === Knight Bus === ''The Knight Bus'' [[Translatio homophona|interpretatio homophona]] anglica est inter verbum ''The Knight Bus'' (significat Equetis Laophorium) et verbum ''The Night Bus'' (significat Laophorium Nocturnum) ''The Knight Bus'' est [[Laophorium]] omnibus incantatoribus qui non transportionem possident. Perductori ''Stun Shunpike'' et raedario ''Ernie Prang'' nomen est. Ad magos, quibus auxilium opus est aut eum arcessunt, vehitur et eos ad locum, quemquem volunt, transportat. Muggles (Homines non magici) eum non videre possunt. Harrius ibi primo de Sirio Nigro audit. === Sirius Niger === Sirius Niger<ref name=":0" /> (Anglice: ''Sirius Black'') amicus patris Harrii Potteri, Petri Pettigrew et Remi Lupin et unus quattuor latronum (''Marauder''), qui ''Marauder`s Map'' (''Latronis Tabula'') fecerunt, est. Harrii compatri Sirio nigri neglecti capilli nigrique odiosi oculi sunt. Petro Pettigrew contigit, ut omnes Sirium Nigrum scelera eius ipsius fecisse putent. Ita ad phylacam ''Azkaban'' damnatus est et per duodecim annos ibi habitavit. At tum vidit in Actis Diurnis magicis musculum Ronaldi Vislii et in musculo amicum veterem scholasticum, Animagum et sceleratum Petrum Pettigrew, cuius causa ad Azkaban damnatus erat, observavit et de Harrio, quem Peter Pettigrew interficere voluit, timuit. Hoc eum satis vim dedit, ut ex phylaca ''Azakaban'' fugerit. Homines eo fugito eum sceleratum duxerant et eum valde timuerunt, at etiam libro finito probare non potest Petrum Pettigrew interfectorem verum esse et ita cum animali volante fugere et in loco remoto latere debet.<ref>https://harrypotter.fandom.com/wiki/Sirius_Black</ref> === Remus Lupin === Remus Lupin etiam amicus patris Harrii, Sirii et Petri Pettigrew et unus quattuor latronum (''Marauder'') est. Iste lupus versipellis et ita periculosus pro hominibus apud eum luna plena est, quam ob rem tres alteri ''Marauder'' (latrones) pro eo Animagi facti sunt, ut eum in lupum mutantem adiuvare possint, quia animalia non interficit. Quoniam in Harrio patrem eius et amicum suum vidit, benignus ad eum est. Tertio in Harrii anno scholastico magister pro Defensione Contra Arte Magica Occulta disciplinam suam valde bene construens est, at quia magister Snape totae scholae narrat eum lupum versipellem esse libro finito magister non iam est. Attamen amicus Harrii manet et in annis succedentibus una cum Harrio contra Voldemortem pugnat.<ref>[https://harrypotter.fandom.com/wiki/Dementor https://harrypotter.fandom.com/wiki/Remus_Lupin]</ref> === Dementor === ''Dementors'' (Latine conversus: ''Dementores'') Azakabani custodes sunt. Monstra maxima et tenebrosa mire de terra volantes et omnem felicitatem hominum circum eos stantem, qui pessimum momentum vitae eorum iterum transigere debent, rapiunt. Itaque phylaca Azkaban magna poena magi est, quia semper Dementores circum eum sunt. Incantamentum contra Dementores est Patronus, imago alba et splendida. Harrius maximus timor Harrii est, quia ei eum mortem parentum iterum transigere faciunt et animo linquitur, cum subsunt. [[Osculum]] Dementoris animam arripit, quod peius esse [[mors|morte]] dicitur.<ref>https://harrypotter.fandom.com/wiki/Dementor</ref> === Sybill Trewlaney === ''Sybilla Trelavnia'' magistra Auguriam, Praedictionem aut Res Futuras Dicere docens est. === Azakaban === Phylaca pro magis, qui magna delicta fecerunt a Dementoribus custodita est. Positum est in insula maris remota et Sirius prima persona ex ea fugiens est. Multi sodales Voldemortis ad eum damnati sunt == Notae == <references/> [[Categoria:Harrius Potter]] [[Categoria:Libri pueriles]] [[Categoria:Mythistoriae ad pelliculas accommodatae]] 1jiga6jo6bzf3r9qh84n9j5m4ggi34f 1 11004 3975762 93396 2026-07-30T14:10:13Z Grufo 64423 Grufo movit paginam [[Disputatio:Declinatio Prima]] ad [[Disputatio:Declinatio prima]] praeter redirectionem: Nomenclatura uniformis 93396 wikitext text/x-wiki Credo dici " genus naturale" vice " genus naturalis" "dei masculini sunt" vice " dei masculina sunt " ==Order of the cases== Now the order is: Nominativus Vocativus Accusativus Genitivus Dativus Ablativus Locativus Shouldn't the cases be ordered by their alternative names? Nominativus 1st case Vocativus 5th case Accusativus 4th case Genitivus 2nd case Dativus 3rd case Ablativus 6th case Locativus ??? Or are these alternative names not common? --[[Usor:Roland2|Roland2]] 18:24, 30 Aprilis 2006 (UTC) :Whoah... Nah...they should be Nominativus Genitivus Dativus Accusativus Ablativus Vocativus Locativus :That is standard order for textbooks and is the order for the modern inflected languages I know. Russian, Greek, Romanian (though they only have nom, gen, acc), my german textbooks list it that way. Wheelock's lists it that way, Cambridge, Ecce Romani, Genny's, etc...--[[Usor:Ioshus Rocchio|Ioshus Rocchio]] 02:24, 1 Maii 2006 (UTC) :Also, no I do not think they should be listed by the number names.--[[Usor:Ioshus Rocchio|Ioshus Rocchio]] 02:26, 1 Maii 2006 (UTC) :Your suggestion is nearly the ordering I have in mind. I found these references ;-) :(See http://www.google.at/search?q=ablativ+vokativ&hl=de&lr=&cr=countryAT&start=0&sa=N) :* http://www.sbg.ac.at/phl/Kurs%20A%2004-05/Formenlehre%203.htm :* http://www.univie.ac.at/latein/lerg/frames.htm##2=http://www.univie.ac.at/latein/gr/gb.htm :* http://members.telering.at/anreiter/deklination_kons.doc :* http://culturitalia.uibk.ac.at/hispanoteca/Lexikon%20der%20Linguistik/c/CASUS%20OBLIQUUS.htm :* http://members.telering.at/anreiter/deklination_aundo.doc :* http://www.bglerch.asn-ktn.ac.at/latein/latein_hilfe3.htm :Some of these are academic ressources, however, I must confess that I have not listed the ressources which support other orderings ;-) I was searching in Google for Austrian pages and it seems that the order I have in mind is just used when the focus is on Latin. If someone is talking more general, other orderings are used, e. g. http://culturitalia.uibk.ac.at/hispanoteca/Lexikon%20der%20Linguistik/k/KASUS%20%20%20Caso.htm ("... rekonstruierten K. des Ideur.: Nominativ, Genitiv, Dativ, Akkusativ, Ablativ, Lokativ, Instrumental, Vokativ."). Another point: Most of my ressources are either at the high school level or are Latin courses at the university which are mandatory for some studies like medicine. These are not the ressources which advanced linguists would use, I think. --[[Usor:Roland2|Roland2]] 07:07, 1 Maii 2006 (UTC) ::See http://la.wiktionary.org/wiki/Victionarium:Taberna#Order_of_nom._-_gen._-_dat._-_acc. --[[Usor:Roland2|Roland2]] 12:33, 9 Iunii 2006 (UTC) 5ptkhcbqw2ljzu8vxo2nav810h78jkw 0 13671 3975857 3971491 2026-07-31T00:06:58Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975857 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Fray Bartolomé de las Casas.jpg|thumb|Bartholomaeus Casaus]] '''Bartholomaeus Casaus'''<ref>Vide titulum libri ''[https://web.archive.org/web/20210414055130/http://libcat.bucknell.edu/title/narratio-regionum-indicarum-per-hispanos-quosdam-devastatarum-verissima-per-episcopum-bartholomaeum-casaum-natione-hispanum-hispane-conscripta-hispali-hispanice-post-alibi-latine-excusa-jam-vero-denuo-iconibus-illustrata-edita-est/oclc/800801646?referer=di&ht=edition Narratio regionum Indicarum per Hispanos quosdam devastatarum verissima per episcopum Bartholomaeum Casaum]'' (1614)</ref> seu '''de Casas'''<ref>[http://books.google.com/books?id=6Xx1AAAAMAAJ&q=bartholomaeus+a+casas&dq=bartholomaeus+a+casas&lr=&client=firefox-a&hl=es ''Frater Bartholomaeus de Casas institutus est visitator in insula Hispaniola et in insula Sancti Joannis cum plenaria potestate.'']</ref> ([[Hispanice]] ''[[:es:Bartolomé de las Casas|Bartolomé de las Casas]]'', natus [[Hispalis|Hispali]] anno [[1484]], mortuus [[Matritum|Matriti]] anno [[1566]]), fuit [[religiosus|frater]] [[Dominicanus]], [[historicus]], [[theologus]], [[episcopus]] [[Chiapae|Chiaparum]], magnusque indigenarum defensor. == Opera == * 1552 : ''Aqui se contiene una isputa o controversia entre ... fray Bartolome de las Casas o Casaus ... y el doctor Gines de Sepulueda ...'' [http://uvadoc.uva.es/handle/10324/17059 Textus] * 1552 : ''Aqui se contienen treynta propositiones muy juridicas'' [http://www.cervantesvirtual.com/portales/bartolome_de_las_casas/obra-visor/aqui-se-contienen-treynta-propositiones-muy-juridicas-en-las-quales-sumaria-y-succintamiente-se-to-0/html/ Textus] * 1552 : ''Aqui se contienen unos avisos y reglas para los confessores que oyeron confessiones delos Españoles que son o han sido en cargo a los Indios'' [http://uvadoc.uva.es/handle/10324/17064 Textus] * 1552 : ''[[Brevissima relación (Casaus)|Brevissima relación de la destruyción de las Indias]]'' [http://uvadoc.uva.es/handle/10324/17058 Textus] [https://web.archive.org/web/20200619133941/http://bdh-rd.bne.es/viewer.vm?id=0000172864&page=1 Versio Latina 1614] * 1552 : ''Este es vn tratado que ... fray Bartholome de las Casas o Casaus compuso por comision del Consejo real delas Indias ... sobre la materia de los Yndios que se han hecho en ellas esclauos'' [http://uvadoc.uva.es/handle/10324/17062 Textus] * 1552 : ''Principia queda[m] ex quibus procedendum est in disputatione ad manifestandam et defendendam iusticia Yndorum'' [https://books.google.fr/books?id=md6-gD-Z4pgC&printsec=frontcover&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Textus] * 1875 : ''Historia de las Indias'' (scripta ante 1561) [https://archive.org/details/historiaindias01casarich Vol. 1] [https://archive.org/details/historiaindias02casarich 2] [https://archive.org/details/HistoriaDeLasIndias.TomoIIIFrayBartolomDeLasCasas 3] [https://archive.org/details/historiaindias03casarich 4] [https://archive.org/details/historiaindias04casarich 5] * 1892 : ''De las antiguas gentes del Perú'' [http://www.cervantesvirtual.com/portales/bartolome_de_las_casas/obra-visor/de-las-antiguas-gentes-del-peru--0/html/ Textus] * 1909 : ''Apologética historia sumaria'' (scripta 1536?) [https://archive.org/details/historiadoresdei01serr Textus] [https://archive.org/stream/historiaindias04casarich#page/236/mode/2up Capitula selecta] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Gustavo Gutierrez, ''En busca de los pobres de Jesucristo: el pensamiento de Bartolomé de las Casas''. Salmanticae: Sigueme, 1992. ISBN 84-301-11198-0 * John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n147/mode/2up vol. 1 pp. 113-159] == Nexus externi == * ''[https://web.archive.org/web/20200606161752/http://bdh-rd.bne.es/viewer.vm?id=0000023195&page=1 Historia general de las Indias]'' (Manuscriptum: vol. 1 et vol. 2 sunt exemplaria anno 1834 facta ex originalia Regalis Academiae Historicae; vol. 3 est ut videtur originale anno fere 1561 exscriptum) * [https://web.archive.org/web/20200622204558/http://bdh-rd.bne.es/viewer.vm?id=0000087075&page=1 Opera varia] (Manuscriptum) {{DEFAULTSORT:Casaus, Bartholomaeus}} [[Categoria:Nati 1484]] [[Categoria:Mortui 1566]] [[Categoria:Auctores Hispanici]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Dominicani]] [[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]] [[Categoria:Ethnographi]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Historici Mexici]] [[Categoria:Saeculum Aureum Hispanicum]] [[Categoria:Scriptores Hispaniae]] [[Categoria:Theologi Hispaniae]] 21cf1tx6fn3hn8vf38xfkjrya6fqs5v 0 13965 3975825 3839512 2026-07-30T18:54:05Z Lingua Aeterna 212754 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 3975825 wikitext text/x-wiki '''Francisca Deraedt''' est latinistria fautrixque [[Latinitas viva|latinitatis vivae]] natione Belgis. Cooperatrix assidua Societatis Melissae, navat quoque operam ad commentarios Melissae edendos quorum est compositrix quosque anno 1984 condidit Doctor [[Gaius Licoppe]]. Scribit etiam in [[Melissa]] scriptiones varias oratione prosa de variis rebus litterariis aut historicis. De novis libris dat etiam notitiam lectoribus Melissae. == Index omnium operum scriptorum Franciscae Deraedt == * 1988: "Franciscae meae laudes C. Baudelaire", in ''[[Melissa]]'', n° 22, anno 1988, p. 11. * 1988: "De futura moneta Europaea praenuntianda" (cui nomen ECU), apud: ''Melissa'', n° 23, anno 1988, p. 2 et p. 11. * 1988: "De ecclesia cathedrali Sancti Michaelis ab archaeologis inspecta", apud: ''Melissa'', n° 23, anno 1988, p. 7. * 1988: "Pagina lexicographica", apud: ''Melissa'', n° 23, anno 1988, p. 13. * 1988: "Centrum internationale Paedagogiae Fovendae", apud: ''Melissa'', n° 24, anno 1988, p. 13. * 1988: "De circuli Lupiani tertio anniversario", apud: ''Melissa'', n° 25, anno 1988, p. 12. * 1988: "Auctorum Francogallorum opera a Genovefa Immè in latinum versa", apud: ''Melissa'', n° 25, anno 1988, p. 14. * 1988: "M. Absil. Verborum delectus. Vocabulaire latin, Bruxelles, De Boeck, 1987" (libri existimatio), apud: ''Melissa'', n° 25, anno 1988, p. 15. * 1988: "Prosateurs latins en France au XVIe siècle, Paris, Presses de l'Université de Paris Sorbonne, 1987" (Libri existimatio), apud: ''Melissa'', n° 25, anno 1988, p. 15. * 1988: "De scholis Frisingensibus sive de quadam latina studiorum universitate", apud: ''Melissa'', n° 27, anno 1988, p. 11. * 1988: "De novis libris. 'Iosephi Fusci Itineraria tria. Singapur. Arabia Felix. Dunelmum'" (recensio), apud: ''Melissa'', n° 27, anno 1988, p. 15. * 1988: "Symposium latinitatis posthumanisticae", apud: ''Melissa'', n° 27, anno 1988, p. 15. * 1989: "De Bahaismo", apud: ''Melissa'', n° 28, anno 1989, p. 13. * 1989: "De novis libris. 'Iosephus Mall. Latinitate optima originali. 1988" (libri existimatio), apud: ''Melissa'', n° 29, p. 5. * 1989: "De muro Berolinensi", apud: ''Melissa'', n° 29, anno 1989, p. 6. * 1989: "De annuo consessu Academiae Romanae", apud: ''Melissa'', n° 30, anno 1989, p. 10. * 1989: "De sessione latina in schola polytechnica habita", apud: ''Melissa'', n° 30, anno 1989, p. 11. * 1989: "De sermone Vallonico", apud: ''Melissa'', n° 31, anno 1989, p. 13. * 1989: "De Titini et Miluli facinoribus", apud: ''Melissa'', n° 32, anno 1989, p. 15. * 1990: "Simplicissime quomodo varia exprimantur. De huius rubricae scopo", apud: ''Melissa'', n° 34, anno 1990, p. 10. * 1990: "De novis libris. 'Historia Apollonii regis Tyri. Roman du Ve siècle après J.C., présenté pour la lecture cursive par Pierre Monat, professeur à l'Université de Franche-Comté, 1988" (libri existimatio), apud: ''Melissa'', n° 35, anno 1990, p. 11. * 1990: "Loquerisne Lojbanice", apud: ''Melissa'', n° 36, anno 1990, p. 5. * 1990: "De animalibus cruciatis", apud: ''Melissa'', n° 36, anno 1990, p. 11. * 1990: "Ambulatio Pompeiana", apud: ''Melissa'', n° 36, anno 1990, pp. 12-13. * 1990: "De templo Divae Sophiae", apud: ''Melissa'', n° 37, pp. 3-4 et p. 6. (una cum [[Gaius Licoppe|Gaio Licoppe]], cum supplemento quod est "Schemata templi Divae Sophiae" quae delineavit Corinna Licoppe, architecta)) * 1990: "De novis libris. 'Confinia lucis et umbrae Iosephi Tusiani Neo-Eboracensis carmina latina, selecta atque edita a Theodorico sacré, Lovanii ex aedibus E. Peeters, 1989" (recensio), apud: ''Melissa'', n° 38, anno 1990, p. 16. * 1991: "De symposio Latino Parisiensi", apud: ''Melissa'', n° 45, anno 1991, pp. 3-4. * 1992: "1492", apud: ''Melissa'', n° 46, anno 1992, pp. 6-7. * 1992: "1492", (secunda pars) apud: ''Melissa'', n° 47, anno 1992, pp. 6-7. * 1992: "De Comenio celebrando", apud: ''Melissa'', n° 48, anno 1992, p. 5. * 1992: "America", apud: ''Melissa'', n° 48, anno 1992, pp. 6-7. * 1992: "America (II)", apud: ''Melissa'', n° 49, anno 1992, pp. 6-7. * 1992: "De Academia Lynceorum", apud: ''Melissa'', n° 50, anno 1992, pp. 3-5. * 1992: "Ego Aloysius Cadamustus... ", apud: ''Melissa'', n° 50, anno 1992, pp. 6-7. * 1992: " 'Ego Aloysius Cadamustus...' (II)", apud: ''Melissa'', n° 51, anno 1992, pp. 6-7. * 1992: "De coquina Romana", apud: ''Melissa'', n° 54, anno 1993, pp. 10-11. * 1993: "De [[pluvia]] Bruxellensi", apud: ''Melissa'', n° 55, anno 1993, pp. 3-4. * 1993: "Lysistrata", apud: ''Melissa'', n° 55, anno 1993, pp. 10-11. * 1993: "De Latino Conventu Academiae conspectus", apud: ''Melissa'', n° 56, anno 1993, pp. 10-11. * 1993: "De 'Illuminationibus' ", apud: ''Melissa'', n° 57, anno 1993, p. 3. * 1993: "Senecae 'Troas' ", apud: ''Melissa'', n° 57, anno 1993, p 15. * 1994: "Nihil novi sub sole", apud: ''Melissa'', n° 58, anno 1994, p. 3. * 1994: "De Thesauro [[Lingua Latina|Linguae Latinae]]", apud: ''Melissa'', n° 58, anno 1994, pp. 5-7. * 1994: "De Russia quid Elzeverii narraverint", apud: ''Melissa'', n° 59, anno 1994, pp. 4-5. * 1994: "Septem cadavera... ", apud: ''Melissa'', n° 59, anno 1994, p. 6. * 1994: "Num omnis liber Latine scriptus faveat Latinitati", apud: ''Melissa'', n° 59, anno 1994, p. 15. * 1994: "De lingua [[Botanice|botanica]]", apud: ''Melissa'', n° 61, anno 1994, pp. 3-5. * 1994: "De maleficis, de strigibus, de pythonicis mulieribus", apud: ''Melissa'', n° 61, anno 1994, pp. 13-15. * 1994: "Ars longa... ", apud: ''Melissa'', n° 62, anno 1994, p. 5. * 1994: "De maleficis, de strigibus, de pythonicis mulieribus (II)", apud: ''Melissa'', n° 62, pp. 13-14. * 1995: "1. Promulsis", apud: ''Melissa'', n° 64, anno 1995, pp. 4-5. * 1995: "2. Piper rex aromatum", apud: ''Melissa'', n° 66, anno 1995, pp. 6-7. * 1995: "De certamine Ciceroniano" (de [[Annula Castillo]], quinta laureata in Certamine Ciceroniano Arpini), apud: ''Melissa'', n° 66, anno 1995, p. 14. * 1995: "Margaritas pharmaceuticas", apud: ''Melissa'', n° 68, anno 1995, pp. 7-9. * 1995: "Margaritas pharmaceuticas (II)", apud: ''Melissa'', n° 69, anno 1995, pp. 5-7. * 1995: "De reticulo Internet: omnia simpliciter", apud: ''Melissa'', n° 69, anno 1995, pp. 12-13. * 1996: "Picasso-Rubens: de speculo" (scripsit [[Augustinus Cano]] vertit Francisca Deraedt), apud: ''Melissa'', n° 70, anno 1996, pp. 6-7. * 1996: "De Ludis Olympiis", apud: ''Melissa'', n° 73, anno 1996, p. 4. * 1996: "Interrete disputationes iam commovet", apud: ''Melissa'', n° 73, anno 1996, p. 7. * 1996: "De linguis internationalibus", apud: ''Melissa'', n° 73, anno 1996, pp. 15-16. * 1996: "De Symposio Latino Arimini habito (2-6 m. Sept. 1996)", apud: ''Melissa'', n° 74, anno 1996, p. 9. * 1997: "Exemplum vivae institutionis", apud: ''Melissa'', n° 79, anno 1997, pp. 8-9. * 1997: "Unde orti simus", apud: ''Melissa'', n° 81, anno 1997, p. 3. * 1998: "Recordationes Neoeboracenses", apud: ''Melissa'', n° 85, anno 1998, pp. 5-6. * 1998: "De expositione Parisiis videnda", apud: ''Melissa'', n° 87, anno 1998, pp. 3-4. (("Portraits de l'Égypte romaine" in Museo Luparae.) * 2000: "Quis timet tertium millennium?", apud: ''Melissa'', n° 94, anno 2000, p. 9. * 2000: "Cogitationes de condicione mulierum", apud: ''Melissa'', n° 95, anno 2000, pp. 8-9. * 2000: "Quis est 'Maior Frater' ?", apud: ''Melissa'', n° 95, anno 2000, p. 12. * 2000: "De muribus eorumque tristi vita", apud: ''Melissa'', n° 96, anno 2000, p. 12. * 2000: "De condicione mulieris antiquae: exemplum Calpurniae", apud: ''Melissa'', n° 97, anno 2000, pp. 3-5. * 2000: "De horto Erasmi", apud: ''Melissa'', n° 97, anno 2000, p. 16. * 2000: "De pronuntiatu linguae Latinae", apud: ''Melissa'', n° 98, anno 2000, p. 16. * 2000: "De aevo Caroli Quinti", apud: ''Melissa'', n° 99, p. 13. * 2001: "De crucesignatis", apud: ''Melissa'', n° 104, anno 2001, p. 15. * 2001: "De Hierosolymorum expugnatione", apud: ''Melissa'', n° 105, anno 2001, p. 15. * 2002: "Embriconis 'Vita Mahumeti' ", apud: ''Melissa'', n° 107, anno 2002, pp. 7-10. * 2002: "Ignotum notissimae apographon epistulae (1591) quam ad Franciscum Costerum e S.I. dedit Iustus Lipsius", apud: ''Melissa'', n° 108, anno 2002, pp. 6-8. * 2002: "[[Navigatio sancti Brendani]]", historia mediaevalis adaptata a Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 110, anno 2002, pp. 13-15. * 2002: "Navigatio sancti Brendani (II)" historia mediaevalis adaptata a Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 111, anno 2002, p 16. * 2003: "Navigatio sancti Brendani (III)", historia mediaevalis adaptata a Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 112, anno 2003, pp. 14-15. * 2003: "Navigatio sancti Brendani (IV)", historia mediaevalis adaptata a Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 113, anno 2003, pp. 12-13. * 2003: "Navigatio sancti Brendani (V)", historia mediaevalis adaptata a Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 114, anno 2003, pp. 14-16. * 2003: "Lingua Latina in [[Domus Erasmiana|Museo Erasmi]] per se illustrata", apud: ''Melissa'', n° 115, anno 2003, p. 1. * 2003: "Iter Turcicum", apud: ''Melissa'', n° 117, anno 2003, pp. 10-11. * 2004: "Iter Turcicum (II)", apud: ''Melissa'', n° 118, anno 2004, pp. 14-15. * 2004: "Iter Turcicum (III)", apud: ''Melissa'', n° 119, anno 2004, pp. 14-15. * 2004: "Iter Turcicum (IV)", apud: ''Melissa'', n° 120, anno 2004, pp. 6-7. * 2004: "De Bibliis Hebraicis controversia (I)", apud: ''Melissa'', n° 120, anno 2004, pp. 10-12. * 2004: "[[Socolata]], num sit salubris", apud: ''Melissa'', n° 123, anno 2004, pp. 4-5. * 2005: "Beatrix et eius amici (I) sive de vta cottidiana quarti decimi saeculi", apud: ''Melissa'', n° 124, anno 2005, pp. 4-5. * 2005: "Beatrix et eius amici (II) sive de vta cottidiana quarti decimi saeculi", apud: ''Melissa'', n° 125, anno 2005, pp. 8-9. * 2005: "Beatrix et eius amici (III) sive de vita cottidiana quarti decimi saeculi", apud: ''Melissa'', n° 126, anno 2005, pp. 10-11. * 2005: "Beatrix et eius amici (IV) sive de vita cottidiana quarti decimi saeculi", apud: ''Melissa'', n° 127, anno 2005, pp. 9-10. * 2005: "Beatrix et eius amici (V) sive de vita cottidiana quarti decimi saeculi", apud: ''Melissa'', n° 128, anno 2005, pp. 7-8. * 2005: "Beatrix et eius amici (VI) sive de vita cottidiana quarti decimi saeculi", apud: ''Melissa'', n° 129, pp. 8-9. * 2006: "[[Pantheum]]", apud: ''Melissa'', n° 130, anno 2006, pp. 14-15. * 2006: "Novi libri quos ostendit Francisca Deraedt", apud: ''Melissa'', n° 131, anno 2006, pp. 14-16. * 2006: "In Tartariam (I)", apud: ''Melissa'', n° 132, anno 2006, pp. 8-9. * 2006: "In Tartariam (II)", apud: ''Melissa'', n° 133, anno 2006, pp. 8-9. * 2006: "Navigare necesse est". Quattuordecim viatoriae narrationes veste Latina indutae. Miscellanea Gaio Licoppe dicata edidit Francisca Licoppe-Deraedt. (prooemium apud: ''Melissa'', n°133, anno 2006, p.16. * 2006: "In Tartariam (III)", apud: ''Melissa'', n° 134, anno 2006, pp. 9-10. * 2006: "In Tartariam (IV)", apud: ''Melissa'', n° 135, anno 2006, pp. 12-13. * 2007: "In Tartariam", apud: ''Melissa'', n° 136, anno 2007, pp. 13-15. * 2007: "[[Leo Baptista Alberti|Leonis Baptistae Alberti]] ''Momus''" quam legendum proponit, apud: ''Melissa'', n° 140, anno 2007, pp. 9-12. * 2007: "Existimatio libri: I. Ducos-Filippi, ''Le latin'', Paris, Assimil, coll. sans Peine, 2007, 630 pp.", apud: ''Melissa'',, n° 141, anno 2007, p. 2. * 2007: "Leonis Baptistae Alberti ''Momus'' (II), quam legendum proponit, apud: ''Melissa'', n° 141, anno 2007, pp. 12-14. * 2008: "Leonis Baptistae Alberti ''Momus'' (III)" quem legendum proponit, apud: ''Melissa'', n° 142, anno 2008, pp. 13-15. * 2008: "De 'vanitatum anatomia' ", apud: ''Melissa'', n° 143, anno 2008, pp. 6-7. * 2008: "Leonis Baptistae Alberti ''Momus'' " quem legendum proponit, apud: ''Melissa'', n° 143, anno 2008, pp. 13-15. * 2008: "Iter Constantinopolitanum", de Melissae symposio, apud: ''Melissa'', n° 145, anno 2008, pp. 3-4. * 2008: "Abelardi calamitatum historia" quam legendam proponit, apud: ''Melissa'', n° 147, anno 2008, pp. 13-16. * 2009: "Sibi sapere", apud: ''Melissa'', n° 149, anno 2009, pp. 15-16. * 2009: "De Europaeo diario scholari", apud: ''Melissa'', n° 150, anno 2009, p. 1. * 2009: "De novis libris. Existimatio libri "Epitome Historiae Sacrae Lhomondi, edidit denuo Robertus Carfani paucissimis verbis mutatis, Montelllae, [[Vivarium Novum]], 2009", apud: ''Melissa'', n° 150, anno 2009, p. 16. * 2009: "In horto verborum ambulatiuncula", apud: ''Melissa'', n° 151, anno 2009, pp. 3-5. * 2009: "De Carica Rhodiaque navigatione" (imagines photographicas fecit [[Iacina Verreet]]), apud: ''Melissa'', n° 152, anno 2009, pp. 3-5. * 2009: "Nox Natalicia", auctore Vidone de Maupassant interprete Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 153, anno 2009, pp. 4-5. * 2010: "Nicolai Klimii iter subterraneum (I)", opus Holbergii quod legendum proponit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 154, anno 2010, pp. 8-11. * 2010: "Nicolai Klimii iter subterraneum (II)", opus Holbergii quod legendum proponit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 155, anno 2010, pp. 10-11. * 2010: "Memnon sive de humana sapientia", auctore Voltaire, interprete Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 156, anno 2010, pp. 3-4. * 2010: "Nicolai Klimii iter subterraneum (III)", opus Holbergii quod legendum proponit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 156, anno 2010, pp. 9-11. * 2010: "Nicolai Klimii iter subterraneum" (IV), opus Holbergii quod legendum proponit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 157, anno 2010, p. 9. * 2010: Peregre. De itinere Tunetano (18-25 IX 2010), apud: ''Melissa'', n° 158, Bruxellis, p. 1 ad 3. * 2010: "De itinere Tunetano (18-25 IX 2010)", apud: ''Melissa'', n° 158, anno 2010, pp. 1-3. * 2010: "Nicolai Klimii iter subterraneum" (V), opus Holbergii quod legendum proponit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 158, Bruxellis, 2010, p. 16. * 2010: "De itinere Tunetano (II) (18-25 IX 2010)", apud: ''Melissa'', n° 159, anno 2010, pp. 1-4. * 2010: "Nicolai Klimii iter subterraneum" (VI), opus Holbergii quod legendum proponit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 159, anno 2010, pp. 7-8. * 2011: "De pretio artis", apud: ''Melissa'', n° 161, anno 2011, pp. 1-2. * 2011: "Nicolai Klimii iter subterraneum" (VII), opus Holbergii quod legendum proponit et commentavit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 161, anno 2011, pp. 9-10. * 2011: "De Mario Vargas Llosa", apud: ''Melissa'', n° 162, Bruxellis, 2011, p. 5. * 2011: "Nicolai Klimii iter subterraneum (VIII), opus [[Holbergius|Holbergii]] quod legendum proponit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 162, Bruxellis, anno 2011, p. 15. * 2011: "Iuxta viam Egnatiam (16-23 IX 2011)", apud: ''Melissa'', n° 164, Bruxellis, 2011, pp. 1-3. * 2011: "Iuxta viam Egnatiam (16-23 IX 2011)", (sequentia) apud: ''Melissa'', n° 165, Bruxellis, 2011, pp. 1-3. * 2011 : "Fabula natalicia, auctore Vidone de Maupassant, interprete Francisca Deraedt", apud: ''Melissa'', n° 165, Bruxellis, 2011, pp.7-9. * 2012 : "Pro mortuis nihil nisi bona", apud: ''Melissa'', n° 166, Bruxellis, 2012, pp. 6-7. * 2012 : "Quaestio linguae latinae", auctore Vidone de Maupassant, interprete Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 167, Bruxellis, 2012, pp. 5-8. * 2012 : "De musica temporis futuri", apud: ''Melissa'', n° 169, Bruxellis, 2012, p. 16. * 2012 : "Iter in insulam Cyprum (22-29 IX 2012)", apud: ''Melissa'', n° 170, Bruxellis, 2012, pp. 1-2. * 2012 : "Iter in insulam Cyprum (22-29 IX 2012) (II)", apud: ''Melissa'', n° 171, Bruxellis, 2012, pp. 1-3. * 2013 : "Abies 'electronicus' ", apud: ''Melissa'', n° 172, Bruxellis, 2013, p. 1 (scripsit una cum [[Gaius Licoppe|Gaio Licoppe]]). * 2013 : "De matrimonio legibusque ferendis", apud: ''Melissa'', n° 172, Bruxellis, 2013, p. 14. * 2013 : "In memoriam [[Genovefa Immè|Genovefae Immè]], apud: ''Melissa'', n° 172, Bruxellis, 2013, pp. 15-16. * 2013 : " Epistolae obscurorum virorum'' (I), "Tunc papa fuit in magna tristitia", quas legendas proponit Francisca Deraedt (continuabitur), apud: ''Melissa'', n° 173, Bruxellis, 2013, pp. 2-4. * 2013 : " De puerorum cruciata ", apud: ''Melissa'', n° 173, Bruxellis, 2013, p. 12. * 2013 : "Modus promovendi doctores qualis fuerit saeculo XVII", apud: ''Melissa'', n° 174, Bruxellis, 2013, pp. 4-5. * 2013 : " Epistolae obscurorum virorum'' (II), "Qui non curat illas Graecas fantasias", quas legendas proponit Francisca Deraedt (continuabitur), apud: ''Melissa'', n° 174, Bruxellis, 2013, pp. 10-12. * 2013 : "Num in muris liceat scribere", apud: ''Melissa'', n° 175, Bruxellis, 2013, pp. 2-3. * 2013 : " Epistolae obscurorum virorum'' (III), "Disce, bone clerice, virgines amare", quas legendas proponit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 175, Bruxellis, 2013, pp. 11-13. * 2013 : "De conventu Academiae Latinitati fovendae", apud: ''Melissa'', n° 176, Bruxellis, 2013, pp. 2-3. * 2013 : "De novis vestibus principis", fabula Iohannis Christiani Andersen quam in Latinum vertit Francisca Deraedt, apud: ''Melissa'', n° 177, Bruxellis, 2013, pp. 15-16. * 2014 : "De facie bona", apud: ''Melissa'', n° 178, Bruxellis, 2014, p. 1. {{NexInt}} * [[Libri Latine redditi]] == Nexus externus == * https://web.archive.org/web/20060521230246/http://www.latinitatis.com/latinitas/melissa/mensa.htm {{Nexus absunt}} {{DEFAULTSORT:Deraedt, Francisca}} [[Categoria:Scriptores Belgicae]] [[Categoria:Nati saeculo 20]] [[Categoria:Homines vivi]] [[Categoria:Auctores Latini hodierni]] [[Categoria:Scriptores Melissae]] [[Categoria:Mulieres]] [[Categoria:Participes primi Seminarii latinitatis vivae Vestendensis]] 8dvwkvyowutcop3pxlwva0zkq0aqg1n 0 25323 3975844 3908620 2026-07-30T21:52:55Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975844 wikitext text/x-wiki {{L}}{{FA stella}} {{Capsa hominis Vicidata}}'''Ayn Rand''' fuit [[scriptrix]] et [[philosopha]] Russica-Americana [[saeculum 20|saeculi vicensimi]]. Nata est in [[Russia]] die [[2 Februarii]] [[1905]] nomine [[Lingua Russica|Russico]] Алиса Зиновьевна Розенбаум (''Alisa Zinov'evna Rozenbaum''); mortua tamen [[Urbs Novum Eboracum|Novi Eboraci]] die [[6 Martii]] [[1982]]. Rand inprimis pro [[fabula|fabulis]] et [[mythistoria|mythistoriis]] nota est, demum pro schola philosophica ab ea fundata, nomine [[Obiectivismus|Obiectivismo]], quae multum contendit de ratione persequenda beataque [[vita]]. Rand ubique [[ratio]]nem, liberos [[mercatus]] et [[ius]] hominis singulis efflictim defendit. Post mortem, eius fautores [[Institutum Ayn Rand]] anno [[1985]] ad Obiectivismum citandum condiderunt. Suum magnum opus a multis opinatur esse [[mythistoria]] ''[[Atlas Shrugged]].'' Notiones quidem de [[oeconomia]], [[civilitas|civilitate]], et [[ius|iure]] a Rand conceptae evolutionem politicam [[Civitates Foederatae Americae|Civitatum Foederatarum]] substantialiter adfecerunt, motum ad capitalismum, qui sero saeculo vicensimo accidit, citantes. Omnes libri eius usque hodie manent populares in [[Civitates Foederatae|Civitatibus Foederatis]]. == Pueritia et educatio == [[Fasciculus:Twelvecollegia.jpg|thumb|left|Rand historiam et philosophiam apud [[Universitas Petropolitana|Universitatem Petropolitanam]] didicit.]] Ayn Rand nomine Alisa Rosenbaum [[Petropolis|Petropoli]] in [[Russia]] die [[2 Februarii]] [[1905]] ad [[Populus Iudaicus|familiam Iudaicam]] [[classis media]]e nata est. Mater fuit Anna Boris filia Rosenbaum et pater Zenobius Zacharii filius Rosenbaum, chemicus et prosperus conductor pharmaceuticus. Trium sororum, scilicet Alisae, Nataliae, Norae, fuit illa maior natu.<ref name = "Britting">Jeff Britting, ''Ayn Rand: Overlook Illustrated Lives'' (Novi Eboraci: Overlook Duckworth, 2004), ISBN 1-58567-406-0.</ref> Rand duodecim annos nata vidit [[Rerum Eversio Russica|Rerum Eversionem Russicam]] anno [[1917]], postquam factionis Bolsevici ortus suae familiae vitam magnopere disrupit. [[Sovieti]] enim [[pharmacopolium]] patris sui publicaverunt, quapropter familia ad [[Crimea]]m breviter effugit. Rand tunc Petropolim revertit, ut in [[Universitas Petropolitana|Universitate Petropolitana]] facultati pedagogiae socialis interesset. Ibi maiora historiae studia coepit, praeterea philosophiae, philologiae, iuris.<ref name = "Britting"/> In memoriis suis annis [[1960]] relatis Ayn Rand agnovit [[Nicolaus Łosski|Nicolaum Łosski]] esse doctorem principalem suum Universitatis Petropolitanae, usque ad diem cum de munere doctoris submotus est a regimine Sovietico.<ref name = "Chris">Sciabarra, Chris Matthew (Fall 1999). "The Rand Transcript". The Journal of Ayn Rand Studies 1 (1): 1-26. http://www.nyu.edu/projects/sciabarra/essays/randt2.htm.</ref> Eo tempore introducta est ad litteras [[Aristoteles|Aristotelis]] et [[Plato]]nis, qui evolutio philosophica eius maxime affecerunt. Rand subsequenter Aristotelem multum laudavit, Platonem autem improbavit. Ea quoque operibus [[Victor Hugo|Victoris Hugo]], [[Edmundus Rostand|Edmundi Rostand]], [[Fridericus Schiller|Friderici Schiller]], [[Theodorus Dostoevskij|Theodori Dostoevskij]] et [[Fridericus Nietzsche|Friderici Nietzsche]] studuit. Friderici Nietzsche artem, qua heroëm in libro "Sic dixit Zarathustra" depixit, multum admirata est.<ref name = "Britting"/> Programma trium annorum perficiens, anno [[1924]] demum diploma universitatis adepta, Publicum Artium Cinematographicarum Institutum iniit ad [[scriptura scaenaria|scripturam scaenariam]] discendam.<ref>Michael S. Berliner, ed., "Introduction" in ''Russian Writings on Hollywood,'' convertit Dina Garmong (Los Angeles: Ayn Rand Institute Press, 1999), p. 10. ISBN 0-9625336-3-7.</ref> == Emigratio et matrimonium == [[Fasciculus:Cecil B de Mille in The Greatest Show on Earth trailer.jpg|thumb|[[Caecilius B. DeMille]], [[moderator cinematographicus]], qui Rand altero die [[Ruscisilva]]e convenit partemque additiciam ei dedit in pelliculam.]] Sero anno [[1925]], regimen Sovieticum [[diploma periegeticum]] Rand dedit ut cognatos suos in Civitatibus Foederatis Americae visat. Viginti unum annos nata, [[navis|navi]] mense Februario anno [[1926]] vecta est ad [[urbs Novum Eboracum|urbem Novum Eboracum]], quae sua futura domus erat. Breviter post cognatos visitandos, se decernit numquam ad [[Unio Sovietica|Unionem Sovieticam]] reddere, et potius ad [[Ruscisilva|urbem Ruscisilvam]] ire ad [[opera]]m impetrandam qua scripta scaenica cinematographicaque scriberet. Iam cognomen ''Rand'' adhibens, ut eius cognominis Cyrillici contractionem, tunc praenomen ''Ayn'' etiam adsumit, cuius origo adhuc disputata est. Putata a Richardo Ralston est mutatio Розенбаум ~ Рзнб аум ~ Rand Ayn.<ref name="ARI">[http://www.aynrand.org/site/PageServer?pagename=about_ayn_rand_aynrand_biography "A Brief Biography of Ayn Rand"]. Ayn Rand Institute.</ref> Rand primitus [[Ruscisilva]]e molita est, cum operas impares adsumpsit, ad impensas usitatas solvendas. Forte [[Moderator cinematographicus|moderatorem cinematographicum]] [[Caecilius B. DeMille|Caecilium B. DeMille]] convenit, qui ei partem additiciam in pellicula ''King of Kings'' (sc. Latine "Rex Regium") dedit, et quoque alias operas ubi scripta scaenica recensuit.<ref name="ARI"/> Ibi laborans, [[actor]]em iuvenem Franciscum O'Connor appellatum convenit, qui corde eam tenuit.<ref>Salmieri et Gotthelf 2005</ref> Franciscus mox eam die [[15 Aprilis]] anno [[1929]] nupsit, et Rand ei nupta quinquaginta annos mansit, usque cum O'Connor anno [[1979]] moritur. == Fabulae et scripta scaenaria == Prima prosperitas quam Rand scriptrix habuit fuit anno [[1932]] cum vendidit ad societatem ''Universal Studios'' scriptum scaenicum nomine ''Red Pawn'' (sc. Latine "Pedes Ruber"). Iosephus Von Sternberg opinatus est [[Maria Magdalena Dietrich|Mariam Magdalenam Dietrich]] partem heroinae hac in pellicula agere, sed themata Russica tunc non erant populo gratia, et de eo nihil accidit. Tunc anno [[1934]] sequitur drama iuridicum ''The Night of January 16th'' (Latine "Nox Ianuarii Sextusdecimi") quae feliciter habetur in via ''Broadway'' Novi Eboraci anno [[1935]].<ref>Richard Ralston, edit., Three Plays, "Introduction by Ayn Rand," Signet, 2005, pp. 4-8.</ref> == Mythistoria autobiographica et fabula dystopica == [[Fasciculus:Mussoliniposter.jpg|thumb|[[Benitus Mussolini]], [[tyrannus]] [[Italia|Italicus]], conatus est pelliculam ''Noi Vivi'' obstare.]] Prima mythistoria quam Rand scripsit fuit ''[[We the Living]]'' (Latine "Nos Vivi"), a domu editoria ''[[Macmillan (societas editoria)|Macmillan]]'' anno [[1936]] edita. Mythistoriae eventús, qui in Russia Communistica accidunt, certamen depinxerunt inter hominem singulum et civitatis regimen. Quia eventús tractant de nonnullis veris eventibus vitae Ayn Rand, mythistoria interdum dicitur quasi autobiographica.<ref>Rand, Ayn. "Forward". We The Living. Dutton. pp. xviii. ISBN 0-525-94054-5.</ref> Regimen Italicum [[Benitus Mussolini|Beniti Mussolini]], quamquam eo obstat, mythistoria in [[Italia]] anno [[1942]] conversa est in pelliculam duarum partium, primam nomine ''Noi Vivi'', alteram ''Addio Kira''. Actrix [[Alida Valli]] partem Kirae Argounova egit, actor Fosco Giachetti partem Andrei Taganov, et Rossano Brazzi partem Leonis Kovalensky.<ref name = "Paxton">Paxton, Michael (1998). Ayn Rand: A Sense of Life (The Companion Book). Layton, Utah: Gibbs Smith. ISBN 0-87905-845-5</ref> Anno [[1938]] fabula ''[[Anthem]]'' ('Motetus'{{dubsig}}) in [[Regnum Britanniarum|Regno Britanniarum]] edita est, quae post septem annos etiam edita est in Civitatibus Foederatis. Fabula mundum futurum depingit [[dystopia|dystopicum]], ubi collectivismus triumphans vel et verbum "ego" a lingua et memoria omnino abdidit. Haec fabula saepe comparatur cum mythistoriis ''[[My (Zamyatin)|Nos]]'' [[Eugenius Zamyatin|Eugenii Zamyatin]] (1921) et ''[[1984 (liber)|1984]]'' [[Georgius Orwell|Georgii Orwell]] (anno 1949).<ref>Confer paginas Wikipediae Anglicae [[:en:Dystopia]] et [[:en:We (novel)]]</ref> == Prima mythistoria favorabilis{{dubsig}} == [[Fasciculus:Gary Cooper.jpg|thumb|left|upright=0.7|[[Gary Cooper]], [[histrio]] qui partem Howardis Roark agit in pellicula ''The Fountainhead'' anno [[1948]].]] Notitia autem lata Rand prima adepta est, solum cum mythistoriam romanticam philosophicamque ''The Fountainhead'' ('Fons'), iam adhuc quam septem annos scribebat, anno [[1943]] in lucem tulit. Mythistoria circum protagonistam Howardum Roark, [[architectus|architectum]] destrictum, dirigitur. Roark in mythistoria contra homines secundarios (Anglice ''second-handers'' appellatos) fortiter certat ad sinceritatem sui artis conservandam. Secundum Rand, homines primi (Anglice ''first-handers'') instar Roark, quosque Rand et appellat veros egoistas, sunt qui fortunas quaerunt per creativitatem personalem, cogitationes independentes, et laborem proprium. Secundarii autem sunt qui potestatem fortunasque suas quaerunt per ambitionem socialem et machinationes contra alios, nec re vera per meritum proprium. Mythistoria detrectata est a duodecim domibus editoriis antequam Societas Bobbs-Merill eam imprimere suscepit. Hoc accidit cum Archibaldus Ogden, collegii editorialis socius, minatus est a munere suo decedere, nisi liber imprimatur.<ref name = "Cato">[http://www.cato.org/special/threewomen/fountainhead.html "The Fountainhead"]. Cato Institute</ref> ''The Fountainhead'' postremo editus magna receptione bonam fortunam ei meruit, quod adhuc sex miliones exemplarum venditi sunt, et hodie centum millia exemplarum quoque in anno vendi constat.<ref name = "Cato"/> == Vita politica == Annos [[1940]] Rand rebus politicis studebat, gratis cum marito suo laborans, ut Wendell Wilkie praeses Civitatum Foederatarum creetur. Post pelliculas nuntias Wilkie adhortantes fori Unioni, Novi Eboraci exhibitas, Rand tunc primum oratoris munere functa est, innimicas audientiae quaestiones saepe respondens, quid eam maxime placuit. Anno [[1947]] dum Civitates Foederatae [[Secundus Terror Rubrus|Secundum Terrorem Rubrum]] patiuntur, Rand testimonium [[Camera Repraesentantum Civitatum Foederatarum|Camerae Repraesentatum]] dedit. In testimonio Rand consuetudinem suam apud [[Unio Sovietica|Unionem Sovieticam]] cum depictione vitae Russicae monstrata in pellicula ''Song of Russia'' (sc. ''Cantus Russiae'') comparavit. Rand arguit pelliculam falsitates de Unionis Sovieticae statu oeconomico depinxisse, populi vitam meliorem latioremque quam actualem mostrans. Demagis censuit, etsi foedus momentarium cum Unione Sovietica necesse esset ad Germaniam Nazisticam vincendam, tamen argumentum ad populum pro hoc foedere numquam illas falsitates depingere debuisse. Multá tali ré factá Rand mox multis hominibus favit, qui [[capitalismus liberus|liberi mercatús capitalismo]] studerint. Diurnarius [[Henricus Hazlitt]] quidem, qui laborabat apud ''[[The New York Times]]'' et uxor sua fuerunt amici Randii vel ante prosperitatem libri eius ''[[The Fountainhead]]''. Fuit Hazlitt qui annis [[1940]] eam ad oeconomum [[Ludovicus von Mises|Ludovicum von Mises]] introducit, qui tunc [[Schola Austriaca|scholae oeconomicae Austriacae]] tantum studiebat. Ambo homines Randium multum admirati sunt, et Rand invicem, quamquam ab eorum philosophiis tanto discrepabat, opera amborum hominum valenter usque a morte adprobavit. <ref name="bb"/> Amicitia autem maximi momenti huius temporis fuit cum [[Isabella Paterson]], scriptice [[Libertarianismus|libertariana]], quae librum ''The God of the Machine'' (sc. "Deus Machinae") scripsit. Duae quidem feminae longas controversias de civilitate, politica et historia inter se saepissime habuerunt, sed Rand amicitiam desivit postquam in convivio Ruscisilvae quodam Isabella verba quaedam dixit quae sensum Rand obfenderunt. Quantum opera Paterson opera Rand influerunt est incertum, sed biographus Stephanus Cox credidit longum cursum libri ''The God of the Machine'' propter commendationes quas Rand egit.<ref>Cox, Stephen, The Woman and the Dynamo (Transaction, 2004), pp. 218-222, 287-289, 302-314 and 357-359</ref> Rand de politica multum ab eis qui [[factio Libertariana|libertariani]] appellantur discrepabat, arguens argumenta pragmatica seu oeconomica insufficere ad libertatem et capitalismum defendendum. Profecto inter fautores libertarianismi numerantur qui [[anarchismus|anachismum]] et [[religio]]nem citant, doctrinas quas Rand omnino recusavit. Rand ex contrario censuit se habuere argumentum morale verum quod capitalismum defendit.<!-- Postquam libertariani et Rand fautores dividuntur, tandem annis [[1970]], [[obstrectator]]es libertariani appellaturi erant eos qui factionem Liberatianam reicentes philosophia Rand sequuntur [[cultus religiosus|cultus aderatores]].--> == Magnum opus == [[Fasciculus:Who Is John Galt.JPG|thumb|Inscriptum murale quod Anglice rogat: "Quis est John Galt?", sententia seu cantilena praeclara ex libro ''Atlas Shrugged''.]] [[Magnum opus]] Randianum, ultimumque [[commenticia]]e opus eius, fuit mythistoria ''[[Atlas Shrugged]]'' (sc. Latine "Atlas mundum effundit"), quae mille centum paginarum composita anno [[1957]] edita est.<ref>Rand, Ayn (1997). David Harriman. ed. Journals of Ayn Rand. Dutton. p. 704. ISBN 0-525-94370-6. "Atlas Shrugged was the climax and completion of the goal I had set for myself at the age of nine. It expressed everything that I wanted of fiction writing."</ref> Venditio eius hodie ducenta milia exemplarum quoque in anno excedit. Hoc opus finem vitae eius sicut scriptrix commenticiae designat; postea vitam sicut philosopham popularem adsecuta est.<ref>Younkins, Edward (2007). "Preface". Ayn Rand's Atlas Shrugged. Aldershot: Ashgate. p. 1. ISBN 0-7546-5549-0. "Atlas Shrugged . . . is the demarcation work and turning point that culminated [Rand's] career as a novelist and propelled her into a career as a popular philosopher."</ref> Mythistoria multa elementa [[mysterium|mysterii]] et [[Fabula rerum futurarum|rerumque futurarum]] continet, habuitque longissimam orationem a duce John Galt locutam, philosophiam [[Obiectivismus|Obiectivisticam]] mundo ostendentem, citantemque. [[Peristasis]] huius operis est "bonitas propriam utilitatem persequendi".<ref>Rand, Ayn, For the New Intellectual, Random House, 1961.</ref> [[Actio (opus)|Operis actio]] quasdam [[Civitates Foederatae Americae|Foederatas Americae Civitates]] [[dystopia|dystopice]] pinxit, ubi magnum [[operistitium]] faciunt [[magister officinarum|officinarum magistri]], se absondentes in [[montes Saxosi]], liberamque [[oeconomia]]m ibi sui iuris in occulto creantes. [[Heros]] ille John Galt (sc. Latine Ioannes Gualterius) descripsit hoc operistitium "motrum mundi sistere" submovendo a mundo illas "mentes" quae Rand censuit maximum contribuere ad productivitatem creativitatemque nationalem. Operistitió protagonistae conati sunt demonstrare oeconomiam corruendam societatemque disruendam esse nisi labores hominum rationalium industrialiumque habeantur. Hoc agendo, Rand suam notionem [[effectio humana|effectionis humanae]] monstrat. == Philosopha == [[Fasciculus:MAN Atlante fronte 1040572.JPG|thumb|left|Atlas mundum suffert.]] Libro ''Atlas Shrugged'' confecto Rand [[Obiectivismus|philosophiam Obiectivisticam]] exponere adusque assecuta est, sex libros scribens, schola philosophica fundans, et multa colloquia et televisifica et acroatica dans. Rand semper cupide habuit capitalismum liberum esse necessarium ad beatam vitam humanam et progressum humanum attingendum. Quamobrem ea in CFA hodie maxime nota est pro defensione [[capitalismus|capitalismi]]. Obiectivismus autem plus exponit de epistomologia et ethica quam de politica. Olim relatores Ayn Randium rogaverunt suam philosophiam describere. Ea summarium de conclusionibus Obiectivistis eo quod sequitur simile dat:<ref>[http://aynrandlexicon.com/lexicon/objectivism.html The Objectivist Newsletter “Introducing Objectivism,” The Objectivist Newsletter, Aug. 1962, 35.]</ref> * [[Realitas]]: Quid est, est. "Ut natura imperatur, necesse est naturae oboedire." * Ratio: Ratio est unicus scientiae modus, nec fides nec affectus. Ratio quoque est homini sua proprietas constitutiva et suus unicus modus supervivendi quo se spontaliter utitur. "Non posses libum edere et postea habere." * Egoismus: Beatitudinem propriam rationaliter adsequi sine se aliis nec alios sibi sacrificando summum propositum morale est. "Finis idoneus omni homini est seipse." * [[Capitalismus]]: Capitalismus est systema in quo omnes actiones inter homines sunt voluntariae. "Libertatem aut mortem!" Rand ipsa anno [[1976]] dixit suas maximi momenti effectiones philosophias fuisse suam theoriam conceptionum, suam ethicam, et suam reppertionem in civilitate quod malus—omnes iurum violationes—in vi initiando constat. <ref>Rand, Ayn (2005). Mayhew, Robert. ed. Ayn Rand Answers, the Best of Her Q&A. New York: New American Library. p. 166. ISBN 0-451-21665-2. Ab Wikipedia Anglica:"theory of concepts, my ethics, and my discovery in politics that evil—the violation of rights—consists of the initiation of force."</ref> == Schola Obiectivistica == [[Fasciculus:Empire State Building by David Shankbone.jpg|thumb|right|[[Aedificium Civitatis Imperialis]] ubi Nathanelis Branden Institutum situm est usque ad annum [[1968]].]] Anno [[1951]] Rand ab [[Angelopolis|Angelopoli]] ad urbem ei tam caram [[Novum Eboracum (urbs)|Novum Eboracum]], migravit, ubi primum insulam 36 ad orientem viae 36 habitavit, tunc ab anno [[1965]] usque ad mortem anno [[1982]] insulam 120 ad orientem viae 34. Novi Eboraci sodalicium philosophicum (iocose nominatum ''Collectivum'') formavit, inter cuius membra numerabantur oeconomicus [[Alanus Greenspan]], psychologus [[Nathaniel Branden]] et uxor eius Barbara, et philosophus [[Leonardus Peikoff]]—omnes fautores qui librum ''The Fountainhead'' corde habuerunt. Collectivum primum ut coetus amicorum parvi momenti coepit, qui exeunti quaque hebdomade aedibus Randii congrediuntur ad philosophiam disputandam; postea Collectivum partem maiorem habuit, cum manuscriptum libri ''Atlas Shrugged'' legerunt, lustraverunt, analyzaveruntque, et philosophiam Randii citaverunt per institutum quod Nathaniel Branden statuit ad propositum nomine ''Nathanielis Branden Institutum'' (NBI). Sodales colloquia acroamatica trans Civitates Foederatas dederunt et multas symbolas scripserunt in evulgationibus Randii appellatis ''The Objectivist Newsletter'' (sc. Latine "Novae Res Obiectivisticae") et ''The Objectivist'' (sc. "Ille Obiectivisticus"). His annis Rand et Branden, tanto affectu, coniugibus suis consentibus, quidem amatores facti sunt.<ref name="bb">Branden, Barbara (1986). The Passion of Ayn Rand. Garden City, New York: Doubleday & Company.</ref> Anno autem [[1968]], Collectivum et Institutum NBI abrupte fracta sunt, et desiverunt, postquam Rand invenit Branden eam decipere, fingendo philosophiam assentiri lucri causa et eam mentiendo de consuetudine cum alia femina Patricia Scott.<ref>Branden, Nathaniel, My Years With Ayn Rand, p. 354, Jossey-Bass, 1999 ISBN 978-0-7879-4513-8</ref> <ref>Rand, Ayn (May 1968). "To Whom It May Concern". The Objectivist (New York) 7 (5): 1–8.</ref>Quamobrem usque hodie et Nathaniel et Barbara Branden manent personae non gratae apud fautores Obiectivismi qui Institutum Ayn Rand subsequenter fundaverunt. Liber autem ''The Psychology of Self-Esteem'' (sc. "Psychologia de sui aestimatione") anno [[1969]] editus, a Branden scriptus, qui multas notiones novas praebuit de parte quae sui aestimatio in vita humana habuit, multa principia Obiectivista revocat. == Receptio ab hominibus academicis intellectualibusque == In libro ''The Fountainhead'' Rand descripsit quo modo genius architectus Howardus Roark resistentiam convenit magnam ab hominibus intellectualibus conventionalibus. Nonnumquam vita artificium simulat. Mythistoriae Randii, cum primum editae sunt, ab existimatoribus decachinnatae sunt, ut perlongae et melodramaticae.<ref>Chapman, Steve (February 2, 2005). [http://web.archive.org/web/20060208115410/ "The evolution of Ayn Rand"]. The Washington Times. [http://washingtontimes.com/commentary/20050201-094832-2692r.htm Orginalis versio]. </ref> In diario ''National Review'', auctor conservatoris Whittaker Chambers librum ''Atlas Shrugged'' vocavit ''sophomoricum'' et ''excordem'' et scripsit quod ''illam mythistoriam appellari possumus solum si hunc terminum deaestimamus.''<ref>Whittaker Chambers (1957), [https://web.archive.org/web/20100109095332/http://www.nationalreview.com/flashback/flashback200501050715.asp "Big Sister is Watching You,"] ''National Review,'' 8 Decembris, 594–596.</ref> Noam Chomsky quidem dixit de Randio: ''Eam fuisse inter pessimos homines historiae intellectualis modernae.''<ref>Noam Chomsky declared Rand to be "one of the most evil figures of modern intellectual history." Jaworski, P.M. (December 08, 2008). [http://westernstandard.blogs.com/shotgun/2008/12/question-period.html "Question Period: Noam Chomsky on being censored, CHRC censorship, Ayn Rand, Robert Nozick and libertarianism"]{{Nexus deficit|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. The Shotgun Blog. Western Standard.</ref> Nonnulli philosophi academici Randium exprobant propter analysís infectas et malum materiae philosophicae intellectum. Emphatica capitalismi defensio eius—ubi [[egoismus|egoismum]] ut [[virtus|virtutem]] defendit—effecit ut Rand factae esset homo infamis, quae inter intellectus cotidianos numerari non potest.<ref>Kukathas, Chandran (1998). "Rand, Ayn (1905–82)". In Edward Craig, ''Routledge Encyclopedia of Philosophy'' (Novi Eboraci: Routledge), 55–56. ISBN 0-415-07310-3.</ref> Plurimi quidem philosphiarum continentalium fautores eius [[rationalis sui cura|sui curae]] concelebrationem exprobant, qua propter pauca opera sua eis intersunt.<ref>Edward W. Younkins, ''Philosophers of Capitalism'' (Lexington Books, 2005, ISBN 9780739110775), 194.</ref> Christophorus Mattheus Sciabarra has criticas Randii disputat, dicens quod ''Laevi instincti sunt ab eius politica anti-communista pro-capitalistaque, dextri autem ab eius atheismo et libertarianismo civili.'' <ref>Sciabarra, Chris Matthew (1995). Ayn Rand: The Russian Radical. University Park, Pennsylvania: The Pennsylvania State University Press. ISBN 0-271-01440-7. Confer Wikipediam Anglicam:"The left was infuriated by her anti-communist, procapitalist politics, whereas the right was disgusted with her atheism and civil libertarianism."</ref> Libri Randii certe ob verba eius lectorum plerumque diffusi sunt.<ref name = "Paxton"/> Anno [[1991]], cum [[Biblioteca Congressus]] et [[Libri Mensis Collegium]] rogaverunt qualem esse valentiorem librum in vita respondentis, liber ''Atlas Shrugged'' fuit populo gratissimus, secundus post [[Biblia Sacra]].<ref name = "fein"/> Demoscopia a societate ''Freestar Media/Zogby'' anno [[2007]] facta invenit circum octo centesimae adultorum Amercanorum librum ''Atlas Shrugged'' legerunt.<ref>[https://web.archive.org/web/20080512150259/http://www.freestarmedia.com/randpoll2007.html "Atlas Shrugged by Ayn Rand Read by 8.1%"]. Freestar Media. October 17, 2007. https://web.archive.org/web/20080512150259/http://www.freestarmedia.com/randpoll2007.html.</ref> == Opera optima sua == Inter maxima opera eius hodie habentur liber ''[[The Virtue of Selfishness]]'' ('De Virtute Egoismi'), qui anno [[1964]] editus ostendit doctrinam eius ethicam, et liber ''[[Capitalism: The Unknown Ideal]]'' (sc. "Capitalismus: Summum Ignotum"), qui anno [[1966]] editus principia Obiectivistica de civilitate et oeconomia praebuit. Hi libri incluserunt symbolas scriptas a Nathanieli Branden, Alano Greenspan, et Roberto Hessen. Ab anno [[1967]], Rand continue principia epistemologica Obiectivista excogitabat, quae ex anno [[1968]] in ''The Objectivist'' evulgavit, et tandem anno [[1979]] in libro ''Introduction to Objectivist Epistemology'' (sc. "Prooemium De Epistemologia Obiectivista") edidit. [[Fasciculus:Dollar Symbol Evolution.jpg|thumb|[[Dollarium|Dollarii]] signum claram partem in libro ''Atlas Shrugged'' habuit. Rand signum duas lineas directas praebens ex litteris U et S ori putabat (''[[Civitates Foederatae|United States]]'' repraesentans).]] === Commenticia === * ''[[Night of January 16th]]''—Nox Ianuarii Sextusdecimi. (1934) ISBN 0-452-26486-3 * ''[[We the Living]]''—Nos Vivi. (1936) ISBN 0-451-18784-9 * ''[[Anthem (novel)|Anthem]]''—Motetum. (1938) ISBN 0-451-19113-7 * ''[[The Fountainhead]]''—Fons. (1943) ISBN 0-451-19115-3 * ''[[Atlas Shrugged]]''—Atlas Mundum Effudit. (1957) ISBN 0-451-19114-5 === Non commenticia === * ''[[For the New Intellectual]]''—Pro Intellectuali Novo. (1961) * ''[[The Virtue of Selfishness]]'' —De Virtute Egoismi. (1964) * ''[[Capitalism: The Unknown Ideal]]''—[[Capitalismus]]: Summum Ignotum. (1966) * ''[[The Romantic Manifesto]]''—Professio Romantica. (1969) * ''[[Introduction to Objectivist Epistemology]]''—Prooemium De Epistemologia Obiectivista. (1979) * ''[[Philosophy: Who Needs It]]''—Philosphia: Cui Opus Est. (1982) == Morbus et mors == [[Fasciculus:Ayn Rand Marker.jpg|thumb|right|Sepulcrum [[Franciscus O'Connor (actor)|Francisci O'Connor]] et Ayn Rand Valhallae in Novo Eboraco in cementario Kensico.]] Ab anno [[1960]] usque ad annum [[1980]], Rand continue suam philosophiam excoluit et citavit per opera didactica et colloquia acroamatica in praeclaris universitatibus, inter quas numerantur [[Universitas Yalensis]], [[Universitas Columbiae]], et [[Universitas Michiganensis]]. Rand anno [[1974]] [[chirurgia]]m passa est, qua [[cancer pulmonum|cancro pumonum]] submoveatur. Rand quae tantum [[sigarellum|sigarella]] fumare amavit, postea fumare fatetur malum esse. Postea, et quidem postquam maritus die [[9 Novembris]] [[1979]] perivit, activitates eius ad motum Obiectivisticum citandum residerunt.<ref>[http://www.aynrand.org/site/PageServer?pagename=about_ayn_rand_aynrand_timeline "Timeline of Ayn Rand's Life and Career"].</ref> Inter ultima conamina eius fuit pelliculam televisificam de ''Atlas Shrugged'' citandam. Etiam conata est scribere novam mythistoriam, sed tantum in hoc non progressa est. Rand [[infarctus cardiacus|infarctús cardiaci]] mortua est, annos postquam cancrum pugnavit, die [[6 Martii]] [[1982]] in aedibus suis trigesima quarta via Novi Eboraci. Cum Valhallae in Novo Eboraco in cementario Kensico humata est, fautores eius poema "If-" a [[Rudyard Kipling]] scriptum et a [[David Kelley|Davide Kelley]] lectum audiverunt, signo [[dollarium|dollarii]] sex pedibus altitudine prae [[arca]]m eius posito.<ref name="bb"/> == Legatum eius == [[Fasciculus:Mvc-017x.jpg|thumb|left|[[Alanus Greenspan]] oeconomicus sociusque ''Collectivi'' qui, aurum et argentum ut monetam citans, symbolis suis in libro ''Capitalism: The Unknown Ideal'' contra Argentarias Centrales arguit. Ironice tandem Greenspan praesidis Argentariae Centralis CFA munere longe fungitur, qua propter Obiectivismi fautores eum [[proditor]]em censent.]] Notiones quidem de [[oeconomia]], [[civilitas|civilitate]], et [[ius|iure]] a Rand conceptae evolutionem politicam [[Civitates Foederatae Americae|Civitatum Foederatarum]] substantialiter adfecerunt. Rand exempli gratia vitas tetigit oeconomici [[Alanus Greenspan|Alani Greenspan]] psychologique [[Nathaniel Branden|Nathanielis Branden]]. Ea etiam partem notam habuit in revolutione ad capitalismum quae sero in saeculo vicensimo accidit. Vita Randii usque hodie in Civitatibus Foederatis concelebratur. Exempli causa, ex die [[22 Aprilis]] [[1999]] imago Randii in [[pittacium cursuale|pittacio cursuali]] Americano apparuit.<ref>[https://web.archive.org/web/20090422130846/http://objectivistcenter.org/events/others/others-ayn-rand-stamp.asp "Ayn Rand U.S. Postage Stamp Ceremony"]. The Objectivist Center.</ref> Anno [[1997]] [[pellicula documentaria]] de vita Randii, nomine ''Ayn Rand: A Sense of Life'', pro [[Praemium Academicum|Praemio Academico ob Optimam Pelliculam Documentariam]], nominata est.<ref>[http://movies.nytimes.com/movie/158804/Ayn-Rand-A-Sense-of-Life/details "Ayn Rand: A Sense of Life - Cast, Crew, Director and Awards"]. New York Times. The New York Times Company.</ref> Etiam anno [[1999]] [[pellicula libera]] de vita sua nomine ''The Passion of Ayn Rand'' facta est, ubi Helen Mirren partem Ayn Randium egit, et Petrus Fonda eius maritum. Pellicula eventus in libro Barbarae Branden datos sequitur. Ob actionem, Mirren [[Praemium Emmy|Praemio Emmy]] laureata est, et Fonda [[Praemium Orbis Auri|Praemio Orbis Auri]].<ref>"Awards for The Passion of Ayn Rand". http://www.imdb.com/title/tt0140447/awards.</ref> [[Diurnarius|Diurnarii]] Americani, vel qui tamen philosophiam Obiectivisticam recusant, sicut [[Rush Limbaugh]], [[Ioannes Hannity]], [[Michelle Malkin]], et [[Stephanus Colbert]], interdum verba Randiana in transmissionibus [[rxadiophonia|radiophonicis]] programmatibusque [[televisio|televisificis]] suis adhibent.<ref name="rushl">https://web.archive.org/web/20090403072435/http://www.rushlimbaugh.com/home/daily/site_033109/content/01125110.guest.html</ref> Fortasse autem maximum Ayn Randii legatum est eius libri, omnes qui usque hodie in [[CFA|Civitatibus Foederatis]] populo grati sunt. Ex anno [[2009]], numerus eius librorum iam venditus excedit 25 miliones exemplorum. Secundum [[demoscopia]] ''Reader's Digest'', praeter [[Biblia Sacra|Biblia Christiana]], liber ''Atlas Shrugged'', anno [[2008]] ducentia milibus exemplorum venditis, plures Americanos quam alii libri affecit.<ref name = "fein">Fein, Esther B (November 20, 1991). [http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?sec=health&res=9D0CE7D61339F933A15752C1A967958260 "Book Notes"]. The New York Times. .</ref> In testamento suo, Rand heredem praedii sui nominavit [[Leonardus Peikoff|Leonardum Peikoff]], cuius opera ea antidea agnovit esse optimam expositionem suae philosophiae.<ref name="pei">Peikoff, Leonard (1991). Objectivism: The Philosophy of Ayn Rand. New York: E. P. Dutton. ISBN 0-452-01101-9</ref> Tertio anno post mortem eius, anno [[1985]] Peikoff [[Institutum Ayn Rand]] instituit in California ad Obiectivismum citandum. Institutum continet in se multos sedes ad quasdam functiones dicatas:<ref>Vide nexum externum: http://www.aynrand.org</ref> * Sedes Academicus Obiectivismi (OAC) multos cursus de Obiectivismo ad populum praebet. * Sedes Divulgatorius libenter praebendo libros et alias res informaticas de Obiectivismo fautores, discipulos, et sodalicia Obiectivistica ubique sita multum adiuvat. * Sedes Oratorum conducit oratores ad colloquia publica dicenda apud universitates, canales televisionis, et canales radiophoniae. * Sedes Ayn Rand ad Hominis Iura Citanda (ARC) anno [[2008]] institutus est ad valores Obiectivisticos de politica extera deque oeconomia citandum. * Bibliopolium Ayn Rand libellos, libros, colloquia magnetoscopica, pellicas venum dat. * Conventus Obiectivistici conventus quoque in anno conducit et comparat. Etiam [[factio Libertariana]] et [[Societas Atlas]] habentur, quae aliqua principia Obiectivista comprobant, sed non omnia. Ambae ab ''Atlas Shrugged'' inspirantur, sed a motu obiectivistico divisae sunt, ob differentias philosophicas, quae Ayn Rand et Peikoff putaverunt magnas.<ref>"Ayn Rand," The Playboy Interview Vol. II, edit., G. Barry Golson (Perigee, 1983), 24.</ref> Dux Societatis Atlantidis David Kelley contendit Obiectivismum omnes philosohias complecti quae "fundamentalia Obiectivismi principia" comprobant, alia recusantes. Peikoff autem et alii fautores Instituti Ayn Rand contendunt Obiectivismum esse solam illam philosophiam, quae omnia philosophica Obiectivismi principia comprobat. Peikoff quamobrem librum suum de Obiectivismo anno [[1991]] editum appellavit: ''[[Objectivism: The Philosophy of Ayn Rand]]'' ('Obiectivismus: Philosophia Ayn Randii').<ref name="pei"/> Vicipaedia ipsa potest haberi propositum obiectivisticum, nam [[Iacobus Wales]] et [[Laurentius Sanger]], conditores vicipaediani, se obiectivistas intente appellant.<ref>[https://web.archive.org/web/20090527013530/http://www.lrb.co.uk/v31/n10/runc01_.html David Runciman, "Like Boiling a Frog," ''London Review of Books,'' 28 Maii 2009,] librum ''The Wikipedia Revolution,'' ab Andrew Lih scriptum, inspiciens.</ref> == Notae == <references /> ==Bibliographia== *Salmieri, Gregory, et Allan Gotthelf. [[2005]]. Ayn Rand. In ''The Dictionary of Modern American Philosophers,'' ed. John Schock. Londinii: Thoemmes Continuum. ISBN 1843710374. == Nexus externi == * [http://www.aynrandlexicon.com/ Lexicon Ayn Rand] * [http://www.aynrand.org/site/PageServer?pagename=about_ayn_rand_aynrand_timeline Curriculum Vitae Ayn Rand] * [http://www.capmag.com/article.asp?ID=1826 "Oratio de Pecunia" quam Franciscus dedit in ''Atlas Shrugged''] * [http://topics.nytimes.com/top/reference/timestopics/people/r/ayn_rand/index.html Omnes articuli de Rand a Diario ''New York Times'' editi] {{Lifetime|1905|1982|Rand, Ayn}} [[Categoria:Alumni Universitatis Petropolitanae]] [[Categoria:Atheistae Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Auctores Anglici]] [[Categoria:Mulieres]] [[Categoria:Incolae Californiae]] [[Categoria:Incolae Imperii Russici]] [[Categoria:Libertariani]] [[Categoria:Negotium Novum]]<!--en:People of the New Deal arts projects--> [[Categoria:Philosophi]] [[Categoria:Scriptores de rebus futuris]] [[Categoria:Scriptores Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Scriptores mythistoriarum Civitatum Foederatarum]] tqd54xqrfygcq8b2x18nt038aup5opq 0 25883 3975855 3819671 2026-07-31T00:03:55Z LilyKitty 18316 de lacuna 3975855 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Bariloche-_Argentina2.jpg|thumb|Lacus in Bariloche ([[Argentina]]).]] [[Fasciculus:Lake_Billy_Chinook,_Deschutes_National_Forest,_Oregon_(photo_by_Bob_Nichol).jpg|thumb|[[Lacus Billy Chinook]] in [[Silva Nationalis Deschutes|Silva Nationali Deschutes]] in [[Oregonia]].]] '''Lacus''' {{victio|lacus|ūs|m}} est magnum [[corpus aquae|aquae corpus]], plerumque [[aqua dulcis|dulcis]], [[terra (humus)|terris]] circumdatus, cui saepissime tamen [[flumen]] affert [[aqua]]m et alterum effert ad [[mare]]. Altissimus orbis terrarum lacus est [[Lacus Baical]], in [[Siberia]] situs. Per lacum flumen - si quod reperitur - solum perfluit; contra, stagnum - sive immobile sive leniter fluens - aquis e flumine vel e mari effusis effectum est. Deinde lacus et stagnum inter se [[altitudo|altitudine]] differunt, et non quod sunt in [[natura]] aut artificiosi. Namque artificiosi possunt esse lacus saeptis circumdatis.<ref>E. g. [[Marcus Terentius Varro|Varro]], [[de re rustica (Varro)|de re rustica]] 1,11,2: ''si omnino aqua non est viva, cisternae faciundae sub tectis et lacus sub divo: ex altero loco ut homines, ex altero ut pecus uti possint''.</ref> Maximi lacus qui non effluunt ad [[mare]] vocantur maria interna, tamquam [[Mare Caspium]], sed regula incerta est quoniam [[homo|homines]] loquuntur de [[Mare Mortuum|Mari Mortuo]] vel [[Magnus Lacus Salsus|Magno Lacu Salso]]. In [[evangelium|evangelio]] in [[Biblia Sacra|Bibliis Sacris]], [[Tiberiados lacus|lacus Tiberiados]] vocatur mare. == Nexus interni == *[[Index lacuum Lacus Materiarius appellatorum]] *[[Lacuna (mare)]] *[[Lacus salsus]] *[[Lacus subterraneus]] *[[Lacus subglacialis]] *[[Larius]] *[[Locus uliginosus]] *[[Tabanorum lacus]] *[[Verbanus]] == Notae== <div class="references-small"><references /></div> ==Nexus externi == {{Commonscat|Lakes|Lacum}} *[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/328083/lake De lacu] apud www.britannica.com [[Categoria:Lacus|!]] {{Myrias|Physica}} 4j9k2m5f0zzwzhgjj3hzikqizcnu5m8 0 29658 3975845 3723767 2026-07-30T21:54:43Z ~2026-42394-55 212815 fons: https://deutscher-orden.com/ 3975845 wikitext text/x-wiki '''Ordo Fratrum Domus Teutonicae Sanctae Mariae Hierosolymitanae''', vel''' Ordo Teutonicus''' (abbreviatio: OT) est [[institutum clericale]] vitae consecratae sub iure papali. '''Congregatio Sororum Domus''' '''Teutonicae Sanctae Mariae Hierosolymitanae''' et '''Institutum Familiarium Ordinis Teutonici''' Ordini Fratrum affiliatum sunt. == Insignia == [[Fasciculus:Crux Ordis Teutonicorum.svg|thumb|Crux Ordini: Teutonicorum]] Sub cruce, quasi signum amoris Dei, sodales Ordinis Teutonici homines adiuvare et ad Christum ducere student. [[Fasciculus:Codex_Manesse_Tannhäuser.jpg|thumb|Tannhäuser poeta eques ordinis.Imago parva [[Codex Manesse|Codicis Manesse]]]] == Res gestae == Ordo conditus est tempore tertiae [[tertia expeditio sacra|expeditionis sacrae]] anno [[1190]]. Primum ordo tertia cruciata illis adiuvabat qui in terram sacram migrabant. Deinde ordo militaris factus est ut [[imperium Romanum Sacrum|Imperio Romano Sacro]] in terra sacra adiuvaret. Tum ordo emigrationem Germanorum ex [[Germania]] orientem versus effecit. Anno 1237 [[Fratres militiae Christi Livoniae]], primum pars ordinis Teutonici, constituti sunt. Anno [[1410]] milites Polonici et [[Lituania|Lituanici]] deigenetricis [[hymnus|hymnum]] vulgo ''[[Bogurodzica]]'' appellatum cantantes cruciferos Teutonicos ad silvam viridem ut ipsi dicunt vel ad abium montem ut Germani dicunt vicerunt. Ordo a [[Napoleo]]ne prohibitus est anno [[1809]]. In [[Austria]] autem supervixit. Usque ab anno [[1929]] est ordo clericorum et inter [[Canonici Regulares|Canonicos Regulares]] numeratur. == Magni Magistri (selectio) == *[[Hermannus de Saltza]] ([[1210]] - [[1239]]) *P. MMag. Dipl.-Bw. (FH) Frank Bayard, MBA (ab 2018) == Nexus externus == {{Communia|Teutonic Order|Ordinem Teutonicum}} * [https://web.archive.org/web/20070928021633/http://www.laborunion.lt/memorandum/ru/modules/sections/index.php?op=viewarticle&artid=4 De proelio inter equites Teutonicos et Polonicos ac Lituanos] {{NexInt}} * [[Miles regularis]] * [[Civitas Ordinis Theutonici]] * [[Pax Thorunensis (1411)]] ==Notae== <references/> {{religiosi}} [[Categoria:Historia Germaniae]] [[Categoria:Ordines militares]] [[Categoria:Canonici Regulares]] [[Categoria:Constituta 1191]] {{Myrias|Historia}} eb04hxly57dhlnj2vjxe6j1ciuo6ypt 3975848 3975845 2026-07-30T22:48:28Z ~2026-42394-55 212815 3975848 wikitext text/x-wiki '''Ordo Fratrum Domus Teutonicae Sanctae Mariae Hierosolymitanae''', vel''' Ordo Teutonicus''' (abbreviatio: OT) est [[institutum clericale]] vitae consecratae sub iure papali. '''Congregatio Sororum Domus''' '''Teutonicae Sanctae Mariae Hierosolymitanae''' et '''Institutum Familiarium Ordinis Teutonici''' Ordini Fratrum affiliatum sunt. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Insigne Ordinis |- |colspan="2" style="text-align:center; background:#EFEFEF;"| [[Datei:Insignia Germany Order Teutonic.svg|200px|Wappen des Deutschen Ordens]] |- ! colspan="2" |Crux Ordinis ! |- |colspan="2" style="text-align:center; background:#EFEFEF;"| [[Datei:Crux Ordis Teutonicorum.svg|160px|Heutiges Kreuz des Deutschen Ordens]] | |} Sub cruce, quasi signum amoris Dei, sodales Ordinis Teutonici homines adiuvare et ad Christum ducere student. [[Fasciculus:Codex_Manesse_Tannhäuser.jpg|thumb|Tannhäuser poeta eques ordinis.Imago parva [[Codex Manesse|Codicis Manesse]]]] == Res gestae == Ordo conditus est tempore tertiae [[tertia expeditio sacra|expeditionis sacrae]] anno [[1190]]. Primum ordo tertia cruciata illis adiuvabat qui in terram sacram migrabant. Deinde ordo militaris factus est ut [[imperium Romanum Sacrum|Imperio Romano Sacro]] in terra sacra adiuvaret. Tum ordo emigrationem Germanorum ex [[Germania]] orientem versus effecit. Anno 1237 [[Fratres militiae Christi Livoniae]], primum pars ordinis Teutonici, constituti sunt. Anno [[1410]] milites Polonici et [[Lituania|Lituanici]] deigenetricis [[hymnus|hymnum]] vulgo ''[[Bogurodzica]]'' appellatum cantantes cruciferos Teutonicos ad silvam viridem ut ipsi dicunt vel ad abium montem ut Germani dicunt vicerunt. Ordo a [[Napoleo]]ne prohibitus est anno [[1809]]. In [[Austria]] autem supervixit. Usque ab anno [[1929]] est ordo clericorum et inter [[Canonici Regulares|Canonicos Regulares]] numeratur. == Magni Magistri (selectio) == *[[Hermannus de Saltza]] ([[1210]] - [[1239]]) *P. MMag. Dipl.-Bw. (FH) Frank Bayard, MBA (ab 2018) == Nexus externus == {{Communia|Teutonic Order|Ordinem Teutonicum}} * [https://web.archive.org/web/20070928021633/http://www.laborunion.lt/memorandum/ru/modules/sections/index.php?op=viewarticle&artid=4 De proelio inter equites Teutonicos et Polonicos ac Lituanos] {{NexInt}} * [[Miles regularis]] * [[Civitas Ordinis Theutonici]] * [[Pax Thorunensis (1411)]] ==Notae== <references/> {{religiosi}} [[Categoria:Historia Germaniae]] [[Categoria:Ordines militares]] [[Categoria:Canonici Regulares]] [[Categoria:Constituta 1191]] {{Myrias|Historia}} nk0vc3gkvi9j7kj2x1ykvzvsaa4mbcy 3975849 3975848 2026-07-30T23:01:38Z ~2026-42394-55 212815 Insigne et Crux 3975849 wikitext text/x-wiki '''Ordo Fratrum Domus Teutonicae Sanctae Mariae Hierosolymitanae''', vel''' Ordo Teutonicus''' (abbreviatio: OT) est [[institutum clericale]] vitae consecratae sub iure papali. '''Congregatio Sororum Domus''' '''Teutonicae Sanctae Mariae Hierosolymitanae''' et '''Institutum Familiarium Ordinis Teutonici''' Ordini Fratrum affiliatum sunt. {| class="wikitable" !|Insigne Ordinis !Crux Ordinis |- |style="text-align:center;| [[Fasciculus:Insignia Germany Order Teutonic.svg|170px|Wappen des Deutschen Ordens]] !style="text-align:center; background:#EFEFEF;"| [[Fasciculus:Crux Ordis Teutonicorum.svg|150px|Heutiges Kreuz des Deutschen Ordens]] |} Sub cruce, quasi signum amoris Dei, sodales Ordinis Teutonici homines adiuvare et ad Christum ducere student. [[Fasciculus:Codex_Manesse_Tannhäuser.jpg|thumb|Tannhäuser poeta eques ordinis.Imago parva [[Codex Manesse|Codicis Manesse]]]] == Res gestae == Ordo conditus est tempore tertiae [[tertia expeditio sacra|expeditionis sacrae]] anno [[1190]]. Primum ordo tertia cruciata illis adiuvabat qui in terram sacram migrabant. Deinde ordo militaris factus est ut [[imperium Romanum Sacrum|Imperio Romano Sacro]] in terra sacra adiuvaret. Tum ordo emigrationem Germanorum ex [[Germania]] orientem versus effecit. Anno 1237 [[Fratres militiae Christi Livoniae]], primum pars ordinis Teutonici, constituti sunt. Anno [[1410]] milites Polonici et [[Lituania|Lituanici]] deigenetricis [[hymnus|hymnum]] vulgo ''[[Bogurodzica]]'' appellatum cantantes cruciferos Teutonicos ad silvam viridem ut ipsi dicunt vel ad abium montem ut Germani dicunt vicerunt. Ordo a [[Napoleo]]ne prohibitus est anno [[1809]]. In [[Austria]] autem supervixit. Usque ab anno [[1929]] est ordo clericorum et inter [[Canonici Regulares|Canonicos Regulares]] numeratur. == Magni Magistri (selectio) == *[[Hermannus de Saltza]] ([[1210]] - [[1239]]) *P. MMag. Dipl.-Bw. (FH) Frank Bayard, MBA (ab 2018) == Nexus externus == {{Communia|Teutonic Order|Ordinem Teutonicum}} * [https://web.archive.org/web/20070928021633/http://www.laborunion.lt/memorandum/ru/modules/sections/index.php?op=viewarticle&artid=4 De proelio inter equites Teutonicos et Polonicos ac Lituanos] {{NexInt}} * [[Miles regularis]] * [[Civitas Ordinis Theutonici]] * [[Pax Thorunensis (1411)]] ==Notae== <references/> {{religiosi}} [[Categoria:Historia Germaniae]] [[Categoria:Ordines militares]] [[Categoria:Canonici Regulares]] [[Categoria:Constituta 1191]] {{Myrias|Historia}} fgvgdsb63zj8fqf1a3ffs0f8ubso3d3 3975851 3975849 2026-07-30T23:33:44Z ~2026-42394-55 212815 Abbreviatio OT et FamOT 3975851 wikitext text/x-wiki '''Ordo Fratrum Domus Teutonicae Sanctae Mariae Hierosolymitanae''', vel''' Ordo Teutonicus''' (abbreviatio: OT) est [[institutum clericale]] vitae consecratae sub iure papali. '''Congregatio Sororum Domus''' '''Teutonicae Sanctae Mariae Hierosolymitanae''' (abbr.: OT) et '''Institutum Familiarium Ordinis Teutonici''' (abbr.: FamOT) Ordini Fratrum affiliatum sunt. {| class="wikitable" !|Insigne Ordinis !Crux Ordinis |- |style="text-align:center;| [[Fasciculus:Insignia Germany Order Teutonic.svg|190px|Wappen des Deutschen Ordens]] !style="text-align:center; background:#EFEFEF;"| [[Fasciculus:Crux Ordis Teutonicorum.svg|170px|Heutiges Kreuz des Deutschen Ordens]] |} Sub cruce, quasi signum amoris Dei, sodales Ordinis Teutonici homines adiuvare et ad Christum ducere student. [[Fasciculus:Codex_Manesse_Tannhäuser.jpg|thumb|Tannhäuser poeta eques ordinis.Imago parva [[Codex Manesse|Codicis Manesse]]]] == Res gestae == Ordo conditus est tempore tertiae [[tertia expeditio sacra|expeditionis sacrae]] anno [[1190]]. Primum ordo tertia cruciata illis adiuvabat qui in terram sacram migrabant. Deinde ordo militaris factus est ut [[imperium Romanum Sacrum|Imperio Romano Sacro]] in terra sacra adiuvaret. Tum ordo emigrationem Germanorum ex [[Germania]] orientem versus effecit. Anno 1237 [[Fratres militiae Christi Livoniae]], primum pars ordinis Teutonici, constituti sunt. Anno [[1410]] milites Polonici et [[Lituania|Lituanici]] deigenetricis [[hymnus|hymnum]] vulgo ''[[Bogurodzica]]'' appellatum cantantes cruciferos Teutonicos ad silvam viridem ut ipsi dicunt vel ad abium montem ut Germani dicunt vicerunt. Ordo a [[Napoleo]]ne prohibitus est anno [[1809]]. In [[Austria]] autem supervixit. Usque ab anno [[1929]] est ordo clericorum et inter [[Canonici Regulares|Canonicos Regulares]] numeratur. == Magni Magistri (selectio) == *[[Hermannus de Saltza]] ([[1210]] - [[1239]]) *P. MMag. Dipl.-Bw. (FH) Frank Bayard, MBA (ab 2018) == Nexus externus == {{Communia|Teutonic Order|Ordinem Teutonicum}} * [https://web.archive.org/web/20070928021633/http://www.laborunion.lt/memorandum/ru/modules/sections/index.php?op=viewarticle&artid=4 De proelio inter equites Teutonicos et Polonicos ac Lituanos] {{NexInt}} * [[Miles regularis]] * [[Civitas Ordinis Theutonici]] * [[Pax Thorunensis (1411)]] ==Notae== <references/> {{religiosi}} [[Categoria:Historia Germaniae]] [[Categoria:Ordines militares]] [[Categoria:Canonici Regulares]] [[Categoria:Constituta 1191]] {{Myrias|Historia}} qan0wxgkvw6ukjzquh7w48segnfcdkk 3975914 3975851 2026-07-31T10:29:25Z ~2026-42419-42 212837 3975914 wikitext text/x-wiki '''Ordo Fratrum domus hospitalis Sanctae Mariae Teutonicorum in Jerusalem''', vel''' Ordo Teutonicus''' (abbreviatio: OT) est [[institutum clericale]] vitae consecratae sub iure papali. Ordini ducitur Supremus Magister, qui Vindobonae sedem habet. '''Congregatio Sororum domus hospitalis Sanctae Mariae Teutonicorum in Jerusalem''' (abbr.: OT) et '''Familiarium Ordinis Teutonici''' (abbr.: FamOT) Ordini Fratrum affiliatum sunt. Supremus Magister etiam est Supremum Moderator Sororum ac Familiarum. {| class="wikitable" !|Insigne Ordinis !Crux Ordinis |- |style="text-align:center;| [[Fasciculus:Insignia Germany Order Teutonic.svg|190px|Wappen des Deutschen Ordens]] !style="text-align:center; background:#EFEFEF;"| [[Fasciculus:Crux Ordis Teutonicorum.svg|170px|Heutiges Kreuz des Deutschen Ordens]] |} Sub cruce, quasi signum amoris Dei, sodales Ordinis Teutonici homines adiuvare et ad Christum ducere student. [[Fasciculus:Codex_Manesse_Tannhäuser.jpg|thumb|Tannhäuser poeta eques ordinis.Imago parva [[Codex Manesse|Codicis Manesse]]]] == Res gestae == Ordo conditus est tempore tertiae [[tertia expeditio sacra|expeditionis sacrae]] anno [[1190]]. Primum ordo tertia cruciata illis adiuvabat qui in terram sacram migrabant. Deinde ordo militaris factus est ut [[imperium Romanum Sacrum|Imperio Romano Sacro]] in terra sacra adiuvaret. Tum ordo emigrationem Germanorum ex [[Germania]] orientem versus effecit. Anno 1237 [[Fratres militiae Christi Livoniae]], primum pars ordinis Teutonici, constituti sunt. Anno [[1410]] milites Polonici et [[Lituania|Lituanici]] deigenetricis [[hymnus|hymnum]] vulgo ''[[Bogurodzica]]'' appellatum cantantes cruciferos Teutonicos ad silvam viridem ut ipsi dicunt vel ad abium montem ut Germani dicunt vicerunt. Ordo a [[Napoleo]]ne prohibitus est anno [[1809]]. In [[Austria]] autem supervixit. Usque ab anno [[1929]] est ordo clericorum et inter [[Canonici Regulares|Canonicos Regulares]] numeratur. == Supremus Magistri (selectio) == *[[Hermannus de Saltza]] ([[1210]] - [[1239]]) *P. MMag. Dipl.-Bw. (FH) Frank Bayard, MBA (ab 2018) == Nexus externus == {{Communia|Teutonic Order|Ordinem Teutonicum}} * [https://web.archive.org/web/20070928021633/http://www.laborunion.lt/memorandum/ru/modules/sections/index.php?op=viewarticle&artid=4 De proelio inter equites Teutonicos et Polonicos ac Lituanos] {{NexInt}} * [[Miles regularis]] * [[Civitas Ordinis Theutonici]] * [[Pax Thorunensis (1411)]] ==Notae== <references/> {{religiosi}} [[Categoria:Historia Germaniae]] [[Categoria:Ordines militares]] [[Categoria:Canonici Regulares]] [[Categoria:Constituta 1191]] {{Myrias|Historia}} dtw0yuqa3fkm6v1pwjt6v52x7dtfkz7 0 33194 3975692 3975576 2026-07-30T12:07:05Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Familia */ 3975692 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre Gratiano occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potitus est [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Iustiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam invadit et Iustinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit. Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit. == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] 91z49sa80xciwmg2xn5rs1u3oo8slia 3975693 3975692 2026-07-30T12:07:41Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975693 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre Gratiano occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potitus est [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Iustiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam invadit et Iustinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] 9385qdwt6zoszxubbg08to72eoyy4sh 3975694 3975693 2026-07-30T12:15:28Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975694 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre Gratiano occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potitus est [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Iustiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam invadit et Iustinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]] eum tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu morte voluntaria adita seu iussu Arbogastis clam interfectus. == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] aclpsx8iv4kwsy6m04mmtfygmqr6gov 3975695 3975694 2026-07-30T12:16:14Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975695 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre Gratiano occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potitus est [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Iustiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam invadit et Iustinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]] eum tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu morte voluntaria adita seu iussu Arbogastis clam interfectus (392). == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] d94tzi40853r449opf693yy0m7qhfxj 3975696 3975695 2026-07-30T12:18:43Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975696 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre Gratiano occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potitus est [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Iustiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam invadit et Iustinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]] eum tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu morte voluntaria adita seu iussu Arbogastis clam interfectus (392)<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53-54. [[Iohannes Antiochensis]] fr. 187. [[Orosius]] VII.35.10-11.[[Sextus Aurelius Victor|Aurelius Victor]], ''[[Epitome de Caesaribus|Epitome]]'' 48.7.</ref>. == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] 08zyub555ka6qfnhvkggv9tp7xwuxp9 3975697 3975696 2026-07-30T12:20:15Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975697 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre Gratiano occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potitus est [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Iustiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam invadit et Iustinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]] eum tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret<ref>[[Gregorius Turonensis]], ''[[Historia Francorum]]'' II.9. [[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53.1-2.</ref>. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu morte voluntaria adita seu iussu Arbogastis clam interfectus (392)<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53-54. [[Iohannes Antiochensis]] fr. 187. [[Orosius]] VII.35.10-11.[[Sextus Aurelius Victor|Aurelius Victor]], ''[[Epitome de Caesaribus|Epitome]]'' 48.7.</ref>. == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] dj5g2bixjfm58h6en6bn6gozyj7mq3t 3975698 3975697 2026-07-30T12:23:42Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975698 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre [[Gratianus|Gratiano]] occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potiebatur [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Valentiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam quoque invadit et Valentinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum familiari suo, [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]], eum tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret<ref>[[Gregorius Turonensis]], ''[[Historia Francorum]]'' II.9. [[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53.1-2.</ref>. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu [[Mors voluntaria|morte voluntarie]] adita seu iussu Arbogastis clam interfectus (392)<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53-54. [[Iohannes Antiochensis]] fr. 187. [[Orosius]] VII.35.10-11.[[Sextus Aurelius Victor|Aurelius Victor]], ''[[Epitome de Caesaribus|Epitome]]'' 48.7.</ref>. == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] osb461u1cvemv32ennr3admzqn5alx3 3975705 3975698 2026-07-30T12:29:23Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975705 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre [[Gratianus|Gratiano]] occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potiebatur [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Valentiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam quoque invadit et Valentinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum familiari suo, [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]], eum tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret<ref>[[Gregorius Turonensis]], ''[[Historia Francorum]]'' II.9. [[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53.1-2.</ref>. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu [[Mors voluntaria|morte voluntarie]] adita seu iussu Arbogastis clam interfectus (392)<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53-54. [[Iohannes Antiochensis]] fr. 187. [[Orosius]] VII.35.10-11.[[Sextus Aurelius Victor|Aurelius Victor]], ''[[Epitome de Caesaribus|Epitome]]'' 48.7.</ref>. == Notae == <references/> == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] 4010g8s3y7s4l5t8csmqzoufcsj0sdv 3975713 3975705 2026-07-30T12:35:32Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975713 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre [[Gratianus|Gratiano]] occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potiebatur [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Valentiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam quoque invadit et Valentinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem confugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum familiari suo, [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]], eum tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret<ref>[[Gregorius Turonensis]], ''[[Historia Francorum]]'' II.9. [[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53.1-2.</ref>. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu [[Mors voluntaria|morte voluntarie]] adita seu iussu Arbogastis clam interfectus (die 15 Maii 392)<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53-54. [[Iohannes Antiochensis]] fr. 187. [[Orosius]] VII.35.10-11.[[Sextus Aurelius Victor|Aurelius Victor]], ''[[Epitome de Caesaribus|Epitome]]'' 48.7.</ref>. == Notae == <references/> == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] 17ntn5ot94dpvawx6bnuim5ajrqzodl 3975784 3975713 2026-07-30T15:30:03Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De regno */ 3975784 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre [[Gratianus|Gratiano]] occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potiebatur [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Valentiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam quoque invadit et Valentinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem refugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum familiari suo, [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]], tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos et populares suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret<ref>[[Gregorius Turonensis]], ''[[Historia Francorum]]'' II.9. [[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53.1-2.</ref>. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu [[Mors voluntaria|morte voluntarie]] adita seu iussu Arbogastis clam interfectus (die 15 Maii 392)<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53-54. [[Iohannes Antiochensis]] fr. 187. [[Orosius]] VII.35.10-11.[[Sextus Aurelius Victor|Aurelius Victor]], ''[[Epitome de Caesaribus|Epitome]]'' 48.7.</ref>. == Notae == <references/> == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] ngt135xcrmbh92jxgrot6q3kt5pcvu9 3975815 3975784 2026-07-30T17:22:42Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3975815 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Solidus Valentinian II trier RIC 090a.jpg|thumb|[[Solidus]] Valentiniani. Hic [[nummus]] retro pactum inter Valentinianum et [[Theodosius I|Theodosium I]] celebrat.]] '''Flavius Valentinianus,''' appellatus '''Valentinianus II,''' (natus anno [[371]]; [[Vienna]]e in hodierna [[Francia]], arcano{{dubsig}} die [[15 Maii]] [[392]] obiit) fuit [[imperator]] [[Imperium Romanum|Romanus]] ab anno [[375]] usque ad [[mors|mortem]]. ==Familia== Valentinianus II filius erat [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et [[Iustina]]e, eius uxoris secundae. == De regno == Valentinianus II duodecim annos natus erat cum semifratre [[Gratianus|Gratiano]] occiso ad summam dignitatem in parte occidentali imperii pervenit. Tum [[Gratianus|Gratiano]] victo maxima parte occidentis potiebatur [[Usurpatio|usurpator]] [[Magnus Maximus]], Italia tantummodo Valentiniano relicta qui una cum matre Iustina [[Mediolanum|Mediolani]] consedit (383). Post paucos annos Magnus Maximus Italiam quoque invadit et Valentinianus apud [[Theodosius I|Theodosium]] in Orientem refugit ([[387]]). Theodosius expeditionem paravit et Magnum Maximum ad [[Aquileia|Aquileiam]] vicit ([[388]]). Theodosius iura Valentiniani in Gratiani hereditate sanxit atque eum familiari suo, [[Magister militum|magistro militum]] [[Franci|Francae]] stirpis [[Arbogastes|Arbogasti]], tuendum custodiendumque commisit. [[Vienna|Viennae]] in Gallia consederunt ubi Arbogastes amicos et populares suos in aula principis circa se colligebat ita ut Valentinianum sub iugo retineret<ref>[[Gregorius Turonensis]], ''[[Historia Francorum]]'' II.9. [[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53.1-2.</ref>. Postquam Valentinianus eum officio pellere voluit iussa sua irrita esse vidit moxque mortuus inventus est seu [[Mors voluntaria|morte voluntarie]] adita seu iussu Arbogastis clam interfectus (die 15 Maii 392)<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.53-54. [[Iohannes Antiochensis]] fr. 187. [[Orosius]] VII.35.10-11.[[Sextus Aurelius Victor|Aurelius Victor]], ''[[Epitome de Caesaribus|Epitome]]'' 48.7.</ref>. == Notae == <references/> == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 * Wilhelm Enßlin, ''[https://elexikon.ch/meyers/RE/VIIA,2_2205.png?Big Valentinianus II]''. In: ''Pauly-Wissowa'' RE VII A 2 ([[1948]]): 2205 sqq. *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 == Nexus externi == {{CommuniaCat|Valentinianus II|Valentinian II}} * [http://www.roman-emperors.org/valenii.htm De Valentiniano II] Biographia a Walter E. Roberts scripta in "De Imperatoribus Romanis" ([[Anglice]]) * {{BBKL|v/valentinian_ii|auctor=Josef Rist|commentatio=VALENTINIAN II. (Flavius Valentinianus)|tomus=12|columnae=1060-1064}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=''Post consulatum Gratiani Augusti III et Equitii''| annus= 376<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] V| successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] IV et [[Flavius Merobaudes]]| annus= 378<br />cum<br /> [[Valens|Imp. Caesare Flavio Valente Augusto]] VI| successores=[[Ausonius|Decimus Magnus Ausonius]] et [[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Honorius]] et [[Flavius Euodius]]| annus= 387<br />cum<br />[[Eutropius|Eutropio]]| successores=[[Magnus Maximus|Imp. Caesar Flavius Magnus Maximus Augustus]] II ; [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]] II et [[Maternus Cynegius]]}} {{Index consulum sub principatu electorum| praedecessores= [[Flavius Timasius]] et [[Flavius Promotus]]| annus= 390<br />cum<br />[[Flavius Neoterius|Flavio Neoterio]]| successores=[[Flavius Eutolmius Tatianus]] et [[Quintus Aurelius Symmachus]]}} {{Imperatores Romani}} [[Categoria:Nati 371]] [[Categoria:Imperatores Romani]] [[Categoria:Mortui 392]] 218moq75ba0i5abjvjcstzmuil78l9m 0 36983 3975744 3900468 2026-07-30T13:49:41Z Grufo 64423 [[Stephanus Golescu]]: “29 Augusti” → “26 Novembris” 3975744 wikitext text/x-wiki Hic habes indicem '''primorum ministrorum Romaniae'''. == Index == {| class="wikitable" ! Effigies !! Nomen !! Data muneris !! Factio |- bgcolor="#EFEFEF" ! colspan="9"|'''<center>Primi ministri</center>''' |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Barbu Catargiu2.jpg|50px|Barbu Catargiu]] || [[Barbu Catargiu]] || [[15 Februarii]] [[1862]] - [[8 Iunii]] [[1862]] || Conservativus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Apostol Arsache1.jpg|50px|Apostulus Arsache]]|| [[Apostolus Arsache]] || [[8 Iunii]] [[1862]] - [[24 Iunii]] [[1862]] || Conservativus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Nicolae Cretulescu.jpg|50px|Nicolaus Creţulescu]]|| [[Nicolaus Crețulescu]] || [[24 Iunii]] [[1862]] - [[24 Octobris]] [[1863]] || Moderatus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Mihail Kogalniceanu utexas.jpg|50px|Michael Kogălniceanu]] || [[Michael Kogălniceanu]] || [[24 Octobris]] [[1863]] - [[6 Februarii]] [[1865]] || Liberalis |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Constantin Bosianu.jpg|50px|Constantinus Bosianu]]|| [[Constantinus Bosianu]] || [[6 Februarii]] [[1865]] - [[14 Iunii]] [[1865]] || {{dubsig}} |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Nicolae Cretulescu.jpg|50px|Nicolaus Crețulescu]]|| [[Nicolaus Creţulescu]] || [[14 Iunii]] [[1865]] - [[24 Maii]] [[1866]] || Moderatus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Lascarcatargiu.jpg|50px|Lascar Catargiu]]|| [[Lascăr Catargiu]] || [[24 Maii]] [[1866]] - [[15 Iulii]] [[1866]] || Conservativus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Ion Ghica 02.jpg|50px|Demetrius Ghica]]|| Princeps [[Ioannes Ghica]] || [[16 Iulii]] [[1866]] - [[13 Martii]] [[1867]] || Moderatus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Constantin Al. Creţulescu.jpg|50px|Constantinus A. Creţulescu]]|| [[Constantinus A. Crețulescu]] || [[13 Martii]] [[1867]] - [[5 Augusti]] [[1867]] || Moderatus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|50px|Stephanus Golescu]] || [[Stephanus Golescu]] || [[26 Novembris]] [[1867]] - [[12 Maii]] [[1868]] || Liberalis |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Nicolae Golescu desen.png|50px|Nicolaus Constantinus Golescu]] || [[Nicolaus Constantinus Golescu]] || [[12 Maii]] [[1868]] - [[Iulii]] [[1868]] || Liberalis |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Ion C. Bratianu 01.png|50px|Ioannes Constantinus Brătianu]] || [[Ioannes Constantinus Brătianu]] || [[Iulii]] [[1868]] - [[28 Novembris]] [[1868]] || Liberalis |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Dimitrie Ghica.jpg|50px|Demetrius Ghica]]|| Princeps [[Demetrius Ghica]] || [[28 Novembris]] [[1868]] - [[14 Februarii]] [[1870]] || Moderatus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Alexandru G. Golescu.jpg|50px|Alexander G. Golescu]] || [[Alexander G. Golescu]] || [[14 Februarii]] [[1870]] - [[1 Maii]] [[1870]] || |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Manolache Costache Epureanu.jpg|50px|Manuel Constantinus Epureanu]]|| [[Manuel Constantinus Epureanu]] || [[1 Maii]] [[1870]] - [[26 Decembris]] [[1870]] || Liberalis |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Ion Ghica 02.jpg|50px|Demetrius Ghica]] || Princeps [[Ioannes Ghica]] || [[26 Decembris]] [[1870]] - [[24 Martii]] [[1871]] || Moderatus |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Lascarcatargiu.jpg|50px|Lascar Catargiu]]|| [[Lascăr Catargiu]] || [[24 Martii]] [[1871]] - [[17 Aprilis]] [[1876]] || Conservativus |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Emanoil Ion Florescu 01.jpg|50px|Ioannes Emmanuel Florescu]] || [[Ioannes Emmanuel Florescu]] || [[17 Aprilis]] [[1876]] - [[6 Maii]] [[1876]] || [[Nationaal-Liberale Partij (Roemenië)|PL]] |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Manolache Costache Epureanu.jpg|50px|Manuel Constantinus Epureanu]]|| [[Manuel Constantinus Epureanu]] || [[6 Maii]] [[1876]] - [[5 Augusti]] [[1876]] || PL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Ion C. Bratianu 01.png|50px|Ioannes Constantinus Brătianu]] || [[Ioannes Constantinus Brătianu]] || [[5 Augusti]] [[1876]] - [[19 Aprilis]] [[1881]] || PL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Dimitrie Brătianu.png|50px|Demetrius C. Brătianu]] || [[Demetrius C. Brătianu]] || [[19 Aprilis]] [[1881]] - [[21 Iunii]] [[1881]] || PL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Ion C. Bratianu 01.png|50px|Ioannes Constantinus Brătianu]] || [[Ioannes Constantinus Brătianu]] || [[21 Iunii]] [[1881]] - [[13 Aprilis]] [[1888]] || PL |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:Teodor Rosetti.jpg|50px|Theodorus Rosetti]]|| [[Theodorus Rosetti]] || [[13 Aprilis]] [[1888]] - [[11 Aprilis]] [[1889]] || [[Conservatieve Partij (Roemenië)|PC]] |-bgcolor=lightblue |[[Fasciculus:Lascarcatargiu.jpg|50px|Lascar Catargiu]] || [[Lascăr Catargiu]] || [[11 Aprilis]] [[1889]] - [[2 Martii]] [[1891]] || PC |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:Emanoil Ion Florescu 01.jpg|50px|Ioannes Emmanuel Florescu]] || [[Ioannes Emmanuel Florescu]] || [[2 Martii]] [[1891]] - [[29 Decembris]] [[1891]] || PL/PC |-bgcolor=lightblue |[[Fasciculus:Lascarcatargiu.jpg|50px|Lascar Catargiu]] || [[Lascăr Catargiu]] || [[29 Decembris]] [[1891]] - [[15 Octobris]] [[1895]] || PC |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Sturdza.jpg|50px|Demetrius Alexander Sturdza]] || [[Demetrius Alexander Sturdza]] || [[15 Octobris]] [[1895]] - [[2 Decembris]] [[1896]] || PL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Petre S Aurelian.jpg|50px|Petrus Aurelian]]|| [[Petrus S. Aurelian]] || [[2 Decembris]] [[1896]] - [[12 Aprilis]] [[1897]] || PL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Sturdza.jpg|50px|Demetrius Alexander Sturdza]] || [[Demetrius Alexander Sturdza]] || [[12 Aprilis]] [[1897]] - [[23 Aprilis]] [[1899]] || PL |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:Cantacuzino.jpg|50px|Georgius Cantacuzino]] || Princeps [[Georgius Cantacuzino]] || [[23 Aprilis]] [[1899]] - [[19 Iulii]] [[1900]] || PC |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:P.P. Carp.jpeg|50px|Petrus P. Carp]] || [[Petrus P. Carp]] || [[19 Iulii]] [[1900]] - [[27 Februarii]] [[1901]] || PC |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Sturdza.jpg|50px|Demetrius Alexander Sturdza]] || [[Demetrius Alexander Sturdza]] || [[27 Februarii]] [[1901]] - [[4 Ianuarii]] [[1906]] || PL |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:Cantacuzino.jpg|50px|Georgius Cantacuzino]] || Princeps [[Georgius Cantacuzino]] || [[4 Ianuarii]] [[1906]] - [[24 Martii]] [[1907]] || PC |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Sturdza.jpg|50px|Demetrius Alexander Sturdza]] || [[Demetrius Alexander Sturdza]] || [[24 Martii]] [[1907]] - [[9 Ianuarii]] [[1909]] || PL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Iicbratianu.png|50px|Ioannes Brătianu]] || [[Ioannes Brătianu]] || [[9 Ianuarii]] [[1909]] - [[14 Ianuarii]] [[1911]] || PL |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:P.P. Carp.jpeg|50px|Petrus P. Carp]] || [[Petrus P. Carp]] || [[14 Ianuarii]] [[1911]] - [[10 Aprilis]] [[1912]] || PC |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:Titu Maiorescu.jpg|50px|Titus Livius Maiorescu]] || [[Titus Livius Maiorescu]] || [[10 Aprilis]] [[1912]] - [[14 Ianuarii]] [[1914]] || PC |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Iicbratianu.png|50px|Ioannes Brătianu]] || [[Ioannes Brătianu]] || [[15 Ianuarii]] [[1914]] - [[9 Februarii]] [[1918]] || [[Nationaal-Liberale Partij (Roemenië)|PNL]] |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Averescu.png|50px|Alexander Averescu]] || [[Alexander Averescu]] || [[9 Februarii]] [[1918]] - [[15 Martii]] [[1918]] || Militaris |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:Marghiloman 2.jpg|50px|Alexander Marghiloman]] || [[Alexander Marghiloman]] || [[15 Martii]] [[1918]] - [[24 Octobris]] [[1918]] || PC |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Constantin Coanda.jpg|50px|Constantinus Coandă]]|| [[Constantinus Coandă]] || [[24 Octobris]] [[1918]] - [[14 Decembris]] [[1918]] || Militaris |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Iicbratianu.png|50px|Ioannes Brătianu]] || [[Ioannes Brătianu]] || [[14 Decembris]] [[1918]] - [[1 Octobris]] [[1919]] || PNL |-bgcolor=lightcyan | [[Fasciculus:ArturVaitoianu.jpg|50px|Arthurus Văitoianu]] || [[Arthurus Văitoianu]] || [[1 Octobris]] [[1919]] - [[9 Decembris]] [[1919]] || [[Nationale Partij van Roemenië|PNR]] |-bgcolor=lightcyan | [[Fasciculus:Vaida-Voevod.jpg|50px|Alexander Vaida-Voevod]] || [[Alexander Vaida-Voevod]] || [[9 Decembris]] [[1919]] - [[19 Martii]] [[1919]] || PNR |-bgcolor=#ffdead | [[Fasciculus:Averescu.png|50px|Alexander Averescu]] || [[Alexander Averescu]] || [[19 Martii]] [[1920]] - [[18 Decembris]] [[1921]] || [[Volkspartij (Roemenië)|PP]] |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:Take 1.jpg|50px|Tache Ionescu]] || [[Tache Ionescu]] || [[18 Decembris]] [[1921]] - [[19 Ianuarii]] [[1922]] || [[Conservatieve Democratische Partij (Roemenië)|PCD]] |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Iicbratianu.png|50px|Ioannes Brătianu]] || [[Ioannes Brătianu]] || [[19 Ianuarii]] [[1922]] - [[30 Martii]] [[1926]] || PNL |-bgcolor=#ffdead | [[Fasciculus:Averescu.png|50px|Alexander Averescu]] || [[Alexander Averescu]] || [[30 Martii]] [[1926]] - [[4 Iunii]] [[1927]] || PP |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Barbu Stirbey.jpg|50px|Barbu Stirbey]] || Princeps [[Barbu Stirbey]] || [[4 Iunii]] [[1927]] - [[21 Iunii]] [[1927]] || sine factione |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Iicbratianu.png|50px|Ioannes Brătianu]] || [[Ioannes Brătianu]] || [[21 Iunii]] [[1927]] - [[24 Novembris]] [[1927]] || PNL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Vintila Bratianu - Foto01.jpg|50px|Vintilă Brătianu]]|| [[Vintilă Brătianu]] || [[24 Novembris]] [[1927]] - [[11 Novembris]] [[1928]] || PNL |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Iuliu Maniu.jpg|50px|Iulius Maniu]] || [[Iulius Maniu]] || [[11 Novembris]] [[1928]] - [[8 Iunii]] [[1930]] || [[Nationale Boerenpartij (Roemenië)|PNT]] |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Mironescu.PNG|50px|Georgius Mironescu]] || [[Georgius Mironescu]] || [[8 Iunii]] [[1930]] - [[13 Iunii]] [[1930]] || PNT |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Iuliu Maniu.jpg|50px|Iulius Maniu]] || [[Iulius Maniu]] || [[13 Iunii]] [[1930]] - [[10 Octobris]] [[1930]] || PNT |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Mironescu.PNG|50px|Georgius Mironescu]] || [[Georgius Mironescu]] || [[10 Octobris]] [[1930]] - [[19 Aprilis]] [[1931]] || PNT |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:RetratoNicolaeIorga.png|50px|Nicolaus Iorga]] || [[Nicolaus Iorga]] || [[19 Aprilis]] [[1931]] - [[6 Iunii]] [[1932]] || PNT |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Vaida-Voevod.jpg|50px|Alexander Vaida-Voevod]] || [[Alexander Vaida-Voevod]] || [[6 Iunii]] [[1932]] - [[19 Octobris]] [[1932]] || PNT |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Iuliu Maniu.jpg|50px|Iulius Maniu]] || [[Iulius Maniu]] || [[19 Octobris]] [[1932]] - [[14 Ianuarii]] [[1933]] || PNT |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Vaida-Voevod.jpg|50px|Alexander Vaida-Voevod]] || [[Alexander Vaida-Voevod]] || [[14 Ianuarii]] [[1933]] - [[14 Novembris]] [[1933]] || PNT |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:IonDuca.jpg|50px|Ioannes Duca]] || [[Ioannes Duca]] || [[14 Novembris]] [[1933]] - [[29 Decembris]] [[1933]] || PNL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Constantin Angelescu.jpg|50px|Constantinus Angelescu]]|| [[Constantinus Angelescu]] || [[29 Decembris]] [[1933]] - [[3 Ianuarii]] [[1934]] || PNL |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Gheorghe Tătărescu.jpg|50px|Georgius Tătărescu]] || [[Georgius Tătărescu]] || [[3 Ianuarii]] [[1934]] - [[28 Decembris]] [[1937]] || PNL |-bgcolor=lightblue | [[Fasciculus:Octavian Goga.jpg|50px|Octavianus Goga]] || [[Octavianus Goga]] || [[28 Decembris]] [[1937]] - [[11 Februarii]] [[1938]] || [[Conservatieve Progressieve Partij (Roemenië)|PCP]] |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Miron Cristea2.jpg|50px|Patriarcha Myron Cristea]]|| Patriarcha [[Myron Cristea]] || [[11 Februarii]] [[1938]] - [[6 Martii]] [[1939]] || sine factione |-bgcolor="#DCE5E5" | [[Fasciculus:Armand Calinescu.jpg|50px|Armandus Călinescu]] || [[Armandus Călinescu]] || [[7 Martii]] [[1939]] - [[21 Septembris]] [[1939]] || [[Front voor Nationale Renaissance|FRN]] |-bgcolor="#DCE5E5" | [[Fasciculus:Argeseanu Gheorghe2.jpg|50px|Georgius Argeşanu]] || [[Georgius Argeşanu]] || [[21 Septembris]] [[1939]] - [[28 Septembris]] [[1939]] || FRN |-bgcolor="#DCE5E5" | [[Fasciculus:Argeto.jpg|50px|Constantinus Argetoianu]] || [[Constantinus Argetoianu]] || [[28 Septembris]] [[1939]] - [[24 Novembris]] [[1939]] || FRN |-bgcolor="#DCE5E5" | [[Fasciculus:Gheorghe Tătărescu.jpg|50px|Georgius Tătărescu]] || [[Georgius Tătărescu]] || [[24 Novembris]] [[1939]] - [[4 Iulii]] [[1940]] || FRN/[[Partij van de Natie (Roemenië)|PN]] |-bgcolor="#DCE5E5" | [[Fasciculus:Ion Gigurtu.jpg|50px|Ioannes Gigurtu]]|| [[Ioannes Gigurtu]] || [[4 Iulii]] [[1940]] - [[4 Septembris]] [[1940]] || PN |-bgcolor=white ||| [[Ioannes Antonescu]] || [[4 Septembris]] [[1940]] - [[23 Augusti]] [[1944]] || Militaris |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Iuliu Maniu.jpg|50px|Iulius Maniu]] || [[Iulius Maniu]] || [[23 Augusti]] [[1944]] - [[27 Augusti]] [[1944]] || PNT |-bgcolor=#faf5ff | [[Fasciculus:Horia Sima.jpg|50px|Horia Sima]] || [[Horia Sima]] || [[24 Augusti]] [[1944]] - [[12 Aprilis]] [[1945]] || [[IJzeren Garde|TPT]] ([[Vindobona]]e) |-bgcolor=white | [[Fasciculus:ConstantinSanatescu.jpg|50px|Constantinus Sănătescu]] || [[Constantinus Sănătescu]] || [[27 Augusti]] [[1944]] - [[2 Decembris]] [[1944]] || Militaris |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Nicolae Radescu.jpg|50px|Nicolaus Rădescu]] || [[Nicolaus Rădescu]] || [[2 Decembris]] [[1944]] - [[6 Martii]] [[1945]] || Militaris |-bgcolor="#F8C080" | [[Fasciculus:Petru Groza joben.jpg|50px|Petrus Groza]] || [[Petrus Groza]] || [[6 Martii]] [[1945]] - [[30 Decembris]] [[1947]] || [[Landbouwersfront|FP]]/[[Volksdemocratisch Front|FDP]] |- bgcolor="#EFEFEF" ! colspan="9"|'''<center>Praesides ministrorum</center>''' |-bgcolor="#F8C080" | [[Fasciculus:Petru Groza joben.jpg|50px|Petrus Groza]] || [[Petrus Groza]] || [[1 Ianuarii]] [[1948]] - [[2 Iunii]] [[1952]] || FDP |-bgcolor="#F8C080" | [[Fasciculus:Gheorghiu Dej.jpg|50px|Georgius Gheorgiu-Dej]] || [[Georgius Gheorghiu-Dej]] || [[2 Iunii]] [[1952]] - [[2 Octobris]] [[1955]] || [[Roemeense Communistische Partij|PMR]] |-bgcolor="#F8C080" | [[Fasciculus:Chivu Stoica.jpg|50px|Chivu Stoica]]|| [[Chivu Stoica]] || [[2 Octobris]] [[1955]] - [[21 Martii]] [[1961]] || PMR |-bgcolor="#F8C080" | [[Fasciculus:Ion Gheorghe Maurer.jpg|50px|Ioannes Gheorghe Maurer]]|| [[Ioannes Maurer]] || [[21 Martii]] [[1961]] - [[29 Martii]] [[1974]] || PMR; [[1965]] [[Roemeense Communistische Partij|RCP]] |-bgcolor="#F8C080" | [[Fasciculus:Manea Manescu.jpg|50px|Manea Mănescu]]|| [[Manea Mănescu]] || [[29 Martii]] [[1974]] - [[29 Martii]] [[1979]] || RCP |-bgcolor="#F8C080" | [[Fasciculus:Ilie Verdet.jpg|50px|Ilie Verdeţ]]|| [[Elias Verdeţ]] || [[29 Martii]] [[1979]] - [[21 Maii]] [[1982]] || RCP |-bgcolor="#F8C080" | [[Fasciculus:Constantin Dascalescu.jpg|50px|Constantin Dăscălescu]] || [[Constantinus Dăscălescu]] || [[21 Maii]] [[1982]] - [[22 Decembris]] [[1989]] || PCR |- bgcolor="#EFEFEF" ! colspan="9"|'''<center>Primi ministri</center>''' |-bgcolor=tan | [[Fasciculus:Petre Roman.jpg|50px|Petrus Roman]] || [[Petrus Roman]] || [[22 Decembris]] [[1989]] - [[21 Octobris]] [[1991]] || [[Front voor Nationale Redding|FSN]] |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Theodor Stolojan.PNG|50px|Theodorus Stolojan]] || [[Theodorus Stolojan]] || [[21 Octobris]] [[1991]] - [[4 Novembris]] [[1992]] || sine factione |-bgcolor=pink | [[Fasciculus:Nicolae Văcăroiu.jpg|50px|Nicolae Văcăroiu]] || [[Nicolaus Văcăroiu]] || [[4 Novembris]] [[1992]] - [[12 Decembris]] [[1996]] || sine factione; [[Partij van Sociaaldemocratie van Roemenië|PDSR]] |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Victor_Ciorbea_(1).JPG|50px|Victor Ciorbea]] || [[Victor Ciorbea]] || [[12 Decembris]] [[1996]] - [[30 Martii]] [[1998]] || [[Factio Christiana democratica nationalis colonorum|PNT-CD]] |-bgcolor=#ccffcc | || [[Gabriel Dejeu]]<br /><small>(ad interim)</small> || [[30 Martii]] [[1998]] - [[15 Aprilis]] [[1998]] || [[Factio Christiana democratica nationalis colonorum|PNT-CD]] |-bgcolor=#ccffcc | [[Fasciculus:Radu_Vasile(2).tif|50px|Radu Vasile]] || [[Radu Vasile]] || [[15 Aprilis]] [[1998]] - [[14 Decembris]] [[1999]] || PNT-CD |-bgcolor=pink | || [[Alexander Athanasiu]]<br /><small>(ad interim)</small> || [[14 Decembris]] [[1999]] - [[22 Decembris]] [[1999]] || PSDR |-bgcolor=white | [[Fasciculus:Mugur_Isărescu.jpg|50px|Mugur Isărescu]] || [[Mugur Isărescu]] || [[22 Decembris]] [[1999]] - [[28 Decembris]] [[2000]] || |-bgcolor=pink | [[Fasciculus:Adrian Năstase.jpg|50px|Hadrianus Năstase]]|| [[Hadrianus Năstase]] || [[28 Decembris]] [[2000]] - [[21 Decembris]] [[2004]] || PDSR; [[2001]] [[Factio socialis democratica (Romania)|PSD]] |-bgcolor=pink | [[Fasciculus:5._Reuniunea_BPN_al_PSD_-_17.03.2014_(13216493103)_(cropped).jpg|50px|Eugenius Bejinariu]] || [[Eugenius Bejinariu]]<br /><small>(ad interim)</small> || [[21 Decembris]] [[2004]] - [[29 Decembris]] [[2004]] || PSD |-bgcolor="#F7F6A8" | [[Fasciculus:Călin Popescu-Tăriceanu at a government meeting.jpg|50px|Călin Popescu-Tăriceanu]]|| [[Călin Popescu-Tăriceanu]] || [[28 Decembris]] [[2004]] - [[22 Decembris]] [[2008]]|| PNL |-bgcolor="#F7F6A8" |[[Fasciculus:Emil Boc.jpg|50px|Aemilius Boc]] || [[Aemilius Boc]] || [[22 Decembris]] [[2008]] - [[6 Februarii]] [[2012]]|| PD -L |- |[[Fasciculus:Cătălin Predoiu 2008.jpg|50px|Cătălin Predoiu]] || [[Cătălin Predoiu]] || [[6 Februarii]] [[2012]] - [[9 Februarii]] [[2012]] |-bgcolor="#F7F6A8" |[[Fasciculus:Mihai_Răzvan_Ungureanu_2013-11-23.jpg|50px|Michael Răzvan Ungureanu]]|| [[Michael Răzvan Ungureanu]] || [[9 Februarii]] [[2012]] - [[27 Aprilis]] [[2012]]|| PNL |-bgcolor=pink |[[Fasciculus:Wiki ponta.jpg|50px|Victor Ponta]] || [[Victor Ponta]]<br /> || [[7 Maii]] [[2012]] - [[4 Novembris]] [[2015]] || PSD |- |[[Fasciculus:SorinCîmpeanu2015.jpg|50px|Sorin Cîmpeanu]] || [[Sorin Cîmpeanu]] (pro tempore)<br /> || [[5 Novembris]] 2015 - [[17 Novembris]] 2015 || |- |[[Fasciculus:Dacian_Ciolos_February_2013.jpg|50px|Dacianus Cioloş]] || [[Dacianus Cioloş]]<br /> || 17 Novembris 2015 - [[4 Ianuarii]] [[2017]] || |-bgcolor=pink |[[Fasciculus:Sorin_Grindeanu,_interview_Feb_2015.jpg|50px|Sorin Grindeanu]] || [[Sorin Grindeanu]]<br /> || [[4 Ianuarii]] 2017 - [[21 Iunii]] 2017 || PSD |-bgcolor=pink |[[Fasciculus:Mihai_Tudose_2018.jpg|50px|Mihai Tudose]] || [[Michael Tudose]] || [[29 Iunii]] 2017 - [[16 Ianuarii]] [[2018]] || PSD |-bgcolor=pink |[[Fasciculus:Mihai-Viorel Fifor.jpg|50px|Michael Viorel Fifor]] || [[Michael Viorel Fifor]] (pro tempore) || 16 Ianuarii 2018 - [[29 Ianuarii]] 2018 || PSD |-bgcolor=pink |[[Fasciculus:Vasilica-Viorica_Dăncilă_interview_2015.jpg|50px|Viorica Dăncilă]] || [[Viorica Dăncilă]] || 29 Ianuarii 2018 - [[4 Novembris]] [[2019]]|| PSD |-bgcolor="#F7F6A8" |[[Fasciculus:EPP Summit, Sibiu, May 2019 (47021083044) (cropped).jpg|50px|Ludovicus Orban]]|| [[Ludovicus Orban]] || [[4 Novembris]] [[2019]] - [[7 Decembris]] [[2020]] || PNL |- |[[Fasciculus:NicolaeCiuca.jpg|50px|Nicolaus Ciucă]] || [[Nicolaus Ciucă]] || 7 Decembris 2020 - [[23 Decembris]] 2020 || sine factione |-bgcolor="#F7F6A8" |[[Fasciculus:Florin_Cîțu_-_jan_2020.jpg|50px|Florinus Cîțu]] || [[Florinus Cîțu]] || 23 Decembris 2020 - [[25 Novembris]] [[2021]] || PNL |- |-bgcolor="#F7F6A8" |[[Fasciculus:NicolaeCiuca.jpg|50px|Nicolaus Ciucă]] || [[Nicolaus Ciucă]] || 25 Novembris 2021 - [[12 Iunii]] [[2023]] || PNL |- |-bgcolor="#F7F6A8" |[[Fasciculus:Cătălin Predoiu 2008.jpg|50px|Cătălin Predoiu]] || [[Cătălin Predoiu]] (pro tempore) || 12 Iunii 2023 - [[15 Iunii]] 2023 || PNL |-bgcolor=pink | || [[Marcel Ciolacu]]<br /> || [[15 Iunii]] 2023 - || PSD |- |} === Explicatio colorum === {| class="wikitable" |-bgcolor=white align=center | '''Neutralis aut Militaris''' |-bgcolor="#F7F6A8" align=center | '''Liberalis''' |-bgcolor=lightblue align=center | '''Conservativus''' |-bgcolor=#ccffcc align=center | '''Agricultor''' |-bgcolor=lightcyan align=center | '''Nationalista''' |-bgcolor=#ffdead align=center | '''Populista''' |-bgcolor="#DCE5E5" align=center | '''Nationalista (coniunctus [[Partij voor Roemeense Renaissance|FRN]]/[[Partij van de Natie (Roemenië)|PN]]''' |-bgcolor="#F8C080" align=center | '''Communista''' |-bgcolor=tan align=center | '''Democratus (coniunctus [[Front voor Nationale Redding|FSN]])''' |-bgcolor=pink align=center | '''Socialdemocratus''' |} === Abbreviationes === * PL = [[Factio Liberalis]] * PC = [[Factio Conservativa]] * PNR [[Factio Nationalis Romaniae]] * PCP = [[Factio Conservativa Progressista]] * PP = [[Factio Populi]] * PCD = [[Factio Conservativa Democratica]] * PNL = [[Factio Nationalis Liberalis (Romania)|Factio Nationalis Liberalis]] * PNC = [[Factio Nationalis Christiana]] * FRN = [[Motus Renascentiae Nationalis]] * PN = [[Factio Nationis]] * TPT = [[Cohors Ferrica]] * FP = [[Motus Aratorum]] * FDP = [[Motus Democratiae Popularis]] * PMR = [[Factio Operariorum Dacoromanorum]] * PCR = [[Factio Communista Dacoromana]] * FSN = [[Motus Salvationis Nationalis]] * PDSR = [[Factio Socialdemocratica Romaniae]] * PNT-CD = [[Factio Nationalis Agricultorum Christianorum Democraticorum]] * PSDR = [[Factio Socialdemocratica Romaniae]] * PSD = [[Socialis Democratica Factio (Romania)|Factio Socialdemocratica]] * PD - [[Partidul Democrat-Liberal|Factio Democratica Liberalis]] == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20090106025853/http://www.gov.ro/prim-ministri-in-istorie__c36l1p1.html Index praesidum ministrorum in pagina Consilii Ministorum Romaniae] [[Categoria:Indices ministrorum|Romania]] [[Categoria:Historia Romaniae]] 46cvbsl6x00winl5c3oihwqxj0js72q 0 37178 3975714 3877345 2026-07-30T12:35:54Z Lingua Aeterna 212754 Addidi notitiam multam 3975714 wikitext text/x-wiki {{Augenda|2025|2}} {{capsa hominis Vicidata}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] '''Stephanus Golescu''' ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus ut [[Campus Longus (Romania)|Câmpulung Muscel]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e. == Biographia == Golescu filius auctoris et magistri et nationalisti Romanii erat, qui nominatus [[Dinicu Golescu]]. Natus in [[Câmpulung]], studuit cum fratribus in [[Helvetia|Helvetio]]. Post rediit, iunxit [[Wallachia exercita|Wallacciam Exercitam]] et factus est maior in MDCCCXXXVI anno. Cum fratre iunxerunt Societatem Philharmonicam, qui similis erat [[Ordo Massonicus|Ordini Massonici]].<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> Golescu incipere succurrit Wallaccianem Revolutionem MDCCCXLVIII, et factus est minister iustitiae. Golescu primus minister erat pro dimidum anni. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] - [[12 Maii]] [[1868]] {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] jf7szsp9k36mtgodfvu9e1h1pjxh7ty 3975728 3975714 2026-07-30T13:21:43Z Andrew Dalby 1084 Latinitatem curavi 3975728 wikitext text/x-wiki {{capsa hominis Vicidata}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] '''Stephanus Golescu''' ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus ut [[Campus Longus (Romania)|Câmpulung Muscel]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e. == Biographia == Golescu erat filius auctoris magistrique nationalistaeque Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helveti]] studuit. In patriam reditus iunxit in exercitu [[Wallachia|Wallachiensi]] meruit: maior anno [[1836]] factus est. Cum fratre sodalis fit Societatis Philharmonicae ([[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] similis).<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> Rerum novarum Wallachiensium ab anno [[1848]] petens, factus est minister iustitiae. Primus minister octo fere menses fuit. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] - [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == {{Fontes biographici}} {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] trysorgcbb4l7ex998780eav2bj23lc 3975729 3975728 2026-07-30T13:24:37Z Andrew Dalby 1084 /* Nexus externi */ 3975729 wikitext text/x-wiki {{capsa hominis Vicidata}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] '''Stephanus Golescu''' ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus ut [[Campus Longus (Romania)|Câmpulung Muscel]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e. == Biographia == Golescu erat filius auctoris magistrique nationalistaeque Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helveti]] studuit. In patriam reditus iunxit in exercitu [[Wallachia|Wallachiensi]] meruit: maior anno [[1836]] factus est. Cum fratre sodalis fit Societatis Philharmonicae ([[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] similis).<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> Rerum novarum Wallachiensium ab anno [[1848]] petens, factus est minister iustitiae. Primus minister octo fere menses fuit. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] - [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20161220103821/http://jurnalul.ro/vechiul-site/old-site/suplimente/editie-de-colectie/idealul-fratilor-golesti-32111.html Idealul fratilor Golesti]" (2005) apud ''Jurnalul.ro'' {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] 0lcckdxuzi16ut1a27bl5196i0pw58z 3975735 3975729 2026-07-30T13:40:10Z Grufo 64423 Minora 3975735 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] {{res|Stephanus Golescu}} ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus [[Campus Longus (Romania)|Campo Longo]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e inter dies [[26 Novembris]] [[1867]] et [[12 Maii]] [[1868]]. == Biographia == Golescu erat filius auctoris, magistri [[nationalismus|nationalistae]]<nowiki />que Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helvetia]] studuit. In patriam reversus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|exercitus Valachiae|exercitum Valachiae|en|qid=Q122482550}} secutus est, quo anno [[1836]] factus est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|tribunus militum (gradus hodiernus)|tribunus militum|en|qid=Q983927}}. Unā cum fratre suo Societati Philharmonicae se sociavit, quae [[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] similis erat.<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Res novae Valachienses anni 1848|Rebus novis Valachiensibus anni 1848|en|qid=Q2175943}} favens, factus est minister iustitiae. Deinde, fere dimidum annum tantum, munere [[primus minister|primi ministri]] functus est. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] – [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20161220103821/http://jurnalul.ro/vechiul-site/old-site/suplimente/editie-de-colectie/idealul-fratilor-golesti-32111.html Idealul fratilor Golesti]" (2005) apud ''Jurnalul.ro'' {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] klrg26vyih2z9btwcav5s1hjfajbvmi 3975736 3975735 2026-07-30T13:41:49Z Grufo 64423 3975736 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] {{res|Stephanus Golescu}} ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus [[Campus Longus (Romania)|Campo Longo]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e inter diem [[26 Novembris]] [[1867]] et diem [[12 Maii]] [[1868]]. == Biographia == Golescu erat filius auctoris, magistri [[nationalismus|nationalistae]]<nowiki />que Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helvetia]] studuit. In patriam reversus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|exercitus Valachiae|exercitum Valachiae|en|qid=Q122482550}} secutus est, quo anno [[1836]] factus est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|tribunus militum (gradus hodiernus)|tribunus militum|en|qid=Q983927}}. Unā cum fratre suo Societati Philharmonicae se sociavit, quae [[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] similis erat.<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Res novae Valachienses anni 1848|Rebus novis Valachiensibus anni 1848|en|qid=Q2175943}} favens, factus est minister iustitiae. Deinde, fere dimidum annum tantum, munere [[primus minister|primi ministri]] functus est. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] – [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20161220103821/http://jurnalul.ro/vechiul-site/old-site/suplimente/editie-de-colectie/idealul-fratilor-golesti-32111.html Idealul fratilor Golesti]" (2005) apud ''Jurnalul.ro'' {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] n94jqtzojkps2juzs3mej1e98m9hd6a 3975737 3975736 2026-07-30T13:42:28Z Grufo 64423 3975737 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] {{res|Stephanus Golescu}} ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus [[Campus Longus (Romania)|Campo Longo]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e inter diem [[26 Novembris]] [[1867]] et diem [[12 Maii]] [[1868]]. == Biographia == Golescu erat filius auctoris, magistri [[nationalismus|nationalistae]]<nowiki />que Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helvetia]] studuit. In patriam reversus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|exercitus Valachiae|exercitum Valachiae|en|qid=Q122482550}} secutus est, quo anno [[1836]] factus est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|tribunus militum (gradus hodiernus)|tribunus militum|en|qid=Q983927}}. Unā cum fratre suo Societati Philharmonicae ([[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] simili) se sociavit.<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Res novae Valachienses anni 1848|Rebus novis Valachiensibus anni 1848|en|qid=Q2175943}} favens, factus est minister iustitiae. Deinde, fere dimidum annum tantum, munere [[primus minister|primi ministri]] functus est. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] – [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20161220103821/http://jurnalul.ro/vechiul-site/old-site/suplimente/editie-de-colectie/idealul-fratilor-golesti-32111.html Idealul fratilor Golesti]" (2005) apud ''Jurnalul.ro'' {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] fih6g0ygrk783iftfq1kg6pd15cbtyr 3975738 3975737 2026-07-30T13:43:13Z Grufo 64423 3975738 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] {{res|Stephanus Golescu}} ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus [[Campus Longus (Romania)|Campo Longo]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e a die [[26 Novembris]] [[1867]] ad diem [[12 Maii]] [[1868]]. == Biographia == Golescu erat filius auctoris, magistri [[nationalismus|nationalistae]]<nowiki />que Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helvetia]] studuit. In patriam reversus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|exercitus Valachiae|exercitum Valachiae|en|qid=Q122482550}} secutus est, quo anno [[1836]] factus est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|tribunus militum (gradus hodiernus)|tribunus militum|en|qid=Q983927}}. Unā cum fratre suo Societati Philharmonicae ([[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] simili) se sociavit.<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Res novae Valachienses anni 1848|Rebus novis Valachiensibus anni 1848|en|qid=Q2175943}} favens, factus est minister iustitiae. Deinde, fere dimidum annum tantum, munere [[primus minister|primi ministri]] functus est. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] – [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20161220103821/http://jurnalul.ro/vechiul-site/old-site/suplimente/editie-de-colectie/idealul-fratilor-golesti-32111.html Idealul fratilor Golesti]" (2005) apud ''Jurnalul.ro'' {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] gmlsw6axo21ioymff733do6q6kzstwf 3975739 3975738 2026-07-30T13:44:09Z Grufo 64423 /* Biographia */ 3975739 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] {{res|Stephanus Golescu}} ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus [[Campus Longus (Romania)|Campo Longo]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e a die [[26 Novembris]] [[1867]] ad diem [[12 Maii]] [[1868]]. == Biographia == Golescu erat filius auctoris, magistri [[nationalismus|nationalistae]]<nowiki />que Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helvetia]] studuit. In patriam reversus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|exercitus Valachiae|exercitum Valachiae|en|qid=Q122482550}} secutus est, quo anno [[1836]] factus est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|tribunus militum (gradus hodiernus)|tribunus militum|en|qid=Q983927}}. Postea unā cum fratre suo Societati Philharmonicae ([[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] simili) se sociavit.<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Res novae Valachienses anni 1848|Rebus novis Valachiensibus anni 1848|en|qid=Q2175943}} favens, factus est minister iustitiae. Deinde, fere dimidum annum tantum, munere [[primus minister|primi ministri]] functus est. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] – [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20161220103821/http://jurnalul.ro/vechiul-site/old-site/suplimente/editie-de-colectie/idealul-fratilor-golesti-32111.html Idealul fratilor Golesti]" (2005) apud ''Jurnalul.ro'' {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] g1cj74z7kz74f5gm9mw9vea4farsjgk 3975741 3975739 2026-07-30T13:45:13Z Grufo 64423 3975741 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] {{res|Stephanus Golescu}} ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus [[Campus Longus (Romania)|Campo Longo]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e a die [[29 Augusti]] [[1867]] ad diem [[12 Maii]] [[1868]]. == Biographia == Golescu erat filius auctoris, magistri [[nationalismus|nationalistae]]<nowiki />que Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helvetia]] studuit. In patriam reversus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|exercitus Valachiae|exercitum Valachiae|en|qid=Q122482550}} secutus est, quo anno [[1836]] factus est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|tribunus militum (gradus hodiernus)|tribunus militum|en|qid=Q983927}}. Postea unā cum fratre suo Societati Philharmonicae ([[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] simili) se sociavit.<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Res novae Valachienses anni 1848|Rebus novis Valachiensibus anni 1848|en|qid=Q2175943}} favens, factus est minister iustitiae. Deinde, fere octo menses tantum, munere [[primus minister|primi ministri]] functus est. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[29 Augusti]] [[1867]] – [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20161220103821/http://jurnalul.ro/vechiul-site/old-site/suplimente/editie-de-colectie/idealul-fratilor-golesti-32111.html Idealul fratilor Golesti]" (2005) apud ''Jurnalul.ro'' {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] jf1cdu5eso2lv5rm4y5nwwmrx26ed1m 3975742 3975741 2026-07-30T13:48:17Z Grufo 64423 “26 Novembris”: sic in Vicipaedia Romanica 3975742 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Stefan Golescu desen.png|thumb|upright=0.7|left|Stephanus Golescu.]] {{res|Stephanus Golescu}} ([[Dacoromanice]] ''Ştefan Golescu''; natus [[Campus Longus (Romania)|Campo Longo]] anno [[1809]]; mortuus [[Nanceium|Nanceii]] die [[27 Augusti]] [[1874]]), [[Dinicu Golescu]] filius et frater [[Nicolaus Constantinus Golescu|Nicolai Constantini Golescu]], fuit [[primus minister]] [[Romania]]e a die [[26 Novembris]] [[1867]] ad diem [[12 Maii]] [[1868]]. == Biographia == Golescu erat filius auctoris, magistri [[nationalismus|nationalistae]]<nowiki />que Romanici nomine [[Dinicu Golescu]]. Natus [[Campus Longus (Romania)|Campi Longi]], cum fratribus in [[Helvetia]] studuit. In patriam reversus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|exercitus Valachiae|exercitum Valachiae|en|qid=Q122482550}} secutus est, quo anno [[1836]] factus est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|tribunus militum (gradus hodiernus)|tribunus militum|en|qid=Q983927}}. Postea unā cum fratre suo Societati Philharmonicae ([[Ordo Massonicus|Ordini Massonico]] simili) se sociavit.<ref>http://tratatuldeistorieamasoneriei.ro/ilustiri_fm.html</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Res novae Valachienses anni 1848|Rebus novis Valachiensibus anni 1848|en|qid=Q2175943}} favens, factus est minister iustitiae. Deinde, fere dimidum annum tantum, munere [[primus minister|primi ministri]] functus est. == Tabula magistratuum == * [[Primi ministri Romaniae|Primus minister Romaniae]] [[26 Novembris]] [[1867]] – [[12 Maii]] [[1868]] == Notae == <references /> == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20161220103821/http://jurnalul.ro/vechiul-site/old-site/suplimente/editie-de-colectie/idealul-fratilor-golesti-32111.html Idealul fratilor Golesti]" (2005) apud ''Jurnalul.ro'' {{bio-stipula}} {{Ministrorum Praesides Romaniae}} {{Administri Rerum Exterarum Romaniae}} {{Ministri rerum internarum Romanici}} {{Lifetime|1809|1874|Golescu, Stephanus}} [[Categoria:Primi ministri Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum externarum Romaniae]] [[Categoria:Ministri rerum internarum Romaniae]] 2dvcoh3w6n2d82i9fh1d9540pebxsnn 0 41309 3975788 3975624 2026-07-30T16:00:50Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975788 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in vesiculas synapticas per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] s4ohdnv1czl7vdxyg582u000im3x37z 3975789 3975788 2026-07-30T16:06:24Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975789 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in vesiculas synapticas per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos (NorEpinephrinae Transportator). [[Amphetaminum|Amphetaminae]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus explanat. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] i97odhit2woreo4x4s784yq5vghcamx 3975792 3975789 2026-07-30T16:08:33Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975792 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in vesiculas synapticas per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos (NorEpinephrinae Transportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus explanat. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] bp2qwr6xl2qwxgt2hdfwglu1ax1mqeb 3975793 3975792 2026-07-30T16:11:29Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975793 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in vesiculas synapticas per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos (NorEpinephrinae Transportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per enzyma [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] pi4nn48dw35mgdwg2irmmrq3go3urni 3975794 3975793 2026-07-30T16:12:54Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975794 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in vesiculas synapticas per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per enzyma [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] 3wekwerztuqiyxmurr9uub4zn0r8zpm 3975795 3975794 2026-07-30T16:13:32Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975795 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in vesiculas synapticas per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] mg8ocky9qpvx2frlqiqnw0musqnjtxi 3975796 3975795 2026-07-30T16:17:09Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975796 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in vesiculas synapticas per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] n18clf34f7mc6a4atm7hwpmepvxaun9 3975797 3975796 2026-07-30T16:19:02Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975797 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] 4lcc0wrjkri4dwvwvn7mxwa0lmskt85 3975798 3975797 2026-07-30T16:23:52Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Biochemia */ 3975798 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT (Vesicularis MonoAmini Transportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] duobbahptuqjhgz7w224mwawszlo6ha 3975799 3975798 2026-07-30T16:24:29Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975799 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina proximis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] tokhh8muov7d1odyj15z2fmyg1cst8l 3975800 3975799 2026-07-30T16:25:07Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975800 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] kv7atbywf6porghcayln21mdc3yybvw 3975802 3975800 2026-07-30T16:33:14Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975802 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). Receptoria alpha depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur). Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] sxedau1g10iexvn152legob4ax6tezp 3975803 3975802 2026-07-30T16:36:26Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975803 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). Receptoria alpha depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] {{med-stipula}} [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] 71w8wruocrr28q8iyt39ae2igmkqfta 3975804 3975803 2026-07-30T16:38:46Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Nexus externi */ 3975804 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). Receptoria alpha depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] lf3x529jz9fj6im9exr600qyv0bn969 3975805 3975804 2026-07-30T16:49:35Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975805 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). [[Receptorium adrenergicum alpha 2|Receptoria alpha]] depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. [[Antagonista|Antagonistae]] [[Receptorium adrenergicum beta-1|beta receptoriorum]] ut propanolol sunt [[Medicamentum|medicamenta]] in [[cardiologia]] et adversus [[Hypertensio arterialis|hypertensionem]] adhibita quia [[Systema nervosum autonomicum|systema sympathicum]] inhibent. == Plura legere si cupis == *Selin Guncu. ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] 1to8s568gg7bzn301f7v19gym7nisyx 3975806 3975805 2026-07-30T16:57:26Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3975806 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). [[Receptorium adrenergicum alpha 2|Receptoria alpha]] depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. [[Antagonista|Antagonistae]] [[Receptorium adrenergicum beta-1|beta receptoriorum]] ut propanolol sunt [[Medicamentum|medicamenta]] in [[cardiologia]] et adversus [[Hypertensio arterialis|hypertensionem]] adhibita quia [[Systema nervosum autonomicum|systema sympathicum]] inhibent. == Plura legere si cupis == *Giselle Fernandes, Ruby Lam, Jiho Park, Gabrielle T Drummond, Mriganka Sur. "[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13032190/ Noradrenaline Regulation of Brain-Body Communication]", ''Adv Exp Med Biol.'', 2025, 1477: 35–61 *Selin Guncu, ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] tcy75ohffle9sbz1f1c9hvu5ak9oznj 3975807 3975806 2026-07-30T17:01:06Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3975807 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). [[Receptorium adrenergicum alpha 2|Receptoria alpha]] depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. [[Antagonista|Antagonistae]] [[Receptorium adrenergicum beta-1|beta receptoriorum]] ut propanolol sunt [[Medicamentum|medicamenta]] in [[cardiologia]] et adversus [[Hypertensio arterialis|hypertensionem]] adhibita quia [[Systema nervosum autonomicum|systema sympathicum]] inhibent. == Plura legere si cupis == *Giselle Fernandes, Ruby Lam, Jiho Park, Gabrielle T Drummond, Mriganka Sur. "[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13032190/ Noradrenaline Regulation of Brain-Body Communication]", ''Adv Exp Med Biol.'', 2025, 1477: 35–61 *Selin Guncu, ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). *Yadollah Ranjbar-Slamloo et Zeinab Fazlali. "[https://www.frontiersin.org/journals/molecular-neuroscience/articles/10.3389/fnmol.2019.00334/full Dopamine and Noradrenaline in the Brain; Overlapping or Dissociate Functions?]", ''Front. Mol. Neurosci.'', 2019 == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] p9c1qikjeavys3z0kgwalroqqgn5ci4 3975810 3975807 2026-07-30T17:06:35Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3975810 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrelina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrelina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrelina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrelina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrelinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). [[Receptorium adrenergicum alpha 2|Receptoria alpha]] depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. [[Antagonista|Antagonistae]] [[Receptorium adrenergicum beta-1|beta receptoriorum]] ut propanolol sunt [[Medicamentum|medicamenta]] in [[cardiologia]] et adversus [[Hypertensio arterialis|hypertensionem]] adhibita quia [[Systema nervosum autonomicum|systema sympathicum]] inhibent. == Plura legere si cupis == *Wenqi Deng, Yujing Feng, Chi Yuan Henry Zhai. "[https://www.researchgate.net/publication/376700820_Investigation_of_epinephrine_molecule_and_its_synthesis Investigation of epinephrine molecule and its synthesis]", ''Theoretical and Natural Science'', 2023: 296-302 *Giselle Fernandes, Ruby Lam, Jiho Park, Gabrielle T Drummond, Mriganka Sur. "[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13032190/ Noradrenaline Regulation of Brain-Body Communication]", ''Adv Exp Med Biol.'', 2025, 1477: 35–61 *Selin Guncu, ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). *Yadollah Ranjbar-Slamloo et Zeinab Fazlali. "[https://www.frontiersin.org/journals/molecular-neuroscience/articles/10.3389/fnmol.2019.00334/full Dopamine and Noradrenaline in the Brain; Overlapping or Dissociate Functions?]", ''Front. Mol. Neurosci.'', 2019 == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] qs5zxvmuldi5pxzd71fej5iyszj4l7w 3975812 3975810 2026-07-30T17:14:19Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975812 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrenalina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrenalina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrenalina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrenalina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrenalinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). [[Receptorium adrenergicum alpha 2|Receptoria alpha]] depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. [[Antagonista|Antagonistae]] [[Receptorium adrenergicum beta-1|beta receptoriorum]] ut propanolol sunt [[Medicamentum|medicamenta]] in [[cardiologia]] et adversus [[Hypertensio arterialis|hypertensionem]] adhibita quia [[Systema nervosum autonomicum|systema sympathicum]] inhibent. == Plura legere si cupis == *Wenqi Deng, Yujing Feng, Chi Yuan Henry Zhai. "[https://www.researchgate.net/publication/376700820_Investigation_of_epinephrine_molecule_and_its_synthesis Investigation of epinephrine molecule and its synthesis]", ''Theoretical and Natural Science'', 2023: 296-302 *Giselle Fernandes, Ruby Lam, Jiho Park, Gabrielle T Drummond, Mriganka Sur. "[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13032190/ Noradrenaline Regulation of Brain-Body Communication]", ''Adv Exp Med Biol.'', 2025, 1477: 35–61 *Selin Guncu, ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). *Yadollah Ranjbar-Slamloo et Zeinab Fazlali. "[https://www.frontiersin.org/journals/molecular-neuroscience/articles/10.3389/fnmol.2019.00334/full Dopamine and Noradrenaline in the Brain; Overlapping or Dissociate Functions?]", ''Front. Mol. Neurosci.'', 2019 == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrelinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] 3qyp0z7qfrp5glrzzuuecwjrstd3em7 3975813 3975812 2026-07-30T17:14:45Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Nexus externi */ 3975813 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrenalina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrenalina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrenalina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrenalina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrenalinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in [[Cytoplasma|cytoplasmate]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). [[Receptorium adrenergicum alpha 2|Receptoria alpha]] depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. [[Antagonista|Antagonistae]] [[Receptorium adrenergicum beta-1|beta receptoriorum]] ut propanolol sunt [[Medicamentum|medicamenta]] in [[cardiologia]] et adversus [[Hypertensio arterialis|hypertensionem]] adhibita quia [[Systema nervosum autonomicum|systema sympathicum]] inhibent. == Plura legere si cupis == *Wenqi Deng, Yujing Feng, Chi Yuan Henry Zhai. "[https://www.researchgate.net/publication/376700820_Investigation_of_epinephrine_molecule_and_its_synthesis Investigation of epinephrine molecule and its synthesis]", ''Theoretical and Natural Science'', 2023: 296-302 *Giselle Fernandes, Ruby Lam, Jiho Park, Gabrielle T Drummond, Mriganka Sur. "[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13032190/ Noradrenaline Regulation of Brain-Body Communication]", ''Adv Exp Med Biol.'', 2025, 1477: 35–61 *Selin Guncu, ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). *Yadollah Ranjbar-Slamloo et Zeinab Fazlali. "[https://www.frontiersin.org/journals/molecular-neuroscience/articles/10.3389/fnmol.2019.00334/full Dopamine and Noradrenaline in the Brain; Overlapping or Dissociate Functions?]", ''Front. Mol. Neurosci.'', 2019 == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrenalinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] s9wrv3rqx2wshn2zii0z81v10zyt1n9 3975814 3975813 2026-07-30T17:15:40Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* De neurotransmissore */ 3975814 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Noradrenalina'''<br />'''Norepinephrina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.388394.html 388394] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/439260 439260] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20190823035121/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00368 DB00368] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine.svg|200px|Noradrenalina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Norepinephrine ball-and-stick model.png|200px|Noradrenalina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 169.180 g/mol |- |} '''Noradrenalina''' seu '''norepinephrina''' est substantia, quae signa per [[nervus|nervos]] transmittit atque [[hormon]], quod [[glandula adrenalis|glandulae adrenales]] effundunt. Noradrenalina [[arteria]]s adstringit et ita [[Pressio sanguinis|pressionem sanguinis]] auget. == Natura chemica == Nomen chemicum ([[IUPAC]]) est 4-(2-amino-1-hydroxy-aethylo)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholamina]], quare noradrenalinae greges et [[catecholum|catecholi]] et [[aminum|amini]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Neurones noradrenergiques.png|thumb|Neurones adrenergici in trunco cerebri.]] [[Fasciculus:Noradrenergic Synapse.svg|thumb|Synapsis noradrenergica]] Noradrenalina [[enzymum|enzymi]] ope [[dopamini beta-hydroxylasis]] e [[dopaminum|dopamino]] generatur. == De neurotransmissore == In [[Cerebrum|cerebro]] [[Neuron|neura]] [[Locus caeruleus|loci caerulei]] noradrenalina utuntur ad signa in partem anteriorem cerebri mittenda ubi inter alia somnum et vigilantiam, mentis intentionem et cibi usum impellunt. Imprimis tamen in [[Synapsis chemica|synapsibus]] [[Ganglion autonomicum|postgangliaribus]] partis sympathicae [[Systema nervosum autonomicum|systematis nervosi autonomi]] invenitur noradrenalina ubi praecipuus neurotransmissor iussa ad [[systema nervosum periphericum|peripheriam]] corporis mittit. [[Synapsis chemica|Synapses chemicae]] quae noradrenalina aut adrelina utuntur adrenergicae dicuntur. Postquam generata est noradrenalina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per transportatores VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam receptoria cellulae postsynapticae excitavit celeriter e rima synaptica noradrenalina praesynapticis cellulis reciperatur per [[Transportator noradrenalinae|transportatores NET]] dictos ('''N'''or'''E'''pinephrinae '''T'''ransportator). [[Amphetaminum|Amphetamina]] quoque hoc receptorio ligantur, quod eorum effectus excitatorios explanat. Ut in dopamina degradatio noradrenalinae per [[Enzymum|enzyma]] [[monoaminorum oxidasis B|MAO]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] fit. In synapsibus adrenergicis receptoria postsynaptica omnia sunt metabotropa et per [[Proteinum G|proteinam G]] vias enzymaticas movent. Distinguuntur receptoria alpha (duo typi) et beta (tres typi). [[Receptorium adrenergicum alpha 2|Receptoria alpha]] depolarizationem lentam (tensio electrica transmembranea minuitur) gignunt; receptoria beta vero hyperpolarizationem lentam (tensio augetur): ambo ad hoc [[Canalis ionticus|canalibus potassii]] utuntur. Itaque receptoria illa sive α-adrenergica sive β-adrenergica dicuntur. [[Antagonista|Antagonistae]] [[Receptorium adrenergicum beta-1|beta receptoriorum]] ut propanolol sunt [[Medicamentum|medicamenta]] in [[cardiologia]] et adversus [[Hypertensio arterialis|hypertensionem]] adhibita quia [[Systema nervosum autonomicum|systema sympathicum]] inhibent. == Plura legere si cupis == *Wenqi Deng, Yujing Feng, Chi Yuan Henry Zhai. "[https://www.researchgate.net/publication/376700820_Investigation_of_epinephrine_molecule_and_its_synthesis Investigation of epinephrine molecule and its synthesis]", ''Theoretical and Natural Science'', 2023: 296-302 *Giselle Fernandes, Ruby Lam, Jiho Park, Gabrielle T Drummond, Mriganka Sur. "[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13032190/ Noradrenaline Regulation of Brain-Body Communication]", ''Adv Exp Med Biol.'', 2025, 1477: 35–61 *Selin Guncu, ''[https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-05077027v1/file/Guncu_Selin_these.pdf La place de l’adrénaline et de la noradrénaline: de l’organisation générale du système nerveux à la thérapeutique associée]'', [[Pictavium|Pictavii]], 2022. (Dissertatio academica). *Yadollah Ranjbar-Slamloo et Zeinab Fazlali. "[https://www.frontiersin.org/journals/molecular-neuroscience/articles/10.3389/fnmol.2019.00334/full Dopamine and Noradrenaline in the Brain; Overlapping or Dissociate Functions?]", ''Front. Mol. Neurosci.'', 2019 == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Norepinephrine noradrenalinam] spectant * [http://www.uni-duesseldorf.de/WWW/MedFak/KlinChem/Leistungsverzeichnis/Parameter/noradrenalin.htm Inventio] noradrenalinae in [[urina]] {{NexInt}} * [[Adrenalina]] * [[Dopaminum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Transportator noradrenalinae]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Hormonta]] [[Categoria:Neurotransmissores]] mswrale3ufc355rvzjzlke7ef9o3jjy 0 49234 3975766 504485 2026-07-30T14:11:02Z Grufo 64423 Duplam redirectionem correxi 3975766 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Declinatio prima]] rf5lle8yayfzqyztr7p4y5ms6vip9sv 0 56404 3975910 3754440 2026-07-31T09:49:06Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975910 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Charles-Antoine_Coypel.jpg|thumb|Carolus Antonius Coypel a se pictus anno [[1734]]]] '''Carolus Antonius Coypel''' (natus [[Lutetia]]e die [[11 Iulii]] [[1694]] – ibidem mortuus est die [[14 Iunii]] [[1752]]) pictorum [[Antonius Coypel|Antonii Coypel]] filius et [[Natalis Coypel]] nepos, fuit etiam [[pictor]] et [[scriptor]] apud [[Ludovicus XV|Ludovici XV]] aulam. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Charles-Antoine Coypel|Carolum Antonium Coypel}} * [http://www.artcyclopedia.com/artists/coypel_charles-antoine.html De Carolo Antonio Coypel in Artcyclopedia]{{Ling |Anglice}} * [http://www.getty.edu/art/gettyguide/artMakerDetails?maker=978&page= Caroli Antonii Coypel opera in Museum Getty] * [http://www.culture.gouv.fr/public/mistral/joconde_fr?ACTION=CHERCHER&FIELD_1=AUTR&VALUE_1=COYPEL%20Charles%20Antoine&DOM=All&REL_SPECIFIC=1&IMAGE_ONLY=CHECKED Caroli Antonii Coypel opera in museorum Francicorum indice] * [https://web.archive.org/web/20070927142123/http://olharfeliz.typepad.com/pastels/2005/05/vente_de_mai_20.html Caroli Antonii Coypel opera biografia] {{bio-stipula}} {{Lifetime|1694|1752|Coypel, Carolus Antonius}} [[Categoria:Pictores Franciae]] cwngb3w93ir39a9blxcpz4vue4rshty 0 57390 3975883 3570880 2026-07-31T05:01:28Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975883 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Berceto.JPG|thumb|Berusetis Prospectus]] '''Bercetum'''<ref name="graesse">{{Graesse}}}</ref><ref name="topcelt">cfr. [[:it:Toponimi celtici d'Italia: i poleonimi localizzati (A-L)]]</ref> (vel ''Vercetum''<ref name="graesse" />, in Aevo Medio ''Berusetum''<ref name="graesse" /><ref name="topcelt" />; alia nomina: ''Berecetum''<ref name="graesse" />, ''Burgetum Lancaburdum''<ref name="graesse" />, ''Verse Burgus''<ref name="graesse" />, ''Versetum''<ref name="graesse" />) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Berceto|Berceto]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 2&thinsp;300 incolarum, in Regione [[Aemilia-Romania]] et in [[Provincia Parmensis|Provincia Parmensi]] situm. Incolae ''Berusetini'' vel ''Bercetenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Historia == Bercetum statio in [[via Francigena]] fuit, quae in [[Medium Aevum|Aevo Medio]] peregrinos [[Roma]]m duxit. In itinerario Sigerici, Berusetis, cum nomine ''Sce Moderanne'', statio XXXIII fuit. == Fractiones, vici et loci in municipio == === Fractiones === ''Bergotto, Boschi, Cantoniera Tugo, Casa Brusini, Casa Dolfi, Casaselvatica, Case Pesci, Castellonchio, Cavazzola, Corchia, Fugazzolo, Ghiare, La Costa, Lozzola, Pagazzano, Pian Farioli, Pietramogolana, Preda, Roccaprebalza, Tra La Riva, Valbona, Villa di Sotto''. == Municipia finitima == * [[Apua]] (vel [[Pons Tremulus]]) ([[Provincia Massensis et Carrariensis|MS]]), * [[Burgus Vallis Tari]], * [[Callistanum]], * [[Cornialum]], * [[Solinianum]], * [[Terentium]], * [[Vallis Mozzolae]]. {{NexInt}} * [[Aemilia-Romania]] (''regio''), * [[Aemilia]] (''terra''), * [[Provincia Parmensis]], * [[Parma]] (''urbs''), * [[Via Francigena]], * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20191218110957/http://www.comune.berceto.pr.it/ Situs Publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|Berceto|Bercetum}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Berceto (province of Parma, region Emilia-Romagna, Italy).svg|Collocatio finium Municipii Berceti in Provincia Parmensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Parmae]] [[Categoria:Via Francigena]] [[Categoria:Loci in itinerario Sigerici]] ez3d0gb6zsps9zgimrvtx84u0chh78z 0 61380 3975897 3495621 2026-07-31T07:18:06Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975897 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Bruno Ganz DFF Tokyo 2005.jpg|thumb|Bruno Ganz anno [[2005]]]] {{Capsa hominis Vicidata}} '''Bruno Ganz''' ([[Turicum (urbs)|Turici]] die [[22 Martii]] [[1941]] – Wädenswil [[16 Februarii]] [[2019]]) fuit clarus [[histrio]] [[Helvetia|Helveticus]]. == Pelliculae selectae == * [[1978]]- ''[[The Boys from Brazil]]'' * [[1987]] - ''[[Der Himmel über Berlin]]'' * [[2000]] - ''[[Pane e Tulipani]]'' * [[2003]] - ''[[Luther (pellicula)|Luther]]'' * [[2004]] - ''[[Der Untergang]]'' * [[2013]] - '' [[Night Train to Lisbon (pellicula)|Night Train to Lisbon]]'' == Nexus externi == {{PND|122265939|nomen=Brunonis Ganz aut de Brunone Ganz}} *{{Imdb name|0004486|Brunone Ganz}} * [https://web.archive.org/web/20080518004309/http://www.ernabaumbauer.de/index.php?s=info&info=bruno_ganz Opera et praemia] * [http://nonoprojekt.de Il canto sospeso] {{bio-stipula}} {{Lifetime|1941|2019|Ganz, Bruno}} [[Categoria:Actores Helvetiae]] [[Categoria:Incolae Helvetiae]] awvqje8hejegrwmjdjt2if1b2vj3gn9 0 67233 3975745 3752933 2026-07-30T13:52:15Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975745 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} [[Fasciculus:The Art of War-Tangut script.jpg|thumb|Ars Belli]] '''''Ars belli''''' est opus de [[res militaris|rebus militaribus]] [[saeculum|saeculo]] [[saeculum 5 a.C.n.|quinto]] aut [[saeculum 4 a.C.n.|quarto]] a.C.n. ab [[auctor]]e ignoto scriptum, certe tamen secundum doctrinam militarem quam [[Suncius]], [[Glossarium militare|generalis]] [[Sina|Sinicus]], praecedentibus temporibus docuerat. Hic [[liber]], ad duces docendos scriptus, quomodo castra [[exercitus|exercitumque]] disponere atque [[bellum]] agere tractat. Comprehendit capitula tredecim: # "Primae existimationes" (Ji) # "Ductio belli" (Zuozhan) # "Praeparatio impetus" (Mougong) # "Dispositiones" (Xing) # "Vis" (Shi) # "Vacua ac plena" (Xushi) # "Motus exercituum" (Zunzheng) # "Novem variabilia" (Jiubian) # "Quomodo exercitum movere" (Xingjun) # "Conformatio agri" (Dixing) # "Novem agri" (Jiudi) # "Impetus ignis" (Huogong) # "Usus delatorum" (Yongjian) Praeter haec capitula, ultima sectio libri addita est "Experimentum Sunci" appellata, in qua traditur Suncius experimentum de dispositione exercitus fecisse concubinis regis Sinici [[Helu (dominus Sinicus|Helus]] ut militibus habitis. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20040813070137/http://www.chinapage.com/sunzi-e.html Ars Belli] {{Ling| Anglice}} * [http://www.gianfrancobertagni.it/materiali/tao/suntzu.pdf Ars Belli] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} [[Categoria:Libri de re militari]] [[Categoria:Litterae Sinicae]] [[Categoria:Sericae scripta]] [[Categoria:Scripta saeculo 5 a.C.n.]] {{1000 paginae}} {{Myrias|Ars}} t6ewdcxnu8w0k6m2cve96lpcymp56yn 0 72290 3975913 3533534 2026-07-31T10:26:58Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975913 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Carrodano-IMG 1205.JPG|thumb|Carrodonum]] '''Carrodonum'''<ref>{{Godefridus Casalis}}</ref><ref>[[:it:Carrodano]]</ref> {{victio|Carrodonum|i|n}} (alia nomina: ''Carrodonum de Varia''<ref name="repetti">{{Repetti}}</ref>) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Carrodano|Carrodano]]'') est [[municipium]] [[Italia]]e, circiter 520 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Liguria]], in [[Provincia Spediensis|Provincia Spediensi]] et in [[Vallis Variae|Valle Variae]] situm. Incolae ''Carrodonenses'' appellantur. Carrodonum omnium divisum in partes duas est: ''[[Carrodonum Subtanum]]'' (''sedes municipalis'') ac ''[[Carrodano Supranum]]''. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Vallis Variae]] (''terra''), == Clari cives == == Ecclesia Catholica Romana == * [[Dioecesis Spediensis-Sarzanensis-Brugnatensis]] == Fractiones, vici et loci in municipio == === Fractiones === * [[Carrodonum Inferius]] vel [[Carrodonum Subtanum]] ''Carrodano Inferiore'' (''sedes municipalis''), * [[Carrodonum Superius]] vel [[Carrodano Supranum]] ''Carrodano Superiore'', * ''Mattarana'' == Municipia finitima == * [[Burgellus ad Varam]], * [[Carrum]], * [[Castrum Codani]], * [[Ceula]], deinde [[Levantum]], * [[Deiva]], * [[Framura]]. {{NexInt}} * [[Liguria]] (''regio''), * [[Provincia Spediensis]], * [[Vallis Variae]] (''terra''), * [[Spedia]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externus == * [https://web.archive.org/web/20091009142348/http://www.comune.carrodano.sp.it/ Situs Publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|Carrodano|Carrodonum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Carrodano (province of La Spezia, region Liguria, Italy).svg|Collocatio finium Municipii Carrodoni in Provincia Spediensi. Fasciculus:Comunità Montana Val di Vara-mappa 2009.svg|[[Comminutas montanea Vallis Variae]]. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} {{Municipia in provincia Spediae}} [[Categoria:Municipia Vallis Variae]] ojt5uj3whl4r36ym8fa7ztw6g6cepid 0 79068 3975901 3693886 2026-07-31T07:36:19Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975901 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} {{Taxobox | image = | regnum = [[Plantae]] | unranked_divisio = [[Angiospermae]] | unranked_classis = [[Monocotyledones]] | ordo = [[Asparagales]] | familia = [[Orchidaceae]] | subfamilia = [[Epidendroideae]] | tribus = [[Malaxideae]] | genus = ''[[Bulbophyllum]]'' | species = '''''Bulbophyllum samoanum''''' | binomial = | binomial_authority = | synonyms = }} '''''Bulbophyllum samoanum''''' est [[species]] [[angiospermae|plantarum florentium]] [[familia (taxinomia)|familiae]] [[Orchidaceae|Orchidacearum]]. [[Planta]] est [[epiphytum]] unifoliatum, [[inflorescentia]] unius [[flos|floris]] ad 12 centrimetra longa. In [[Nova Caledonia]], [[Samoa]], [[Vanuatu]], et [[Viti]]is habitat, altitudinibus a 300 ad 900 metra, in locis partim umbrosis [[temperatura|temperaturisque]] calidis. Ea alibi in [[hortus|hortis]] ornamenti causa colitur. == Nexus externi == {{Fontes de plantis}} * [https://web.archive.org/web/20090803162245/http://bulbophyllum-checklist.bulbophyllum.at/ Index Bulbophyllorum] * [http://www.orchidspecies.com/indexbulb.htm Interretialis Photographiarum Specierum Orchidum Encyclopaedia] {{Biologia-stipula}} [[Categoria:Bulbophyllum]] [[Categoria:Flora Novae Caledoniae]] [[Categoria:Flora Samoae]] [[Categoria:Flora Vanuatus]] [[Categoria:Flora Vitiorum]] [[Categoria:Plantae ornamentales]] [[Categoria:Species plantarum]] l1ig9kjqdfwyns0y66gptfhswz692xa 0 79128 3975899 3853158 2026-07-31T07:36:17Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975899 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | image = Bulbophyllum echinolabium.jpg | image_caption = ''Bulbophyllum echinolabium'' | regnum = [[Plantae]] | unranked_divisio = [[Angiospermae]] | unranked_classis = [[Monocotyledones]] | ordo = [[Asparagales]] | familia = [[Orchidaceae]] | subfamilia = [[Epidendroideae]] | tribus = [[Malaxideae]] | subtribus = [[Dendrobieae]] | genus = '''''Bulbophyllum''''' | genus_authority = [[Ludovicus Maria Albertus du Petit-Thouars|Thouars]] | synonyms = *''Anisopetalum'' Hkr. 1825. * ''Bolbophyllaria'' Rchb.f 1852. * ''Bolbophyllum'' Spreng. 1826. * ''Cochlia'' Bl. 1825. * ''Didactyle'' Lindley 1852. * ''Diphyes'' Bl. 1825. * ''Ephippium'' Blume 1825. * ''Epicranthes'' Bl. 1825. * ''Epicrianthes'' Bl. 1828. * ''Gersinia'' Neraud. 1826. * ''Henosis'' Hkr.f 1890. * ''Katherinea'' A. D. Hawkes 1956. * ''Lyraea'' Lindl. 1830. * ''Macrolepis'' A. Rich. 1834. * ''Malachadenia'' Lindley 1839. * ''Megaclinium'' Lindley 1826. * ''Odontostyles'' Breda 1827. * ''Osyricera'' Bl. 1825. * ''Oxysepala'' Wight 1851. * ''Phyllorchis'' Thou. 1822. * ''Sarcopodium'' Lindley & Paxton 1850. * ''Sestochilos'' Breda 1828. * ''Sunipia'' Lindley 1826. * ''Taurostalix'' Rchb.f. 1852. * ''Tribrachia'' Lindley 1824. * ''Xiphizusa'' Rchb.f 1852. * ''Zygoglossum'' Reinw. 1826 [1828]. |}} '''''Bulbophyllum''''' est maximum [[familia (taxinomia)|familiae]] [[Orchidaceae|Orchidacearum]] [[genus (taxinomia)|genus]], quod, circa 1803 [[species|specierum]] habens, unum est maximorum in omne [[planta]]rum regno generum, post ''[[Senecio]]nem'' et ''[[Euphorbia]]m.'' Sigla generis in [[diurnum|diurnis]] commercii est ''Bulb.'' == Descriptio == Genus a [[Ludovicus Maria Albertus du Petit-Thouars|Ludovico-Maria Alberto du Petit-Thouars]] (siglo ''Thouars'') anno [[1822]] primum descriptum est in libro ''Histoire particulière des plantes orchidées recueillies sur les trois Iles Australes d’Afrique, de France, de Bourbon et de Madagascar,'' qui septendecim Bulbophylli species describit. Generi hodie sunt plus quam 2,800 documentorum (nominum acceptorum et nominum idem significantium).<!-- This large number and the great variety of its forms make this genus a nightmare for a taxonomist:--> [[Taxonomia|Taxonomistae]] 120 sectiones et subgenera invenerunt. Aliae [[planta]]e statum genericum fortasse commerentur. Nonnullis speciebus adeo sunt nomina idem significantia. Communis huius generis recognitio hactenus caret; sed, ut [[Carlyle A. Luer]] [[Hortus Botanicus Missuriensis|Horti Botanici Missuriensis]] confusionem similem inter [[Pleurothallidinae|Pleurothallidinas]] explicavit, ita investigatio [[phylogenetic]]a scientiam generis emendare expectatur. Nomen scientificum de verbo [[Lingua Latina|Latino]] ''bulbo'' et verbo [[Lingua Graeca|Graeco]] ''phyllon'' deducitur, quod attinet ad [[pseudobulbum]] super quem [[folium]] crescit. Duae parvae veteresque species [[Australia]]nae, ''B. globuliforme'' et ''B. minutissimum,'' anno [[1961]] in novo genere, ''[[Oncophyllum|Oncophyllo]],'' positae sunt, in quo eae sunt solae species, nunc ''[[Oncophyllum globuliforme]]'' et ''[[Oncophyllum minutissimum]]'' nominatae.<ref>D. L. Jones et M. A. Clements, ''Orchadian'' 13 (9): 421 (2001).</ref> Media generis diversitas est in<!-- montage (=?)--> [[silva|silvis]] [[Papua Nova Guinea|Papuae Novae Guineae]] (plus quam 600 species), [[evolutio]]naria ut videtur patria, quamquam genus est pantropicum et longe lateque diffusum, inventum in [[Australia]], [[Asia Meridionalis|Asia Meridionali]] (cum plus quam 200 speciebus in [[Borneo]]), [[Africa]], [[Madagascaria]] (cum 135 speciebus, aliquibus [[endemismus|endemicis]]), et in tropica [[America Media]] et [[America Meridionalis|Meridionali]]. Communes generis proprietates sunt [[pseudobulbus|pseudobulbi]] unius nodi, [[inflorescentia]] basalis, et mobile [[flos|floris]] [[labium]]. Aliquibus speciebus sunt egregiae [[vegetatio]]nis et [[flos|floris]] formae: * ''[[Bulbophyllum beccarii]]'' * ''[[Bulbophyllum barbigerum]]'' * ''[[Bulbophyllum falcatum]]'' * ''[[Bulbophyllum longiscapum]]'' * ''[[Bulbophyllum macphersonii]]'' * ''[[Bulbophyllum medusae]]'' * ''[[Bulbophyllum samoanum]]'' Novae species quotannis inveniuntur; exempli gratia: * ''[[Bulbophyllum ciluliae]]'' Bianch. & J.A.N.Bat., Sitientibus 2004 * ''[[Bulbophyllum orezii]]'' Sath.Kumar 2004 Est una [[hybrida]] intergenerica: ''Triasphyllum,'' plenius ''Bulbophyllum'' × ''Trias'' (siglo ''Tphm.''). == Status conservationis == Secundum [[World Conservation Union]] (IUCN), detrimentum habitationis multis ''Bulbophylli'' speciebus exstinctionem minatur: * ''[[Bulbophyllum bifarium]],'' Vulnerabile * ''[[Bulbophyllum filiforme]],'' critically endangered{{dubsig}} * ''[[Bulbophyllum gravidum]],'' vulnerabile * ''[[Bulbophyllum jaapii]],'' vulnerabile * ''[[Bulbophyllum kupense]],'' critically endangered{{dubsig}} * ''[[Bulbophyllum modicum]],'' endangered{{dubsig}} * ''[[Bulbophyllum nigericum]],'' vulnerabile * ''[[Bulbophyllum pandanetorum]],'' endangered{{dubsig}} * ''[[Bulbophyllum rubrolabellum]],'' endangered{{dubsig}} * ''[[Bulbophyllum tokioi]],'' endangered{{dubsig}} Etiam ''[[Bulbophyllum porphyrostachys]]'' in indice rubro "near threatened" stat. == Pinacotheca == <gallery> Image:Bulbophyllum falcatum.jpg|''Bulbophyllum falcatum'' Image:Bulbophyllum-lepidum.jpg|''Bulbophyllum lepidum'' Image:Bulbophyllum-putidum.jpg|''Bulbophyllum putidum'' Image:Bulbophyllum-pectenveneris.jpg|''Bulbophyllum pectenveneris'' </gallery> == Notae == <references/> == Bibliographia == * Vermeulen, J. J. [[1993]]. ''A taxonomic revision of Bulbophyllum, sections Adelopetalum, Lepanthanthe, Macrouris, Pelma, Peltopus, and Uncifera (Orchidaceae).'' Orchid Monographs, 7. ISBN 90-71236-17-X. * Siegerist, E. S. [[2001]]. ''Bulbophyllums and their allies.'' ISBN 0-88192-506-3. == Nexus externi == {{CommuniaCat}} {{Fontes de plantis}} * [https://web.archive.org/web/20090804044455/http://www.bulbophyllum.at/index.php?l=english Pagina ''Bulbophyllum''] * [https://web.archive.org/web/20090803162245/http://bulbophyllum-checklist.bulbophyllum.at/ Index ''Bulbophyllorum''] [[Categoria:Genera plantarum]]{{Titulus italicus}} [[Categoria:Bulbophyllum|!]] [[Categoria:Taxa Thouars]] [[Categoria:Taxa 1822]] ab0zwscp0m86qzp662dwpy4c2j5pjj0 0 79163 3975900 3239805 2026-07-31T07:36:18Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975900 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | image = | regnum = [[Plantae]] | unranked_divisio = [[Angiospermae]] | unranked_classis = [[Monocotyledones]] | ordo = [[Asparagales]] | familia = [[Orchidaceae]] | subfamilia = [[Epidendroideae]] | genus = ''[[Bulbophyllum]]'' | species = '''''Bulbophyllum longiscapum''''' | binomial = | binomial_authority = | synonyms = }} '''''Bulbophyllum longiscapum''''' est [[species]] [[orchis|orchidis]] [[genus (taxinomia)|generis]] ''[[Bulbophyllum|Bulbophylli]].'' ==Bibliographia== * Yuncker, T. G. [[1945]]. ''Plants of the Manua Islands.'' Honolulu: Bernice P. Bishop Museum. Bulletin 184. ==Nexus externi== {{Fontes de plantis}} * [https://web.archive.org/web/20090803162245/http://bulbophyllum-checklist.bulbophyllum.at/ Index Bulbophyllorum] * [http://www.orchidspecies.com/indexbulb.htm Interretialis Photographiarum Specierum Orchidum Encyclopaedia,] {{Biologia-stipula}} [[Categoria:Species plantarum]]{{Titulus italicus}} [[Categoria:Bulbophyllum]] [[Categoria:Flora Samoae Americanae]] slmdny8m9ahwc38tr876li9hec9sepo 0 80254 3975911 3962779 2026-07-31T10:06:27Z Carsten Steger 146371 Aerial image of Chioggia that depicts the Canal Vena inserted. 3975911 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Clodia (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Aerial image of Chioggia (view from the south).jpg|thumb|Fossa Clodia]] '''Fossa Clodia'''<ref>{{Pnh}}; {{Castiglioni}}. "Clodia, Claudia, Clodium, Clugia" etc.: {{Graesse}}</ref><ref name=":02" /><ref>Vb. adiect. "Clodiensis", cf. [[Dioecesis Clodiensis]]</ref> seu '''Clodia Maior'''<ref>[https://web.archive.org/web/20210624214316/http://tuttochioggia.it/storia.htm La storia di Chioggia]</ref><ref>[http://www.chioggiasottomarina.it/chioggia/storia-chioggia/ www.chioggiasottomarina.it]</ref>; deinde '''Claudiopolis''' <ref>[http://books.google.it/books?id=csOvFtM7QnoC&printsec=frontcover&hl=it#v=onepage&q&f=false hic]</ref><ref name=":02">[https://books.google.it/books?id=UvsEaRJt0ZAC&dq=Il+mondo+antico,+moderno,+e+novissimo,+tomo+1&hl=it&source=gbs_navlinks_s ''Il mondo antico, moderno, e novissimo'', Tomo primo]</ref> (alia nomina: ''Clodia, Claudia, Clodium, Clugia'') ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''Chioggia'') est [[Urbes Italiae|urbs]] et [[Commune Italiae|municipium]] [[Italia]]e, circiter 49&thinsp;750 incolarum, in [[Regio Italiae|regione]] [[Venetia (regio)|Venetia]] et in [[Urbs metropolitana Veneta|urbe metropolitana Veneta]] situm. Est [[sedes episcopalis|sedes]] [[dioecesis Clodiensis]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae]]. Ibi habitabant [[Ioannes de’ Dondi]], eruditus, anno circiter 1330 natus, et [[Nicolaus de Comitibus]], mercator, anno circiter 1395 natus. == Insignia == <gallery> Fasciculus:Corona di città.svg|''[[Urbs Italiae]]''<ref>Ius antiquum</ref> Fasciculus:Benemerito del Risorgimento BAR.svg|''[[Urbs nomismate aureo ut laudabilis ob Unificationem Italiae decorata]]'' </gallery> == Geographia == * [[Lacuna Venetica]] (''terra''), == Vici == * [[Clodia Minor]] ''Sottomarina'' * ''Brondolo'' * ''Borgo San Giovanni'', * ''Ca' Bianca'', * ''Ca' Lino'', * ''Ca' Pasqua'', * ''Cavanella d'Adige'', * ''Isolaverde'', * ''Sant'Anna di Chioggia'', * ''Valli''. == Municipia finitima == * [[Campania Lovea]], * [[Cavarzerum]], * [[Caput Vici]] ([[Provincia Patavina|PD]]), * [[Cona]], * [[Cohors Regiola]] ([[Provincia Patavina|PD]]), * [[Lauretum (Venetia)|Lauretum]] ([[Provincia Rodigiensis|RO]]), * [[Rosolinia]] ([[Provincia Rodigiensis|RO]]), * ''[[Venetiae]]''. == Notae == <references/> {{NexInt}} * [[Provincia Veneta]] abrogata == Nexus externi == [[Fasciculus:La canal de la Vena à Chioggia (Lagune de Venise) (8089361139).jpg|thumb|Despectus in urbem]] {{CommuniaCat|Chioggia|Fossam Clodiam}} * [http://www.chioggia.org/ Situs publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{fontes geographici}} {{urbs-stipula}} [[Categoria:Fossa Clodia| ]] 80piyxtdt7vn4eh05q2xz1dzlhea32h 0 81293 3975843 3959872 2026-07-30T21:50:50Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975843 wikitext text/x-wiki '''Avis civitatis''' est [[avis]] quam civitas vel respublica sui signum rite designat. Hic est index civitatum avium (paucae sunt haud sollemni more designatae): == Aves civitatis == {| class="wikitable" |- !Civitas !Nomen biologicum !Pictura ![[Reference|Ref.]] |- |[[Aequatoria]] || ''[[Vultur gryphus]]'' || || |- |[[Africa Meridionalis]] ||''[[Anthropoides paradisea]]'' || [[Fasciculus:Anthropoides paradiseaPCCA20051227-1883B.jpg|50px|''[[Anthropoides paradisea]]'' ]] ||<ref name="NS"/> |- |[[Angolia]] ||''[[Falco peregrinus]]'' || [[Fasciculus:Peregrine Falcon Kobble Apr07.JPG|50px|''[[Falco peregrinus]]'' ]]||<ref name="NS">[https://web.archive.org/web/20110714150516/http://www.namibstamps.com/namibia2004birds.htm Namibia Stamps : SAPOA Sheetlet - National Birds of Southern Africa countries], October 11, 2004</ref> |- |[[Antiqua et Barbuda]] || ''[[Fregata magnificens]]'' || [[Fasciculus:Male Frigate bird.jpg|50px| ''[[Fregata magnificens]]'' ]] || <ref>[https://web.archive.org/web/20070225082605/http://www.environmentdivision.info/department/national_symbols.htm Environment Division - National Symbols]</ref> |- |[[Argentina]] ||''[[Furnarius rufus]]'' ||[[Fasciculus:Furnarius-rufus1.jpg|50px|''[[Furnarius rufus]]'' ]] ||<ref>[http://www.pampasargentinas.com/en2.htm The Estancia the coat of arms of Argentina], 2008</ref> |- |[[Australia]] ||''[[Dromaius novaehollandiae]]'' (haud sollemni more)|| [[Fasciculus:Emoe.jpg|50px|''[[Dromaius novaehollandiae]]'' (haud sollemni more)]] ||<ref>[https://web.archive.org/web/20080725191707/http://www.dfat.gov.au//facts/coat_of_arms.html About Australia The Coat of Arms], [[Department of Foreign Affairs and Trade]], January 2008</ref> |- |[[Bangladesha]] || ''[[Copsychus saularis]]'' || [[Fasciculus:Oriental Magpie Robin (Copsychus saularis)- Male at Kolkata I IMG 3003.jpg|50px| ''[[Copsychus saularis]]'' ]] || <ref>[http://www.bangla2000.com/Bangladesh/national_icons.shtm National Icons of Bangladesh], Bangla2000</ref> |- |[[Ruthenia Alba|Belarus]] ||''[[Ciconia ciconia]]'' || [[Fasciculus:WhiteStorkGaulsh02.jpg|50px|''[[Ciconia ciconia]]'' ]] || <ref>https://web.archive.org/web/20181226003239/https://www.belarus.by/en/about-belarus/natural-history</ref> |- |[[Beliza]] ||''[[Ramphastos sulfuratus]]'' || [[Fasciculus:Ramphastos sulfuratus -Belize Zoo-6a-2c.jpg|50px|''[[Ramphastos sulfuratus]]'' ]] || <ref>[https://web.archive.org/web/20071012043935/http://www.governmentofbelize.gov.bz/ab_symbols.html National Symbols], [[Belize|Government of Belize]]</ref> |- |rowspan="2"|[[Birmania]] || ''[[Pavo muticus]]'' || [[Fasciculus:Stavenn Pavo muticus 00.jpg|50px| ''[[Pavo muticus]]'' ]] || |- | ''[[Polyplectron bicalcaratum]]'' (haud sollemni more) || [[Fasciculus:PeacockPheasantGould.jpg|50px| ''[[Polyplectron bicalcaratum]]'' (haud sollemni more) ]] || |- |[[Bolivia]] ||''[[Vultur gryphus]]'' || || |- |rowspan="2"|[[Botsuana]] || ''[[Coracias caudata]]'' || [[Fasciculus:LilacBreastedRollerCropped.jpg|50px| ''[[Coracias caudata]]'' ]] || |- | ''[[Bubulcus ibis]]''|| [[Fasciculus:Cattle Egret.jpg|50px| ''[[Bubulcus ibis]]'']] ||<ref name="NS"/> |- |[[Britanniarum Regnum]] || ''[[Erithacus rubecula]]''|| [[Fasciculus:Erithacus-rubecula-melophilus Dublin-Ireland.jpg|50px| ''[[Erithacus rubecula]]'']] || <ref>[http://www.garden-birds.co.uk/birds/robin.htm]</ref> |- |[[Brasilia]] || ''[[Turdus rufiventris]]''|| [[Fasciculus:Rufiventris2.JPG|50px| ''[[Turdus rufiventris]]'']] |- |[[Butania]] ||''[[Corvus corax]]'' || [[Fasciculus:Corvus corax (NPS).jpg|50px|''[[Corvus corax]]'' ]] || <ref>[https://web.archive.org/web/20070612024058/http://dzongkha.sourceforge.net/HTML/bhutan.html]</ref> |- |[[Cambosia]] || ''[[Thaumatibis gigantea]]'' || [[Fasciculus:ThaumantibisGiganteaGronvold.jpg|50px|''[[Thaumatibus gigantea]]'']] || |- |[[Civitates Foederatae]] || ''[[Haliaeetus leucocephalus]]'' || [[Fasciculus:Haliaeetus leucocephalus.jpg|50px| ''[[Haliaeetus leucocephalus]]'' ]] || <ref>[https://web.archive.org/web/20150215152211/http://bensguide.gpo.gov/3-5/symbols/eagle.html]</ref> |- |[[Corea Meridionalis]] ||''[[Pica pica]]'' || [[Fasciculus:Sroka Pica Pica II.jpg|50px|''[[Pica pica]]'' ]] || |- |[[Dania]] || ''[[Cygnus olor]]'' || [[Fasciculus:Swan.spreads.wings.arp.jpg|50px| ''[[Cygnus olor]]'' ]] || <ref>[http://www.dofbasen.dk/ART/art.php?art=01520]</ref> |- |[[Estonia]] || ''[[Hirundo rustica]]'' || [[Fasciculus:Landsvale.jpg|50px| ''[[Hirundo rustica]]'' ]] ||<ref name="einst.ee">[https://web.archive.org/web/20071109221700/http://www.einst.ee/publications/symbols/]</ref> |- |[[Finnia]] || ''[[Cygnus cygnus]]'' || [[Fasciculus:Singschwan.jpg|50px| ''[[Cygnus cygnus]]'' ]] ||<ref name="einst.ee"/> |- |[[Francia]] ||''[[Gallus gallus]]'' || [[Fasciculus:Rooster03.jpg|50px|''[[Gallus gallus]]'' ]] || |- |[[Hispania]] ||''[[Circaetus gallicus]]'' || [[Fasciculus:Circaetus gallicus 02.jpg|50px|''[[Circaetus gallicus]]'' ]] || |- |[[India]] ||''[[Pavo cristatus]]'' || [[Fasciculus:Peacockbench.jpg|50px|''[[Pavo cristatus]]'' ]] || |- |[[Insulae Bahamenses]] || ''[[Phoenicopterus ruber]]'' || [[Fasciculus:Caribbean flamingo.jpg|50px| ''[[Phoenicopterus ruber]]'' ]] || <ref>[http://www.bahamas-travel.info/symbols.html Bahamas National Symbols], Bahamas-Travel.info</ref> |- |[[Israel (civitas)|Israel]] ||''[[Upupa epops]]'' || [[Fasciculus:Upupa epops 1 Luc Viatour.jpg|50px|''[[Upupa epops]]'' ]] ||<ref name="IsraelSFChronicle">{{cite web |url= http://www.sfgate.com/cgi-bin/object/article?o=1&f=/g/a/2008/05/29/dip.DTL |title= Day in pictures |author= [[Reuters]] photo credit: Ofir Lotan |work= [[San Francisco Chronicle]] |date= [[May 29]] [[2008]] |quote= }}</ref> |- |[[Iaponia]] || ''[[Phasianus versicolor]]'' ||[[Fasciculus:Phasianus versicolor -Japan -male-8.jpg|50px| ''[[Phasianus versicolor]]'' ]] |- |[[Lettonia]] ||''[[Motacilla alba]]'' || [[Fasciculus:White-Wagtail.jpg|50px|''[[Motacilla alba]]'' ]] ||<ref>[http://www.li.lv/index.php?option=content&task=view&id=65]</ref> |- |[[Litus Eburneum]] || ''[[Tauraco leucotis]]'' || [[Fasciculus:Tauraco leucotis.jpg|50px| ''[[Tauraco leucotis]]'' ]] |- |[[Luxemburgum]] || ''[[Regulus regulus]]'' || [[Fasciculus:Regulus regulus0.jpg|50px| ''[[Regulus regulus]]'' ]] |- |[[Malavium]] || ''[[Apaloderma vittatum]]'' || [[Fasciculus:Apaloderma vittatum1.jpg|50px| ''[[Apaloderma vittatum]]'' ]] ||<ref name="NS"/> |- |[[Mauritius]] ||''[[Raphus cucullatus]]'' || [[Fasciculus:Raphus cucullatus.jpg|50px|''[[Raphus cucullatus]]'' ]] |- |[[Mexicum]] || ''[[Aquila chrysaetos]]'' || [[Fasciculus:Golden-Eagle-Szmurlo.jpg|50px| ''[[Aquila chrysaetos]]'' ]] || <ref>[https://web.archive.org/web/20091126091312/http://www.banxico.org.mx/nProductosNumismatica/aMonedasMetalesFinos/MonedasPlata/Apem/frapem_coleccion.html#real]</ref> |- |[[Namibia]] || ''[[Laniarius atrococcineus]]'' || [[Fasciculus:Laniarius atrococcineus.jpg|50px| ''[[Laniarius atrococcineus]]'' ]] ||<ref name="NS"/> |- |[[Nepalia]] || ''[[Lophophorus impejanus]]'' || [[Fasciculus:Monal I IMG 4002.jpg|50px| ''[[Lophophorus impejanus]]'' ]] |- |[[Norvegia]] || ''[[Cinclus cinclus]]'' || [[Fasciculus:Cinclus cinclus R(ThKraft).jpg|50px| ''[[Cinclus cinclus]]'' ]] || |- |[[Nova Zelandia]] || ''[[Apteryx mantelli]]'' || [[Fasciculus:TeTuatahianui.jpg|50px| ''[[Apteryx mantelli]]'' ]] || |- |rowspan="2"|[[Pakistania]] || ''[[Alectoris chukar]]'' || [[Fasciculus:Keklik.jpg|50px| ''[[Alectoris chukar]]'' ]] || <ref>[http://www.urducommunity.com/f193/national-symbols-of-pakistan-t178/]</ref> |- |''[[Falco peregrinus]]'' (haud sollemni more) || [[Fasciculus:Falco peregrinus, captive, injured.jpg|50px|''[[Falco peregrinus]]'' (haud sollemni more) ]] || <ref> [http://www.defence.pk/forums/.../28511-high-velocity-falcon.html Peregrine Falcon]</ref> |- |[[Palaestina]] || ''[[Cinnyris oseus]]'' || [[Fasciculus:Palestine Sunbird standing on fence.jpg|50px| ''[[Cinnyris oseus]]'' ]] || |- |[[Panama]] || ''[[Harpia harpyja]]''|| [[Fasciculus:Harpy Eagle at the Summit Botanical Gardens and Zoo, Panamá (2004).jpg|50px| ''[[Harpia harpyja]]'']] || <ref>[https://web.archive.org/web/20070825062441/http://www.coralys.com/panama/Default.aspx?id=Symbols]</ref> |- |[[Papua Nova Guinea]] || ''[[Paradisaea raggiana]]'' || [[Fasciculus:Raggiana Bird-of-Paradise wild 5.jpg|50px| ''[[Paradisaea raggiana]]'' ]] || <ref>[http://www.habitat.org.pg/birds_of_paradise.htm]</ref> |- |[[Peruvia]] || ''[[Rupicola peruvianus]]''|| [[Fasciculus:Rupicola peruviana (male) -San Diego Zoo-8a.jpg|50px| ''[[Rupicola peruvianus]]'']] || |- |[[Philippinae]] || ''[[Pithecophaga jefferyi]]''|| [[Fasciculus:Sir_Arny(Philippine_Eagle).jpg|50px| ''[[Pithecophaga jefferyi]]'']] || |- |[[Romania]] || ''[[Pelecanus onocrotalus]]'' || [[Fasciculus:Whitepelican edit shadowlift.jpg|50px| ''[[Pelecanus onocrotalus]]'' ]] |- |[[Salvatoria]] || ''[[Eumomota superciliosa]]'' || [[Fasciculus:Guardabarranco.JPG|50px| ''[[Eumomota superciliosa]]'' ]] || <ref>[https://web.archive.org/web/20070928121448/http://www.infocentros.org.sv/article.php?sid=3371]</ref> |- |[[Res Publica Popularis Sinarum|Sinae]] || ''[[Chrysolophus pictus]]'' (haud sollemni more)|| [[Fasciculus:Guldfasan-2.jpg|50px| ''[[Chrysolophus pictus]]'' (haud sollemni more)]] || |- |[[Singapura]] ||''[[Aethopyga siparaja]]'' || [[Fasciculus:Crimson sunbird.jpg|50px|''[[Aethopyga siparaja]]'' ]] || <ref>[https://web.archive.org/web/20101214175852/http://ecologyasia.com/news-archives/2002/may-02/straitstimes.asia1.com.sg_singapore_story_0%2C1870%2C122962%2C00.html]</ref> |- |[[Suazia]] ||''[[Tauraco porphyreolophus]]'' || [[Fasciculus:Purplecreszed lourie1.jpg|50px|''[[Tauraco porphyreolophus]]'' ]] ||<ref name="NS"/> |- |[[Suecia]] || ''[[Turdus merula]]'' || [[Fasciculus:Turdus merula -garden wall-8.jpg|50px| ''[[Turdus merula]]'' ]] || |- |[[Taprobane]] ||''[[Gallus lafayetii]]'' || [[Fasciculus:Thimindu 2009 09 04 Yala Sri Lanka Junglefowl 1.JPG|50px|''[[Gallus lafayetii]]'' ]] || <ref>[http://www.gov.lk/info/index.asp?mi=19&xp=52&xi=57&xl=3&o=0&t= http://www.gov.lk]</ref> |- |[[Thailandia]] || ''[[Lophura diardi]]'' || || <ref>[https://web.archive.org/web/20130725092041/http://www.avianweb.com/siamesefirebackpheasants.html Siamese Firebacks aka Diard's Firebacks]</ref> |- |[[Ucraina]] || ''[[Luscinia megarhynchos]]'' || [[Fasciculus:Luscinia megarhynchos Istria 01.jpg|50px|''[[]Luscinia megerhynchos]]'' ]] || |- |[[Venetiola]] || ''[[Icterus icterus]]'' || [[Fasciculus:Common Troupial - Nashville Zoo.jpg|50px|''[[Icterus icterus]]'' ]] || <ref>[https://web.archive.org/web/20080908063629/http://www.backpacker-tours.com/en/general_info_venezuela.htm]</ref> |- |[[Zambia]] ||''[[Haliaeetus vocifer]]'' || [[Fasciculus:African fish eagle just caught fish.jpg|50px|''[[Haliaeetus vocifer]]'' ]] ||<ref name="NS"/> |- |[[Zimbabua]] || ''[[Haliaeetus vocifer]]'' ||[[Fasciculus:Hvidhovedet afrikansk ørn2.png|50px| ''[[Haliaeetus vocifer]]'' ]] ||<ref name="NS"/> |} {{NexInt}} * [[Index animalium civitatis]] * [[Index avium Australianarum]] * [[Index avium civitatum Civitatum Foederatarum]] * [[Index avium civitatum Indiae]] * [[Index avium comitatum Civitatum Foederatarum]] * [[Index avium urbium]] <!--Etiam ex en: [[the brown pelican]]--> == Notae == <references/> == Nexus externus == * [http://www.camacdonald.com/birding/CountryIndex.htm Index avium civitatis] <!-- [[Categoria:Signa civitatis|Aves]] --> [[Categoria:Aves|+]] [[Categoria:Indices rerum naturalium]] dy9fwqw372ywd2gmc5dq9eg3odm1wsx 0 92860 3975892 3699772 2026-07-31T06:57:35Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975892 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Brandy Rayana Norwood''' (nata [[McComb (Mississippia)|McComb]] [[Mississippia]]e die [[11 Februarii]] [[1979]]) est cantrix et actrix [[CFA|Americana]] quae [[musica popularis|musicam popularem]], [[R&B]] et [[soul]] canit. Est etiam saltatrix, compositor, productor, actrix, et creatrix. Pater, [[Gulielmus Norwood]], est cantrix et magister musicae; mater, [[Sonia Norwood]] est manager. Filius [[Reginmund J]] est cantrix. Brandy puella famam habuit in series ''Moesha'' et ''Thea'' creato a patre anno [[1990]]. Coepit cursum sola anno [[1994]] in ''Brandy.'' Partes egit in [[pellicula|pelliculis]] ''Rodger and Hammersteen's Cinderella''{{dubsig}} ([[1997]]), ''I Still Know What You Did Last Summer'' ([[1998]]), ''Double Platinum'' ([[1999]]), ''Osmosis Jones'' ([[2001]]) . Praeconia{{dubsig}} fecit pro societatibus DKNY, Skechers, Ultima Hair, et Cover Girl. Anno [[2008]] sola "Human" edidit. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20160602055608/http://4everbrandy.com/ Situs publicus] [[Categoria:Nati 1979]] [[Categoria:Homines vivi]] [[Categoria:Cantores Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Mulieres]] [[Categoria:Incolae Mississippiae]] lv5mm01nlv1rs6wmc3dfl1cr2i8lh18 0 94593 3975904 3810074 2026-07-31T07:56:00Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975904 wikitext text/x-wiki '''Cabillonum'''<ref>Nomina antiquitus reperta haec suntː Cavillonum ([[Gaius Iulius Caesar|Caesar]] ''[[De bello Gallico|de Bello Gallico]]'' VII.52.5). Cabillo,-onis ([[Ammianus Marcellinus|Ammianus Marcellinus]] XIV.10.3 et XXVII.1.2). Cabillunum ([[Codex Theodosianus]] IX.40.2). Castrum Cabillonense (''Notitia Galliarum'').</ref><ref>Cabalaunum, Caballinum, Cabillonum, Cabellio, Cabillo. Cf. {{Graesse}}. Adi. Cabil(l)onensis, Cavil(l)onensis. Cf. [http://www.francia.ahlfeldt.se/maps.php?&scale=700&elev=1&border=1&layer1=i9561&city=112 Regnum Francorum Online]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> (Francogallice: Chalon-sur-Saône) est urbs [[Francia]]e 44&nbsp;847 incolarum (anno 2011) in regione [[Burgundia (regio Franciae)|Burgundia]]. Quamvis maxima urbs [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Arar et Liger|Araris Ligerisque]], Cabillonum non est sedes administrativa. Post [[Divio]]nem numero incolarum est secunda urbs [[Burgundia]]e regionis. == Situs et oeconomia == Cabillonum ad ripam [[Arar]]is, ubi et [[Canalis Centralis]] incipit, situm mercatus regionalis portusque frumentis et vinis navi imponendis est. Ibi enim [[vinum Cabillonense]] venundatur. == Historia == [[Fasciculus:Chalon-hiver.jpg|thumb|Despectus in urbem Cabillonum [[hiems|hieme]]]] Cabillonum circiter 300 a.C.n. conditum [[caput (urbs)|caput]] [[Haedui|Haeduorum]] et ab [[saeculum 5|saeculo quinto]] medio sedes episcopalis erat. Illo tempore locus sub dicionem [[Burgundiones|Burgundicam]] venit, anno 534 [[Franci|Francorum]]. Rex [[Guntram I]] Cabillonum [[caput (urbs)|caput]] partis [[Burgundia]]e fecit, quo facto inter primores urbes [[Gallia]]e numerabatur, ubi synodi magni momenti locum habebant. Anno 1237 [[Ducatus Burgundiae|Ducatui Burgundiae]], anno 1477 [[Francia]]e dominio regali adiunctum est. Sedes episcopalis anno 1801 supressa est. == Photographia == Cabillonum ut locus natalis [[photographia]]e (sive ''Heliographiae'') notum est. In museo ad ''Quai des Messageries'' plus duobus vicies centena milia imaginum necnon multa instrumenta historiam [[photographia]]e demonstrantia servantur. == Incolae notabiles == * [[Josephus Nicephorus Nièpce]]: Inter inventores photographiae numeratur * [[Rachida Dati]], anno 1965 nata: ministra iustitiae in regimine [[Franciscus Fillon|Francisci Fillon]], ministra culturae primo ministro [[Gabriel Attal|Gabriele Attal]], iuventutem suam Cabilloni egit. == Notae == <references/> {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Araris et Ligeris]] == Pinacotheca == <gallery> Imago:FacadeCathédraleSaintVincent1.JPG|Ecclesia cathedralis Sancti Vincentii Imago:Place mairie chalon q12r.jpg|Platea curiae Cabillonensis </gallery> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Chalon-sur-Saône|Chalon-sur-Saône}} * {{INSEE commune|71076|de=Chalon-sur-Saône}} * [https://web.archive.org/web/20040615041933/http://www.chalon.fr/ Chalon-sur-Saône pagina interretialis] [[Categoria:Communia praefecturae Araris et Ligeris]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Araris et Ligeris]] [[Categoria:Sedes episcopales Franciae]] [[Categoria:Emporia vinaria Franciae]] [[Categoria:Cabillonum|!]] nqmh0s8m53nweg20byuc63m2puouyuh 0 102452 3975921 3592427 2026-07-31T11:25:59Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975921 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Castelplanio.JPG|thumb|Castrum Planium]] '''Castrum Planium'''<ref>[http://books.google.it/books?id=IOs6k4ZrtZMC&pg=PA52&lpg=PA52&dq=%22Castrum+Planium%22&source=bl&ots=y74msN_T6f&sig=fNAih7MZ2xMb6jCVjbrYvodd16E&hl=it&sa=X&ei=HxrsUdzsBY2qOrbOgcgD&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=%22Castrum%20Planium%22&f=false de Ecclesiæ Camerinensis Pontificibus libri VI. Præcedit ... - Di Octavius Turchius]</ref> seu '''Castra Plani'''<ref>[http://it.wikipedia.org/wiki/Castelplanio Vicipedia Italiana]</ref> (etiam ''Castrum Planii''<ref>[http://books.google.it/books?id=IOs6k4ZrtZMC&pg=PA52&lpg=PA52&dq=%22Castrum+Planium%22&source=bl&ots=y74msN_T6f&sig=fNAih7MZ2xMb6jCVjbrYvodd16E&hl=it&sa=X&ei=HxrsUdzsBY2qOrbOgcgD&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=%22Castrum%20Planium%22&f=false de Ecclesiæ Camerinensis Pontificibus libri VI. Præcedit ... - Di Octavius Turchius]</ref>) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Castelplanio|Castelplanio]]'') est [[Urbes Italiae|Urbs]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 3&thinsp;550 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Marchia Anconitana]] et in [[Provincia Anconitana]] situm. Urbani ''Planenses'' vel ''Castraplanenenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di città.svg|''[[Urbs Italiae]]''<ref>DPR [[30 Martii]] [[2007]]</ref> </gallery> == Geographia == * [[Picenum]] (''terra''), == Clari cives == == Ecclesia Catholica Romana == * [[Dioecesis Aesina]], == Fractiones, vici et loci in municipio == === Fractiones === ''Borgo Loreto, Macine, Piagge, Pozzetto''. == Municipia finitima == * [[Belvederium (Marchia Anconitana)|Belvederium]], * [[Magnolati]], * [[Podium Sancti Marcelli]], * [[Castrum Rasorii]]. {{NexInt}} * [[Marchia Anconitana]] (''regio''), * [[Provincia Anconitana]], * [[Picenum]] (''terra''), * [[Ancona]] (''urbs''), * [[Urbes Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20160324075546/http://www.comune.castelplanio.an.it/ Situs publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|Castelplanio|Castrum Planium}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Castelplanio (province of Ancona, region Marche, Italy).svg|Collocatio finium finium municipii in Provincia Anconitana. Imago:Palazzo Gianfranceschi Zucchi - Castelplanio AN.jpg|Palatium "Gianfranceschi Zucchi". </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Urbes Italiae in Marchia Anconitana]] [[Categoria:Municipia in provincia Anconae]] jfy211hfg0h9hdl8fljndx345thpjpl 0 123776 3975767 3975636 2026-07-30T14:12:18Z Pippobuono 54500 nomen latinum 3975767 wikitext text/x-wiki Hic est index [[commune|communium]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] praefecturae [[Francia|Francicae]], cui subsunt communia 515 numero. [[Fasciculus:Vosges-Position.png|thumb|Situs praefecturae]] [[Fasciculus: Senones vu du Petit Paris.jpg|thumb|Despectus in ''[[ Senones ]]'']] {| class="wikitable sortable" ! [[INSEE|Numerus INSEE]] ! [[Numerus cursualis]] ! [[Commune]] |- | 88001 | 88270 | [[Les Ableuvenettes]] |- | 88002 | 88500 | [[Ahéville]] |- | 88003 | 88140 | [[Aingeville]] |- | 88004 | 88320 | [[Ainvelle (Vosegus)|Ainvelle]] |- | 88005 | 88110 | [[Allarmont]] |- | 88006 | 88500 | [[Ambacuria]] |- | 88007 | 88410 | [[Ameuvelle]] |- | 88008 | 88700 | [[Anglemont]] |- | 88009 | 88650 | [[Anould]] |- | 88010 | 88170 | [[Aouze]] |- | 88011 | 88380 | [[Arches (Vosegus)|Arches]] |- | 88012 | 88380 | [[Archettes]] |- | 88013 | 88170 | [[Aroffe]] |- | 88014 | 88430 | [[Arrentès-de-Corcieux]] |- | 88015 | 88300 | [[Attignéville]] |- | 88016 | 88260 | [[Attigny (Vosegus)|Attigny]] |- | 88017 | 88300 | [[Aulnois]] |- | 88018 | 88640 | [[Aumontzey]] |- | 88019 | 88300 | [[Autigny-la-Tour]] |- | 88020 | 88300 | [[Autreville (Vosegus)|Autreville]] |- | 88021 | 88700 | [[Autrey (Vosegus)|Autrey]] |- | 88022 | 88140 | [[Auzainvilliers]] |- | 88023 | 88500 | [[Avillers (Vosegus)|Avillers]] |- | 88024 | 88130 | [[Avrainville (Vosegus)|Avrainville]] |- | 88025 | 88630 | [[Avranville]] |- | 88026 | 88600 | [[Aydoilles]] |- | 88027 | 88330 | [[Badménil-aux-Bois]] |- | 88028 | 88460 | [[La Baffe]] |- | 88029 | 88240 | [[Bains-les-Bains]] |- | 88030 | 88270 | [[Bainville-aux-Saules]] |- | 88031 | 88170 | [[Balléville]] |- | 88032 | 88520 | [[Ban-de-Laveline]] |- | 88033 | 88210 | [[Ban-de-Sapt]] |- | 88106 | 88230 | [[Ban-sur-Meurthe-Clefcy]] |- | 88035 | 88640 | [[Barbey-Seroux]] |- | 88036 | 88300 | [[Barville (Vosegus)|Barville]] |- | 88037 | 88120 | [[Basse-sur-le-Rupt]] |- | 88038 | 88130 | [[Battexey]] |- | 88039 | 88500 | [[Baudricourt]] |- | 88040 | 88150 | [[Bayecourt]] |- | 88041 | 88270 | [[Bazegney]] |- | 88042 | 88700 | [[Bazien]] |- | 88043 | 88500 | [[Bazoilles-et-Ménil]] |- | 88044 | 88300 | [[Bazoilles-sur-Meuse]] |- | 88045 | 88300 | [[Beaufremont]] |- | 88046 | 88600 | [[Beauménil]] |- | 88047 | 88270 | [[Begnécourt]] |- | 88048 | 88370 | [[Bellefontaine (Vosegus)|Bellefontaine]] |- | 88049 | 88260 | [[Belmont-lès-Darney]] |- | 88050 | 88600 | [[Belmont-sur-Buttant]] |- | 88051 | 88800 | [[Belmont-sur-Vair]] |- | 88052 | 88260 | [[Belrupt]] |- | 88053 | 88210 | [[Belval (Vosegus)|Belval]] |- | 88054 | 88520 | [[Bertrimoutier]] |- | 88055 | 88450 | [[Bettegney-Saint-Brice]] |- | 88056 | 88500 | [[Bettoncourt]] |- | 88057 | 88490 | [[Le Beulay]] |- | 88058 | 88170 | [[Biécourt]] |- | 88059 | 88430 | [[Biffontaine]] |- | 88060 | 88500 | [[Blémerey (Vosegus)|Blémerey]] |- | 88061 | 88410 | [[Bleurville]] |- | 88062 | 88320 | [[Blevaincourt]] |- | 88063 | 88270 | [[Bocquegney]] |- | 88064 | 88600 | [[Bois-de-Champ]] |- | 88065 | 88260 | [[Bonvillet]] |- | 88066 | 88500 | [[Boulaincourt]] |- | 88068 | 88470 | [[La Bourgonce]] |- | 88069 | 88270 | [[Bouxières-aux-Bois]] |- | 88070 | 88130 | [[Bouxurulles]] |- | 88071 | 88270 | [[Bouzemont]] |- | 88073 | 88130 | [[Brantigny]] |- | 88074 | 88350 | [[Brechainville]] |- | 88075 | 88250 | [[La Bresse]] |- | 88076 | 88600 | [[Brouvelieures]] |- | 88077 | 88700 | [[Brû]] |- | 88078 | 88600 | [[Bruyères]] |- | 88079 | 88140 | [[Boloniacivilla]] |- | 88080 | 88700 | [[Bult]] |- | 88081 | 88540 | [[Bussang]] |- | 88082 | 88110 | [[Celles-sur-Plaine]] |- | 88083 | 88300 | [[Certilleux]] |- | 88084 | 88130 | [[Chamagne]] |- | 88085 | 88640 | [[Champdray]] |- | 88086 | 88600 | [[Ducis Campus|Champ-le-Duc]] |- | 88087 | 88000 | [[Chantraine (commune)|Chantraine]] |- | 88088 | 88240 | [[La Chapelle-aux-Bois]] |- | 88089 | 88600 | [[La Chapelle-devant-Bruyères]] |- | 88090 | 88130 | [[Carpinia]] |- | 88091 | 88460 | [[Charmois-devant-Bruyères]] |- | 88092 | 88270 | [[Charmois-l'Orgueilleux]] |- | 88093 | 88210 | [[Châtas]] |- | 88094 | 88330 | [[Châtel-sur-Moselle]] |- | 88095 | 88170 | [[Châtenois (Vosegus)|Châtenois]] |- | 88096 | 88410 | [[Châtillon-sur-Saône]] |- | 88097 | 88500 | [[Chauffecourt]] |- | 88098 | 88390 | [[Chaumousey]] |- | 88099 | 88150 | [[Chavelot]] |- | 88100 | 88500 | [[Chef-Haut]] |- | 88101 | 88460 | [[Cheniménil]] |- | 88102 | 88630 | [[Chermisey]] |- | 88103 | 88270 | [[Circourt]] |- | 88104 | 88300 | [[Circourt-sur-Mouzon]] |- | 88105 | 88410 | [[Claudon]] |- | 88107 | 88630 | [[Clérey-la-Côte]] |- | 88108 | 88240 | [[Le Clerjus]] |- | 88109 | 88120 | [[Cleurie]] |- | 88110 | 88700 | [[Clézentaine]] |- | 88111 | 88100 | [[Coinches]] |- | 88112 | 88490 | [[Colretum]] |- | 88113 | 88490 | [[Combrimont]] |- | 88114 | 88140 | [[Gundrecivilla]] |- | 88115 | 88430 | [[Corcieux]] |- | 88116 | 88310 | [[Cornimont]] |- | 88117 | 88170 | [[Courcelles-sous-Châtenois]] |- | 88118 | 88630 | [[Coussey]] |- | 88119 | 88140 | [[Crainvilliers]] |- | 88120 | 88520 | [[La Croix-aux-Mines]] |- | 88121 | 88330 | [[Damas-aux-Bois]] |- | 88122 | 88270 | [[Damas-et-Bettegney]] |- | 88123 | 88320 | [[Damblain]] |- | 88124 | 88260 | [[Darney]] |- | 88125 | 88170 | [[Darney-aux-Chênes]] |- | 88126 | 88390 | [[Darnieulles]] |- | 88127 | 88700 | [[Deinvillers]] |- | 88128 | 88210 | [[Denipaire]] |- | 88129 | 88270 | [[Derbamont]] |- | 88130 | 88600 | [[Destord]] |- | 88131 | 88600 | [[Deycimont]] |- | 88132 | 88000 | [[Deyvillers]] |- | 88133 | 88000 | [[Dignonville]] |- | 88134 | 88000 | [[Dinozé]] |- | 88135 | 88460 | [[Docelles]] |- | 88136 | 88000 | [[Dogneville]] |- | 88137 | 88170 | [[Dolaincourt]] |- | 88138 | 88260 | [[Dombasle-devant-Darney]] |- | 88139 | 88500 | [[Dombasle-en-Xaintois]] |- | 88140 | 88140 | [[Dombrot-le-Sec]] |- | 88141 | 88170 | [[Dombrot-sur-Vair]] |- | 88144 | 88500 | [[Domèvre-sous-Montfort]] |- | 88142 | 88390 | [[Domèvre-sur-Avière]] |- | 88143 | 88330 | [[Domèvre-sur-Durbion]] |- | 88145 | 88600 | [[Domfaing]] |- | 88146 | 88800 | [[Domjulien]] |- | 88147 | 88390 | [[Dommartin-aux-Bois]] |- | 88148 | 88200 | [[Domnus Martinus (Romaricus Mons)]] |- | 88149 | 88260 | [[Dommartin-lès-Vallois]] |- | 88150 | 88170 | [[Dommartin-sur-Vraine]] |- | 88151 | 88270 | [[Donoparium]] |- | 88152 | 88600 | [[Dompierre (Vosegus)|Dompierre]] |- | 88153 | 88700 | [[Domptail]] |- | 88154 | 88630 | [[Domnum Remigium]] |- | 88155 | 88500 | [[Domvallier]] |- | 88156 | 88700 | [[Doncières]] |- | 88157 | 88220 | [[Dounoux]] |- | 88158 | 88510 | [[Éloyes]] |- | 88159 | 88650 | [[Entre-deux-Eaux]] |- | 88160 | 88000 | [[Spinalium]] |- | 88161 | 88260 | [[Escles]] |- | 88162 | 88260 | [[Esley]] |- | 88163 | 88130 | [[Essegney]] |- | 88164 | 88500 | [[Estrennes]] |- | 88165 | 88480 | [[Étival-Clairefontaine]] |- | 88166 | 88450 | [[Évaux-et-Ménil]] |- | 88167 | 88460 | [[Faucompierre]] |- | 88168 | 88700 | [[Fauconcourt]] |- | 88169 | 88600 | [[Fays (Vosegus)|Fays]] |- | 88170 | 88360 | [[Ferdrupt]] |- | 88171 | 88410 | [[Fignévelle]] |- | 88172 | 88600 | [[Fiménil]] |- | 88173 | 88130 | [[Florémont]] |- | 88174 | 88390 | [[Fomerey]] |- | 88175 | 88600 | [[Fontenay (Vosegus)|Fontenay]] |- | 88176 | 88240 | [[Fontenoy-le-Château]] |- | 88177 | 88530 | [[La Forge (Vosegus)|La Forge]] |- | 88178 | 88390 | [[Les Forges (Vosegus)|Les Forges]] |- | 88179 | 88320 | [[Fouchécourt (Vosegus)|Fouchécourt]] |- | 88180 | 88320 | [[Frain]] |- | 88181 | 88230 | [[Fraize]] |- | 88182 | 88490 | [[Frapelle]] |- | 88183 | 88630 | [[Frebécourt]] |- | 88184 | 88600 | [[Fremifontaine]] |- | 88185 | 88500 | [[Frenelle-la-Grande]] |- | 88186 | 88500 | [[Frenelle-la-Petite]] |- | 88187 | 88270 | [[Frénois (Vosegus)|Frénois]] |- | 88188 | 88160 | [[Fresse-sur-Moselle]] |- | 88189 | 88350 | [[Fréville (Vosegus)|Fréville]] |- | 88190 | 88440 | [[Frizon]] |- | 88192 | 88270 | [[Gelvécourt-et-Adompt]] |- | 88193 | 88520 | [[Gemaingoutte]] |- | 88194 | 88170 | [[Gemmelaincourt]] |- | 88195 | 88140 | [[Gendreville]] |- | 88196 | 88400 | [[Gérardmer]] |- | 88197 | 88120 | [[Gerbamont]] |- | 88198 | 88430 | [[Gerbépal]] |- | 88199 | 88320 | [[Gignéville]] |- | 88200 | 88390 | [[Gigney]] |- | 88201 | 88390 | [[Girancourt]] |- | 88202 | 88500 | [[Gircourt-lès-Viéville]] |- | 88203 | 88600 | [[Girecourt-sur-Durbion]] |- | 88205 | 88340 | [[Girmont-Val-d'Ajol]] |- | 88206 | 88170 | [[Gironcourt-sur-Vraine]] |- | 88208 | 88410 | [[Godoncourt]] |- | 88209 | 88190 | [[Golbey]] |- | 88210 | 88270 | [[Gorhey]] |- | 88212 | 88350 | [[Grand (Vosegus)|Grand]] |- | 88213 | 88490 | [[Magna Fossa]] |- | 88215 | 88210 | [[Grandrupt]] |- | 88214 | 88240 | [[Grandrupt-de-Bains]] |- | 88216 | 88600 | [[Grandvillers]] |- | 88218 | 88640 | [[Granges-sur-Vologne]] |- | 88219 | 88630 | [[Greux]] |- | 88220 | 88410 | [[Grignoncourt]] |- | 88221 | 88240 | [[Gruey-lès-Surance]] |- | 88222 | 88600 | [[Gugnécourt]] |- | 88223 | 88450 | [[Gugney-aux-Aulx]] |- | 88224 | 88330 | [[Hadigny-les-Verrières]] |- | 88225 | 88220 | [[Hadol]] |- | 88226 | 88270 | [[Hagécourt]] |- | 88227 | 88300 | [[Hagnéville-et-Roncourt]] |- | 88228 | 88330 | [[Haillainville]] |- | 88229 | 88300 | [[Harchéchamp]] |- | 88230 | 88700 | [[Hardancourt]] |- | 88231 | 88800 | [[Haréville]] |- | 88232 | 88300 | [[Harmonville]] |- | 88233 | 88270 | [[Harol]] |- | 88234 | 88240 | [[Harsault]] |- | 88235 | 88240 | [[Hautmougey]] |- | 88236 | 88240 | [[La Haye (Vosegus)|La Haye]] |- | 88237 | 88270 | [[Hennecourt]] |- | 88238 | 88260 | [[Hennezel]] |- | 88239 | 88130 | [[Hergugney]] |- | 88240 | 88600 | [[Herpelmont]] |- | 88241 | 88170 | [[Houécourt]] |- | 88242 | 88300 | [[Houéville]] |- | 88243 | 88700 | [[Housseras]] |- | 88244 | 88430 | [[La Houssière]] |- | 88245 | 88210 | [[Hurbache]] |- | 88246 | 88500 | [[Hymont]] |- | 88247 | 88150 | [[Igney (Vosegus)|Igney]] |- | 88248 | 88320 | [[Isches]] |- | 88249 | 88300 | [[Jainvillotte]] |- | 88250 | 88550 | [[Jarménil]] |- | 88251 | 88700 | [[Jeanménil]] |- | 88252 | 88260 | [[Jésonville]] |- | 88253 | 88000 | [[Jeuxey]] |- | 88254 | 88500 | [[Jorxey]] |- | 88255 | 88630 | [[Jubainville]] |- | 88256 | 88640 | [[Jussarupt]] |- | 88257 | 88500 | [[Juvaincourt]] |- | 88258 | 88320 | [[Lamarche]] |- | 88259 | 88300 | [[Landaville]] |- | 88260 | 88130 | [[Langley (Vosegus)|Langley]] |- | 88261 | 88600 | [[Laval-sur-Vologne]] |- | 88262 | 88600 | [[Laveline-devant-Bruyères]] |- | 88263 | 88640 | [[Laveline-du-Houx]] |- | 88264 | 88270 | [[Légéville-et-Bonfays]] |- | 88265 | 88300 | [[Lemmecourt]] |- |} {| class="wikitable sortable" ! [[INSEE|Numerus INSEE]] ! [[Numerus cursualis]] ! [[Commune]] |- | 88266 | 88600 | [[Lépanges-sur-Vologne]] |- | 88267 | 88260 | [[Lerrain]] |- | 88268 | 88490 | [[Lesseux]] |- | 88269 | 88400 | [[Liézey]] |- | 88270 | 88350 | [[Liffol-le-Grand]] |- | 88271 | 88800 | [[Lignéville]] |- | 88272 | 88410 | [[Lironcourt]] |- | 88273 | 88000 | [[Longchamp (Vosegus)|Longchamp]] |- | 88274 | 88170 | [[Longchamp-sous-Châtenois]] |- | 88275 | 88490 | [[Lubine]] |- | 88276 | 88490 | [[Lusse]] |- | 88277 | 88110 | [[Luvigny]] |- | 88278 | 88170 | [[Maconcourt]] |- | 88279 | 88270 | [[Madecourt]] |- | 88280 | 88450 | [[Madegney]] |- | 88281 | 88270 | [[Madonne-et-Lamerey]] |- | 88282 | 88240 | [[Le Magny (Vosegus)|Le Magny]] |- | 88283 | 88140 | [[Malaincourt]] |- | 88284 | 88650 | [[Mandray]] |- | 88285 | 88800 | [[Mandres-sur-Vair]] |- | 88286 | 88130 | [[Marainville-sur-Madon]] |- | 88287 | 88320 | [[Marey (Vosegus)|Marey]] |- | 88288 | 88270 | [[Maroncourt]] |- | 88289 | 88320 | [[Martigny-les-Bains]] |- | 88290 | 88300 | [[Martigny-les-Gerbonvaux]] |- | 88291 | 88410 | [[Martinvelle]] |- | 88292 | 88500 | [[Mattaincourt]] |- | 88293 | 88630 | [[Maxey-sur-Meuse]] |- | 88294 | 88150 | [[Mazeley]] |- | 88295 | 88500 | [[Mazirot]] |- | 88296 | 88140 | [[Médonville]] |- | 88297 | 88600 | [[Méménil]] |- | 88298 | 88700 | [[Ménarmont]] |- | 88302 | 88160 | [[Le Ménil]] |- | 88300 | 88210 | [[Ménil-de-Senones]] |- | 88299 | 88500 | [[Mansile in Sanctesio]] |- | 88301 | 88700 | [[Ménil-sur-Belvitte]] |- | 88303 | 88630 | [[Midrevaux]] |- | 88304 | 88500 | [[Mirecurtium]] |- | 88305 | 88630 | [[Moncel-sur-Vair]] |- | 88306 | 88210 | [[Le Mont]] |- | 88309 | 88800 | [[Monthureux-le-Sec]] |- | 88310 | 88410 | [[Monthureux-sur-Saône]] |- | 88307 | 88320 | [[Mont-lès-Lamarche]] |- | 88308 | 88300 | [[Mont-lès-Neufchâteau]] |- | 88311 | 88240 | [[Montmotier]] |- | 88312 | 88170 | [[Morelmaison]] |- | 88313 | 88330 | [[Moriville]] |- | 88314 | 88320 | [[Morizécourt]] |- | 88315 | 88600 | [[Mortagne (Vosegus)|Mortagne]] |- | 88316 | 88140 | [[Morville (Vosegus)|Morville]] |- | 88317 | 88210 | [[Moussey (Vosegus)|Moussey]] |- | 88318 | 88700 | [[Moyemont]] |- | 88319 | 88420 | [[Moyenmoutier]] |- | 88320 | 88100 | [[Nayemont-les-Fosses]] |- | 88321 | 88300 | [[Neocastrum (Francia)|Neocastrum]] |- | 88322 | 88600 | [[La Neuveville-devant-Lépanges]] |- | 88324 | 88170 | [[La Neuveville-sous-Châtenois]] |- | 88325 | 88800 | [[La Neuveville-sous-Montfort]] |- | 88326 | 88100 | [[Neuvillers-sur-Fave]] |- | 88327 | 88440 | [[Nomexy]] |- | 88328 | 88470 | [[Nompatelize]] |- | 88330 | 88260 | [[Novilla (Vosegus)|Novilla]] |- | 88331 | 88600 | [[Nontiavilla]] |- | 88332 | 88800 | [[Noretum]] |- | 88333 | 88700 | [[Nossoncourt]] |- | 88334 | 88500 | [[Ollevilla]] |- | 88335 | 88500 | [[Offroicourt]] |- | 88336 | 88170 | [[Audoleni villa]] |- | 88338 | 88700 | [[Ortonis curia]] |- | 88340 | 88700 | [[Padua (Vosegus)|Padua]] |- | 88341 | 88100 | [[Pair-et-Grandrupt]] |- | 88342 | 88330 | [[Pallegney]] |- | 88343 | 88800 | [[Paretum (Vosegus)|Paretum]] |- | 88344 | 88350 | [[Pargniacum subtus Mirevallem]] |- | 88345 | 88490 | [[La Petite-Fosse]] |- | 88346 | 88210 | [[La Petite-Raon]] |- | 88347 | 88270 | [[Petraficta (Vosegus)|Petraficta]] |- | 88348 | 88600 | [[Petreus Pons]] |- | 88349 | 88230 | [[Plenifesium]] |- | 88350 | 88170 | [[Pluvesia]] |- | 88351 | 88370 | [[Plumberae]] |- | 88352 | 88300 | [[Pomperra (Vosegus)|Pomperra]] |- | 88353 | 88260 | [[Pons iuxta Undinovilla]] |- | 88354 | 88500 | [[Pont-sur-Madon]] |- | 88355 | 88330 | [[Portus Caelorum]] |- | 88356 | 88600 | [[Les Poulières]] |- | 88357 | 88500 | [[Portus Suavis]] |- | 88358 | 88550 | [[Pouxeux]] |- | 88359 | 88600 | [[Prey (Vosegus)|Prey]] |- | 88360 | 88260 | [[Provenchères-lès-Darney]] |- | 88361 | 88490 | [[Provenchères-et-Colroy]] |- | 88362 | 88210 | [[Le Puid]] |- | 88363 | 88630 | [[Purneretum]] |- | 88364 | 88500 | [[Puzieux (Vosegus)|Puzieux]] |- | 88365 | 88270 | [[Racécourt]] |- | 88366 | 88170 | [[Radalli villa]] |- | 88367 | 88700 | [[Rambervilleriae]] |- | 88368 | 88500 | [[Rancuria]] |- | 88369 | 88160 | [[Romarici campus]] |- | 88370 | 88270 | [[Radonis curtis]] |- | 88371 | 88220 | [[Rapo ad Silvas]] |- | 88372 | 88110 | [[Rapo ad Stationem]] |- | 88373 | 88110 | [[Raon-sur-Plaine]] |- | 88374 | 88130 | [[Rapey]] |- | 88375 | 88520 | [[Raves (Vosegus)|Raves]] |- | 88376 | 88300 | [[Ribovilla]] |- | 88377 | 88410 | [[Rainharii villa]] |- | 88378 | 88450 | [[Regney]] |- | 88379 | 88330 | [[Ranconis curtis]] |- | 88380 | 88640 | [[Rehaupal]] |- | 88381 | 88260 | [[Relangia]] |- | 88382 | 88500 | [[Rimacuria]] |- | 88383 | 88200 | [[Romarici Mons]] |- | 88386 | 88100 | [[Remomeix]] |- | 88385 | 88800 | [[Romulficuria]] |- | 88387 | 88170 | [[Ramaldi villa]] |- | 88388 | 88390 | [[Renauvoid]] |- | 88389 | 88500 | [[Reparium]] |- | 88390 | 88320 | [[Roberticuria]] |- | 88391 | 88120 | [[Rochesson]] |- | 88394 | 88320 | [[Romania ad Silvas]] |- | 88395 | 88700 | [[Rotmundum]] |- | 88398 | 88600 | [[Les Rouges-Eaux]] |- | 88399 | 88460 | [[Le Roulier]] |- | 88400 | 88500 | [[Ruvera in Sanctesio]] |- | 88401 | 88170 | [[Roverium (Vosegus)|Roverium]] |- | 88402 | 88700 | [[Rovilla ad Quercus]] |- | 88403 | 88500 | [[Roserota]] |- | 88404 | 88320 | [[Roseriae supra Mosunam]] |- | 88406 | 88130 | [[Rugney]] |- | 88407 | 88630 | [[Ruppes]] |- | 88408 | 88360 | [[Rupt-sur-Moselle]] |- | 88409 | 88120 | [[Saint-Amé]] |- | 88411 | 88260 | [[Sanctus Basolimons]] |- | 88412 | 88700 | [[Sanctus Benedictus (Vosegus)|Sanctus Benedictus]] |- | 88413 | 88100 | [[Sanctus Deodatus (urbs)|Sanctus Deodatus]] |- | 88410 | 88700 | [[Sancta Barbara (Vosegus)|Sancta Barbara]] |- | 88418 | 88700 | [[Sancta Helena (Vosegus)|Sancta Helena]] |- | 88424 | 88100 | [[Sancta Margareta (Vosegus)|Sancta Margareta]] |- | 88415 | 88200 | [[Sanctus Stephanus ultra Mosellam]] |- | 88416 | 88700 | [[Sanctus Genesius (Vosegus)|Sanctus Genesius]] |- | 88417 | 88700 | [[Sanctus Gorgonius (Vosegus)|Sanctus Gorgonius]] |- | 88419 | 88210 | [[Saint-Jean-d'Ormont]] |- | 88421 | 88410 | [[Sanctus Iulianus (Vosegus)|Sanctus Iulianus]] |- | 88423 | 88650 | [[Sanctus Leonardus (Vosegus)|Sanctus Leonardus]] |- | 88425 | 88700 | [[Sanctus Mauricius (Vosegus)|Sanctus Mauricius]] |- | 88426 | 88560 | [[Saint-Maurice-sur-Moselle]] |- | 88427 | 88170 | [[Sanctus Memmius (Vosegus)|Sanctus Memmius]] |- | 88428 | 88470 | [[Saint-Michel-sur-Meurthe]] |- | 88429 | 88200 | [[Sanctus Nabor (Vosegus)|Sanctus Nabor]] |- | 88430 | 88140 | [[Sanctus Audoenus (Vosegus)|Sanctus Audoenus]] |- | 88431 | 88170 | [[Sanctus Paulus (Vosegus)|Sanctus Paulus]] |- | 88432 | 88700 | [[Sanctus Petrimons]] |- | 88433 | 88500 | [[Sanctus Pancratius (Vosegus)|Sanctus Pancratius]] |- | 88434 | 88800 | [[Sancti Remigii Mons (Vosegus)|Sancti Remigii Mons]] |- | 88435 | 88480 | [[Sanctus Remigius (Vosegus)|Sanctus Remigius]] |- | 88436 | 88210 | [[Sanctus Stephanus (Vosegus)|Sanctus Stephanus]] |- | 88437 | 88270 | [[Sanctus Valerius (Vosegus)|Sanctus Valerius]] |- | 88438 | 88470 | [[La Salle (Vosegus)|La Salle]] |- | 88439 | 88390 | [[Sanchey]] |- | 88440 | 88170 | [[Sandaucuria]] |- | 88441 | 88260 | [[Sans-Vallois]] |- | 88442 | 88120 | [[Sapois (Vosegus)|Sapois]] |- | 88443 | 88300 | [[Sartes]] |- | 88444 | 88210 | [[Le Saulcy]] |- | 88445 | 88580 | [[Salicetum (Vosegus)|Salicetum]] |- | 88446 | 88140 | [[Salsurae (Vosegus)|Salsurae]] |- | 88447 | 88290 | [[Salsuriae]] |- | 88448 | 88140 | [[Seivilla]] |- | 88449 | 88130 | [[Saviniacum (Vosegus)|Saviniacum]] |- | 88450 | 88320 | [[Senagda]] |- | 88451 | 88210 | [[Senonia (Vosegus)|Senonia]] |- | 88452 | 88260 | [[Senonges]] |- | 88453 | 88630 | [[Seromons]] |- | 88454 | 88600 | [[Sarcus (Vosegus)|Sarcus]] |- | 88455 | 88320 | [[Sirecuria]] |- | 88456 | 88320 | [[Serocourt]] |- | 88457 | 88630 | [[Seona (Vosegus)|Seona]] |- | 88458 | 88130 | [[Solicuria]] |- | 88459 | 88170 | [[Soncuria]] |- | 88460 | 88630 | [[Solicia]] |- | 88461 | 88140 | [[Serewavilla]] |- | 88462 | 88120 | [[Le Syndicat]] |- | 88463 | 88100 | [[Tinctorivus]] |- | 88464 | 88460 | [[Tendon (Vosegus)|Tendon]] |- | 88465 | 88150 | [[Tado]] |- | 88466 | 88800 | [[Tillia]] |- | 88467 | 88290 | [[Thiéfosse]] |- | 88468 | 88160 | [[Le Thillot]] |- | 88469 | 88500 | [[Tirocuria]] |- | 88470 | 88530 | [[Le Tholy]] |- | 88471 | 88410 | [[Les Thons]] |- | 88472 | 88260 | [[Thuillières]] |- | 88473 | 88320 | [[Tignécourt]] |- | 88474 | 88300 | [[Tellum (Vosegus)|Tellum]] |- | 88475 | 88320 | [[Toteleni curtis]] |- | 88476 | 88500 | [[Totoni villa]] |- | 88477 | 88350 | [[Trampodium]] |- | 88478 | 88300 | [[Tranculfi villa]] |- | 88479 | 88240 | [[Trémonzey]] |- | 88480 | 88130 | [[Ubexy]] |- | 88481 | 88220 | [[Uriménil]] |- | 88482 | 88140 | [[Eurivilla]] |- | 88483 | 88390 | [[Ursiniacum]] |- | 88484 | 88220 | [[Usminga]] |- | 88485 | 88140 | [[La Vacheresse-et-la-Rouillie]] |- | 88486 | 88120 | [[Vainiacum]] |- | 88487 | 88340 | [[Le Val-d'Ajol]] |- | 88488 | 88270 | [[Valefridicurtis]] |- | 88489 | 88270 | [[Vallis Regia (Vosegus)|Vallis Regia]] |- | 88490 | 88800 | [[Vallis Regia Sicca]] |- | 88491 | 88260 | [[Tres Valesii]] |- | 88492 | 88230 | [[Le Valtin]] |- | 88493 | 88450 | [[Varmonzey]] |- | 88494 | 88500 | [[Vaubexy]] |- | 88495 | 88000 | [[Waldinivilla]] |- | 88496 | 88140 | [[Valdonis curtis (Vosegus)|Valdonis curtis]] |- | 88497 | 88330 | [[Wauxoncuria]] |- | 88498 | 88200 | [[Vecoux]] |- | 88499 | 88270 | [[Velotte-et-Tatignécourt]] |- | 88500 | 88310 | [[Ventron]] |- | 88501 | 88210 | [[Le Vermont]] |- | 88502 | 88600 | [[Vervezelle]] |- | 88503 | 88110 | [[Vexaincourt]] |- | 88504 | 88170 | [[Vicherey]] |- | 88505 | 88430 | [[Vienville]] |- | 88506 | 88210 | [[Vieux-Moulin (Vosegus)|Vieux-Moulin]] |- | 88507 | 88500 | [[Villers (Vosegus)|Villers]] |- | 88508 | 88270 | [[Ville-sur-Illon]] |- | 88509 | 88150 | [[Villoncourt]] |- | 88510 | 88320 | [[Villotte]] |- | 88511 | 88350 | [[Villouxel]] |- | 88512 | 88600 | [[Viménil]] |- | 88513 | 88450 | [[Vincey]] |- | 88514 | 88170 | [[Viocourt]] |- | 88515 | 88260 | [[Vioménil]] |- | 88516 | 88800 | [[Vittel]] |- | 88517 | 88260 | [[Vivarium (Vosegus)|Vivarium]] |- | 88518 | 88500 | [[Viverium]] |- | 88519 | 88470 | [[La Voivre (Vosegus)|La Voivre]] |- | 88520 | 88240 | [[Les Voivres]] |- | 88521 | 88700 | [[Vomécourt]] |- | 88522 | 88500 | [[Vomécourt-sur-Madon]] |- | 88523 | 88170 | [[Vouxey]] |- | 88524 | 88140 | [[Vrécourt]] |- | 88525 | 88500 | [[Vroville]] |- | 88526 | 88520 | [[Wisembach]] |- | 88527 | 88700 | [[Xaffévillers]] |- | 88528 | 88460 | [[Xamontarupt]] |- | 88529 | 88130 | [[Xaronval]] |- | 88530 | 88220 | [[Scatiniacum]] |- | 88531 | 88400 | [[Xonrupt-Longemer]] |- | 88532 | 88330 | [[Zincourt]] |} {{Indices communium praefecturarum Franciae}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi|!]] qp4kzz39qujmj98d62ha739hshqai48 0 123845 3975700 2558542 2026-07-30T12:24:33Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3975700 wikitext text/x-wiki '''Iustina''' (nescimus, quando nata sit; mortua est anno [[388]]) uxor secunda [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et mater quattuor eius liberum erat. == Familia == Iustinae pater Iustus erat, [[Constantius II|Constantio II]] imperatore [[corrector]] provinciae [[Flaminia et Picenum|Picini]] erat<ref>[[Socrates Scholasticus]], Historia Eclesiastica IV 31</ref>. Avus [[Vettius Iustus]] erat, consul anni [[328]]. Habuit Iustina praeterea duos fratres nomine Constantium et Cerealem. == Vita == Primo anno [[350]] [[Magnentius|Magnentio]] usurpatori nupsit, sed tum iunior erat quam ei pareret liberos<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]], Historia Nova, IV 43,1; Ioannes Antiochenus frag. 187</ref>. Anno [[370]] Valentinianus imperator vel divortium cum uxore prima [[Marina Severa]] fecit propter avaritiam et abusum potentiae<ref>Ioannes de Nicio, Chronicon LXXXII 10</ref> et Iustinam novam uxorem sumpsit vel autem matrimonium et cum Marina Severa et cum amica eius Iustina tenuit et legem de ducendis duabus uxoribus promulgavit. Severa de Iustinae pulchritudine etiam imperatori retulisse et ad matrimonium secundum pepulisse dicitur<ref>Socrates Scholasticus, Historia Eclesiastica IV 31</ref>. Iustina imperatori quattuor liberos peperit, anno [[371]] [[Valentinianus II|Valentinianum]], qui postea imperavit et filias [[Galla (uxor Theodosii I)|Gallam]], quae postea [[Theodosius I|Theodosio]] imperatori nupsit, Iustam et Gratam. Anno [[383]], cum [[Magnus Maximus]] usurpator [[praefectura Galliarum|Gallias]] expugnaret, cum filia Galla et filio Valentiniano primo in [[Praefectura Italiae|Italiam]] fugit atque [[Mediolanum|Mediolani]] tutor Valentiniani II fuit, qui nunc hanc partem imperii regebat. Theodosius Magnum Maximum agnovit imperatorem Galliarum. Anno [[387]] Maximus foedus laesit et Alpes transgressus Mediolanum occupare conatus est. Iustina cum liberis in orientem ad Theodosium fugit. Filiam Galliam ei uxorem proposuit, si eam et Valentinianum in Galliam reduceret et Maximum vinceret<ref>[http://www.searchgodsword.org/his/ad/ecf/pos/socratesscholasticus/view.cgi?file=npnf2-02-09.htm&number=5 Socrates Scholasticus, op.cit. IV 30]</ref>. Quod Theodosius fecit. Sed anno [[388]], cum Magnus Maximus a Theodosio vinceretur, mortua est<ref>Der Neue Pauly, Stuttgardiae 1999, T. 6, c. 101</ref>. == Notae == <div class="references-small"><references /></div> {{Lifetime|saeculo 4|388}} [[Categoria:Uxores imperatorum Romanorum]] [[Categoria:Mulieres]] lo86z3x49axvj91z80qpgjehprp1dzr 3975701 3975700 2026-07-30T12:25:08Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Familia */ 3975701 wikitext text/x-wiki '''Iustina''' (nescimus, quando nata sit; mortua est anno [[388]]) uxor secunda [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et mater quattuor eius liberum erat. == Familia == Iustinae pater Iustus erat, [[Constantius II|Constantio II]] imperatore [[corrector]] provinciae [[Flaminia et Picenum|Picini]]<ref>[[Socrates Scholasticus]], Historia Eclesiastica IV 31</ref>. Avus [[Vettius Iustus]] erat, consul anni [[328]]. Habuit Iustina praeterea duos fratres nomine Constantium et Cerealem. == Vita == Primo anno [[350]] [[Magnentius|Magnentio]] usurpatori nupsit, sed tum iunior erat quam ei pareret liberos<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]], Historia Nova, IV 43,1; Ioannes Antiochenus frag. 187</ref>. Anno [[370]] Valentinianus imperator vel divortium cum uxore prima [[Marina Severa]] fecit propter avaritiam et abusum potentiae<ref>Ioannes de Nicio, Chronicon LXXXII 10</ref> et Iustinam novam uxorem sumpsit vel autem matrimonium et cum Marina Severa et cum amica eius Iustina tenuit et legem de ducendis duabus uxoribus promulgavit. Severa de Iustinae pulchritudine etiam imperatori retulisse et ad matrimonium secundum pepulisse dicitur<ref>Socrates Scholasticus, Historia Eclesiastica IV 31</ref>. Iustina imperatori quattuor liberos peperit, anno [[371]] [[Valentinianus II|Valentinianum]], qui postea imperavit et filias [[Galla (uxor Theodosii I)|Gallam]], quae postea [[Theodosius I|Theodosio]] imperatori nupsit, Iustam et Gratam. Anno [[383]], cum [[Magnus Maximus]] usurpator [[praefectura Galliarum|Gallias]] expugnaret, cum filia Galla et filio Valentiniano primo in [[Praefectura Italiae|Italiam]] fugit atque [[Mediolanum|Mediolani]] tutor Valentiniani II fuit, qui nunc hanc partem imperii regebat. Theodosius Magnum Maximum agnovit imperatorem Galliarum. Anno [[387]] Maximus foedus laesit et Alpes transgressus Mediolanum occupare conatus est. Iustina cum liberis in orientem ad Theodosium fugit. Filiam Galliam ei uxorem proposuit, si eam et Valentinianum in Galliam reduceret et Maximum vinceret<ref>[http://www.searchgodsword.org/his/ad/ecf/pos/socratesscholasticus/view.cgi?file=npnf2-02-09.htm&number=5 Socrates Scholasticus, op.cit. IV 30]</ref>. Quod Theodosius fecit. Sed anno [[388]], cum Magnus Maximus a Theodosio vinceretur, mortua est<ref>Der Neue Pauly, Stuttgardiae 1999, T. 6, c. 101</ref>. == Notae == <div class="references-small"><references /></div> {{Lifetime|saeculo 4|388}} [[Categoria:Uxores imperatorum Romanorum]] [[Categoria:Mulieres]] 3h36so139jh4k9afo7akbkts2ntrf2s 3975704 3975701 2026-07-30T12:28:07Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Vita */ 3975704 wikitext text/x-wiki '''Iustina''' (nescimus, quando nata sit; mortua est anno [[388]]) uxor secunda [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et mater quattuor eius liberum erat. == Familia == Iustinae pater Iustus erat, [[Constantius II|Constantio II]] imperatore [[corrector]] provinciae [[Flaminia et Picenum|Picini]]<ref>[[Socrates Scholasticus]], Historia Eclesiastica IV 31</ref>. Avus [[Vettius Iustus]] erat, consul anni [[328]]. Habuit Iustina praeterea duos fratres nomine Constantium et Cerealem. == Vita == Primo anno [[350]] [[Magnentius|Magnentio]] usurpatori nupsit, sed tum iunior erat quam ut ei pareret liberos<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]], Historia Nova, IV 43,1; Ioannes Antiochenus frag. 187</ref>. Anno [[370]] Valentinianus imperator vel divortium cum uxore prima [[Marina Severa]] fecit propter avaritiam et abusum potentiae<ref>Ioannes de Nicio, Chronicon LXXXII 10</ref> et Iustinam novam uxorem sumpsit vel autem matrimonium et cum Marina Severa et cum amica eius Iustina servavit et legem de ducendis duabus uxoribus promulgavit. Severa de Iustinae pulchritudine etiam imperatori retulisse et ad matrimonium secundum pepulisse dicitur<ref>Socrates Scholasticus, Historia Eclesiastica IV 31</ref>. Iustina imperatori quattuor liberos peperit, anno [[371]] [[Valentinianus II|Valentinianum]], qui postea imperavit et filias [[Galla (uxor Theodosii I)|Gallam]], quae postea [[Theodosius I|Theodosio]] imperatori nupsit, Iustam et Gratam. Anno [[383]], cum [[Magnus Maximus]] usurpator [[praefectura Galliarum|Gallias]] expugnaret, cum filia Galla et filio Valentiniano primo in [[Praefectura Italiae|Italiam]] fugit atque [[Mediolanum|Mediolani]] tutor Valentiniani II fuit, qui nunc hanc partem imperii regebat. Theodosius Magnum Maximum agnovit imperatorem Galliarum. Anno [[387]] Maximus foedus laesit et Alpes transgressus Mediolanum occupare conatus est. Iustina cum liberis in orientem ad Theodosium fugit. Filiam Galliam ei uxorem proposuit, si eam et Valentinianum in Galliam reduceret et Maximum vinceret<ref>[http://www.searchgodsword.org/his/ad/ecf/pos/socratesscholasticus/view.cgi?file=npnf2-02-09.htm&number=5 Socrates Scholasticus, op.cit. IV 30]</ref>. Quod Theodosius fecit. Sed anno [[388]], cum Magnus Maximus a Theodosio vinceretur, mortua est<ref>Der Neue Pauly, Stuttgardiae 1999, T. 6, c. 101</ref>. == Notae == <div class="references-small"><references /></div> {{Lifetime|saeculo 4|388}} [[Categoria:Uxores imperatorum Romanorum]] [[Categoria:Mulieres]] buo64shke0xequ52ha70ngg6hxfweta 3975706 3975704 2026-07-30T12:29:38Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Notae */ 3975706 wikitext text/x-wiki '''Iustina''' (nescimus, quando nata sit; mortua est anno [[388]]) uxor secunda [[Valentinianus I|Valentiniani I]] imperatoris et mater quattuor eius liberum erat. == Familia == Iustinae pater Iustus erat, [[Constantius II|Constantio II]] imperatore [[corrector]] provinciae [[Flaminia et Picenum|Picini]]<ref>[[Socrates Scholasticus]], Historia Eclesiastica IV 31</ref>. Avus [[Vettius Iustus]] erat, consul anni [[328]]. Habuit Iustina praeterea duos fratres nomine Constantium et Cerealem. == Vita == Primo anno [[350]] [[Magnentius|Magnentio]] usurpatori nupsit, sed tum iunior erat quam ut ei pareret liberos<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]], Historia Nova, IV 43,1; Ioannes Antiochenus frag. 187</ref>. Anno [[370]] Valentinianus imperator vel divortium cum uxore prima [[Marina Severa]] fecit propter avaritiam et abusum potentiae<ref>Ioannes de Nicio, Chronicon LXXXII 10</ref> et Iustinam novam uxorem sumpsit vel autem matrimonium et cum Marina Severa et cum amica eius Iustina servavit et legem de ducendis duabus uxoribus promulgavit. Severa de Iustinae pulchritudine etiam imperatori retulisse et ad matrimonium secundum pepulisse dicitur<ref>Socrates Scholasticus, Historia Eclesiastica IV 31</ref>. Iustina imperatori quattuor liberos peperit, anno [[371]] [[Valentinianus II|Valentinianum]], qui postea imperavit et filias [[Galla (uxor Theodosii I)|Gallam]], quae postea [[Theodosius I|Theodosio]] imperatori nupsit, Iustam et Gratam. Anno [[383]], cum [[Magnus Maximus]] usurpator [[praefectura Galliarum|Gallias]] expugnaret, cum filia Galla et filio Valentiniano primo in [[Praefectura Italiae|Italiam]] fugit atque [[Mediolanum|Mediolani]] tutor Valentiniani II fuit, qui nunc hanc partem imperii regebat. Theodosius Magnum Maximum agnovit imperatorem Galliarum. Anno [[387]] Maximus foedus laesit et Alpes transgressus Mediolanum occupare conatus est. Iustina cum liberis in orientem ad Theodosium fugit. Filiam Galliam ei uxorem proposuit, si eam et Valentinianum in Galliam reduceret et Maximum vinceret<ref>[http://www.searchgodsword.org/his/ad/ecf/pos/socratesscholasticus/view.cgi?file=npnf2-02-09.htm&number=5 Socrates Scholasticus, op.cit. IV 30]</ref>. Quod Theodosius fecit. Sed anno [[388]], cum Magnus Maximus a Theodosio vinceretur, mortua est<ref>Der Neue Pauly, Stuttgardiae 1999, T. 6, c. 101</ref>. == Notae == <references/> {{Lifetime|saeculo 4|388}} [[Categoria:Uxores imperatorum Romanorum]] [[Categoria:Mulieres]] cusb48qml5801wscnlfefzpch0wcv18 0 135169 3975734 3462919 2026-07-30T13:38:40Z Pippobuono 54500 capsa et typo 3975734 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Neuville-sur-Escaut - Eglise.JPG|thumb|upright=0.8|left|Neuville-sur-Escaut: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Amandus|Sancto Amando]] dicata.]] {{res|Neuville-sur-Escaut}} est commune {{formatnum:2901}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Septentrio (praefectura Franciae)|Septentrionis]] in [[Francia]]e borealis regione [[Alta Franciae|Altis Franciae]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Septentrionis]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Neuville-sur-Escaut|Neuville-sur-Escaut}} {{INSEE commune|59429|de=Neuville-sur-Escaut}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia Praefecturae Septentrionis]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Septentrionis]] jgoutw812myc7hsx08e13x5kbf4yn8t 0 137162 3975801 3944916 2026-07-30T16:26:08Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975801 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Asper Mons (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus: Aspremont 01.JPG |thumb|upright=0.8|left|Asper Mons Nicaeensium: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Iacobus|Sancto Iacobo]] dicata.]] {{res|Asper Mons Nicaeensium}}<ref>{{Graesse}}</ref><ref>{{Goffredo Casalis}}</ref> ([[Francice]] ''Aspremont'') est commune {{formatnum:2346}} incolarum (anno [[2023]]) praefecturae [[Alpes Maritimae (praefectura Franciae)|Alpium Maritimarum]] in [[Francia]]e austro-orientalis regione [[Provincia Alpes Litus Lazuli|Provincia Alpibus Litore Lazuli]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Alpium Maritimarum]] == Nexus externus == {{CommuniaCat|Aspremont (Alpes-Maritimes)}} {{INSEE commune|06006|de=Aspremont}} * [https://web.archive.org/web/20220218124551/https://aspremont.fr/ De Aspremont pagina interretialis] == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia Praefecturae Alpium Maritimarum]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Alpium maritimarum]] nhcg0nri7rmlf8fk6cimkwke7g43skl 0 148718 3975722 3915911 2026-07-30T13:03:49Z Pippobuono 54500 capsa et nomen latinum 3975722 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Novilla (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:72217-Eglise.jpg |thumb|upright=0.8|left|Novilla super Sartam: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Virgo Maria|Nostrae Dominae]] dicata]] {{res|Novilla super Sartam}} seu '''Brogilus''' seu '''Nova Villa super Sartam'''<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 48.</ref> ([[Francogallice]] '' Neuville-sur-Sarthe'') est commune {{formatnum:2463}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Sartha (praefectura Franciae)|Sarthae]] in [[Francia]]e occidentalis regione [[Pagi Ligeris (regio Franciae)|Pagis Ligeris]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Sarthae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat| Neuville-sur-Sarthe |Novillam super Sartam}} {{INSEE commune|72217|de=Neuville-sur-Sarthe}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Sarthae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Sarthae]] nt72kxlfm48sv7em0evpfuydekltkdm 3975723 3975722 2026-07-30T13:04:16Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Neuville-sur-Sarthe]] ad [[Novilla super Sartam]]: attestatur in Graesse 3975722 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Novilla (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:72217-Eglise.jpg |thumb|upright=0.8|left|Novilla super Sartam: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Virgo Maria|Nostrae Dominae]] dicata]] {{res|Novilla super Sartam}} seu '''Brogilus''' seu '''Nova Villa super Sartam'''<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 48.</ref> ([[Francogallice]] '' Neuville-sur-Sarthe'') est commune {{formatnum:2463}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Sartha (praefectura Franciae)|Sarthae]] in [[Francia]]e occidentalis regione [[Pagi Ligeris (regio Franciae)|Pagis Ligeris]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Sarthae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat| Neuville-sur-Sarthe |Novillam super Sartam}} {{INSEE commune|72217|de=Neuville-sur-Sarthe}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Sarthae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Sarthae]] nt72kxlfm48sv7em0evpfuydekltkdm 0 149686 3975846 3520232 2026-07-30T22:21:59Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975846 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Badianum}} {{Capsa urbis Vicidata}} '''Badianum''' {{victio|Badianum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Bazzano|Bazzano]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Vicus Italiae|fractio]] [[Commune Italiae|municipii]] [[Vallis Samoggiae]]. Incolae ''Badianenses'' appellantur. == Historia == Badianum fuit [[Commune Italiae|municipium]] [[Italia]]e, circiter 6&thinsp;900 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Aemilia-Romania]] et in [[Provincia Bononiensis|Provincia Bononiensi]] situm. Die [[1 Ianuarii]] [[2014]] coniunxit se cum [[Castrum Serravallis (Aemilia-Romania)|Castro Serravallis]], [[Crespelianum|Crespeliano]], [[Mons Bellus (Aemilia-Romania)|Monte Bello]] ac [[Savignum|Savigno]], ut constituiret [[Municipia iuncta Italiae|municipium novum]] '''Vallis Samoggiae'''<ref>[http://www.tuttitalia.it/variazioni-amministrative/nuovi-comuni-2014/ Communia nova Italiae condita anno[[2014]]: tuttitalia.it. URL consultato il 18 dicembre 2013.]</ref>. === Municipia finitima === * [[Crispinianum]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Crespellano|Crespellano]]''), * [[Forum Gallorum]], deinde [[Burgus Francus]] et [[Castrum Francum (Mutina)|Castrum Francum]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Castelfranco Emilia|Castelfranco Emilia]]'') ([[Provincia Mutinensis|MO]]), * [[Mons Bellus]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Monteveglio|Monteveglio]]''), * [[Fanum Sancti Caesarii]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:San Cesario sul Panaro|San Cesario sul Panaro]]'') ([[Provincia Mutinensis|MO]]), * [[Savinianum]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Savignano sul Panaro|Savignano sul Panaro]]'') ([[Provincia Mutinensis|MO]]). == Ecclesia Catholica Romana == * [[Archidioecesis Bononiensis]] {{NexInt}} * [[Aemilia-Romania|Aemiliam-Romaniam]] (''regionem''), * [[Aemilia]]m (''terram''), * [[Urbs metropolitana Bononiensis|Urbem metropolitanam Bononiensem]], * [[Provincia Bononiensis|Provinciam Bononiensem]] (''provinciam abrogatam''), * [[Bononia]]m (''urbem''), * [[Vallis Samoggiae|Vallem Samoggiae]] (''municipium''). == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20081226145805/http://www.comune.bazzano.bo.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Bazzano|Badianum}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map_of_comune_of_Bazzano_(province_of_Bologna,_region_Emilia-Romagna,_Italy).svg|Collocatio finium Municipii Badiani in Provincia Bononiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Fractiones in Urbe metropolitana Bononiensi]] [[Categoria:Vici in municipio Vallis Samoggiae]] [[Categoria:Municipia abrogata Italiae]] 1d48nzeug52u15pv0bhhfqaw97n1ogs 0 149746 3975924 3520235 2026-07-31T11:31:19Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975924 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Castrum Serravallis (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidata}} '''Castrum Serravallis''' (seu ''Castellum Serravallis'', olim ''Serravallis'') ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Castello di Serravalle|Castello di Serravalle]]'') est pars [[Commune Italiae|municipii]] [[Vallis Samoggiae]]. Incolae ''Seravallenses'' appellantur. == Historia == Castrum Serravallis fuit [[Commune Italiae|municipium]] [[Italia]]e, circiter 4&thinsp;900 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Aemilia-Romania]] et in [[Provincia Bononiensis|Provincia Bononiensi]] situm. Die [[1 Ianuarii]] [[2014]] coniunxit se cum [[Badianum (Aemilia-Romania)|Badiano]], [[Crespelianum|Crespeliano]], [[Mons Bellus (Aemilia-Romania)|Monte Bello]] ac [[Savignum|Savigno]], ut constituiret [[Municipia iuncta Italiae|municipium novum]] '''Vallis Samoggiae'''<ref>[http://www.tuttitalia.it/variazioni-amministrative/nuovi-comuni-2014/ Communia nova Italiae condita anno[[2014]]: tuttitalia.it. URL consultato il 18 dicembre 2013.]</ref>. === Municipia finitima === * [[Guillia]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Guiglia|Guiglia]]'') ([[Provincia Mutinensis|MO]]), * [[Mons Sancti Petri]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Monte San Pietro|Monte San Pietro]]''), * [[Mons Bellus]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Monteveglio|Monteveglio]]''), * [[Savinianum]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Savignano sul Panaro|Savignano sul Panaro]]'') ([[Provincia Mutinensis|MO]]), * [[Sabinium]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Savigno|Savigno]]''), * [[Zoca]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Zocca|Zocca]]'') ([[Provincia Mutinensis|MO]]). == Ecclesia Catholica Romana == * [[Archidioecesis Bononiensis]] {{NexInt}} * [[Aemilia-Romania|Aemiliam-Romaniam]] (''regionem''), * [[Aemilia]]m (''terram''), * [[Urbs metropolitana Bononiensis|Urbem metropolitanam Bononiensem]], * [[Provincia Bononiensis|Provinciam Bononiensem]] (''provinciam abrogatam''), * [[Bononia]]m (''urbem''), * [[Vallis Samoggiae|Vallem Samoggiae]] (''municipium''). == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20081227044607/http://www.comune.castellodiserravalle.bo.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Castello di Serravalle|Castrum Serravallis}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map_of_comune_of_Castello di Serravalle_(province_of_Bologna,_region_Emilia-Romagna,_Italy).svg|Collocatio finium Municipii Castri Serravallis in Provincia Bononiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Fractiones in Urbe metropolitana Bononiensi]] [[Categoria:Vici in municipio Vallis Samoggiae]] [[Categoria:Municipia abrogata Italiae]] ssowmra6vc6913tj3h17t03msxrj1hg 0 150140 3975915 3592194 2026-07-31T10:32:21Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975915 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Reno a Casalecchio di Reno (BO).jpg|thumb|Casaliculum]] '''Casaliculum'''<ref name="Nomi d'Italia">Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> {{victio|Casaliculum|i|n}} (alia nomina: ''Casaliclum''<ref name="Nomi d'Italia" />) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Casalecchio di Reno|Casalecchio di Reno]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 36&thinsp;230 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Aemilia-Romania]] et in in [[Urbs metropolitana Bononiensis|Urbe metropolitana Bononiensi]] situm. Incolae ''Casaliculenses'' appellantur. == Insignia == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' Fasciculus:Merito civile gold medal BAR.svg|''[[Municipium nomismate aureo ob virtutem civilem decoratum]]'' </gallery> == Geographia == * [[Aemilia]] (''terra'') == Clari cives == === Nati === * [[Eganus Righi-Lambertini]] == Aedificia egregia == * Canalis Rheni == Ecclesia Catholica Romana == * [[Archidioecesis Bononiensis]] == Fractiones, vici et loci in municipio == === Vici urbani === * Marullina-Calzavecchio (''Calzêrvèc'''), * Centro-Ronzani, * Garibaldi-Piave (''La Mùtua''), * Ceretolo (''Zràdal''), * Croce (''La Cråus''), * San Biagio (''San Biès'') * Meridiana == Municipia finitima == * ''[[Bononia]]'', * [[Ceula Petrosa]], * [[Saxum (Aemilia-Romania)|Saxum]]. {{NexInt}} * [[Aemilia-Romania|Aemiliam-Romaniam]] (''regionem''), * [[Aemilia]]m (''terram''), * [[Urbs metropolitana Bononiensis|Urbem metropolitanam Bononiensem]], * [[Provincia Bononiensis|Provinciam Bononiensem]] (''provinciam abrogatam''), * [[Bononia]]m (''urbem''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20220119062630/http://www.comune.crespellano.bo.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Casalecchio di Reno|Casaliculum}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map_of_comune_of_Casalecchio di Reno_(province_of_Bologna,_region_Emilia-Romagna,_Italy).svg|Collocatio finium municipii in Urbe metropolitana Bononiensi. Imago:Canale di Reno nell^^39,abitato di Casalecchio di Reno - panoramio.jpg|Canalis Rheni. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in Urbe metropolitana Bononiensi]] lyn2hgn3deegtk3raehbxf4cvyhanp1 0 150322 3975691 3520250 2026-07-30T12:05:04Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975691 wikitext text/x-wiki {{Videdis|Arinianum}} {{Capsa urbis Vicidata}} '''Arinianum'''<ref name=":0">{{Sacco}}</ref> {{victio|Arinianum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Rignano Garganico|Rignano Garganico]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 2&thinsp;200 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Apulia]], in [[Provincia Fodiana]] ac in [[Garganus mons|Gargano]] historica ac geographica terra, situm. Incolae ''Arinianenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Alia nomina == Alia nomina municipii sunt: ''Arinianus'',<ref name=":0" /> ''Arpinianum''.<ref>Vicipaedia italica</ref> == Ecclesia Catholica Romana == * [[Dioecesis Sancti Severi]] == Municipia finitima == * [[Apricena]], * [[Fanum Sancti Ioannis Rotundi]], * [[Fanum Sancti Marci in Lamis]], * [[Fanum Sancti Severi]], * ''[[Fovea]] vel [[Fodia]]''. {{NexInt}} * [[Apulia]]m (''regionem''), * [[Provincia Fodiana|Provinciam Fodianam]], * [[Garganus|Garganum]] (''terram''), * [[Fovea]]m vel [[Fodia]]m (''urbem''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20100318013644/http://www.comune.rignanogarganico.fg.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Rignano Garganico|Arpinianum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Rignano Garganico (province of Foggia, region Apulia, Italy).svg|Collocatio finium Municipii Arpiniani in Provincia Fodiana. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Foveae]] [[Categoria:Municipia in Gargano]] 3f18b4d1wjibcn4wi291lhdkrt8nabj 0 156098 3975730 3452121 2026-07-30T13:25:02Z Pippobuono 54500 capsa 3975730 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:51 LA NEUVILLE AU PONT (2).jpg|thumb|upright=0.8|left|Nova Villa ad Pontem: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] Nativitati [[Maria (mater Iesu|Nostrae Dominae]] dicata.]] {{res|Nova Villa ad Pontem}}<ref>{{opus|auctor=Hadrianus Vallesius|titulus=Notitia Galliarum ordine litterarum digesta|locus=[[Lutetia|Parisiis]]|annus= 1675|domus editoria= apud Fredericum Leonard|pagina= 72}}. {{Ling|Latine}}</ref> ([[Francogallice]] ''La Neuville-au-Pont'') est commune 463 incolarum (anno [[2023]]) [[Francia]]e [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Matrona (praefectura Franciae)|Matronae]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Matronae|Indicem communium praefecturae Matronae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|La Neuville-au-Pont|Novam Villam ad Pontem}} {{INSEE commune|51399|de=Nova Villa ad Pontem}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Matronae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Matronae]] fuvppul716yl8duhwj2mqvnhior2rbk 3975740 3975730 2026-07-30T13:44:46Z Pippobuono 54500 discretiva 3975740 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} {{Videdis|Villa Nova (discretiva)}} [[Fasciculus:51 LA NEUVILLE AU PONT (2).jpg|thumb|upright=0.8|left|Nova Villa ad Pontem: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] Nativitati [[Maria (mater Iesu|Nostrae Dominae]] dicata.]] {{res|Nova Villa ad Pontem}}<ref>{{opus|auctor=Hadrianus Vallesius|titulus=Notitia Galliarum ordine litterarum digesta|locus=[[Lutetia|Parisiis]]|annus= 1675|domus editoria= apud Fredericum Leonard|pagina= 72}}. {{Ling|Latine}}</ref> ([[Francogallice]] ''La Neuville-au-Pont'') est commune 463 incolarum (anno [[2023]]) [[Francia]]e [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Matrona (praefectura Franciae)|Matronae]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Matronae|Indicem communium praefecturae Matronae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|La Neuville-au-Pont|Novam Villam ad Pontem}} {{INSEE commune|51399|de=Nova Villa ad Pontem}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Matronae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Matronae]] n2fq0avucj94nadima8g8cm8xrhomhn 0 159369 3975852 3522246 2026-07-30T23:53:34Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975852 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Barchium''' {{victio|Barchium|ii|n}} (olim ''Castrum Barchi'') ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Barchi|Barchi]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Marchia Anconitana]] ac in [[Provincia Pisaurensis et Urbinas|Provincia Pisaurensi et Urbinati]] situm. {{NexInt}} * [[Marchia Anconitana]] (''regio''), * [[Provincia Pisaurensis et Urbinas]], * [[Pisaurum]] et [[Urbinum]] (''urbes''), * [[Terrae Rovereae]] ''municipium''). == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20120118032840/http://www.comune.barchi.pu.it/ Situs Publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|Barchi}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of ex-comune of Barchi (province of Pesaro and Urbino, region Marche, Italy).svg|Collocatio finium Municipii in Provincia Pisaurensi et Urbinati. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia abrogata Italiae]] [[Categoria:Fractiones in Provincia Pisaurensi et Urbinati]] [[Categoria:Vici in municipio Terrarum Roverearum]] ibyqol9ol0n8fx3d7jgfyw8pxdse0tb 0 159401 3975922 3522248 2026-07-31T11:30:20Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975922 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Castrum Sancti Georgii Pisaurensis''' (alia nomina: ''Fanum Sancti Georgii Pisaurensis'') ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:San Giorgio di Pesaro|San Giorgio di Pesaro]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Marchia Anconitana]] ac in [[Provincia Pisaurensis et Urbinas|Provincia Pisaurensi et Urbinati]] situm. {{NexInt}} * [[Marchia Anconitana]] (''regio''), * [[Provincia Pisaurensis et Urbinas]], * [[Pisaurum]] et [[Urbinum]] (''urbes''), * [[Terrae Rovereae]] ''municipium''). == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20120908085318/http://www.comune.san-giorgio.pu.it/ Situs Publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|San Giorgio di Pesaro}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of ex-comune of San Giorgio di Pesaro (province of Pesaro and Urbino, region Marche, Italy).svg|Collocatio finium Municipii in Provincia Pisaurensi et Urbinati. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia abrogata Italiae]] [[Categoria:Fractiones in Provincia Pisaurensi et Urbinati]] [[Categoria:Vici in municipio Terrarum Roverearum]] rtge8rpgz2u8j9isf0uyrpk20budaio 0 159403 3975923 3592477 2026-07-31T11:31:04Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975923 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Sassocorvaro Mini-castle.jpg|thumb|Castrum Saxi Corbari]] '''Castrum Saxi Corbari'''<ref>[https://books.google.it/books?id=KsRQAAAAcAAJ&pg=PA39&dq=Castrum+Saxi+Corbari&hl=it&sa=X&ved=0ahUKEwipoP2Z74PpAhWP16YKHbF9DPAQ6AEIKjAA#v=onepage&q=Castrum%20Saxi%20Corbari&f=false Delle Antichitá Picene, Volume 8 Copertina anteriore - Paccaroni, 1790 - 220 pagine]</ref> ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Sassocorvaro|Sassocorvaro]]'') est vicus [[Italia]]e et [[Vicus Italiae|fractio]] sedes municipalis municipii [[Castrum Saxi Corbari et Lauditorium|Castri Saxi Corbari et Lauditorii]]. == Geographia == * [[Mons Feretri]], == Historia == Castrum Saxi Corbari fuit [[Italia]]e [[Commune Italiae|municipium]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Marchia Anconitana]] ac in [[Provincia Pisaurensis et Urbinas|Provincia Pisaurensi et Urbinati]] situm. Die [[1 Ianuarii]] [[2019]] municipium se cum municipio [[Lauditorium|Lauditorio]] coniunxit ut Castrum Saxi Corbari et Lauditorium, [[municipia iuncta Italiae|municipium novum]], constitueret. {{NexInt}} * [[Marchia Anconitana]] (''regio''), * [[Provincia Pisaurensis et Urbinas]], * [[Pisaurum]] et [[Urbinum]] (''urbes''), * [[Mons Feretri]] (''terra''), * [[Romaniola]] (''terra''), * [[Castrum Saxi Corbari et Lauditorium]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20130709024456/http://www.comune.sassocorvaro.pu.it/ Situs Publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|Sassocorvaro}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Sassocorvaro (province of Pesaro and Urbino, region Marche, Italy).svg|Collocatio finium municipii abrogati in Provincia Pisaurensi et Urbinati. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia abrogata Italiae]] [[Categoria:Fractiones in Provincia Pisaurensi et Urbinati]] [[Categoria:Vici in municipio Castri Saxi Corbari et Lauditorii]] inj80c0ctdg40co24n3tp1gjxfnrkq5 0 160156 3975902 3005135 2026-07-31T07:52:55Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975902 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus: NO 1867 Bø.svg |thumb|200 px|Ubi commune Bø in Nordland situm est]] [[Fasciculus:Guvåg 1.jpg |300 px|thumb|left|Bø: Guvåg]] ''' Bø''' est [[Norvegia]]e commune 2713 incolarum (anno [[2012]]) provinciae [[Nordland (provincia)|Nordland]] in [[archipelagus|archipelagi]] [[Vesterålen]] [[insula]] [[Langøya]]. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Bø, Nordland|Bø}} * [https://web.archive.org/web/20191228065706/https://www.bo.kommune.no/ Bø pagina interretialis] {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia Norvegiae]] 8ntcrtdsdevf2348cplf44newdpate2 0 160554 3975903 3005136 2026-07-31T07:52:56Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975903 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus: NO 0821 Bø.svg |thumb|200 px|Ubi commune Bø in ''Telemark'' situm est]] [[Fasciculus: Sisjord med Lifjell bak.jpg|thumb|left|Bø: rus]] ''' Bø''' est [[Norvegia]]e commune 5769 incolarum (anno [[2012]]) in provincia ''[[Telemark]]''. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Bø, Telemark|Bø}} * [https://web.archive.org/web/20191228065706/https://www.bo.kommune.no/ Bø pagina interretialis] {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia Norvegiae]] 0iyyebronmz1ey5k1zqkaf24yeif2bk 0 160806 3975908 3591943 2026-07-31T08:27:05Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975908 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Calizzano-centro storico.jpg|thumb|Calitianum]] '''Calitianum'''<ref>{{Godefridus Casalis}}</ref> {{victio|Calitianum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Calizzano|Calizzano]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Liguria]] ac in [[Provincia Savonensis|Provincia Savonensi]] situm. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Clari cives == == Ecclesia Catholica Romana == * [[Dioecesis Montis Regalis in Pedemonte]] == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Liguria]] (''regio''), * [[Provincia Savonensis]], * [[Savo (Italia)|Savo]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20090206201058/http://comunedicalizzano.it/ Situs Publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|Calizzano|Calitianum}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Calizzano (province of Savona, region Liguria, Italy).svg|Collocatio finium Municipii in Provincia Savonensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Savonis]] 14wv4nnhy2k55vd54e3hjvex7pvliyg 0 168297 3975847 3911787 2026-07-30T22:45:54Z Redaktor GLAM 138478 Better quality version of image 3975847 wikitext text/x-wiki '''Sacerdos''' est [[homo]] cuius officium vel munus est [[ritus]] [[religio|religiosos]] celebrare vel fungi, maxime [[victima]]m vel [[hostia]]m mactare et diis aut [[Deus|Deo]] donum offerre. Saepe in [[templum|templo]] vel [[monasterium|monasterio]] invenitur. Dux sacerdotum vel magister inter sacerdotes [[pontifex (religio)|pontifex]] dicitur. <gallery> Fasciculus:Roman Vestal Virgin (150620229).jpg|Sacerdotissa [[Vestalis virgo]] Fasciculus:OsirisPriest.jpg|Simulacrum sacerdotis [[Osiris]] Fasciculus:Ethiopian Religious.jpg|Sacerdos [[Ecclesia Orthodoxa Aethiopica|Ecclesiae Aethiopicae]] Fasciculus:Ignacy_Posadzy.jpg|Sacerdos [[Ecclesia Catholica|Catholicus]] File:Choirhabit.jpg|Sacerdos [[Ecclesia Anglicana|Anglicanus]] Fasciculus:Yasaka-jinja 01.jpg|Sacerdotes [[Shinto]] </gallery> {{NexInt}} *[[Anticlericalismus]] *[[Capellanus]] *[[Clerus]] *[[Oraculum]] *[[Pythia]] *[[Sacramentum]] {{reli-stipula}} [[Categoria:Religiones]] [[Categoria:Munera in Ecclesia]] {{Myrias|Philosophia}} 8qjm344xg6tsmsme62g5irfdam7z99k 0 169654 3975881 3591653 2026-07-31T04:49:36Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975881 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Navigli di Milano Naviglio Bereguardo03.jpg|thumb|Belriguardum]] '''Belriguardum'''<ref>[http://www.lombardiabeniculturali.it/ www.lombardiabeniculturali.it]</ref> {{victio|Belriguardum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Bereguardo|Bereguardo]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], in Regione [[Langobardia]], in [[Provincia Papiensis|Provincia Papiensi]] ac in [[Ager Papiensis|Agro Papiensi]] (specialiter in ''Agro Papiensi Superno'') situm. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]], * [[Provincia Papiensis]], * [[Ager Papiensis]], * [[Papia]] (urbs). == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20080324222448/http://www.comune.bereguardo.pv.it/ Situs publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|Bereguardo|Belriguardum}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Bereguardo (province of Pavia, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium Municipii in Provincia Papiensi. Imago:Pavese.GIF|Collocatio Agri Papiensis in Provincia Papiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Papiae]] [[Categoria:Municipia in Agro Papiensi]] dyo6fib9imh7kdi5trzljyfd0a6qmvc 0 172131 3975906 3522408 2026-07-31T08:10:20Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975906 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Caianellum'''<ref>{{Sacco}}</ref><ref>[http://books.google.it/books?id=FSjdYQU2n6oC&pg=PA245&lpg=PA245&dq=%22Caianellum%22&source=bl&ots=7isGSitTOc&sig=Tsi4-EcT96dJnnSypTXXRegWMWg&hl=it&sa=X&ei=y27HUPvlC-SE4gTkjYG4CA&ved=0CDQQ6AEwAQ#v=onepage&q=%22Caianellum%22&f=false Descriptio totius Italiae...: ex italica lingua nunc primum in latinam conversa - Di Leandro Alberti]</ref> {{victio|Caianellum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Caianello|Caianello]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Campania]], in [[Provincia Casertana]] et in [[Liburia]] historica ac geographica regione situm. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Campania]], * [[Provincia Casertana]], * [[Caserta]], * [[Liburia]]. == Nexus externi == {{communiaCat|Caianello|Caianellum}} * [https://web.archive.org/web/20130418085551/http://www.comune.caianello.ce.it/ Situs publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} == Pinacotheca == <gallery> Image:Map of comune of Caianello (province of Caserta, region Campania, Italy).svg|Collocatio finium Municipii in Provincia Casertana. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Casertae]] 63zcb8ul5m6ly1wvjy7fllrl643gil5 0 174459 3975917 3592237 2026-07-31T10:46:10Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975917 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Cassanum (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Cassano irpino01.jpg|thumb|Cassanum (Campania)]] '''Cassanum'''<ref>[http://books.google.it/books?id=4EVkhIl-TN4C&printsec=frontcover&hl=it#v=onepage&q&f=false Dizionario geografico-istorico-fisico del regno di Napoli, composto dall'Abate Francesco sacco - Di Francesco Sacco]</ref> {{victio|Cassanum|i|n}} (alia nomina: ''Cassanum Hirpinum'') ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Cassano Irpino|Cassano Irpino]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Campania]] et in [[Provincia Abellinas|Provincia Abellinati]] situm. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Campania]], * [[Provincia Abellinas|Provincia Abellinas / Abellinensis]], * [[Hirpinia]], * [[Abellinum]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == {{communiaCat|Cassano Irpino|Cassanum}} * [https://web.archive.org/web/20100305174806/http://www.comunecassanoirpino.it/ Situs publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} == Pinacotheca == <gallery> Image:Map - IT - Avellino - Blank.svg|Collocatio finium Municipii in Provincia Abellinati. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Abellini]] [[Categoria:Municipia Hirpiniae]] oiv70jvof3252rj5yq40nn5rxxdmkpp 0 176166 3975779 3723372 2026-07-30T15:01:25Z LilyKitty 18316 de origine rationis editionis 3975779 wikitext text/x-wiki {{Latinitas|-2}} [[Fasciculus:Nihonshoki tanaka version.jpg|thumb|Pagina exempli Nihon Shoki.]] '''Nihon Shoki''' (日本書紀) vel '''Nihongi''' (日本紀) est secundus a vetustissimo [[liber]] vel [[annales]] [[Historia Iaponiae|historiae Iaponiae]] post ''[[Kojiki]]'' editum e voluntate Imperatoris [[Tenmu (imperator)|Tenmu]] ac ad [[Genshō (imperatrix)|Imperatoricem Genshō]]<ref>Iaponice 元正, [[Index imperatorum Iaponiae#Saeculum Naranum|XLIV imperatricem]]</ref> dicatum. [[Historia]]m veram de [[Iaponia]] et [[fabula]]m [[Mythologia Iaponiae|mythologiae Iaponiae]] sicut vera narrat ac ''[[Imperatores Iaponiae|Tennonis]]'' adhuc [[Jitō (imperatrix)|Dzitō]] <ref>Iaponice 持統 XLI Imperatorix.</ref> Nihon Shoki susceptum a Principe Toneri cum auxilio Ō no Yasumaro, anno [[720]] confectum et [[lingua Sinica antiqua]] more in eo tempore in Iaponia scriptum. Primum fabulam [[creatio]]nis enarrat et primas [[genealogia|generationes]] septem divinarum incipienti Kunitokotachi et consequitur rebus gestibus [[saeculum 8|saeculo octavo]]. Ingens instrumentum est [[historiographus|historiographibus]] et [[archaeologus|archaeologistis]]. Summa annalis a [[30 (numerus)|triginta]] libris constituitur et liber primus de [[creatio]]ne mythologicae, liber II de origine imperatoris sub directione{{dubsig}} [[Amaterasu]]-Ōkami, liber III de [[Jimmu]] et ab liber IV [[genealogia]]s imperatorum ad [[Jitō (imperatrix)|Dzito]] tractat. Plerumque materiae de imperatoris<ref>Exempli gratia, opera [[Shotoku Taishi]] non scripta est in ''Kojiki''.</ref> et aliis differunt e ''Kojiki''.<ref>Quod ''Nihon Shoki'' edictum in [[Lingua Sinica antiqua]] ad historiam Iaponicam inter civitates [[peregrinus|peregrinos]] mittendum, [[narratio]]nes ratione politica mutari potest.</ref> {{NexInt}} *[[Ise Magnum Templum]] *[[Isonokami Templum]] *[[Shotoku Taishi]], [[princeps]] Imperatiricis Suikonis *[[5082 Nihonsyoki]] == Bibliographia == <div class="references-small"><references /></div> *[http://kids.britannica.com/comptons/article-9319650/Nihon-Shoki-or-Nihon-gi Commentarius de Nihon Shoki ex kids.britannica.com] == Nexus externi == *[http://www.seisaku.bz/shoki_index.html Textus plenus originalis] (Iaponice et Sinice antique) *[https://web.archive.org/web/20201029165455/http://nihonshoki.wikidot.com/ Textus plenus] ([[Interpretatio]] Anglice) [[Categoria:Historia Iaponiae]] [[Categoria:Litterae Iaponicae]] qemljj0j2dds94lf0bity9sb9dfys76 0 176187 3975719 3922643 2026-07-30T12:54:47Z Pippobuono 54500 nomen latinum 3975719 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Novilla (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Eglise_Saint_Symphorien_Neuville_aux_Bois.jpg|thumb|left|upright=0.7|Neuville-aux-Bois: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Symphorianus|Sancto Symphoriano]] dicata.]] {{res|Novilla in Logis}}<ref>{{graesse}}, t. 3, p. 47.</ref> ([[Francogallice]] ''Neuville-aux-Bois'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:4987}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Ligerula (praefectura Franciae)|Ligerulae]] in provincia [[Centrum et Vallis Ligeris|Centri et Vallis Ligeris]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Ligerulae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Neuville-aux-Bois|Neuville-aux-Bois}} {{INSEE commune|45224|de=Neuville-aux-Bois}} * {{opus|url=https://www.ville-neuvilleauxbois.fr/|titulus=Neuville-aux-Bois pagina interretialis}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24856 |titulus=De hoc communi |domus editoria=apud cassini.ehess.fr}} == NOtae == <references/> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Ligerulae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Ligerulae]] 709b73k3jsru32iv3qnmpii0b448aph 3975720 3975719 2026-07-30T12:55:26Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Neuville-aux-Bois]] ad [[Novilla-in-Logis]]: attestatur in Graesse 3975719 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Novilla (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Eglise_Saint_Symphorien_Neuville_aux_Bois.jpg|thumb|left|upright=0.7|Neuville-aux-Bois: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Symphorianus|Sancto Symphoriano]] dicata.]] {{res|Novilla in Logis}}<ref>{{graesse}}, t. 3, p. 47.</ref> ([[Francogallice]] ''Neuville-aux-Bois'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:4987}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Ligerula (praefectura Franciae)|Ligerulae]] in provincia [[Centrum et Vallis Ligeris|Centri et Vallis Ligeris]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Ligerulae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Neuville-aux-Bois|Neuville-aux-Bois}} {{INSEE commune|45224|de=Neuville-aux-Bois}} * {{opus|url=https://www.ville-neuvilleauxbois.fr/|titulus=Neuville-aux-Bois pagina interretialis}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24856 |titulus=De hoc communi |domus editoria=apud cassini.ehess.fr}} == NOtae == <references/> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Ligerulae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Ligerulae]] 709b73k3jsru32iv3qnmpii0b448aph 3975725 3975720 2026-07-30T13:05:21Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Novilla-in-Logis]] ad [[Novilla in Logis]]: sine - 3975719 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Novilla (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Eglise_Saint_Symphorien_Neuville_aux_Bois.jpg|thumb|left|upright=0.7|Neuville-aux-Bois: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Symphorianus|Sancto Symphoriano]] dicata.]] {{res|Novilla in Logis}}<ref>{{graesse}}, t. 3, p. 47.</ref> ([[Francogallice]] ''Neuville-aux-Bois'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:4987}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Ligerula (praefectura Franciae)|Ligerulae]] in provincia [[Centrum et Vallis Ligeris|Centri et Vallis Ligeris]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Ligerulae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Neuville-aux-Bois|Neuville-aux-Bois}} {{INSEE commune|45224|de=Neuville-aux-Bois}} * {{opus|url=https://www.ville-neuvilleauxbois.fr/|titulus=Neuville-aux-Bois pagina interretialis}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24856 |titulus=De hoc communi |domus editoria=apud cassini.ehess.fr}} == NOtae == <references/> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Ligerulae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Ligerulae]] 709b73k3jsru32iv3qnmpii0b448aph 3975749 3975725 2026-07-30T13:54:55Z Pippobuono 54500 typo 3975749 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Novilla (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Eglise_Saint_Symphorien_Neuville_aux_Bois.jpg|thumb|left|upright=0.7|Neuville-aux-Bois: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Symphorianus|Sancto Symphoriano]] dicata.]] {{res|Novilla in Logis}}<ref>{{graesse}}, t. 3, p. 48.</ref> ([[Francogallice]] ''Neuville-aux-Bois'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:4987}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Ligerula (praefectura Franciae)|Ligerulae]] in provincia [[Centrum et Vallis Ligeris|Centri et Vallis Ligeris]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Ligerulae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Neuville-aux-Bois|Neuville-aux-Bois}} {{INSEE commune|45224|de=Neuville-aux-Bois}} * {{opus|url=https://www.ville-neuvilleauxbois.fr/|titulus=Neuville-aux-Bois pagina interretialis}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24856 |titulus=De hoc communi |domus editoria=apud cassini.ehess.fr}} == Notae == <references/> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Ligerulae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Ligerulae]] mhk86jn6gce52y4onb2ih7rekytdw1l 0 188336 3975777 3908935 2026-07-30T14:45:16Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975777 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Head Platon Glyptothek Munich 548.jpg|thumb|''[[Plato]] [[philosophus]].'' Sculptura [[Silanion]]is.]] [[Fasciculus:Mozarteum grosser saal buehne mit orchester.jpg|thumb|upright=0.8|Concentus in Mozarteo [[Salisburgum|Salisburgi]] habitus.]] [[Fasciculus:Kierkegaard.jpg|thumb|upright=0.8|Opera [[Severinus Kierkegaard|Severini Kierkegaard]] in multos campos humanisticos accedunt, inter quos [[philosophia]], [[litterae]], [[theologia]], [[psychologia]], [[musica]], [[res classicae|studia classica]].]] '''Artes humaniores'''<ref>[[Tuomo Pekkanen]] & [[Reijo Pitkäranta]], ''Lexicon hodiernae Latinitatis Finno-Latino-Finnicum'', sub voce ''humanistiset tieteet'', (Societas Litterarum Finnicarum, 2006); [[Ebbe Vilborg]], ''Norstedts svensk-latinska ordbok,'' andra upplagan (Stockholm: Norstedts akademiska förlag, 2009).</ref> vel '''(studia) humaniora''' sunt disciplinae [[academia|academicae]] ex actionum et actorum [[homo|humanorum]] variis ex partibus observationibus compositae. Artium humaniorum est igitur [[cultura]]m humanam investigare et varios [[mores]], rerum usus, formas non [[natura]] datas, sed studio et [[industria]] partas, [[scientia (ratio)|scientiarum]] compositiones nec non eventorum progressiones ratione persequi. Qui in studiis humanioribus versantur ad praeterita, praesentia, futura hominis intellegenda non [[investigatio empirica|empiricis]] [[scientia naturalis|naturalium scientiarum]] rationibus utuntur, sed potius artes [[contemplatio|contemplativas]] vel [[intellectus|intellectivas]] vel [[hermeneutica]]s vel [[interpretatio|interpretatorias]] vel [[criticum litterarium|criticas]] exercent. Eruditi qui artibus humanioribus operam dant saepe humanistae appellantur. Illud autem [[nomen substantivum|nomen]] etiam [[philosophia|philosophicam]] [[humanismus|humanismi]] positionem describit, quae a nonnullis [[antihumanismus|"antihumanistis"]] reicitur. ==Disciplinae humanae== Artes humaniores amplectuntur [[lingua|linguas antiquas et hodiernas]], [[litterae|litteras]], [[philosophia]]m, [[religio]]nem, et [[ars|artes]] [[ars oculorum|oculorum]] et [[ars activa|activas]], inter quas insunt [[musica]] et [[theatrum]]. Studia humaniora, quae aliquando [[scientiae sociales]] habentur [[historia]]m, [[anthropologia]]m, [[ius]], [[linguistica]]m, ac studia [[studia regionum|regionum]], [[communicatio]]nis, et [[cultura]]e comprehendunt. Disciplinae humanae sicut [[historia]], [[anthropologia culturalis]], et [[psychoanalysis]] res investigant quibus [[ratio experimentalis]] non adhibetur, et potius plerumque [[ratio comparativa|ratione comparativa]]<ref name="Wallace2008p28"> [http://books.google.com/books?id=64Y6wtqzs7IC&pg=PA28 p.28 Wallace et Gach (2008)].</ref> et [[investigatio comparativa|investigatione comparativa]] utuntur. Nonnullae [[educatio secundaria|scholae secundariae]] cursus studiorum humaniorum offerunt, qui usitate in [[litterae|litteris]], studiis [[tellus|orbis terrarum]], et [[ars|arte]] consistunt. {{NexInt}} * [[Anthropologia]] * [[Artes liberales]] * [[Critica litterarum]] * [[Geisteswissenschaft]] * [[Humanitas]] * [[Humanitates digitales]] * [[Humanitates publicae]] * [[Philologia]] * [[Renascentia litterarum]] * [[Res classicae]] * [[Scientia humana]] ==Notae== <references/> ==Bibliographia== *Buck, August. [[1984]]. "Die „studia humanitatis“ im italienischen Humanismus." In ''Humanismus im Bildungswesen des 15. und 16. Jahrhunderts,'' ed. Wolfgang Reinhard, 11–24. Deutsche Forschungsgemeinschaft. Mitteilung der Kommission für Humanismusforschung 12. Weinheim: Acta Humaniora. ISBN 352717012X. *Heidbrink, Ludger, et Harald Welzer, eds. [[2007]]. ''Ende der Bescheidenheit. Zur Verbesserung der Geistes- und Kulturwissenschaften.'' Monaci: Beck. *Levi, Albert William. [[1970]]. ''The Humanities Today.'' Bloomington: Indiana University Press. ISBN 0253139155. *Renaud, François. [[1998]]. "Humanitas." In ''Hu–K,'' ed. Gert Ueding,80–86. Historisches Wörterbuch der Rhetorik, 4. Tubingae: Niemeyer. ISBN 3484681047. ==Nexus externi== *[http://www.amacad.org/ Artium et ccientiarum academia Americana,] www.amacad.org *[https://web.archive.org/web/20110422092924/http://www.humanities.org.au/ Artium humaniorum academia Australiana,] www.humanities.org.au * https://web.archive.org/web/20060110003932/http://www.lib.latrobe.edu.au/AHR/ *[http://www.hums.org.uk/ Consociatio artium humaniorum,] www.hums.org.uk *[https://web.archive.org/web/20080207094247/http://www.esf.org/research-areas/humanities.html Fundatio Scientiae Europaea,] www.esf.org *[http://www.humanitiesindicators.org/ Indices,] www.humanitiesindicators.org *[https://web.archive.org/web/20070306203934/http://www.intute.ac.uk/artsandhumanities/ Institutum artium et studiorum humaniorum,] www.intute.ac.uk *[http://www.nhalliance.org/ Confoederatio artium humaniorum nationalis,] www.nhalliance.org *[http://www.neh.gov/ Dos artium humaniorum nationalis,] www.neh.gov *[https://web.archive.org/web/20070707222602/http://www.nhc.rtp.nc.us/ Sedes artium humaniorum nationalis,] www.nhc.rtp.nc.us {{lit-stipula}} {{philo-stipula}} [[Categoria:Disciplinae academicae|*Humana]] {{Myrias|Societas}} pzbtqc6u4fuxfqhwib1z8w8m2ulqryh 0 190790 3975920 3592380 2026-07-31T11:16:49Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975920 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Castrum Leonis (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Torre civica nuova - Ex chiesa di Sant'Antonio - Castelleone di Suasa - Italia 1.JPG|thumb|Castrum Leonis (Marchia Anconitana)]] '''Castrum Leonis'''<ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> (alia nomina: ''Castrum Leonis Suasae'') ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Castelleone di Suasa|Castelleone di Suasa]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Marchia Anconitana]] et in [[Provincia Anconitana]] situm. Incolae ''Castroleonenses'' appellantur. [[Fasciculus:Castelleone di Suasa - Panoramica 20120421.jpg|thumb|center|550px|''Despectus ad Castrum Leonis'']] == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Marchia Anconitana]] (''regio''), * [[Provincia Anconitana]], * [[Picenum]] (''terra''), * [[Ancona]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20071020202323/http://castelleone.disuasa.it/ Pagina officialis] {{CommuniaCat|Castelleone di Suasa|Castrum Leonis}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Castelleone di Suasa (province of Ancona, region Marche, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Anconitana. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Anconae]] 13ptpf4so4lsoojjmt9hnrfm8z6sq4u 0 191293 3975780 3664601 2026-07-30T15:09:11Z LilyKitty 18316 de origine rationis editionis 3975780 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Kojiki Shinpukuji.jpg|thumb|Pars manuscripti Kojiki]] '''Kojiki''' ([[Iaponice]] 古事記, Commentarius de Rebus Vetustis) est, vetustissima exstans opus [[historia Iaponiae|historica]] digestu in [[Iaponia]] in 712 iussu [[Gemmei (imperatrix)|imperatricis Gemmei]], ''Ōkimi'' ([[Iaponice]] 大王 vel 大君) sive ''[[Imperatores Iaponiae|Sumeramikoto]]'' <ref>[[Iaponice]] 天皇, modus legendi ''Tenno'' non est pura Iaponica originalis, quod decreta aetate post sauclo 8 decreta est sub specie [[Sinice]]</ref> femina. Scriptor est Iasumarus Ono ([[Iaponice]] 太安万侶) . Iasumarus scripit a [[memoria]] de Are de Hieda ([[Iaponice]] 稗田阿礼) e voluntate Imperatoris [[Tenmu (imperator)|Tenmu]].<ref>Hoc factum in praeambulo textus ''Kojiki'' scriptum est.</ref> Kojiki est scripta in litteris Sinensis, ([[lingua Sinica antiqua|Sinice antice]] in genere, at ''[[waka]]'' Iaponice includet) refert [[mythus originum|fabulosam origine]] Iaponia, [[Mythologia Iaponiae|Mythologia]] quae origo ratioque ''Mikoto'' (命) sive ''Tenno''<ref>Nomen imperatoris Tenno decretum est postea, aetate ''Heian'' (post [[saeculum 8|saeculum VIII]])</ref> et [[Historia Iaponiae|historia patriae]] sub [[Imperatores Iaponiae|imperialis familia]] adhoc [[Suiko (imperatrix)|Suiko]]<ref>XXXIII imperatirix, qui prima Imperatrix in [[historia Iaponiae]]</ref> : Hic est textus in principio libri: ; 臣安萬侶言 夫混元既凝 氣象未效 無名無爲 誰知其形…… :: Ego Iasumarus dico. Primum, origines miscellae iam condensaverunt, ingenia adhuc non apparuerunt. Non nomina habuerunt, non actus habuerunt. Qui formas sapit?…… == Forma == '''Kojiki''' a tres libris ''Maki'' (Iaponice:巻): ''Kamitsumaki'' (上つ巻) in quod [[mythologia Iaponiae]] ex [[creatio]]ne mundi per [[Kotoamatsukami]] ante Imperatores, ''Nakatsumaki'' (中つ巻) in quod historia [[genealogia]]eque Imperatorium a [[Jimmu]] ad Ōdzin, Imperator XV et ''Shimotsumaki'' (下つ巻) in quo historia ab Nintoku, Imperator XVI ad [[Suiko (imperatrix)|Suiko]], Imperatorix XXXIII scribatur. == Nota == <references/> {{NexInt}} *[[Nihon Shoki]] *[[5454 Kojiki]] [[Categoria:Historia Iaponiae]] [[Categoria:Litterae Iaponicae]] [[Categoria:Litterae Sinicae]] [[Categoria:Scripta 712]] [[Categoria:Iaponiae scripta]] fdu6vf2yx8heqwvmecd2jvaopkctid0 0 204825 3975785 3711542 2026-07-30T15:30:44Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975785 wikitext text/x-wiki <!--{{Infobox NRHP | name =Arx Christina | nrhp_type =nhl | image = Model of Fort Cristina.jpg | caption = Exemplar Arcis Cristinae, [[Museum Historicum Suecicum Americanum]] | location= Via 7 orientalis ad Flumen Christinam, [[Wilmingtonia (Delavaria)|Vilmingtoniae]] [[Delavaria]]e | lat_degrees = 39 | lat_minutes = 44 | lat_seconds = 13.64 | lat_direction = N | long_degrees = 075 | long_minutes = 32 | long_seconds = 18.46 | long_direction = W | locmapin = Delavaria | area = | built =1638 | architect= | architecture= | designated_nrhp_type= 5 Novembris 1961<ref name="nhlsum">{{cite web|url=http://tps.cr.nps.gov/nhl/detail.cfm?ResourceId=160&ResourceType=Situs |title=Arx Christina |accessdate=2007-09-27|work=National Historic Landmark summary listing|publisher=National Park Service}}</ref> | added = 15 Octobris 1966<ref name="nris">{{NRISref|2007a}}</ref> | governing_body = Civitas | refnum=66000260 }}--> [[Fasciculus:Model of Fort Cristina.jpg|thumb|Exemplar Arcis Christinae. Museum Historicum Americano-Suecicum.]] [[Fasciculus:LOG CABIN AT FORT CHRISTIANA, NEW CASTLE COUNTY, DELAWARE.jpg|thumb|upright=1.2|Suecica casa stipitum in situ.]] '''Arx Christina,''' olim '''Arx Altena''' iterum nominata, fuit prima [[Suecia|Suecica]] [[colonia|deductio]] in [[America Septentrionalis|America Septentrionali]] sita principalisque deductio coloniae [[Nova Suecia|Novae Sueciae]]. Arx. anno [[1638]] [[aedificium|exstructa]] et ex [[Christina (regina Sueciae)|Regina Christina Sueciae]] appellata, circa 1.6 [[chiliometrum|chiliometra]] ad [[oriens|orientem]] versus mediae [[Vilmingtonia (Delavaria)|Vilmingtoniae]] [[urbs|urbis]] hodiernae stetit, iuxta [[confluentia]]m [[Flumen Christina|Fluminis Christinae]] et [[Sinus Brandywine (Flumen Christina)|Sinus Brandywine]], circa 3 chiliometra ad superiorem fluminis partem ex ore Fluminis Christinae in [[Flumen Delavaria|Flumine Delavaria]]. ==Historia== [[Nederlandia|Incolae Nederlandici]], habitantes [[colonia]]e [[Nova Nederlandia|Novae Nederlandiae]], ''[[factorij]]'' ad [[Arx Nassovia (Flumen Meridianum)|Arcem Nassoviam]] nonnullos annos sustinubant. Deductio secundum meridianam [[Sinus Delavaria|Sinum Delavariam]] apud [[Zwaanendael]] (prope hodiernum vicum [[Lewes (Delavaria)|Lewes]]) litus anno [[1631]] coepta est, sed [[colonia]] ab [[Indi Americani|indigenis]] proximo anno oppugnata et deleta est. Sueci autem, proposita [[Gustavus II Adolphus (rex Sueciae)|Gustavi Adolphi]], [[Rex|Regis]] [[Suecia]]e, ad constituendam coloniam Suecicam subsequentes, in Sinum Delavariam die [[29 Martii]] [[1638]] in [[navis|navibus]] ''[[Kalmar Nyckel]]'' et ''[[Fogel Grip]]'' advecti sunt, [[Petrus Minuit|Petro Minuit]] duce, olim directore generali coloniae [[Nova Nederlandia|Novae Nederlandiae]]. Egressi sunt in ripas [[Flumen Christina|Fluminis Christinae]] in situ hodierno [[Ecclesia Sanctae Trinitatis (Sueci Veteres)|Veteris Suecorum Ecclesiae]] Vilmingtoniae. Minuit locum secundum Flumen Christinam prope Delevariam optimum putavit pro [[commercium pellis|commercio pellium]] [[Castor canadensis|castorum]] cum indigenis [[Lenape]] loci instituto. Nederlandi eo tempore [[regio]]nem postulabant ad meridiam versus Delavariae, tum Flumen Meridianum appellatum. Sueci [[regio]]nem [[Suecia|Regno Suecico]] in meridiano Delavariae latere postulabant quod multum hodiernae [[Civitatum Foederatarum civitas|civitatis]] [[Delavaria]]e amplectum est, tandem partes hodiernae [[Pennsylvania]]e meridiorientalis et [[Nova Caesarea|Novae Caesareae]] meridianae in septentrionali fluminis latere comprehendens. Colonia Suecica cum Nederlandis constanter contendebat, qui anno [[1651]], [[Petrus Stuyvesant|Petro Stuyvesant]] duce, ut Suecicis minitarentur, [[Arx Casimirus|Arcem Casimirum]] in hodierno [[Castellum Novum (Delevaria)|Castello Novo]] Delavariae constituit, vix septem milia (12 chiliometra) ad meridiem Arcis Christinae versus. Sueci vicissim Arcem Casimirum anno [[1654]] cepit, sed Nederlandi proximo anno Novam Sueciam omnino deiecerunt, conatum colonicum Suecicum in [[America Septentrionalis|America Septentrionali]] finientes et arcem Altenam nominantes. Terra pars Novae Nederlandiae mansit donec pars [[imperium colonicum Anglicum|imperii colonici Anglici]] fieret cum classis Anglica regionem anno [[1664]] invaderet. Situs Arcis Christinae, [[National Historic Landmark]] anno [[1961]] designatus, nunc nomine Saeptum Civitatis Arx Christina in Via 7 orientali Vilmingtoniae conservatur, cum exemplare [[navis]] ''[[Kalmar Nyckel]].'' Monumentum Arcis Christinae, a [[Carolus Milles|Carolo Milles]] [[sculptor]]e Suecico designatum, in situ stat.<ref name="nhlsum"/><ref name="nrhpinv">{{Cite document|url=http://pdfhost.focus.nps.gov/docs/NHLS/Text/66000260.pdf|title=National Register of Historic Places Inventory-Nomination: Fort Christina|author=Richard Greenwood|format=PDF|date=21 Iulii 1975|publisher=National Park Service|accessdate=2009-06-22|postscript=<!--None-->}} et {{PDFlink|[http://pdfhost.focus.nps.gov/docs/NHLS/Photos/66000260.pdf ''Accompanying 2 photos, from 1975'']|685 KB}}.</ref> {{NexInt}} *[[Arx Nya Elfsborg]] *[[Lenapehoking]] *[[Nova Nederlandia]] *[[Suecica Americarum colonizatio]]<!-- *[[National Register of Historic Places listings in Wilmington, Delaware]]--> ==Adnotationes== <div class="references-small"><references/></div> ==Bibliographia== *Johnson, Amandus. [[1911]]. ''The Swedish Settlements on the Delaware 1638–1664.'' Vol. 1. *Johnson, Amandus. [[1927]]. ''The Swedish Settlements on the Delaware 1638–1664.'' Vol. 2. ==Nexus externi== *[https://web.archive.org/web/20070302182647/http://www.hsd.org/DHE/DHE_when_settlement.htm Interretialis Delavariae Historia: Arx Christina,] www.hsd.org *[http://www.nps.gov/history/history/online_books/explorers/sitec12.htm National Park Service: Arx Christina,] www.nps.gov *[http://www.colonialnewsweden.org The New Sweden Centre,] www.colonialnewsweden.org<!--museum, tours and reenactors--> *[https://web.archive.org/web/20140112081516/http://colonialswedes.org/ Societas Colonica Suecica,] www.colonialswedes.org *[http://www.kalmarnyckel.org Societas Fundata Kalmar Nyckel et Tall Ship Kalmar Nyckel,] www.kalmarnyckel.org *[https://web.archive.org/web/20120813135840/http://www.nnp.org/vtour/regions/Delaware/fort_christina.html Virtuale Novae Nederlandiae iter: Arx Christina,] www.nnp.org {{hist-stipula}} [[Categoria:Condita 1638]] [[Categoria:Nova Suecia]] [[Categoria:Loci archaeologici Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Delavaria]] <!-- [[Category:Military facilities on the National Register of Historic Places in Delaware]] [[Category:State parks of Delaware]] [[Category:Buildings and structures in Wilmington, Delaware]] [[Category:National Historic Landmarks in Delaware]] [[Category:Visitor attractions in Wilmington, Delaware]] [[Category:Colonial forts in Delaware|Christina]] [[Category:Forts in Delaware|Christina]] [[Category:Forts of New Netherland|Christina]] [[Category:Wilmington Riverfront]] [[Category:Parks in New Castle County, Delaware]] [[Category:Swedish-American culture in Delaware]]--> d4o5gabqpm5azvuo88qwybu7f9jlul7 0 212587 3975907 3502020 2026-07-31T08:11:37Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975907 wikitext text/x-wiki {{L1}} {{Capsa urbis Vicidata}} '''Calamata'''<ref>[http://www.zeno.org/Literatur/M/Abschatz,+Hans+A%C3%9Fmann+von/Gedichte/Gedichte/Leichen-+und+Ehren-Gedichte/Leichen-Gedichte/%5BViator%5D Henrici de Schweinitz epigramma sepulcralis]</ref> ([[Neograece]] Καλαμάτα (f. sg), antiquius {{Polytonic|Καλάμαι}}), loco antiquae urbis '''Pherarum''' ([[Graece]]: {{Polytonic|Φεραί}} vel {{Polytonic|Φαραί}}), est locus medius Regionalis [[Messenia]]e Unitatis in [[Peloponnesus|Peloponneso]] situs. Reformatione administrativa anni 2010 (vide: [[Libellus Callicratis]]) [[demus|demo]] Calamatae tres pristini demi ''Arphara'', ''Aris'' et ''Thouria'' inserti sunt, quo modo demus a 61373 ad 70006 incolarum increvit. Calamata maximus Messeniae portus est. Urbs nota est ob [[olea]]s ibi procreatas, quae multas in terras venduntur. Genus „Kalamon“ nomen ab urbe trahit. == Historia == Pherarum, urbis antiquae loco hodiernae Calamatae sitae, iam apud [[Homerus|Homerum]] mentio facta est.<ref>Homerus ''[[Ilias]]'' 5, 543; 9, 151; 9, 293; ''[[Odyssea]]'' 3, 488.</ref> Urbs anno [[394 a.C.n.]] a [[Conon Atheniensis|Conone]], duce [[Athenae|Atheniensi]], vastata est.<ref>[[Xenophon]] ''Hellenika'' 4, 8, 7; [[Cornelius Nepos]] ''Conon'' 1.</ref> Cum tardissime [[Philippus II (Macedonum rex)|Philippo II]] Macedonum rege urbs [[Messenia]]e coniuncta est.<ref>[[Strabo]] 8, 4, 6.</ref> Ab anno [[182 a.C.n.]] Pherai fuit pars [[Foedus Achaicum|Foederis Achaici]]<ref>[[Polybius]] 23, 17, 2.</ref> et ab [[Augustus|Augusto]] imperatore foederi locorum olim [[Laconia|Laconicorum]] attributa est.<ref>[[Pausanias]] 4, 30, 2.</ref> Urbis antiquae reliquiae tantum exiguae exstant. [[Saeculum 13|Saeculo XIII]] ab equitibus [[Expeditio sacra|cruciatis]] ("[[Franci]]s" dictis) [[Gulielmus II de Villehardouin|Gulielmo II Villeharduino]] regnante [[castrum]] aedificatum est, quod adhuc urbi imminet; in latere septentrionali est parva ecclesia [[Imperium Romanum Orientale|byzantina]] ''Panagiae Kalomatae'' dedicata, a qua urbs tempore byzantino nomen recens traxit. Alii putant nomen ab arundine (Neograece "Calami", "Calamata" = arundinetum), quae ad ostium ''Pamisi'' fluminis crescit, deductum esse. Die [[23 Martii]] anno [[1821]] in ecclesia Apostolorum in urbe inferiore sita initium [[Bellum rerum novarum Graecum|Belli rerum novarum Graeci]] contra [[Imperium Ottomanicum]] publice annuntiatum est.<ref>Ernst Münch: Die Heerzüge des christlichen Europa wider die Osmanen und die Versuche der Griechen zur Freiheit. Vol. 3: Die Geschichte der neuesten Begebenheiten mit den Osmanen, und die Ereignisse des großen Aufstandes der Hellenen bis zur Erklärung des Kongresses von Kalamata an die Fürsten und Völker Europas. Schweighauser, Basileae 1823.</ref> Diebus [[13 Septembris|13]] et [[15 Septembris]] anno [[1986]] Calamata vehementi [[terrae motus|terrae motu]] miserabiliter deleta est. Etsi maxima urbis pars noviter aedificata est, tamen media in urbe adhuc ruinae domuum tum dilapsarum exstant. == Visu digna == * Castrum saeculi XIII. Ibi quotannis aestate [[symphonia]]e ac [[ludus scaenicus|ludi scaenici]] eduntur. * Plures ecclesiae byzantinae. * Benacium (Museum archaeologicum), media in urbe. * Museum [[ferrivia]]ria == Clari cives == * [[Prokopis Pavlopoulos]], politicus et a die [[13 Martii]] [[2015]] Graeciae praeses ([[1950]]) == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Kalamata Burg.jpg|Castrum Fasciculus:Kalamata, Peloponnese, Greece.jpg|Portus Fasciculus:Apostelkirche_Kalamata.jpg|Ecclesia apostolorum Fasciculus:Petrompeis by Hess.jpg|[[Petrus Mauromichales]] rebellionem in Messenia instigat, imago a [[Petrus de Hess|Petro de Hess]] picta. Fasciculus:Kalamata railstation.JPG|Statio ferriviaria Fasciculus:Kalamata-olive-soap.jpg|[[Praeconium mercatorium]] historicum [[sapo]]nem olivae commendans </gallery> == Notae == <references /> == Homines urbis noti == * [[Gulielmus II Villeharduinus]], (mortuus 1278) ultimus [[Achaiae Principatus]] princeps gentis Villeharduinae * [[Nicolaus Doxaras]] (1706/1710 – 1775), pictor * [[Alexander Cumundurus]] (1815 - 1883), decies primus minister [[Graecia]]e * [[Nicolaus Polites (minister)|Nicolaus Polites]] (1872 - 1942), eruditus rerum politicarum et minister rerum externarum Graeciae * [[Maria Polyduri]] (1902 – 1930), scriptrix * [[Basiles Photopulus]] (1934 – 2007), pictor, moderator cinematographicus et fabricator scaenarum * [[Ioannes Heliopulus]] (* 1940), physicus particularum elementariarum * [[Nicolaus Salabracus]] (* 1946), politicus et advocatus * [[Nicolaus Lymberopulus]] (* 1975), pedilusor * [[Socrates Papastathopulus]] (* 1988), pedilusor == Nexus externi == {{CommuniaCat|Kalamata|Calamatam}} [https://web.archive.org/web/20090503102057/http://www.kalamata.gr/ Publicus demi Calamatae situs] (Neograece) [[Categoria:Peloponnesus]] [[Categoria:Demi Graeciae]] [[Categoria:Messenia]] tbdfvub5vfqb9l1iibhzjbu41lf81fg 0 213326 3975824 3453081 2026-07-30T18:40:01Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975824 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus: Map commune FR insee code 49012.png|thumb|250px| Aubigné-sur-Layon: communis tabula]] ''' Aubigné-sur-Layon ''' est commune [[Francia|Francicum]] 358 incolarum (anno [[2011]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Cenomannica et Liger|Cenomannicae et Ligeris]] in regione [[Pagi Ligeris (regio Franciae)|Pagis Ligeris]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Cenomannicae et Ligeris|Indicem communium praefecturae Cenomannicae et Ligeris]] == Nexus externi == {{CommuniaCat| Aubigné-sur-Layon | Aubigné-sur-Layon }} * [https://web.archive.org/web/20140517004535/http://aubignesurlayon.fr/ Aubigné-sur-Layon pagina interretialis] * {{INSEE commune|49012|de=Aubigné-sur-Layon}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Meduanae et Ligeris]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Meduanae et Ligeris]] anv6tp0aq6r5z7vwn1wvcutd7su44ik 0 220970 3975890 3712439 2026-07-31T06:27:24Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975890 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Bonatum (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:GiorcesBonateSotto3.JPG|thumb|Bonatum Inferius]] '''Bonatum Inferius'''<ref>[https://web.archive.org/web/20160311074221/http://familysearch.org/learn/wiki/en/Diocese_of_Bergamo,_Italy:_Parish_Records Diocese of Bergamo, Italy: Parish ]</ref><ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> vel '''Bonate Inferius''' (alia nomina: ''Bonas Inferior'') ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Bonate Sotto|Bonate Sotto]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 6&thinsp;600 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Bergomas|Provincia Bergomati]] situm. Incolae ''Bonatenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Insula Bergomas]] (''terra''), == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Bergomas]], * [[Insula Bergomas]] (''terra''), * [[Bergomum]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20210412064334/http://comune.bonate-sotto.bg.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Bonate Sotto|Bonatum Inferius}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Bonate Sotto (province of Bergamo, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Bergomati. Imago:Comunità dell'Isola Bergamasca.svg|Municipia ''Communitatis territorialis Insulae Bergomatis''. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Bergomi]] [[Categoria:Insula Bergomas]] 9rtrr4w9raoxiwwrdl1mtzm8pbflnu6 0 220989 3975891 3712484 2026-07-31T06:44:23Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975891 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Bossico parrocchia.JPG|thumb|Bossicum]] '''Bossicum'''<ref>[http://www.db.ofmtn.pcn.net/ofmtn/files/biblioteca/Tovazzi%20compendium%20diplomaticum%201%20(ms%201).pdf Tovazzi Giangrisostomo OFM - Compendium Diplomaticum sive tabularum veterum loci, temporis, et argumenti multiplicis servata earumdem primigenia fhrasi, et orthographia diphthongis tantum exceptis - DIGESTUM A FR. IOHANNE CHRYSOSTOMO DE AVOLANO ss. Domini Iesu Christi Crucifixi Servo ac Minorita Reformato Provinciae Vigilianae, Tomus Primus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> {{victio|Bossicum|i|n}} (alia nomina: ''Busecum''<ref>[http://brixiasacra.it/PDF_Brixia_Sacra/monografie%20e%20miscellanee/BS_2004_1.pdf BRIXIA SACRA - MEMORIE STORICHE DELLA DIOCESI DI BRESCIA]</ref>) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Bossico|Bossico]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 1&thinsp;000 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Bergomas|Provincia Bergomati]] situm. Incolae ''Bossicenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Communitas montanea Lacuum Bergomatium]] (''terra''), == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Bergomas]], * [[Communitas montanea Lacuum Bergomatium]] (''terra''), * [[Bergomum]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20090511125808/http://www.comune.bossico.bg.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Bossico|Bossicum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Bossico (province of Bergamo, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Bergomati. Imago:Comunità Montana dei Laghi Bergamaschi.svg|Municipia ''Communitatis montaneae Lacuum Bergomatium''. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Bergomi]] [[Categoria:Communitas montanea Lacuum Bergomatium]] 6rstr5699w405msots4y20w8pak2mmt 0 221029 3975866 3712064 2026-07-31T01:37:50Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975866 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Bedulita municipio.JPG|thumb|Bedulita]] '''Bedulita'''<ref>[https://web.archive.org/web/20160311074221/http://familysearch.org/learn/wiki/en/Diocese_of_Bergamo,_Italy:_Parish_Records Diocese of Bergamo, Italy: Parish ]</ref><ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> {{victio|Bedulita|ae|f}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Bedulita|Bedulita]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 750 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Bergomas|Provincia Bergomati]] situm. Incolae ''Bedulitenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Vallis Imania]] (''terra''), == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Bergomas]], * [[Vallis Imania]] (''terra''), * [[Bergomum]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20170705195735/http://www.comune.bedulita.bg.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Bedulita|Bedulitam}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Bedulita (province of Bergamo, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Bergomati. Imago:Valle Imagna.png|Municipia ''Communitatis montaneae Vallis Imaniae''. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Bergomi]] [[Categoria:Vallis Imania]] 4yqecy40nrpzjo4mmt0nip1uc2nhem8 0 221030 3975882 3824926 2026-07-31T05:01:19Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975882 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Berbenno (BG) - chiesa di Sant'Antonio Abate.jpg|thumb|Berbenum]] '''Berbenum'''<ref>[https://web.archive.org/web/20160311074221/http://familysearch.org/learn/wiki/en/Diocese_of_Bergamo,_Italy:_Parish_Records Diocese of Bergamo, Italy: Parish ]</ref><ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> {{victio|Berbenum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Berbenno|Berbenno]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 2&thinsp;500 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Bergomas|Provincia Bergomati]] situm. Incolae ''Berbenenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Vallis Imania]] (''terra''), == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Bergomas]], * [[Vallis Imania]] (''terra''), * [[Bergomum]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20121031112904/http://www.comune.berbenno.bg.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Berbenno|Berbenum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Berbenno (province of Bergamo, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Bergomati. Imago:Valle Imagna.png|Municipia ''Communitatis montaneae Vallis Imaniae''. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Bergomi]] [[Categoria:Vallis Imania]] l6jjnlcu1m5n7hymjezeak4eiczi9q8 0 221031 3975895 3825280 2026-07-31T07:15:48Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975895 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Brumano (BG) - chiesa di San Bartolomeo - 03.jpg|thumb|Brumanum]] '''Brumanum'''<ref>[https://web.archive.org/web/20160311074221/http://familysearch.org/learn/wiki/en/Diocese_of_Bergamo,_Italy:_Parish_Records Diocese of Bergamo, Italy: Parish ]</ref><ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> {{victio|Brumanum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Brumano|Brumano]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 100 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Bergomas|Provincia Bergomati]] situm. Incolae ''Brumanenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Vallis Imania]] (''terra''), == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Bergomas]], * [[Vallis Imania]] (''terra''), * [[Bergomum]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20170521161221/http://www.comune.brumano.bg.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Brumano|Brumanum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Brumano (province of Bergamo, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Bergomati. Imago:Valle Imagna.png|Municipia ''Communitatis montaneae Vallis Imaniae''. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Bergomi]] [[Categoria:Vallis Imania]] cp5vmdymurh18gd0af0o3xbzj48z4rx 0 224402 3975894 3591790 2026-07-31T07:07:07Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975894 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Brienno.jpg|thumb|Briennium]] '''Briennium'''<ref>[http://www.lombardiabeniculturali.it/istituzioni/schede/3001107/?view=toponimi&hid= www.lombardiabeniculturali.it]</ref><ref>[http://books.google.it/books?id=aWc54HBHWmwC&pg=PA331&dq=Briennium&hl=it&sa=X&ei=TmUpVPLeFcLZ7gafv4DwBA&redir_esc=y#v=onepage&q=Briennium&f=false L'officina del geografo: la "Descrittione di tutta Italia" di Leandro Alberti e gli studi geografico-antiquari tra Quattro e Cinquecento : con un saggio di edizione (Lombardia-Toscana) - Giancarlo Petrella, Vita e Pensiero]</ref> {{victio|Briennium|ii|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Brienno|Brienno]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 420 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Novocomensis|Provincia Novocomensi]] situm. Incolae ''Briennienses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Novocomensis]], * [[Novum Comum]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20160303205017/http://www.comune.brienno.co.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Brienno|Briennium}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Brienno (province of Como, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Novocomensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Novi Comi]] 73wv7nbksqrik4an4w9cgma63ota5bv 0 228004 3975916 3592218 2026-07-31T10:33:20Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975916 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Pavese01 025.JPG|thumb|Casarile]] '''Casarile''' {{victio|Casarile|is|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Casarile|Casarile]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 4&thinsp;070 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Urbs metropolitana Mediolanensis|Urbe metropolitana Mediolanensi]] situm. Incolae ''Casarilenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Urbs metropolitana Mediolanensis]], * [[Provincia Mediolanensis]], * [[Mediolanum]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20130517203020/http://www.comune.casarile.mi.it/ Pagina officialis] {{CommuniaCat|Casarile|Casarile}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Casarile (province of Milan, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Urbe metropolitana Mediolanensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in Urbe metropolitana Mediolanensi]] g1vw87f7pxiy0gtei68pzwck91moxsf 0 228743 3975769 3649167 2026-07-30T14:13:38Z Lingua Aeterna 212754 Addidi etymologiam et historiam vocabuli. 3975769 wikitext text/x-wiki '''Concubinatus''' est diuturna nec occultata viri et feminae coitio [[sexualitas|sexualis]], quae iure [[matrimonium|matrimonii]] ordinata non est. His diebus, cum tales coniunctiones creberrimae et inter se diversissimae factae sint, alia verba in usum venerunt, ut puta [[cohabitatio]], [[necessitudo intima]], [[unio libera]], [[unio civilis]] et alia. Ideo notio concubinatus plerumque in regione historica adhibetur, [[Helvetia]] et [[Codex Iuris Canonici|Codice Iuris Canonici]] exceptis. == Etymologia et historia == Vocabulum 'concubinatus' a praefixo 'con' et vocabulo 'concumbere' et vocabulo 'concubina' et suffixo 'atus' derivatur. Augustus Caesar creavit concubinatione notionem, ut structuram legalem pro populis qui nubere volunt sed possunt non (propter leges de genere et matrimonium).<ref>https://www.encyclopedia.com/social-sciences/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/ancient-world-demography</ref> Post imperium factum est Christianum, vocabulum 'concubinatus' habuit connotationem malam. == Concubinatus apud Romanos == Apud Romanos antiquos concubinus fuit servus, quem dominus diligebat. A quo distinguendus est concubinatus viri et feminae, qui matrimonium inire non potuerunt aut noluerunt, libere ac voluntarie initus. Concubinatus, quamvis iuri matrimonii non subiectus, tamen lege approbatus coniunctio firma erat; concubina uxoris loco cum viro in domo vivebat, aliis viris feminisque exclusis. Concubinatus iniri potuit ea conditione, ut et vir et femina [[sui iuris]] erant et libere consenserunt. [[Dos|Dote]] opus non erat. Liberi [[patria potestas|patriae potestati]] subiecit non erant, nomen matris acceperunt, legitimi non habebantur. == Bibliographia == *Schmidt, F. E. M. [[1835]]. ''Dissertatio de concubinatu Romanorum usque ad Constantinum.'' Berolini ([https://books.google.at/books?id=sHFRAAAAcAAJ&pg=PT50&lpg=PT50&dq=concubinatus+est+viri+et+feminae&source=bl&ots=V5BXvwhz3p&sig=JkNf4UtGzmIxXsWZ1AuGtQRJguw&hl=de&sa=X&ei=fcXHVKGtDMyyUdaEg5gF&ved=0CC8Q6AEwAg#v=onepage&q=concubinatus%20est%20viri%20et%20feminae&f=false Textus in interrete]) {{NexInt}} * [[Concubinus]] * [[Contubernium]] * [[Odalisca]] * [[Paelex]] {{stipula}} [[Categoria:Societas hominum]] {{Myrias|Anthropologia}} nl83ojnc95zxtgmg0ish64zvyxadsad 0 228988 3975829 3679109 2026-07-30T19:15:47Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975829 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} [[Fasciculus:Candolle Augustin Pyrame de 1778-1841.jpg|thumb|right|Augustinus Pyramus de Candolle]] '''Augustinus Pyramus de Candolle''' (natus [[Genava (urbs)| Genavae]] die [[4 Februarii]] [[1778]]; ibidem mortuus die [[9 Septembris]] [[1841]]) fuit [[natura]]e studiosus et [[botanica|botanista]] [[Helvetia|Helveticus]]. Alumnus fuit [[universitas Genavensis|academiae Genavensis]]. Professor historiae naturalis meruit apud [[Universitas Montispessulani]], ubi inter discipulos fuit [[Michael Felix Dunal]]; deinde apud [[universitas Genavensis|almam matrem Genavensem]]. Pater fuit [[Alphonsus Pyramus de Candolle|Alphonsi Pyrami de Candolle]], qui magnum opus eius (cuius titulus est ''[[Prodromus systematis naturalis regni vegetabilis]]'') continuavit. == Scripta == * 1824-1873 (cum [[Alphonsus Pyramus de Candolle|Alphonse de Candolle]], [[Casimirus de Candolle|Casimir de Candolle]] et al.) : ''[[Prodromus systematis naturalis regni vegetabilis]]''. Parisiis [https://www.biodiversitylibrary.org/bibliography/286#/summary Textus] * 1862 (editore [[Alphonsus Pyramus de Candolle|Alphonse de Candolle]]) : ''Mémoires et souvenirs de Augustin-Pyramus de Candolle écrits par lui-même''. Genavae {{Google Books|0JwPAAAAQAAJ}} {{Botanistae|DC.}} == Bibliographia == * [[Michael Felix Dunal]], ''Éloge historique de A.-P. de Candolle''. Montepessulani {{Google Books|WtVZAAAAcAAJ}} {{NexInt}} * [[:Categoria:Taxa de Candolle]] ==Nexus externi== {{fontes biographici}} * [https://web.archive.org/web/20150316223806/http://botanicus.org/title/b1206435x''Icones selectae plantarum'&#39;] apud Botanicus {{scien-bio-stipula}} {{DEFAULTSORT:Candolle, Augustinus Pyramus de}} [[Categoria:Nati 1778]] [[Categoria:Mortui 1841]] [[Categoria:Botanistae Helvetiae]] [[Categoria:Professores Scholae Genevensis]] [[Categoria:Professores Universitatis Montispessulani]] [[Categoria:Auctores Latini recentiores]] 9hi2xo3xd5f3ohbqdlliinj8qhbs7qs 0 229472 3975853 3525899 2026-07-30T23:55:30Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975853 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Bardellum'''<ref>{{Graesse}}</ref> {{victio|Bardellum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Bardello|Bardello]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 1&thinsp;560 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Varisiensis|Provincia Varisiensi]] situm. Incolae ''Bardellenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Vallis Cuvii]] == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Varisiensis]], * [[Baretium]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20120825003629/http://www.comune.bardello.va.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Bardello|Bardellum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Bardello (province of Varese, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Varisiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Baretii]] [[Categoria:Vallis Cuvii]] 80zvo6hplpspuw1na3ginu8r3fumne6 0 229504 3975893 3525903 2026-07-31T07:02:48Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975893 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Brebla'''<ref>[http://books.google.it/books?id=eodYAAAAcAAJ&printsec=frontcover&hl=it&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Memorie spettanti alla storia, al governo ed alla descrizione della città, e della campagna di Milano, ne' secoli bassi, Volume 9 (Google eBook) conte Giorgio Giulini, Stamperia di G. Bianchi, 1760]</ref> {{victio|xxx|i|n}} (alia nomina: ''Plebia''<ref>[http://books.google.it/books?id=eodYAAAAcAAJ&printsec=frontcover&hl=it&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Memorie spettanti alla storia, al governo ed alla descrizione della città, e della campagna di Milano, ne' secoli bassi, Volume 9 (Google eBook) conte Giorgio Giulini, Stamperia di G. Bianchi, 1760]</ref>, ''Breblia''<ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref><ref>[http://books.google.it/books?id=eodYAAAAcAAJ&printsec=frontcover&hl=it&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Memorie spettanti alla storia, al governo ed alla descrizione della città, e della campagna di Milano, ne' secoli bassi, Volume 9 (Google eBook) conte Giorgio Giulini, Stamperia di G. Bianchi, 1760]</ref>, ''Brebia''<ref>[https://books.google.it/books?id=VZVFAAAAcAAJ&pg=PA44&lpg=PA44&dq=%22Cuvelium%22&source=bl&ots=AH-5m_ZH_w&sig=K28HRtHU7Glg2PyNzr3egSVYJ6k&hl=it&sa=X&ei=ul3kVNXSIqGAywOe64KoCw&ved=0CCMQ6AEwAA#v=onepage&q=Cuvelium&f=false Thesaurus antiquitatum et historiarum Italiae, Neapolis, Siciliae, Corsicae, Melitae, ... (Google eBook) - Joannes Georgius Graevius excudit Petrus Vander Aa, 1723]</ref><ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref>, ''Bribia''<ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref>) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Brebbia|Brebbia]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 3&thinsp;360 incolarum, in [[Regio Italiae|regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Varisiensis|provincia Varisiensi]] situm. Incolae ''Breblenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Varisiensis]], * [[Baretium]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20210721093239/http://www.comune.brebbia.va.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Brebbia|Breblam}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Brebbia (province of Varese, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Varisiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Baretii]] 22k6r3xypgpsx7tbx9dnyjyp634sz53 0 229611 3975884 3525904 2026-07-31T05:03:36Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975884 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Bergannum'''<ref>{{Graesse}}</ref> {{victio|Bergannum|i|n}} (alia nomina: ''Berganum''<ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref>, ''Bergauna''<ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref>) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Bregano|Bregano]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 840 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Varisiensis|Provincia Varisiensi]] situm. Incolae ''Bergannenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Varisiensis]], * [[Baretium]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20130719071504/http://www.comune.bregano.va.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Bregano|Bergannum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Bregano (province of Varese, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Varisiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Baretii]] 9ynchd385gikgktn0rik7eo6umcm4we 0 230054 3975896 3525911 2026-07-31T07:15:51Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975896 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Brunadellum'''<ref>[http://www.lombardiabeniculturali.it/istituzioni/schede/11000132/?view=toponimi&hid= www.lombardiabeniculturali.it]</ref> {{victio|Brunadellum|i|n}} (alia nomina: ''Brunellum''<ref>[https://books.google.it/books?id=n5yWAGJBnCwC&pg=PA95&lpg=PA95&dq=%22Aliarago%22&source=bl&ots=h-FHotWo8r&sig=bnV3NhzvUjcQrkRa6t4Bcx6bYhA&hl=it&sa=X&ei=Ejf4VOalB4LQygOFxoDoBw&ved=0CFcQ6AEwCA#v=onepage&q=%22Aliarago%22&f=false Gloriosa nobilitas illustrissimae familiae Vicecomitum, quam testatam fecit iudicium nobilissimi collegij iurisperitorum inclytae ciuitatis Mediolani, ... vnà cum diplomatibus, publicisque tabulis, quas excellentissimus Mediolani senatus regijs literis marchioni Theobaldo scriptis idibus Aprilis 1668., & idem ordo iurisperitorum quinto Kalendas Martij 1669. comprobarunt; quae omnia collegit, & ad perennem gloriam huius clarissimae familiae vulganda curauit Hieronymus Biffius, .. (Google eBook) - ex typographia Ludouici Montiae, 1671]</ref>) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Brunello (Italia)|Brunello]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 1&thinsp;000 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Varisiensis|Provincia Varisiensi]] situm. Incolae ''Brunadellenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> === Sententia === Sententia municipalis est: ''BRUNELLUM ASPICITE''. == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Varisiensis]], * [[Baretium]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20121119031002/http://www.comune.brunello.va.it/ Situs publicus] {{CommuniaCat|Brunello (Italy)|Brunadellum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Brunello (province of Varese, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Varisiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Baretii]] 1yf8mb3ksomh35ontytk56y2it67en0 0 230602 3975918 3525916 2026-07-31T10:46:13Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975918 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Cassanum (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidata}} '''Cassanum'''<ref>[https://books.google.it/books?id=VZVFAAAAcAAJ&pg=PA44&lpg=PA44&dq=%22Cuvelium%22&source=bl&ots=AH-5m_ZH_w&sig=K28HRtHU7Glg2PyNzr3egSVYJ6k&hl=it&sa=X&ei=ul3kVNXSIqGAywOe64KoCw&ved=0CCMQ6AEwAA#v=onepage&q=Cuvelium&f=false Thesaurus antiquitatum et historiarum Italiae, Neapolis, Siciliae, Corsicae, Melitae, ... (Google eBook) - Joannes Georgius Graevius excudit Petrus Vander Aa, 1723]</ref> {{victio|Cassanum|i|n}} vel '''Cassanum Vallis Cuvii''' ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Cassano Valcuvia|Cassano Valcuvia]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 660 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Varisiensis|Provincia Varisiensi]] situm. Incolae ''Cassanenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Vallis Cuvii]] == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Varisiensis]], * [[Baretium]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [http://www.comune.cassanovalcuvia.va.it/ Situs publicus]{{Nexus deficit|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{CommuniaCat|Cassano Valcuvia|Cassanum Vallis Cuvii}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Cassano Valcuvia (province of Varese, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Varisiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Baretii]] [[Categoria:Vallis Cuvii]] 4gqbvwil53fqjlhzigly9bcwdwwstd4 0 230642 3975905 3525919 2026-07-31T08:07:03Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975905 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Cagozagum'''<ref>[http://books.google.it/books?id=eodYAAAAcAAJ&printsec=frontcover&hl=it&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Memorie spettanti alla storia, al governo ed alla descrizione della città, e della campagna di Milano, ne' secoli bassi, Volume 9 (Google eBook) conte Giorgio Giulini, Stamperia di G. Bianchi, 1760]</ref> {{victio|Cagozagum|i|n}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Cazzago Brabbia|Cazzago Brabbia]]'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], circiter 820 incolarum, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Langobardia]] et in [[Provincia Varisiensis|Provincia Varisiensi]] situm. Incolae ''Cagozagenses'' appellantur. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Langobardia]] (''regio''), * [[Provincia Varisiensis]], * [[Baretium]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [http://www.comune.cazzagobrabbia.va.it/ Situs publicus]{{Nexus deficit|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{CommuniaCat|Cazzago Brabbia|Cagozagum}} == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Map of comune of Cazzago Brabbia (province of Varese, region Lombardy, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Varisiensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Baretii]] 461q0d3fgaaf3vtrh1pdjkqoa453zx2 0 236701 3975715 3975663 2026-07-30T12:37:44Z IacobusAmor 1163 3975715 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Kristen Bell at Scream Awards (1868147024).jpg|thumb|Christina Bell anno [[2007]].]] '''Christina Bell''', vulgo: ''Kristen Anne'' (nata [[Huntington Woods]] in oppido [[Michigania]]e [[18 Iulii]] [[1980]]), est actrix [[Civitates Foederatae Americae|Americana]]. Annis [[2004]]—[[2007]] primas partes, sc. Veronicam Mars, in [[Veronica Mars|eiusdem nominis]] serie televisifica egit. Bell est [[Vegetarianismus|vegetariana]] inde ab undecimo anno aetatis suae. == Pelliculae selectae == * ''[[Pulse]]'', ([[2006]]) * ''[[Forgetting Sarah Marshall]]'', ([[2008]]) * ''[[Burlesque (pellicula)|Burlesque]]'', ([[2010]]) * ''[[You Again]]'', ([[2010]]) * ''[[When in Rome]]'', ([[2010]]) * ''[[Frozen (pellicula 2013)|Frozen]]'', ([[2013]]) == Nexus externi == * {{Imdb name|0068338|Christina Bell}} {{bio-stipula}} {{Lifetime|1980||Bell, Christina}} [[Categoria:Actores Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Incolae Michiganiae]] 0h8unxj25f506sthxho7b7op9w5ecmg 0 240336 3975854 3618099 2026-07-30T23:57:47Z LilyKitty 18316 de marte 3975854 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | image = Martes martes crop.jpg | image_width = 250px | name = Martes martes | status = LC | status_system = iucn3.1 | regnum = [[Animal]]ia | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Mammalia]] | ordo = [[Carnivora]] | familia = [[Mustelidae]] | genus = ''[[Martes]]'' | species = '''''M. martes''''' | binomial = ''Martes martes'' | binomial_authority = ([[Carl Linnaeus|Linnaeus]], [[1758]]) | range_map = European Pine Marten area.png }} '''Martes martes''' est species [[mustelidae|mustelidarum]], quae in tota fere [[Europa]], etiam in [[Insulae Britannicae|insulis Britannicis]], in [[Caucasus|Caucaso]], partibus [[Oriens Medius|Orientis Medii]] et [[Siberia]] occidentali invenitur. Corpus martis est fere eiusdem magnitudinis atque corpus [[Feles|felis]]. Longitudo corporis est fere 45–58 centimetrorum, cauda autem est longitudine fere 16–28 cm. Pondere est plerumque 500–1 800 grammatum et mares sunt feminis 12–30% graviores. Martes noctu libenter parva animalia venatur: [[talpa]]s et alia [[rodentia]], [[avis|aves]], [[rana]]s, [[insecta]]. Etiam [[ovum|ovis]], [[bacca|baccis]], [[fructus|fructibus]], [[mel]]le et nonnumquam [[fungi]]s vescitur. {{NexInt}} *[[Martes]] *[[5026 Martes]] ==Nexus externi== {{CommuniaCat|Martes martes|Martem}} [[Categoria:Martes]] [[Categoria:Mammalia Asiae]] [[Categoria:Mammalia Europae]] [[Categoria:Taxa Linnaei]] [[Categoria:Taxa 1758]] e0dwi6ydat6qklylwybiae3y0tvythr 0 241132 3975733 3454016 2026-07-30T13:34:02Z Pippobuono 54500 capsa et typo 3975733 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Neuville-sur-Ornain (Meuse) église (02).jpg|thumb|upright=0.8|left|Neuville-sur-Ornain: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Martinus Turonensis|Sancto Martino]] dicata.]] {{res|Neuville-sur-Ornain}} est commune [[Francia|Francicum]] 365 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Mosa]] in regione orientali [[Lotharingia]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Mosae|Indicem communium praefecturae Mosae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Neuville-sur-Ornain|Neuville-sur-Ornain}} {{INSEE commune|55382|de=Neuville-sur-Ornain}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24925 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Mosae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Mosae]] plv00dfiufs9uxffbtgc1kc6esx8r7x 0 248545 3975753 3464196 2026-07-30T14:04:14Z Pippobuono 54500 capsa et discretiva 3975753 wikitext text/x-wiki {{videdis|Novilla (discretiva)}} {{capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Néville - boîte à livres.jpg|thumb|upright=0.7|left|Noville: arca permutationis librorum, cum [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Martinus Turonensis|Sancto Martino]] dicata, necnon [[vici conciliabulum]].]] {{res|Novilla}}<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 48.</ref> ([[francogallice]] ''Néville'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] {{formatnum:1154}} incolarum (anno [[2012]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Sequana Maritima|Sequanae Maritimae]] in regione [[Normannia Superior]]i (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Normannia (regio Franciae)|Normannia]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Sequanae Maritimae|Indicem communium praefecturae Sequanae Maritimae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Néville|Novillam}} {{INSEE commune|76467|de=Néville}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24966 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}} == Notae == <refrences/> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Sequanae Maritimae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Sequanae maritimae]] cfnzwmpb8cns4478ieln1b0qf5pwaee 3975754 3975753 2026-07-30T14:04:35Z Pippobuono 54500 typo 3975754 wikitext text/x-wiki {{videdis|Novilla (discretiva)}} {{capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Néville - boîte à livres.jpg|thumb|upright=0.7|left|Novilla: arca permutationis librorum, cum [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Martinus Turonensis|Sancto Martino]] dicata, necnon [[vici conciliabulum]].]] {{res|Novilla}}<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 48.</ref> ([[francogallice]] ''Néville'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] {{formatnum:1154}} incolarum (anno [[2012]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Sequana Maritima|Sequanae Maritimae]] in regione [[Normannia Superior]]i (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Normannia (regio Franciae)|Normannia]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Sequanae Maritimae|Indicem communium praefecturae Sequanae Maritimae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Néville|Novillam}} {{INSEE commune|76467|de=Néville}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24966 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}} == Notae == <refrences/> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Sequanae Maritimae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Sequanae maritimae]] 30kt0c82ubmxnx32zq33bw3dd8yt2k3 3975755 3975754 2026-07-30T14:05:22Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Néville]] ad [[Novilla (Sequana Maritima)]]: nomen latinum attestatur in Graesse 3975754 wikitext text/x-wiki {{videdis|Novilla (discretiva)}} {{capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Néville - boîte à livres.jpg|thumb|upright=0.7|left|Novilla: arca permutationis librorum, cum [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Martinus Turonensis|Sancto Martino]] dicata, necnon [[vici conciliabulum]].]] {{res|Novilla}}<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 48.</ref> ([[francogallice]] ''Néville'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] {{formatnum:1154}} incolarum (anno [[2012]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Sequana Maritima|Sequanae Maritimae]] in regione [[Normannia Superior]]i (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Normannia (regio Franciae)|Normannia]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Sequanae Maritimae|Indicem communium praefecturae Sequanae Maritimae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Néville|Novillam}} {{INSEE commune|76467|de=Néville}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24966 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}} == Notae == <refrences/> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Sequanae Maritimae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Sequanae maritimae]] 30kt0c82ubmxnx32zq33bw3dd8yt2k3 3975758 3975755 2026-07-30T14:08:31Z Pippobuono 54500 novissima 3975758 wikitext text/x-wiki {{videdis|Novilla (discretiva)}} {{capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Néville - boîte à livres.jpg|thumb|upright=0.7|left|Novilla: arca permutationis librorum, cum [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Martinus Turonensis|Sancto Martino]] dicata, necnon [[vici conciliabulum]].]] {{res|Novilla}}<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 48.</ref> ([[francogallice]] ''Néville'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] {{formatnum:1300}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Sequana Maritima|Sequanae Maritimae]] in regione [[Normannia Superior]]i (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Normannia (regio Franciae)|Normannia]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Sequanae Maritimae|Indicem communium praefecturae Sequanae Maritimae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Néville|Novillam}} {{INSEE commune|76467|de=Néville}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=24966 |titulus=De hoc communi|domus editoria= apud cassini.ehess.fr}} == Notae == <refrences/> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Sequanae Maritimae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Sequanae maritimae]] bmv73vb8k6cj0ii6gt5igdslyhmxncf 0 250456 3975850 3465364 2026-07-30T23:29:17Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975850 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus: Cl%C3%A9ry-en-Vexin_%2895%29%2C_ferme_du_Plessis-Veneur_2.JPG |thumb|250 px|Banthelu: [[castellum]] Plessis-le-Veneur]] [[Fasciculus: Map commune FR insee code 95046.png|250 px|left|thumb|Banthelu: communis tabula]] '''Banthelu''' est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 132 incolarum (anno [[2012]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vallis Esiae|Valle Esiae]] in regione [[Insula Franciae (regio Franciae)|Insula Franciae]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vallis Esiae|Indicem communium praefecturae Vallis Esiae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Banthelu|Banthelu}} * {{INSEE commune|95046|de=Banthelu}} * [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=2583 De hoc commune apud cassini.ehess.fr] * [https://web.archive.org/web/20160305071028/http://banthelu.fr/ Huius communis pagina interretialis] {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vallis Oesiae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vallis Oesiae]] pkvvenqci86vi4h7bfvwy1210yj2oih 0 276652 3975827 3390248 2026-07-30T19:08:09Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975827 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Augustinus Datus''', interdum '''Dathus''' ([[Italiane]] ''Agostini Dati''), [[Sena Iulia|Senae Iuliae]] anno 1420/1 natus et ibidem die 6 Aprilis anni 1478 mortuus, [[humanista]] Italianus fuit. Senae apud [[Franciscus Philelphus|Philelphum]] studebat, [[Urbinum|Urbini]] et post [[Sena Iulia|Senae]] docuit. A [[Nicolaus V|Nicolao V]] ''magister epistolarum pontificarum'' electus est. ''Isagogicus libellus pro conficiendis epistolis et orationibus'', Dati opus, saepius ''Elegantiolae'' vel ''Elegantiae minores'' nominatum, primum editus est [[Ferraria (Italia)|Ferrariae]] anno 1471 et ad annum 1501 paene centum editiones habet. Scripsit etiam ''Historiam [[Plumbinum (Tuscia)|Plumbinensem]]''<ref>Nuper edita: Plumbinensis historia / Agostino Dati; a cura di Marina Riccucci, videas et [https://web.archive.org/web/20190721031012/http://www.sismel.it/tidetails.asp?hdntiid=1227 hic].</ref> aliaque opera. Mortuus est a [[pestis|peste]]. == Notae == <references /> == Bibliographia == * Paolo Viti, ''Agostino Dati'', in: ''Dizionario biografico degli italiani'', Romae 1987. * Egmont Lee, ''Agostino Dati of Siena'', in: '' Contemporaries of Erasmus: A Biographical Register of the Renaissance and Reformation'' (edd. P. G. Bietenholz, Th. B. Deutscher), Vol. 1-3, 2003, p. 378. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20180111173834/http://bdh-rd.bne.es/viewer.vm?id=0000176954&page=1 ''Elegantiolae''] Dati in editione anni 1488 * [[:s:Scriptor:Augustinus Datus|Augustinus Datus in ''Vicifonte'']] {{Lifetime|saeculo 15|1478|Augustinus Datus}} [[Categoria:Humanistae]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Philologi Italiae]] 86j5o21kaixkj0pn926lqogaghy3kp7 0 280068 3975898 3840998 2026-07-31T07:28:51Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975898 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Bucerotidae | fossil_range = [[Miocaenum|Miocaeno]] superiori ad praesens | image = Malabar grey hornbill.jpg | image_caption = ''[[Ocyceros griseus]]'' | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | subphylum = [[Vertebrata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Bucerotiformes]] | familia = '''Bucerotidae''' | familia_authority = [[Constantinus Samuel Rafinesque|Rafinesque]], [[1815]] | subdivision_ranks = [[genus (taxinomia)|genus]] | subdivision = 14 genera (vide commentarium) }} '''Bucerotidae''' ([[Graece]] ''buceros'' '[[cornu]] [[bos|bovinum]]') sunt [[familia (taxinomia)|familia]] [[aves|avium]] in [[zona tropica|tropicis]] et [[subtropica|subtropicis]] [[Africa]]e, [[Asia]]e, et [[Melanesia]]e [[regio]]nibus [[endemismus|endemicarum]]. Quarum proprietas insignis est longum [[rostrum]] deorsum incurvans, cui saepissime clari [[color]]es sunt, aliquando [[cascum (anatomia)|casco]] in [[mandibula]] superiori sito. Bucerotidis est [[ren]] bilobatum. Solae aves sunt quarum prima et secunda [[vertebra]]e [[collum|collis]] ([[atlas (anatomia)|atlas]] et [[axis (anatomia)|axis]] proprie appellatae) coalescunt; quod ut videtur fulcrum rostro praebet.<ref name=EoB>Forshaw et Kemp 1991: 149–151.</ref> [[Species]] sunt [[omnivora]], quae [[fructus|fructibus]] parvisque [[animal]]ibus plerumque [[victus|vescuntur]]. == Descriptio == [[Fasciculus:Aceros cassidix -Vogelpark Walsrode -pair-8a.jpg|thumb|upright=0.6|left|Clari [[color]]es in plurimis bucerotidis, ut in [[rostrum|rostris]] et nuda [[facies|faciei]] [[fauces|fauciumque]] [[cutis|cuti]] huius paris ''[[Rhyticeros cassidix|Rhyticeroti cassidicis]]'' inveniuntur.]] [[Fasciculus: White-crowned Hornbill (Aceros comatus) -pair-6a.jpg|thumb|upright=0.8|''[[Aceros cornatus]].'']] [[Fasciculus:Sri Lanka Grey Hornbill.JPG|thumb|upright=0.8|''[[Ocyceros gingalensis]],'' ut [[nomen proprium|nomen]] significat, est [[canus]] et in [[Srilanca]] [[endemismus|endemicus]] est.]] [[Fasciculus:Buceros bicornis (female) -feeding in tree-8.jpg|thumb|upright=0.8|''[[Buceros bicornis]]'' [[femina (sexus)|femina]] [[ficus|ficubus]] [[victus|vescitur]]; [[fructus]] est magna pars victus rationis bucerotidarum [[silva]]ticarum.]] [[Fasciculus:Black-casqued hornbill male skeleton.jpg|thumb|upright=0.8|''[[Ceratogymna atrata]]'' in [[Museum Osteologiae|Museo Osteologiae]] [[exhibitio|exhibitur]].]] [[Fasciculus:Redbilledhornbill129.jpg|thumb|upright=0.8|Genus ''[[Tockus]]'' nonnullas gradus speciei [[taxon|taxa]] nunc comprehendit.]] [[Fasciculus:Indian Grey Hornbill I2 IMG 9029.jpg|thumb|upright=0.8|''[[Ocyceros birostris]], avis omnino cana, in [[subcontinens Indica|subcontinente Indica]] endemica est, cum aliis avibus generis ''Ocycerotis.'']] [[Fasciculus:Anthracoceros marchei -Palawan-8.jpg|thumb|upright=0.8|Omnes ''Anthracocerotis'' species, sicut hae ''[[Anthracoceros marchei|Anthracocerotes]],'' plumas versicolores exhibent.]] [[Fasciculus:Helmeted Hornbill.jpg|thumb|upright=0.8|''[[Rhinoplax vigil]],'' longa [[cauda]] unice praeditus, in suo genere usitate ponitur, quamquam nonnulli eum in ''Bucerote'' ponunt.]] [[Fasciculus:Blackwhitecasquedhornbill1.jpg|thumb|upright=0.8|Sicut omnes sui generis, ''[[Bycanistes subcylindricus]]'' plumas versicolores et rostrum obscurum exhibet. In [[habitatio]]nibus silvosis in Africa invenitur.]] [[Fasciculus:Naturalis Biodiversity Center - MMNAT01 AF NNM001000152 - Natuurkundige Commissie voor Nederlandsch-Indië - Bird species - Art.jpg|thumb|upright=0.8|''[[Aceros cassidix]]'' in [[Indonesia]] [[saeculum 19|saeculo undevicensimo]] ineunte collecta.]] [[Fasciculus:Bucorvus leadbeateri toss.jpg|thumb|upright=0.8|''[[Bucorvus leadbeateri]]'' (fauces [[caeruleus|caeruleae]] feminam indicant) [[caelifera|caeliferum]] vorare parat.]] Bucerotidae [[magnitudo|magnitudine]] multum inter se variant. Minima species est ''[[Tockus hartlaubi]],'' qui 32 [[centimetrum|centimatra]] longus et 99.1 [[gramma]]ta [[pondus|ponderis]] est.<ref>Kemp 2001.</ref><ref name=CRC2>{{cite book |title=''CRC Handbook of Avian Body Masses'' |edition=2nd |editor-first=John B. Jr. |editor-last=Dunning |publisher=CRC Press |year=2008 |isbn=978-1-4200-6444-5}}.</ref> Maxima species est ''[[Bucorvus leadbeateri]]'' [[Africa austrina|Africae austrinae]], qui medio est 3.77 [[chiliogramma]]ta et usque ad 6.3 chiliogrammata ponderis esse potest, [[latitudo alarum|latitudine alarum]] 180 centimetra fere.<ref>Kemp 2001.</ref><ref name=CRC2/><ref>Kemp et Kemp 1980.</ref> Inter species ''Bucorvi leadbeateri'' [[longitudo|longitudine]] similes sunt ''[[Bucorvus abyssinicus]],'' ''[[Buceros bicornis]],'' et fortasse longissimus (fortasse plus quam 150 centimetra longus, plerumque propter [[penna]]s [[cauda]]les extensas) ''[[Rhinoplax vigil]].''<ref>Kemp 2001.</ref><ref>Robson 2015.</ref> [[Mas|Mares]] [[femina (sexus)|feminis]] semper maiores sunt, quamquam [[magnitudo]] variationis inter species variat. Praeterea, [[dimorphismus sexualis]] per partes [[corpus|corporis]] variat, nam variatio massae corporeae inter mares et feminas ab una ad 17 centesimas, variatio longitudinis [[rostrum (avis)|rostrorum]] ab octo ad 30 centesimas, et variatio longitudinis [[ala]]rum ab una ad 21 centesimas est.<ref>Kemp 2001.</ref> == Distributio et habitatio == Bucerotidis sunt quinquaginta quinque fere [[species]] exstantes, quamquam nonnullae [[species cryptica]]e findi possunt, ut fortasse in genere ''[[Tockus|Tocko]].'' Earum [[distributio geographica]] ab [[Africa Subsahariana|Africa Subsaharana]] et [[subcontinens Indica|subcontinente Indica]] ad [[Philippinae|Philippinas]] et [[Insulae Salomonis|Insulas Salomonis]] extenditur, sed nullum genus in [[Africa]] et [[Asia]] ambabus invenitur. Plurimae sunt [[arbor]]icolae, sed magnae species (generis ''[[Bucorvus|Bucorvi]]''), ut nomen significat, sunt terricolae [[savanna]]e apertae. Tredecim ex viginti quattuour speciebus in Africa endemicis sunt terricolae [[silva]]rum apertarum et savannarum, et nonnullae etiam in [[circumiecta|circumiectis]] aridissimis fiunt; ceterae species solum [[silva]]s [[habitatio|habitant]]. Quod ab Asia discrepat, ubi una species savannam apertam habitat, ceteraeque species silvicolae sunt.<ref>Kemp 2001.</ref> Subcontinenti Indicae sunt decem species, quarum novem in [[India]] et [[civitas|civitatibus]] confinibus inveniuntur, cum ''[[Ocyceros gingalensis]]'' solum in [[Srilanca]] [[insula]] invenitur. Divulgatissima in subcontinente Indica species est ''[[Ocyceros birostris]].'' Secundum [[International Union for Conservation of Nature]] (IUCN), [[Indonesia]]e sunt tredecim speciel bucerotidarum, quarum novem in [[Sumatra]], et ceterae [[Sumba]]m [[Sulawesia]]m, [[Papua Occidentalis (regio)|Papuam]], et [[Kalimantan]] habitant, cui [[insula]]e est eadem species Bucerotidarum ac in Sumatra, sed ''[[Buceros bicornis]]'' ibi non invenitur.<ref>{{cite web |last=Maruli |first=Aditia |title=Sumba hornbills under increasing threat of extinction |url=http://www.antaranews.com/en/news/72874/sumba-hornbills-under-increasing-threat-of-extinction |website=Antara News |date=2011-06-18 |accessdate=2014-03-09 }}.</ref> [[Avum Neogenum|Aevo Neogeno]] (saltem aevo [[Miocaenum|Miocaeno]] superiori), bucerotidae [[Africa Septentrionalis|Africam Septentrionalem]] et [[Europa Meridiana|Europam Meridanam]] habitabant; quarum [[fossile|fossilia]] in [[Marocum|Maroco]]<ref name="Brunet, J 1971">J. Brunet (1971), "Oiseaux miocènes de Beni Mellal (Maroc); un complément à leur étude," ''Notes Mem. Serv. Geol. Maroc'' 31 (237): 109–111.</ref> et [[Bulgaria]]<ref name="Boev, Z. 2007">Z. Boev, et D. Kovachev (2007), "Euroceros bulgaricus gen. nov., sp. nov. from Hadzhidimovo (SW Bulgaria) (Late Miocene) – the first European record of Hornbills (Aves: Coraciiformes)," ''Geobios'' 40: 39–49.</ref> inventa sunt. == Taxinomia == Familia Bucerotidarum nomine ''Buceronia'' a [[Constantinus Samuel Rafinesque|Constantinus Samuele Rafinesque]], [[polymathes|polymathe]] [[Francia|Francico]] anno [[1815]] proposita est.<ref>{{cite book | last=Rafinesque | first=Constantine Samuel | author-link=Constantinus Samuel Rafinesque | year=1815 | title=Analyse de la nature ou, Tableau de l'univers et des corps organisés | publisher=Self-published | place=Palermo | language= | page=66 | url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/48310144}}.</ref><ref>Bock 1994: 146, 252.</ref> Sunt duae [[subfamilia]]e: '''Bucorvinae''' duos bucerotidas terrestres (''[[Bucorvus leadbeateri|Bucorvum leadbeateri]]'' et ''[[Bucorvus abyssinicus|Bucorvum abyssinicum]]'') in uno [[genus (taxinomia)|genere]], et '''Bucerotinae''' cetera [[taxon|taxa]] continent. Omnes bucerotidae in [[ordo (taxinomia)|ordine]] [[Coraciiformes|Coraciiformium]] circumscribuntur (qui etiam [[alcedinidae|alcedinidas]], [[coraciidae|coraciidas]], [[upupidae|upupidas]], et [[meropidae|meropidas]] continet). Bucerotidae autem in [[taxinomia Sibley-Ahlquistiana]], ex [[Coraciiformes|Coraciiformibus]] amotae, in [[Bucerotiformes]], suum [[ordo (taxinomia)|ordinem]] proprium, digeruntur, [[subfamilia|subfamiliis]] ad gradum familiarem provectis. Quia paene sunt tam distantes a [[Coraciidae|Coraciidis]], [[Alcedinidae|Alcedinidis]], et sociis quam a [[Trogoniformes|Trogonoformibus]],<ref>{{cite journal |title=Molecular support for a sister group relationship between Pici and Galbulae (Piciformes ''sensu'' Wetmore 1960) |journal=Journal of Avian Biology |year=2003 |first1=Ulf S. |last1=Johansson |first2=Per G. P. |last2=Ericson |volume=34 |issue=2 |pages=185–197 |doi=10.1034/j.1600-048X.2003.03103.x |url=http://www.nrm.se/download/18.4e32c81078a8d9249800021325/Johansson%2520&%2520Ericson%2520-%2520Piciformes%5B1%5D.pdf |format= |accessdate=2008-10-30}}.</ref> eruditi hunc ordinem elegunt ad eorum arbitrium et nutum, non ex [[traditio]]nali usu [[taxinomia|taxinomico]]; certe autem bucerotidae extra Coraciiformes positae et intra Trogoniformes res falsa erit. === Species ordine taxinomico perscriptae === Hic est index specierum Bucerotidarum exstantium, [[ordo taxinomicus|ordine taxinomico]] perscriptarum. * Genus ''[[Tockus]]'' ** Grex [[Bucerotidae rubrirostratae|Bucerotidarum rubrirostratarum]] *** ''[[Tockus kempi]]'' *** ''[[Tockus erythrorhynchus]]'' *** ''[[Tockus ruahae]]'' *** ''[[Tockus rufirostris]]'' *** ''[[Tockus damarensis]]'' ** ''[[Tockus monteiri]]'' ** ''[[Tockus deckeni]]'' ** ''[[Tockus jacksoni]]'' ** ''[[Tockus leucomelas]]'' ** ''[[Tockus flavirostris]]'' * Genus ''[[Lophoceros]]'' (olim ''Tockus'') ** ''[[Lophoceros bradfieldi]]'' ** ''[[Lophoceros alboterminatus]]'' ** ''[[Lophoceros camurus]]'' ** ''[[Lophoceros hemprichii]]'' ** ''[[Lophoceros fasciatus]]'' ** ''[[Lophoceros nasutus]]'' ** ''[[Lophoceros pallidirostris]]'' * Genus ''[[Horizocerus]]'' (aliquando ''Tropicranus'' iam descriptus) ** ''[[Horizocerus albocristatus]]'' ** ''[[Horizocerus hartlaubi]]'' * Genus ''[[Berenicornis]]'' ** ''[[Berenicornis comatus]]'' * Genus ''[[Bycanistes]]'' ** ''[[Bycanistes fistulator]]'' ** ''[[Bycanistes bucinator]]'' ** ''[[Bycanistes albotibialis]]'' ** ''[[Bycanistes cylindricus]]'' ** ''[[Bycanistes subcylindricus]]'' ** ''[[Bycanistes brevis]]'' * Genus ''[[Ceratogymna]]'' ** ''[[Ceratogymna atrata]]'' ** ''[[Ceratogymna elata]]'' * Genus ''[[Buceros]]'' ** ''[[Buceros rhinoceros]]'' ** ''[[Buceros bicornis]]'' ** ''[[Buceros hydrocorax]]'' * Genus ''[[Rhinoplax]]'' (aliquando in ''Bucerote'' descriptus) ** ''[[Rhinoplax vigil]]'' * Genus ''[[Anorrhinus]]'' ** ''[[Anorrhinus tickelli]]'' ** ''[[Anorrhinus austeni]]'' ** ''[[Anorrhinus galeritus]]'' * Genus ''[[Ocyceros]]'' ** ''[[Ocyceros gingalensis]]'' ** ''[[Ocyceros griseus]]'' ** ''[[Ocyceros biostris]]'' * Genus ''[[Anthracoceros]]'' ** ''[[Antracoceros marchei]]'' ** ''[[Anthracoceros albirostris]]'' ** ''[[Anthracoceros coronatus]]'' ** ''[[Anthracoceros montani]]'' ** ''[[Anthracoceros malayanus]]'' * Genus ''[[Aceros]]'' ** ''[[Aceros nipalensis]]'' * Genus ''[[Rhabdotorrhinus]]'' ** ''[[Rhabdotorrhinus waldeni]]'' ** ''[[Rhabdotorrhinus leucocephalus]]'' ** ''[[Rhabdotorrhinus exarhatus]]'' ** ''[[Rhabdotorrhinus corrugatus]]'' * Genus ''[[Penelopides]]'' ** ''[[Penelopides manillae]]'' ** ''[[Penelopides mindorensis]]'' ** ''[[Penelopides affinis]]'' ** ''[[Penelopides samarensis]]'' ** ''[[Penelopides panini]]'' * Genus ''[[Rhyticeros]]'' ** ''[[Rhyticeros plicatus]]'' ** ''[[Rhyticeros narcondami]]'' ** ''[[Rhyticeros subruficollis]]'' ** ''[[Rhyticeros undulatus]]'' ** ''[[Rhyticeros everetti]]'' ** ''[[Rhyticeros cassidix]]'' === Fossilia === * ''Bucorvus brailloni'' – Miocaeno exeunte ([[Marocum]])<ref name="Brunet, J 1971"/> * ''Euroceros bulgaricus'' – Miocaeno exeunte ([[Bulgaria]])<ref name="Boev, Z. 2007"/> [[Cascum|Casca]] plurimarum specierum sunt levissima, [[spatium]] [[aer]]e plenum continentia; ''Rhinoplax'' autem ''vigil'' cascum [[solidum]] habet, ex [[ebur|ebore]] bucerotidarum factum, quod magni aestimatur materies [[sculptura]]e in [[Sina]] et [[Iaponia]]. Pro [[ars|arte]] [[netsuke]] caelandi adhibebatur. == In cultura populo grata == Bucerotida [[Zazu]] nominatur [[persona]] in ''[[The Lion King]],'' [[pellicula animata]] (1994), a [[Rowan Atkinson]] vocata.<ref>{{cite book|last=Hischak|first=Thomas S.|title=Disney Voice Actors: A Biographical Dictionary|url=https://books.google.com/books?id=e1RTP8thtR0C&pg=PA12|date=21 Septembris 2011|publisher=McFarland|isbn=978-0-7864-8694-6|page=12}}.</ref> Imago unius bucerotiae pro [[Democratic Action Party (Malaesia)|deliciis propriis]] [[Democratic Action Party (Malaesia)|Democratic Action Party]], unius e factionibus politicis in [[Malaesia]], adhibebatur. ''[[Buceros rhinoceros]]'' est [[animal civicum]] [[Sarawak]], civitatis Malaesianae in [[Borneum|Borneo]] sitae. ''[[Buceros bicornis]]'' est [[avis civica]] [[Kerala]]e, [[civitas|civitatis]] [[India|Indicae]]. == Notae == <references/> == Bibliographia == * Beastall, C., C. R. Sheperd, Y. Hadiprakarsa, et D. Martyr. [[2016]]. "Trade in the Helmeted Hornbill ''Rhinoplax vigil'': the 'ivory hornbill.'" ''Bird Conservation International'' 26, no.2 (2 Maii): 137–46. doi:10.1017/S0959270916000010. * Bock, Walter J. [[1994]]. [http://digitallibrary.amnh.org/handle/2246/830 ‘’History and Nomenclature of Avian Family-Group Names.’’] Bulletin of the American Museum of Natural History, 222. Novi Eboraci: American Museum of Natural History. * Forshaw, Joseph, et Alan Kemp. [[1991]]. ‘’Encyclopaedia of Animals: Birds.’’ Londinii: Merehurst Press. ISBN 978-1-85391-186-6. * Kemp, Alan C. [[2001]]. "Family Bucocerotidae (Hornbills)." In ''Handbook of the Birds of the World: Volume 6, Mousebirds to Hornbills,'' ed. Josep, del Hoyo, Elliott Andrew, et Jordi Sargatal, 436–87. Barcinonae: Lynx Edicions. ISBN 978-84-87334-30-6. * Kemp, Alan C., et M. I. Kemp. [[1980]]. "The biology of the southern ground hornbill ''Bucorvus leadbeateri'' (Vigors)(Aves: Bucerotidae)." ''Annals of the Transvaal Museum'' 32 (4): 65–100. * Kemp, Alan C., et Martin Woodcock. [[1995]] ''The Hornbills: Bucerotiformes.'' Oxoniae et Novi Eboraci: Oxford University Press. ISBN 0-19-857729-X. * Kinnaird, Margaret F., Yok-Yok Hadiprakarsa, et Preeda Thiensongrusamee. [[2003]]. "Aerial jousting by Helmeted Hornbills ''Rhinoplax vigil'': observations from Indonesia and Thailand." ''Ibis'' 145 (3): 506–08. doi:10.1046/j.1474-919X.2003.00188.x. * Martin, Graham, et Hendri C. Coetzee. [[2003]]. "Visual fields in hornbills: precision-grasping and sunshades." ''Ibis'' 146 (1): 18–26. doi:10.1111/j.1474-919X.2004.00211.x. * Maclean, Gordon Lindsay, et Austin Roberts. [[1988]]. ''Roberts' Birds of Southern Africa.'' Ed. retractata. Hyperion Books. ISBN 1-85368-037-0. * Robson, C. [[2015]]. ''Birds of South-East Asia: Concise Edition.'' Bloomsbury Publishing. * [[Alfredus Russel Wallace|Wallace, Alfred Russel]] [[1863]] [https://web.archive.org/web/20090430021951/http://www.wku.edu/~smithch/wallace/S079.htm The Bucerotidæ, or Hornbills.] ''The Intellectual Observer,'' Iunius: 309–16. * Zimmerman, Dale A., Donald A. Turner, et David J. Pearson. [[1999]]. ''Birds of Kenya and Northern Tanzania.'' Editio "Field Guide." Princeton University Press. ISBN 0-691-01022-6. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Bucerotidae|Bucerotidas}} {{Wikispecies|Bucerotidae|Bucerotidas}} * ''Encyclopaedia Britannica. "Hornbill." [[1911]] * [http://ibc.lynxeds.com/family/hornbills-bucerotidae Pelliculae bucerotidarum.] Internet Bird Collection. * [https://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=553435 ITIS Taxonometric Report Data.] * [http://www.birding.in/orders/bucerotiformes.htm Aves Indiae.] * [https://web.archive.org/web/20120718041755/http://www.coraciiformestag.com/Conservation/Conservation.htm Conservatio bucerotidarum.] Hornbill Specialist Group, [[IUCN]]. * [https://web.archive.org/web/20090104095521/http://www.birdlife.org/datazone/species/index.html?action=SitHTMDetails.asp&sid=18013&m=0 Sanctuarium Vitae Ferae Insulae Narcondam.] {{Myrias|Biologia}} [[Categoria:Bucerotidae| ]] [[Categoria:Bucerotiformes|*]] qpw081fvojvvr02b9miqzot0e6lmmsm 0 282628 3975808 3975342 2026-07-30T17:01:58Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3975808 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Dopamina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.661.html 661] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/681 681] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://www.drugbank.ca/drugs/DB00988 DB00988] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Dopamine.svg|200px|Dopamina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Dopamine 3D ball.png|200px|Dopamina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|2}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 153.181 g/mol |- |} '''Dopamina'''<ref>Cfr. "'''Dopaminae'''-β hydroxylase (DBH) ...", apud {{cite journal | last1 = Vogt | first1 = Brent A. | last2 = Hof | first2 = Patrick R. | last3 = Friedman | first3 = David P. | last4 = Sikes | first4 = Robert W. | last5 = Vogt | first5 = Leslie J. | date = 4 [[Martius|Martiis]] 2008 | title = Norepinephrinergic Afferents and Cytology of the Macaque Monkey Midline, Mediodorsal, and Intralaminar Thalamic Nuclei | url = https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2649766/ | journal = Brain Structure and Function | volume = 212 | issue = 6 | pages = 465–479 | doi = 10.1007/s00429-008-0178-0 | access-date = 23 [[Aprilis]] 2023 }}</ref><ref>Fortasse vide etiam "''dopaminae''" apud (p. 11) {{cite web | url = https://www.medicina.unina.it/zit/pagine/meding/DIDACTICS/4ANNO/PHARMACOLOGY%20%20II%20-%202022-23.pdf | title = Integrated Course of Medical Pharmacology and Toxicology II | author = [[Universitas Neapolitana]] | year = 2022 | access-date = 23 [[Aprilis]] 2023 }}</ref> vel '''dopaminum'''<ref>[https://books.google.de/books?id=UnigBgAAQBAJ&pg=PA711&dq=dopaminum&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwiSqau0zvbjAhVtsYsKHfrZDOQQ6AEIKDAA#v=onepage&q=dopaminum&f=false Fons nominis Latini] in libro Theodesco.</ref> est [[compositum chemicum|compositum organicum]] [[aminum]] et [[neurotransmissor]] in [[cerebrum|cerebro]], in quo systemata et [[systema remunerationis|remunerationis]] et [[systema extrapyramidale|extrapyramidale]] (motuum) moderatur. In nonnullis cerebri structuris dopamina abunde invenitur, ut in [[substantia nigra]] quae [[axon|axones]] ad [[Striatum|striatum]] proicit. Inopia dopaminae [[morbus Parkinson|morbo Parkinson]] tamquam signum morbi proprium attribuebatur. [[Receptorium neurotransmissoris|Receptoria neurotransmissoris]] quae ad dopaminam spectant, ''dopaminergica'' nominantur. == Natura chemica == [[Nomen proprium|Nomen]] [[IUPAC]] est 4-(2-amino-aethyl)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholaminum]], quare dopaminae greges et [[catecholum]] et [[aminum]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Mesocortical pathway.svg|thumb|Dopaminergicae viae mesocorticalis et nigrostriatalis.]] Postquam ex enzymatica actione ''DOPA decarboxylasis'' e DOPA creata est dopamina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per [[Transportator neurotransmissoris|transportatores]] VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam in [[Synapsis chemica|rimam synapticam]] emissa est celeriter per transportatores DAT e fluxu intrante [[ion|iontium]] [[Natrium|Na]]+ pendentes a [[Cellula glialis|cellulis glialibus]] et [[neuron|neuronibus]] proximis reciperatur ne effectus eius diuturnior fieret. Eos ipsos transportatores [[cocainum]] obstruere potest dum eis ligatur. Ita actionem [[Psychotropicum|psychotropicam]] suam exhibet dum degradationem dopaminae molecularum impedit quae in rima cumulantur. Dopamina per [[enzymum]] [[dopaminum beta-hydroxylasis|dopamini beta-hydroxylasis]] in [[neurotransmissor]]em [[noradrenalina]]m quoque converti potest. == Physiologia == In [[organismus|organismo]], dopamina est et [[hormon]] et [[neurotransmissor]].<ref>{{cite journal |authors=Franco R., Reyes-Resina I., Navarro G. |title=Dopamine in Health and Disease: Much More Than a Neurotransmitter |journal=Biomedicines |year=[[2021]] |month=Ian |month=Ian |volume=9 |issue=2 |pages=109 |url=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33499192/}}.</ref> Synthesis imprimis ex [[aminoacidum|aminoacido]] [[phenylalanina]] fit, quae et ipsa per aminoacida [[tyrosina|tyrosinam]] et [[laevodopa]]m (L-DOPA, 3,4-dihydroxyphenylalanina) in dopaminam convertitur. Degradatio dopaminae per enzyma [[monoaminorum oxidasis B|MAO-B]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in cytoplasmate fit. [[Medicamentum pharmaceuticum|Medicamenta]] illa enzyma inhibentia sunt [[Antidepressivum|antidepressivorum]] vice funguntur. === Dopamina neurotransmissor === In [[systema nervosum centrale|systemate nervoso centrali]] dopamina est [[neurotransmissor]], qui [[receptorium dopaminergicum|receptoria dopaminergica]], ut [[receptorium dopaminae D2|D₂]] aut [[receptorium dopamini D3|D₃]], obsidet: receptoria dopamini omnes metabiotropa sunt, hoc est nuntium chemicum per [[proteinum G]] ert [[Nuntius secundarius|secundarium nuntium]] (hic adenylylcyclasim quae [[AMP|AMPc]] ex [[ATP]] producit)) transducunt. Liberatur dopamina praecipue de neuronibus [[substantia nigra|substantiae nigrae]] et [[area tegmentalis ventralis|areae tegmentalis ventralis]]. == Notae == <references /> == Plura legere si cupis == *Marianne O Klein, Daniella S Battagello, Ariel R Cardoso, David N Hauser, Jackson C Bittencourt, Ricardo G Correa. "[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11469830/ Dopamine: Functions, Signaling, and Association with Neurological Diseases]", ''Cellular and Molecular Neurobiology'', 2018: 31–59. *Mingan Li, Lin Zhou, Xiaohui Sun, Yunqi Yang, Ce Zhang, Tian Wang, Fenghua Fu. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0753332221012440 Dopamine, a co-regulatory component, bridges the central nervous system and the immune system]", ''Biomedicine & Pharmacotherapy'', 2022: 112458 **Yadollah Ranjbar-Slamloo et Zeinab Fazlali. "[https://www.frontiersin.org/journals/molecular-neuroscience/articles/10.3389/fnmol.2019.00334/full Dopamine and Noradrenaline in the Brain; Overlapping or Dissociate Functions?]", ''Front. Mol. Neurosci.'', 2019 *Luisa Speranza, Maria Concetta Miniaci, Floriana Volpicelli. "[https://www.mdpi.com/2227-9059/13/2/492 The Role of Dopamine in Neurological, Psychiatric, and Metabolic Disorders and Cancer: A Complex Web of Interactions]", ''Biomedicines'', 2025: 492 {{NexInt}} * [[Lobus frontalis]] * [[Noradrenalinum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Via dopaminergica]] == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Dopamine dopaminam] spectant [[Categoria:Amphetaminum]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Dopaminum| ]] [[Categoria:Hormonta]]<!--i.e., hypothalami + "of the hypothalamic-pituitary-prolactin axis"--> [[Categoria:Incitamenta]] [[Categoria:Libido]] [[Categoria:Neurotransmissores]] [[Categoria:Phenethylamina]] [[Categoria:Systema dopaminergicum (dopaminum)|!]]<!--etiam: Cardiac stimulants Dopamine agonists Inotropic agents Norepinephrine-dopamine releasing agents TAAR1 agonists Biology of attention deficit hyperactivity disorder Peripherally selective drugs Human female endocrine system--> 7mtbq9vz3aubl6qilkh8pqbueqep181 3975809 3975808 2026-07-30T17:02:10Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3975809 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" |+ '''Dopamina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.661.html 661] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/681 681] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://www.drugbank.ca/drugs/DB00988 DB00988] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Dopamine.svg|200px|Dopamina]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Dopamine 3D ball.png|200px|Dopamina]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|8|H|11|N|O|2}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 153.181 g/mol |- |} '''Dopamina'''<ref>Cfr. "'''Dopaminae'''-β hydroxylase (DBH) ...", apud {{cite journal | last1 = Vogt | first1 = Brent A. | last2 = Hof | first2 = Patrick R. | last3 = Friedman | first3 = David P. | last4 = Sikes | first4 = Robert W. | last5 = Vogt | first5 = Leslie J. | date = 4 [[Martius|Martiis]] 2008 | title = Norepinephrinergic Afferents and Cytology of the Macaque Monkey Midline, Mediodorsal, and Intralaminar Thalamic Nuclei | url = https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2649766/ | journal = Brain Structure and Function | volume = 212 | issue = 6 | pages = 465–479 | doi = 10.1007/s00429-008-0178-0 | access-date = 23 [[Aprilis]] 2023 }}</ref><ref>Fortasse vide etiam "''dopaminae''" apud (p. 11) {{cite web | url = https://www.medicina.unina.it/zit/pagine/meding/DIDACTICS/4ANNO/PHARMACOLOGY%20%20II%20-%202022-23.pdf | title = Integrated Course of Medical Pharmacology and Toxicology II | author = [[Universitas Neapolitana]] | year = 2022 | access-date = 23 [[Aprilis]] 2023 }}</ref> vel '''dopaminum'''<ref>[https://books.google.de/books?id=UnigBgAAQBAJ&pg=PA711&dq=dopaminum&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwiSqau0zvbjAhVtsYsKHfrZDOQQ6AEIKDAA#v=onepage&q=dopaminum&f=false Fons nominis Latini] in libro Theodesco.</ref> est [[compositum chemicum|compositum organicum]] [[aminum]] et [[neurotransmissor]] in [[cerebrum|cerebro]], in quo systemata et [[systema remunerationis|remunerationis]] et [[systema extrapyramidale|extrapyramidale]] (motuum) moderatur. In nonnullis cerebri structuris dopamina abunde invenitur, ut in [[substantia nigra]] quae [[axon|axones]] ad [[Striatum|striatum]] proicit. Inopia dopaminae [[morbus Parkinson|morbo Parkinson]] tamquam signum morbi proprium attribuebatur. [[Receptorium neurotransmissoris|Receptoria neurotransmissoris]] quae ad dopaminam spectant, ''dopaminergica'' nominantur. == Natura chemica == [[Nomen proprium|Nomen]] [[IUPAC]] est 4-(2-amino-aethyl)-[[benzinum|benzino]]-1,2-diolum. Simul est [[catecholaminum]], quare dopaminae greges et [[catecholum]] et [[aminum]] insunt. <gallery> Fasciculus:Brenzcatechin.svg|[[Catecholum]] Fasciculus:Fenyloetyloamina.svg|Phenyl-aethyl-aminum </gallery> == Biochemia == [[Fasciculus:Mesocortical pathway.svg|thumb|Dopaminergicae viae mesocorticalis et nigrostriatalis.]] Postquam ex enzymatica actione ''DOPA decarboxylasis'' e DOPA creata est dopamina in [[Vesicula synaptica|vesiculas synapticas]] per [[Transportator neurotransmissoris|transportatores]] VMAT ('''V'''esicularis '''M'''ono'''A'''mini '''T'''ransportator) cumulatur. Postquam in [[Synapsis chemica|rimam synapticam]] emissa est celeriter per transportatores DAT e fluxu intrante [[ion|iontium]] [[Natrium|Na]]+ pendentes a [[Cellula glialis|cellulis glialibus]] et [[neuron|neuronibus]] proximis reciperatur ne effectus eius diuturnior fieret. Eos ipsos transportatores [[cocainum]] obstruere potest dum eis ligatur. Ita actionem [[Psychotropicum|psychotropicam]] suam exhibet dum degradationem dopaminae molecularum impedit quae in rima cumulantur. Dopamina per [[enzymum]] [[dopaminum beta-hydroxylasis|dopamini beta-hydroxylasis]] in [[neurotransmissor]]em [[noradrenalina]]m quoque converti potest. == Physiologia == In [[organismus|organismo]], dopamina est et [[hormon]] et [[neurotransmissor]].<ref>{{cite journal |authors=Franco R., Reyes-Resina I., Navarro G. |title=Dopamine in Health and Disease: Much More Than a Neurotransmitter |journal=Biomedicines |year=[[2021]] |month=Ian |month=Ian |volume=9 |issue=2 |pages=109 |url=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33499192/}}.</ref> Synthesis imprimis ex [[aminoacidum|aminoacido]] [[phenylalanina]] fit, quae et ipsa per aminoacida [[tyrosina|tyrosinam]] et [[laevodopa]]m (L-DOPA, 3,4-dihydroxyphenylalanina) in dopaminam convertitur. Degradatio dopaminae per enzyma [[monoaminorum oxidasis B|MAO-B]] in [[Mitochondrium|mitochondriis]] et [[catechol-O-methyltransferasis|COMT]] in cytoplasmate fit. [[Medicamentum pharmaceuticum|Medicamenta]] illa enzyma inhibentia sunt [[Antidepressivum|antidepressivorum]] vice funguntur. === Dopamina neurotransmissor === In [[systema nervosum centrale|systemate nervoso centrali]] dopamina est [[neurotransmissor]], qui [[receptorium dopaminergicum|receptoria dopaminergica]], ut [[receptorium dopaminae D2|D₂]] aut [[receptorium dopamini D3|D₃]], obsidet: receptoria dopamini omnes metabiotropa sunt, hoc est nuntium chemicum per [[proteinum G]] ert [[Nuntius secundarius|secundarium nuntium]] (hic adenylylcyclasim quae [[AMP|AMPc]] ex [[ATP]] producit)) transducunt. Liberatur dopamina praecipue de neuronibus [[substantia nigra|substantiae nigrae]] et [[area tegmentalis ventralis|areae tegmentalis ventralis]]. == Notae == <references /> == Plura legere si cupis == *Marianne O Klein, Daniella S Battagello, Ariel R Cardoso, David N Hauser, Jackson C Bittencourt, Ricardo G Correa. "[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11469830/ Dopamine: Functions, Signaling, and Association with Neurological Diseases]", ''Cellular and Molecular Neurobiology'', 2018: 31–59. *Mingan Li, Lin Zhou, Xiaohui Sun, Yunqi Yang, Ce Zhang, Tian Wang, Fenghua Fu. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0753332221012440 Dopamine, a co-regulatory component, bridges the central nervous system and the immune system]", ''Biomedicine & Pharmacotherapy'', 2022: 112458 *Yadollah Ranjbar-Slamloo et Zeinab Fazlali. "[https://www.frontiersin.org/journals/molecular-neuroscience/articles/10.3389/fnmol.2019.00334/full Dopamine and Noradrenaline in the Brain; Overlapping or Dissociate Functions?]", ''Front. Mol. Neurosci.'', 2019 *Luisa Speranza, Maria Concetta Miniaci, Floriana Volpicelli. "[https://www.mdpi.com/2227-9059/13/2/492 The Role of Dopamine in Neurological, Psychiatric, and Metabolic Disorders and Cancer: A Complex Web of Interactions]", ''Biomedicines'', 2025: 492 {{NexInt}} * [[Lobus frontalis]] * [[Noradrenalinum]] * [[Systema excitans reticulare ascendens]] * [[Via dopaminergica]] == Nexus externi == * [[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Dopamine dopaminam] spectant [[Categoria:Amphetaminum]] [[Categoria:Catecholamina]] [[Categoria:Dopaminum| ]] [[Categoria:Hormonta]]<!--i.e., hypothalami + "of the hypothalamic-pituitary-prolactin axis"--> [[Categoria:Incitamenta]] [[Categoria:Libido]] [[Categoria:Neurotransmissores]] [[Categoria:Phenethylamina]] [[Categoria:Systema dopaminergicum (dopaminum)|!]]<!--etiam: Cardiac stimulants Dopamine agonists Inotropic agents Norepinephrine-dopamine releasing agents TAAR1 agonists Biology of attention deficit hyperactivity disorder Peripherally selective drugs Human female endocrine system--> h3gg9577xraic143l1lbuhkxo4blj34 0 284194 3975783 3485675 2026-07-30T15:18:59Z Xqbot 9619 rectificatio redirectionis duplicis → [[Albertus Gore]] 3975783 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Albertus Gore]] k9rx40tifwh9az0xmdrl8n9zmlp9ev7 0 284531 3975886 3971535 2026-07-31T05:38:43Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 5 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975886 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Biblioteca Nacional de España en Madrid.jpg|alt=|thumb|Frons principalis Bibliothecae Nationalis [[Matritum|Matriti]].]] '''Bibliotheca Nationalis Hispaniae''' ([[Hispanice]] ''Biblioteca Nacional de España'') est [[bibliotheca]] quae, [[organismus liber]] appellata,<ref>Art. 1.1 RD 1638/2009</ref> deposita patrimonii bibliographici et documentarii [[Hispania]]e tenet. Haec [[institutio]], fontibus bibliographicis coniungendis, perscribendis, conservandisque dicata, triginta fere milliones rerum intra fines nationales ex [[saeculum 18|saeculo XVIII]] editarum tenet, inter quas [[liber|libri]], [[periodicum|periodica]], [[magazina]]e, [[tabula geographica|tabulae geographicae]], [[sonus|soni]] impressi, [[adumbratio]]nes, [[partitura]]e [[musica]]e, [[libellus|libelli]]. [[Fasciculus:BNE logo.svg|thumb|upright=0.4|left|[[Logotypus]] bibliothecae.]] [[Fasciculus:Biblioteca Madrid.jpg|thumb|Effigies Sancti [[Isidorus Hispalensis|Isidori Hispalensis]] iuxta gradus bibliothecae sedentis. Opus [[Iosephus Alcoverro|Iosephi Alcoverro y Amorós]].]] [[Fasciculus:Biblioteca Nacional España.jpg|thumb|upright=0.8|Singulae partes fastigiii bibliothecae.]] [[Fasciculus:Biblioteca Nacional, en La Ilustración Artística.jpg|thumb|upright=0.8|[[Aedificium]] Bibliothecae Nationalis Hispania anno [[1904]] exstructum in ''[[La Ilustración Artística]],'' [[periodicum|periodico]] [[Barcinona]]e edito, depingitur.]] [[Fasciculus:Biblioteca Nacional 2013-04 Spain 081.jpg|thumb|upright=0.8|Frons aedificii trecentos blbliothecae annos commemorat.]]<!-- [[Fasciculus:Biblioteca Nacional de España (Madrid) 09.jpg|thumb|upright=0.8|Bibliotheca Nationalis Hispaniae Matriti sita est.]]--> [[Fasciculus:Biblioteca Nacional de España (Madrid) 02.jpg|thumb|upright=0.8|''Allegoria Hispaniae.'' [[Statua]] ab [[Augustus Querol|Augusto Querol]] sculpta et supra aedificium posita.]] [[Fasciculus:Page of Lay of the Cid.jpg|thumb|upright=0.8|[[Pagina]] in [[manuscriptum|manuscripto]] ''[[Cantar de mio Cid]],'' [[poema epicum|poematis epici]] de [[Rodericus Didaci|Roderico Didaci]] aetate [[Recuperatio Hispanica|Recuperationis Hispanicae]] compositi, quod bibliotheca conservat.]] [[Fasciculus:Menéndez y Pelayo Biblioteca Nacional España.jpg|thumb|upright=0.8|''[[Marcellinus Menéndez y Pelayo]].'' Statua in vestibulo bibliothecae posita.]] Bibliotheca Nationalis bibliographicum patrimonium civicum per catalogum rerum in bibliotheca contentarum disseminat, atque omnibus procul per [[situs interretialis|situm interretialem]],<ref>[https://web.archive.org/web/20090221011303/http://www.bne.es/ Situs interretialis Bibliothecae Nationalis Hispaniae].</ref> qui praecipuas res bibliographicas praebet, ac per permutationes interbibliothecarias praesto est. Lectores ad collectiones digitales penetrare possunt per [[Bibliotheca Digitalis Hispanica|Bibliothecam Digitalem Hispanicam]].<ref>[http://bdh.bne.es Situs interretialis Bibliothecae Nationalis Hispaniae.]</ref> [[Museum]] bibliothecae collectiones, operationes, [[historia]]mque Bibliothecae Nationalis conservat. Bibliotheca etiam rationes hodiernorum eventuum [[cultura]]lium producit.<ref>[https://web.archive.org/web/20211026154048/http://www.bne.es/es/Actividades/ "Actividades culturales de la Biblioteca Nacional de España."]</ref> Principalis bibliothecae sedes in [[paseo de Recoletos]] apud [[Palatium Bibliothecae et Museorum Nationalium]] patet, [[aedificium]] cum [[Museum Archaeologicum Nationale Hispaniae|Museo Archaeologico Nationali]] communicatum. Praeterea, bibliotheca alteram sedem [[Complutum (Hispania)|Compluti]] habet, in [[urbs|urbe]] [[Universitas Compluti Urbis|universitariá]], quae 35 fere [[chiliometrum|chiliometra]] ad [[septentrio]]nes et [[oriens|orientem]] medii [[Matritum|Matriti]] iacet. Rector hoc tempore est [[Anna Santos Aramburo]], anno [[2013]] creata.<ref>[http://cultura.elpais.com/cultura/2013/02/18/actualidad/1361192058_186498.html "Cultura releva a la directora de la Biblioteca Nacional,"] ''El País.''</ref> Inter priores rectores erant [[Gloria Pérez-Salmerón]] (2010–2013), [[Milagros del Corral]] (2007-2010), [[Ioannes Paulus Fusi]] [[historicus]] (1996–2000), et [[Rosa Regàs]] [[auctor]] (2004–2007). Bibliothecae sunt 1025 fere conducti alii. Bibliotheca, nomine Bibliotheca Publica Palatii ([[Hispanice]] ''Biblioteca Pública de Palacio''), a [[Philippus V (rex Hispaniae)|Philippo V]] [[rex|rege]] anno [[1712]] condita est {{NexInt}} *[[Bellum civile Hispanicum]] *[[Bibliotheca Digitalis Hispanica]] *[[Bibliotheca Europaea]] *[[Expositio Historica Americana]] *[[Ministerium Culturae (Hispania)]] ==Notae== <references/> ==Bibliographia== *Bibliotheca Nationalis Hispaniae. [[2011]]. "Historia de la Biblioteca Nacional de España." Matriti. [https://web.archive.org/web/20111216014042/http://www.bne.es/opencms/es/LaBNE/Historia/docs/historia_BNE.pdf PDF.] *Carrión Gútiez, Manuel. [[1996]]. ''La Biblioteca Nacional.'' Matriti: Biblioteca Nacional. ISBN 8481811491. *Dexeus, Mercedes. [[2008]]. "El Cuerpo Facultativo en los comienzos de la aplicación de la tecnología informática a las bibliotecas." Matriti: Cuerpo Facultativo de Archiveros, Bibliotecarios y Arqueólogos: Pasado, presente y futuro. [https://web.archive.org/web/20160304133958/http://www.mcu.es/principal/docs/novedades/2008/150Aniversario_MercedesDexeus.pdf PDF.] *Cruz Pérez, Fernando Javier de la. [[2008]]. ''Los cómics de Francisco Ibáñez.'' Cuenca: Ediciones de la Universidad de Castilla-La Mancha. ISBN 978-84-8427-600-5. *España. [[1971]]. (18 de noviembre de 1971). "Orden de 30 de octubre de 1971, por la que se aprueba el Reglamento del Instituto Bibliográfico Hispánico, cuyo capítulo II regula el Depósito Legal." ''Boletín Oficial del Estado'' (276): 18572-18576, 18 Novembris 1971. [https://web.archive.org/web/20190607025043/https://boe.es/boe/dias/1971/11/18/pdfs/A18572-18576.pdf PDF.] *España. [[1973]]. "Orden de 20 de febrero de 1973 del Ministerio de Educación y Ciencia por la que se modifican algunos artículos del Reglamento del Instituto Bibliográfico Hispánico." ''Boletín Oficial del Estado'' (54): 4252-53, 3 Martii 1973. [https://web.archive.org/web/20200428155425/https://boe.es/boe/dias/1973/03/03/pdfs/A04252-04253.pdf PDF.] *García Ejarque, Luis. [[1992]]. "Biblioteca Nacional de España." ''Boletín de la Anabad'' 42 (3-4): 203-57. ISSN 0210-4164. [http://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=224197 Editio interretialis.] *García Ejarque, Luis. [[1993]]. "Edificios ocupados por la Biblioteca Nacional desde su fundación." ''Revista general de información y documentación'' 2 (2): 173-86. *García Ejarque, Luis. [[1994]]. "Del privilegio de recibir las obras impresas al depósito legal en España." ''Boletín de la Asociación Andaluza de Bibliotecarios'' (37): 9-10. *García Ejarque, Luis. [[1997]]. ''La Real Biblioteca de S.M y su personal (1712-1836).'' Asociación de Amigos de la Biblioteca de Alejandría. ISBN 8479521872. *Guastavino Gallent, Guillermo. [[1962]]. ''El depósito legal de obras impresas en España; su historia, su reorganización y resultados, 1958-1961.'' Matriti: Dirección General de Archivos y Bibliotecas. OCLC 6467776. *Lunn, Jean. [[1988]]. ''Recomendaciones para legislación de depósito legal'' (Francice). Textus conversus ab Alicia Girón. Matriti: Ministerio de Cultura, Dirección general del libro y bibliotecas. ISBN 8474834570. *Martín Abad, Julián. [[1992]]. "Crecimiento de la colección de Manuscritos de la Biblioteca Nacional en el siglo XIX: breves apuntes para una historia necesaria»." ''Boletín de la ANABAD'' 42 (1): 97-117. *Martín Abad, Julián. [[2002]]. ''Nuevos ingresos de impresos antiguos en la Biblioteca Nacional: siglos XVI-XIX.'' Matriti: Biblioteca Nacional. *Martín Abad, Julián. [[2010]]. ''Catálogo bibliográfico de la colección de manuscritos de la Biblioteca Nacional de España.'' Matriti: Biblioteca Nacional. *Navarro Tomás, Tomás. [[2005]]. "Archivos y bibliotecas de la República Española durante la guerra." ''Biblioteca en guerra.'' Matriti: Biblioteca Nacional de España. ISBN 8488699832. *Oliván Plazaola, Montserrat. [[2009]]. "Situación del depósito legal en España»." ''Archives et Bibliothèques de Belgique, Archief-en Bibliotheekwezen in België'' 80: 146-55. *La Real Biblioteca Pública. [[2004]]. ''1711-1760 de Felipe a Fernando VI.'' Matriti: Biblioteca Nacional. *Sánchez Mariana, Manuel [[1993]]. ''Bibliófilos españoles: desde sus orígenes hasta los albores del siglo XX.'' Matriti: Biblioteca Nacional. *Sánchez Mariana, Manuel. [[1996]]. "La formación del fondo bibliográfico de la Biblioteca Real Pública." In ''El libro en Palacio y otros estudios bibliográficos,'' ed. María Luisa López-Vidriero et Pedro M. Cátedra, 265-277. Salamancae: Ediciones Universidad de Salamanca. *Santiago Páez, Elena. [[1992]]. "Los fondos del Servicio de Dibujos y Grabados de la Biblioteca Nacional." ''Boletín de la ANABAD'' 42: 117-50. ==Nexus externi== {{CommuniaCat|Biblioteca Nacional de España|Bibliothecam Nationalem Hispaniae}} *[https://web.archive.org/web/20090221011303/http://www.bne.es/ Situs interretialis bobliothecae proprius.] *[https://web.archive.org/web/20211224140129/http://www.xn--espaaescultura-tnb.es/es/temas/bibliotecas/ Archiva et bibliothecae in situ interretiali Ministerii Culturae Hispanici perscriptae.] *[https://web.archive.org/web/20201101032228/http://blog.bne.es/ Bibliothecae blog.] *[http://bdh.bne.es Bibliotheca Digitalia Hispanica.] *[https://web.archive.org/web/20160421175010/https://sede.bne.gob.es/ Electronica bibliothecae sedes.] *[https://web.archive.org/web/20190607084158/http://www.bne.es/es/LaBNE/MemoriasBN/docs/memoria_2011.pdf "Biblioteca Nacional de España: Memoria 2011" (PDF).] *[https://web.archive.org/web/20190607084222/http://www.bne.es/es/Micrositios/Guias/FolletosServicios/resources/docs/FolletoServPrestamo.pdf Libellus de collectionibus librorum in bibliotheca.] *[https://web.archive.org/web/20120617031907/http://www.bne.es/es/Servicios/InformacionPractica/docs/guiadellector.pdf Dux lectoris.] *[http://www.rtve.es/alacarta/videos/cronicas/cronicas-biblioteca-nacional-solo-libros/2321028/ "Crónicas - Biblioteca Nacional," non solum de libris.] ''A la Carta,'' televisio et radiophonica (rtve.es). *[https://web.archive.org/web/20191207034212/http://www.bne.es/es/Servicios/SalasConsulta/SaladeAlcaladeHenares/ Sedes bibliothecae ad Alcalá de Henares.] [[Categoria:Bibliothecae nationales|Hispania]]<!-- [[Categoria:Bibliotheca Nationalis Hispaniae| ]]--> [[Categoria:Constituta 1712]] [[Categoria:Matritum]]<!-- [[Categoria:Archivos de fotografía]] [[Categoria:Paseo de Recoletos]]--> bxqns0u4qnn8qsnxcypfn7riqanfahy 0 286370 3975822 3971825 2026-07-30T18:13:49Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975822 wikitext text/x-wiki {{cautio}} {| class="wikitable floatright" |+ '''Atropinum''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | ''[[ChemSpider]]'' || style="font-size: 85%" | [http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.10194105.html 10194105] |- | style="font-size: 85%" | [[PubChem]] || style="font-size: 85%" | [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/174174 174174] |- | style="font-size: 85%" | [[DrugBank]] || style="font-size: 85%" | [https://web.archive.org/web/20200910175848/https://www.drugbank.ca/drugs/DB00572 DB00572] |- ! colspan="2" | Natura chemica |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Atropine.svg|200px|Atropinum]] |- | style="text-align: center" colspan="2" | [[Fasciculus:Atropine-D-isomer-from-DL-xtal-2004-3D-balls.png|200px|D-Atropinum]] |- | style="font-size: 85%" | [[Formula chemica|Formula summarum]] || style="font-size: 85%" | {{chem|C|17|H|23|N|O|3}} |- | style="font-size: 85%" | [[Massa molaris]] || style="font-size: 85%" | 289.369 g/mol |- ! colspan="2" | Natura pharmacologica |- | style="font-size: 85%" | Codex ATC || style="font-size: 85%" | {{ATC|A03BA|01}}<br />{{ATC|S01FA|01}} |- | style="font-size: 85%" | [[Semivita biologica]] || style="font-size: 85%" | 2 horae |- | style="font-size: 85%" | [[Metabolismus]] || style="font-size: 85%" | 15%-50% non mutatum |- | style="font-size: 85%" | Excretio || style="font-size: 85%" | [[ren]]ibus |- ! colspan="2" | Ad usum therapeuticum |- | style="font-size: 85%" | Applicatio || style="font-size: 85%" | per os, i.v., i.m.,<br />rectaliter |- | style="font-size: 85%" | MedlinePlus || style="font-size: 85%" | [https://medlineplus.gov/druginfo/meds/a6682487.html a6682487]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Ling|Anglice}} |} '''Atropinum''' est [[medicamentum pharmaceuticum]] contra virtutes [[gas irritans|gasorum irritantium]] atque [[intoxicatio]]nem [[pesticidum|pesticidiis]]. Interdum in [[anaesthesia]] contra [[bradycardia]]m (pulsum tardum) vel [[hypersalivatio]]nem adhibetur. Actionem principalem in [[systema nervosum autonomicum|systemate nervoso autonomico]] exercet, ubi [[Receptorium acetylcholini#Receptoria cholinergica|receptoriis muscarinicis]] occurit. Ii atropini effectus ''anticholinergici'' vocatur. Nota est dilatatio pupillae. == Natura Atropini == === Natura chemica === Nomen [[Unio internationalis chemiae purae applicatae|IUPAC]] est 8-methyl-8-azabicyclo[3.2.1]oct-3-ilo) 3-hydodroxy-2-phenylpropanoatum, [[massa molaris]] sua 289.369 g/mol. <gallery> Fasciculus:Tropane 2.svg|[[Tropanum]] Fasciculus:Ester-general.svg|[[Ester]] Fasciculus:Benzene circle.svg|[[Benzenum]] </gallery> === Natura pharmacologica === Atropinum est medicamentum cum virtutibus [[Acetylcholinum|anticholinergicis]]. [[Systema classificationis Anatomicum Therapeuticum Chemicumque|Codices ATC]] sunt {{ATC|A03BA|01}} atque {{ATC|S01FA|01}}. === Doses === [[Dosis diurna definita]] (DDD) est 1.5 mg per die p.o.<ref>[https://www.whocc.no/atc_ddd_index/?code=A03BA&showdescription=no Systema classificationis Anatomicum Therapeuticum Chemicumque, cap. A03BA cum Atropini referentia]</ref> == Notae == <references/> {{NexInt}} * [[Atropa belladonna]] * [[Pupilla]] [[Categoria:Entheogena]] [[Categoria:Systema nervosum autonomicum]] eiq16084q9p3rw47qu5naqpvx9lgwez 0 289917 3975786 3959204 2026-07-30T15:55:10Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3975786 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" ! colspan="3" style="background-color:#ffe000;" | Ganglion autonomicum |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | [[Terminologia Anatomica|TA]] || style="font-size: 85%" | [http://www.unifr.ch/ifaa/Public/EntryPage/TA98%20Tree/Entity%20TA98%20EN/14.2.00.008%20Entity%20TA98%20EN.htm A14.2.00.008] |- ! colspan="2" | Anatomia |- | colspan="3" style="text-align:center" | <div style="position: relative;">[[Fasciculus:Gray839.png|300px|Systema nervosum autonomicum]]</div> |- | colspan="3" style="font-size:85%; width:300px" | Systema nervosum autonomicum cum ganglionibus autonomicis in parte sympathica (rubre) cum [[truncus sympathicus|trunci sympathici]] ganglionibus velut parte in parasympathica (caerulee) cum ganglionibus organorum viciniis. |} '''Ganglion autonomicum'''<ref name="FCAT">Federative Committee on Anatomical Terminology (1998). ''Terminologia Anatomica''. Stutgardiae: Thieme</ref> est aggregatio [[Neuron|neurocytorum]] corporum ([[Perikaryon|perikarya]] dictorum) intra [[systema nervosum autonomicum]]. Ganglia sympathica [[truncus sympathicus|truncum sympathicum]] non procul ab [[medulla spinalis|medulla spinali]] formant, at ganglia ''parasympathica'' in organorum proximitate inveniuntur. In ganglionibus nervi ''praeganglionares'' cum ''postganglionaribus'' inter se nectant. Neurotransmissor communis nervorum ''praeganglionarium'' est [[acetylcholinum]] (ACh), et in parte sympathica et parasympathica. Utriusque partis receptoria quoque eadem [[receptorium acetylcholini nicotinicum|''nicotinica'']] sunt. == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Acetylcholine.svg|[[Acetylcholinum]] est neurotransmissor '''ganglionorum autonomicorum.''' Fasciculus:NACh receptor.PNG|Receptorio nicotinico [[canalis ionticus]] est. </gallery> == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Synapsis chemica]] == Nexus externi == * ''libretexts.org'': [https://med.libretexts.org/Bookshelves/Anatomy_and_Physiology/Book%3A_Anatomy_and_Physiology_(Boundless)/14%3A_Autonomic_Nervous_System/14.2%3A_Structure_of_the_Autonomic_Nervous_System/14.2B%3A_Autonomic_Ganglia autonomic ganglia] {{Ling|Anglice}} {{biologia-stipula}} [[Categoria:Systema nervosum autonomicum]] sxvuyjyc9plhq3c0k17f5wqnif4g39j 3975787 3975786 2026-07-30T15:56:24Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3975787 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable floatright" ! colspan="3" style="background-color:#ffe000;" | Ganglion autonomicum |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | [[Terminologia Anatomica|TA]] || style="font-size: 85%" | [http://www.unifr.ch/ifaa/Public/EntryPage/TA98%20Tree/Entity%20TA98%20EN/14.2.00.008%20Entity%20TA98%20EN.htm A14.2.00.008] |- ! colspan="2" | Anatomia |- | colspan="3" style="text-align:center" | <div style="position: relative;">[[Fasciculus:Gray839.png|300px|Systema nervosum autonomicum]]</div> |- | colspan="3" style="font-size:85%; width:300px" | Systema nervosum autonomicum cum ganglionibus autonomicis in parte sympathica (rubre) cum [[truncus sympathicus|trunci sympathici]] ganglionibus velut parte in parasympathica (caerulee) cum ganglionibus organorum viciniis. |} '''Ganglion autonomicum'''<ref name="FCAT">Federative Committee on Anatomical Terminology (1998). ''Terminologia Anatomica''. Stutgardiae: Thieme</ref> est aggregatio [[Neuron|neurocytorum]] corporum ([[Perikaryon|perikarya]] dictorum) intra [[systema nervosum autonomicum]]. Ganglia sympathica [[truncus sympathicus|truncum sympathicum]] non procul ab [[medulla spinalis|medulla spinali]] formant, at ganglia ''parasympathica'' in organorum proximitate inveniuntur. In ganglionibus nervi ''praeganglionares'' cum ''postganglionaribus'' conectuntur. Neurotransmissor communis nervorum ''praeganglionarium'' est [[acetylcholinum]] (ACh), et in parte sympathica et parasympathica. Utriusque partis receptoria quoque eadem [[receptorium acetylcholini nicotinicum|''nicotinica'']] sunt. == Pinacotheca == <gallery> Fasciculus:Acetylcholine.svg|[[Acetylcholinum]] est neurotransmissor '''ganglionorum autonomicorum.''' Fasciculus:NACh receptor.PNG|Receptorio nicotinico [[canalis ionticus]] est. </gallery> == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Synapsis chemica]] == Nexus externi == * ''libretexts.org'': [https://med.libretexts.org/Bookshelves/Anatomy_and_Physiology/Book%3A_Anatomy_and_Physiology_(Boundless)/14%3A_Autonomic_Nervous_System/14.2%3A_Structure_of_the_Autonomic_Nervous_System/14.2B%3A_Autonomic_Ganglia autonomic ganglia] {{Ling|Anglice}} {{biologia-stipula}} [[Categoria:Systema nervosum autonomicum]] 18a3kwum6ehfghdsufj9a8d4i6abch3 0 290131 3975925 3713420 2026-07-31T11:36:20Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975925 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} {{Taxobox | name = ''Casuarius'' | fossil_range = {{Fossil range|5|0}}<small>[[Pliocaenum|Pliocaeno]] – Recens</small> | image = Southern Cassowary 7071.jpg | image_caption = ''[[Casuarius casuarius]]'' | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | infraclassis = [[Palaeognathae]] | clade = [[Notopalaeognathae]] | clade = [[Novaeratitae]] | ordo = [[Casuariiformes]] | familia = [[Casuaridae]] | familia_authority = [[Ioannes Iacob Kaup|Kaup]], [[1847]]<ref>{{cite book |title= Official Lists and Indexes of Names and Works in Zoology |editor1=Melville, R. V. |editor2=Smith, J. D. D. |year=1987 |publisher=ICZN |url= https://archive.org/stream/officiallistsind00inte#page/16/mode/1up |page=17 }}.</ref> | genus = '''''Casuarius''''' | genus_authority = [[Maturinus Iacobus Brisson|Brisson]], [[1760]] | type_species=''Casuarius casuarius'' | type_species_authority=[[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], [[1758]] | diversity_link = #Taxonomy, systematics and evolution | diversity = | subdivision_ranks = [[Species]] | subdivision = ''[[Casuarius casuarius]]''<br /><small> ''[[Casuarius unappendiculatus]]''<br /> ''[[Casuarius bennetti]]''<br /> †''[[Casuarius lydekkeri]]''<br /> | synonyms = * ''Casoarius'' <small>Bont.</small> * ''Cela'' <small>Oken 1816</small> * ''Cela'' <small>Moehr 1752 nomen rejectum</small> * ''Rhea'' <small>[[Bernard Germain de Lacépède|Lacépède]] 1800 non Latham 1790</small> * ''Chelarga'' <small>Billberg 1828</small> * ''Oxyporus'' <small>Brookes 1828</small> * ''Thrasys'' <small>Billberg 1828</small> * ''Cassowara'' <small>Perry 1811</small> * ''Hippalectryo'' <small>Gloger 1842</small><ref>{{cite web |title = Part 7- Vertebrates |date = 2007 |publisher = Collection of group names |url = http://mave.tweakdsl.nl/tn/genera7.html |accessdate = 2016-05-04 |archive-url = https://web.archive.org/web/20161005114629/http://mave.tweakdsl.nl/tn/genera7.html |archive-date = 2016-10-05 |url-status = dead }}.</ref> }} '''''Casuarius''''' est [[genus (taxinomia)|genus]] [[aves|avium]] [[classis (taxinomia)|infraclassis]] [[Palaeognathae|Palaeognatharum]] ([[aves sine volatu|avium sine volatu]], [[carina (anatomia)|carina]] in [[sternum|sterno]] carentium), quae in [[silva|silvis]] [[zona tropica|tropicis]] [[Nova Guinea|Novae Guineae]] ([[Papua Nova Guinea|Papuae Novae Guineae]] et [[Indonesia]]e), [[Nusa Tenggara Orientalis|Nusa Tenggara Orientali]], [[Insulae Moluccae|Insulis Moluccis]], et [[Australia]] [[septentrio]]nali [[oriens|orientalique]] [[endemismus|endemicae sunt]].<ref name="Clements, J (2007)">Clements 2007.</ref> Sunt tres [[taxon exstans|taxorum exstantium]] [[species]], quarum frequentissima, ''[[Casuarius casuarius]],'' tertia ab altissima et secunda a gravissima avi est, solum ''[[Struthio camelus|Struthioni camelo]]'' et ''[[Dromaius novaehollandiae|Dromaio novaehollandiae]]'' minor. ''Casuarii'' plerumque [[fructus|fructibus]] [[victus|vescuntur]], sed omnes species penitus [[omnivora]]e sunt, atque varias [[planta]]s (surculis et [[semen|seminibus]] [[poales|graminum]] non exclusis), cum [[fungi]]s, [[invertebrata|invertebratis]], parvisque [[vertebrata|vertebratis]] capiunt. [[Homo|Hominibus]] cautissimi sunt, sed irritati vel territi, ambobus [[canis|canibus]] hominibusque [[vulnus|vulnera]] gravia etiam adeo letalia infligere possunt. ''Casuarius'' quidem periculosissima [[mundus|mundi]] avis saepe appellatur.<ref name="HuffPost 04-2019">{{cite news |last=Mosbergen |first=Dominique |title=‘World’s Most Dangerous Bird’ Kills 75-Year-Old Owner In Florida |work=HuffPost |url=https://www.huffpost.com/entry/cassowary-florida-worlds-dangerous-bird-attack_n_5cb30bdfe4b082aab086ecc5 |date=2019-04-14 |access-date=2019-04-15}}.</ref> == Taxinomia, systematica, [[evolutio]] == Genus ''Casuarius'' a [[Maturinus Iacobus Brisson|Maturino Iacobo Brisson]], [[zoologus|zoologo]] [[Francia|Francico]], in ''Ornithologie'' (1760) erectum est.<ref>{{ cite book | last=Brisson | first=Mathurin Jacques | author-link=Mathurin Jacques Brisson | year=1760 | title=Ornithologie, ou, Méthode contenant la division des oiseaux en ordres, sections, genres, especes & leurs variétés | volume=Volume 1 | language=French, Latin | at=[https://biodiversitylibrary.org/page/36010444 Vol. 1, p. 46], [https://biodiversitylibrary.org/page/36294276 Vol. 5: p. 10, Plate 1 fig 2] | place=Lutetiae | publisher=Jean-Baptiste Bauche }}.</ref> [[Typus generis]] est ''[[Casuarius casuarius]].''<ref>{{ cite book | editor1-last=Mayr | editor1-first=Ernst | editor1-link=Ernst Mayr | editor2-last=Cottrell | editor2-first=G. William | year=1979 | title=Check-list of Birds of the World | volume=Volume 1 | edition=2a | publisher=Museum of Comparative Zoology | place=Cambridge, Massachusetts | page=7 | url=https://biodiversitylibrary.org/page/16108628 }}.</ref> {| class="wikitable" |- ! Imago !! [[Binomen]] !! [[Distributio geographica]] |- |[[Fasciculus:Casuarius casuarius Schönbrunn2008a.jpg|120px]] || ''[[Casuarius casuarius]]'' || [[Nova Guinea]] meridiana, [[Australia]] septentrionalis et orientalis, et [[Aru Islands Regency|Insulae Aru]], plerumque in terris humilibus<ref name="Clements, J (2007)" /> |- |[[Fasciculus:Casuarius bennetti -Avilon Zoo, Rodriguez, Rizal, Philippines-8a.jpg|120px]] || ''[[Casuarius bennetti]]'' || [[Nova Guinea]], [[Nova Britannia]], e [[Yapen|Insula Yapen]], plerumque in terris altis<ref name="Clements, J (2007)" /> |- |[[Fasciculus:Casuarius unappendiculatus -Northern Cassowary -oblique front.jpg|120px]] || ''[[Casuarius unappendiculatus]]'' || [[Nova Guinea]] septentrionalis et occidentalis, et [[Yapen]], plerumque in terris humilibus<ref name="Clements, J (2007)" /><ref name= Davies>Davies 2002.</ref> |- || Exstinctus || [[Exstinctio|†]] ''[[Casuarius lydekkeri]]'' || [[Fossile|Fossilia]] [[Pleistocaenum|Pleistocaenica]] in [[Nova Cambria Australis|Nova Cambria Australi]]<ref>{{cite journal| last = Miller | first = Alden H.|title =The history and significance of the fossil Casuarius lydekkeri| date= June 19, 1962 | publisher = The Australian Museum| url = https://media.australianmuseum.net.au/media/Uploads/Journals/17417/662_complete.pdf |page= 235-238 |volume= 25 |issue= 10 |doi= 10.3853/j.0067-1975.25.1962.662| accessdate = Martii 20, 2017}}.</ref> et [[Papua Nova Guinea]]<ref name="Rich et al 1988">{{cite journal |last=Rich |first=P. V. |last2=Plane |first2=Michael |last3=Schroeder |first3=Natalie |title=A pygmy cassowary (Casuarius lydekkeri) from late Pleistocene bog deposits at Pureni, Papua New Guinea |journal=Journal of Australian Geology & Geophysics |date= 1988 |volume= 10 |page= 377-389 |url=https://d28rz98at9flks.cloudfront.net/81234/Jou1988_v10_n4_p377.pdf}}.</ref> |} == Notae == <references/> == Bibliographia == * Borrell, Brendan. [[2008]]. "Invasion of the Cassowaries." ''Smithsonian Magazine.'' * Brands, Sheila. [[2008]]. "Systema Naturae 2000 / Classification – Genus ''Casuarius.''" ''The Taxonomicon.'' [https://web.archive.org/web/20161005142222/http://sn2000.taxonomy.nl/Main/Classification/79004.htm Editio interretialis.] * Clark, Philip. [[1990]]. "Stay in Touch." ''The Sydney Morning Herald.'' * Clements, James. [[2007]]. ''The Clements Checklist of the Birds of the World.'' Ed. sexta. Ithacae Novi Eboraci: Cornell University Press. ISBN 978-0-8014-4501-9. * Crome, F., et L. Moore. [[1988]]. "The cassowary's casque." ''Emu'' 88 (2): 123–24. doi:10.1071/MU9880123. [http://www.publish.csiro.au/?act=view_file&file_id=MU9880123.pdf PDF.] * Davies, S. J. J. F. [[2002]]. ''Ratites and Tinamous: Tinamidae, Rheidae, Dromaiidae, Casuariidae, Apterygidae, Struthionidae.'' Lamina colotara a Michael J. Bamford; adumbrationes et tabulae a Danika Loomes. Oxoniae et Novi Eboraci: Oxford University Press. ISBN 0-19-854996-2. * Davies, S. J. J. F. [[2003]]. "Birds I: Tinamous and Ratites to Hoatzins." In ''Grzimek's Animal Life Encyclopedia,'' 8. Ed secunda, ed .Michael Hutchins, 75–77. Farmington Hills Michiganiae: Gale Group. ISBN 0-7876-5784-0. * Diamond, J. [[1997]]. ''Guns, Germs, and Steel: The Fates of Human Societies.'' Novi Eboraci: W. W. Norton & Company. ISBN 0-393-03891-2. * Gilliard, E. Thomas. [[1958]]. "Cassowaries." In ''Living Birds of the World,'' 23–24. Novi Eboraci: Doubleday & Company. * Gotch, A. F. (1979) [[1995]]]. "Cassowaries." In ''Latin Names Explained: A Guide to the Scientific Classifications of Reptiles, Birds & Mammals.'' Novi Eboraci: Facts on File. ISBN 0-8160-3377-3. * Harmer, S. F., et A. F. Shipley. [[1899]]. ''The Cambridge Natural History.'' Macmillan and Co.. * Kofron, Christopher P. [[1999]]. "Attacks to humans and domestic animals by the southern cassowary (''Casuarius casuarius johnsonii'') in Queensland, Australia." ''Journal of Zoology'' 249, no. 4 (December): 375–81. doi:10.1111/j.1469-7998.1999.tb01206.x. * Kofron, Christopher P. [[2003]]. "Case histories of attacks by the southern cassowary in Queensland." ''Memoirs of the Queensland Museum'' 49 (1): 335–38. * Kofron, Christopher P., et Angela Chapman. [[2006]]. "Causes of mortality to the endangered Southern Cassowary ''Casuarius casuarius johnsonii'' in Queensland, Australia." ''Pacific Conservation Biology'' 12: 175–9. * Mack, Andrew L., et J. Jones. [[2003]]. "Low-frequency vocalizations by cassowaries (''Casuarius'' spp.)." ''The Auk'' 120 (4): 1062–68. doi:10.1642/0004-8038(2003)120[1062:lvbccs]2.0.co;2. * Mack, Andrew L., author. [[2014]]. ''Searching for pekpek: cassowaries and conservation in the New Guinea rainforest.'' New Florence Pennsylvaniae: Cassowary Conservation & Publishing, LLC. ISBN 9780989390309, ISBN 0989390306. * Naish, Darren, et Richard M. Perron. [[2014]]. "Structure and function of the cassowary's casque and its implications for cassowary history, biology and evolutio.n" ''Historical Biology.'' doi:10.1080/08912963.2014.985669. * Owen, J. [[2003]]. "Does Rain Forest Bird "Boom" Like a Dinosaur?" ''National Geographic News.'' [ http://news.nationalgeographic.com/news/2003/11/1104_031104_cassowary.html Editio interretialis.] * Paul, Gregory S. [[1988]]. ''Predatory Dinosaurs of the World.'' Novi Eboraci: Simon and Schuster. * Perron, Richard M. [[2016]]. "Taxonomy of the Genus ''Casuarius.''" ''Quantum Conservation'' ISBN 978-3-86523-272-4. * Perron, Richard M. [[2011]]. "The taxonomic status of ''Casuarius bennetti papuanus'' and ''C. b. westermanni.''" ''Bulletin B.O.C.'' 131 (1): 54–58. * Rothschild, Walter. [[1899]]. "A Monograph of the Genus ''Casuarius.''" ''Transactions of the Zoological Society of London'' 15, pt. 5 (December, 1900). [https://archive.org/details/monographofgenus00roth Editio interretialis.] * Sclater, P. L. [[1875]]. "Cassowaries." ''Nature'' 12, no. 311 (14 Octobris): 516–17. Bibcode:1875Natur..12..516S. doi:10.1038/012516a0. * Underhill, D. [[1993]]. ''Australia's Dangerous Creatures.'' Sydneii: Reader's Digest. ISBN 0-86438-018-6. * Weber, B. L., et I. E. Woodrow. [[2004]]. "Cassowary frugivory, seed defleshing and fruit fly infestation influence the transition from seed to seedling in the rare Australian rainforest tree, ''Ryparosa'' sp. nov. 1 (Achariaceae)." ''Functional Plant Biology'' 31 (5): 505–16. doi:10.1071/FP03214. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Casuarius|''Casuarium''}} {{Wiktionary|Cassowary|'Casuarium''}} * [https://web.archive.org/web/20060503085739/http://www.arkive.org/species/GES/birds/Casuarius_casuarius/ Imagines et pelliculae ''Casuariii casuarii.''] ARKive. * [https://web.archive.org/web/20061005025315/http://www.cassowaryconservation.asn.au/ C4 Community for Coastal and Cassowary Conservation.] In Mission Beach condita. * [http://vimeo.com/4441022 Pellicula: ''Casuarius'' cum tribus pullis aqua sorbent.] Elantra Resort apud Mission Beach. * [http://ibc.lynxeds.com/family/cassowaries-casuariidae Pelliculae, photographemata, soni.] Internet Bird Collection. {{Myrias|Biologia}} [[Categoria:Aves sine volatu]] [[Categoria:Aves Australiae]] [[Categoria:Aves Novae Guineae| ]] [[Categoria:Casuariidae| ]] [[Categoria:Genera animalium]] [[Categoria:Taxa Brisson]] [[Categoria:Taxa 1760]] rkqsqa5p3dhc5y5fvnd3nyn9rr3g7n8 0 291440 3975811 3945117 2026-07-30T17:14:01Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975811 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:DNA animation.gif|thumb|right|upright=1.20|[[Acidum nucleicum|Acida nucleica]] non solae [[biomolecula]]e in universo esse possunt, quae rationes vitae codificare possunt.<ref name="AstroDNA">{{cite web|url=http://www.astrobio.net/debate/2168/launching-the-alien-debates |title=Launching the Alien Debates (part 1 of 7) | accessdate=5 Maii 2014 | date=8 Decembris 2006 |work=Astrobiology Magazine |publisher=NASA }}.</ref>]] [[Fasciculus:Pioneer10-plaque tilt.jpg|thumb|Imagines in [[Nomisma Quadrangulum a Pioneer|Nomismte Quadrangulo a Pioneer]].]] [[Fasciculus:951 Gaspra.jpg|thumb|upright=0.8|[[Asteroides]] vitam ad tellurem fortasse portaverunt.]][[Fasciculus:Beagle 2 replica.jpg|thumb|upright=0.8|Exemplar ''Beagle-2.'']] '''Astrobiologia,''' olim '''exobiologia''' appellata, est campus [[scientia (ratio)|scientificus]] [[disciplina academica|interdisciplinarius]] qui [[abiogenesis|origines]], [[evolutio]]nem primam, distributionem, [[tempus futurum|futurumque]] [[vita]]e in [[universum|universo]] tractat. Astrobiologia utrum [[vita extraterrestris]] exsistat an non rogat, et si exsistit, quomodo [[homo sapiens|homines]] eam detegere possint.<ref name="about">{{cite web| url=http://astrobiology.nasa.gov/about-astrobiology/ |title=About Astrobiology |accessdate=20 Octobris 2008 |date=21 Ianuarii 2008 |work=NASA Astrobiology Institute |publisher=NASA | archiveurl= https://web.archive.org/web/20081011192341/http://astrobiology.nasa.gov/about-astrobiology/| archivedate= 11 Octobris 2008}}.</ref><ref>{{cite web |last1=Kaufman |first1=Marc |title=A History of Astrobiology |url=https://astrobiology.nasa.gov/about/history-of-astrobiology/ |publisher=NASA |accessdate=14 Februarii 2019}}.</ref> Astrobiologia [[disciplina|disciplinis]] [[biologia molecularis|biologia moleculari]], [[biophysica]], [[biochemia]], [[chemia]], [[astronomia]], [[cosmologia physica]], [[exoplanetologia]], [[geologia]]que utitur ad [[vita]]m futuram in aliis [[mundus|mundis]] investigandam et [[biospherium|biosphaeria]] quae a vita terrestri differre possunt agnoscenda.<ref>{{cite book |title=The life and death of planet Earth |last1=Ward |first1=P. D. |author2=Brownlee, D. |date=2004 |publisher=Owl Books |location=New York |isbn=978-0-8050-7512-0 }}.</ref> [[Abiogenesis|Origo]] et prima vitae [[evolutio]] sunt inseparabilis disciplinae astrobiologiae pars.<ref>{{cite web |url=https://link.springer.com/journal/11084 |title=Origins of Life and Evolution of Biospheres |work=Journal: Origins of Life and Evolution of Biospheres |accessdate=6 Aprilis 2015 }}.</ref> Astrobiologia [[data scientifica]] exstantia interpretatur, et, quamquam eruditi coniecturas contextuales faciant, plerumque [[hypothesis|hypotheses]] quae [[theoria scientifica|theoriis scientificis]] omnino aptas tractat. ==Historia et etymologia== [[Vocabulum]] ''astrobiologia'' primum [[Russice]] a [[Gabriel Adriani filius Tikhov|Gabriele Tikhov]], [[astronomia|astronomo]] [[Russia|Russico]], anno [[1953]] propositum est.<ref>{{Cite journal|last=Cockell |first=Charles S. |title='Astrobiology' and the ethics of new science |url=https://www.researchgate.net/publication/42790151 |date=2001 |journal=Interdisciplinary Science Reviews |volume=26 |issue=2 |pages=90–96 |doi=10.1179/0308018012772533}}.</ref> Quod nomen a [[Graece|Graecis]] ἄστρον '[[stella]], [[constellatio]]' + βίος '[[vita]]' + ''logia'' '[[studium]]' derivatur. Aliud nomen olim in usu inter astronomos est ''[[xenobiologia]]'' ('biologia peregrinorum'), vocabulum anno [[1954]] a [[Robertus Heinlein|Roberto Heinlein]], [[scriptor]]e [[fictio scientifica|fictionis scientificae]] in [[mythistoria]] ''[[The Star Beast]]'' ('[[bestia]] stellarum') adhibitum.<ref>{{cite journal |vauthors=Heinlein R., Harold W.|lastauthoramp=yes |title=Xenobiology |journal=Science |date=21 July 1961 |pages=223–225 | doi=10.1126/science.134.3473.223 |pmid=17818726 |jstor=1708323 |volume=134 |issue=3473|bibcode = 1961Sci...134..223H }}.</ref> ==Aequatio Drakiana== Aestimatio numeri planetarum quibus est [[vita extraterrestris]] communicativa ex [[aequatio Drakiana|aequatione Drakiana]] colligi potest, [[aequatio]]ne quae [[probabilitas|probabilitatem]] vitae intellegentis ut exitus factorum sicut pars planetarum quae [[habitatio|habitari]] possunt et pars planetarum ubi vita oriri potest.<ref>{{cite web|url=http://www.setileague.org/general/drake.htm |title=What is the Drake Equation? |accessdate=20 Octobris 2008 |last=Ford |first=Steve |date=Augustus 1995 |publisher=SETI League | archiveurl= https://web.archive.org/web/20081029212425/http://www.setileague.org/general/drake.htm| archivedate= 29 Octobris 2008 | url-status= live}}.</ref> :<math>N = R^{*} ~ \times ~ f_{p} ~ \times ~ n_{e} ~ \times ~ f_{l} ~ \times ~ f_{i} ~ \times ~ f_{c} ~ \times ~ L</math> ubi * '''''N''''' =[[Numerus]] [[civilizatio]]num [[communicatio|communicativarum]] * '''''R*''''' = Proportio formationis stellarum vitae aptarum (stellae sicut noster [[sol]]) * '''''f_p''''' = Pars illarum stellarum quibus sunt [[planeta]]e<!-- (current evidence indicates that planetary systems may be common for stars like the Sun)--> * '''''n_e''''' = Numerus mundorum [[magnitudo|magnitudinis]] [[tellus|telluris]] per systema planetarium * '''''f_l''''' = Pars illorum planetarum magnitudinis telluris ubi vita re vera oritur * '''''f_i''''' = Pars talium situum ubi [[intellegentia]] oritur * '''''f_c''''' = Pars planetarum communicativorum ubi [[technologia]] communicationis [[electromagnetismus|electromagneticae]] oritur * '''''L''''' = Tempus vitae civilizationum communicantium {{NexInt}} {{div col|3}} *[[Abiogenesis]] *[[Astrogeologia]] *[[Astrobotanice]] *[[Astrochemia]] *[[Biologia synthetica]] *[[Cosmobiologia]] *[[Cosmooecologia]] *[[Exoplanetologia]] *[[Extremophilia]] *[[I. B. S. Haldane]] *[[Historia biologiae]] *[[Hydrocarbonium]] *[[Hydrogenium]] *[[Methanum]] *[[Vita extraterrestris]] *[[Xenobiologia]] {{div col end}} ==Notae== <references/> ==Bibliographia== *Catling, David. [[2013]]. ''Astrobiology: a very short introduction.'' Oxoniae: Oxford University Press. ISBN 9780199586455, ISBN 0199586454. *Chyba, C. F., et K. P. Hand. [[2005]]. "Astrobiology: The Study of the Living Universe." ''Annual Review of Astronomy and Astrophysics'' 43 (1): 31–74. doi:10.1146/annurev.astro.43.051804.102202. Bibcode 2005ARA&A..43...31C. s2cid = 2084246. *Cockell, Charles S. [[2015]]. ''Astrobiology: Understanding Life in the Universe.'' Nova Caesarea: Wiley-Blackwell. ISBN 978-1-118-91332-1. *Dick, Steven J., et James E. Strick. [[2004]]. ''The living universe: NASA and the development of astrobiology.'' Iovi Brunsvici Novae Caesareae: Rutgers University Press. ISBN 081353447X. *Gilmour, Iain, et Mark A. Sephton. [[2004]]. ''An introduction to astrobiology.''Cantabrigiae: Cambridge Univ. Press. ISBN 978-0-521-83736-1. *Goldsmith, D., et T. Owen. [[2001]]. ''The Search For Life in the Universe.'' Ed. tertia. Addison-Wesley Publishing Company. ISBN 978-1891389160. *Grinspoon, David. (2003) [[2004]]. ''Lonely planets: The natural philosophy of alien life.'' Novi Eboraci: ECCO. ISBN 978-0-06-018540-4. *Jakosky, Bruce M. [[2006]]. ''Science, Society, and the Search for Life in the Universe.'' Tucsoniae: University of Arizona Press. ISBN 978-0-8165-2613-0. *Kolb, Vera M., ed. [[2015]]. ''Astrobiology: An Evolutionary Approach.'' Boca Raton Floridae: CRC Press. ISBN 978-1-4665-8461-7. *Kolb, Vera M., ed. [[2019]]. ''Handbook of Astrobiology.'' Boca Raton Floridae: CRC Press. ISBN 978-1-138-06512-3, ISBN 9781315159966 (eBook General), ISBN 9781351661119 (eBook Adobe Reader), ISBN 9781351661102 (eBook ePub), ISBN 9781351661096 (eBook Mobipocket). *Lunine, Jonathan I. [[2005]]. ''Astrobiology. A Multidisciplinary Approach.'' Franciscopoli: Pearson Addison-Wesley. ISBN 978-0-8053-8042-2. *Mautner, Michael N. [[2000]]. ''Seeding the Universe with Life: Securing Our Cosmological Future.'' Vasingtoniae: The Society for Life in Space. ISBN 978-0-476-00330-9. [https://web.archive.org/web/20121102064713/http://www.astro-ecology.com/PDFSeedingtheUniverse2005Book.pdf PDF.] *Ward, Peter, et Donald Brownlee. [[2000]]. ''Rare Earth: Why Complex Life is Uncommon in the Universe.'' Novi Eboraci: Copernicus. ISBN 978-0-387-98701-9. ==Nexus externi== *[http://www.astrobiology.com Astrobiology.com.]{{Nexus deficit|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maior nuntiorum astrobiologicorum fons. *[https://web.archive.org/web/20040831120442/http://www.liebertpub.com/publication.aspx?pub_id=99 ''Astrobiology.''] Periodicum academicum a Mary Ann Liebert, Inc., divulgatum. *[https://web.archive.org/web/20080725030239/http://www.journals.cambridge.org/jid_IJA ''International Journal of Astrobiology.''] Periodicum academicum, a Cambridge University Press divulgatum. *[https://web.archive.org/web/20110221183914/http://astrobiology.nasa.gov/ Astrobiology.nasa.gov.] *[http://cab.inta-csic.es/ Centro de Astrobiología.] *[https://web.archive.org/web/20121020132805/http://www.astrobiology.ac.uk/ Centre for Astrobiology.] *[https://www.loc.gov/loc/kluge/fellowships/NASA-astrobiology.html De investigatione astrobiologica.] [[Bibliotheca Congressionalis]]. *[http://www.astrobiologysurvey.org "Astrobiology Survey."] Cursus academicus. *[https://www.astrobio.net/ ''Astrobiology Magazine: Exploring Solar System and Beyond.''] [[Categoria:Astrobiologia| ]] [[Categoria:Biologia secundum specialitatem]] [[Categoria:Evolutio]] [[Categoria:Origo vitae]] [[Categoria:Vita extraterrestris]] {{Myrias|Physica}} n6v5yy3l46vpoqepsmv09ietlof8pn2 0 291722 3975858 3751937 2026-07-31T00:54:32Z Lingua Aeterna 212754 Addidi notam unam. 3975858 wikitext text/x-wiki {{Videdis|Belgica foederata}} [[Fasciculus:United States of Belgium - Silver - 10 Sols.jpg|thumb|Nummus Provinciarum Foederati Belgii]] [[Fasciculus:États Belgiques Unis - Carte.svg|thumb|Tabula confoederationis]] '''Provinciae Foederati Belgii'''<ref>Hoc nomen Latinum solum invenit in inscriptionibus "PROV. FOED. BELG." et "AD USUM FOEDERATI BELGII" nummorum huius civitatis.</ref> ([[Francogallice]] ''États Belgiques Unis'', [[Batave]] ''Vereenigde Nederlandsche Staeten'' sive ''Vereenigde Belgische Staeten'') erant civitas confoederalis [[Europa]]ea quae inter mensem Ianuarii et mensem Decembris [[1790]] exstabat. Creatum est e [[Brabant Revolutio]]. Terrae quae fere hodiernam [[Belgica]]m et [[Luxemburgum]] comprehendent, sed sine [[Principatus episcopalis Leodiensis|Principatu episcopali Leodiensi]] paulum ante finem [[saeculum 18|saeculi 18]] domui [[Domus Habsburgensis|Habsburgensi Austriacae]] erant ([[Belgium Austriacum]]). Imperator [[Iosephus II]] multas leges secundum consilia [[illuminismus|illuminismi]] emendabat, sed ita mores Belgarum et privilegia [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae catholicae]] negabat, odium Belgarum excitans. Ea de causa libertatem suam arrogaverunt civitates Belgicae: * Ducatus Brabantiae * Comitatus Hannoniae * Comitatus Flandriae * Flandria occidentalis * Comitatus Namurcensis * Dominium Mechliniense * Gelria (pars Austriaca) * Tornacensis Quae die [[11 Ianuarii]] [[1790]] Provincias Foederati Belgii formaverunt. Ducatus Limburgensis serius se adiunxit, sed Ducatus Luxemburgensis numquam. Civitas nova a civitatibus potentibus Europae non adiuta est et mox aerarium se deplevit. Ita Austriaci in fine anni dominium suum restituere potuerunt. == Notae == <references /> == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20060214093943/http://www.1789-1815.com/traite_belgique.htm Verba foederis confoederationis (Francogallice)] * [https://web.archive.org/web/20220126162637/https://www.law.kuleuven.be/personal/mstorme/vereenigdenederlandschestaeten.html Verba foederis confoederationis (Batave)] {{stipula}} [[Categoria:Belgica]] ru2qq3s6leccsbfgae8rb7ces4nwfze 3975859 3975858 2026-07-31T01:05:12Z IacobusAmor 1163 ~ 3975859 wikitext text/x-wiki {{Videdis|Belgica foederata}} [[Fasciculus:United States of Belgium - Silver - 10 Sols.jpg|thumb|Nummus Provinciarum Foederati Belgii]] [[Fasciculus:États Belgiques Unis - Carte.svg|thumb|Tabula confoederationis]] '''Provinciae Foederati Belgii'''<ref>Hoc nomen Latinum solum invenit in inscriptionibus "PROV. FOED. BELG." et "AD USUM FOEDERATI BELGII" nummorum huius civitatis.</ref> ([[Francogallice]] ''États Belgiques Unis'', [[Batave]] ''Vereenigde Nederlandsche Staeten'' sive ''Vereenigde Belgische Staeten'') erant confoederalis [[civitas]] [[Europa]]ea quae inter menses Ianuarii et Decembris [[1790]] exstabat. Creata est a [[Brabant Revolutio]].{{dubsig}} Terrae quae fere hodiernam [[Belgica]]m et [[Luxemburgum]] comprehendent, sed sine [[Principatus episcopalis Leodiensis|Principatu episcopali Leodiensi]] paulum ante finem [[saeculum 18|saeculi 18]] domui [[Domus Habsburgensis|Habsburgensi Austriacae]] erant ([[Belgium Austriacum]]). Imperator [[Iosephus II]] multas leges secundum consilia [[illuminismus|illuminismi]] emendabat, sed ita mores Belgarum et privilegia [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae catholicae]] negabat, odium Belgarum excitans. Ea de causa libertatem suam arrogaverunt civitates Belgicae: * Ducatus Brabantiae * Comitatus Hannoniae * Comitatus Flandriae * Flandria occidentalis * Comitatus Namurcensis * Dominium Mechliniense * Gelria (pars Austriaca) * Tornacensis Quae die [[11 Ianuarii]] [[1790]] Provincias Foederati Belgii formaverunt. Ducatus Limburgensis serius se adiunxit, sed Ducatus Luxemburgensis numquam. Civitas nova a civitatibus potentibus Europae non adiuta est et mox aerarium se deplevit. Ita Austriaci in fine anni dominium suum restituere potuerunt. == Notae == <references /> == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20060214093943/http://www.1789-1815.com/traite_belgique.htm Verba foederis confoederationis (Francogallice)] * [https://web.archive.org/web/20220126162637/https://www.law.kuleuven.be/personal/mstorme/vereenigdenederlandschestaeten.html Verba foederis confoederationis (Batave)] [[Categoria:Belgica]] ncwvyjlp1nm20fv2iqzf6ccrr1eawym 0 292980 3975776 3691152 2026-07-30T14:41:52Z LilyKitty 18316 de imperatore Tenmu 3975776 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Yakushiji Nara06s3s4440.jpg|thumb|Duo [[pagoda]]s ad templum Yakushi-ji]] [[Fasciculus:Yakushi-ji, kondou-3.jpg|thumb|Aedificinum principale ''kondō'']] [[Fasciculus:200730 Model of Yakushi-ji.jpg|thumb|Miniture templi totalis]] [[Fasciculus:YAKUSHI light up.jpg|thumb|Templum Yakushi-ji [[nox|nocte]]]] '''Yakushi-ji''' ([[Iaponice]]:薬師寺) est [[templum]] [[Buddhismus|Buddhista]] a voluntate [[Index imperatorum Iaponiae|Impratoris XL]] [[Tenmu (imperator)|Tenmu]] pro remedia morbus [[Jitō (imperatrix)|Jitō]] constitutum anno [[680]] in Fujiwayakyō [[Naraënsis]]. Post aetate Naraënsem anno 710, Templum in [[Nara]]m trasmissum est. Aedificium veterismum templi est [[pagoda]] orientalis quod anno 730 reconstituta est. quod [[thesaurus]] nationalis est. In templum sculptura [[waka]]e versus specualis ''Bussoku-sekkatai'' in ''[[Man'yōshū]]'' stat. [[Fasciculus:Buddha footprint Poems Stele Total.jpg|thumb|Sculptura ''Bussoku-sekkatai'']] Anno [[1998]], templum Yakushi-ji ad [[Patrimonium totius mundi]] regestum est. ==Nexus externi == *[https://www.yakushiji.or.jp Situs publicus] (Iaponice) [[Categoria:Aedificia Iaponiae]] [[Categoria:Templa Buddhistica]] [[Categoria:Loci hereditatis mundialis in Iaponia]] 67s1usljx1qq9uj2v5jejqjbeq0ac09 0 296109 3975885 3952033 2026-07-31T05:07:11Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975885 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Bernardus''' vulgo ''Bernhard'' '''Eichkorn''' (natus die [[22 Martii]] [[1934]] [[Stühlingen|Stühlingen-Bettmaringen]]) presbyter [[ecclesia Catholica Romana|catholicus]], parochus emeritus et [[lingua Esperantica|esperantista]] indefessus [[germania|Germanicus]] est. ==Vita et officia== [[File:VS, Blumenstock, inauguro.jpg|thumb|In memoriam Gulielmi Blumenstock, propugnatoris Esperantici Villingensis; tabula commemorativa modo inaugurata praesentatur (2007)]] [[Constantia (Germania)|Constantia]]e annis inter 1948 et 1955 Gymnasium pro [[henricus Suso|Henrico Suso]] nominato frequentavit. Absolutorio scholastico recepto usque annum 1960 theologiae necnon historicis psychologicisque praesertim [[friburgum Brisgoviae|Friburgi Brisgoviae]] studuit. Annum academicum 1957 et 1958 autem [[monacum|Monaci]] peragebat et seminario sacerdotali praeparatorio in [[Nigra silva]] ad [[Sankt Peter (Badenia-Virtembergia)|Sanctum Petrum]] fruebatur. Ordinatio sacerdotalis anno 1960 Friburgi facta est. [[Weil-am-Rhein]] fuit antequam in Parochia Sancti Martini [[Carolsruha]]e annis inter 1961 et 1964 operam difficilem tamquam vicarius daret. Tunc usque annum 1967 apud Sanctum Conradum in Villingen erat et parochus installatus est anno 1967 ad [[Unterkirnach]]. Isto tempore iuvenum in decanatu Villingensi congregatorum animas curabat et in Iuventute operaria christiana (CAJ) activus erat. Anno 1972 decanus regionalis [[Circulus Nigrae Silvae et Baarensis|Circuli Nigrae Silvae et Baarensis]] necnon responsalis pro quaestionibus adulescentes spectantibus circuli citati declaratus est. Munus alterum in rebus iuventutem spectantibus sponte sua implevit. Anno 1980 parochus ad Sanctum Martinum in [[Meßkirch]] et decanus creatus est. Sed anno 1988 remissus est ad oppidum Villingen (quod interim nomen [[Villingen-Schwenningen]] acceperat) ubi ad Sanctum [[Fidelis de Sigmaringa|Fidelem]] parochus proclamatus est. Ibidem rude donatus est pridie Kalendas Ianuarias 2004. Interim praeses regionalis erat operis socialis ab [[adolphus Kolping|Adolpho Kolping]] instituti. ==Actiones in Esperanticis== Iam annis 1950 Constantiae de idea Esperantica inflammata est, cum [[Ricardus Coudenhove-Kalergi]], Europaeus entheus, praelectionem de nationibus reconciliandis habuit. Anno 1975 autem vere linguam Esperanticam edidicit, cui scientiae sermonis Francogallici insufficientes in mora Francica quadam revelatae erant. Tum etiam [[iosephus Schiffer|Iosepho Schiffer]] magistro de commodis Esperantici persuadere potuit, qui postea ipse cursus idiomatis Zamenhofiani optimos pepigit.<ref>[https://web.archive.org/web/20191115182612/https://www.schwarzwaelder-bote.de/inhalt.villingen-schwenningen-bluehende-sprache.8f17e7d1-e2a2-4cd9-b4df-803f0116cdff.html Schiffer de conversione sua linguistica et magno momento Esperantici]</ref> Cooperationes multas iniit cum [[Unio Internationalis Esperantistarum Catholicorum|Unione Internationalii Esperantistarum Catholicorum]], saepe in rebus ad [[oecumenismus|oecumenismum]] pertinentibus. Una cum [[adolphus Burkhardt|Adolpho Burkhardt]] commissionem oecumenicam revivificabat, qui olim post congressum [[limburgum ad Lahnam|Limburgensem]] anno 1968 celebratum condita erat. Eum laborem numquam deseruit. Cum sodalibus [[Unio Esperantica Badeniae et Virtembergiae|Unionem Esperanticam Badeniae et Virtembergiae]] fundavit Esperanticum in praeconiariis spiritualibusque promovens nulla mora interposita. Cenacula christiana multa moderabatur atque disponebat, e.g.: * [[biblia|biblica]] sabbatocyriaca * congressus oecumenicos Esperanticos * conventus iuvenum adulescentiumque in tentoriis Insuper folia christiana Esperantica aut edidit aut edenda curavit, e.g.: * diarium ''Ökumenisches Esperanto-Forum'' (1991-2003) * librum optimum ''Esperanto - das neue Latein der Kirche'' [[Udalricus Matthias|Udalrici Matthias]] (1999) ubi agitur de partibus Esperantici in Ecclesia agendis * librum precum cantuumque oecumenicum praetitulatum ''Adoru'' (2002) * [[Biblia]]m Esperanticam (2006 in domu editoria quadam [[bohemia|Bohemica]]) [[Arminius Gmeiner]], olim [[ministrantes|ministrans]] in missis Eichkornianis, domum editoriam propriam condidit ubi libi Esperantici quoque in lucem prolati sunt. Ex anno 2007 [[Glossarium Christianum]] perutile exaravit, quod gratis in interreti inspici potest. Ex anno 2020 compendium [[Catechismus Catholicae Ecclesiae|Catechismi catholici]] venale prostat. == Opera == * Eta Sabat-Dimanĉa Breviero, Meßkirch 1985 ([[breviarium Pauli VI|breviarium]] minimum) * Plurlingva nomaro de sovaĝaj plantoj en Eŭropo (redactio ab amicis societatis "Rondo de Esperantistaj Flaŭristoj" (REF) in [[Helvetia]]/ La Chaux-de-Fonds), Meßkirch 1988 * Liturgio de la Preĝ-Horoj: Legaĵoj, dua jarciklo, Advento, Villingen 2001 * Esperanto en la servo de la ekumena movado, in ''Esperante kaj ekumene'', p. 41-67 (2004) * La kompletorioj de la semajno. Novissima editio: Villingen-Schwenningen 2008 * ''Mein Dorf, meine Stadt und Gottes Barmherzigkeit. Aus dem Leben eines Gotteskindes.'' (Autobiographia: Mia vilaĝo, mia urbo kaj Dia graco. El la vivo de Dia infano.) Gmeiner-Verlag, Meßkirch 2014, tertia editio 2017 * Joseph Ratzinger ([[Benedictus XVI]]): ''[http://bernhardeichkorn.de/ratzinger-patronia/ La Patronia. Meditoj pri la Preĝo de la Sinjoro.]'' Convertit Bernardus Eichkorn Eichkorn, Villingen 2018 * [http://bernhardeichkorn.de/kristana-fak-vortaro-2/ ''La Kateĥismo de la Katolika Eklezio. Kompendio.''] Converterunt [[Armandus Zecchin]], Bernardus Eichkorn et [[Antonius De Salvo]] editore Eichkorn. Gmeiner-Verlag, Meßkirch 2020, 207 paginarum == Honores == * Anno 2002 cum Adolpho Burkhardt et Adalberto Kronenberger [[Opus fundatum FAME|Praemium FAME]] nactus est. * [[Horstius Köhler]] rei publicae praeses eum die 7 Decembris 2007 Cruce foederali pro meritis publicis extulit. Cuius translatio sollemnis mense Maio 2008 facta est. ==Notae== <references/> == Nexus externi == {{Commonscat|Bernhard Eichkorn|Bernardum Eichkorn}} * [http://www.BernhardEichkorn.de Pagina domestica] * [https://www.schwarzwaelder-bote.de/inhalt.bernhard-eichkorn-hinterlaesst-viele-spuren.b60273f4-e9c3-4610-a003-8ce716e84521.html Schwarzwälder Bote: "Bernhard Eichkorn hinterlässt viele Spuren"], 11.6.2010 * [https://www.schwarzwaelder-bote.de/inhalt.vielfaeltig-engagierter-geistlicher.2650f4b9-91b1-4d77-8620-e343c059fc9a.html Schwarzwälder Bote: "Vielfältig engagierter Geistlicher"], 20.6.2010 *[https://web.archive.org/web/20210511175319/https://www.onb.ac.at/meta-seiten/suchergebnis?tx_indexedsearch_pi2%5Baction%5D=search&tx_indexedsearch_pi2%5Bcontroller%5D=Search&cHash=a611eb9e31df595172fe26588b6d614a Eichkorn in catalogo Vindobonensi] collectionis de linguis constructis {{Lifetime|1934||Eichkorn, Bernhard}} [[categoria:Theologi Germaniae]] [[categoria:Interpretes textuum Esperanticorum]] [[categoria:Lexicographi]] [[categoria:Auctores Esperantici]] [[categoria:Presbyteri catholici]] [[categoria:Germani]] eu9botm6vbcw80rz5rkbo5wj0mf78gk 0 299776 3975830 3923851 2026-07-30T20:00:29Z Andrew Dalby 1084 /* De exsilio Maria I regnante */ 3975830 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Guilielmus Turnerus}},<ref>"per Dr. Guilielmum Turnerum": sic titulus ''Avium praecipuarum ... historiae'' (1544), vide [[:File:William Turner Avium Praecipuarum Title Page 1544.jpg|imaginem]]</ref> [[Anglice]] ''William Turner'' ([[Morpitium|Morpitii]] in [[Northumbria]] inter annos [[1508]] et [[1512]] natus; die [[7 Iulii]] [[1568]] mortuus), fuit [[botanica|botanista]] et [[theologus|rerum theologicarum disputator]]. E lectura libri ''A new booke of spirituall physik'' [[Ioannes Strype]] ([[Thomas Cranmer|Cranmeri]] biographus) Turnerum auctorem [[Protestans|Protestantem]] compendiosius aestimavit: "Vir facundissimus, monita consiliaque sua sub sermone lepido et iucundo introducebat."<ref>''Being a very facetious man, he delivered his reproofs and counsels under witty and pleasant discourse'': [[Ioannes Strype]], ''Memorials Of . . . Thomas Cranmer'' (Londinii: Richard Chiswell, 1694), {{Google Books|Z7ZTAAAAcAAJ|p. 357}}.</ref> A recentioribus, operis ''[[A New Herbal (Turner)|A New Herbal]]'' studentibus, pater [[botanice|artis botanicae]] [[Britannica]]e censetur. == De iuventute == [[Ioannes Balaeus]] iuventutem Turneri inter centuria de illustribus Britanniae Maioris scriptoribus descripsit aspectu [[Protestans|Protestantium]]: :Guilhelmus Turnerus, ex septentrionali insulae patria oriundus, [[universitas Cantabrigiensis|Cantabrigiae]] omni bonarum litterarum literarum eruditione, [[Latine|Latinus]] et [[Graece|Graecus]] [[rhetor]] ac [[poeta]] clarissimus emicuit. Nusquam [[ecclesia Catholica Romana|Antichristo]] characterizatus, hoc est nec rasus nec unctus (quod auditu fit rarissimum) [[evangelium]] regni ex puro Dei zelo per universam fere [[Anglia]]m gratis praedicabat elegantissimus tunc iuvenis.<ref>{{qc|id=Balaeus (1548)}} f. 242r°</ref> Filius coriarii ut videtur, in urbe nativa educatus est ubi linguam Latinam apud Ioannem Lange didicit habitudinesque avium et naturam plantarum observavit quas ab 1538 seriatim conscripserit.<ref>{{qc|id=Avium historia}} pp. 37, 57, 84, 90; {{qc|id=Libellus}} sig. B v°; {{qc|id=Names}} sig. Av v°, Di v°, Dvi, Ei, Ev; {{qc|id=Herbal I}} sig. Aiv v°, Bi v°, Fv v°, Pv, {{qc|id=Herbal II}} f. 18r, 57r, 144v°, 160v°, {{qc|id=Herbal III}} p. 37, {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 11, 19, 84, 142; {{qc|id=Epistola de piscibus}} passim; hae omnia fide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 49-51</ref> Ab anno [[1526]] sub patronatu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Thomas Wentworth (baro)|Thomae Wentworth|en|qid=Q1445724}} apud [[Collegium Pembrochiae (Cantabrigia)|aulam Pembrochiae]] [[Cantabrigia|Cantabrigiensem]] studebat.<ref name="Wentworth" /> [[Baccalaureatus]] iam anno [[1530]] erat, quo anno socius [[Aula Pembrochiae|aulae Pembrochiae]] electus est. His annis tres libellos de [[religio]]nis [[reformatio]]ne Anglice vertit e Latino sermone: primum anno [[1534]], auctore [[Ioachim Vadianus|Ioachimo Vadiano]] et titulo ''De veteri et novicio Deo'', cui versioni titulum Anglicum dedit ''A worke entytled Of ye Olde God & the Newe''; deinde anno [[1537]] versionem operis a principio [[Theodisce]] scriptum, auctore [[Urbanus Rhegius|Urbano Rhegio]] et titulo ''Die new leer sambt irer Verlegung'', de prioritate textibus Biblicis in re theologica, cui titulum Anglicum ''A Comparison betwene the Olde Lernynge & the Newe'' dedit.<ref>{{qc|id=Jones (2004/2008)}}</ref> [[Cantabrigia]]e res naturales observavit,<ref>{{qc|id=Libellus}} sig. Biii; {{qc|id=Names}} sig. Fiv; {{qc|id=Herbal II}} f. 60r°, 80v°</ref> itidem per comitatum Cantabrigiensem<ref>{{qc|id=Libellus}} sig. Aiii; {{qc|id=Names}} sig. Aviii v°, Dv v°; {{qc|id=Herbal I}} sig. Jiiii, Ovi v°; {{qc|id=Herbal II}} f. 17r°, 83r°;{{qc|id=Herbal III}} p. 47; {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 45</ref> et Angliam orientalem.<ref>{{qc|id=Avium historia}} pp. 34, 64, 78; {{qc|id=Libellus}} sig. Biii. Hae omnia fide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 62-63, 67</ref> Opusculum primum de [[planta|plantis]] eodem anno divulgatum est, titulo ''Libellus de re herbaria novus'': ibi Turnerus herbas 144 Latine descripsit, nominibus Graecis Anglicisque appositis. Hoc opus Thomae Pattinson Northumbriensi dicavit, qui eandem aulam frequentabat. [[Fasciculus:William Turner to Foxe on Ridley at Cambridge BL Harleian 416 f 132r.jpg|thumb|upright=0.8|Turnerus de Ridleio Cantabrigiae linguam Graecam docente (epistula ad [[Ioannes Foxe|Ioannem Foxe]], MS. BL Harleianus 416 f. 132r).]] [[Fasciculus:William Turner to Foxe on Ridley at Cambridge BL Harleian 416 f 132v.jpg|thumb|upright=0.8|Turnerus de Ridleio Cantabrigiae degente (epistula ad [[Ioannes Foxe|Ioannem Foxe]], MS. BL Harleianus 416 f. 132v)]] Cantabrigiae etiam morans [[Nicolaus Ridleius|Nicolao Ridleio]] contubernalis fit: qui etiamsi decem annis maior natus "collega et in theologicis exercitationibus antagonista" erat, qui "multos annos nobiscum in collegio Pembrochiano vixit", qui "me primus Graecae linguae <pleniori cognitione> instruebat", qui "arcu ... et pila palmaria saepissime se mecum exercuit".<ref name="Epistula de martyribus">{{qc|id=Epistula de martyribus}}</ref><ref>Verba "pleniori cognitione" post epistulam scriptam inseruit.</ref> Sed eisdem annis in re theologica [[Hugo Latimerus]] praeter alios Turneri coaevos non paucos ad religionem Protestantium suadebat Turnerumque ipse, qui se Latimeri discipulum fuisse in praefatione opusculi ''Against the Poison of Pelagius'' ("contra venenum [[Pelagius|Pelagianum]]") anno [[1551]] confessus est. Ipse invicem {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Rolandus Taylerus|Rolandum Taylerum|en|qid=Q7372199}} martyrem futurum cognoscens ad Protestantismum suadebat: ad eius usum libellum Latinum satis famosum, cuius titulus est ''Unio dissidentium'', Hermano Bodio attributum, praebuit. Huius opusculi anno [[1538]] versionem Anglicam edidit et patrono Thomae Wentworth dicavit.<ref>Fide {{qc|id=Jackson (1877)}} p. xi, {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 52, 55; cf. {{Google Books|nsk7AAAAcAAJ|editionem Latinam 1529}}. Exemplaria nulla huius versionis hodie servantur</ref> Cum ad [[diaconatus|diaconatum]] anno [[1536]] ordinatus esset et praedicandi licentiam ab aula mox concessam accepisset, a Cantabrigia decedens variis locis praedicavit. [[Thomas Elyot|Thomam Elyot]] his annis ut videtur cognovit, iuxta [[Combe (Oxoniensis)|Combe]] [[comitatus Oxoniensis]] visitabat, de nominibus usibusque plantarum disputavit: eaedem enim res in ''Dictionario'' ab Elyot, in ''Herbal'' a Turnero nonnumquam describuntur.<ref>{{qc|id=Raven (1947)}} pp. 42-44, 72-74</ref> Contra diaconatus regulas Ioannam Alder Cantabrigiensem in [[matrimonium]] mense Novembri [[1540]] duxit.<ref name="Carlson (1992)">{{qc|id=Carlson (1992)}}</ref> == De prima vagatione == [[Fasciculus:William Turner to Foxe on Ridley's help BL Harleian 416 f 132v.jpg|thumb|upright=0.8|Turnerus de adiumento, quo exsul a Nicolao Ridleio fruebatur (epistula ad [[Ioannes Foxe|Ioannem Foxe]], MS. BL Harleianus 416 f. 132v).]] Balaeus his verbis vitam Turneri iuvenis, tamquam alterius sui ipsius (nam paenultime vitarum omnium a se scriptorum ordinavit, loco ultimo autobiographiae suae reservato) concludit: :Carcerariae inclusionis molestias . . . pertulit multas et longas: inde tandem magno Christi beneficio liber, [[Italia]]m accessit, et post experimenta suae doctrinae illic publica, medicae professionis insignia, [[Ferraria]] detulit domum. Validissimis scripturis suos Anglicos, tam [[Henricus VIII|regem ipsum]] quam subditos omnes, pie admonuit. . . . Claruit anno 1548 (quo haec exaravimus) optimi principis [[Eduardus VI (rex Angliae)|Edwardi]] [[Eduardus Seimorus (dux I Somersetensis)|ducis Somersetensis, Angliae protectoris]], medicus, ut audio.<ref>{{qc|id=Balaeus (1548)}} f. 242r°</ref> Amicis etenim Protestantibus nonnullis incarceratis, sicut interdum ipse, Turnerus mense Iulio [[1540]] exsilium petivit, quo mense [[Caletum|Caleti]] morans {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ferdinandus de Sancto Severino|Ferdinandum de Sancto Severino|en|qid=Q1106340}} principem incurrit.<ref>{{qc|id=Spiritual physic}}, cf. {{qc|id=Raven (1947)}} p. 75.</ref> [[hortus|hortum]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Brooke, baro Cobham|baronis Cobham|en|qid=Q5537283}}, procuratoris huius urbis, visitavit plantamque [[Chenopodium vulvaria|vulvariam]] observavit.<ref>{{qc|id=Names}} sig. Hv v°</ref> Ad studia medica persequenda, gratia "subsidii" quod Nicolaus Ridleius (eodem anno magister aulae Pembrochiae promotus) "nobis in Germania exulantibus ex Anglia emiserit",<ref name="Epistula de martyribus" /> [[Colonia Agrippina|Coloniae]] profectus, ibi cum [[Gerardus Veltvyckus|Gerardo Veltvycko]] de vero [[absinthium|absinthio Pontico]] et [[Sisymbrium irio|irione]] disputavit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 6, cf. pp. 62-63; {{qc|id=Herbal II}} [https://archive.org/details/b30342053_0002/page/n266/mode/1up f. 22r]</ref> Per vallem [[Rhenus|Rhenanam]] usque ad [[Italia]]m anno [[1542]] penetravit resque naturales in itinere observavit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} sig. Gii, Miii v; {{qc|id=Herbal II}} f. 59r°, 77r°, 116r°; {{qc|id=Names}} sig. Cv v°, Div r°, Fi r°, Gv v°; {{qc|id=Avium historia}} p. 40, cf. {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 75-77</ref> [[Venetiae|Venetiis]] degens apothecas aromatum medicamentorumque admiratus est.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) pp. 62-63</ref> [[Ferraria]]e inter [[protestantismus|Protestantes]] habitabat [[Ioannes Manardus|Ioannemque Manardum]] auscultavit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} in praefatione</ref> Aut ibi, magistro [[Antonius Musa Brasavolus|Antonio Musa Brasavolo]],<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 78r°</ref> aut [[Bononia]]e medicinae doctor factus est. Hic certe artem botanicam imbibit, [[Lucas Ghinius|Lucae Ghinii]] discipulus,<ref>''Lucas Ginus my maister at Bonony'': {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 98; similiter p. 17, etiam {{qc|id=Herbal II}} f. 18r°, 81v°, 91v°, 167v°</ref> e quo methodum [[Hortus siccus|horti sicci]] didicit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 98; {{qc|id=Herbal II}} f. 91 v°; {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 77-78</ref> [[Oryza sativa|Oryzam]] in agris paludeis cultam et [[Humulus lupulus|humulos]] silvaticos herbasque plures avesque per hos pagos et in valle Padana observavit.<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 43r°, 73r°, 85r°, 110v°, 165v°; {{qc|id=Names}} sig. Bii r°, Ciiii v°, Dvii v°, Eii r°, Eviii r°, Fii v°, Fvi v°; {{qc|id=Avium historia}} p. 34, 39, 118; cf. {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 77-80</ref> Inde per [[Clavenna]]m, [[Speluca]]m, [[Curia Raetorum|Curiam]], [[Turicum]] in regiones septentrionales rediit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} sig. Bi v°; {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) pp. 20, 130; {{qc|id=Herbal II}} f. 28r°, 42r°, 76r°; {{qc|id=Names}} sig. Av v°, Cvi v°, Eii r°, Fiv r°, Gvii r°-v°; {{qc|id=Avium historia}} pp. 42, 76; cf. {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 80-81</ref> [[Fasciculus:William Turner Avium Praecipuarum Title Page 1544.jpg|thumb|upright=0.8|''Avium praecipuarum . . . historia'' (1544): titulus.]] [[Turicum|Turici]] [[Conradus Gesnerus|Conradum Gesnerum]] primum cognovit: Gesnerus Turnerum, Turnerus Gesnerum annis insequentibus saepe in operibus suis citabant; Gesnerus Turnero epistulam anno [[1562]] miserit, qua opera sua tam confecta quam conficienda enumeravit verbis "Vale Turnere doctissime, mei subinde memor, cum alias, tum in tuis erga Deum O.M. precibus, sicut ego etiam tui sum" conclusam.<ref>{{qc|id=Gesnerus (1562)}} in ultima pagina; Ann Blair, "[https://brill.com/view/journals/ges/73/1/article-p73_4.xml Conrad Gessner's Paratexts]" in ''Gesnerus''vol. 73 (2016) pp. 73–122.</ref> Deinde [[Basilea]]e, [[Bonna]]e brevia temporis spatia, [[Colonia Agrippina|Coloniae]] aliquot menses moravit. [[Leonhartus Fuchsius|Leonhartum Fuchsium]] et [[Valerius Cordus|Valerium Cordum]] (mox in Italia moriturum) hoc tempore ut videtur incurrit.<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 86v°; {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 82-83</ref> Basileae anno [[1543]], pseudonymo ''William Wraghton'', librum controversialem ''The Huntyng and Fyndyng out of the Romyshe Foxe'' divulgari iussit contra [[Stephanus Gardiner|Stephanum Gardiner]] episcopum cancellariumque quem mox verbatim "ne plus sine causa me haereticum nuncupes" monuerit "sicut olim superbissime in aula tua nuncupasti" (''not to call me heretike without a cause, as ye did once in your hall ryght proudly'').<ref>{{qc|id=Rescuing}} sig. N7 r°, fide {{qc|id=Raven (1947)}} p. 74</ref> Anno insequenti librum historiae naturalis ''Avium praecipuarum . . . brevem et succinctam historiam'' Coloniae edidit et puerulo [[Eduardus VI (rex Angliae)|Eduardo]], principi Walliae futuroque regi, dicavit.<ref>{{qc|id=Raven (1947)}} pp. 85-88.</ref> Etiam per [[Valles Rhenana|vallem Rhenanam]] descendens plantas observabat et de [[medicamentum|medicamentis]] quaerebat.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1551) sig. Ciii v°, Jiv, Liiii, Pv v°; {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 197; {{qc|id=Herbal II}} f. 13v°, 136v°; {{qc|id=Names}} sig. Div v°; {{qc|id=Avium historia}} pp. 101-102; haec omnia fide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 84-85 ubi alias citationes plures reperire potes.</ref> [[Emda]]e ab anno fere 1543/[[1544]] "ad integrum . . . quadrennium" (ut confitetur ipse) habitavit; [[Phocoena phocoena|phocoenas]] duas emit et dissecuit.<ref>{{qc|id=Epistola de piscibus}} p. 1294; {{qc|id=Raven (1947)}} p. 88. ''In Low Germany where as I have ben moste'': {{qc|id=Spiritual physic}} p. 3</ref> Ibi [[medicus]] iuxta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Anna Oldenburgensis|comitissam|de|qid=Q467837}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes II (comes Frisiae Orientalis)|comitem|de|qid=Q372542}}que [[Frisia Orientalis|Frisiae Orientalis]] merebat aliosque plures medebatur. [[scorbutus|Scorbuticum morbum]] incolarum se curavisse refert, herbis ''[[Veronica beccabunga]]'' et ''[[Persicaria bistorta]]'' (sed hac per errorem!) bono successu utens. Aliis casibus ''[[Tanacetum parthenium]]'' et ''[[Peucedanum ostruthium]]'' necnon [[opium]] adhibuit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 123; {{qc|id=Herbal II}} f. 78, 79v°; {{qc|id=Herbal III}} p. 15</ref> Plantas tam per terram continentem quam per insulis [[Frisia|Frisicis]] quaerebat.<ref>{{qc|id=Herbal I}} sig. Hiii v, Pi; {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) pp. 14, 111; {{qc|id=Herbal II}} f. 109, 125 v, 144v; {{qc|id=Herbal III}} p. 37; {{qc|id=Names}} sig. Aiii v, Diii v, Ei v, Fvii v; haec omnia fide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 89-91.</ref> [[Fasciculus:William Turner New dialogue tp.jpg|thumb|upright=0.8|''A Newe Dialogue, wherein is conteyned the examination of the messe'' (1548): titulus.]] [[Emda]]e primum cognovit [[Ioannes a Lasco|Ioannem a Lasco]] [[reformatio|reformatorem]] [[Polonia|Polonum]], [[Desiderius Erasmus|Erasmi]] amicum, qui Emdae ab anno fere [[1541]] moratus est.<ref name="van Gulik (2018)">Egbertus van Gulik, ''Erasmus and His Books'' (Lugduni Batavorum: Brill, 2018) pp. 6-8, 342-343.</ref> Turnerus anno [[1545]] suam controversiam pseudonymam prolongavit, libro cuius titulus est ''The Rescuynge of the Romishe Fox'' fortasse Bonnae edito (sed urbe editionis falsa [[Wintonia]], sede episcopali Stephani Gardiner, nuntiata). Statim [[Ioannes Balaeus|Balaeus]], biographus Turneri et sui ipsius supra citatus, libellum contra Gardiner sicut sequelam, titulo ''Yet a Course at the Romyshe Fox'', divulgavit. Turnerus his annis filium [[Petrus Turnerus|Petrum]] filiasque Winifredam et Elisabetham genuit.<ref>{{qc|id=Raven (1947)}} p. 72</ref><ref name="Carlson (1992)" /> == De reditu Eduardo VI regnante == In Anglia anno [[1546]] proclamatione regia damnatus est ut qui religionem turbavisset, sed rege Henrico mortuo, Eduardo principe ad thronum mense Ianuario [[1547]] elevato sub tutela [[Eduardus Seimorus (dux I Somersetensis)|Eduardi ducis Somersetensis]] protectoris, Turnerus statim in patriam revocatus est medicusque meruit ipso protectori, qui germanus erat patroni [[Thomas Wentworth|Thomae Wentworth]]. Dicitur amicus fuisse [[Ioannes Cheke|Ioannis Cheke]] et [[Gulielmus Cecil|Gulielmi Cecil]].<ref>[[Ioannes Strype]], ''Memorials Of . . . Thomas Cranmer'' (Londinii: Richard Chiswell, 1694). {{Google Books|Z7ZTAAAAcAAJ|p. 274}}.</ref> Anno [[1548]] glossarium praesertim Anglicum titulo ''The Names of Herbes in Greke, Latin, Englishe, Duch and Frenche'' divulgari curavit, explicationibus brevissimis, sed haud inutilibus additis. [[Fasciculus:William Turner MD plaque - The Old Deanery 9 Cathedral Green Wells BA5 2UG.jpg|thumb|upright=0.8|Decanatus cathedralis Wellensis ubi Turnerus anno fere 1550 et ab anno 1560 habitavit.]] [[Wellae|Wellis]] breviter habitabat, titulo decani episcopalis nuper concesso. == De exsilio Maria I regnante == Ab [[1548]] usque in [[1553]] legatus est [[parlamentum Anglicum|parlamento Anglico]] pro burgo [[Ludgershall]], sed iam anno [[1551]] ineunte [[exsul Marianus|exsilium]] rursus petiverat, regente [[Maria I (regina Angliae)|Maria]] Protestantibus inimica. Deinde [[Colonia Agrippina|Coloniae]] [[Wormatia]]eque morabatur atque [[Weissenburgum Noricorum|Weissenburgi]] in [[Bavaria]] ubi artem medicam exercuit. Anno circiter [[1551]], Ioannes a Lasco exemplar Erasmianum operum [[Aristoteles|Aristotelis]] et [[Theophrastus|Theophrasti]], quinque voluminibus [[Venetiae|Venetiis]] ab [[Aldus Manutius|Aldo]] annis 1495-1498 impressum, Turnero aut vendidit aut dono dedit.<ref name="van Gulik (2018)" /> [[Fasciculus:William Turner New Herball part 1 1551 tp.jpg|thumb|upright=0.8|''A New Herball'' pars prima (Londinii, 1551): titulus.]] [[Fasciculus:William Turner New book of spiritual physic tp.jpg|thumb|upright=0.8|''A new booke of spirituall physik'' (1555): titulus]] Ab anno [[1551]], [[magnum opus]] ''[[A New Herbal (Turner)|A New Herball]]'' prodiit, tribus voluminibus editum, quorum primum [[Londinium|Londinii]], sed secundum tertiumque [[Colonia Agrippina|Coloniae Agrippinae]], annis [[1562]] et [[1568]], impressa sunt. Primum volumen [[Eduardus Seimorus (dux I Somersetensis)|duce Somersetensi]] protectori, secundum volumen Thomae Wentworth iuniori, prisci patroni filius, dicavit.<ref name="Wentworth">''And who hath deserved better to have my booke of herbes to be given to him then he whose father with his yearly exhibition did helpe me, beyng student in Cambridge of physik and philosophy?'' {{qc|Herbal II}} [https://archive.org/details/b30342053_0002/page/n220 sig. Aiii r°]</ref> De [[piscis|piscibus]] et nominibus eorum Anglicis [[epistula]]m ad Gesnerum anno [[1557]] misit, quod Gesnerus in appendice suis ''Historiis animalium'' anno insequenti divulgaverit.<ref>{{qc|id=Epistola de piscibus}}; {{qc|id=Wheeler et al. (1986)}}. {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 112-114 et alibi, unde {{qc|id=Jones (1988)}} pp. 91-92; {{qc|id=Addyman (2018)}}; Florike Egmond, "On Northern Shores: Sixteenth-Century Observations of Fish and Seabirds (North Sea and North Atlantic)" in Arthur MacGregor, ed., ''Naturalists in the Field: Collecting, Recording and Preserving the Natural World from the Fifteenth to the Twenty-First Century'' (Lugduni Batavorum: Brill, 2018) pp. 129-148.</ref> Opuscula etiam de balneis (praecipue [[Aquae Sulis|Bathoniensibus]]; anno [[1562]]) et de [[theriacum|theriacis]] edidit. == De secundo reditu == [[Fasciculus:William Turner MD plaque.jpg|thumb|upright=0.8|[[Inscriptio]] ad murum quo celatur situs horti botanici [[Wellae|Wellis]] olim a Turnero creati.]] Anno [[1558]], [[Elizabetha I (regina Angliae)|Elizabetha]] regnante, [[Wellae|Wellas]] revenit (titulo autem decani non ante annum 1561 reddito). Hortus plantarum medicinalium ibi creavisse dicitur; herbas silvestres prope Wellas virentes observavit.<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 39v</ref> [[Londinium]] magis magisque aegrotans anno [[1566]] petivit, ibique anno 1568 mortem obiit. == De lectionibus historiae naturalis == {{Vide-etiam|A New Herbal (Turner)#De fontibus}} E scriptis eius admiratio auctorum classicorum, tam Latinorum quam Graecorum, videtur: e quibus veram verborum significationem accuratissime extrahere studebat.<ref>De hac re omni vide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 57-60</ref> [[Aristoteles|Aristotelem]] [[Theophrastus|Theophrastumque]] e versione Latina [[Theodorus Gaza|Theodori Gazae]] (Venetiis, 1503/1513) a principio cognovit, sed, ante divulgationem secundi voluminis ''[[A New Herbal (Turner)|Herball]]'', exemplar Erasmianum editionis Graecae ab [[Aldus Manutius|Aldo]] editae (Venetiis, 1495/1498) adquisiverat Theophrastique ''[[Historia plantarum (Theophrastus)|Historiam plantarum]]'' in hac editione fortasse perlegerat, si ille fuerit qui in hunc textum sublineationes modestas addidisset. [[Dioscorides|Dioscoridis]] ''[[Materia medica (Dioscorides)|Materia medica]]'' in versione Latina [[Ioannes Ruellius|Ruellii]] (Parisiis, 1516) et editione Graeca [[Marcellus Virgilius Adrianus|Marcelli Vergilii]] (Coloniae Agrippinae, 1529) cognovit; commentarium Latinum [[Petrus Andreas Matthiolus|Petri Andreae Matthioli]] perlegerat. [[Claudius Galenus|Galeni]] ''[[De alimentorum facultatibus]]'' libros crebriter citavit; [[Aetius Amidenus|Aetium]] medicum Latine legebat in editione (Basileae, 1542) ab [[Ianus Cornarius|Iano Cornario]] curatam, quem lingua Graeca doctissimum artisque grammaticae Graecae peritissimum censebat.<ref>''Well learned in the knowledge of the Greke tong, and a very good grammarian there in'': {{qc|id=Herbal II}} f. 104v°</ref> [[Theocritus|Theocritum]] Graece et e Latina [[Helius Eobanus Hessus|Eobani Hessi]] versione (Francofurti, 1545), [[Athenaeus Naucratita|Athenaeum]] e versione [[Natalis de Comitibus]] Latina (Venetiis alibique, 1556), [[Publius Vergilius Maro|Vergilii]] ''[[Georgica]]'' et ''[[Eclogae]]'' Latine citavit. [[Nicander Colophonius|Nicandri]] ''Alexipharmaca'' non ex editione bilingui [[Lutetia|Parisiensi]] (1549) cognovit, sed e Graeca anno 1530 et Latina anno 1531 separatim divulgatis, scholiis subiunctis. Omnium saepissime [[Gaius Plinius Secundus|Plinii]] ''[[Naturalis historia|Naturalem historiam]]'' ex illa editione (Basileae, 1525) quam "Plinium meum ab Erasmo correctum, a Frobenio editum" nuncupare solebat (''mi Plini corrected by Erasmus and prynted by Frobenius'').<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 17r°</ref> [[Ioannes Mesue|Ioannis filii Mesue]] libros ''De re medica'' in versione Latina (Parisiis, 1542; Lugduni, 1548) et [[Symeon Sethi|Symeonem Sethi]] ex editione bilingui [[Lilius Gregorius Gyraldus|Gyraldi]] Ferrariensi (Basileae, 1538) interdum laudavit; ''[[Serapionem de simplici medicina]]'' [[Rhazes|Rhazem]]que et [[Averroës|Averroëm]] nonnumquam citavit. Rarissime Europaeos mediaevales laudavit, inter quos auctores ''[[Regimen sanitatis Salernitanum|Regiminis Salernitani]]'' atque bis [[Arnaldus de Villa Nova|Arnaldum de Villa Nova]]. Recentium se [[Nicolaus Leonicenus|Nicolai Leoniceni]], [[Ioannes Manardus|Ioannis Manardi]], [[Antonius Musa Brasavolus|Antonii Musae Brasavoli]], Othonis Brunfelsii, [[Leonhartus Fuchsius|Leonharti Fuchsii]], Conradi Gesneri, [[Hieronymus Tragus|Hieronymi Tragi]], Ioannis Ruellii sectatorem fuisse confessus est, omissis ex ista enumeratione [[Petrus Andreas Matthiolus|Matthiolo]], [[Rembertus Dodonaeus|Remberto]] (Dodonaeo), [[Amatus Lusitanus|Amato Lusitano]], [[Petrus Bellonius|Petro Bellonio]]. Hos omnes de plantis, sed de avibus insuper [[Marcus Terentius Varro|Varronem]] et [[Lucius Iunius Moderatus Columella|Columellam]],<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. E2 r°-E3 v°</ref> [[Marcus Valerius Martialis|Martialem]],<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. D2 r°, F3 r°, H1 v°</ref> [[Paulus Aegineta|Paulum Aeginetam]],<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. G7 r°</ref> [[Giraldus Cambrensis|Giraldum Cambrensem]],<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. B5 r°</ref> et coaevum [[Petrus Gyllius|Petrum Gyllium]]<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. C2 v°. De hac re omni vide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 65-66</ref> citavit. == De inquisitionibus botanicis et zoologicis == Se Cantabrigiae studentem de herbis arboribusque medicamentisque Anglice scripta nulla, Latine perpauca reperire potuisse meminit: ergo Anglice scribere et praeter alias res de rebus naturalibus Angliae quaerere statuisse.<ref>''I could learne never one Greke neither Latin nor English name, even amongest the physiciones, of any herbe or tre, suche was the ignorance in simples at that tyme; and as yet there was no Englishe herbal but one, al full of unlearned cacographees and falslye naminge of herbes; and as then had nether Fuchsius nether Matthiolus nether Tragus written of herbes in Latin'': {{qc|id=Herbal III}} in praefatione</ref> Anglos coaevos eruditiores commendavit, sed, ut qui nihil Anglice in re herbaria scripsissent, obiurgavit, videlicet doctores {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Clement|Ioannem Clement|en|qid=Q6226318}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Thomas Wendy|Thomam Wendy|en|qid=Q7794984}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Owen|Georgium Owen|en|qid=Q5543073}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Eduardus Wottonus|Eduardum Wottonum|en|qid=Q3048505}}, magistrumque [[Ioannes Falconerius|Falconerium]] (contubernalem olim suum [[Ferraria]]e in urbe).<ref>{{qc|id=Herbal I}} sig. Aii v°; {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 69-70</ref> Nomina plantarum animaliumque Anglica iam scholaris Cantabrigiensis assidue quaerebat ut ad nomina Latina appropinquabat: :[[Narcissus poeticus|Narcissus]]: diu hic apud nos sub peregrinis nominibus delituit. Nec erat ulla herba que me magis narcisso torsit, nam postquam vigesies eius picturam et delineationem vidissem, et quam potui diligentissime perpendissem, nusquam tamen potuit inveniri qui hanc mihi herbam potuit exhibere, multo minus eius Anglicum nomen indicare. Tandem quum animi recreandi gratia in [[Norfolcia|Northfolcia]] rusticarer, ambulanti commodum puella nondum septennis in vico mihi obviam venit, dextera manu alborum florum manipulum gestans: continuo conspectis herbis mecum ita cogitatbam, Hi sunt narcissi (nam descriptionis illius herbae adhuc recens erat lectio) aliquotque ab illa precibus emendicabam. Caeterum rogantem nomen herbae nullo responso dignabatur. Percontabar autem ab illis qui proximos pagos et castella habitarent, quodnam esset huic herbe nomen inditum. Respondebant omnes herbam vocari ''Laus tibi'', nec aliud nomen potui ab illis expiscari. Caeterum domum reversus [[Asphodelus|asphodelum]] multis etiam vocari ''Laus tibi'' didici. Seniculus quidam cui nomen est Guarinus Asshe, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Prioratus Barnwelliensis|Barnwelliensis monasterii|en|qid=Q4862023}} canonicus, rei herbariae pulchre gnarus, hanc herbam ''Frenche gelofer'' vocari affirmabat: hiis licebit uti nominibus donec aptiora occurrerint.<ref>{{qc|id=Libellus}} sig. Biii</ref> Usus medicinales cibariosque et nomina Anglica ex ore populi describebat: :[[Stellaria media|Alsine]] dicta est quia lucos (quos Greci ἀλσὴ vocant) umbrosaque et nemorosa amet loca. Myosotis etiam hec dicitur, Latine auricula muris, sed non est nostra ''Mouseare'' que in asperis et incultis locis crescit. Caeterum herba illa est quam nostrates mulieres vocant ''chykwede'' aut ''chykenwede''. Qui alunt aviculas caveis inclusas, hac solent illas (si quando cibos fastidiant) recreare.<ref>{{qc|id=Libellus}} sig. Aii v°</ref> Ipse observator primus nonnumquam habitudines avium pisciumque denotavit aliosque relationem suam augere incitavit: :[[Erithacus rubecula|Rubecula]], quae non secus aestate quam hyeme rubrum habet pectus, quam possit longissime ab oppidis et urbibus in densissimis vepretis et fruticetis ad hunc modum nidulatur. Ubi multa querna reperit folia, aut quernis similia, ad radices veprium, aut densiorum fruticum, inter ipsa folia nidum construit: et iam constructum, opere veluti topiario foliis contegit. Nec ad nidum ubique patet aditus, sed una tantum uia ad nidum itur. Ea quoque parte, qua nidum ingreditur, longum struit ex foliis ante hostium nidi uestibulum, cuius extremam partem pastum exiens, foliis claudit. Haec, quae nunc scribo, admodum puer observavi, non tamen inficias iverim, quin aliter nidulari possit. Si qui alium nidulandi modum observaverint, edant, et huiusmodi rerum studiosis, et mihi cum primis non parum gratificabuntur. Ego, quod uidi, aliis candide sum impertitus.<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. H8 v°</ref> == Fortuna == [[Fasciculus:W Turner donation inscription Wells Cathedral library.jpg|thumb|upright=0.8|Donatio Aristotelis Erasmiani ad bibliothecam cathedralem Wellensem a Guilielmo Turnero epigrammate Latino commemorata]] Exemplar Aristotelis Erasmianum, quod ab Ioanne a Lasco acceperat, ultimis vitae annis [[Bibliotheca cathedralis Wellensis|Bibliothecae cathedrali Wellensi]] dono dedit, teste epigrammate quod primo volumine superscripsit: ::Haec ego dona dedi Wellensi bibliothecae :::Turnerus nomen cui Guilielmus erat. Ibidem hodie usque servatur.<ref name="van Gulik (2018)" /> Libellus eius schedarum manu scriptus (''commonplace book''), bis saeculo XIX venditatus,<ref>{{qc|id=Raven (1947)}} p. 51 nota subiuncta</ref> recenter apud bibliothecam municipalem Bathoniensem repertus est.<ref>[https://discovery.nationalarchives.gov.uk/details/r/N13659517 catalogus]; Johnye Cannon Sturcken, ''The Commonplace Book of William Turner: an annotated catalogue'' (dissertatio Universitatis Texanae, 1963) [https://search.lib.utexas.edu/discovery/fulldisplay?docid=alma991040385929706011&context=L&vid=01UTAU_INST:SEARCH&lang=en&search_scope=MyInst_and_CI&adaptor=Local%20Search%20Engine&tab=Everything&query=any,contains,cannon%20sturcken&offset=0 catalogus]; [https://www.proquest.com/openview/2960b232f89fc2eaf294a410395ad9f1/1?pq-origsite=gscholar&cbl=18750&diss=y exemplar venale]</ref> == Scripta == ; De rebus naturalibus [[Fasciculus:William Turner New Herball part 2 1562 tp.jpg|thumb|upright=0.8|''The Seconde Parte of William Turners Herball'' (coloniae, 1562): titulus.]] [[Fasciculus:Turner Wines 1568 tp from 1941 facsimile.jpg|thumb|upright=0.8|''A New Boke of the Natures and Properties of all Wines'' (1568): titulus.]] * 1538 : {{ec|id=Libellus|c=''Libellus de re herbaria novus''. Londini: apud Ioannem Byddellum. [https://archive.org/details/libellusdereherb00turn/ Textus editionis fac-simile 1877]}} * 1544 : {{ec|id=Avium historia|c=''Avium praecipuarum, quarum apud Plinium et Aristotelem mentio est, brevis et succincta historia''. Coloniae {{Google Books|s106AAAAcAAJ}} [https://www.digitale-sammlungen.de/en/view/bsb10209029 Textus apud Monacenses]}} * 1548 : {{ec|id=Names|c=''The Names of Herbes in Greke, Latin, Englishe, Duch and Frenche''. Londinii: John Day, 1548 {{Google Books|quQql5HMlmAC}} [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14052.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1551 : {{ec|id=Herbal I|c=''[[A New Herbal (Turner)|A New Herball]]'' [pars 1]. Londinii: Steven Mierdman {{Google Books|_QZfAAAAcAAJ}} [https://archive.org/details/b30342053_0002/ textus], [https://archive.org/details/b30342053_0001/ alius] apud ''Internet Archive''}} * 1558 : {{ec|id=Epistola de piscibus|c="Epistola G. Turneri" [de piscibus] in [[Conradus Gesnerus]], ''Historiae animalium liber IIII, qui est de piscium et aquatilium animantium natura'' (Tiguri: apud Christoph. Froschouerum, 1558) [https://archive.org/details/BIUSante_pharma_res000050x04/page/1294/mode/1up pp. 1294-1297]}} * 1562 : {{ec|id=Herbal II|c=''[[A New Herbal (Turner)|The Seconde Parte of William Turners Herball]]''. Coloniae: Arnold Birckman [https://archive.org/details/b30342053_0002/page/n215/mode/2up textus], [https://archive.org/details/b30342053_0001/page/n237/mode/2up alius] apud ''Internet Archive''}} * 1562 : {{ec|id=Baths|c=''A Booke of the Natures and Properties as Well of the Bathes in England as of Other Bathes in Germany and Italy''. Coloniae [https://archive.org/details/b30342053_0001/page/n594/mode/1up Textus]; [https://archive.org/details/englishmanstreas00vica editio 1599]}} * 1568 : {{ec|id=Herbal III|c=''[[A New Herbal (Turner)|The First and Seconde Partes of the Herbal ... with the Third Parte]]''. Coloniae Agrippinae [http://www.rarebookroom.org/Control/turher/index.html Textus]; [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14059.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1568 : {{ec|id=Wines|c=''A New Boke of the Natures and Properties of all Wines that are commonly used here in England ... whereunto is annexed the booke of the natures and vertues of triacles''. Londinii: William Seres. [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14053.0001.001?view=toc Recensio Michiganensium]}} ; De religione * 1543 (pseudonymo William Wraghton) : {{ec|id=Hunting of the fox|c=''The Huntyng and Fyndyng out of the Romyshe Foxe''. Basileae (re vera Bonnae) [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14046.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1545 (pseudonymo William Wraghton) : {{ec|id=Rescuing|c=''The Rescuynge of the Romishe Fox, otherwise called The examination of the hunter, devised by Steven Gardiner''. Bonnae? [https://web.archive.org/web/20190608101737/http://tei.it.ox.ac.uk/tcp/Texts-HTML/free/A14/A14048.html Recensio Oxoniensium]}} * 1548 : {{ec|id=Dialogue|c=''A Newe Dialogue, wherein is conteyned the examination of the messe ...'' Londinii: John Day {{Google Books|sMNjAAAAcAAJ}} [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14057.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1551 : {{ec|id=Poison of Pelagius|c=''A preservative or triacle agaynst the poyson of Pelagius'' [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14060.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1555 : {{ec|id=Hunting of the wolf|c=''The Huntyng of the Romyshe Wolfe'' {{Google Books|xrtoAAAAcAAJ}}}} * 1555 : {{ec|id=Spiritual physic|c=''A new booke of spirituall physik for dyverse diseases of the nobilite and gentlemen of Englande''. Romae (re vera Emdae) {{Google Books|NLpjAAAAcAAJ}} [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14055.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1841 : {{ec|id=Epistula de martyribus|c=[Epistula ad [[Ioannes Foxe|Ioannem Foxe]] de [[Nicolaus Ridleius|Nicolao Ridleio]] aliisque martyribus Protestantibus: ms. BL Harleianus 416 f. 132] in Henry Christmas, ed., ''The Works of Nicholas Ridley'' (Londinii: Parker Society, 1841) {{Google Books|Za08AQAAIAAJ|pp. 487-495}} {{Ling|Latine|Anglice}}}} ; Versiones et editio * 1534 (auctore [[Ioachim Vadianus|Ioachim Vadiano]]) : ''A worke entytled Of ye Olde God & the Newe'' [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A68860.0001.001/1:5.9?rgn=div2;view=fulltext Recensio Michiganensium] * 1537 (auctore [[Urbanus Rhegius|Urbano Rhegio]]) : ''A Comparison betwene the Olde Lernynge & the Newe'': ** 2a ed., 1548 : ''The Olde Learnyng and the New, compared together''. Londinii: Robert Stoughton {{Google Books|pHZShJhfymwC}} * 1538 (auctore Hermano Bodio) : ''An Abridgement of Unio Dissidentium''. Londinii * 1544 (auctore {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gybertus Longolius|Gyberto Longolio|de|qid=Q1527186}}) : ''Dialogus de avibus et earum nominibus''. Coloniae: Ioannes Gymnicus {{Google Books|ykdXAAAAcAAJ}} == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=Balaeus (1548)|c=[[Ioannes Balaeus]], ''Illustrium Maioris Britanniae scriptorum ... summarium''. Gippesvici, 1548 {{Google Books|dWFUAAAAcAAJ|f. 242r-v}}}} * {{ec|id=Gesnerus (1562)|c=1562 : [[Conradus Gesnerus]], ''De libris a se editis: epistola ad Guilielmum Turnerum theologum et medicum excellentiss. in Anglia''. Tiguri: apud Christophorum Froschouerum, 1562 [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/307723 Textus]}} ; Editiones operum recentiores * 1641 : ''Ad nobilem Britannium, or An abstract for Englands royall peeres'' [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A63936.0001.001 Recensio Michiganensium] * 1851 : Robert Potts, ed., ''The Huntyng and Fynding Out of the Romish Fox, by Wyllyam Turner''. Londinii: Parker, 1851 {{Google Books|n4tMAQAAMAAJ}} [http://anglicanhistory.org/england/misc/turner_huntyng1851.html Recensio] * 1877 : {{ec|id=Jackson (1877)|c=[[Beniaminus Daydon Jackson|Benjamin Daydon Jackson]], ed., ''Libellus de re herbaria novus, by William Turner''. Londinii, 1877 {{Google Books|eyWMsJ-i590C}} [https://archive.org/details/libellusdereherb00turn Textus]}} * 1881 : James Britten, ed., ''The Names of Herbes, by William Turner''. Londinii: English Dialect Society, 1881 [https://archive.org/details/namesofherbesad100turnuoft Textus] * 1903 : A. H. Evans, ed. et interpr., ''Turner on Birds: A Short and Succinct History of the Principal Birds Noticed by Pliny and Aristotle''. Cantabrigiae, 1903 [https://archive.org/details/cu31924022568285 Textus] * 1941 : Sanford V. Larkey, Philip M. Wagner, edd., ''A Book of Wines, by William Turner''. Novi Eboraci: Scholars' Facsimiles & Reprints, 1941 * 1965 : James Britten, B. C. Jackson, W. R. Stearns, edd., ''William Turner: Libellus de re herbaria, 1538; The Names of Herbs, 1548''. Londinii, 1965 * 1986 : {{ec|id=Wheeler et al. (1986)|c=Alwyne Wheeler, Peter S. Davis, Elizabeth Lazenby, "William Turner's (c 1508–1568) notes on fishes in his letter to Conrad Gessner" in ''Archives of Natural History'' vol. 13 (1986) pp. 291-305 [https://www.euppublishing.com/doi/abs/10.3366/anh.1986.13.3.291 Situs venalis]}} * 1989-1995 : George T. L. Chapman, Marilyn N. Tweddle, edd., ''William Turner, A New Herball''. 3 partes in 2 voll. Ashington Northumbriae, 1989; Cantabrigiae: Cambridge University Press, 1995 * 1999 : Mats Rydén, Hans Helander, Kerstin Olsson, edd., ''Libellus de re herbaria novus, 1538: William Turner''. Holmiae: Almqvist & Wiksell ; Eruditio * {{ec|id=Addyman (2014)|c=Marie Addyman, "William Turner: A Milestone in Botanical Medicine" in S. Francia, A. Stobart, edd., ''Critical Approaches to the History of Western Herbal Medicine'' (Londinii: Bloomsbury, 2014) {{Google Books|875nAwAAQBAJ|Paginae selectae}}}} * Marie Addyman, ''The Natural History of the North in Tudor England: A Gazetteer of William Turner's References to Birds, Fishes and Plants''. Morpeth, 2017 * Marie Addyman, ''William and Peter Turner: A Family of English Renaissance Physicians''. Morpeth, 2017 * {{ec|id=Addyman (2018)|c=Marie Addyman, "“Judge by Experience and by Learninge”: the fieldwork of William Turner (c.1508-1568)" in Arthur MacGregor, ed., ''Naturalists in the Field: Collecting, Recording and Preserving the Natural World from the Fifteenth to the Twenty-First Century'' (Lugduni Batavorum: Brill, 2018) pp. 104-128}} * T. F. T. Baker, A. D. K. Hawkyard, "[https://web.archive.org/web/20230208161157/https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1509-1558/member/turner-william-1512-68 Turner, William (by 1512-68), of Kew, Surr., Wells, Som. and London]" in S. T. Bindoff, ed., ''The History of Parliament: the House of Commons 1509-1558'' (1982) * {{ec|id=Carlson (1992)|c=E. J. Carlson, "The marriage of William Turner" in ''Historical Research'' vol. 65 (1992) pp. 336–339}} * {{ec|id=Chapman (1989)|c=George T. L. Chapman, "William Turner of Morpeth, Northumberland (1508-68)" in G. T. L. Chapman, M. N. Tweddle, edd., ''William Turner, A New Herball'' (vol. 1. Ashington Northumbriae, 1989) pp. 8-15}} * [[Andreas Dalby|Andrew Dalby]], "[https://www.researchgate.net/publication/373976144_'Every_man_knoweth_wel_inough_where_strawberies_growe'_William_Turner_on_food ‘Every man knoweth wel inough where strawberies growe’: William Turner on food]" in ''Petits propos culinaires'' no. 126 (2023) pp. 94-112 * Celia Hughes, "[https://web.archive.org/web/20230208142807/https://www.escholar.manchester.ac.uk/api/datastream?publicationPid=uk-ac-man-scw:1m1663&datastreamId=POST-PEER-REVIEW-PUBLISHERS-DOCUMENT.PDF John Bradford and William Turner]" in ''Bulletin of the John Rylands University Library'' vol. 66 (1983/1984) pp. 104–138 * William Hunt, "[[:s:en:Dictionary of National Biography, 1885-1900/Turner, William (d.1568)|Turner, William (d.1568)]]" (1899) in {{DNB}} * {{ec|id=Jones (1988)|c=Whitney R. D. Jones, ''William Turner: Tudor naturalist, physician and divine''. Londinii: Routledge, 1988 {{Penna}}}} * {{ec|id=Jones (2004/2008)|c=Whitney R. D. Jones, "Turner, William (1509/10–1568)" in {{ODNB}} (2008 recensa)}} * {{ec|id=Neville (2022)|c="[https://www.cambridge.org/core/books/early-modern-herbals-and-the-book-trade/william-turner-and-the-medical-book-trade/4B68A5DFAE394EA4BA84F665DA2310D9 William Turner and the Medical Book Trade]" in Sarah Neville, ''Early Modern Herbals and the Book Trade: English Stationers and the Commodification of Botany'' (Cantabrigiae: Cambridge University Press, 2022) cap. 7}} * {{ec|id=Raven (1947)|c=Charles E. Raven, ''English Naturalists from Neckam to Ray: a study of the making of the modern world'' (Cantabrigiae: Cambridge University Press, 1947) pp. 48-137 {{Penna}}}} == Nexus externi == * [https://www.bl.uk/manuscripts/FullDisplay.aspx?ref=Harley_MS_416 Harley MS 416]{{Nexus deficit|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} apud [[Bibliotheca Britannica|Bibliothecam Britannicam]]: catalogus et series imaginum (vide f. 132r) * Paul Hunneyball, "[https://thehistoryofparliament.wordpress.com/2022/08/30/william-turner-and-the-reformation-of-gardening/ William Turner and the reformation of gardening]" (2022) apud ''The History of Parliament: Blog'' * Caroline M. Murray, "[https://professorhedgehogsjournal.uk/2018/09/08/william-turner-naturalist/ William Turner, Naturalist]" (2018) apud ''Professor Hedgehog's Journal'' * Richard S. Westfall, "[http://galileo.rice.edu/Catalog/NewFiles/turner_wil.html Turner, William]" apud ''The Galileo Project'' {{Lifetime|saeculo 16|1568|Turnerus, Gulielmus}} [[Categoria:Auctores Anglici]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Botanistae Britanniae]] [[Categoria:Clerici Angliae]] [[Categoria:Medici Britanniae]] [[Categoria:Protestantes]] [[Categoria:Scriptores Angliae]] [[Categoria:Scriptores de vino]] [[Categoria:Zoologi Britanniae]] {{Appendicula de hac pagina| {{PagMens|09|2025}} }} dl4ock6c7qvg9mtcnizp0ridlbpochq 3975831 3975830 2026-07-30T20:00:54Z Andrew Dalby 1084 [[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Exsules Mariani]] 3975831 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Guilielmus Turnerus}},<ref>"per Dr. Guilielmum Turnerum": sic titulus ''Avium praecipuarum ... historiae'' (1544), vide [[:File:William Turner Avium Praecipuarum Title Page 1544.jpg|imaginem]]</ref> [[Anglice]] ''William Turner'' ([[Morpitium|Morpitii]] in [[Northumbria]] inter annos [[1508]] et [[1512]] natus; die [[7 Iulii]] [[1568]] mortuus), fuit [[botanica|botanista]] et [[theologus|rerum theologicarum disputator]]. E lectura libri ''A new booke of spirituall physik'' [[Ioannes Strype]] ([[Thomas Cranmer|Cranmeri]] biographus) Turnerum auctorem [[Protestans|Protestantem]] compendiosius aestimavit: "Vir facundissimus, monita consiliaque sua sub sermone lepido et iucundo introducebat."<ref>''Being a very facetious man, he delivered his reproofs and counsels under witty and pleasant discourse'': [[Ioannes Strype]], ''Memorials Of . . . Thomas Cranmer'' (Londinii: Richard Chiswell, 1694), {{Google Books|Z7ZTAAAAcAAJ|p. 357}}.</ref> A recentioribus, operis ''[[A New Herbal (Turner)|A New Herbal]]'' studentibus, pater [[botanice|artis botanicae]] [[Britannica]]e censetur. == De iuventute == [[Ioannes Balaeus]] iuventutem Turneri inter centuria de illustribus Britanniae Maioris scriptoribus descripsit aspectu [[Protestans|Protestantium]]: :Guilhelmus Turnerus, ex septentrionali insulae patria oriundus, [[universitas Cantabrigiensis|Cantabrigiae]] omni bonarum litterarum literarum eruditione, [[Latine|Latinus]] et [[Graece|Graecus]] [[rhetor]] ac [[poeta]] clarissimus emicuit. Nusquam [[ecclesia Catholica Romana|Antichristo]] characterizatus, hoc est nec rasus nec unctus (quod auditu fit rarissimum) [[evangelium]] regni ex puro Dei zelo per universam fere [[Anglia]]m gratis praedicabat elegantissimus tunc iuvenis.<ref>{{qc|id=Balaeus (1548)}} f. 242r°</ref> Filius coriarii ut videtur, in urbe nativa educatus est ubi linguam Latinam apud Ioannem Lange didicit habitudinesque avium et naturam plantarum observavit quas ab 1538 seriatim conscripserit.<ref>{{qc|id=Avium historia}} pp. 37, 57, 84, 90; {{qc|id=Libellus}} sig. B v°; {{qc|id=Names}} sig. Av v°, Di v°, Dvi, Ei, Ev; {{qc|id=Herbal I}} sig. Aiv v°, Bi v°, Fv v°, Pv, {{qc|id=Herbal II}} f. 18r, 57r, 144v°, 160v°, {{qc|id=Herbal III}} p. 37, {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 11, 19, 84, 142; {{qc|id=Epistola de piscibus}} passim; hae omnia fide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 49-51</ref> Ab anno [[1526]] sub patronatu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Thomas Wentworth (baro)|Thomae Wentworth|en|qid=Q1445724}} apud [[Collegium Pembrochiae (Cantabrigia)|aulam Pembrochiae]] [[Cantabrigia|Cantabrigiensem]] studebat.<ref name="Wentworth" /> [[Baccalaureatus]] iam anno [[1530]] erat, quo anno socius [[Aula Pembrochiae|aulae Pembrochiae]] electus est. His annis tres libellos de [[religio]]nis [[reformatio]]ne Anglice vertit e Latino sermone: primum anno [[1534]], auctore [[Ioachim Vadianus|Ioachimo Vadiano]] et titulo ''De veteri et novicio Deo'', cui versioni titulum Anglicum dedit ''A worke entytled Of ye Olde God & the Newe''; deinde anno [[1537]] versionem operis a principio [[Theodisce]] scriptum, auctore [[Urbanus Rhegius|Urbano Rhegio]] et titulo ''Die new leer sambt irer Verlegung'', de prioritate textibus Biblicis in re theologica, cui titulum Anglicum ''A Comparison betwene the Olde Lernynge & the Newe'' dedit.<ref>{{qc|id=Jones (2004/2008)}}</ref> [[Cantabrigia]]e res naturales observavit,<ref>{{qc|id=Libellus}} sig. Biii; {{qc|id=Names}} sig. Fiv; {{qc|id=Herbal II}} f. 60r°, 80v°</ref> itidem per comitatum Cantabrigiensem<ref>{{qc|id=Libellus}} sig. Aiii; {{qc|id=Names}} sig. Aviii v°, Dv v°; {{qc|id=Herbal I}} sig. Jiiii, Ovi v°; {{qc|id=Herbal II}} f. 17r°, 83r°;{{qc|id=Herbal III}} p. 47; {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 45</ref> et Angliam orientalem.<ref>{{qc|id=Avium historia}} pp. 34, 64, 78; {{qc|id=Libellus}} sig. Biii. Hae omnia fide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 62-63, 67</ref> Opusculum primum de [[planta|plantis]] eodem anno divulgatum est, titulo ''Libellus de re herbaria novus'': ibi Turnerus herbas 144 Latine descripsit, nominibus Graecis Anglicisque appositis. Hoc opus Thomae Pattinson Northumbriensi dicavit, qui eandem aulam frequentabat. [[Fasciculus:William Turner to Foxe on Ridley at Cambridge BL Harleian 416 f 132r.jpg|thumb|upright=0.8|Turnerus de Ridleio Cantabrigiae linguam Graecam docente (epistula ad [[Ioannes Foxe|Ioannem Foxe]], MS. BL Harleianus 416 f. 132r).]] [[Fasciculus:William Turner to Foxe on Ridley at Cambridge BL Harleian 416 f 132v.jpg|thumb|upright=0.8|Turnerus de Ridleio Cantabrigiae degente (epistula ad [[Ioannes Foxe|Ioannem Foxe]], MS. BL Harleianus 416 f. 132v)]] Cantabrigiae etiam morans [[Nicolaus Ridleius|Nicolao Ridleio]] contubernalis fit: qui etiamsi decem annis maior natus "collega et in theologicis exercitationibus antagonista" erat, qui "multos annos nobiscum in collegio Pembrochiano vixit", qui "me primus Graecae linguae <pleniori cognitione> instruebat", qui "arcu ... et pila palmaria saepissime se mecum exercuit".<ref name="Epistula de martyribus">{{qc|id=Epistula de martyribus}}</ref><ref>Verba "pleniori cognitione" post epistulam scriptam inseruit.</ref> Sed eisdem annis in re theologica [[Hugo Latimerus]] praeter alios Turneri coaevos non paucos ad religionem Protestantium suadebat Turnerumque ipse, qui se Latimeri discipulum fuisse in praefatione opusculi ''Against the Poison of Pelagius'' ("contra venenum [[Pelagius|Pelagianum]]") anno [[1551]] confessus est. Ipse invicem {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Rolandus Taylerus|Rolandum Taylerum|en|qid=Q7372199}} martyrem futurum cognoscens ad Protestantismum suadebat: ad eius usum libellum Latinum satis famosum, cuius titulus est ''Unio dissidentium'', Hermano Bodio attributum, praebuit. Huius opusculi anno [[1538]] versionem Anglicam edidit et patrono Thomae Wentworth dicavit.<ref>Fide {{qc|id=Jackson (1877)}} p. xi, {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 52, 55; cf. {{Google Books|nsk7AAAAcAAJ|editionem Latinam 1529}}. Exemplaria nulla huius versionis hodie servantur</ref> Cum ad [[diaconatus|diaconatum]] anno [[1536]] ordinatus esset et praedicandi licentiam ab aula mox concessam accepisset, a Cantabrigia decedens variis locis praedicavit. [[Thomas Elyot|Thomam Elyot]] his annis ut videtur cognovit, iuxta [[Combe (Oxoniensis)|Combe]] [[comitatus Oxoniensis]] visitabat, de nominibus usibusque plantarum disputavit: eaedem enim res in ''Dictionario'' ab Elyot, in ''Herbal'' a Turnero nonnumquam describuntur.<ref>{{qc|id=Raven (1947)}} pp. 42-44, 72-74</ref> Contra diaconatus regulas Ioannam Alder Cantabrigiensem in [[matrimonium]] mense Novembri [[1540]] duxit.<ref name="Carlson (1992)">{{qc|id=Carlson (1992)}}</ref> == De prima vagatione == [[Fasciculus:William Turner to Foxe on Ridley's help BL Harleian 416 f 132v.jpg|thumb|upright=0.8|Turnerus de adiumento, quo exsul a Nicolao Ridleio fruebatur (epistula ad [[Ioannes Foxe|Ioannem Foxe]], MS. BL Harleianus 416 f. 132v).]] Balaeus his verbis vitam Turneri iuvenis, tamquam alterius sui ipsius (nam paenultime vitarum omnium a se scriptorum ordinavit, loco ultimo autobiographiae suae reservato) concludit: :Carcerariae inclusionis molestias . . . pertulit multas et longas: inde tandem magno Christi beneficio liber, [[Italia]]m accessit, et post experimenta suae doctrinae illic publica, medicae professionis insignia, [[Ferraria]] detulit domum. Validissimis scripturis suos Anglicos, tam [[Henricus VIII|regem ipsum]] quam subditos omnes, pie admonuit. . . . Claruit anno 1548 (quo haec exaravimus) optimi principis [[Eduardus VI (rex Angliae)|Edwardi]] [[Eduardus Seimorus (dux I Somersetensis)|ducis Somersetensis, Angliae protectoris]], medicus, ut audio.<ref>{{qc|id=Balaeus (1548)}} f. 242r°</ref> Amicis etenim Protestantibus nonnullis incarceratis, sicut interdum ipse, Turnerus mense Iulio [[1540]] exsilium petivit, quo mense [[Caletum|Caleti]] morans {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ferdinandus de Sancto Severino|Ferdinandum de Sancto Severino|en|qid=Q1106340}} principem incurrit.<ref>{{qc|id=Spiritual physic}}, cf. {{qc|id=Raven (1947)}} p. 75.</ref> [[hortus|hortum]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Brooke, baro Cobham|baronis Cobham|en|qid=Q5537283}}, procuratoris huius urbis, visitavit plantamque [[Chenopodium vulvaria|vulvariam]] observavit.<ref>{{qc|id=Names}} sig. Hv v°</ref> Ad studia medica persequenda, gratia "subsidii" quod Nicolaus Ridleius (eodem anno magister aulae Pembrochiae promotus) "nobis in Germania exulantibus ex Anglia emiserit",<ref name="Epistula de martyribus" /> [[Colonia Agrippina|Coloniae]] profectus, ibi cum [[Gerardus Veltvyckus|Gerardo Veltvycko]] de vero [[absinthium|absinthio Pontico]] et [[Sisymbrium irio|irione]] disputavit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 6, cf. pp. 62-63; {{qc|id=Herbal II}} [https://archive.org/details/b30342053_0002/page/n266/mode/1up f. 22r]</ref> Per vallem [[Rhenus|Rhenanam]] usque ad [[Italia]]m anno [[1542]] penetravit resque naturales in itinere observavit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} sig. Gii, Miii v; {{qc|id=Herbal II}} f. 59r°, 77r°, 116r°; {{qc|id=Names}} sig. Cv v°, Div r°, Fi r°, Gv v°; {{qc|id=Avium historia}} p. 40, cf. {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 75-77</ref> [[Venetiae|Venetiis]] degens apothecas aromatum medicamentorumque admiratus est.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) pp. 62-63</ref> [[Ferraria]]e inter [[protestantismus|Protestantes]] habitabat [[Ioannes Manardus|Ioannemque Manardum]] auscultavit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} in praefatione</ref> Aut ibi, magistro [[Antonius Musa Brasavolus|Antonio Musa Brasavolo]],<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 78r°</ref> aut [[Bononia]]e medicinae doctor factus est. Hic certe artem botanicam imbibit, [[Lucas Ghinius|Lucae Ghinii]] discipulus,<ref>''Lucas Ginus my maister at Bonony'': {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 98; similiter p. 17, etiam {{qc|id=Herbal II}} f. 18r°, 81v°, 91v°, 167v°</ref> e quo methodum [[Hortus siccus|horti sicci]] didicit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 98; {{qc|id=Herbal II}} f. 91 v°; {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 77-78</ref> [[Oryza sativa|Oryzam]] in agris paludeis cultam et [[Humulus lupulus|humulos]] silvaticos herbasque plures avesque per hos pagos et in valle Padana observavit.<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 43r°, 73r°, 85r°, 110v°, 165v°; {{qc|id=Names}} sig. Bii r°, Ciiii v°, Dvii v°, Eii r°, Eviii r°, Fii v°, Fvi v°; {{qc|id=Avium historia}} p. 34, 39, 118; cf. {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 77-80</ref> Inde per [[Clavenna]]m, [[Speluca]]m, [[Curia Raetorum|Curiam]], [[Turicum]] in regiones septentrionales rediit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} sig. Bi v°; {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) pp. 20, 130; {{qc|id=Herbal II}} f. 28r°, 42r°, 76r°; {{qc|id=Names}} sig. Av v°, Cvi v°, Eii r°, Fiv r°, Gvii r°-v°; {{qc|id=Avium historia}} pp. 42, 76; cf. {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 80-81</ref> [[Fasciculus:William Turner Avium Praecipuarum Title Page 1544.jpg|thumb|upright=0.8|''Avium praecipuarum . . . historia'' (1544): titulus.]] [[Turicum|Turici]] [[Conradus Gesnerus|Conradum Gesnerum]] primum cognovit: Gesnerus Turnerum, Turnerus Gesnerum annis insequentibus saepe in operibus suis citabant; Gesnerus Turnero epistulam anno [[1562]] miserit, qua opera sua tam confecta quam conficienda enumeravit verbis "Vale Turnere doctissime, mei subinde memor, cum alias, tum in tuis erga Deum O.M. precibus, sicut ego etiam tui sum" conclusam.<ref>{{qc|id=Gesnerus (1562)}} in ultima pagina; Ann Blair, "[https://brill.com/view/journals/ges/73/1/article-p73_4.xml Conrad Gessner's Paratexts]" in ''Gesnerus''vol. 73 (2016) pp. 73–122.</ref> Deinde [[Basilea]]e, [[Bonna]]e brevia temporis spatia, [[Colonia Agrippina|Coloniae]] aliquot menses moravit. [[Leonhartus Fuchsius|Leonhartum Fuchsium]] et [[Valerius Cordus|Valerium Cordum]] (mox in Italia moriturum) hoc tempore ut videtur incurrit.<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 86v°; {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 82-83</ref> Basileae anno [[1543]], pseudonymo ''William Wraghton'', librum controversialem ''The Huntyng and Fyndyng out of the Romyshe Foxe'' divulgari iussit contra [[Stephanus Gardiner|Stephanum Gardiner]] episcopum cancellariumque quem mox verbatim "ne plus sine causa me haereticum nuncupes" monuerit "sicut olim superbissime in aula tua nuncupasti" (''not to call me heretike without a cause, as ye did once in your hall ryght proudly'').<ref>{{qc|id=Rescuing}} sig. N7 r°, fide {{qc|id=Raven (1947)}} p. 74</ref> Anno insequenti librum historiae naturalis ''Avium praecipuarum . . . brevem et succinctam historiam'' Coloniae edidit et puerulo [[Eduardus VI (rex Angliae)|Eduardo]], principi Walliae futuroque regi, dicavit.<ref>{{qc|id=Raven (1947)}} pp. 85-88.</ref> Etiam per [[Valles Rhenana|vallem Rhenanam]] descendens plantas observabat et de [[medicamentum|medicamentis]] quaerebat.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1551) sig. Ciii v°, Jiv, Liiii, Pv v°; {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 197; {{qc|id=Herbal II}} f. 13v°, 136v°; {{qc|id=Names}} sig. Div v°; {{qc|id=Avium historia}} pp. 101-102; haec omnia fide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 84-85 ubi alias citationes plures reperire potes.</ref> [[Emda]]e ab anno fere 1543/[[1544]] "ad integrum . . . quadrennium" (ut confitetur ipse) habitavit; [[Phocoena phocoena|phocoenas]] duas emit et dissecuit.<ref>{{qc|id=Epistola de piscibus}} p. 1294; {{qc|id=Raven (1947)}} p. 88. ''In Low Germany where as I have ben moste'': {{qc|id=Spiritual physic}} p. 3</ref> Ibi [[medicus]] iuxta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Anna Oldenburgensis|comitissam|de|qid=Q467837}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes II (comes Frisiae Orientalis)|comitem|de|qid=Q372542}}que [[Frisia Orientalis|Frisiae Orientalis]] merebat aliosque plures medebatur. [[scorbutus|Scorbuticum morbum]] incolarum se curavisse refert, herbis ''[[Veronica beccabunga]]'' et ''[[Persicaria bistorta]]'' (sed hac per errorem!) bono successu utens. Aliis casibus ''[[Tanacetum parthenium]]'' et ''[[Peucedanum ostruthium]]'' necnon [[opium]] adhibuit.<ref>{{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) p. 123; {{qc|id=Herbal II}} f. 78, 79v°; {{qc|id=Herbal III}} p. 15</ref> Plantas tam per terram continentem quam per insulis [[Frisia|Frisicis]] quaerebat.<ref>{{qc|id=Herbal I}} sig. Hiii v, Pi; {{qc|id=Herbal I}} (ed. 1568) pp. 14, 111; {{qc|id=Herbal II}} f. 109, 125 v, 144v; {{qc|id=Herbal III}} p. 37; {{qc|id=Names}} sig. Aiii v, Diii v, Ei v, Fvii v; haec omnia fide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 89-91.</ref> [[Fasciculus:William Turner New dialogue tp.jpg|thumb|upright=0.8|''A Newe Dialogue, wherein is conteyned the examination of the messe'' (1548): titulus.]] [[Emda]]e primum cognovit [[Ioannes a Lasco|Ioannem a Lasco]] [[reformatio|reformatorem]] [[Polonia|Polonum]], [[Desiderius Erasmus|Erasmi]] amicum, qui Emdae ab anno fere [[1541]] moratus est.<ref name="van Gulik (2018)">Egbertus van Gulik, ''Erasmus and His Books'' (Lugduni Batavorum: Brill, 2018) pp. 6-8, 342-343.</ref> Turnerus anno [[1545]] suam controversiam pseudonymam prolongavit, libro cuius titulus est ''The Rescuynge of the Romishe Fox'' fortasse Bonnae edito (sed urbe editionis falsa [[Wintonia]], sede episcopali Stephani Gardiner, nuntiata). Statim [[Ioannes Balaeus|Balaeus]], biographus Turneri et sui ipsius supra citatus, libellum contra Gardiner sicut sequelam, titulo ''Yet a Course at the Romyshe Fox'', divulgavit. Turnerus his annis filium [[Petrus Turnerus|Petrum]] filiasque Winifredam et Elisabetham genuit.<ref>{{qc|id=Raven (1947)}} p. 72</ref><ref name="Carlson (1992)" /> == De reditu Eduardo VI regnante == In Anglia anno [[1546]] proclamatione regia damnatus est ut qui religionem turbavisset, sed rege Henrico mortuo, Eduardo principe ad thronum mense Ianuario [[1547]] elevato sub tutela [[Eduardus Seimorus (dux I Somersetensis)|Eduardi ducis Somersetensis]] protectoris, Turnerus statim in patriam revocatus est medicusque meruit ipso protectori, qui germanus erat patroni [[Thomas Wentworth|Thomae Wentworth]]. Dicitur amicus fuisse [[Ioannes Cheke|Ioannis Cheke]] et [[Gulielmus Cecil|Gulielmi Cecil]].<ref>[[Ioannes Strype]], ''Memorials Of . . . Thomas Cranmer'' (Londinii: Richard Chiswell, 1694). {{Google Books|Z7ZTAAAAcAAJ|p. 274}}.</ref> Anno [[1548]] glossarium praesertim Anglicum titulo ''The Names of Herbes in Greke, Latin, Englishe, Duch and Frenche'' divulgari curavit, explicationibus brevissimis, sed haud inutilibus additis. [[Fasciculus:William Turner MD plaque - The Old Deanery 9 Cathedral Green Wells BA5 2UG.jpg|thumb|upright=0.8|Decanatus cathedralis Wellensis ubi Turnerus anno fere 1550 et ab anno 1560 habitavit.]] [[Wellae|Wellis]] breviter habitabat, titulo decani episcopalis nuper concesso. == De exsilio Maria I regnante == Ab [[1548]] usque in [[1553]] legatus est [[parlamentum Anglicum|parlamento Anglico]] pro burgo [[Ludgershall]], sed iam anno [[1551]] ineunte [[exsul Marianus|exsilium]] rursus petiverat, regente [[Maria I (regina Angliae)|Maria]] Protestantibus inimica. Deinde [[Colonia Agrippina|Coloniae]] [[Wormatia]]eque morabatur atque [[Weissenburgum Noricorum|Weissenburgi]] in [[Bavaria]] ubi artem medicam exercuit. Anno circiter [[1551]], Ioannes a Lasco exemplar Erasmianum operum [[Aristoteles|Aristotelis]] et [[Theophrastus|Theophrasti]], quinque voluminibus [[Venetiae|Venetiis]] ab [[Aldus Manutius|Aldo]] annis 1495-1498 impressum, Turnero aut vendidit aut dono dedit.<ref name="van Gulik (2018)" /> [[Fasciculus:William Turner New Herball part 1 1551 tp.jpg|thumb|upright=0.8|''A New Herball'' pars prima (Londinii, 1551): titulus.]] [[Fasciculus:William Turner New book of spiritual physic tp.jpg|thumb|upright=0.8|''A new booke of spirituall physik'' (1555): titulus]] Ab anno [[1551]], [[magnum opus]] ''[[A New Herbal (Turner)|A New Herball]]'' prodiit, tribus voluminibus editum, quorum primum [[Londinium|Londinii]], sed secundum tertiumque [[Colonia Agrippina|Coloniae Agrippinae]], annis [[1562]] et [[1568]], impressa sunt. Primum volumen [[Eduardus Seimorus (dux I Somersetensis)|duce Somersetensi]] protectori, secundum volumen Thomae Wentworth iuniori, prisci patroni filius, dicavit.<ref name="Wentworth">''And who hath deserved better to have my booke of herbes to be given to him then he whose father with his yearly exhibition did helpe me, beyng student in Cambridge of physik and philosophy?'' {{qc|Herbal II}} [https://archive.org/details/b30342053_0002/page/n220 sig. Aiii r°]</ref> De [[piscis|piscibus]] et nominibus eorum Anglicis [[epistula]]m ad Gesnerum anno [[1557]] misit, quod Gesnerus in appendice suis ''Historiis animalium'' anno insequenti divulgaverit.<ref>{{qc|id=Epistola de piscibus}}; {{qc|id=Wheeler et al. (1986)}}. {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 112-114 et alibi, unde {{qc|id=Jones (1988)}} pp. 91-92; {{qc|id=Addyman (2018)}}; Florike Egmond, "On Northern Shores: Sixteenth-Century Observations of Fish and Seabirds (North Sea and North Atlantic)" in Arthur MacGregor, ed., ''Naturalists in the Field: Collecting, Recording and Preserving the Natural World from the Fifteenth to the Twenty-First Century'' (Lugduni Batavorum: Brill, 2018) pp. 129-148.</ref> Opuscula etiam de balneis (praecipue [[Aquae Sulis|Bathoniensibus]]; anno [[1562]]) et de [[theriacum|theriacis]] edidit. == De secundo reditu == [[Fasciculus:William Turner MD plaque.jpg|thumb|upright=0.8|[[Inscriptio]] ad murum quo celatur situs horti botanici [[Wellae|Wellis]] olim a Turnero creati.]] Anno [[1558]], [[Elizabetha I (regina Angliae)|Elizabetha]] regnante, [[Wellae|Wellas]] revenit (titulo autem decani non ante annum 1561 reddito). Hortus plantarum medicinalium ibi creavisse dicitur; herbas silvestres prope Wellas virentes observavit.<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 39v</ref> [[Londinium]] magis magisque aegrotans anno [[1566]] petivit, ibique anno 1568 mortem obiit. == De lectionibus historiae naturalis == {{Vide-etiam|A New Herbal (Turner)#De fontibus}} E scriptis eius admiratio auctorum classicorum, tam Latinorum quam Graecorum, videtur: e quibus veram verborum significationem accuratissime extrahere studebat.<ref>De hac re omni vide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 57-60</ref> [[Aristoteles|Aristotelem]] [[Theophrastus|Theophrastumque]] e versione Latina [[Theodorus Gaza|Theodori Gazae]] (Venetiis, 1503/1513) a principio cognovit, sed, ante divulgationem secundi voluminis ''[[A New Herbal (Turner)|Herball]]'', exemplar Erasmianum editionis Graecae ab [[Aldus Manutius|Aldo]] editae (Venetiis, 1495/1498) adquisiverat Theophrastique ''[[Historia plantarum (Theophrastus)|Historiam plantarum]]'' in hac editione fortasse perlegerat, si ille fuerit qui in hunc textum sublineationes modestas addidisset. [[Dioscorides|Dioscoridis]] ''[[Materia medica (Dioscorides)|Materia medica]]'' in versione Latina [[Ioannes Ruellius|Ruellii]] (Parisiis, 1516) et editione Graeca [[Marcellus Virgilius Adrianus|Marcelli Vergilii]] (Coloniae Agrippinae, 1529) cognovit; commentarium Latinum [[Petrus Andreas Matthiolus|Petri Andreae Matthioli]] perlegerat. [[Claudius Galenus|Galeni]] ''[[De alimentorum facultatibus]]'' libros crebriter citavit; [[Aetius Amidenus|Aetium]] medicum Latine legebat in editione (Basileae, 1542) ab [[Ianus Cornarius|Iano Cornario]] curatam, quem lingua Graeca doctissimum artisque grammaticae Graecae peritissimum censebat.<ref>''Well learned in the knowledge of the Greke tong, and a very good grammarian there in'': {{qc|id=Herbal II}} f. 104v°</ref> [[Theocritus|Theocritum]] Graece et e Latina [[Helius Eobanus Hessus|Eobani Hessi]] versione (Francofurti, 1545), [[Athenaeus Naucratita|Athenaeum]] e versione [[Natalis de Comitibus]] Latina (Venetiis alibique, 1556), [[Publius Vergilius Maro|Vergilii]] ''[[Georgica]]'' et ''[[Eclogae]]'' Latine citavit. [[Nicander Colophonius|Nicandri]] ''Alexipharmaca'' non ex editione bilingui [[Lutetia|Parisiensi]] (1549) cognovit, sed e Graeca anno 1530 et Latina anno 1531 separatim divulgatis, scholiis subiunctis. Omnium saepissime [[Gaius Plinius Secundus|Plinii]] ''[[Naturalis historia|Naturalem historiam]]'' ex illa editione (Basileae, 1525) quam "Plinium meum ab Erasmo correctum, a Frobenio editum" nuncupare solebat (''mi Plini corrected by Erasmus and prynted by Frobenius'').<ref>{{qc|id=Herbal II}} f. 17r°</ref> [[Ioannes Mesue|Ioannis filii Mesue]] libros ''De re medica'' in versione Latina (Parisiis, 1542; Lugduni, 1548) et [[Symeon Sethi|Symeonem Sethi]] ex editione bilingui [[Lilius Gregorius Gyraldus|Gyraldi]] Ferrariensi (Basileae, 1538) interdum laudavit; ''[[Serapionem de simplici medicina]]'' [[Rhazes|Rhazem]]que et [[Averroës|Averroëm]] nonnumquam citavit. Rarissime Europaeos mediaevales laudavit, inter quos auctores ''[[Regimen sanitatis Salernitanum|Regiminis Salernitani]]'' atque bis [[Arnaldus de Villa Nova|Arnaldum de Villa Nova]]. Recentium se [[Nicolaus Leonicenus|Nicolai Leoniceni]], [[Ioannes Manardus|Ioannis Manardi]], [[Antonius Musa Brasavolus|Antonii Musae Brasavoli]], Othonis Brunfelsii, [[Leonhartus Fuchsius|Leonharti Fuchsii]], Conradi Gesneri, [[Hieronymus Tragus|Hieronymi Tragi]], Ioannis Ruellii sectatorem fuisse confessus est, omissis ex ista enumeratione [[Petrus Andreas Matthiolus|Matthiolo]], [[Rembertus Dodonaeus|Remberto]] (Dodonaeo), [[Amatus Lusitanus|Amato Lusitano]], [[Petrus Bellonius|Petro Bellonio]]. Hos omnes de plantis, sed de avibus insuper [[Marcus Terentius Varro|Varronem]] et [[Lucius Iunius Moderatus Columella|Columellam]],<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. E2 r°-E3 v°</ref> [[Marcus Valerius Martialis|Martialem]],<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. D2 r°, F3 r°, H1 v°</ref> [[Paulus Aegineta|Paulum Aeginetam]],<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. G7 r°</ref> [[Giraldus Cambrensis|Giraldum Cambrensem]],<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. B5 r°</ref> et coaevum [[Petrus Gyllius|Petrum Gyllium]]<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. C2 v°. De hac re omni vide {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 65-66</ref> citavit. == De inquisitionibus botanicis et zoologicis == Se Cantabrigiae studentem de herbis arboribusque medicamentisque Anglice scripta nulla, Latine perpauca reperire potuisse meminit: ergo Anglice scribere et praeter alias res de rebus naturalibus Angliae quaerere statuisse.<ref>''I could learne never one Greke neither Latin nor English name, even amongest the physiciones, of any herbe or tre, suche was the ignorance in simples at that tyme; and as yet there was no Englishe herbal but one, al full of unlearned cacographees and falslye naminge of herbes; and as then had nether Fuchsius nether Matthiolus nether Tragus written of herbes in Latin'': {{qc|id=Herbal III}} in praefatione</ref> Anglos coaevos eruditiores commendavit, sed, ut qui nihil Anglice in re herbaria scripsissent, obiurgavit, videlicet doctores {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Clement|Ioannem Clement|en|qid=Q6226318}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Thomas Wendy|Thomam Wendy|en|qid=Q7794984}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Owen|Georgium Owen|en|qid=Q5543073}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Eduardus Wottonus|Eduardum Wottonum|en|qid=Q3048505}}, magistrumque [[Ioannes Falconerius|Falconerium]] (contubernalem olim suum [[Ferraria]]e in urbe).<ref>{{qc|id=Herbal I}} sig. Aii v°; {{qc|id=Raven (1947)}} pp. 69-70</ref> Nomina plantarum animaliumque Anglica iam scholaris Cantabrigiensis assidue quaerebat ut ad nomina Latina appropinquabat: :[[Narcissus poeticus|Narcissus]]: diu hic apud nos sub peregrinis nominibus delituit. Nec erat ulla herba que me magis narcisso torsit, nam postquam vigesies eius picturam et delineationem vidissem, et quam potui diligentissime perpendissem, nusquam tamen potuit inveniri qui hanc mihi herbam potuit exhibere, multo minus eius Anglicum nomen indicare. Tandem quum animi recreandi gratia in [[Norfolcia|Northfolcia]] rusticarer, ambulanti commodum puella nondum septennis in vico mihi obviam venit, dextera manu alborum florum manipulum gestans: continuo conspectis herbis mecum ita cogitatbam, Hi sunt narcissi (nam descriptionis illius herbae adhuc recens erat lectio) aliquotque ab illa precibus emendicabam. Caeterum rogantem nomen herbae nullo responso dignabatur. Percontabar autem ab illis qui proximos pagos et castella habitarent, quodnam esset huic herbe nomen inditum. Respondebant omnes herbam vocari ''Laus tibi'', nec aliud nomen potui ab illis expiscari. Caeterum domum reversus [[Asphodelus|asphodelum]] multis etiam vocari ''Laus tibi'' didici. Seniculus quidam cui nomen est Guarinus Asshe, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Prioratus Barnwelliensis|Barnwelliensis monasterii|en|qid=Q4862023}} canonicus, rei herbariae pulchre gnarus, hanc herbam ''Frenche gelofer'' vocari affirmabat: hiis licebit uti nominibus donec aptiora occurrerint.<ref>{{qc|id=Libellus}} sig. Biii</ref> Usus medicinales cibariosque et nomina Anglica ex ore populi describebat: :[[Stellaria media|Alsine]] dicta est quia lucos (quos Greci ἀλσὴ vocant) umbrosaque et nemorosa amet loca. Myosotis etiam hec dicitur, Latine auricula muris, sed non est nostra ''Mouseare'' que in asperis et incultis locis crescit. Caeterum herba illa est quam nostrates mulieres vocant ''chykwede'' aut ''chykenwede''. Qui alunt aviculas caveis inclusas, hac solent illas (si quando cibos fastidiant) recreare.<ref>{{qc|id=Libellus}} sig. Aii v°</ref> Ipse observator primus nonnumquam habitudines avium pisciumque denotavit aliosque relationem suam augere incitavit: :[[Erithacus rubecula|Rubecula]], quae non secus aestate quam hyeme rubrum habet pectus, quam possit longissime ab oppidis et urbibus in densissimis vepretis et fruticetis ad hunc modum nidulatur. Ubi multa querna reperit folia, aut quernis similia, ad radices veprium, aut densiorum fruticum, inter ipsa folia nidum construit: et iam constructum, opere veluti topiario foliis contegit. Nec ad nidum ubique patet aditus, sed una tantum uia ad nidum itur. Ea quoque parte, qua nidum ingreditur, longum struit ex foliis ante hostium nidi uestibulum, cuius extremam partem pastum exiens, foliis claudit. Haec, quae nunc scribo, admodum puer observavi, non tamen inficias iverim, quin aliter nidulari possit. Si qui alium nidulandi modum observaverint, edant, et huiusmodi rerum studiosis, et mihi cum primis non parum gratificabuntur. Ego, quod uidi, aliis candide sum impertitus.<ref>{{qc|id=Avium historia}} sig. H8 v°</ref> == Fortuna == [[Fasciculus:W Turner donation inscription Wells Cathedral library.jpg|thumb|upright=0.8|Donatio Aristotelis Erasmiani ad bibliothecam cathedralem Wellensem a Guilielmo Turnero epigrammate Latino commemorata]] Exemplar Aristotelis Erasmianum, quod ab Ioanne a Lasco acceperat, ultimis vitae annis [[Bibliotheca cathedralis Wellensis|Bibliothecae cathedrali Wellensi]] dono dedit, teste epigrammate quod primo volumine superscripsit: ::Haec ego dona dedi Wellensi bibliothecae :::Turnerus nomen cui Guilielmus erat. Ibidem hodie usque servatur.<ref name="van Gulik (2018)" /> Libellus eius schedarum manu scriptus (''commonplace book''), bis saeculo XIX venditatus,<ref>{{qc|id=Raven (1947)}} p. 51 nota subiuncta</ref> recenter apud bibliothecam municipalem Bathoniensem repertus est.<ref>[https://discovery.nationalarchives.gov.uk/details/r/N13659517 catalogus]; Johnye Cannon Sturcken, ''The Commonplace Book of William Turner: an annotated catalogue'' (dissertatio Universitatis Texanae, 1963) [https://search.lib.utexas.edu/discovery/fulldisplay?docid=alma991040385929706011&context=L&vid=01UTAU_INST:SEARCH&lang=en&search_scope=MyInst_and_CI&adaptor=Local%20Search%20Engine&tab=Everything&query=any,contains,cannon%20sturcken&offset=0 catalogus]; [https://www.proquest.com/openview/2960b232f89fc2eaf294a410395ad9f1/1?pq-origsite=gscholar&cbl=18750&diss=y exemplar venale]</ref> == Scripta == ; De rebus naturalibus [[Fasciculus:William Turner New Herball part 2 1562 tp.jpg|thumb|upright=0.8|''The Seconde Parte of William Turners Herball'' (coloniae, 1562): titulus.]] [[Fasciculus:Turner Wines 1568 tp from 1941 facsimile.jpg|thumb|upright=0.8|''A New Boke of the Natures and Properties of all Wines'' (1568): titulus.]] * 1538 : {{ec|id=Libellus|c=''Libellus de re herbaria novus''. Londini: apud Ioannem Byddellum. [https://archive.org/details/libellusdereherb00turn/ Textus editionis fac-simile 1877]}} * 1544 : {{ec|id=Avium historia|c=''Avium praecipuarum, quarum apud Plinium et Aristotelem mentio est, brevis et succincta historia''. Coloniae {{Google Books|s106AAAAcAAJ}} [https://www.digitale-sammlungen.de/en/view/bsb10209029 Textus apud Monacenses]}} * 1548 : {{ec|id=Names|c=''The Names of Herbes in Greke, Latin, Englishe, Duch and Frenche''. Londinii: John Day, 1548 {{Google Books|quQql5HMlmAC}} [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14052.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1551 : {{ec|id=Herbal I|c=''[[A New Herbal (Turner)|A New Herball]]'' [pars 1]. Londinii: Steven Mierdman {{Google Books|_QZfAAAAcAAJ}} [https://archive.org/details/b30342053_0002/ textus], [https://archive.org/details/b30342053_0001/ alius] apud ''Internet Archive''}} * 1558 : {{ec|id=Epistola de piscibus|c="Epistola G. Turneri" [de piscibus] in [[Conradus Gesnerus]], ''Historiae animalium liber IIII, qui est de piscium et aquatilium animantium natura'' (Tiguri: apud Christoph. Froschouerum, 1558) [https://archive.org/details/BIUSante_pharma_res000050x04/page/1294/mode/1up pp. 1294-1297]}} * 1562 : {{ec|id=Herbal II|c=''[[A New Herbal (Turner)|The Seconde Parte of William Turners Herball]]''. Coloniae: Arnold Birckman [https://archive.org/details/b30342053_0002/page/n215/mode/2up textus], [https://archive.org/details/b30342053_0001/page/n237/mode/2up alius] apud ''Internet Archive''}} * 1562 : {{ec|id=Baths|c=''A Booke of the Natures and Properties as Well of the Bathes in England as of Other Bathes in Germany and Italy''. Coloniae [https://archive.org/details/b30342053_0001/page/n594/mode/1up Textus]; [https://archive.org/details/englishmanstreas00vica editio 1599]}} * 1568 : {{ec|id=Herbal III|c=''[[A New Herbal (Turner)|The First and Seconde Partes of the Herbal ... with the Third Parte]]''. Coloniae Agrippinae [http://www.rarebookroom.org/Control/turher/index.html Textus]; [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14059.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1568 : {{ec|id=Wines|c=''A New Boke of the Natures and Properties of all Wines that are commonly used here in England ... whereunto is annexed the booke of the natures and vertues of triacles''. Londinii: William Seres. [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14053.0001.001?view=toc Recensio Michiganensium]}} ; De religione * 1543 (pseudonymo William Wraghton) : {{ec|id=Hunting of the fox|c=''The Huntyng and Fyndyng out of the Romyshe Foxe''. Basileae (re vera Bonnae) [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14046.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1545 (pseudonymo William Wraghton) : {{ec|id=Rescuing|c=''The Rescuynge of the Romishe Fox, otherwise called The examination of the hunter, devised by Steven Gardiner''. Bonnae? [https://web.archive.org/web/20190608101737/http://tei.it.ox.ac.uk/tcp/Texts-HTML/free/A14/A14048.html Recensio Oxoniensium]}} * 1548 : {{ec|id=Dialogue|c=''A Newe Dialogue, wherein is conteyned the examination of the messe ...'' Londinii: John Day {{Google Books|sMNjAAAAcAAJ}} [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14057.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1551 : {{ec|id=Poison of Pelagius|c=''A preservative or triacle agaynst the poyson of Pelagius'' [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14060.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1555 : {{ec|id=Hunting of the wolf|c=''The Huntyng of the Romyshe Wolfe'' {{Google Books|xrtoAAAAcAAJ}}}} * 1555 : {{ec|id=Spiritual physic|c=''A new booke of spirituall physik for dyverse diseases of the nobilite and gentlemen of Englande''. Romae (re vera Emdae) {{Google Books|NLpjAAAAcAAJ}} [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A14055.0001.001 Recensio Michiganensium]}} * 1841 : {{ec|id=Epistula de martyribus|c=[Epistula ad [[Ioannes Foxe|Ioannem Foxe]] de [[Nicolaus Ridleius|Nicolao Ridleio]] aliisque martyribus Protestantibus: ms. BL Harleianus 416 f. 132] in Henry Christmas, ed., ''The Works of Nicholas Ridley'' (Londinii: Parker Society, 1841) {{Google Books|Za08AQAAIAAJ|pp. 487-495}} {{Ling|Latine|Anglice}}}} ; Versiones et editio * 1534 (auctore [[Ioachim Vadianus|Ioachim Vadiano]]) : ''A worke entytled Of ye Olde God & the Newe'' [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A68860.0001.001/1:5.9?rgn=div2;view=fulltext Recensio Michiganensium] * 1537 (auctore [[Urbanus Rhegius|Urbano Rhegio]]) : ''A Comparison betwene the Olde Lernynge & the Newe'': ** 2a ed., 1548 : ''The Olde Learnyng and the New, compared together''. Londinii: Robert Stoughton {{Google Books|pHZShJhfymwC}} * 1538 (auctore Hermano Bodio) : ''An Abridgement of Unio Dissidentium''. Londinii * 1544 (auctore {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gybertus Longolius|Gyberto Longolio|de|qid=Q1527186}}) : ''Dialogus de avibus et earum nominibus''. Coloniae: Ioannes Gymnicus {{Google Books|ykdXAAAAcAAJ}} == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=Balaeus (1548)|c=[[Ioannes Balaeus]], ''Illustrium Maioris Britanniae scriptorum ... summarium''. Gippesvici, 1548 {{Google Books|dWFUAAAAcAAJ|f. 242r-v}}}} * {{ec|id=Gesnerus (1562)|c=1562 : [[Conradus Gesnerus]], ''De libris a se editis: epistola ad Guilielmum Turnerum theologum et medicum excellentiss. in Anglia''. Tiguri: apud Christophorum Froschouerum, 1562 [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/307723 Textus]}} ; Editiones operum recentiores * 1641 : ''Ad nobilem Britannium, or An abstract for Englands royall peeres'' [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo2/A63936.0001.001 Recensio Michiganensium] * 1851 : Robert Potts, ed., ''The Huntyng and Fynding Out of the Romish Fox, by Wyllyam Turner''. Londinii: Parker, 1851 {{Google Books|n4tMAQAAMAAJ}} [http://anglicanhistory.org/england/misc/turner_huntyng1851.html Recensio] * 1877 : {{ec|id=Jackson (1877)|c=[[Beniaminus Daydon Jackson|Benjamin Daydon Jackson]], ed., ''Libellus de re herbaria novus, by William Turner''. Londinii, 1877 {{Google Books|eyWMsJ-i590C}} [https://archive.org/details/libellusdereherb00turn Textus]}} * 1881 : James Britten, ed., ''The Names of Herbes, by William Turner''. Londinii: English Dialect Society, 1881 [https://archive.org/details/namesofherbesad100turnuoft Textus] * 1903 : A. H. Evans, ed. et interpr., ''Turner on Birds: A Short and Succinct History of the Principal Birds Noticed by Pliny and Aristotle''. Cantabrigiae, 1903 [https://archive.org/details/cu31924022568285 Textus] * 1941 : Sanford V. Larkey, Philip M. Wagner, edd., ''A Book of Wines, by William Turner''. Novi Eboraci: Scholars' Facsimiles & Reprints, 1941 * 1965 : James Britten, B. C. Jackson, W. R. Stearns, edd., ''William Turner: Libellus de re herbaria, 1538; The Names of Herbs, 1548''. Londinii, 1965 * 1986 : {{ec|id=Wheeler et al. (1986)|c=Alwyne Wheeler, Peter S. Davis, Elizabeth Lazenby, "William Turner's (c 1508–1568) notes on fishes in his letter to Conrad Gessner" in ''Archives of Natural History'' vol. 13 (1986) pp. 291-305 [https://www.euppublishing.com/doi/abs/10.3366/anh.1986.13.3.291 Situs venalis]}} * 1989-1995 : George T. L. Chapman, Marilyn N. Tweddle, edd., ''William Turner, A New Herball''. 3 partes in 2 voll. Ashington Northumbriae, 1989; Cantabrigiae: Cambridge University Press, 1995 * 1999 : Mats Rydén, Hans Helander, Kerstin Olsson, edd., ''Libellus de re herbaria novus, 1538: William Turner''. Holmiae: Almqvist & Wiksell ; Eruditio * {{ec|id=Addyman (2014)|c=Marie Addyman, "William Turner: A Milestone in Botanical Medicine" in S. Francia, A. Stobart, edd., ''Critical Approaches to the History of Western Herbal Medicine'' (Londinii: Bloomsbury, 2014) {{Google Books|875nAwAAQBAJ|Paginae selectae}}}} * Marie Addyman, ''The Natural History of the North in Tudor England: A Gazetteer of William Turner's References to Birds, Fishes and Plants''. Morpeth, 2017 * Marie Addyman, ''William and Peter Turner: A Family of English Renaissance Physicians''. Morpeth, 2017 * {{ec|id=Addyman (2018)|c=Marie Addyman, "“Judge by Experience and by Learninge”: the fieldwork of William Turner (c.1508-1568)" in Arthur MacGregor, ed., ''Naturalists in the Field: Collecting, Recording and Preserving the Natural World from the Fifteenth to the Twenty-First Century'' (Lugduni Batavorum: Brill, 2018) pp. 104-128}} * T. F. T. Baker, A. D. K. Hawkyard, "[https://web.archive.org/web/20230208161157/https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1509-1558/member/turner-william-1512-68 Turner, William (by 1512-68), of Kew, Surr., Wells, Som. and London]" in S. T. Bindoff, ed., ''The History of Parliament: the House of Commons 1509-1558'' (1982) * {{ec|id=Carlson (1992)|c=E. J. Carlson, "The marriage of William Turner" in ''Historical Research'' vol. 65 (1992) pp. 336–339}} * {{ec|id=Chapman (1989)|c=George T. L. Chapman, "William Turner of Morpeth, Northumberland (1508-68)" in G. T. L. Chapman, M. N. Tweddle, edd., ''William Turner, A New Herball'' (vol. 1. Ashington Northumbriae, 1989) pp. 8-15}} * [[Andreas Dalby|Andrew Dalby]], "[https://www.researchgate.net/publication/373976144_'Every_man_knoweth_wel_inough_where_strawberies_growe'_William_Turner_on_food ‘Every man knoweth wel inough where strawberies growe’: William Turner on food]" in ''Petits propos culinaires'' no. 126 (2023) pp. 94-112 * Celia Hughes, "[https://web.archive.org/web/20230208142807/https://www.escholar.manchester.ac.uk/api/datastream?publicationPid=uk-ac-man-scw:1m1663&datastreamId=POST-PEER-REVIEW-PUBLISHERS-DOCUMENT.PDF John Bradford and William Turner]" in ''Bulletin of the John Rylands University Library'' vol. 66 (1983/1984) pp. 104–138 * William Hunt, "[[:s:en:Dictionary of National Biography, 1885-1900/Turner, William (d.1568)|Turner, William (d.1568)]]" (1899) in {{DNB}} * {{ec|id=Jones (1988)|c=Whitney R. D. Jones, ''William Turner: Tudor naturalist, physician and divine''. Londinii: Routledge, 1988 {{Penna}}}} * {{ec|id=Jones (2004/2008)|c=Whitney R. D. Jones, "Turner, William (1509/10–1568)" in {{ODNB}} (2008 recensa)}} * {{ec|id=Neville (2022)|c="[https://www.cambridge.org/core/books/early-modern-herbals-and-the-book-trade/william-turner-and-the-medical-book-trade/4B68A5DFAE394EA4BA84F665DA2310D9 William Turner and the Medical Book Trade]" in Sarah Neville, ''Early Modern Herbals and the Book Trade: English Stationers and the Commodification of Botany'' (Cantabrigiae: Cambridge University Press, 2022) cap. 7}} * {{ec|id=Raven (1947)|c=Charles E. Raven, ''English Naturalists from Neckam to Ray: a study of the making of the modern world'' (Cantabrigiae: Cambridge University Press, 1947) pp. 48-137 {{Penna}}}} == Nexus externi == * [https://www.bl.uk/manuscripts/FullDisplay.aspx?ref=Harley_MS_416 Harley MS 416]{{Nexus deficit|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} apud [[Bibliotheca Britannica|Bibliothecam Britannicam]]: catalogus et series imaginum (vide f. 132r) * Paul Hunneyball, "[https://thehistoryofparliament.wordpress.com/2022/08/30/william-turner-and-the-reformation-of-gardening/ William Turner and the reformation of gardening]" (2022) apud ''The History of Parliament: Blog'' * Caroline M. Murray, "[https://professorhedgehogsjournal.uk/2018/09/08/william-turner-naturalist/ William Turner, Naturalist]" (2018) apud ''Professor Hedgehog's Journal'' * Richard S. Westfall, "[http://galileo.rice.edu/Catalog/NewFiles/turner_wil.html Turner, William]" apud ''The Galileo Project'' {{Lifetime|saeculo 16|1568|Turnerus, Gulielmus}} [[Categoria:Auctores Anglici]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Botanistae Britanniae]] [[Categoria:Clerici Angliae]] [[Categoria:Medici Britanniae]] [[Categoria:Protestantes]] [[Categoria:Scriptores Angliae]] [[Categoria:Scriptores de vino]] [[Categoria:Zoologi Britanniae]] [[Categoria:Exsules Mariani]] {{Appendicula de hac pagina| {{PagMens|09|2025}} }} 9psx89sylr2q3aep0hmorf2l29nqmyf 0 304870 3975791 3768436 2026-07-30T16:07:58Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3975791 wikitext text/x-wiki '''Amphetaminum'''<ref>Inter [[synonymum|synonyma]] et [[littera]]s sunt ''1-phenylpropan-2-aminum'' ([[nomen proprium|nomen]] "International Union of Pure and Applied Chemistry"), ''α-methylphenethylaminum,'' ''amfetaminum'' ("International Nonproprietary Name"), ''β-phenylisopropylaminum'', et (vulgo [[Anglice]]) ''speed.''</ref><ref>Greene, Kerr, et Braitberg 2008.</ref><ref>National Center for Biotechnology Information. [[2015]].</ref><ref>Wishart et al.</ref> ([[vocabulum]] ''[[carbonium alpha et beta|<u>a</u>lpha]]-[[methylphenethylaminum|<u>m</u>ethyl<u>ph</u>en<u>et</u>hyl<u>aminum</u>]]'' imminutum) est validus [[systema nervosum centrale|systematis nervosi centralis]] stimulator, qui [[conturbatio hypercinetica cum attentionis defecto|conturbationi hypercineticae cum attentionis defecto]], [[narcolepsia]]e, et [[obesitas|obesitati]] tractandis adhibetur. [[Medicamentum recreationale|Medicamento recreationali]]{{dubsig}} saepe prodest. {{NexInt}} *[[Dependentia (medicina)]] *[[Libido]] *[[Methamphetaminum]] *[[Paranoia]] *[[Psychosis]] ==Notae== <references/> ==Bibliographia== *Greene, S. L., F. Kerr, et G. Braitberg. [[2008]]. "Review article: amphetamines and related drugs of abuse." ''Emergency Medicine Australasia'' 20, no. 5 (October): 391–402. {{doi|10.1111/j.1742-6723.2008.01114.x}}. PMID 18973636. S2CID 20755466. *National Center for Biotechnology Information. [[2015]]. "Compound Summary: Amphetamine." PubChem Compound Database. United States National Library of Medicine, 11 Aprilis 2015. [https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/3007 Textus interretialis.] *Wishart, D. S., Y. Djombou Feunang, A. C. Guo, E. J. Lo, A. Marcu, J. R. Grant, T. Sajed, D. Johnson, C. Li, Z. Sayeeda, N. Assempour, I. Iynkkaran, Y. Liu, A. Maciejewski, N. Gale, A. Wilson, L. Chin, R. Cummings, D. Le, A. Pon, C. Knox, et M. Wilson. "Amphetamine | DrugBank Online." DrugBank. 5.0. [https://go.drugbank.com/drugs/DB00182 Textus interretialis.] ==Nexus externi== {{CommuniaCat|Amphetamine|amphetaminum}} * {{cite web| url = https://druginfo.nlm.nih.gov/drugportal/name/amphetamine | publisher = United States National Library of Medicine| website = Drug Information Portal| title = Amphetamine }}. * {{PubChem|5826}}—Dextroamphetamine. * {{PubChem|32893}}—Levoamphetamine. * [http://ctdbase.org/query.go?type=ixn&chemqt=equals&chem=name%3AAmphetamine&actionDegreeTypes=increases&actionDegreeTypes=decreases&actionDegreeTypes=affects&actionTypes=ANY&geneqt=equals&gene=&pathwayqt=equals&pathway=&taxonqt=equals&taxon=TAXON%3A9606&goqt=equals&go=&sort=chemNmSort&perPage=500&action=Search Comparative Toxicogenomics Database entry: Amphetamine.] * [http://ctdbase.org/detail.go?type=gene&acc=9607&qid=2119242 Comparative Toxicogenomics Database entry: CARTPT.] [[Categoria:Amphetaminum| ]] [[Categoria:Anorectica]] [[Categoria:Auxilia ergogenetica]] [[Categoria:Conturbatio hypercinetica cum attentionis defecto]]<!--i.e. the management of--> [[Categoria:Euphoriantia]] [[Categoria:Inventiones Germaniae]] [[Categoria:Medicamenta]]<!--i.e., in sport--> [[Categoria:Narcolepsia]] [[Categoria:Nootropica]] [[Categoria:Obesitas]]<!--i.e., the management of--> [[Categoria:Phenethylamina]] [[Categoria:Saturea]]<!--aphrodisiacs--> [[Categoria:Stimulantia]]<!-- [[Category:5-HT1A agonists]] [[Category:Carbonic anhydrase activators]] [[Category:Drugs acting on the cardiovascular system]] [[Category:Drugs acting on the nervous system]] [[Category:Excitatory amino acid reuptake inhibitors]] [[Category:Norepinephrine-dopamine releasing agents]] [[Category:Substituted amphetamines]] [[Category:TAAR1 agonists]] [[Category:Attention deficit hyperactivity disorder management]] [[Category:VMAT inhibitors]] [[Category:World Anti-Doping Agency prohibited substances]]--> binvtocx2x7bm95m5l54nqrhmcw4031 0 305790 3975718 3746389 2026-07-30T12:48:04Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975718 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Arne Ambros Maltesisch.jpg|thumb|Liber definitivus linguae Melitensis, 1998]] '''Arne Amadeus Ambros''' (natus die [[2 Maii]] [[1942]] [[Vindobona]]e, mortuus ibidem die [[12 Aprilis]] [[2007]]) fuit philologus [[Austria|Austriacus]]. == Vita == Filius [[Otho Ambros|Othonis Ambros]] historici, histrionis, dramaturgi [[Gymnasium Scotorum Vindobonense]] frequentavit. Postea annis inter 1951 et 1959 in [[Alma Mater Rudolphina Vindobonensis|Alma Matre Rudolphina Vindobonensi]] physicae studebat; sed iam in schola intentus fuerat in [[linguae Semiticae|linguis Semiticis]] discendis. Tempore, quo mathematicae studebat, res Arabicas supervacue colebat itaque annis 1960 tamquam magister linguae Theodiscae mandato Societatis Hammer-Purgstall investitus est. Homines, quibus sermo patrius Arabicus, elementa Theodisca docuit. Anno 1961 vel [[iudicium|tribunalia]] eius interpretationes magni aestimabant. Sed anno 1972 ambo munera deponenda erant. Anno 1965 doctoratu laureatus erat defendens thesim de [[mechanica quantica]] Gualtero Thirring curante. Ambros, cum in arte physica laborem sibi aptum quaereret, ab editionibus Hueber [[monacum|Monacensibus]] rogatus est de anthologia scriptorum Arabicorum recentiorum conficienda. Temporibus istis florilegia similia venalia non prostabant; editio princeps anno 1969 in lucem edita est. == Cursus honorum philologicorum == [[Ioannes Ludovicus Gottschalk]] professor orientalium rerum Vindobonensis petivit, ut Ambros assisteret et succurreret. Die 1 Octobris 1968, quando labor universitarius incohatus est, naturales scientiae alumnum suum in aeternum perdiderunt. Namque ex tunc Ambros linguistica tantum amplectus est. Anno 1971 in conventu quodam visus est professor Seeger A. Bonebaker Instituti [[Asia occidentalis|Orientis Proximi]] [[angelopolis|Angelopolitani]], qui collegam Austriacum in Americam arcessivit. Non multo post Ambros continentem Europaeam repetivit: habilitatio eius aestate 1973 peregi potuit. Ilico talis eruditus nimirum docens universitarius declaratus est. Ambros vere anni 1974, quo cathedra Vindobonensis orphanitate quassata est, candidatus in successionem domini Gottschalk fuit. Alternativas autem magis lucrativas Americanas emiserat. Autumno 1974 professor ordinarius factus est; in seminario orientalium linguarum feliciter cooperati sunt [[turcologia|turcologi]] [[Herbertus Gulielmus Duda]] et [[Herbertus Jansky]]. Cathedrae Vindobonensis rectio anno 2003 finita est. In cursu temporis alii collegae (e.g. [[Herbertus Eisenstein]], [[Stephanus Procházka]]; [[Renata Malina]] cum explorationibus sociologicis) advenerunt et multa bona genuerunt. Iam inde ab initio Ambros manuscripta praelectionum publicare solitus est: de optima methodo linguarum discendarum, de [[religio Islamica|religione Islamica]] generatim, de historia litterarum tam classicarum quam modernarum, de [[palaeographia]], de [[lingua Melitensis|lingua Melitensi]], de [[lingua Syriaca]], de idiomatibus classicis [[aethiopia|Aethiopcis]], de [[lingua Persica]], de loquelis [[nabataei|Nabataeorum]] et ita porro. In cursibus eius saepe lectiones Arabicae factae sunt [[dialectus|dialectis]] non neglectis. Mathematica ars et statistica in lingua docenda etiam libenter adhibitae sunt. Persaepe Ambros peregrinatum iit, quem multae urbes ad congressus, scholas, acroases invitaverunt - [[Cairus]], [[Berytus]], [[Damascus]], [[philadelphia (Iordania)|Philadelphia]], [[Riadum]] et multae aliae. == Privata == Anno 1973 Ambros in matrimonium duxit Editham Steiner, quae docens universitaria in litteris Osmanicis facta est. Quacum divortium fecit anno 1994 antequam mense Martio 2003 novus maritus fieret. Disciplinas etiam post annum 2003, quo rude donatus erat, in universitate habere pergebat. Eius intererat ad linguam Turcicam quoque et ad alia non semitica idiomata (e.g. ad hibernicum, neograecum, [[linguae Romanicae|Romanica omnia]]). Privatim nomismata colligere ei valde placet. Catholicus anno 1989 ad [[Ecclesia Vetus Catholica|Ecclesiam Veterem Catholicam]] se convertit. Insuper poematia pangere solebat. == Opera == === Libri === * Lateinisch(-Deutsch)-Arabisches Wörterbuch der Anatomie, una cum A. Schaller et I. H. Kalla. Vindobonae: Hammer-Purgstall-Gesellschaft, 1964 * Einführung in die moderne arabische Schriftsprache. Monaci: Max Hueber, 1st ed. 1969, 2nd ed. 1975 * Arabischer Mindestwortschatz. Una cum Edith Ambros. Monaci: Max Hueber, 1976 * Damascus Arabic. Afroasiatic Dialects, vol. 3. Malibu: Undena, 1977 * Pascal Übungsbuch fuer Sprach- und Literaturwissenschaften. Hamburgi: Dr. Kovac, 1995 * Türkische Zeitungstexte. Ein kommentiertes Lesebuch für Anfänger. Hamburgi: Dr. Kovac, 1995 * Bongornu, kif int? Einführung in die maltesische Sprache. Aquis Mattiacis: Reichert, 1998 * A Concise Dictionary of Koranic Arabic. Una cum Stephano Procházka. Aquis Mattiacis (Reichert), 2004<ref>[https://www.jstor.org/stable/23861652 recensio]</ref> * The Nouns of Koranic Arabic Arranged by Topics. A companion volume to the "Concise Dictionary of Koranic Arabic". Auxiliabatur Stephanus Procházka. Aquis Mattiacis (Reichert), 2006 * Sláinte! Irisch-Lehrbuch für den Selbstunterricht. Cum Theresa-Susanna Illés. Aquis Mattiacis (Reichert), 2006. Cum solutionibus et glossario. Aquis Mattiacis (Reichert), 2006 * Swahili Lesebuch. Aus Pressetexten ausgewählt und kommentiert. Aquis Mattiacis: Reichert, 2007 === Symbolae in foliis specialibus === (selectae annorum inter 1969 et 1979, sed postea omnes) * Zur Bedeutungsgeschichte der arabischen Nominalform facca:l(at), WZKM 62/1969, 87-104. * Einige phonologische und morphologische Aspekte der arabischen Diglossie. Correspondance d'Orient 11 (Ve Congrès International d'Arabisants et d'Islamisants), Bruxellis 1971, 35-40. * Funktionalität und Redundanz in der arabischen Kasusdeklination. WZKM 63-64/1972, 105-127. * Die morphologische Funktion des Systems der Vokalqualitäten im Althocharabischen. 1. Teil: WZKM 65-66/1973-4, 77-150. 2. Teil: WZKM 67/1975, 93-164. * Beobachtungen zu den arabischen Präpositionen min and can. WZKM 74/1982, 95-102. * Nach Wien auf bleiernen Schwingen. Zu einer Erzählung von Saad Elkhadem. WZKM 75/1983, 65-72. * Linguistische und statistische Bewertung von lexikalischen Koinzidenzphänomenen. Exakte Sprachwandelforschung, ed. by K. Best and J. Kohlhase, Goettingen (edition herodot) 1983, 21-43. * "Höre, ohne zu hören" - zu Koran 4/46. ZDMG 136/1986, 15-22. * Die Analyse von Sure 112 - Kritiken, Synthesen, neue Ansätze. Der Islam 63/1986, 219-247. * Eine Lexikostatistik des Verbs im Koran. WZKM 77/1987, 9-36. * La:kin und la:kinna im Koran. ZAL 17/1987, 21-30. * The Qur'a:n and diachronic lexical development in Arabic: A statistical evaluation. Quaderni di Studi Arabi (Venetiis) 5-6/1987-8, 20-25. * Die Divergenzen zwischen dem Flügel- und dem Azhar-Koran. WZKM 78/1988, 9-21. * Beobachtungen zu ficl der Paarigkeit/Äquivalenz. ZAL 19/1988, 27-31. * Syntaktische und stilistische Funktionen des Energikus im Koran. WZKM 79/1989, 35-56. * Gestaltung und Funktionen der Biosphäre im Koran. ZDMG 140/1990, 290-325. * Beobachtungen zu Aufbau und Funktionen der gereimten klassisch-arabischen Buchtitel. WZKM 80/1990, 13-57. * Ein Bruderzwist in Sarf al-cArabi:ya - Beobachtungen zu den endungslosen Jussiv- und Imperativformen der Verba med. gem. Festgabe für Hans-Rudolf Singer, ed. by M. Forstner. Francofurti: Peter Lang, 1991, 37-54. * A computer-assisted statistical survey of Ethiopic verb patterns based on Wolf Leslau's Concise Dictionary of Gecez. Semitic Studies in Honor of W. Leslau,, vol. I, ed. by Alan S. Kaye, Aquis Mattiacis: Harrassowitz, 1991, 56-71. * Haplologie und Assimilation im V. und VI. Verbstamm im Koran. ZAL 25/1993, 1-16. * Al-Mutanabbi:'s große Jagd-Urju:za für cADudaddawla in kommentierter Übersetzung. WZKM 82/1992, 15-25. * Eine Lobkasside für König Hussein von Jordanien. WZKM 83/1993, 9-23. * Der arabische Text auf dem Grabtuch für Herzog Rudolf IV. von Österreich. WZKM 83/1993, 25-30. * "Sprachfehler" als Indikatoren von Sprachwandel im Maltesischen der Gegenwart. ZAL 29/1995, 51-58. * Eine Konkordanz zum Spätwerk (Post-Sayfi:ya:t) von al-Mutanabbi:. WZKM 85/1995, 9-29. * Haud omne licet quod placet. Ein zeitgenössischer Sittenspiegel aus Saudiarabien. WZKM 86/1996, 21-39. * Eine sonderbare "prophetische" Inschrift aus der zweiten Türkennotzeit in Kärnten. WZKM 87/1997, 11-18. * Arabisch kontra Nabatäisch. Überlegungen zur Prähistorie des Prestiges der cArabi:ya. Acta of the 26th Deutscher Orientalistentag, ed. By H. Preissler and H. Stein. Stuttgart: Steiner, 1998, 167-172. * Ein Supplementum zu Steuerwalds Türkisch-Deutschem Wörterbuch. Cum Edith G. Ambros. WZKM 88/1998, 15-50. * Some observations on the lexical yield of the Arabic consonants. WZKM 89/1999, 33-44. * Die Funktionen von (min) du:n im Koran. ZAL 39/2001, 7-19. * Ein Supplementum zu Steuerwalds Türkisch-Deutschem Wörterbuch, 2. Teil. WZKM 91/2001, 15-47. * Eine statistische Exploration in der Geschichte der arabischen Lexik. In: Festschrift für Otto Jastrow zum 60. Geburtstag, herausgegeben von Werner Arnold und Hartmut Bobzin. Aquis Mattiacis 2002, 21-29. * Stick together! Groups, troops and cliques in the Koran. Arabistika i Isljamoznanie 2 (Festschrift Penka Samsareva), Sophiae 2003, 105-112. * Ein Supplementum zu Steuerwalds Türkisch-Deutschem Wörterbuch. 3. Teil. WZKM 94/2004, 1-38. * Ein Supplementum zu Steuerwalds Türkisch-Deutschem Wörterbuch. 4. Teil. WZKM 96/2006. * No flight of peace, no lover of wisdom? A reconsideration of two phrases in Phoenician and Punic. Cum Michaele Jursa. JSS 51/2 (Autumn 2006), pp. 257-265. * And the moon in the sky. Some observations on the celestial bodies in the Koran. WZKM 97/2007 (Festschrift Herbert Hunger]). == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20230202155416/https://islam-akademie.de/islamwissenschaften/bibliographie-terminologie/362-arne-a-ambros-1942-2007-bibliographie elenchus librorum] Apud: islam-akademie.de *Gudrun Harrer: [https://www.derstandard.at/story/2000094255100/orientalistik-war-nie-ein-orchideenfach "Orientalistik war nie ein Orchideenfach".] Apud: ''Der Standard'', 20.12.2018 (de instituto Vindobonensi, cum mentione domini Ambros) ==Notae== <references/> {{Lifetime|1942|2007|Ambros, Arne Amadeus}} [[Categoria:Professores Universitatis Vindobonensis]] [[Categoria:Eruditi Austriae]] [[Categoria:Physici Austriae]] [[Categoria:Philologi Austriae]] [[Categoria:Orientalistae]] 2ahngingtrth95ve1rrkp834x45m3w9 0 305941 3975709 3975676 2026-07-30T12:32:34Z IacobusAmor 1163 3975709 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} '''''Contra Eratosthenem'''''<ref>Oratio XII in corpore Lysiano.</ref> ([[Lingua Graeca antiqua|Graece]] Κατὰ Ἐρατοσθένους τοῦ γενομένου τῶν τριάκοντα, ὃν αὐτὸς εἶπε Λυσίας) est unica [[oratio]] quam [[Logographus (ius)|logographus]] [[Lysias]] ipse pro se apud iudices anno [[403 a.C.n.]] habuit. Simul primam orationem iudiciariam quam omnino composuerit esse dicit<ref>''Contra Eratosthenem'' 3ː ''ἐγὼ μὲν οὖν, ὦ ἄνδρες δικασταί, οὔτ᾽ ἐμαυτοῦ πώποτε οὔτε ἀλλότρια πράγματα πράξας νῦν ἠνάγκασμαι ὑπὸ τῶν γεγενημένων τούτου κατηγορεῖν''.</ref>. Unum e [[Triginta Tyranni|triginta tyrannis]] [[Eratosthenes (politicus Atheniensis)|Eratosthenem]] accusabat quod fratri suo Polemarcho in via occurrens eum comprehendit atque ad indignam mortem divitiarum cupidine abduxit. Difficilis erat causa quia tum partes adversae [[Athenae|Athenis]] concordiam cupiebant atque legem amnestiae pertulerant. Magni momenti est illa oratio per quam simul et de ipso Lysia et de triginta tyrannorum regimine multa cognovimus. == Argumentum == Cum [[Democratia|democratiae]] fautores et Thrasybulus ex [[Piraeus|Piraeo]] Athenas post [[Munychia (Athenae antiquae)|Munychiam]] victoriam redierunt plerique [[Tyrannis|tyranni]] [[Eleusin|Eleusinem]] sese receperunt ubi incolas trucidarunt. Eratosthenes vero moderatione sua confisus Athenis manere maluit ut rationem de magistratu suo secundum legem redderet (εὔθυνα). In qua redditione Lysiae eum accusare licuit, ut plerique eruditi coniecerunt. Peregrinus quidem erat sed eadem tributa et vectigalia atque cives pendebat (''metoecus isoteles''). Iudices tam ex Piraeo quam ex Urbe veniebant<ref>Ibidem 92ː ''τούς τε ἐξ ἄστεως καὶ τοὺς ἐκ Πειραιῶς''.</ref> sed ex utraque factione moderatiores homines erant, pacis civilis cupidi. Prima parte Lysias narrat quomodo ob publicam egestatem triginta tyranni ditissimos ex [[metoecus|metoecis]] sibi adversantibus sine iudicio occidere constituerint<ref>[[Xenophon]], ''[[Hellenica (Xenophon)|Hellenica]]'' II.3.21 et 40.</ref> atque ipse omnibus divitiis direptis<ref>Divites erant fratresː in scutorum officina paterna 120 servi operam dabant et domi nec aurum nec argentum deerant (8-11 et 19).</ref> vix [[Megara]] fugere potuerit, frater vero ab Eratosthene in via adprehensus [[Cicuta|cicutam]]<ref>Conium maculatum L.</ref> bibere coactus et iusto funere privatus sit. Secunda parte res ab Eratosthene gestas recenset qui respondebat collegarum metu ita agere coactum esse nec Polemarchum sua manu necasse. Lysias ipse fateri debet e trigintaviris minime nocentem fortasse fuisse Eratosthenem<ref>Ibidem 89ː ''καίτοι λέγουσιν ὡς Ἐρατοσθένει ἐλάχιστα τῶν τριάκοντα κακὰ εἴργασται''.</ref>; statim addebat e ceteris hominibus sane nocentissimum<ref>Ibidemː ''τῶν ἄλλων ῾Ελλήνων πλεῖστα εἰς ὑμᾶς ἐξημάρτηκεν''.</ref>. Itaque eum ostendit iam quadringentivirum tempore anno [[411 a.C.n.]] [[Oligarchia|oligarchiae]] et rebus novis faventem atque postea omnium trigintavirum consiliorum participem. Et trigintavirum scelera memorat. Deinde in [[Theramenes|Theramenem]] invehitur qui et ipse unus e trigintaviris iussu [[Critias (tyrannus Atheniensis)|Critiae]] occisus erat quia eius sceleribus adversabatur. Etenim Eratosthenes Theramenis amicus fueratː quocirca moderatorum hominum indulgentia fruebatur. Lysias ostendit quomodo Theramenes semper utilitati suae, numquam publicae consuluisset. Relatio Lysiae multis historicis iniqua visa est. Ita ex privata causa Lysias convicium politicum effecerat, pro democratia et contra praeteritarum iniuriarum oblivionem. Nescimus iudicii eventum. Vulgo dubium videtur ne Eratosthenes damnatus sit quia in exhausta civitate concordia et reconciliatio necessariae erant. Fuerunt etiam qui negarent orationem umquam pronuntiatam fuisse quia Lysias civis non erat<ref>Sed per ''Vitam'' falsi Plutarchi comperimus Thrasybulo instigante Lysiam civitate a populo donatum esse antequam hoc decretum rescinderetur.</ref>. Ex illa oratione Lysiae ingenium adeo eluxit ut postea [[Logographus (ius)|logographi]] munere fungeretur atque iudiciarias orationes litigantibus pretio scriberet. == Notae == <references/> == Commentarii == * Lysias, ''Discours I, XII, XXIV, XXXII, introduction, traduction et commentaire de Pierre Chiron'', Lutetiae, [[Les Belles Lettres]] «Commentario », 2015 [https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1856_t15_0277_0000_1 Recensio critica] == Plura legere si cupis == *A. Andrewes, "[https://www.jstor.org/stable/20180230 Lysias and the Theramenes Papyrus]", ''Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik'', 1970ː 35-38 *Cinzia Bearzot, ''Lisia e la tradizione su Teramene : commento storico alle orazioni XII e XIII del corpus lysiacum'', Mediolani, 1997 [https://books.google.fr/books?id=T6r6xXtUotQC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum] *Gaspare Campagna, ''Lisia Contro Eratostene e la restaurazione democratica ateniese'', Augustae Taurinorum, 1952 *Alphonsus Hecker, ''[https://books.google.fr/books?id=21gPAAAAQAAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false De oratione in Eratosthenem trigintavirum Lysiae falso tributa]'', Lugduni Batavorum, 1848. Hodie vero pauci de Lysiae paternitate dubitant. *Jacob Howland, "[https://www.jstor.org/stable/1562196 Plato's Reply to Lysias: Republic 1 and 2 and Against Eratosthenes]", ''The American Journal of Philology'', 2004ː 179-208 *Thomas C. Loening, "[https://www.jstor.org/stable/4476214 The Autobiographical Speeches of Lysias and the Biographical Tradition]", ''Hermes'', 1981ː 280-294 *Thomas M. Murphy, "[https://www.jstor.org/stable/294951 The Vilification of Eratosthenes and Theramenes in Lysias 12]", ''The American Journal of Philology,'' 1989ː 40-49 *Angelos Kapellos, "[https://www.ledonline.it/index.php/Erga-Logoi/article/view/1468 Lysias interrogating Eratosthenes on the murder of Polemarchus (Lys. 12.26)]", Erga-Logoi, 2018ː 51-64. == Nexus externi == *[https://el.wikisource.org/wiki/%CE%9A%CE%B1%CF%84%CE%AC_%CE%95%CF%81%CE%B1%CF%84%CE%BF%CF%83%CE%B8%CE%AD%CE%BD%CE%BF%CF%85%CF%82 Textus apud Vicifontem Graecum] *[https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3atext%3a1999.01.0153%3aspeech%3d12 Textus apud Perseum] *[https://remacle.org/bloodwolf/orateurs/lysias/eratosthene1.htm Textus cum versione Francogallica apud Remacle] [[Categoria:Litterae Graecae antiquae]] [[Categoria:Orationes]] [[Categoria:Scripta 403 a.C.n.]] 1redv3lh4ii5inz4323iy111f0i0toy 3975711 3975709 2026-07-30T12:33:20Z IacobusAmor 1163 Nexus non necessarius 3975711 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} '''''Contra Eratosthenem'''''<ref>Oratio XII in corpore Lysiano.</ref> ([[Graece]] Κατὰ Ἐρατοσθένους τοῦ γενομένου τῶν τριάκοντα, ὃν αὐτὸς εἶπε Λυσίας) est unica [[oratio]] quam [[Logographus (ius)|logographus]] [[Lysias]] ipse pro se apud iudices anno [[403 a.C.n.]] habuit. Simul primam orationem iudiciariam quam omnino composuerit esse dicit<ref>''Contra Eratosthenem'' 3ː ''ἐγὼ μὲν οὖν, ὦ ἄνδρες δικασταί, οὔτ᾽ ἐμαυτοῦ πώποτε οὔτε ἀλλότρια πράγματα πράξας νῦν ἠνάγκασμαι ὑπὸ τῶν γεγενημένων τούτου κατηγορεῖν''.</ref>. Unum e [[Triginta Tyranni|triginta tyrannis]] [[Eratosthenes (politicus Atheniensis)|Eratosthenem]] accusabat quod fratri suo Polemarcho in via occurrens eum comprehendit atque ad indignam mortem divitiarum cupidine abduxit. Difficilis erat causa quia tum partes adversae [[Athenae|Athenis]] concordiam cupiebant atque legem amnestiae pertulerant. Magni momenti est illa oratio per quam simul et de ipso Lysia et de triginta tyrannorum regimine multa cognovimus. == Argumentum == Cum [[Democratia|democratiae]] fautores et Thrasybulus ex [[Piraeus|Piraeo]] Athenas post [[Munychia (Athenae antiquae)|Munychiam]] victoriam redierunt plerique [[Tyrannis|tyranni]] [[Eleusin|Eleusinem]] sese receperunt ubi incolas trucidarunt. Eratosthenes vero moderatione sua confisus Athenis manere maluit ut rationem de magistratu suo secundum legem redderet (εὔθυνα). In qua redditione Lysiae eum accusare licuit, ut plerique eruditi coniecerunt. Peregrinus quidem erat sed eadem tributa et vectigalia atque cives pendebat (''metoecus isoteles''). Iudices tam ex Piraeo quam ex Urbe veniebant<ref>Ibidem 92ː ''τούς τε ἐξ ἄστεως καὶ τοὺς ἐκ Πειραιῶς''.</ref> sed ex utraque factione moderatiores homines erant, pacis civilis cupidi. Prima parte Lysias narrat quomodo ob publicam egestatem triginta tyranni ditissimos ex [[metoecus|metoecis]] sibi adversantibus sine iudicio occidere constituerint<ref>[[Xenophon]], ''[[Hellenica (Xenophon)|Hellenica]]'' II.3.21 et 40.</ref> atque ipse omnibus divitiis direptis<ref>Divites erant fratresː in scutorum officina paterna 120 servi operam dabant et domi nec aurum nec argentum deerant (8-11 et 19).</ref> vix [[Megara]] fugere potuerit, frater vero ab Eratosthene in via adprehensus [[Cicuta|cicutam]]<ref>Conium maculatum L.</ref> bibere coactus et iusto funere privatus sit. Secunda parte res ab Eratosthene gestas recenset qui respondebat collegarum metu ita agere coactum esse nec Polemarchum sua manu necasse. Lysias ipse fateri debet e trigintaviris minime nocentem fortasse fuisse Eratosthenem<ref>Ibidem 89ː ''καίτοι λέγουσιν ὡς Ἐρατοσθένει ἐλάχιστα τῶν τριάκοντα κακὰ εἴργασται''.</ref>; statim addebat e ceteris hominibus sane nocentissimum<ref>Ibidemː ''τῶν ἄλλων ῾Ελλήνων πλεῖστα εἰς ὑμᾶς ἐξημάρτηκεν''.</ref>. Itaque eum ostendit iam quadringentivirum tempore anno [[411 a.C.n.]] [[Oligarchia|oligarchiae]] et rebus novis faventem atque postea omnium trigintavirum consiliorum participem. Et trigintavirum scelera memorat. Deinde in [[Theramenes|Theramenem]] invehitur qui et ipse unus e trigintaviris iussu [[Critias (tyrannus Atheniensis)|Critiae]] occisus erat quia eius sceleribus adversabatur. Etenim Eratosthenes Theramenis amicus fueratː quocirca moderatorum hominum indulgentia fruebatur. Lysias ostendit quomodo Theramenes semper utilitati suae, numquam publicae consuluisset. Relatio Lysiae multis historicis iniqua visa est. Ita ex privata causa Lysias convicium politicum effecerat, pro democratia et contra praeteritarum iniuriarum oblivionem. Nescimus iudicii eventum. Vulgo dubium videtur ne Eratosthenes damnatus sit quia in exhausta civitate concordia et reconciliatio necessariae erant. Fuerunt etiam qui negarent orationem umquam pronuntiatam fuisse quia Lysias civis non erat<ref>Sed per ''Vitam'' falsi Plutarchi comperimus Thrasybulo instigante Lysiam civitate a populo donatum esse antequam hoc decretum rescinderetur.</ref>. Ex illa oratione Lysiae ingenium adeo eluxit ut postea [[Logographus (ius)|logographi]] munere fungeretur atque iudiciarias orationes litigantibus pretio scriberet. == Notae == <references/> == Commentarii == * Lysias, ''Discours I, XII, XXIV, XXXII, introduction, traduction et commentaire de Pierre Chiron'', Lutetiae, [[Les Belles Lettres]] «Commentario », 2015 [https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2017_num_195_1_1856_t15_0277_0000_1 Recensio critica] == Plura legere si cupis == *A. Andrewes, "[https://www.jstor.org/stable/20180230 Lysias and the Theramenes Papyrus]", ''Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik'', 1970ː 35-38 *Cinzia Bearzot, ''Lisia e la tradizione su Teramene : commento storico alle orazioni XII e XIII del corpus lysiacum'', Mediolani, 1997 [https://books.google.fr/books?id=T6r6xXtUotQC&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Nonnullae paginae apud Guglum librorum] *Gaspare Campagna, ''Lisia Contro Eratostene e la restaurazione democratica ateniese'', Augustae Taurinorum, 1952 *Alphonsus Hecker, ''[https://books.google.fr/books?id=21gPAAAAQAAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ViewAPI&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false De oratione in Eratosthenem trigintavirum Lysiae falso tributa]'', Lugduni Batavorum, 1848. Hodie vero pauci de Lysiae paternitate dubitant. *Jacob Howland, "[https://www.jstor.org/stable/1562196 Plato's Reply to Lysias: Republic 1 and 2 and Against Eratosthenes]", ''The American Journal of Philology'', 2004ː 179-208 *Thomas C. Loening, "[https://www.jstor.org/stable/4476214 The Autobiographical Speeches of Lysias and the Biographical Tradition]", ''Hermes'', 1981ː 280-294 *Thomas M. Murphy, "[https://www.jstor.org/stable/294951 The Vilification of Eratosthenes and Theramenes in Lysias 12]", ''The American Journal of Philology,'' 1989ː 40-49 *Angelos Kapellos, "[https://www.ledonline.it/index.php/Erga-Logoi/article/view/1468 Lysias interrogating Eratosthenes on the murder of Polemarchus (Lys. 12.26)]", Erga-Logoi, 2018ː 51-64. == Nexus externi == *[https://el.wikisource.org/wiki/%CE%9A%CE%B1%CF%84%CE%AC_%CE%95%CF%81%CE%B1%CF%84%CE%BF%CF%83%CE%B8%CE%AD%CE%BD%CE%BF%CF%85%CF%82 Textus apud Vicifontem Graecum] *[https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3atext%3a1999.01.0153%3aspeech%3d12 Textus apud Perseum] *[https://remacle.org/bloodwolf/orateurs/lysias/eratosthene1.htm Textus cum versione Francogallica apud Remacle] [[Categoria:Litterae Graecae antiquae]] [[Categoria:Orationes]] [[Categoria:Scripta 403 a.C.n.]] 0aojb21ar8jm6x5ywdfspczr9naw4l7 10 317187 3975888 3966335 2026-07-31T05:59:03Z Grufo 64423 De mechanemate 3975888 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio | {{Disputationes redirectionem comitantes/monitus | propositum = {{{propositum|}}} | scopus = {{Sin secus|{{#invoke:redirection|walk_through|{{SUBJECTPAGENAME}}}}|{{SUBJECTPAGENAME}}}} }} | {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}} | {{#if:{{#invoke:redirection|if_redirect|{{SUBJECTPAGENAME}}|/}} | {{Disputationes redirectionem comitantes/monitus | propositum = {{{propositum|}}} | scopus = {{Sin secus|{{#invoke:redirection|walk_through|{{SUBJECTPAGENAME}}}}|{{SUBJECTPAGENAME}}}} }} | {{Error|Error: Pagina huic coniuncta non est redirectio! Quaesumus, remove hanc formulam.}} }} | {{Error|Error: Haec formula in spatiis nominalibus disputatoriis tantum adhibenda est.}} }} }}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> n44j7nmpmtjo9avymug43o397nml5c3 10 317188 3975889 3966336 2026-07-31T06:01:10Z Grufo 64423 De mechanemate 3975889 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Capsa disputationis | imago = Symbol redirect arrow with gradient.svg | 1 = '''Disputationes redirectionem comitantes''' Hae disputationes raro visitantur, quia pagina huic coniuncta est [[Vicipaedia:Redirectio|redirectio]]. Propter hoc, quaesumus, '''noli novas disputationes hic creare''', sed potius utere pagina “[[{{TALKPAGENAME:{{{scopus|}}}}}]]” ({{Creetur caput|{{TALKPAGENAME:{{{scopus|}}}}}||✍️}}). }}{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||<nowiki />__EXPECTED_UNCONNECTED_PAGE__<nowiki />__NOEDITSECTION__<nowiki />__NONEWSECTIONLINK__<nowiki />__ARCHIVEDTALK__<nowiki />[[Categoria:Disputationes redirectionum]]}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio formulae machinariae}}<noinclude> p3rc9s2rxn6f1a697e05ua25a40dxe9 10 317857 3975860 3920029 2026-07-31T01:06:57Z Grufo 64423 De mechanemate 3975860 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{DISPLAYTITLE:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />NAMESPACENUMBER}}|0 | | {{safesubst:<noinclude />NAMESPACE}}:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />PAGENAME}}|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}} | | {{safesubst:<noinclude />BASEPAGENAME}}/ }} }}{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| imposing|1|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}}| entering_substack| with_value_matching|^.+%s*%(.+%)$| detaching_substack| mapping_by_replacing|^(.-)(%s*%(.+%))$|<{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|i lang="{{{lingua}}}"|i}}>%1</i>%2|1| leaving_substack| mapping_by_replacing|^.*$|<{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|i lang="{{{lingua}}}"|i}}>%0</i>| flushing| value_of|1 }}}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> asmydrefwbmx3ukf4j56vuan6azmuov 3975865 3975860 2026-07-31T01:17:49Z Grufo 64423 3975865 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{DISPLAYTITLE:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />NAMESPACENUMBER}}|0 | | {{safesubst:<noinclude />NAMESPACE}}:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />PAGENAME}}|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}} | | {{safesubst:<noinclude />BASEPAGENAME}}/ }} }}{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| imposing|1|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}}| entering_substack| with_value_matching|^.+%s*%(.+%)$| detaching_substack| mapping_by_replacing|^(.-)(%s*%(.+%))$|<{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|i lang="{{{lingua}}}"|i}}>%1</i>%2|1| leaving_substack| mapping_by_mixing|<{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|i lang="{{{lingua}}}"|i}}>$@</i>| flushing| value_of|1 }}}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> kyqk812n2xibp1dql9eqn6egu4l0a15 10 317867 3975861 3896235 2026-07-31T01:08:37Z Grufo 64423 De mechanemate 3975861 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{DISPLAYTITLE:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />NAMESPACENUMBER}}|0 | | {{safesubst:<noinclude />NAMESPACE}}:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />PAGENAME}}|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}} | | {{safesubst:<noinclude />BASEPAGENAME}}/ }} }}{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| imposing|1|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}}| entering_substack| with_value_matching|^.+%s*%(.+%)$| detaching_substack| mapping_by_replacing|^(.-)(%s*%(.+%))$|<q>%1</q>%2|1| leaving_substack| mapping_by_replacing|^.*$|<q>%0</q>| flushing| value_of|1 }}}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> c0xnobnnw37rmwqvoaoxk745xfi4285 3975863 3975861 2026-07-31T01:15:36Z Grufo 64423 3975863 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{DISPLAYTITLE:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />NAMESPACENUMBER}}|0 | | {{safesubst:<noinclude />NAMESPACE}}:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />PAGENAME}}|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}} | | {{safesubst:<noinclude />BASEPAGENAME}}/ }} }}{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| imposing|1|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}}| entering_substack| with_value_matching|^.+%s*%(.+%)$| detaching_substack| mapping_by_replacing|^(.-)(%s*%(.+%))$|<q>%1</q>%2|1| leaving_substack| mapping_by_mixing|<q>$@</q>| flushing| value_of|1 }}}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> 85v9mr4oqg1jn1bw2ygywf9cpnxep3w 10 317869 3975862 3919912 2026-07-31T01:10:54Z Grufo 64423 De mechanemate 3975862 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{DISPLAYTITLE:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />NAMESPACENUMBER}}|0 | | {{safesubst:<noinclude />NAMESPACE}}:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />PAGENAME}}|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}} | | {{safesubst:<noinclude />BASEPAGENAME}}/ }} }}{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| imposing|1|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}}| entering_substack| with_value_matching|^.+%s*%(.+%)$| detaching_substack| mapping_by_replacing|^(.-)(%s*%(.+%))$|<i><{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|q lang="{{{lingua}}}"|q}}>%1</q></i>%2|1| leaving_substack| mapping_by_replacing|^.*$|<i><{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|q lang="{{{lingua}}}"|q}}>%0</q></i>| flushing| value_of|1 }}}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> 94543jw0hlcr8k6rltdca9006fnl3c1 3975864 3975862 2026-07-31T01:16:57Z Grufo 64423 3975864 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{DISPLAYTITLE:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />NAMESPACENUMBER}}|0 | | {{safesubst:<noinclude />NAMESPACE}}:{{safesubst:<noinclude />#ifeq:{{safesubst:<noinclude />PAGENAME}}|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}} | | {{safesubst:<noinclude />BASEPAGENAME}}/ }} }}{{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| imposing|1|{{safesubst:<noinclude />SUBPAGENAME}}| entering_substack| with_value_matching|^.+%s*%(.+%)$| detaching_substack| mapping_by_replacing|^(.-)(%s*%(.+%))$|<i><{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|q lang="{{{lingua}}}"|q}}>%1</q></i>%2|1| leaving_substack| mapping_by_mixing|<i><{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|q lang="{{{lingua}}}"|q}}>$@</q></i>| flushing| value_of|1 }}}}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> rugb442sdydenoa2h9sems6rebm7vhy 10 321031 3975879 3970019 2026-07-31T04:42:54Z Grufo 64423 Nomen categoriae mutatum est 3975879 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}} | imago = Soft redirect arrow.svg | color = #3366aa | 1 = {{#if:{{{fragment|}}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum : Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|10 | formulae &#123;&#123;'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''&#125;&#125; et &#123;&#123;'''{{#ifeq:{{{namespace|}}}|10 | [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]] | [[:{{{fullText}}}]] }}'''&#125;&#125; | “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” }} tamquam synonyma tractantur. }}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|119 | ; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae : Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur. | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | ; Disputationes ad aliud spatium nominale motae : Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur. | {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1 | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris. }} }} }} | {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}} | ; Hoc est compendium : [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|118 | ; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit : Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|118 | ; Haec fuit adumbratio : Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}} | ; Redirectio ad aliud spatium nominale : Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }} }} }} }} }}{{#if:{{{qid|}}} | ; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa : Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari. }}{{#if:{{{recensio|}}} | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} | {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} }} }}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}} | | ; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]] : Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#if:{{{nsText|}}}|{{{nsText}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet }}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}} | ; Huic redirectioni sunt disputationes : De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}} }}{{#switch:{{{protectio|}}} | partialis = ; Haec redirectio partim protegitur : [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}} | plena = ; Haec redirectio protegitur : Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesemus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}} }}{{#switch: {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| pulling|fullText| pulling|sourcePage| with_value_matching|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)|or|%s+%(nomen%)$| mapping_by_mixing|1| providing|fullText|0| providing|sourcePage|0| all_sorted| list_values }} | 01 = ; Redirectio antidiscretiva : Haec pagina discretiva ad paginam '''non discretivam''' aut '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae quae sunt redirectiones]]}} | 10 = ; Redirectio ad paginam discretivam : Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas]]}} | 11 = ; Redirectio discretiva : Haec pagina discretiva ad aliam [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae quae sunt redirectiones]][[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas]]}} }}{{#if:{{{annotatio|}}} | ; Annotatio de hac redirectione addita est {{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}} }} }}</includeonly><noinclude>{{Documentatio|contenta={{Formula machinaria}}}}</noinclude> 1s266ezv2qryvp9v764uhtioj5ibyw3 10 321032 3975880 3975046 2026-07-31T04:43:51Z Grufo 64423 Nomen categoriae mutatum est 3975880 wikitext text/x-wiki {{Subpagina documentationis}} {{Lua|Modulus:Params|Modulus:Redirection|Modulus:String|Modulus:Vicidata}} Haec capsa paginis redirectionis addi potest. In simplicibus redirectionibus non requiritur, sed oportet eam inserere: * Si redirectio est [[:Categoria:Redirectiones ad Vicidata annexae|ad Vicidata annexa]] * Si sunt disputationes redirectioni coniunctae * Si pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit * Si redirectio est [[Vicipaedia:Compendium|compendium]] * Si redirectio est [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta aut semi-protecta]] * Si redirectio [[:Categoria:Redirectiones ad capitula|ad capitulum nectitur]] ({{*eg}} <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>#REDIRECT [[Argentina#Divisio administrativa]]</syntaxhighlight>) * Si olim redirectio erat pagina, quae postea facta est redirectio—hoc in casu adde argumentum {{para|olim|''&#91;NUMERUS ULTIMAE RECENSIONIS PAGINAE&#93;''}} ({{*eg}} {{para|olim|2434003}}), aut, si segnis es, tantummodo adde {{para|olim|pagina}} * Si pagina quae non est [[Vicipaedia:Subpaginae|subpagina]] ad subpaginam redigit * Si redirectio est in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] ''disputationis'' et ad paginam redigit ubi omnes disputationes in singulum locum colliguntur (si redirectio non est subpagina, adde {{para|ratio|collectio}}) * Si redirectio vel scopus redirectionis est [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] Haec formula pluribus categoriis vestigatoriis utitur—vide [[#categoriae-vestigatoriae|indicem]] hic infra. {{Nota bene}} Aliquando, quum paginae moventur, [[Auxilium:Substitutio|substitutio]] systematis {{Fsn|Postilla redirectionis}} hanc capsam sua sponte inserit. == De usu == Formula argumenta facultativa tria tantum accipit ({{para|ratio}}, {{para|olim}}) et {{para|annotatio}}). '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Apollonius Syrus}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Historia Augusta]] {{De hac redirectione}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=Q4068055|sourcePage=Apollonius Syrus|fullText=Historia Augusta|fragment=|prefixedText=Historia Augusta|olim=}} {{Ast}} '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Catamarca (provincia)}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Argentina#Divisio administrativa]] {{De hac redirectione}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=Q4068055|sourcePage=Catamarca (provincia)|fullText=Argentina|fragment=Divisio administrativa|prefixedText=Argentina|olim=}} {{Ast}} '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|VP:1000}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Vicipaedia:1000 paginae]] {{De hac redirectione}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=|sourcePage=VP:1000|fullText=Vicipaedia:1000 paginae|fragment=Vicipaedia:1000 paginae|prefixedText=|olim=}} {{Ast}} '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Adfixum}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Affixum]] {{De hac redirectione|olim=2434003}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=|sourcePage=Adfixum|fullText=Affixum|fragment=|prefixedText=Affixum|olim=2434003|recensio=2434003}} {{Ast}} '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Adfixum}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Affixum]] {{De hac redirectione|olim=pagina}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=|sourcePage=Adfixum|fullText=Affixum|fragment=|prefixedText=Affixum|olim=pagina}} == De argumentis == <templatedata>{ "description": "Haec capsa paginis redirectionis addi potest.", "params": { "ratio": { "label": "Ratio", "description": "Scribe ‘ratio=collectio’ si pagina disputationis ad disputationes in singulum locum collectas redigit", "type": "string", "required": false, "example": "collectio" }, "olim": { "label": "Olim", "description": "Scribe ‘olim=pagina’ aut ‘olim=[NUMERUS RECENSIONIS]’ si redirectio erat pagina cum sua historia", "type": "string", "required": false, "example": "pagina" }, "annotatio": { "label": "Annotatio", "description": "Annotatio de hac redirectione", "type": "content", "required": false, "example": "Gallia est omnis divisa in partes tres." } } }</templatedata> == Subformulae auxiliares == * &#123;&#123;{{rel|Formula:De hac redirectione/tabula}}&#125;&#125; == Ulteriora si cupis == {{Categoriae vestigatoriae formulae | #ancora = categoriae-vestigatoriae | Adumbrationes perfectae | Compendia | Paginae discretivae quae sunt redirectiones | Redirectiones ad paginas discretivas | Adumbrationes in locum paginarum substitutae | Paginae protectae | Paginae semi-protectae | Redirectiones ad capitula | Redirectiones cum disputationibus | Redirectiones quae olim fuerunt paginae }} * [[:Categoria:Redirectiones ad Vicidata annexae]] * [[Vicipaedia:Redirectio]] * {{Fn|Redirectio obliqua}} * {{Fn|Nondum}} * {{Fn|Pagina protecta}} * {{Fn|Disputationes redirectionem comitantes}} <includeonly>{{in harenario aut alibi|| <!-- Categorias sub hac linea adde --> [[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae Vicidatorum|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly> 8xaetf9j44be6krygcseafa2xer71uk 14 321085 3975878 3925198 2026-07-31T04:42:27Z Grufo 64423 Grufo movit paginam [[Categoria:Redirectiones quae olim erant paginae]] ad [[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]] sine redirectione: Nomen melius 3925198 wikitext text/x-wiki {{Categoria vestigatoria formularum|De hac redirectione}} {{Categoria redirectionum}} {{Categoria celata}} {{Etiam videatur|Categoria:Redirectiones ad Vicidata annexae}} [[Categoria:Vicipaedia]] 8cv0hnv86bkbj3jmdcu0a7416txyky1 0 324590 3975820 3959325 2026-07-30T18:08:16Z Andrew Dalby 1084 3975820 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Samuel Hartlib}} sive {{res|plene=Samuel Hartlieb|Hartlieb}} ([[1600]] – [[10 Martii]] [[1662]]) fuit vir {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|polymathes||en|qid=Q270141}} [[Germania|Germanicae]] [[Polonia|Polonicae]]<nowiki />que originis,<ref>{{*Cfr}} {{Opus | cognomen auctoris 1 = Johnson | nomen auctoris 1 = Mark S. | nomen auctoris 2 = Peter N. | cognomen auctoris 2 = Stearns | titulus = Education in World History | url = https://books.google.com/books?id=lnN4EAAAQBAJ&dq=More+practically,+Samuel+Hartlib+(c.+1600%E2%80%931662),+of+German-Polish+origin+but+making+his+career+in+England,+tirelessly+promoted+the+idea+of+a+%E2%80%9Cnew+education%E2%80%9D+that+would+pick+up+on+advances+in+science+occurring+at+the+time+and+offer+...&pg=PT125 }}: “More practically, Samuel Hartlib (c. 1600–1662), of German-Polish origin, but making his career in England, tirelessly promoted the idea of a ‘new education’ {{omissis}}”</ref> qui sedem in [[Anglia]]m collocavit, ibidem Mariam Burmingham in matrimonium duxit, et mortuus est. Contemporaneus fuit [[Robertus Boyle|Roberti Boyle]], quem bene noverat, atque vicinus [[Samuel Pepys|Samuelis Pepys]] in Axe Yard, [[Londinium|Londinii]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|decennium 167|decennio 167|en|qid=Q196549}} incipiente. Postquam in Angliam advenit breviter in [[Universitas Cantabrigiensis|Universitate Cantabrigiensi]] studuit. == Notae == <references/> {{NexInt}} * [[Robertus Boyle]] * [[Samuel Pepys]] == Nexus exxterni == {{Fontes biographici}} {{Bio-stipula}} [[Categoria:Alumni Universitatis Cantabrigiensis]] [[Categoria:Alumni Universitatis Regiomontanae]] [[Categoria:Mortui 1662]] 6ohyic3ttmujkkyvn267pdqo3b3hosp 2 325268 3975759 3965993 2026-07-30T14:09:52Z Andrew Dalby 1084 3975759 wikitext text/x-wiki g = scribendum; f = in usu; e = substipula; d = stipula text, basic links; c = stipula text, good bibliography and links; b = short text, good bibliography and links; a = full text, good bibliography and links == Scriptores antiquiores == * [[Andreas Agnellus]] b * [[Alexander Trallianus]] b * [[Conradus Gesnerus]] c * [[Xenocrates Aphrodisiensis]] c * [[Ioannes Evelyn]] c * [[Petrus Sarmiento de Gamboa]] c * [[Andreas Bernáldez]] c * [[Petrus de Cieza de León]] c * [[Choricius Gazaeus]] c * [[Gao Lian]] c * [[Maturinus Gilbertus]] c * [[Franciscus López de Gómara]] c * [[Alphonsus Henrici de Guzmán]] c * [[Clements Markham]] c * [[Alphonsus de Molina]] c * [[Gulielmus Gueroult]] c * [[Oribasius]] d * [[Panthaleo de Conflentia]] d * [[Castor Durantes]] d * [[Ioannes Molinaeus (medicus)]] d * [[Rui de Pina]] d * [[Procopius Gazaeus]] d * [[Antonius de Remesal]] d * [[Iulianus Dati]] d * [[Garcia de Resende]] e * [[Ioannes Philippus de Lignamine]] f * [[Ioannes Frampton]] f * [[Antonius Colinus]] f * [[Hannibal Briganti]] f * [[Petrus Morwen]] f == Eruditi hodierni == * [[Iacobus Diggle]] c * [[Franciscus Goodyear]] c * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] == Libri == * [[De insulis nuper inventis]] b * [[De medicamentis (Marcellus)]] b * [[Crónica del Perú]] c * [[Epistolae duorum amantium]] c * [[In laudem Iustini Minoris]] c * [[Iohannis]] c * [[Syntagma de alimentorum facultatibus]] c * [[Vocabulário da língua de Japão]] c * [[De origine actibusque Getarum]] c * [[De origine actibusque Romanorum (Iordanes)]] c * [[De historia stirpium commentarii insignes]] c * [[Descriptio Sanctae Sophiae]] d * [[Epistolae Abaelardi et Heloisae]] d * [[Pillularium omnibus medicis quam necessarium]] d * [[Summa lacticiniorum]] d * [[Collectiones medicae]] d * [[Codex Florentinus]] e * [[Copa (carmen)]] f * [[Acetaria (Evelyn)]] g * [[Petits propos culinaires]] g 1v9ojfaa1wp9wxl53cz9g25pgaleipt 3975821 3975759 2026-07-30T18:13:33Z Andrew Dalby 1084 3975821 wikitext text/x-wiki g = scribendum; f = in usu; e = substipula; d = stipula text, basic links; c = stipula text, good bibliography and links; b = short text, good bibliography and links; a = full text, good bibliography and links == Scriptores antiquiores == * [[Ioannes Beale]] a * [[Paulus Neile]] a * [[Henricus Wottonius]] a * [[Ioannes Raius]] a * [[Andreas Agnellus]] b * [[Alexander Trallianus]] b * [[Iulianus Dati]] b * [[Conradus Gesnerus]] c * [[Xenocrates Aphrodisiensis]] c * [[Ioannes Evelyn]] c * [[Petrus Sarmiento de Gamboa]] c * [[Andreas Bernáldez]] c * [[Petrus de Cieza de León]] c * [[Choricius Gazaeus]] c * [[Gao Lian]] c * [[Maturinus Gilbertus]] c * [[Franciscus López de Gómara]] c * [[Alphonsus Henrici de Guzmán]] c * [[Clements Markham]] c * [[Alphonsus de Molina]] c * [[Gulielmus Gueroult]] c * [[Oribasius]] d * [[Panthaleo de Conflentia]] d * [[Castor Durantes]] d * [[Ioannes Molinaeus (medicus)]] d * [[Rui de Pina]] d * [[Procopius Gazaeus]] d * [[Antonius de Remesal]] d * [[Ioannes Philippus de Lignamine]] d * [[Robertus Boyle]] d * [[Samuel Hartlib]] e * [[Radulphus Austen]] e * [[Garcia de Resende]] e * [[Ioannes Frampton]] f * [[Antonius Colinus]] f * [[Hannibal Briganti]] f * [[Petrus Morwen]] f == Eruditi hodierni == * [[Iacobus Diggle]] c * [[Franciscus Goodyear]] c * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] == Libri == * [[De insulis nuper inventis]] b * [[De medicamentis (Marcellus)]] b * [[Crónica del Perú]] c * [[Epistolae duorum amantium]] c * [[In laudem Iustini Minoris]] c * [[Iohannis]] c * [[Syntagma de alimentorum facultatibus]] c * [[Vocabulário da língua de Japão]] c * [[De origine actibusque Getarum]] c * [[De origine actibusque Romanorum (Iordanes)]] c * [[De historia stirpium commentarii insignes]] c * [[Descriptio Sanctae Sophiae]] d * [[Epistolae Abaelardi et Heloisae]] d * [[Pillularium omnibus medicis quam necessarium]] d * [[Summa lacticiniorum]] d * [[Collectiones medicae]] d * [[Codex Florentinus]] e * [[Copa (carmen)]] f * [[Acetaria (Evelyn)]] g * [[Petits propos culinaires]] g sdr8r4us4hoef6d00t9lurne2e13m5k 3975826 3975821 2026-07-30T19:05:13Z Andrew Dalby 1084 3975826 wikitext text/x-wiki g = scribendum; f = in usu; e = substipula; d = stipula text, basic links; c = stipula text, good bibliography and links; b = short text, good bibliography and links; a = full text, good bibliography and links == Scriptores antiquiores == * [[Ioannes Beale]] a * [[Paulus Neile]] a * [[Henricus Wottonius]] a * [[Ioannes Raius]] a * [[Thomas Moufetus]] a * [[Theodorus Mayernius]] a * [[Nicolaus Rigaltius]] a * [[Isaacus Casaubonus]] b * [[Andreas Agnellus]] b * [[Alexander Trallianus]] b * [[Iulianus Dati]] b * [[Conradus Gesnerus]] c * [[Xenocrates Aphrodisiensis]] c * [[Ioannes Evelyn]] c * [[Petrus Sarmiento de Gamboa]] c * [[Andreas Bernáldez]] c * [[Petrus de Cieza de León]] c * [[Choricius Gazaeus]] c * [[Gao Lian]] c * [[Maturinus Gilbertus]] c * [[Franciscus López de Gómara]] c * [[Alphonsus Henrici de Guzmán]] c * [[Clements Markham]] c * [[Alphonsus de Molina]] c * [[Gulielmus Gueroult]] c * [[Oribasius]] d * [[Panthaleo de Conflentia]] d * [[Castor Durantes]] d * [[Ioannes Molinaeus (medicus)]] d * [[Rui de Pina]] d * [[Procopius Gazaeus]] d * [[Antonius de Remesal]] d * [[Ioannes Philippus de Lignamine]] d * [[Robertus Boyle]] d * [[Samuel Hartlib]] e * [[Radulphus Austen]] e * [[Garcia de Resende]] e * [[Ioannes Frampton]] f * [[Antonius Colinus]] f * [[Hannibal Briganti]] f * [[Petrus Morwen]] f == Eruditi hodierni == * [[Iacobus Diggle]] c * [[Franciscus Goodyear]] c * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] == Libri == * [[De insulis nuper inventis]] b * [[De medicamentis (Marcellus)]] b * [[Crónica del Perú]] c * [[Epistolae duorum amantium]] c * [[In laudem Iustini Minoris]] c * [[Iohannis]] c * [[Syntagma de alimentorum facultatibus]] c * [[Vocabulário da língua de Japão]] c * [[De origine actibusque Getarum]] c * [[De origine actibusque Romanorum (Iordanes)]] c * [[De historia stirpium commentarii insignes]] c * [[Descriptio Sanctae Sophiae]] d * [[Epistolae Abaelardi et Heloisae]] d * [[Pillularium omnibus medicis quam necessarium]] d * [[Summa lacticiniorum]] d * [[Collectiones medicae]] d * [[Codex Florentinus]] e * [[Copa (carmen)]] f * [[Acetaria (Evelyn)]] g * [[Petits propos culinaires]] g j5t3orhanz3xec0s2s95i36vmt6qacn 3975841 3975826 2026-07-30T20:50:37Z Andrew Dalby 1084 3975841 wikitext text/x-wiki g = scribendum; f = in usu; e = substipula; d = stipula text, basic links; c = stipula text, good bibliography and links; b = short text, good bibliography and links; a = full text, good bibliography and links == Scriptores antiquiores == * [[Ioannes Beale]] a * [[Paulus Neile]] a * [[Henricus Wottonius]] a * [[Ioannes Raius]] a * [[Thomas Moufetus]] a * [[Theodorus Mayernius]] a * [[Nicolaus Rigaltius]] a * [[Isaacus Casaubonus]] b * [[Andreas Agnellus]] b * [[Alexander Trallianus]] b * [[Iulianus Dati]] b * [[Petrus Morwen]] b * [[Conradus Gesnerus]] c * [[Xenocrates Aphrodisiensis]] c * [[Ioannes Evelyn]] c * [[Petrus Sarmiento de Gamboa]] c * [[Andreas Bernáldez]] c * [[Petrus de Cieza de León]] c * [[Choricius Gazaeus]] c * [[Gao Lian]] c * [[Maturinus Gilbertus]] c * [[Franciscus López de Gómara]] c * [[Alphonsus Henrici de Guzmán]] c * [[Clements Markham]] c * [[Alphonsus de Molina]] c * [[Gulielmus Gueroult]] c * [[Oribasius]] d * [[Panthaleo de Conflentia]] d * [[Castor Durantes]] d * [[Ioannes Molinaeus (medicus)]] d * [[Rui de Pina]] d * [[Procopius Gazaeus]] d * [[Antonius de Remesal]] d * [[Ioannes Philippus de Lignamine]] d * [[Robertus Boyle]] d * [[Samuel Hartlib]] e * [[Radulphus Austen]] e * [[Garcia de Resende]] e * [[Ioannes Frampton]] f * [[Antonius Colinus]] f * [[Hannibal Briganti]] f == Eruditi hodierni == * [[Iacobus Diggle]] c * [[Franciscus Goodyear]] c * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] * [[]] == Libri == * [[De insulis nuper inventis]] b * [[De medicamentis (Marcellus)]] b * [[Crónica del Perú]] c * [[Epistolae duorum amantium]] c * [[In laudem Iustini Minoris]] c * [[Iohannis]] c * [[Syntagma de alimentorum facultatibus]] c * [[Vocabulário da língua de Japão]] c * [[De origine actibusque Getarum]] c * [[De origine actibusque Romanorum (Iordanes)]] c * [[De historia stirpium commentarii insignes]] c * [[Descriptio Sanctae Sophiae]] d * [[Epistolae Abaelardi et Heloisae]] d * [[Pillularium omnibus medicis quam necessarium]] d * [[Summa lacticiniorum]] d * [[Collectiones medicae]] d * [[Codex Florentinus]] e * [[Copa (carmen)]] f * [[Acetaria (Evelyn)]] g * [[Petits propos culinaires]] g dbm7bnze9414drcvr7zk6ekazmmufn3 0 325687 3975919 3971303 2026-07-31T11:04:45Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3975919 wikitext text/x-wiki {{Facienda | Bibliographia est Francogallice scripta; tituli et nexus non videntur | Scriptiones quales “Iulio MMXXV” non solemus adhibere, sed potius “Iulio 2025” | Formulam {{Fn|Nobr}} non habemus | Formula {{Fn|Sfn}} apud nos appellatur {{Fn|Qc}} et alia syntaxi nititur | Sunt etiam multae aliae res Vicificandae }} {{Vicificanda}} [[Fasciculus:Postcard of the North Facade.jpg|thumb|Facies [[septentrio]]nalis Castelli Posidonis.]] {{res|Castellum Posidonis}}{{FD ref}} ([[Francogallice]] ''Château de la Borde'' et ex anno [[2025]] ''Château Poséidon'') est [[castellum]] genere {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Architectura Renascentiae Refectae|Renascentiae Refectae|en|qid=Q502163}} [[saeculum 19| saeculo undevicensimo]] conditum et in [[commune]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Valles Fusontis|Vallis Fusontis|en|qid=Q21979695}}{{FD ref}} situm, in praefectura [[Inger (praefectura Franciae)|Ingeris]] [[regio]]nis [[Centrum et Vallis Ligeris|Centri et Vallis Ligeris]]. Quod [[aedificium]] est proprietas privata. == Locus == Castellum situm est ''La Borde'' in vico pristini communis [[Varennes-sur-Fouzon|Varennae apud Fusontem]], nuper intra Vallem Fusontis novum commune delegatum, in [[Canto]]ne Sancti Christophori in Bazella praefectura Indrae. Praedium situm est in fine longi aditus, qui a compitu viae RD4 versus Carobrivam devertitur. Paulo infra, ex altera viae parte, iacet [[lactarium]] Varennense. == Historia == === Origines === Castellum aedificatum est inter annos [[1860]] et [[1865]], secundum descriptiones ab Alfredo Dauvergne [[architectus|architecto]] factas<ref>[https://france3-regions. franceinfo.fr/centre-val-de-loire/loiret/orleans/centre-Val-de-Loire-5-chateaux-en-ruine-sauves-par-un-travail-de-restauration-acharne-3296277.html Centre-Val de Loire: 5 ruined castles saved by relentless restoration work]{{Nexus deficit|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, 29 Martii 2026.</ref> per [[Secundum Imperium Francicum|Secundum Imperium]], tempore prosperitatis agrariae et industrialis in pago Indrensi, qui [[ferrovia]] ex anno [[1847]] serviebatur. Aedificatio demolitionem villae munitae secuta est, cuius turris solitaria paucis passibus ante aedificium hodiernum manet. Plerique alii partes huius villae evanuerunt. Rudera ex demolitu huius aedificii primi adhibita sunt ad fundamenta et basim novi castri. === Familia Boullet === Ludovicus Gustavus Boullet ([[Valençay]], (7 August 1814 –date 3 March 1867) <ref>Pater eius, Ludovicus Augustus Boullet, in tabulis publicis relatus est ut vectigal collector et mercator.</ref> et uxor eius Gabrielle Picot d'Agard (1826–1905) Castellum de Laborde aedificari curaverunt et primi in eo habitaverunt. Fuit ex familia agricolarum et mercatorum<ref>In nuptiis eius testes erant: pro eo, Iulius Boullet, avunculus eius et agricola, et Antonius Martin, consobrinus eius et notarius; pro uxore eius, Antonius Picot, praefectus sanitatis publicae et consobrinus eius, et Franciscus Desfosses, notarius et consobrinus eius.</ref>. Coniuges tres liberos habuerunt: Henricum Augustinum Ludovicum Boullet (1847–1907)<ref>Hic Ludovicus Boullet socius Societatis Agricolarum Galliae anno MDCCCXC fuit, habitans in 'Château Neuf' in Graves ([[Léognan]]) et in 'Château de la Borde-Varennes' [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bd6t5844723p/f1013.image.r=boullet Online], {{p.|1007}}, ''Gallica''.</ref>, Gabrielle Boullet (1851–1923) et Gustave Boullet (1863–1884). Ludovicus Boullet praedium Laborde a matre mortua hereditate accepit; uxorem duxit Leoniam Mariam Ludovicam Conilh de Beyssac (1858–1934), et tres liberos habuerunt: Martam Paillet-Boullet (1886–1963), Petrus Boullet (1889–1956) et Eugenius Boullet (1890–1940)<ref>Vidua Ludovici Boullet et tres eius liberi in indice 'Tout Sud-Ouest' anni 1911 referuntur [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k96264929/f277.image.r=boullet Online], {{p.|163}}.</ref>. == Series Dominorum == Anno 1925, castellum a familia Boullet venditum est Iacobo Borel (nato Fort-de-France anno 1860, mortuo Lutetiae anno 1945), qui in commercio rumi Martiniquensis divitias fecerat. Videtur eum castrum filio suo, Marie Joseph Jacques Borel (Pointe-à-Pitre 1896 – Lutetia 1970), qui, postquam Iohannam Agoin in matrimonium duxit, ibi habitare coepit, emisse; eorum filius, Jacques Marie Lionel Borel (Varennes-sur-Fouzon, 1927 – Jouy 2011), ibi natus est. Inter duas bellas mundanas, castellum adhibitum esse videtur pro sede lactariae et caseificii interretiali "Laiterie de Varennes" praebita affirmat: 'Post Primum Bellum Mundanum, Ludovicus Trougnou caseum "Je suis de France" produxit et Castellum de la Borde a comitissa Anglica emit. Ibi lactarium suum casearium instituit.' Imago Castelli de la Borde in operculis capsarum Coulommiers apparet Historia interretialis loci caseificii. Villa a Petro Boullet et uxore eius et consobrina, Maria Aemilia Margarita Conilh de Beyssac (1885–1973), occupata est<ref>Maria Aemilia Margarita Conilh de Beyssac neptis erat Mariae Ludovicae Conilh et soror Ioannis Iacobi Conilh de Beyssac (1890–1918).</ref>. Petrus et Margarita in castrum inter annos 1915 et 1925 commigraverunt<ref>Census anni 1926 ad relationem XII, 'castrum de la Borde', aperte 'Nullos' declarat. [https://www.geneanet.org/registres/view/1217485/16 Online].</ref>, ubi familiam constituerunt<ref>Tres filiae, quarum natu maximae—geminae Solange (1918–2010) et Geneviève (1918–2018)—in Caudéran natae sunt. Minimus, Franciscus Boullet (1925–1981), natus in [[Issac]], Mariam-Franciscam Le Goüais (1934–2022), filiam Yves Le Goüais (1902–1962) et Maria de Dieuleveult (1911–1997). </ref>Filius eorum natu maximus, Ludovicus Boullet (1916–1997), qui postea sacerdos factus est, et filia natu minima, Iacquelina (1919–1976), in castello nati sunt. A tempore incerto usque ad annum 1959, castellum fuit dominium Eliae Granat (1889–1969), qui in ''École supérieure d'électricité'' eruditus erat, machinator et inventor, qui ob egregia merita sua ad gradum Commendatoris Legionis Honoris anno 1957 promotus est<ref name="Léonore-169429">[https://www.leonore.archives-nationales.culture.gouv.fr/ui/notice/169429# ex Tabulario Léonore, fasciculus 169429.</ref>. Ad honorem eius, communitas Varennes-sur-Fouzon unam ex viis suis principalibus (via comitatuum D4) nomine eius appellavit, et Granat civis honorarius anno 1952 creatus est<ref name="Léonore-169429" />. Castrum postea factum est proprietatem "Cooperativae Agricolae et Pecuariae Beriacae", quae in inseminatio artificialis boum praecipue incumbebat. Administratio in castrum commigravit, dum exedra laboratorium continebat quod semen a tauris, in horreis custoditis, colligebat. Post paucos annos, negotia retardata sunt et tandem cessaverunt. Anno 1980, praedium a quodam Germano emptum est, qui ibi sumptuose vivebat, clientes suos spolians. Postquam decoctus nuntiatus est, iudicia curaverunt ut praedium quinque annis post in publico auctionem venderetur. Una ex victimis Castellum de la Borde acquisivit et frustra consilium cepit ut id in deversorium converteret. In 1989-1990 societas publica per tabulas limitata cum consilio administrationis et consilio inspectorio condita est, nomine 'Château de la Borde Golf and Country Club'. Socii etiam agros vicinos acquisiverunt, quibus possessione 200 ha<ref>Societas, capitali actionum {{currency|250000|FRF}}, ex Registro Societatum die 15 Novembris 2012 deleta est. [https://www.pappers.fr/entreprise/chateau-de-la-borde-golf-et-country-club-401687843].</ref>. Consilia de deversorio luxurioso exploraverunt, quod plus quam quingentis hospitibus receptaculum et campum pilamallei duodeviginti foraminum praebiturum erat. Haec consilia irrita evaserunt, quia pecuniam necessariam comparare non potuerunt. Animo fracti, domini consilium deseruerunt et praedium vendere conati sunt. Quam ob rem, castrum per circiter quadraginta annos desertum mansit. Hoc tempore, aedificium in ruinam venit et supellectilem (camini, opera ferrea, candelabra) subrepta sunt. Nihilominus, castellum satis bene munitum manebat, propter systema signorum et vigilantiam vicini attenti. Castrum anno 2025 a duobus [[Quebecum|Quebecensibus]] emptum est<ref>Jean-Philippe Elme & Cécile Mette, "Somnium quoddam verum fit": Duo Quebecenses ex Canada discedunt ut novam vitam castello quadraginta annos deserto restituant|url=https://france3-regions. franceinfo.fr/centre-val-de-loire/indre/video-un-reve-devient-realite-deux-quebecois-quittent-le-canada-pour-redonner-vie-a-un-chateau-abandonne-depuis-40-ans}}.</ref>. Progressus in renovatione praedii in canali eius proprio YouTube spectari potest.<ref>Château Poséidon |url=https://www.youtube.com/channel/UCHNqQGGz8U320jXRNbKC_Pw<nowiki> |situs=YouTube.</ref> == Descriptio == Aedificium constat ex parte media et imponenti, quattuor [[turris|turribus]] symmetricis cincta. Frontis principalis pars prominens est, turribus angularibus speculatoribus ornata. Haec facies divite ornatur modulis stringarum, pilastris, capitibus, et cornicibus magnificis in summo. Solarium fenestris tecti ad modum Renascentiae illuminatur <ref>Du Pouget|1999|p=25 </ref>. Sectio media et ampla per quinque tabulata patet: * cellaria, quae culinas veteres et systema calefactionis continent; * tabulatum nobile cum conclavibus sollemnibus et diaetis; * primum tabulatum, cum parva capella, necnon compluribus cubiculis cum balneis annexis; * secundum tabulatum, cum cubiculis sub tecto ministris destinatis; * solaria cum compagibus tecti ligneis. Complura cubicula fenestris vitreis coloratis ornantur, a magistro vitrario Iuliano-Leopoldo Lobin (1814–1864) vel a filio eius Luciano-Leopoldo Lobin (1837–1892) factis. Praeterea servata sunt ianua principalis, scaenae monumentalis, tabulata et ianuæ ligneae, laquearia sculpta et pavimenta lignea in multis conclavibus, picturae in parietibus conclavis venatorii, mensae focales in tabulato superiore, pavimenta lignea et tessellata, scala ministrorum, atque structurae tecti. Facies et tecta plerumque in bono statu manserunt. Arcēnum ab exploratoribus urbanis nomine {{Citation|Poseidon}} appellatur, ex sculptura quae scalam aedificii mediam ornât<ref name="Le Monde">{{Web link|url=https://www.lemonde.fr/m-perso/article/2026/01/31/ sane-insani-sumus-ut-credamus-nos-hoc-provocamentum-partim-partim-superare- posse-neo-castellani-sunt-ingeniosi-et-domini-renovationis_6664836_4497916. html|title=Castellum emere, id ipse reficere, et ibi inter ruinas habitare: 'Neochâtelains', artifices sollertiae|date=31 Ianuarii 2026|author=Catharina Rollot|accessed=2 Martii 2026|site=[[Le Monde|lemonde.fr]]}}.</ref>. Novi incolae hoc nomen sibi adsumpserunt ut se ab aliis decem circiter castellis et aedificiis commercialibus Gallicis nomine Laborde gerentibus distinguerent <ref>Verin|2025</ref>. Inceptum restitutionis comprehendit, praeter castellum, donjonem veteris castelli, domum custodis (anno [[1960]] aedificatam), portam aditus et murum finis praedii, hortos et silvam 15 hectare <ref> "Le Monde" </ref> amplam, domum dirutam in silva sitam, et vestigia archaeologica. == Restauratio == Villa mense Iulio 2025 empta est a coniugibus Canadensibus, ambo anno 1990 natis: Thomas Garneau-Bertrand, assecuratore, et Damiano Verhaegen, negotiatore rerum luxuriosarum 'vintage' et accessoriorum<ref> "Le Monde" </ref>. In aedem die Julius 2025 commigrantes, propositum est eis castellum ad pristinum splendorem restituere et id domicilium suum facere. In animo habent tabulato principali ad eventus, cubiculis autem superioribus ad hospitium periegeticum uti. Sibi tempus quinque ad decem annorum statuerunt ad omnem somnii sui partem perficiendam.. Annis 2025 et 2026 domum custodes penitus refecerunt, ut eam sibi pro habitatione ad tempus facerent, iuxta castellum quod reficiebatur. == Bibliographia == * « <small> [archive]</small> », ''Archives départementales de l'Indre'', 2024-2025. * Marc du Pouget et Association Promotion Patrimoine, , Chauray-Niort, Éditions Patrimoines et médias, 1999, 414 <abbr>p.</abbr> <small>(<nowiki>ISBN 2-910137-32-5</nowiki>, présentation en ligne [archive])</small>. * Flore Mabilleau, «  », ''La Nouvelle République'',‎ 12 mai 2024 <small>(lire en ligne [archive] )</small>. * Martine Roy, «  », ''La Nouvelle République'',‎ 20 juillet 2025 <small>(lire en ligne [archive] )</small>. * Cécile Verin, «  », ''Ouest-France'',‎ 30 juillet 2025 <small>(lire en ligne [archive])</small>. * Maude Larin-Kieran, «  », ''TVA Nouvelles'',‎ 18 juillet 2025 <small>(lire en ligne [archive])</small>. * Christian Panvert, «  », ''Le Parisien'',‎ 22 octobre 2025 <small>(lire en ligne [archive] , consulté le 24 octobre 2025)</small>. * A vicinis salutata, coniuges Canadenses castellum derelictum in Indra reficiunt. https://www.leparisien.fr/indre-36/adoube-par-les-villageois-un-couple-de-canadiens-restaure-un-chateau-abandonne-dans-lindre<nowiki> -22-10-2025-IBOZ4Z7FBRGPJD2K4NQ5BDMIZU.php|author = Christian Panvert|access url=paywall}}.</nowiki> === Notae === <references /> == Nexus externi == {{Fontes geographici}} [[Categoria:Aedificia Franciae]] [[Categoria:Castella]] [[Categoria:Confecta saeculo 19]] [[Categoria:Inger (praefectura Franciae)]] 3y9to1zkw84bbwknw23h8lt4ex3w1jf 0 325839 3975727 3966932 2026-07-30T13:13:29Z Pippobuono 54500 casus 3975727 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Raon-l'Etape-Eglise Saint-Luc (2).jpg|thumb|upright=0.8|left|Rapo ad Stationem: via ad [[ecclesia (aedificium)|ecclesiam]] [[Sanctus Lucas|Sancto Lucae]] dicatam.]] {{res|Rapo ad Stationem}} seu '''Rado''' seu '''Ravonum'''<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 236.</ref> ([[Francogallice]]: ''Raon-l'Étape'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] {{formatnum:5886}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. == Cives notabiles == * [[Iosephus Iulianus Souhait]] (1759-1842), causidicus, sodalis parlamenti, hic natus est. * [[Iacobus Mellez]] (1804-1866), medicus, qui bona sua Officio Auxilii Publici et orphanotrophio Raponis ad Stationem legavit, civis honorarius oppidi factus, hic natus est. Valetudinarium Raponis ad Stationem nomen Doctoris Jacques Mellez assumpsit anno 2004. * [[Ioannes Iosephus Marchal]] (1822-1892), episcopus Catholicus, Episcopus [[Dioecesis Bellicensis-Arsensis|Bellicensis]] et postea Archiepiscopus [[Archidioecesis Bituricensis|Bituricensis]], hic natus est. * [[Paulus Descelles]] (1851-1915), pictor, hic natus est. * [[Alfredus Renaudin]] (1861-1944), pictor, La Neuveville-lès-Raon<ref>Hoc pristinum commune anno 1947 Raponi ad Stationem coniunctum est.</ref> natus est. * [[Ioannes Crouzier]] (1899-1970), politicus, hic natus est. * [[Alanus Schneider]] (1955-), cantor pro pueris, hic natus est. * [[Alain Devaquet]] (1942-2018), chemicus et politicus, hic natus est. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Raon-l'Étape|Raponem ad Stationem}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] 0wl39ioziz3dxcbcd9qd042u8qpasm4 0 326797 3975747 3975292 2026-07-30T13:53:34Z Grufo 64423 {{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}}; nomen indigena muneris intra notas parenthesis posui 3975747 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Magellans Ermordung.jpg|thumb|Opinabilis caedis Magellani adumbratio (1909).]] {{res|Proelium Mactanense}}{{Convertimus}} fuit [[proelium|pugna]] [[insula Mactan|Mactan]] in [[insula]] [[Philippinae|Philippinica]] die [[27 Aprilis]] [[1521]] gesta,<ref name="ap">{{Opus | titulus = Battle of Mactan (1521) | lingua = en | annus = 2011 | domus editoria = aboutph.com | url = http://aboutph.com/2010/05/battle-of-mactan-1521-2/ | retrospectio = 20131023232932 | salus url = obiit | tempus inspectionis = 2026-07-22 }}.</ref> qua [[Ferdinandus Magellanus|Ferdinandus Magellanus]], qui [[Expeditio Magellanica|expeditioni Hispanicae]] praeerat, a [[miles|militibus]] [[Lapulapu]], principis (“''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Datu||en|qid=Q768995}}''”) indigenarum, victus atque occisus est, suis copiis repulsis.<ref name="ocampo-the-battle-of-mactan">{{Opus | cognomen auctoris = Ocampo | nomen auctoris = Ambeth Raymundo | titulus = The Battle of Mactan, according to Pigafetta | contextus = Philippine Daily Inquirer | tempus = 2019-07-03 05:03 | tempus usque ad = minutum | url = https://opinion.inquirer.net/122348/the-battle-of-mactan-according-to-pigafetta }}.</ref> == Notae == <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Battle of Mactan|proelium Mactanense}} {{Hist-stipula}} [[Categoria:Hispania apud Philippinas]] [[Categoria:Philippinae]] [[Categoria:Proelia]] [[Categoria:1521]] 9z5o64i170ghabfjj2tjvebmjh750bx 1 326811 3975743 3975306 2026-07-30T13:49:28Z Andrew Dalby 1084 /* De casu locativo */ 3975743 wikitext text/x-wiki == Translated from the Simple English == Intended meaning:The Battle of Mactan was fought in the Philippines on April 27, 1521. It was the first time the Filipino people fought back against the Spanish invaders led by Portuguese explorer Ferdinand Magellan. Magellan was killed by Lapu-Lapu in the battle at Mactan Island. --[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) [[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 01:33, 22 Iulii 2026 (UTC) Ok Jondel nunc Grufonis gratia res bene se habet. Vale--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 12:38, 22 Iulii 2026 (UTC) ::Responsum tuum, gratias tibi ago.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) :[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 07:31, 23 Iulii 2026 (UTC) == De re inemica == Gratias vobis ago Rufe, Marce, Iacobe conlationiis. Autem emendum est ut Europaei non erant hostes immo Hispanorum secundum acta. Velim ut ita emendetur vel mox ita emendabo.--- [[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 08:54, 26 Iulii 2026 (UTC) : @[[Usor:Jondel|Jondel]]: [[Carolus V (imperator)|Carolus V]] non erat rex Hispaniae tantum, sed [[Romanorum Imperator]]. [[:File:Habsburg Map 1547.jpg|Hoc]] fuit suum regnum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 10:40, 26 Iulii 2026 (UTC) Num te perturbaret si deleatur quaestionem pugnam primum contra Europaeos (an contra Hispanos) gestam esse? Tantum pugnam cum copiis Magellani et Lapulapui gestam esse.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) Reverte si tibi placeat. ---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) Grufo, please don't insist that the battle was against the Europeans.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) :Does anyone doubt that local people fought the Europeans who happened to be on the scene? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:53, 27 Iulii 2026 (UTC) To be clear, there were non-Spaniards, such as Magellan himself, a Portuguese and Italian and Portuguese crew. And sure, the Spaniards may have been under the Hapsburgs. However, Magellan was representing the Spanish King. There is also the issue that many historians would say the battle was against the Spaniards and not the Europeans nor the the Hapsburg empire. This would be gross misunderstanding specially for Filipino historians. ---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 03:38, 28 Iulii 2026 (UTC) : {{Cc|Magellan was representing the Spanish King}}: From 1505 to 1555 there wasn't a Spanish king. Whether you lived in Spain, or in southern Italy, or in the Netherlands, you lived under the same emperor. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:57, 28 Iulii 2026 (UTC) As [[Carolus V]] of the Hapsburgs, the (supposed)Holy Roman Empire(which was neither Roman, nor Holy). Look these are technicalities. For many Filipino historians and I feel, Spaniards and Latinos, he is known as Carlos I, King of Spain. The Hapsburgs don't seem to have wanted to express that it is them exerting dominion over Latin America, let alone the Philippines. I don't want to delve into those historical imbroglios. It can be seen anyway, in English histories and Spanish language histories and records that he was more of a King of Spain rather than a Hapsburg emperor, specially as far as the Mactan battle is concerned.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) == De casu locativo == The phrase "[[insula Mactan|Mactan]] in [[insula]] [[Philippinae|Philippinica]]" Anglice = 'on the Philippine island of Mactan'. This is standard syntax. (Compare a textbook example: ''Athenis in urbe pulchra'' = 'at/in the beautiful city of Athens'.) Here, Mactan, being a small island, is in the locative case. Because the word is indeclinable and the case is therefore unmarked, that may be hard to hear. (The genitive of ''Mactan'' is ''Mactan,'' the dative of ''Mactan'' is ''Mactan,'' and so on.) To clarify the syntax of non-Latin names, Latin speakers & writers would be tempted to add a suitable suffix, and so we shouldn't be surprised to find the island called Mactania or Mactanum or insula Mactanensis (or something else) in sixteenth-century—and later!—Latin literature. Maybe such a term will turn up someday. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:09, 27 Iulii 2026 (UTC) :Thank you for this note Iacobus! Is the currrent form ok? I am looking at some possible sources like the vatican, catholic, Hoffman etc for the forms of Mactan.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) [[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 00:49, 28 Iulii 2026 (UTC) ::Experience and my ear tell me that Italians, Portuguese, and Spaniards may also have heard it as ''Matan'' or ''Mattan,'' so then ''Matania, Mattania, Matanum, Mattanum,'' and so forth would be possibilities; also ''Magtan'' and its variations. Good luck! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:33, 28 Iulii 2026 (UTC) :::If we find other forms, all is good, but, if we don't, we have "insula Mactan" cited from 16th century and 21st century Latin, so it's safest to use it! The geographical adjective "Mactanensis" is attested e.g. in ''[[:fr:Montipora mactanensis|Montipora mactanensis]]''. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:49, 30 Iulii 2026 (UTC) rakc5ikviwhl2sa28id8y2kpkkt76jt 3975746 3975743 2026-07-30T13:53:22Z Andrew Dalby 1084 3975746 wikitext text/x-wiki == Translated from the Simple English == Intended meaning:The Battle of Mactan was fought in the Philippines on April 27, 1521. It was the first time the Filipino people fought back against the Spanish invaders led by Portuguese explorer Ferdinand Magellan. Magellan was killed by Lapu-Lapu in the battle at Mactan Island. --[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) [[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 01:33, 22 Iulii 2026 (UTC) Ok Jondel nunc Grufonis gratia res bene se habet. Vale--[[Usor:Marcus Terentius Bibliophilus|Marcus Terentius Bibliophilus]] ([[Disputatio Usoris:Marcus Terentius Bibliophilus|disputatio]]) 12:38, 22 Iulii 2026 (UTC) ::Responsum tuum, gratias tibi ago.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) :[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 07:31, 23 Iulii 2026 (UTC) == De re inemica == Gratias vobis ago Rufe, Marce, Iacobe conlationiis. Autem emendum est ut Europaei non erant hostes immo Hispanorum secundum acta. Velim ut ita emendetur vel mox ita emendabo.--- [[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 08:54, 26 Iulii 2026 (UTC) : @[[Usor:Jondel|Jondel]]: [[Carolus V (imperator)|Carolus V]] non erat rex Hispaniae tantum, sed [[Romanorum Imperator]]. [[:File:Habsburg Map 1547.jpg|Hoc]] fuit suum regnum. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 10:40, 26 Iulii 2026 (UTC) Num te perturbaret si deleatur quaestionem pugnam primum contra Europaeos (an contra Hispanos) gestam esse? Tantum pugnam cum copiis Magellani et Lapulapui gestam esse.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) Reverte si tibi placeat. ---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) Grufo, please don't insist that the battle was against the Europeans.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) :Does anyone doubt that local people fought the Europeans who happened to be on the scene? [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:53, 27 Iulii 2026 (UTC) To be clear, there were non-Spaniards, such as Magellan himself, a Portuguese and Italian and Portuguese crew. And sure, the Spaniards may have been under the Hapsburgs. However, Magellan was representing the Spanish King. There is also the issue that many historians would say the battle was against the Spaniards and not the Europeans nor the the Hapsburg empire. This would be gross misunderstanding specially for Filipino historians. ---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 03:38, 28 Iulii 2026 (UTC) : {{Cc|Magellan was representing the Spanish King}}: From 1505 to 1555 there wasn't a Spanish king. Whether you lived in Spain, or in southern Italy, or in the Netherlands, you lived under the same emperor. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:57, 28 Iulii 2026 (UTC) As [[Carolus V]] of the Hapsburgs, the (supposed)Holy Roman Empire(which was neither Roman, nor Holy). Look these are technicalities. For many Filipino historians and I feel, Spaniards and Latinos, he is known as Carlos I, King of Spain. The Hapsburgs don't seem to have wanted to express that it is them exerting dominion over Latin America, let alone the Philippines. I don't want to delve into those historical imbroglios. It can be seen anyway, in English histories and Spanish language histories and records that he was more of a King of Spain rather than a Hapsburg emperor, specially as far as the Mactan battle is concerned.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) == De casu locativo == The phrase "[[insula Mactan|Mactan]] in [[insula]] [[Philippinae|Philippinica]]" Anglice = 'on the Philippine island of Mactan'. This is standard syntax. (Compare a textbook example: ''Athenis in urbe pulchra'' = 'at/in the beautiful city of Athens'.) Here, Mactan, being a small island, is in the locative case. Because the word is indeclinable and the case is therefore unmarked, that may be hard to hear. (The genitive of ''Mactan'' is ''Mactan,'' the dative of ''Mactan'' is ''Mactan,'' and so on.) To clarify the syntax of non-Latin names, Latin speakers & writers would be tempted to add a suitable suffix, and so we shouldn't be surprised to find the island called Mactania or Mactanum or insula Mactanensis (or something else) in sixteenth-century—and later!—Latin literature. Maybe such a term will turn up someday. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 13:09, 27 Iulii 2026 (UTC) :Thank you for this note Iacobus! Is the currrent form ok? I am looking at some possible sources like the vatican, catholic, Hoffman etc for the forms of Mactan.---[[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) [[Usor:Jondel|Jondel]] ([[Disputatio Usoris:Jondel|disputatio]]) 00:49, 28 Iulii 2026 (UTC) ::Experience and my ear tell me that Italians, Portuguese, and Spaniards may also have heard it as ''Matan'' or ''Mattan,'' so then ''Matania, Mattania, Matanum, Mattanum,'' and so forth would be possibilities; also ''Magtan'' and its variations. Good luck! [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 12:33, 28 Iulii 2026 (UTC) :::If we find other forms, all is good, but, if we don't, we have "insula Mactan" cited twice from 21st century Latin, so it's safe to use it! The geographical adjective "Mactanensis" is attested e.g. in ''[[:fr:Montipora mactanensis|Montipora mactanensis]]''. [[Usor:Andrew Dalby|Andrew Dalby]] ([[Disputatio Usoris:Andrew Dalby|disputatio]]) 13:49, 30 Iulii 2026 (UTC) mq7h4vt9cw6r9b3jnbeqdgszbmb3kl7 0 326812 3975750 3975290 2026-07-30T13:55:48Z Andrew Dalby 1084 fons adiectivi 3975750 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Mactan-harbour.jpg|thumb|[[Portus]] Mactanensis.]] {{res|Mactan}}<ref>{{*Cfr}} {{Opus | cognomen auctoris = Asiaticus | nomen auctoris = Marcus Flavius | titulus = Magellanus abhinc annos quingentos mortem obiit | contextus = Ephemeris | commentatio de contextu = Ephemeris (diarium interretiale) | annus = 2021 | url = https://ephemerisnuntii.eu/historia.php?id=1294 | retrospectio = 20250116181806 | salus url = obiit }}: “Ibi—in insula {{lectio|Mactan}}, ut accuratius dicam, [[Caebua]]e insulae {{omissis}}”. Adiectivum "Mactanensis -e": vide nomen biologicum ''[[:fr:Montipora mactanensis|Montipora mactanensis]]''</ref><ref>{{*Cfr}} {{Opus | cognomen auctricis 1 = Lanza | nomen auctricis 1 = Clarissa | cognomen auctoris 2 = Tolino | nomen auctoris 2 = Andrea | cognomen redactricis = Mattera | nomen redactricis = Lucia | titulus = De “Typo Universali” Sebastiani Munster | genus = compositio scholastica | annus = 2020 | mensis = 5 | pagina = 4 | url = http://ephemeris.alcuinus.net/mattera/Munsterii%20mundus.pdf | domus editoria = Schola “F. De Sanctis” | locus = [[Fanum Sancti Angeli de Langobardis|Fani Sancti Angeli de Langobardis]] }}: “{{omissis}} in insula {{lectio|Mactan}} in [[1521]].”</ref> ({{pns}}) est [[insula]] ante [[oriens|orientale]] [[litus]] [[Caebua]]num, in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Mactan (provincia)|provincia eiusdem nominis|en|qid=Q841}} in [[Philippinae|Philippinis]] sita. Inter municipia {{Creanda|en|Cordova, Cebu|Cordoba (Philippinae)|Cordobae}} et Lapu-Lapu dividitur. Cum insula Caebua duobus magnis [[pons|pontibus]] coniungitur, scilicet a Ponte Marcelli Fernan et Ponte Mactan-Mandaue. Anno [[1521]], [[Ferdinandus Magellanus]], dux expeditionis Hispanicae quae [[via]]m maritimam ad [[Moluccae|Moluccas]] quaerebat, hic appulit, atque a [[bellum|bellatoribus]] cuiusdam [[Lapulapu]], {{Creanda|en|''Datu''|''Datu''|principis indigenarum}}, interfectus est. Quare expeditio, ab [[Ioannes Sebastianus Elcano|Ioanne Sebastiano Elcano]] duci perrecta, [[iter]] perfecit. In insula situs est {{Creanda|en|Mactan–Cebu International Airport|Aeroportus Internationalis Mactan-Caebuanus}}, secundus a maximis Philippinarum quod ad [[commeatus|commeatum]] pertinet. [[Industria]] et [[peregrinatio]] sunt fundamenta hodiernae Mactan [[oeconomia]]e. == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Proelium Mactanense]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Mactan|Mactan}} * [https://web.archive.org/web/20160703052029/http://www.swaen.com/antique-map-image-of.php?id=1191 Charta] {{geo-stipula}} [[Categoria:Insulae Philippinarum]] jxaukw2yp1n6ye493re7vj07khvdjj4 3975751 3975750 2026-07-30T13:59:42Z Grufo 64423 {{[[Formula:Creanda|creanda]]}} → {{[[Formula:Nexus ad paginam creandam creatamve|subst:pcc]]}} 3975751 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Mactan-harbour.jpg|thumb|[[Portus]] Mactanensis.]] {{res|Mactan}}<ref>{{*Cfr}} {{Opus | cognomen auctoris = Asiaticus | nomen auctoris = Marcus Flavius | titulus = Magellanus abhinc annos quingentos mortem obiit | contextus = Ephemeris | commentatio de contextu = Ephemeris (diarium interretiale) | annus = 2021 | url = https://ephemerisnuntii.eu/historia.php?id=1294 | retrospectio = 20250116181806 | salus url = obiit }}: “Ibi—in insula {{lectio|Mactan}}, ut accuratius dicam, [[Caebua]]e insulae {{omissis}}”. Adiectivum "Mactanensis -e": vide nomen biologicum ''[[:fr:Montipora mactanensis|Montipora mactanensis]]''</ref><ref>{{*Cfr}} {{Opus | cognomen auctricis 1 = Lanza | nomen auctricis 1 = Clarissa | cognomen auctoris 2 = Tolino | nomen auctoris 2 = Andrea | cognomen redactricis = Mattera | nomen redactricis = Lucia | titulus = De “Typo Universali” Sebastiani Munster | genus = compositio scholastica | annus = 2020 | mensis = 5 | pagina = 4 | url = http://ephemeris.alcuinus.net/mattera/Munsterii%20mundus.pdf | domus editoria = Schola “F. De Sanctis” | locus = [[Fanum Sancti Angeli de Langobardis|Fani Sancti Angeli de Langobardis]] }}: “{{omissis}} in insula {{lectio|Mactan}} in [[1521]].”</ref> ({{pns}}) est [[insula]] ante [[oriens|orientale]] [[litus]] [[Caebua]]num, in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Mactan (provincia)|provincia eiusdem nominis|en|qid=Q841}} in [[Philippinae|Philippinis]] sita. Inter municipia {{Creanda|en|Cordova, Cebu|Cordoba (Philippinae)|Cordobae}} et Lapu-Lapu dividitur. Cum insula Caebua duobus magnis [[pons|pontibus]] coniungitur, scilicet a Ponte Marcelli Fernan et Ponte Mactan-Mandaue. Anno [[1521]], [[Ferdinandus Magellanus]], dux expeditionis Hispanicae quae [[via]]m maritimam ad [[Moluccae|Moluccas]] quaerebat, hic appulit, atque a [[bellum|bellatoribus]] cuiusdam [[Lapulapu]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Datu|principis indigenarum|en|qid=Q768995}}, interfectus est. Quare expeditio, ab [[Ioannes Sebastianus Elcano|Ioanne Sebastiano Elcano]] duci perrecta, [[iter]] perfecit. In insula situs est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aeroportus Internationalis Mactan-Caebuanus||en|qid=Q1048704}}, secundus a maximis Philippinarum quod ad [[commeatus|commeatum]] pertinet. [[Industria]] et [[peregrinatio]] sunt fundamenta hodiernae Mactan [[oeconomia]]e. == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Proelium Mactanense]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Mactan|Mactan}} * [https://web.archive.org/web/20160703052029/http://www.swaen.com/antique-map-image-of.php?id=1191 Charta] {{geo-stipula}} [[Categoria:Insulae Philippinarum]] drznzphdey57rqax47vbjx9nx024hhv 3975752 3975751 2026-07-30T14:00:28Z Grufo 64423 3975752 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Mactan-harbour.jpg|thumb|[[Portus]] Mactanensis.]] {{res|Mactan}}<ref>{{*Cfr}} {{Opus | cognomen auctoris = Asiaticus | nomen auctoris = Marcus Flavius | titulus = Magellanus abhinc annos quingentos mortem obiit | contextus = Ephemeris | commentatio de contextu = Ephemeris (diarium interretiale) | annus = 2021 | url = https://ephemerisnuntii.eu/historia.php?id=1294 | retrospectio = 20250116181806 | salus url = obiit }}: “Ibi—in insula {{lectio|Mactan}}, ut accuratius dicam, [[Caebua]]e insulae {{omissis}}”. Adiectivum "Mactanensis -e": vide nomen biologicum ''[[:fr:Montipora mactanensis|Montipora mactanensis]]''.</ref><ref>{{*Cfr}} {{Opus | cognomen auctricis 1 = Lanza | nomen auctricis 1 = Clarissa | cognomen auctoris 2 = Tolino | nomen auctoris 2 = Andrea | cognomen redactricis = Mattera | nomen redactricis = Lucia | titulus = De “Typo Universali” Sebastiani Munster | genus = compositio scholastica | annus = 2020 | mensis = 5 | pagina = 4 | url = http://ephemeris.alcuinus.net/mattera/Munsterii%20mundus.pdf | domus editoria = Schola “F. De Sanctis” | locus = [[Fanum Sancti Angeli de Langobardis|Fani Sancti Angeli de Langobardis]] }}: “{{omissis}} in insula {{lectio|Mactan}} in [[1521]].”</ref> ({{pns}}) est [[insula]] ante [[oriens|orientale]] [[litus]] [[Caebua]]num, in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Mactan (provincia)|provincia eiusdem nominis|en|qid=Q841}} in [[Philippinae|Philippinis]] sita. Inter municipia {{Creanda|en|Cordova, Cebu|Cordoba (Philippinae)|Cordobae}} et Lapu-Lapu dividitur. Cum insula Caebua duobus magnis [[pons|pontibus]] coniungitur, scilicet a Ponte Marcelli Fernan et Ponte Mactan-Mandaue. Anno [[1521]], [[Ferdinandus Magellanus]], dux expeditionis Hispanicae quae [[via]]m maritimam ad [[Moluccae|Moluccas]] quaerebat, hic appulit, atque a [[bellum|bellatoribus]] cuiusdam [[Lapulapu]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Datu|principis indigenarum|en|qid=Q768995}}, interfectus est. Quare expeditio, ab [[Ioannes Sebastianus Elcano|Ioanne Sebastiano Elcano]] duci perrecta, [[iter]] perfecit. In insula situs est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aeroportus Internationalis Mactan-Caebuanus||en|qid=Q1048704}}, secundus a maximis Philippinarum quod ad [[commeatus|commeatum]] pertinet. [[Industria]] et [[peregrinatio]] sunt fundamenta hodiernae Mactan [[oeconomia]]e. == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Proelium Mactanense]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Mactan|Mactan}} * [https://web.archive.org/web/20160703052029/http://www.swaen.com/antique-map-image-of.php?id=1191 Charta] {{geo-stipula}} [[Categoria:Insulae Philippinarum]] pza0w0w9k83qinaumnu6fu5z1p8gtoc 0 326897 3975774 3975628 2026-07-30T14:37:24Z Andrew Dalby 1084 3975774 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} [[Fasciculus:Carta Colon 1493 manuscrito Simancas.JPG|thumb|1. Manuscriptum epistulae anno 1493 missae, sed non manu Columbi exscriptum. Fortasse [[Ludovicus de Sancto Angelo]] vel amanuensis quidam hoc exemplar exscripserit ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Archivum Generale Simancense||es|qid=Q537883}}). Textum manuscripti [[:s:es:Carta de Colón al escribano de ración (manuscrito)|hic habes]]]] [[Fasciculus:Columbus Spanish letter Ambrosiana copy colophon.jpeg|thumb|2. Colophon editionis epistulae Hispanice scriptae (Barcinone mense Martio vel Aprili 1493 editae: [[Bibliotheca Ambrosiana]] [[Mediolanum|Mediolanensis]])]] Epistula {{ores|De insulis nuper inventis}} (titulo variis modis in editionibus dato) a [[Christophorus Columbus|Christophoro Columbo]] scripta est. Huius documenti ultima verba die [[14 Februarii]] [[1493]] inseruit dum navis prope [[Insula Sanctae Mariae (Azores)|insulam S. Mariae]] archipelagi [[Azores|Azorum]] iacebat. De sito aut incertus aut incertitudinem fingens “[[insulae Canariae|insulas Canarias]]” iuxta subscriptionem posuit: haec enim insulae [[regnum Castellae|regno Castellae]], [[Azores]] regno [[Portugallia|Portugallensi]] pertinebant. Epistulam aulico [[Ludovicus de Sancto Angelo|Ludovico de Sancto Angelo]] (qui regibus catholicis a rationibus meruit, titulo ''escrivano de ració'') direxit: dum navis iuxta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Restelo||pt|qid=Q10359913}} [[Olisipo]]nis morabat ad aulam regum catholicorum commisit. Addidit post scriptum epistulam brevissimam (''anyma'' vel ''myma'' dictam) regibus catholicis directam (''a sus Altezas''), die [[14 Martii]] 1493 in portu Olisiponensi (''en este puerto de Lysbona'') scriptam. Editiones plures epistularum de eadem re, Christophoro Columbo adscriptarum, inter annos 1493 et 1497 e prelis proderunt, sed pro certo habetur haud omnes ex eadem epistula manu scripta derivavisse. Exstant duae editiones Hispanice compositae, sed cuiusque editionis unum tantum exemplar nobis servatur. Hae editiones ambae, [[Barcino]]ne sine titulo impressae, verbis ''Señor, por que sé'' incipientes, Ludovico de Sancto Angelo verbatim directae sunt, addita ante colophontem illa epistula Olisipone regibus ipsis directa. Nomen impressoris minime datur: eruditi e stylo litterarum editore Petro Rosa adscribunt. Titulum Hispanicum epistulae Columbinae bibliographi interdum e colophonte restituunt, verbis ''De las islas halladas en las Indias'' extractis. Editiones Latinae plurimae exstant, [[Roma]]e, [[Florentia]]e, [[Basilea]]e, [[Antverpia]]e, [[Lutetia]]e divulgatae, quarum omnes ex eadem versione oriuntur ab Aliandro vel Leandro de Cosco facta. Quae versio Romae die [[29 Aprilis]] [[1493]] conscripta est (''tercio Kalendas Maii .M.cccc.xciij. pontificatus Alexandri Sexti anno primo'') ex epistula manu scripta minime Ludovico de Sancto Angelo sed Gabriele Sanchez directa, regni [[Aragonia]]e thesaurario. In prima editione, aut mense Aprili exeunte aut Maio ineunte impressa, nomine thesaurarii per errorem ''Raphaele Sanxis'' scripto, rex [[Ferdinandus II (rex Aragonum)]] in primis sententiis sicut auctor expeditionis laudatur. Mox altera editio ex eodem prelo prodit ubi typographus nomen thesaurarii rectius ''Gabrielem Sanchis'' scripsit expeditionemque ''invictissimorum Fernandi et Helisabet Hispaniarum regum'' laudavit. == Bibliographia == ; Editiones versionesque priscae [[Fasciculus:First page of Plannck's Fernandi edition of Columbus's letter via facsimile.jpg|thumb|3. Prima pagina editionis Latinae [[Roma]]e mense Maio 1493 divulgatae]] [[Fasciculus:Verardi, Baeticae triumphus, and Columbus, Letter, Basel 1494 edition first page, hand-coloured.jpg|thumb|4. Titulus illustratus manu ornatus editionis Latinae [[Basilea]]e anno 1494 divulgatae ([[Bibliotheca Ioannis Carter Brown]] [[Universitas Brunensis|universitatis Brunensis]])]] [[Fasciculus:Columbus letter Paris edition with text-only title page.jpg|thumb|upright=1.25|5. Titulus editionis Latinae [[Lutetia]]e in urbe anno fere 1493 divulgatae, editore {{safesubst:creanda/m|fr|Guy Marchant|Guido Mercator|Guyot Marchant|t=2026-07-29 17:52:54}}]] [[Fasciculus:Houghton Inc 7988 - title.jpg|thumb|6. Titulus vel frontispicium editionis Latinae pictae, [[Lutetia]]e in urbe anno fere 1494 divulgatae, editore Guyot Marchant ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bibliotheca Houghtoniana||en|qid=Q3719374}} [[Cantabrigia Massachusettensium|Cantabrigiae Massachusettensium]])]] * 1493 mense Martio vel Aprili : Epistola Hispanice scripta (in folio), incipit ''Señor, por que se''. Barcinone (vide imaginem 2. nostram); [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1506981s Textus apud Gallica]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000284216 Fac-simile apud Hathi Trust] * 1493 : Epistola Hispanice scripta (in quarto), incipit ''Señor, por que se''. Barcinone [https://archive.org/details/senorporqueseque00colu/ Textus apud Internet Archive] * 1493 mense Maio : Aliander de Cosco, interpr., ''Epistola Christofori Colom, cui ętas nostra multũ debet ... Fernandi Hispaniarum regis ... Raphaelem Sanxis ...''. Romae: Stephan Plannck (vide imaginem 3. nostram); [https://archive.org/details/epistolachristof00colu Textus apud Internet Archive]; [https://archive.org/details/epistolachristof00colu_1 aliud exemplar] {{Google Books|aHVVxCpkkyAC|Fac-simile}} * 1493 paulo tardius : Aliander de Cosco, interpr., ''Epistola Christofori Colom, cui etas nostra multũ debet ... Fernandi et Helisabet Hispaniarum regum ... Gabrielem Sanchis ...''. Romae: Stephan Plannck; [https://archive.org/details/OEXV740_P4/ Textus apud Gallica]; [https://archive.org/details/epistolachristof00colu_0/page/n5/mode/2up apud Internet Archive] * 1493 : ''De insulis inventis: epistola Cristoferi Colom (cui etas nostra multũ debet ...''. Basileae (editio illustrata); [https://www.digitale-sammlungen.de/en/view/bsb00026585 Textus apud Monacenses]; [https://archive.org/details/deinsulisinuenti00colu_0/ apud Internet Archive] * 1493 mense Octobri : [[Iulianus Dati|Giuliano Dati]], interpr., ''Isole trovate novamente per il re di Spagna ... per messer Giuliano Dati tradocta ...''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7692429 Textus apud BEIC] * 1493 et 1494: ''In laudem serenissimi Ferdinandi Hispaniae regis ''[opus [[Carolus Verardi|Caroli Verardi]]'' ... et de insulis in mari Indico nuper repertis''. Basileae (vide imaginem 4. nostram); [https://archive.org/details/inlaudemsereniss00vera/ Textus apud Internet Archive]; [https://web.archive.org/web/20150907014932/http://dl.wdl.org/625/service/625.pdf exemplar .pdf] * c. 1493 : ''Epistola de insulis de nouo repertis''. Parisius: in Campo Gaillardi (vide imaginem 5. nostram); [https://archive.org/details/epistoladeinsuli00colu/page/n5/mode/2up Textus apud Internet Archive] * c. 1494 : ''Epistola de insulis noviter repertis''. Parisiis in Campo Gaillardi: [[Guido Mercator|Guiot Marchant]] (vide imaginem 6. nostram) * 1497 : ''Eyn schön hübsch Lesen von etlichen Insslen die do in kurtzen Zyten funden synd durch den Künig von Hispania''. Argentorati: Bartlomess Küstler; [https://archive.org/details/eynschnhbschlese00colu/ Textus apud Internet Archive] ; Editiones versionesque recentes * 1890 : R. H. Mayor, interpr., ''The Latin version of 1493 of the first letter of Columbus to the noble Lord Raphael Sanchez announcing the discovery of America''. Bostoniae: Boston Public Library {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://catalog.hathitrust.org/Record/100329262 Textus apud Hathi Trust] * 1892 : Wilberforce Eames, ed., ''The Letter of Columbus on the Discovery of America'' (editio fac-simile textusque quattuor editionum Latinarum). Novi Eboraci: Lenox Library {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://archive.org/details/letterofcolumbus00colum Textus apud Internet Archive] * 1893 : ''The Spanish Letter of Columbus'' (editio fac-simile). Londinii: Bernard Quaritch {{Ling|Hispanice|Anglice}} {{Google Books|NPXCTYxu-R4C}} [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=hvd.32044004509063 Textus apud Hathi Trust]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/103496781 aliud] * 1893 : ''The Latin letter of Columbus'' (editio fac-simile). Londinii: Bernard Quaritch {{Ling|Latine|Anglice}} [https://catalog.hathitrust.org/Record/102984905 Textus apud Hathi Trust]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000284219 aliud] * 1893 : ''Letter of Christopher Columbus to Rafael Sanchez, written on board the caravel while returning from his first voyage. Published at Barcelona, May, 1493''. Chicagine: Lowdermilk; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000287944 Textus apud Hathi Trust] * 1900? : Samuel Kettell, interpr., ''Letter of Christopher Columbus, the great benefactor of the present age, concerning the newly discovered islands of India upon the Ganges ...'' Albany Novi Eboraci (editio fac-simile; ante annum 1900 impressa) {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000778152 Textus apud Hathi Trust] * 1963 : Samuel Eliot Morison, interpr., ''Journals and other documents on the life and voyages of Christopher Columbus'' (versio ex editione Hispanica facta). Novi Eboraci {{Ling|Anglice}}; [https://archive.org/details/journalsdocumentscolumbus Textus] apud ''Internet Archive'' * 1966 : Frank E. Robbins, ed., ''Christopher Columbus: Epistola de insulis nuper inventis''. Ann Arbor: University Microfilms * 1967 : M. Ruffini, ed., ''Giuliano Dati: La storia della inventione delle nuove insule di Channaria Indiane''. Taurinis: Bottega D’Erasmo * 1982 : Consuelo Varela, ed., ''Cristóbal Colón: Textos y documentos completos''. Matriti: Alianza Editorial {{Ling|Hispanice}} * 1991 : Martin Davies, ed., ''Columbus in Italy: an Italian versification of the letter on the discovery of the New World, with facsimiles of the Italian and Latin editions of 1493''. Londinii: British Library; [https://catalog.hathitrust.org/Record/002856795 catalogus] * 1992 : Consuelo Varela, Juan Gil, edd., ''Cristóbal Colón: Textos y documentos completos; Nuevas cartas'' (Matriti: Alianza Editorial) pp. 227-235 {{Ling|Hispanice}} * 1992 : L. Formisano, ed., ''Cristoforo Colombo: La lettera della scoperta (Febbraio-Marzo 1493)''. Neapoli: Liguori * 2006 : ''Kolumbus: Der erste Brief aus der Neuen Welt.'' Stutgardiae: Reclam, 2006 {{Ling|Latine|Theodisce}} ([https://web.archive.org/web/20110821021624/http://www.ralf-schoenbach.de/index.php?option=com_remository&Itemid=29&func=fileinfo&id=24 Versio interretialis]) ; Eruditio * Riccardo Bruscagli, “[https://oajournals.fupress.net/index.php/bsfm-jems/article/view/7092 Voices from the New World: Giuliano Dati’s La storia della inventione delle nuove Insule di Channaria Indiane]” in ''Journal of Early Modern Studies'' no. 7 (2018) pp. 63-97 * Rebecca Catz, “Columbus in the Azores” in ''Portuguese Studies'' vol. 6 (1990) pp. 17–23 * [[Henricus Harrisse|H. H.]], ''Lettre de Christophe Colomb, annonçant aux Rois catholiques la découverte du Nouveau Monde. Bibliographie de la version latine''. Lutetiae: H. Welter, 1894 * David P. Henige, ''In Search of Colombus: The Sources for the First Voyage''. Tucson: University of Arizona Press, 1991 * [[Samuel Eliot Morison]], ''Admiral of the Ocean Sea'' (Bostoniae, 1949) pp. 322-323, 375-380 * Benoît Roux, “[https://publis-shs.univ-rouen.fr/ceredi/699-1.pdf Un canard d’Inde. Production, diffusion et réception du De insulis nuper inventis de Christophe Colomb en France (1493)]” in Silvia Liebel, Jean-Claude Arnould, edd., ''Canards, occasionnels, éphémères : « information » et infralittérature en France à l’aube des temps'' (Publications numériques du CÉRÉdI, 2019) pp. 1-10 {{Penna}} * Diego Stefanelli, “[https://books.openedition.org/ledizioni/5311 Cristoforo Colombo: filologia, storia, leggenda]” in Diego Stefanelli, ''Cesare De Lollis tra filologia romanza e letterature comparate'' (Mediolani: Ledizioni, 2019) pp. 65-110 == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20130606004635/http://www.wdl.org/en/item/90/ Epistola Christophori Columbi: cui etas nostra multum debet: de insulis Indiae supra Gangem nuper inventis]" (1493) apud ''World Digital Library''; [https://web.archive.org/web/20130605185545/http://www.wdl.org/en/item/2828/ alia editio] ibidem * ''[http://purl.pt/24139 Epistola de insulis nuper inventis]'' (Romae, 1493) apud Bibliothecam Nationalem Portugallensem [[Categoria:Christophorus Columbus]] [[Categoria:Epistulae]] [[Categoria:Scripta 1493]] [[Categoria:Litterae Hispanicae]] [[Categoria:Litterae Latine versae]] m20pm5wwvomrdfwwblywdmgbvuhecpe 3975775 3975774 2026-07-30T14:39:25Z Andrew Dalby 1084 3975775 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} [[Fasciculus:Carta Colon 1493 manuscrito Simancas.JPG|thumb|1. Manuscriptum epistulae anno 1493 missae, sed non manu Columbi exscriptum. Fortasse [[Ludovicus de Sancto Angelo]] vel amanuensis quidam hoc exemplar exscripserit ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Archivum Generale Simancense||es|qid=Q537883}}). Textum manuscripti [[:s:es:Carta de Colón al escribano de ración (manuscrito)|hic habes]]]] [[Fasciculus:Columbus Spanish letter Ambrosiana copy colophon.jpeg|thumb|2. Colophon editionis epistulae Hispanice scriptae (Barcinone mense Martio vel Aprili 1493 editae: [[Bibliotheca Ambrosiana]] [[Mediolanum|Mediolanensis]])]] Epistula {{ores|De insulis nuper inventis}} (titulo variis modis in editionibus dato) a [[Christophorus Columbus|Christophoro Columbo]] scripta est. Huius documenti ultima verba die [[14 Februarii]] [[1493]] inseruit dum navis prope [[Insula Sanctae Mariae (Azores)|insulam S. Mariae]] archipelagi [[Azores|Azorum]] iacebat. De sito aut incertus aut incertitudinem fingens “[[insulae Canariae|insulas Canarias]]” iuxta subscriptionem posuit: haec enim insulae [[regnum Castellae|regno Castellae]], [[Azores]] regno [[Portugallia|Portugallensi]] pertinebant. Epistulam aulico [[Ludovicus de Sancto Angelo|Ludovico de Sancto Angelo]] (qui regibus catholicis a rationibus meruit, titulo ''escrivano de ració'') direxit: dum navis iuxta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Restelo||pt|qid=Q10359913}} [[Olisipo]]nis morabat ad aulam regum catholicorum commisit. Addidit post scriptum epistulam brevissimam (''anyma'' vel ''myma'' dictam) regibus catholicis directam (''a sus Altezas''), die [[14 Martii]] 1493 in portu Olisiponensi (''en este puerto de Lysbona'') scriptam. Editiones plures epistularum de eadem re, Christophoro Columbo adscriptarum, inter annos 1493 et 1497 e prelis proderunt, sed pro certo habetur haud omnes ex eadem epistula manu scripta derivavisse. Exstant duae editiones Hispanice compositae, sed cuiusque editionis unum tantum exemplar nobis servatur. Hae editiones ambae, [[Barcino]]ne sine titulo impressae, verbis ''Señor, por que sé'' incipientes, Ludovico de Sancto Angelo verbatim directae sunt, addita ante colophontem illa epistula Olisipone regibus ipsis directa. Nomen impressoris minime datur: eruditi e stylo litterarum editore Petro Rosa adscribunt. Titulum Hispanicum epistulae Columbinae bibliographi interdum e colophonte restituunt, verbis ''De las islas halladas en las Indias'' extractis. Editiones Latinae plurimae exstant, [[Roma]]e, [[Florentia]]e, [[Basilea]]e, [[Antverpia]]e, [[Lutetia]]e divulgatae, quarum omnes ex eadem versione oriuntur ab Aliandro vel Leandro de Cosco facta. Quae versio Romae die [[29 Aprilis]] [[1493]] conscripta est (''tercio Kalendas Maii .M.cccc.xciij. pontificatus Alexandri Sexti anno primo'') ex epistula manu scripta minime Ludovico de Sancto Angelo sed Gabriele Sanchez directa, regni [[Aragonia]]e thesaurario. In prima editione, aut mense Aprili exeunte aut Maio ineunte impressa, nomine thesaurarii per errorem ''Raphaele Sanxis'' scripto, rex [[Ferdinandus II (rex Aragonum)]] in primis sententiis sicut auctor expeditionis laudatur. Mox altera editio ex eodem prelo prodit ubi typographus nomen thesaurarii rectius ''Gabrielem Sanchis'' scripsit expeditionemque ''invictissimorum Fernandi et Helisabet Hispaniarum regum'' laudavit. == Bibliographia == ; Editiones versionesque priscae [[Fasciculus:First page of Plannck's Fernandi edition of Columbus's letter via facsimile.jpg|thumb|3. Prima pagina editionis Latinae [[Roma]]e mense Maio 1493 divulgatae]] [[Fasciculus:Verardi, Baeticae triumphus, and Columbus, Letter, Basel 1494 edition first page, hand-coloured.jpg|thumb|4. Titulus illustratus manu ornatus editionis Latinae [[Basilea]]e anno 1494 divulgatae ([[Bibliotheca Ioannis Carter Brown]] [[Universitas Brunensis|universitatis Brunensis]])]] [[Fasciculus:Columbus letter Paris edition with text-only title page.jpg|thumb|upright=1.25|5. Titulus editionis Latinae [[Lutetia]]e in urbe anno fere 1493 divulgatae, editore {{safesubst:creanda/m|fr|Guy Marchant|Guido Mercator|Guyot Marchant|t=2026-07-29 17:52:54}} ([[Bibliotheca Ioannis Carter Brown]] [[Universitas Brunensis|universitatis Brunensis]])]] [[Fasciculus:Houghton Inc 7988 - title.jpg|thumb|6. Titulus vel frontispicium editionis Latinae pictae, [[Lutetia]]e in urbe anno fere 1494 divulgatae, editore Guyot Marchant ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bibliotheca Houghtoniana||en|qid=Q3719374}} [[Cantabrigia Massachusettensium|Cantabrigiae Massachusettensium]])]] * 1493 mense Martio vel Aprili : Epistola Hispanice scripta (in folio), incipit ''Señor, por que se''. Barcinone (vide imaginem 2. nostram); [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1506981s Textus apud Gallica]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000284216 Fac-simile apud Hathi Trust] * 1493 : Epistola Hispanice scripta (in quarto), incipit ''Señor, por que se''. Barcinone [https://archive.org/details/senorporqueseque00colu/ Textus apud Internet Archive] * 1493 mense Maio : Aliander de Cosco, interpr., ''Epistola Christofori Colom, cui ętas nostra multũ debet ... Fernandi Hispaniarum regis ... Raphaelem Sanxis ...''. Romae: Stephan Plannck (vide imaginem 3. nostram); [https://archive.org/details/epistolachristof00colu Textus apud Internet Archive]; [https://archive.org/details/epistolachristof00colu_1 aliud exemplar] {{Google Books|aHVVxCpkkyAC|Fac-simile}} * 1493 paulo tardius : Aliander de Cosco, interpr., ''Epistola Christofori Colom, cui etas nostra multũ debet ... Fernandi et Helisabet Hispaniarum regum ... Gabrielem Sanchis ...''. Romae: Stephan Plannck; [https://archive.org/details/OEXV740_P4/ Textus apud Gallica]; [https://archive.org/details/epistolachristof00colu_0/page/n5/mode/2up apud Internet Archive] * 1493 : ''De insulis inventis: epistola Cristoferi Colom (cui etas nostra multũ debet ...''. Basileae (editio illustrata); [https://www.digitale-sammlungen.de/en/view/bsb00026585 Textus apud Monacenses]; [https://archive.org/details/deinsulisinuenti00colu_0/ apud Internet Archive] * 1493 mense Octobri : [[Iulianus Dati|Giuliano Dati]], interpr., ''Isole trovate novamente per il re di Spagna ... per messer Giuliano Dati tradocta ...''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7692429 Textus apud BEIC] * 1493 et 1494: ''In laudem serenissimi Ferdinandi Hispaniae regis ''[opus [[Carolus Verardi|Caroli Verardi]]'' ... et de insulis in mari Indico nuper repertis''. Basileae (vide imaginem 4. nostram); [https://archive.org/details/inlaudemsereniss00vera/ Textus apud Internet Archive]; [https://web.archive.org/web/20150907014932/http://dl.wdl.org/625/service/625.pdf exemplar .pdf] * c. 1493 : ''Epistola de insulis de nouo repertis''. Parisius: in Campo Gaillardi (vide imaginem 5. nostram); [https://archive.org/details/epistoladeinsuli00colu/page/n5/mode/2up Textus apud Internet Archive] * c. 1494 : ''Epistola de insulis noviter repertis''. Parisiis in Campo Gaillardi: [[Guido Mercator|Guiot Marchant]] (vide imaginem 6. nostram) * 1497 : ''Eyn schön hübsch Lesen von etlichen Insslen die do in kurtzen Zyten funden synd durch den Künig von Hispania''. Argentorati: Bartlomess Küstler; [https://archive.org/details/eynschnhbschlese00colu/ Textus apud Internet Archive] ; Editiones versionesque recentes * 1890 : R. H. Mayor, interpr., ''The Latin version of 1493 of the first letter of Columbus to the noble Lord Raphael Sanchez announcing the discovery of America''. Bostoniae: Boston Public Library {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://catalog.hathitrust.org/Record/100329262 Textus apud Hathi Trust] * 1892 : Wilberforce Eames, ed., ''The Letter of Columbus on the Discovery of America'' (editio fac-simile textusque quattuor editionum Latinarum). Novi Eboraci: Lenox Library {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://archive.org/details/letterofcolumbus00colum Textus apud Internet Archive] * 1893 : ''The Spanish Letter of Columbus'' (editio fac-simile). Londinii: Bernard Quaritch {{Ling|Hispanice|Anglice}} {{Google Books|NPXCTYxu-R4C}} [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=hvd.32044004509063 Textus apud Hathi Trust]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/103496781 aliud] * 1893 : ''The Latin letter of Columbus'' (editio fac-simile). Londinii: Bernard Quaritch {{Ling|Latine|Anglice}} [https://catalog.hathitrust.org/Record/102984905 Textus apud Hathi Trust]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000284219 aliud] * 1893 : ''Letter of Christopher Columbus to Rafael Sanchez, written on board the caravel while returning from his first voyage. Published at Barcelona, May, 1493''. Chicagine: Lowdermilk; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000287944 Textus apud Hathi Trust] * 1900? : Samuel Kettell, interpr., ''Letter of Christopher Columbus, the great benefactor of the present age, concerning the newly discovered islands of India upon the Ganges ...'' Albany Novi Eboraci (editio fac-simile; ante annum 1900 impressa) {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000778152 Textus apud Hathi Trust] * 1963 : Samuel Eliot Morison, interpr., ''Journals and other documents on the life and voyages of Christopher Columbus'' (versio ex editione Hispanica facta). Novi Eboraci {{Ling|Anglice}}; [https://archive.org/details/journalsdocumentscolumbus Textus] apud ''Internet Archive'' * 1966 : Frank E. Robbins, ed., ''Christopher Columbus: Epistola de insulis nuper inventis''. Ann Arbor: University Microfilms * 1967 : M. Ruffini, ed., ''Giuliano Dati: La storia della inventione delle nuove insule di Channaria Indiane''. Taurinis: Bottega D’Erasmo * 1982 : Consuelo Varela, ed., ''Cristóbal Colón: Textos y documentos completos''. Matriti: Alianza Editorial {{Ling|Hispanice}} * 1991 : Martin Davies, ed., ''Columbus in Italy: an Italian versification of the letter on the discovery of the New World, with facsimiles of the Italian and Latin editions of 1493''. Londinii: British Library; [https://catalog.hathitrust.org/Record/002856795 catalogus] * 1992 : Consuelo Varela, Juan Gil, edd., ''Cristóbal Colón: Textos y documentos completos; Nuevas cartas'' (Matriti: Alianza Editorial) pp. 227-235 {{Ling|Hispanice}} * 1992 : L. Formisano, ed., ''Cristoforo Colombo: La lettera della scoperta (Febbraio-Marzo 1493)''. Neapoli: Liguori * 2006 : ''Kolumbus: Der erste Brief aus der Neuen Welt.'' Stutgardiae: Reclam, 2006 {{Ling|Latine|Theodisce}} ([https://web.archive.org/web/20110821021624/http://www.ralf-schoenbach.de/index.php?option=com_remository&Itemid=29&func=fileinfo&id=24 Versio interretialis]) ; Eruditio * Riccardo Bruscagli, “[https://oajournals.fupress.net/index.php/bsfm-jems/article/view/7092 Voices from the New World: Giuliano Dati’s La storia della inventione delle nuove Insule di Channaria Indiane]” in ''Journal of Early Modern Studies'' no. 7 (2018) pp. 63-97 * Rebecca Catz, “Columbus in the Azores” in ''Portuguese Studies'' vol. 6 (1990) pp. 17–23 * [[Henricus Harrisse|H. H.]], ''Lettre de Christophe Colomb, annonçant aux Rois catholiques la découverte du Nouveau Monde. Bibliographie de la version latine''. Lutetiae: H. Welter, 1894 * David P. Henige, ''In Search of Colombus: The Sources for the First Voyage''. Tucson: University of Arizona Press, 1991 * [[Samuel Eliot Morison]], ''Admiral of the Ocean Sea'' (Bostoniae, 1949) pp. 322-323, 375-380 * Benoît Roux, “[https://publis-shs.univ-rouen.fr/ceredi/699-1.pdf Un canard d’Inde. Production, diffusion et réception du De insulis nuper inventis de Christophe Colomb en France (1493)]” in Silvia Liebel, Jean-Claude Arnould, edd., ''Canards, occasionnels, éphémères : « information » et infralittérature en France à l’aube des temps'' (Publications numériques du CÉRÉdI, 2019) pp. 1-10 {{Penna}} * Diego Stefanelli, “[https://books.openedition.org/ledizioni/5311 Cristoforo Colombo: filologia, storia, leggenda]” in Diego Stefanelli, ''Cesare De Lollis tra filologia romanza e letterature comparate'' (Mediolani: Ledizioni, 2019) pp. 65-110 == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20130606004635/http://www.wdl.org/en/item/90/ Epistola Christophori Columbi: cui etas nostra multum debet: de insulis Indiae supra Gangem nuper inventis]" (1493) apud ''World Digital Library''; [https://web.archive.org/web/20130605185545/http://www.wdl.org/en/item/2828/ alia editio] ibidem * ''[http://purl.pt/24139 Epistola de insulis nuper inventis]'' (Romae, 1493) apud Bibliothecam Nationalem Portugallensem [[Categoria:Christophorus Columbus]] [[Categoria:Epistulae]] [[Categoria:Scripta 1493]] [[Categoria:Litterae Hispanicae]] [[Categoria:Litterae Latine versae]] haj9onxsms4rmm2p5ru25ez7gz2v6yi 3975781 3975775 2026-07-30T15:13:21Z Andrew Dalby 1084 /* Bibliographia */ 3975781 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} [[Fasciculus:Carta Colon 1493 manuscrito Simancas.JPG|thumb|1. Manuscriptum epistulae anno 1493 missae, sed non manu Columbi exscriptum. Fortasse [[Ludovicus de Sancto Angelo]] vel amanuensis quidam hoc exemplar exscripserit ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Archivum Generale Simancense||es|qid=Q537883}}). Textum manuscripti [[:s:es:Carta de Colón al escribano de ración (manuscrito)|hic habes]]]] [[Fasciculus:Columbus Spanish letter Ambrosiana copy colophon.jpeg|thumb|2. Colophon editionis epistulae Hispanice scriptae (Barcinone mense Martio vel Aprili 1493 editae: [[Bibliotheca Ambrosiana]] [[Mediolanum|Mediolanensis]])]] Epistula {{ores|De insulis nuper inventis}} (titulo variis modis in editionibus dato) a [[Christophorus Columbus|Christophoro Columbo]] scripta est. Huius documenti ultima verba die [[14 Februarii]] [[1493]] inseruit dum navis prope [[Insula Sanctae Mariae (Azores)|insulam S. Mariae]] archipelagi [[Azores|Azorum]] iacebat. De sito aut incertus aut incertitudinem fingens “[[insulae Canariae|insulas Canarias]]” iuxta subscriptionem posuit: haec enim insulae [[regnum Castellae|regno Castellae]], [[Azores]] regno [[Portugallia|Portugallensi]] pertinebant. Epistulam aulico [[Ludovicus de Sancto Angelo|Ludovico de Sancto Angelo]] (qui regibus catholicis a rationibus meruit, titulo ''escrivano de ració'') direxit: dum navis iuxta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Restelo||pt|qid=Q10359913}} [[Olisipo]]nis morabat ad aulam regum catholicorum commisit. Addidit post scriptum epistulam brevissimam (''anyma'' vel ''myma'' dictam) regibus catholicis directam (''a sus Altezas''), die [[14 Martii]] 1493 in portu Olisiponensi (''en este puerto de Lysbona'') scriptam. Editiones plures epistularum de eadem re, Christophoro Columbo adscriptarum, inter annos 1493 et 1497 e prelis proderunt, sed pro certo habetur haud omnes ex eadem epistula manu scripta derivavisse. Exstant duae editiones Hispanice compositae, sed cuiusque editionis unum tantum exemplar nobis servatur. Hae editiones ambae, [[Barcino]]ne sine titulo impressae, verbis ''Señor, por que sé'' incipientes, Ludovico de Sancto Angelo verbatim directae sunt, addita ante colophontem illa epistula Olisipone regibus ipsis directa. Nomen impressoris minime datur: eruditi e stylo litterarum editore Petro Rosa adscribunt. Titulum Hispanicum epistulae Columbinae bibliographi interdum e colophonte restituunt, verbis ''De las islas halladas en las Indias'' extractis. Editiones Latinae plurimae exstant, [[Roma]]e, [[Florentia]]e, [[Basilea]]e, [[Antverpia]]e, [[Lutetia]]e divulgatae, quarum omnes ex eadem versione oriuntur ab Aliandro vel Leandro de Cosco facta. Quae versio Romae die [[29 Aprilis]] [[1493]] conscripta est (''tercio Kalendas Maii .M.cccc.xciij. pontificatus Alexandri Sexti anno primo'') ex epistula manu scripta minime Ludovico de Sancto Angelo sed Gabriele Sanchez directa, regni [[Aragonia]]e thesaurario. In prima editione, aut mense Aprili exeunte aut Maio ineunte impressa, nomine thesaurarii per errorem ''Raphaele Sanxis'' scripto, rex [[Ferdinandus II (rex Aragonum)]] in primis sententiis sicut auctor expeditionis laudatur. Mox altera editio ex eodem prelo prodit ubi typographus nomen thesaurarii rectius ''Gabrielem Sanchis'' scripsit expeditionemque ''invictissimorum Fernandi et Helisabet Hispaniarum regum'' laudavit. == Bibliographia == ; Editiones versionesque priscae [[Fasciculus:First page of Plannck's Fernandi edition of Columbus's letter via facsimile.jpg|thumb|3. Prima pagina editionis Latinae [[Roma]]e mense Maio 1493 divulgatae]] [[Fasciculus:Verardi, Baeticae triumphus, and Columbus, Letter, Basel 1494 edition first page, hand-coloured.jpg|thumb|4. Titulus illustratus manu ornatus editionis Latinae [[Basilea]]e anno 1494 divulgatae ([[Bibliotheca Ioannis Carter Brown]] [[Universitas Brunensis|universitatis Brunensis]])]] [[Fasciculus:Columbus letter Paris edition with text-only title page.jpg|thumb|upright=1.25|5. Titulus editionis Latinae [[Lutetia]]e in urbe anno fere 1493 divulgatae, editore {{safesubst:creanda/m|fr|Guy Marchant|Guido Mercator|Guyot Marchant|t=2026-07-29 17:52:54}} ([[Bibliotheca Ioannis Carter Brown]] [[Universitas Brunensis|universitatis Brunensis]])]] [[Fasciculus:Houghton Inc 7988 - title.jpg|thumb|6. Titulus vel frontispicium editionis Latinae pictae, [[Lutetia]]e in urbe anno fere 1494 divulgatae, editore Guyot Marchant ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bibliotheca Houghtoniana||en|qid=Q3719374}} [[Cantabrigia Massachusettensium|Cantabrigiae Massachusettensium]])]] * 1493 mense Martio vel Aprili : Epistola Hispanice scripta (in folio), incipit ''Señor, por que se''. Barcinone (vide imaginem 2. nostram); [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1506981s Textus apud Gallica]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000284216 Fac-simile apud Hathi Trust] * 1493 : Epistola Hispanice scripta (in quarto), incipit ''Señor, por que se''. Barcinone [https://archive.org/details/senorporqueseque00colu/ Textus apud Internet Archive] * 1493 mense Maio : Aliander de Cosco, interpr., ''Epistola Christofori Colom, cui ętas nostra multũ debet ... Fernandi Hispaniarum regis ... Raphaelem Sanxis ...''. Romae: Stephan Plannck (vide imaginem 3. nostram); [https://archive.org/details/epistolachristof00colu Textus apud Internet Archive]; [https://archive.org/details/epistolachristof00colu_1 aliud exemplar] {{Google Books|aHVVxCpkkyAC|Fac-simile}} * 1493 paulo tardius : Aliander de Cosco, interpr., ''Epistola Christofori Colom, cui etas nostra multũ debet ... Fernandi et Helisabet Hispaniarum regum ... Gabrielem Sanchis ...''. Romae: Stephan Plannck; [https://archive.org/details/OEXV740_P4/ Textus apud Gallica]; [https://archive.org/details/epistolachristof00colu_0/page/n5/mode/2up apud Internet Archive]; [https://archive.org/details/OEXV740_P4/page/n11/mode/2up aliud exemplar] * 1493 : ''De insulis inventis: epistola Cristoferi Colom (cui etas nostra multũ debet ...''. Basileae (editio illustrata); [https://www.digitale-sammlungen.de/en/view/bsb00026585 Textus apud Monacenses]; [https://archive.org/details/deinsulisinuenti00colu_0/ apud Internet Archive] * 1493 mense Octobri : [[Iulianus Dati|Giuliano Dati]], interpr., ''Isole trovate novamente per il re di Spagna ... per messer Giuliano Dati tradocta ...''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7692429 Textus apud BEIC] * 1493 et 1494: ''In laudem serenissimi Ferdinandi Hispaniae regis ''[opus [[Carolus Verardi|Caroli Verardi]]'' ... et de insulis in mari Indico nuper repertis''. Basileae (vide imaginem 4. nostram); [https://archive.org/details/inlaudemsereniss00vera/ Textus apud Internet Archive]; [https://web.archive.org/web/20150907014932/http://dl.wdl.org/625/service/625.pdf exemplar .pdf] * c. 1493 : ''Epistola de insulis de nouo repertis''. Parisius: in Campo Gaillardi (vide imaginem 5. nostram); [https://archive.org/details/epistoladeinsuli00colu/page/n5/mode/2up Textus apud Internet Archive] * c. 1494 : ''Epistola de insulis noviter repertis''. Parisiis in Campo Gaillardi: [[Guido Mercator|Guiot Marchant]] (vide imaginem 6. nostram) * 1497 : ''Eyn schön hübsch Lesen von etlichen Insslen die do in kurtzen Zyten funden synd durch den Künig von Hispania''. Argentorati: Bartlomess Küstler; [https://archive.org/details/eynschnhbschlese00colu/ Textus apud Internet Archive] ; Editiones versionesque recentes * 1890 : R. H. Mayor, interpr., ''The Latin version of 1493 of the first letter of Columbus to the noble Lord Raphael Sanchez announcing the discovery of America''. Bostoniae: Boston Public Library {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://catalog.hathitrust.org/Record/100329262 Textus apud Hathi Trust] * 1892 : Wilberforce Eames, ed., ''The Letter of Columbus on the Discovery of America'' (editio fac-simile textusque quattuor editionum Latinarum). Novi Eboraci: Lenox Library {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://archive.org/details/letterofcolumbus00colum Textus apud Internet Archive] * 1893 : ''The Spanish Letter of Columbus'' (editio fac-simile). Londinii: Bernard Quaritch {{Ling|Hispanice|Anglice}} {{Google Books|NPXCTYxu-R4C}} [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=hvd.32044004509063 Textus apud Hathi Trust]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/103496781 aliud] * 1893 : ''The Latin letter of Columbus'' (editio fac-simile). Londinii: Bernard Quaritch {{Ling|Latine|Anglice}} [https://catalog.hathitrust.org/Record/102984905 Textus apud Hathi Trust]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000284219 aliud] * 1893 : ''Letter of Christopher Columbus to Rafael Sanchez, written on board the caravel while returning from his first voyage. Published at Barcelona, May, 1493''. Chicagine: Lowdermilk; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000287944 Textus apud Hathi Trust] * 1900? : Samuel Kettell, interpr., ''Letter of Christopher Columbus, the great benefactor of the present age, concerning the newly discovered islands of India upon the Ganges ...'' Albany Novi Eboraci (editio fac-simile; ante annum 1900 impressa) {{Ling|Latine|Anglice}}; [https://catalog.hathitrust.org/Record/000778152 Textus apud Hathi Trust] * 1963 : Samuel Eliot Morison, interpr., ''Journals and other documents on the life and voyages of Christopher Columbus'' (versio ex editione Hispanica facta). Novi Eboraci {{Ling|Anglice}}; [https://archive.org/details/journalsdocumentscolumbus Textus] apud ''Internet Archive'' * 1966 : Frank E. Robbins, ed., ''Christopher Columbus: Epistola de insulis nuper inventis''. Ann Arbor: University Microfilms * 1967 : M. Ruffini, ed., ''Giuliano Dati: La storia della inventione delle nuove insule di Channaria Indiane''. Taurinis: Bottega D’Erasmo * 1982 : Consuelo Varela, ed., ''Cristóbal Colón: Textos y documentos completos''. Matriti: Alianza Editorial {{Ling|Hispanice}} * 1991 : Martin Davies, ed., ''Columbus in Italy: an Italian versification of the letter on the discovery of the New World, with facsimiles of the Italian and Latin editions of 1493''. Londinii: British Library; [https://catalog.hathitrust.org/Record/002856795 catalogus] * 1992 : Consuelo Varela, Juan Gil, edd., ''Cristóbal Colón: Textos y documentos completos; Nuevas cartas'' (Matriti: Alianza Editorial) pp. 227-235 {{Ling|Hispanice}} * 1992 : L. Formisano, ed., ''Cristoforo Colombo: La lettera della scoperta (Febbraio-Marzo 1493)''. Neapoli: Liguori * 2006 : ''Kolumbus: Der erste Brief aus der Neuen Welt.'' Stutgardiae: Reclam, 2006 {{Ling|Latine|Theodisce}} ([https://web.archive.org/web/20110821021624/http://www.ralf-schoenbach.de/index.php?option=com_remository&Itemid=29&func=fileinfo&id=24 Versio interretialis]) ; Eruditio * Riccardo Bruscagli, “[https://oajournals.fupress.net/index.php/bsfm-jems/article/view/7092 Voices from the New World: Giuliano Dati’s La storia della inventione delle nuove Insule di Channaria Indiane]” in ''Journal of Early Modern Studies'' no. 7 (2018) pp. 63-97 * Rebecca Catz, “Columbus in the Azores” in ''Portuguese Studies'' vol. 6 (1990) pp. 17–23 * [[Henricus Harrisse|H. H.]], ''Lettre de Christophe Colomb, annonçant aux Rois catholiques la découverte du Nouveau Monde. Bibliographie de la version latine''. Lutetiae: H. Welter, 1894 * David P. Henige, ''In Search of Colombus: The Sources for the First Voyage''. Tucson: University of Arizona Press, 1991 * [[Samuel Eliot Morison]], ''Admiral of the Ocean Sea'' (Bostoniae, 1949) pp. 322-323, 375-380 * Benoît Roux, “[https://publis-shs.univ-rouen.fr/ceredi/699-1.pdf Un canard d’Inde. Production, diffusion et réception du De insulis nuper inventis de Christophe Colomb en France (1493)]” in Silvia Liebel, Jean-Claude Arnould, edd., ''Canards, occasionnels, éphémères : « information » et infralittérature en France à l’aube des temps'' (Publications numériques du CÉRÉdI, 2019) pp. 1-10 {{Penna}} * Diego Stefanelli, “[https://books.openedition.org/ledizioni/5311 Cristoforo Colombo: filologia, storia, leggenda]” in Diego Stefanelli, ''Cesare De Lollis tra filologia romanza e letterature comparate'' (Mediolani: Ledizioni, 2019) pp. 65-110 == Nexus externi == * "[https://web.archive.org/web/20130606004635/http://www.wdl.org/en/item/90/ Epistola Christophori Columbi: cui etas nostra multum debet: de insulis Indiae supra Gangem nuper inventis]" (1493) apud ''World Digital Library''; [https://web.archive.org/web/20130605185545/http://www.wdl.org/en/item/2828/ alia editio] ibidem * ''[http://purl.pt/24139 Epistola de insulis nuper inventis]'' (Romae, 1493) apud Bibliothecam Nationalem Portugallensem [[Categoria:Christophorus Columbus]] [[Categoria:Epistulae]] [[Categoria:Scripta 1493]] [[Categoria:Litterae Hispanicae]] [[Categoria:Litterae Latine versae]] na2s2lsbkfku8l3uwu7gadqitxtev74 0 326898 3975823 3975308 2026-07-30T18:33:59Z Pavel Fric 72468 Introductio 3975823 wikitext text/x-wiki {{Pagina autotranslata | fons = [[:cs:Moravská vlajka]] conferantur [[Specialis:PermanentLink/3974324|versio labens]] et [https://cs-wikipedia-org.translate.goog/wiki/Moravsk%C3%A1_vlajka?_x_tr_sl=auto&_x_tr_tl=la pagina ''Google'' translata]—aut [[:it:Bandiera della Moravia]]—[https://it-wikipedia-org.translate.goog/wiki/Bandiera_della_Moravia?_x_tr_sl=it&_x_tr_tl=la pagina ''Google'' translata] | tempus = 2026-07-24 22:06:13 }} {{Vicificanda}} [[Fasciculus:Historical flag of Moravia.svg|thumb|Vexillum Moraviae, quod annis MMII et MMIII lege sanctum est.]] '''Vexillum Moraviense''' est [[vexillum]] quo [[Moravia (terra)|Moravia]] repraesentatur. Historicum Moraviae terrae vexillum aquilam scaccatam colore albo et rubro cum [[corona]] et armis flavis in campo caeruleo ostendit.<ref name="Odborné vexilologické stanovisko">{{cite news | first=Zbyšek | last=Svoboda | first2=Pavel | last2=Fojtík | first3=Petr | last3=Exner | first4=Jaroslav | last4=Martykán | authorlink= | coauthors= | title=Odborné vexilologické stanovisko k moravské vlajce | booktitle=Vexilologie. Zpravodaj České vexilologické společnosti, o.s. č. 169 | pages=3319, 3320 | publisher=Česká vexilologická společnost | date=2013 | location=Brno | url=http://www.vexilologie.cz/index2.php?a=000&n=0 | accessdate=2017-08-20 | id= }}</ref><ref name="Znaky a prapory v kronice Ottokara Štýrského">{{cite news | first=František | last=Pícha | authorlink= | coauthors= | title=Znaky a prapory v kronice Ottokara Štýrského | booktitle=Vexilologie. Zpravodaj České vexilologické společnosti, o.s. č. 169 | pages=3320–3324 | publisher=Česká vexilologická společnost | date=2013 | location=Brno | url= | accessdate= | id= }}</ref> Prima insignis Moraviae terrae depictio in vexillo, cum [[Medium aevum|media aetate]] vexilla ex [[Insigne|insignibus]] derivarentur, invenitur in vexillo [[Marchio|marchionis]], quod in Codice Gelnhausenensi [[Anno Domini|anno]] MCDVII depictum est ([[aquila]] [[Argenteus|argentea]] et [[Ruber|rubra]], cum armis [[Aureus (color)|aureis]] et corona aurea ornata, in campo [[Caeruleus|caeruleo]]).<ref name="ruzek22">{{cite web | last = Růžek | first = Vladimír | title = Cesty k definici (nejen) moravského znaku a praporu, in: Veřejná správa, Nr. 10 | year = 2013 | pages = 20–22:22 | url = https://www.mvcr.cz/webpm/clanek/historicke-symboly.aspx | language = cs }}</ref> Prima [[Scriba|descriptio]] [[Scriptura|scripta]] re vera toto [[Saeculum|saeculo]] vetustior est. Nihilominus, neque Marchio Moraviae, neque Moravia, neque Moravia-[[Silesia]] umquam [[vexillum]] adoptavit aut per actum legitimum ut ens [[Ius|iuridicum]] instituit. Ex variis documentis [[Historia|historicis]], [[Delineatio|delineationibus]], descriptionibusque fundatum est, quorum usu nullum fundamentum iuridicum erat. [[Cechoslovacia|Res publica Bohemoslovaca]] [[Color|colores]] album vel argenteum in insigne moravico iterum restituit ([[Lex]] n. 252/1920). Vexilla provincialia non sunt emendata legibus posterioribus (Legibus n. 269/1936, n. 222/1939, n. 163/1960 et Legibus hodie validis n. 3/1993 Coll. et n. 352/2001 Coll.). Hodie, vexillum bicolore [[Flavus|flavo]] et rubro, in medio insignia coloribus congruentibus praebens, interdum pro vexillo moravico usurpatur, praesertim a quibusdam [[Factio politica|factionibus politicis]], consociationibus aliisque [[Organizatio|organizationibus]] moraviensibus. [[Fasciculus:Flag of South Moravian Region.svg|thumb|right|Vexillum Regionis Moraviae Meridionalis. Primum campum vexilli aquila moravica ornatur. In quarta et ultima parte vexilli aquila est [[Scaccarium|scaccata]] flavo et rubro, quae ibi posita est ut [[symbolum]] reconciliationis et integrationis inter varias gentes, linguas, et religiones quae per historiam in Moravia Meridiana vixerunt.<ref name="koudelka">{{cite book | last = Koudelka | first = Zdeněk | title = Znaky a vlajky Moravy a Slezska, in: Sborník z konference MORAVA 1918 | url = https://is.muni.cz/repo/1570777/Znaky_Moravy_a_Slezska.pdf | publisher = KEY Publishing s.r.o. | location = Ostrava | chapter = | pages = 58–73 | isbn = 978-80-7418-316-4 | language = cs | year = 2019 }}</ref>]] Vexillum Moraviense hunc statum non nactum est nisi annis MMII–MMIII, cum insignia et vexilla regionibus hodiernis assignata sunt, dimidio saeculo post abolitione systematis [[Provincia|provincialis]] et introductionem systematis [[Regio|regionalis]].<ref>{{cite web | title = Zákon č. 280/1948 Sb. Zákon o krajském zřízení | url = https://www.zakonyprolidi.cz/cs/1948-280#oddil1 | language = cs | accessdate = 2026-07-22 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20250211142519/https://www.zakonyprolidi.cz/cs/1948-280/#oddil1 | archivedate = 2025-02-11 }}</ref> Hoc vexillum in partem superiorem vexillorum regionum Vysočinae, Moraviae Meridionalis, Olomucensis et Zlìnensis, necnon in partem superiorem vexillorum regionum Pardubicensis et Moravico-Silesiae incorporatur. Vexillum caeruleum est; in medio campo caeruleo est aquila scaccata, alis albis et rubris, corona et armis aureis ornata.<ref>{{cite book | title = Historie, moravské barvy a moravská vlajka | url = https://www.mvcr.cz/clanek/historie-moravske-barvy-a-moravska-vlajka.aspx | publisher = Ministerstvo vnitra ČR | year = 2013 | language = cs }}</ref> Etiam hoc modo ineunte [[Martius|Martio]] anni MMXXIII a grege Legumlatrorum [[Parlamentum|Parlamenti]] [[Cechia|rei publicae Bohemicae]] in rogatione propositum est, quae consilium insignium et vexillorum regionalium codificaret.<ref>{{cite web | title = Návrh poslanců Radka Vondráčka, Pavla Blažka, Petra Gazdíka, Lucie Šafránkové, Mariana Jurečky, Vlastimila Válka a dalších na vydání zákona o zemských znacích a vlajkách | url = https://www.psp.cz/sqw/text/orig2.sqw?idd=225139 | language = cs}}</ref> Rogatio paulatim in ordine rerum agendarum complurium sessionum Camerae Deputatōrum inclusa est, sed ibi non disputata est. Rogatio, a Radeko Vondráček, legato, die XXII Ianuarii anno MMXXVI iterum proposita, non praescribit fines historicos regionum insignibus regionalibus notandos esse, sicut in rogatione priore statutum erat.<ref>{{cite web | title = Parlament České republiky. Poslanecká sněmovna. 10. volební období. 87/0. Návrh poslance Radka Vondráčka na vydání zákona o zemských znacích a vlajkách | url = https://www.psp.cz/sqw/text/orig2.sqw?idd=267037 | language = cs }}</ref> Rogatio insignia et vexilla regionalia in legem aperte sancit, praescribens ut forma eorum ad insigne nationale conformetur, et cuilibet permittit ut iis utatur. Una tantum condicio est ut debita cum reverentia tractentur.<ref>{{cite web | title = ODok Portál. Zákon o zemských znacích a vlajkách | url = https://odok.gov.cz/portal/veklep/material/KORNDQQNALEE/ | language = cs }}</ref> == Historia vexilli moravici == === Historia antiquissima === [[File:Nejstarší dochované barevné vyobrazení znaku markraběcí Moravy, hrad Gozzoburg v Kremži.jpeg|thumb|Vetustissima depictio colorata insignis marchionatus Moraviae]] Historia vexilli moravici – vel, accuratius, insignis moravici (quod, dissimile vexillo, perpetuo in alveo affigitur) – dives et varia est, quae saeculo tertio decimo coepit, cum rationes inter [[Bohemia|Bohemiam]] et Moraviam ordinabantur ad [[Monarchia|monarchiam]] centralizatam a [[Premyslidae|Premyslidis]] ultimis constituendam. Primum mentio vexilli moravici colorumque eius invenitur in [[Annales|chronica]] Ottocari Styriae, quae ad finem saeculi duodecimi et initium saeculi quarti decimi pertinet. Haec est [[narratio]] [[Proelium|proelii]] Kressenbrunnensis, quod die XII [[Iulius|Iulii]] anno MCCLX factum est. Insignia Bohemiae et Moraviae in chronica [[Bela IV (rex Hungariae)|Belae IV]] a Iindrico Preisslero, [[Comes|comite]] castrorum eius, vive describuntur. Prae [[Exercitus|exercitu]] bohemico progrediente ducebat [[Ottocarus II (rex Bohemiae)|Ottocarus II]], prope quem vexillum fluitabat, [[Leo|leone]] [[Albus|albo]] in velluto rubro insigni, et iuxta eum alterum vexillum, quod formam aquilae moravicae quadratam rubro et albo coloribus monstrabat.<ref name="Znaky a prapory v kronice Ottokara Štýrského" /><ref>{{Cite web |title=Ottokars Österreichische Reimchronik (MGH Deutsche Chroniken V,1) |url=http://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb00000779/images/index.html?id=00000779&groesser=&fip=193.174.98.30&no=&seite=226 |accessdate=2016-07-07}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ottokar von Steiermark: 'Steirische Reimchronik' |url=http://www.handschriftencensus.de/werke/602 |publisher=www.handschriftencensus.de |accessdate=2017-08-19 }}</ref> ''Hern Dietrich Spatzmanen'' ''sach man die banier leiten:'' ''in einem rȏten samît breiten'' ''was gewohrt ein lewe wîz.'' ''ouch heten ir baniere flîz,'' (Etiam illi suas vexilla habebant,) '''''die von Merhaeren wârn''':'' (qui ex Moravia venerunt:) '''''ein geschâchzabelten arn''''' (Aquila scaccata) '''''von rȏter und von wîzer varbe''''' (rubro et albo picta) '''''sach man ob in begarbe''''' (super eos plane conspicue) '''''waejen von dem winde.''''' (in vento fluitabat.)<ref>{{cite web | title = Nejstarší zmínka o praporu Moravy v kronice Ottokara Štýrského | url = http://moravskaorlice.blogspot.com/2014/09/nejstarsi-zminka-o-praporu-moravy-v.html | language = cs}}</ref> Postea, colores vexilli ex coloribus armorum derivati sunt.<ref name="Odborné vexilologické stanovisko" /> Ex regno Ottocari II, [[titulus]] margravi Moraviae repraesentatur aquila argentea et rubra scaccata, [[Coronatio|corona]] aurea et unguibus aureis ornata, ad dextram versa, in [[Scutum|scuto]] caeruleo posita.<ref name="vojtisek21">{{cite book | last=Vojtíšek | first=Václav | title=Naše státní znaky (staré a nynější) | publisher=Vesmír | place=Pragae | year=1921 | page=21 | language=Czech}}</ref><ref name="Pícha - O klenotu znaku moravského markraběte">{{cite news | last = Pícha | first = František | title = O klenotu znaku moravského markraběte | url = | publisher = | location = Brno | booktitle = Genealogické a heraldické informace 2010: Moravská genealogická a heraldická společnost, o. s. 2011 | volume = 15 (30) | year = 2011 | číslo = | počet_stran = 174 | pages = 7-32 | isbn = | language = česky }}</ref> Veterrima aquilae scaccatae effigies in Gozzoburg invenitur. [[Pictura|Picturae]] in aula arcis localis [[Cremisa (urbs)|Cremsensis]] non post annum circiter MCCLXX (MCCLXIX) pictae sunt, aut cum nuper aedificata capella Sanctae Catharinae (MCCLXVII) coniunguntur; utroque casu, post annum MCCLXII factae sunt. In aula insignes armorum Bohemiae, Moraviae, [[Austria|Austriae]] et [[Styria|Styriae]] apparent, sed insignia [[Carinthia|Carinthiae]] et [[Carniola|Carniolae]], quae Ottocarus II anno MCCLXIX hereditate accepit, absunt.<ref name="Pícha, Krejčík - Gozzoburg">{{cite news | last = Krejčík | first = Tomáš | last2 = Pícha | first2 = František | title = Český a moravský znak ve znakové galerii v Gozzoburgu v Kremsu | location = Brno | booktitle = Genealogické a heraldické informace 2008 : Moravská genealogická a heraldická společnost, o. s. 2009 | volume = 13 (28) | year = 2009 | pages = 49-57 | issn = 0862-8963 | language = Czech }}</ref> [[File:Jošt Moravský, též Lucemburský -.jpg|thumb|left|Margravius [[Iodocus a Moravia]], vexillum aquila Moravica quadratim alba et rubra in Codice Gelnhausenensi (saeculo XIV/XV).]] Aquila scaccata insigne Moraviae terrae habetur saltem ex tempore [[Domus Luxemburgica|Luxemburgense]].<ref name="Adamová">{{cite book | last = Adamová | first = Karolina | title = K heraldické výzdobě Staroměstské mostecké věže. Právně historický pohled, in: Pražský sborník historický | publisher = Panorama | location = Praha | volume = 15 | year = 1982 | pages = 44–62 | language = cs }}</ref> Una ex antiquissimis [[Imago|imaginibus]] notis vexilli aquila moravica insignis est illa in [[Codex|Codice]] Gelnhausen, quae imaginem margravi Moraviae [[Iodocus a Moravia|Iodocum]] monstrat, qui vexillum caeruleum tenet, aquila moravica in campo albo et rubro scaccato, cum corona flava et armis flavis (ut par est, sine scuto).<ref name="ruzek22" /> [[Codicologia|Codex]] scriptus est aliquando inter ultimum tertium saeculi quarti decimi et primum tertium saeculi quinti decimi.<ref>{{cite web | title = Gelnhausenův kodex (kodex A) - právní kniha. Jošt Lucemburský s moravským praporem v Jihlavské právní knize z roku 1407 na foliu 63r. | url = http://www.manuscriptorium.com/apps/index.php?direct=record&pid=AIPDIG-SOAJ__MESTSKASPRAV0TBA6E4-cs#search | language = cs }}</ref><ref>{{cite web | title = Jihlavský archiv ukázal své nejvzácnější dokumenty, jinak nepřístupné | url = https://jihlava.idnes.cz/vzacne-dokumenty-jihlavskeho-archivu-dx1-/jihlava-zpravy.aspx?c=A121101_143951_jihlava-zpravy_mv | language = cs }}</ref> [[Charta]] armorum Romanorum Imperatoris [[Fridericus III|Friderici III]], data VII [[December|Decembris]] anno MCDLXII, quod, a [[Henricus|Henrico]] de Lippa, capitanei [[Provincia|terrae]] Moraviae et [[Marescalcus|marescalci]] [[Regnum Bohemiae|Regni Bohemiae]], ex incepto statuum moravorum editum est, documentum fuit quod, sub regno [[Georgius Podiebradensis|Georgii Podiebradensis]], primigenium colorem argenteum aquilae moravicae mutavit, quod campos argenteos tessellaturae in aureos mutavit, atque ita novum statuum insigne creavit (''color albus in glaucum sive aureum transmutetur'': color albus in flavum vel aureum mutatus est).<ref name="vojtisek222">{{cite book | last = Vojtíšek | first = Václav | title = Naše státní znaky (staré a nynější) | publisher = Vesmír | location = Praha | pages = 22 | language = cs | year = 1921 }}</ref><ref name="Alexius Habrich, Iura primaeva Moraviae2">{{cite web | last = Habrich | first = Alexius (ed.) | title = Iura primaeva Moraviae | url = https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10542951_00038.html | location = Brno | pages = 38–42 | language = la | year = 1781 }}</ref><ref name="Josef Kalousek, Archiv český2">{{cite web | last = Kalousek | first = Josef (ed.) | title = Archiv český čili staré písemné památky české i moravské, svazek X | url = https://sources.cms.flu.cas.cz/src/index.php?s=v&action=jdi&cat=10&bookid=800&page=273&action_button.x=0&action_button.y=0 | location = Praha | pages = 273–274 | language = la | year = 1890 }}</ref><ref name="Berthold Bretholz2">{{cite book | last = Bretholz | first = Berthold | title = Das mährische Landesarchiv, Seine Geschichte, seine Bestände | location = Brno | pages = 124 | language = de la | year = 1908 }}</ref> [[Editio|Publicatio]] huius diplomae exemplum est interventionis in res internas terrarum bohemicarum, cum Fridericus III, ut Romanorum Imperator, eam statibus Moravicis concesserit. Tamen Moravia [[Regio|pars]] Coronae regni Bohemiae erat et, secundum leges a [[Carolus IV (imperator)|Carolo IV]] latas, rex [[Sacrum Romanum Imperium|Sacri Romani Imperii]] nullam potestatem habebat talis [[Consilium|consilii]] capiendi, cum Moraviae res sub directa potestate Regis regni Bohemiae esset.<ref name="starha92">{{cite web | last = Štarha | first = Ivan | title = Historie, moravské barvy a moravská vlajka, in: Veřejná správa | url = https://www.mvcr.cz/clanek/historie-moravske-barvy-a-moravska-vlajka.aspx | year = 2013 | pages = 8–9 | language = cs }}</ref> Ex prospectu historico, plures versiones vexillorum Moravicorum exstiterunt, quae simul duabus aut tribus coloribus ex insignibus provincialibus derivatis adhibebantur, praesertim saeculo undevicesimo.<ref name="hlinomaz167">''Ke státní a zemské symbolice českého státu v období 1526–1918'', s. 167.</ref> [[File:Slavobrána postavená v Kuníně v roce 1845 u příležitosti návštěvy arcivévody Františka Karla, kolorovaná litografie.png|thumb|Porta caerimonialis Kunini anno MDCCCXLV exstructa ad visitationem Archducis Francisci Caroli commemorandam. Relatio eius temporis describit vexilla bicolora, nigrum et flavum et rubrum et album, in turribus vexata, tamquam colores et Austriacos et Moravicos provinciales.]] Initio saeculi undevicesimi, Moravia erat regio non [[Autonomia|autonoma]], quae ab anno MDCCCIV pars [[Imperium Austriacum|Imperii Austriaci erat]], quod paulo ante finalem collapsum [[Sacrum Romanum Imperium|Sacri Romani Imperii]] constitutum erat. Erat una ex finibus regiae dicatis, quae a praeside provinciali [[Gubernator|gubernabatur]]. Regulis a regimine centrali [[Vindobona|Vindobonae]] edictis tenebatur. Ex [[Tempus|tempore]] priore pauca indicia sunt usus colorum provincialium moravicorum. Imperator Moraviae [[dux]] erat, et cum titulus margravius unus tantum ex multis quos tenebat esset, ei certam imaginem visualem non requirebat. Quapropter, per paene totam primam partem saeculi undevicesimi, colores provinciales non eandem significationem habebant quam a medio illius saeculi deinceps habuerunt. Potestates [[Corpus|corporum]] administrativorum statuum provinciales finitae erant. Non habebant [[Auctoritas|auctoritatem]] nec repraesentandi nec repraesentari. [[Rectio|Gubernatio]] provincialis sui iuris potestates satis amplas nonnisi promulgatione [[Constitutio|Constitutionis]] Decembris anno MDCCCLXI accepit, post quam singulae provinciae suas constitutiones sanxerunt. Tamen, neque hae neque ullum aliud instrumentum minoris [[vis]] legitimae colores vel vexilla provincialia designaverunt. Quamquam hae notiones saeculo undevicesimo exstiterunt, vocabula inania erant, id est, iure nec generaliter nec speciatim definita. Describendo igitur tempus ante annum MCMXVIII, non est rectum dicere "vexillum provinciale Marchionatus Moraviae fuisse bicolorem horizontalem flavam et rubram", cum in nullo instrumento [[Legalitas|legali]] ita definitum sit. Licetne simpliciter dicere "auctoritates provinciales rubrum et flavum ut colores provinciales inter annos MDCCCXLVIII et MCMXVIII adhibuisse", an, si iustificari potest, "ut vexillum provinciale Moraviae, magistratus provinciales bicolorem rubro et flavo inter annos MDCCCXLVIII et MCMXVIII adhibuerunt". [[File:Cockade of Moravia, the historical land of the Czech Republic, red-white-blue.svg|thumb|right|In Ludovici Ritteri Dictionariolo Pochtario Diurnariis et Colloquiis (titulo Bohemico "Kapesní slovníček novinářský a konverzační"), anno MDCCCLI edito, haec de coloribus cocardarum dicuntur: "''Cocarda est rosula aut fasciculus rotundus qui in [[Petasus|petaso]] aut [[paenula]] geritur, qui certam [[Mens|mentem]], [[Natio|nationem]], unitatem, [[Congregatio|congregationem]], etc. significat. A [[Mulier|mulieribus]] gesta, in capillo aut in [[Mamma|pectore]] affigitur. Notae sunt insignes variorum motuum politicorum ab anno MDCCCXLVIII, praesertim Slavorum, '''rubri, albi et caerulei coloris''', deinde colores [[Niger (color)|nigro]]-rubro-flavi partis Germanicae et eius variae controversiae. Imperialis Austriaca, quam exercitus hic gerit, nigra et flava est, Bohemica et Polonica alba et rubra, '''Moraviensis vel etiam Bohemico-Moraviensis, deinde Slavica meridionalis, similis Slavicae'''. Cocarda Rusinorum flava et caerulea est; Hungarorum et Polonorum revolutionariorum rubra, alba et viridis; Prussica nigra et alba est, et sic deinceps. Pragae, omnes cocardae privatae sine ulla exceptione ab anno MDCCCXLVIIII interdictae sunt.''".]] Absentia ullius praescripti legis explicat cur vexilla provincialia in scriptis huius aetatis variis modis depingantur. Plerumque auctor ea ex paucis vexillis reapse notis et regulis heraldicis, quae ad insignia pertinentia pertinent, derivabat. Quaestio peculiaris in Moravia saeculo undevicesimo fuit quod insigne moraviense duabus formis exstabat. Descriptio eius historica et publice agnita insignium [[Imperium|imperialium]] – qui per saecula in usu fuerant – erat aquila argentea et rubra alternis coloribus picta, cum corona et armis aureis, in scuto caeruleo posita. Tamen, auctoritas ab imperatore Friderico III concessa in [[Diploma|diplomate]] die 7 Decembris 1462 edito, ut aquila scaccata aurea et rubra adhiberetur – quamquam haec compositio in usu non recepta est – adduxit, Postquam diploma in notitiam procuratorum administrationis provincialis Moravicae ad finem saeculorum XVIII et XIX pervenit – praesertim ab annis 1830 et 1840 – hoc ad auctos conatus administrationis provincialis adnotavit ut agnitio diplomatis ab imperatore impetraretur. Et quamquam usus eius non publice agnitus est usque ad annum MCMXV, complures sententiae a [[Magistratus|magistratibus]] Vindobonensibus editae significabant eos non adversari usu exemplaris aureo et rubro scaccatim dispositi in aquila. Quaestio igitur per saeculum undevicesimum fuit, utrum diploma valida, sed publice irrita, Friderici III praevaluerit insigni Moraviae terrae, quod usu historico probatum et confirmatum erat. Quaestio de coloribus provincialibus, ad quam pertinebat quaestio de forma vexilli provincialis (futuri), naturaliter a diversis sententiis de recto (valido) insigne provinciali affecta est.<ref name="Pícha - Moravské barvy a vlajky v revolučním roce 1848">{{cite book | last = Pícha | first = František | title = Moravské barvy a vlajky v revolučním roce 1848, in: Genealogické a heraldické informace 2017 : Moravská genealogická a heraldická společnost, o. s. 2018 | location = Brno | volume = 22 (37) | year = 2018 | pages = 40–41 | isbn = | language = cs }}</ref> Secundum quosdam auctores, vexillum Moravicum album, rubrum, caeruleumque est, fasciis horizontalibus eo ordine.<ref name="brozek50">{{cite book | last = Brožek | first = Aleš | title = Lexikon vlajek a znaků zemí světa | publisher = Kartografie | location = Praha | year = 2003 | pages = 50 | isbn = 8070117761 | language = cs }}</ref> Haec colorum coniunctio saeculo undevicesimo symbolum erat [[Civitas|civium]] moravicorum [[Patria|patriam]] [[Amor|amantium]]. <gallery> File:Modrobílá historická vlajka Moravy (1611).png|Vexillum historicum caeruleo et albo, memoratum iuxta vexillum caeruleum insigne provinciale Moraviae gerens ("''insigne provinciale eiusdem marchionatus''") in nuntiis anni MDCXII, qui adventum [[Praga|Pragam]] et [[Coronatio|coronationem]] [[Rex|regis]] [[Matthias (imperator)|Mathiae II]] describunt. File:Red-white historical flag of Moravia (from the first half of the 19th century to the beginning of the 20th century).svg|Compositio colorum rubrorum et alborum, quae usque ad ineuntem saeculum vicesimum adhibita est. File:Red-white-blue historical flag of Moravia (from the middle of the 19th century to the beginning of the 20th century).svg|Tricolōr ruber, albus, caeruleusque, qui adhibitus est in secunda parte saeculi undevicesimi et in initio saeculi vicesimi.<ref name="Jan Havelka">{{Cite journal | last = Havelka | first = Jan | title = Erb a zemské barvy markkrabství moravského | journal = Komenský | access-date = 2015-12-15 | year = 1880 | number = 29 | pages = 454–455 | url = http://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=uiug.30112042804044;view=1up;seq=463 | language = cs}}</ref><ref name="Orlice, časopis politický">{{Cite journal | title = O barvách praporů (8. 9. 1888) | journal = Orlice, časopis politický | location = Telč | year = 1888 | number = 19 | pages = Příloha Orlice k číslu 19 | language = cs}}</ref> File:Red-yellow historical flag of Moravia (from the middle of the 19th century or from the 2nd half of the 19th century to the beginning of the 20th century).svg|Vexillum bicolore rubrum et flavum. Aliud ex vexillis historicis Moraviae a secunda parte saeculi undevicesimi et ineunte saeculo vicesimo. </gallery> == Vexillum moravicum inter vexilla regionalia == [[File:Moravská orlice.jpg|thumb|right|Vexillum historicum Moraviae]] <gallery> File:Flag of Pardubice Region.svg|Vexillum Regionis Pardubiensis File:Flag of Vysocina Region.svg|Vexillum Regionis Vysočinae File:Flag of Olomouc Region.svg|Vexillum Regionis [[Olomucium|Olomucensis]] File:Flag of Moravian-Silesian Region.svg|Vexillum Regionis Moravico-Silesiae File:Flag of Zlin Region.svg|Vexillum Regionis Zlinensis </gallery> === Vexillum caeruleum aquila moravica insignis === Relatio vexillologica de vexillo moravico, quae submissa est [[Kalendae|Kalendis]] [[Iunius|Iuniis]] MMXIII per peritos Subcommissionis de [[Scientia heraldica|Heraldica]] et Vexillologia Camerae deputatōrum Parlamenti rei publicae Bohemicae (subcommissionis Commissionis de scientia, educatione, cultura, iuventute et educatione physica) – Zbyšek Svoboda, Pavel Fojtík, Petr Exner et Praeses Societatis Vexillologicae Bohemicae, Jaroslav Martykán, vexillum et insignia Moraviae, in vetustissima forma sua quae in monumentis invenitur, habentur historice aptissima, scilicet campum caeruleum gerentia aquilam scaccatorum alborum et rubrorum.<ref name="Odborné vexilologické stanovisko" /> == Nexūs externi == {{CommuniaCat|Flags of Moravia|Vexillum Moraviae}} * [https://moravskavlajka.blogspot.com/ Moravská vlajka] == Notae == <references/> [[Categoria:Moravia]] [[Categoria:Vexilla]] l6vr3vm4kff767ticzqo2n1yw193mcm 3975887 3975823 2026-07-31T05:54:03Z Pavel Fric 72468 Nota 3975887 wikitext text/x-wiki {{Pagina autotranslata | fons = [[:cs:Moravská vlajka]] conferantur [[Specialis:PermanentLink/3974324|versio labens]] et [https://cs-wikipedia-org.translate.goog/wiki/Moravsk%C3%A1_vlajka?_x_tr_sl=auto&_x_tr_tl=la pagina ''Google'' translata]—aut [[:it:Bandiera della Moravia]]—[https://it-wikipedia-org.translate.goog/wiki/Bandiera_della_Moravia?_x_tr_sl=it&_x_tr_tl=la pagina ''Google'' translata] | tempus = 2026-07-24 22:06:13 }} {{Vicificanda}} [[Fasciculus:Historical flag of Moravia.svg|thumb|Vexillum Moraviae, quod annis MMII et MMIII lege sanctum est.]] '''Vexillum Moraviense''' est [[vexillum]] quo [[Moravia (terra)|Moravia]] repraesentatur. Historicum Moraviae terrae vexillum aquilam scaccatam colore albo et rubro cum [[corona]] et armis flavis in campo caeruleo ostendit.<ref name="Odborné vexilologické stanovisko">{{cite news | first=Zbyšek | last=Svoboda | first2=Pavel | last2=Fojtík | first3=Petr | last3=Exner | first4=Jaroslav | last4=Martykán | authorlink= | coauthors= | title=Odborné vexilologické stanovisko k moravské vlajce | booktitle=Vexilologie. Zpravodaj České vexilologické společnosti, o.s. č. 169 | pages=3319, 3320 | publisher=Česká vexilologická společnost | date=2013 | location=Brno | url=http://www.vexilologie.cz/index2.php?a=000&n=0 | accessdate=2017-08-20 | id= }}</ref><ref name="Znaky a prapory v kronice Ottokara Štýrského">{{cite news | first=František | last=Pícha | authorlink= | coauthors= | title=Znaky a prapory v kronice Ottokara Štýrského | booktitle=Vexilologie. Zpravodaj České vexilologické společnosti, o.s. č. 169 | pages=3320–3324 | publisher=Česká vexilologická společnost | date=2013 | location=Brno | url= | accessdate= | id= }}</ref> Prima insignis Moraviae terrae depictio in vexillo, cum [[Medium aevum|media aetate]] vexilla ex [[Insigne|insignibus]] derivarentur, invenitur in vexillo [[Marchio|marchionis]], quod in Codice Gelnhausenensi [[Anno Domini|anno]] MCDVII depictum est ([[aquila]] [[Argenteus|argentea]] et [[Ruber|rubra]], cum armis [[Aureus (color)|aureis]] et corona aurea ornata, in campo [[Caeruleus|caeruleo]]).<ref name="ruzek22">{{cite web | last = Růžek | first = Vladimír | title = Cesty k definici (nejen) moravského znaku a praporu, in: Veřejná správa, Nr. 10 | year = 2013 | pages = 20–22:22 | url = https://www.mvcr.cz/webpm/clanek/historicke-symboly.aspx | language = cs }}</ref> Prima [[Scriba|descriptio]] [[Scriptura|scripta]] re vera toto [[Saeculum|saeculo]] vetustior est. Nihilominus, neque Marchio Moraviae, neque Moravia, neque Moravia-[[Silesia]] umquam [[vexillum]] adoptavit aut per actum legitimum ut ens [[Ius|iuridicum]] instituit. Ex variis documentis [[Historia|historicis]], [[Delineatio|delineationibus]], descriptionibusque fundatum est, quorum usu nullum fundamentum iuridicum erat. [[Cechoslovacia|Res publica Bohemoslovaca]] [[Color|colores]] album vel argenteum in insigne moravico iterum restituit ([[Lex]] n. 252/1920). Vexilla provincialia non sunt emendata legibus posterioribus (Legibus n. 269/1936, n. 222/1939, n. 163/1960 et Legibus hodie validis n. 3/1993 Coll. et n. 352/2001 Coll.).<ref name="Státní znak České republiky, jeho předchůdci a současná podoba">{{cite web | title = Státní znak České republiky, jeho předchůdci a současná podoba |url = https://vlada.gov.cz/cz/clenove-vlady/historie-minulych-vlad/historie-statniho-znaku/statni-znak-ceske-republiky--jeho-predchudci-a-soucasna-podoba-43755/ |language = cs}}</ref> Hodie, vexillum bicolore [[Flavus|flavo]] et rubro, in medio insignia coloribus congruentibus praebens, interdum pro vexillo moravico usurpatur, praesertim a quibusdam [[Factio politica|factionibus politicis]], consociationibus aliisque [[Organizatio|organizationibus]] moraviensibus. [[Fasciculus:Flag of South Moravian Region.svg|thumb|right|Vexillum Regionis Moraviae Meridionalis. Primum campum vexilli aquila moravica ornatur. In quarta et ultima parte vexilli aquila est [[Scaccarium|scaccata]] flavo et rubro, quae ibi posita est ut [[symbolum]] reconciliationis et integrationis inter varias gentes, linguas, et religiones quae per historiam in Moravia Meridiana vixerunt.<ref name="koudelka">{{cite book | last = Koudelka | first = Zdeněk | title = Znaky a vlajky Moravy a Slezska, in: Sborník z konference MORAVA 1918 | url = https://is.muni.cz/repo/1570777/Znaky_Moravy_a_Slezska.pdf | publisher = KEY Publishing s.r.o. | location = Ostrava | chapter = | pages = 58–73 | isbn = 978-80-7418-316-4 | language = cs | year = 2019 }}</ref>]] Vexillum Moraviense hunc statum non nactum est nisi annis MMII–MMIII, cum insignia et vexilla regionibus hodiernis assignata sunt, dimidio saeculo post abolitione systematis [[Provincia|provincialis]] et introductionem systematis [[Regio|regionalis]].<ref>{{cite web | title = Zákon č. 280/1948 Sb. Zákon o krajském zřízení | url = https://www.zakonyprolidi.cz/cs/1948-280#oddil1 | language = cs | accessdate = 2026-07-22 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20250211142519/https://www.zakonyprolidi.cz/cs/1948-280/#oddil1 | archivedate = 2025-02-11 }}</ref> Hoc vexillum in partem superiorem vexillorum regionum Vysočinae, Moraviae Meridionalis, Olomucensis et Zlìnensis, necnon in partem superiorem vexillorum regionum Pardubicensis et Moravico-Silesiae incorporatur. Vexillum caeruleum est; in medio campo caeruleo est aquila scaccata, alis albis et rubris, corona et armis aureis ornata.<ref>{{cite book | title = Historie, moravské barvy a moravská vlajka | url = https://www.mvcr.cz/clanek/historie-moravske-barvy-a-moravska-vlajka.aspx | publisher = Ministerstvo vnitra ČR | year = 2013 | language = cs }}</ref> Etiam hoc modo ineunte [[Martius|Martio]] anni MMXXIII a grege Legumlatrorum [[Parlamentum|Parlamenti]] [[Cechia|rei publicae Bohemicae]] in rogatione propositum est, quae consilium insignium et vexillorum regionalium codificaret.<ref>{{cite web | title = Návrh poslanců Radka Vondráčka, Pavla Blažka, Petra Gazdíka, Lucie Šafránkové, Mariana Jurečky, Vlastimila Válka a dalších na vydání zákona o zemských znacích a vlajkách | url = https://www.psp.cz/sqw/text/orig2.sqw?idd=225139 | language = cs}}</ref> Rogatio paulatim in ordine rerum agendarum complurium sessionum Camerae Deputatōrum inclusa est, sed ibi non disputata est. Rogatio, a Radeko Vondráček, legato, die XXII Ianuarii anno MMXXVI iterum proposita, non praescribit fines historicos regionum insignibus regionalibus notandos esse, sicut in rogatione priore statutum erat.<ref>{{cite web | title = Parlament České republiky. Poslanecká sněmovna. 10. volební období. 87/0. Návrh poslance Radka Vondráčka na vydání zákona o zemských znacích a vlajkách | url = https://www.psp.cz/sqw/text/orig2.sqw?idd=267037 | language = cs }}</ref> Rogatio insignia et vexilla regionalia in legem aperte sancit, praescribens ut forma eorum ad insigne nationale conformetur, et cuilibet permittit ut iis utatur. Una tantum condicio est ut debita cum reverentia tractentur.<ref>{{cite web | title = ODok Portál. Zákon o zemských znacích a vlajkách | url = https://odok.gov.cz/portal/veklep/material/KORNDQQNALEE/ | language = cs }}</ref> == Historia vexilli moravici == === Historia antiquissima === [[File:Nejstarší dochované barevné vyobrazení znaku markraběcí Moravy, hrad Gozzoburg v Kremži.jpeg|thumb|Vetustissima depictio colorata insignis marchionatus Moraviae]] Historia vexilli moravici – vel, accuratius, insignis moravici (quod, dissimile vexillo, perpetuo in alveo affigitur) – dives et varia est, quae saeculo tertio decimo coepit, cum rationes inter [[Bohemia|Bohemiam]] et Moraviam ordinabantur ad [[Monarchia|monarchiam]] centralizatam a [[Premyslidae|Premyslidis]] ultimis constituendam. Primum mentio vexilli moravici colorumque eius invenitur in [[Annales|chronica]] Ottocari Styriae, quae ad finem saeculi duodecimi et initium saeculi quarti decimi pertinet. Haec est [[narratio]] [[Proelium|proelii]] Kressenbrunnensis, quod die XII [[Iulius|Iulii]] anno MCCLX factum est. Insignia Bohemiae et Moraviae in chronica [[Bela IV (rex Hungariae)|Belae IV]] a Iindrico Preisslero, [[Comes|comite]] castrorum eius, vive describuntur. Prae [[Exercitus|exercitu]] bohemico progrediente ducebat [[Ottocarus II (rex Bohemiae)|Ottocarus II]], prope quem vexillum fluitabat, [[Leo|leone]] [[Albus|albo]] in velluto rubro insigni, et iuxta eum alterum vexillum, quod formam aquilae moravicae quadratam rubro et albo coloribus monstrabat.<ref name="Znaky a prapory v kronice Ottokara Štýrského" /><ref>{{Cite web |title=Ottokars Österreichische Reimchronik (MGH Deutsche Chroniken V,1) |url=http://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb00000779/images/index.html?id=00000779&groesser=&fip=193.174.98.30&no=&seite=226 |accessdate=2016-07-07}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ottokar von Steiermark: 'Steirische Reimchronik' |url=http://www.handschriftencensus.de/werke/602 |publisher=www.handschriftencensus.de |accessdate=2017-08-19 }}</ref> ''Hern Dietrich Spatzmanen'' ''sach man die banier leiten:'' ''in einem rȏten samît breiten'' ''was gewohrt ein lewe wîz.'' ''ouch heten ir baniere flîz,'' (Etiam illi suas vexilla habebant,) '''''die von Merhaeren wârn''':'' (qui ex Moravia venerunt:) '''''ein geschâchzabelten arn''''' (Aquila scaccata) '''''von rȏter und von wîzer varbe''''' (rubro et albo picta) '''''sach man ob in begarbe''''' (super eos plane conspicue) '''''waejen von dem winde.''''' (in vento fluitabat.)<ref>{{cite web | title = Nejstarší zmínka o praporu Moravy v kronice Ottokara Štýrského | url = http://moravskaorlice.blogspot.com/2014/09/nejstarsi-zminka-o-praporu-moravy-v.html | language = cs}}</ref> Postea, colores vexilli ex coloribus armorum derivati sunt.<ref name="Odborné vexilologické stanovisko" /> Ex regno Ottocari II, [[titulus]] margravi Moraviae repraesentatur aquila argentea et rubra scaccata, [[Coronatio|corona]] aurea et unguibus aureis ornata, ad dextram versa, in [[Scutum|scuto]] caeruleo posita.<ref name="vojtisek21">{{cite book | last=Vojtíšek | first=Václav | title=Naše státní znaky (staré a nynější) | publisher=Vesmír | place=Pragae | year=1921 | page=21 | language=Czech}}</ref><ref name="Pícha - O klenotu znaku moravského markraběte">{{cite news | last = Pícha | first = František | title = O klenotu znaku moravského markraběte | url = | publisher = | location = Brno | booktitle = Genealogické a heraldické informace 2010: Moravská genealogická a heraldická společnost, o. s. 2011 | volume = 15 (30) | year = 2011 | číslo = | počet_stran = 174 | pages = 7-32 | isbn = | language = česky }}</ref> Veterrima aquilae scaccatae effigies in Gozzoburg invenitur. [[Pictura|Picturae]] in aula arcis localis [[Cremisa (urbs)|Cremsensis]] non post annum circiter MCCLXX (MCCLXIX) pictae sunt, aut cum nuper aedificata capella Sanctae Catharinae (MCCLXVII) coniunguntur; utroque casu, post annum MCCLXII factae sunt. In aula insignes armorum Bohemiae, Moraviae, [[Austria|Austriae]] et [[Styria|Styriae]] apparent, sed insignia [[Carinthia|Carinthiae]] et [[Carniola|Carniolae]], quae Ottocarus II anno MCCLXIX hereditate accepit, absunt.<ref name="Pícha, Krejčík - Gozzoburg">{{cite news | last = Krejčík | first = Tomáš | last2 = Pícha | first2 = František | title = Český a moravský znak ve znakové galerii v Gozzoburgu v Kremsu | location = Brno | booktitle = Genealogické a heraldické informace 2008 : Moravská genealogická a heraldická společnost, o. s. 2009 | volume = 13 (28) | year = 2009 | pages = 49-57 | issn = 0862-8963 | language = Czech }}</ref> [[File:Jošt Moravský, též Lucemburský -.jpg|thumb|left|Margravius [[Iodocus a Moravia]], vexillum aquila Moravica quadratim alba et rubra in Codice Gelnhausenensi (saeculo XIV/XV).]] Aquila scaccata insigne Moraviae terrae habetur saltem ex tempore [[Domus Luxemburgica|Luxemburgense]].<ref name="Adamová">{{cite book | last = Adamová | first = Karolina | title = K heraldické výzdobě Staroměstské mostecké věže. Právně historický pohled, in: Pražský sborník historický | publisher = Panorama | location = Praha | volume = 15 | year = 1982 | pages = 44–62 | language = cs }}</ref> Una ex antiquissimis [[Imago|imaginibus]] notis vexilli aquila moravica insignis est illa in [[Codex|Codice]] Gelnhausen, quae imaginem margravi Moraviae [[Iodocus a Moravia|Iodocum]] monstrat, qui vexillum caeruleum tenet, aquila moravica in campo albo et rubro scaccato, cum corona flava et armis flavis (ut par est, sine scuto).<ref name="ruzek22" /> [[Codicologia|Codex]] scriptus est aliquando inter ultimum tertium saeculi quarti decimi et primum tertium saeculi quinti decimi.<ref>{{cite web | title = Gelnhausenův kodex (kodex A) - právní kniha. Jošt Lucemburský s moravským praporem v Jihlavské právní knize z roku 1407 na foliu 63r. | url = http://www.manuscriptorium.com/apps/index.php?direct=record&pid=AIPDIG-SOAJ__MESTSKASPRAV0TBA6E4-cs#search | language = cs }}</ref><ref>{{cite web | title = Jihlavský archiv ukázal své nejvzácnější dokumenty, jinak nepřístupné | url = https://jihlava.idnes.cz/vzacne-dokumenty-jihlavskeho-archivu-dx1-/jihlava-zpravy.aspx?c=A121101_143951_jihlava-zpravy_mv | language = cs }}</ref> [[Charta]] armorum Romanorum Imperatoris [[Fridericus III|Friderici III]], data VII [[December|Decembris]] anno MCDLXII, quod, a [[Henricus|Henrico]] de Lippa, capitanei [[Provincia|terrae]] Moraviae et [[Marescalcus|marescalci]] [[Regnum Bohemiae|Regni Bohemiae]], ex incepto statuum moravorum editum est, documentum fuit quod, sub regno [[Georgius Podiebradensis|Georgii Podiebradensis]], primigenium colorem argenteum aquilae moravicae mutavit, quod campos argenteos tessellaturae in aureos mutavit, atque ita novum statuum insigne creavit (''color albus in glaucum sive aureum transmutetur'': color albus in flavum vel aureum mutatus est).<ref name="vojtisek222">{{cite book | last = Vojtíšek | first = Václav | title = Naše státní znaky (staré a nynější) | publisher = Vesmír | location = Praha | pages = 22 | language = cs | year = 1921 }}</ref><ref name="Alexius Habrich, Iura primaeva Moraviae2">{{cite web | last = Habrich | first = Alexius (ed.) | title = Iura primaeva Moraviae | url = https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10542951_00038.html | location = Brno | pages = 38–42 | language = la | year = 1781 }}</ref><ref name="Josef Kalousek, Archiv český2">{{cite web | last = Kalousek | first = Josef (ed.) | title = Archiv český čili staré písemné památky české i moravské, svazek X | url = https://sources.cms.flu.cas.cz/src/index.php?s=v&action=jdi&cat=10&bookid=800&page=273&action_button.x=0&action_button.y=0 | location = Praha | pages = 273–274 | language = la | year = 1890 }}</ref><ref name="Berthold Bretholz2">{{cite book | last = Bretholz | first = Berthold | title = Das mährische Landesarchiv, Seine Geschichte, seine Bestände | location = Brno | pages = 124 | language = de la | year = 1908 }}</ref> [[Editio|Publicatio]] huius diplomae exemplum est interventionis in res internas terrarum bohemicarum, cum Fridericus III, ut Romanorum Imperator, eam statibus Moravicis concesserit. Tamen Moravia [[Regio|pars]] Coronae regni Bohemiae erat et, secundum leges a [[Carolus IV (imperator)|Carolo IV]] latas, rex [[Sacrum Romanum Imperium|Sacri Romani Imperii]] nullam potestatem habebat talis [[Consilium|consilii]] capiendi, cum Moraviae res sub directa potestate Regis regni Bohemiae esset.<ref name="starha92">{{cite web | last = Štarha | first = Ivan | title = Historie, moravské barvy a moravská vlajka, in: Veřejná správa | url = https://www.mvcr.cz/clanek/historie-moravske-barvy-a-moravska-vlajka.aspx | year = 2013 | pages = 8–9 | language = cs }}</ref> Ex prospectu historico, plures versiones vexillorum Moravicorum exstiterunt, quae simul duabus aut tribus coloribus ex insignibus provincialibus derivatis adhibebantur, praesertim saeculo undevicesimo.<ref name="hlinomaz167">''Ke státní a zemské symbolice českého státu v období 1526–1918'', s. 167.</ref> [[File:Slavobrána postavená v Kuníně v roce 1845 u příležitosti návštěvy arcivévody Františka Karla, kolorovaná litografie.png|thumb|Porta caerimonialis Kunini anno MDCCCXLV exstructa ad visitationem Archducis Francisci Caroli commemorandam. Relatio eius temporis describit vexilla bicolora, nigrum et flavum et rubrum et album, in turribus vexata, tamquam colores et Austriacos et Moravicos provinciales.]] Initio saeculi undevicesimi, Moravia erat regio non [[Autonomia|autonoma]], quae ab anno MDCCCIV pars [[Imperium Austriacum|Imperii Austriaci erat]], quod paulo ante finalem collapsum [[Sacrum Romanum Imperium|Sacri Romani Imperii]] constitutum erat. Erat una ex finibus regiae dicatis, quae a praeside provinciali [[Gubernator|gubernabatur]]. Regulis a regimine centrali [[Vindobona|Vindobonae]] edictis tenebatur. Ex [[Tempus|tempore]] priore pauca indicia sunt usus colorum provincialium moravicorum. Imperator Moraviae [[dux]] erat, et cum titulus margravius unus tantum ex multis quos tenebat esset, ei certam imaginem visualem non requirebat. Quapropter, per paene totam primam partem saeculi undevicesimi, colores provinciales non eandem significationem habebant quam a medio illius saeculi deinceps habuerunt. Potestates [[Corpus|corporum]] administrativorum statuum provinciales finitae erant. Non habebant [[Auctoritas|auctoritatem]] nec repraesentandi nec repraesentari. [[Rectio|Gubernatio]] provincialis sui iuris potestates satis amplas nonnisi promulgatione [[Constitutio|Constitutionis]] Decembris anno MDCCCLXI accepit, post quam singulae provinciae suas constitutiones sanxerunt. Tamen, neque hae neque ullum aliud instrumentum minoris [[vis]] legitimae colores vel vexilla provincialia designaverunt. Quamquam hae notiones saeculo undevicesimo exstiterunt, vocabula inania erant, id est, iure nec generaliter nec speciatim definita. Describendo igitur tempus ante annum MCMXVIII, non est rectum dicere "vexillum provinciale Marchionatus Moraviae fuisse bicolorem horizontalem flavam et rubram", cum in nullo instrumento [[Legalitas|legali]] ita definitum sit. Licetne simpliciter dicere "auctoritates provinciales rubrum et flavum ut colores provinciales inter annos MDCCCXLVIII et MCMXVIII adhibuisse", an, si iustificari potest, "ut vexillum provinciale Moraviae, magistratus provinciales bicolorem rubro et flavo inter annos MDCCCXLVIII et MCMXVIII adhibuerunt". [[File:Cockade of Moravia, the historical land of the Czech Republic, red-white-blue.svg|thumb|right|In Ludovici Ritteri Dictionariolo Pochtario Diurnariis et Colloquiis (titulo Bohemico "Kapesní slovníček novinářský a konverzační"), anno MDCCCLI edito, haec de coloribus cocardarum dicuntur: "''Cocarda est rosula aut fasciculus rotundus qui in [[Petasus|petaso]] aut [[paenula]] geritur, qui certam [[Mens|mentem]], [[Natio|nationem]], unitatem, [[Congregatio|congregationem]], etc. significat. A [[Mulier|mulieribus]] gesta, in capillo aut in [[Mamma|pectore]] affigitur. Notae sunt insignes variorum motuum politicorum ab anno MDCCCXLVIII, praesertim Slavorum, '''rubri, albi et caerulei coloris''', deinde colores [[Niger (color)|nigro]]-rubro-flavi partis Germanicae et eius variae controversiae. Imperialis Austriaca, quam exercitus hic gerit, nigra et flava est, Bohemica et Polonica alba et rubra, '''Moraviensis vel etiam Bohemico-Moraviensis, deinde Slavica meridionalis, similis Slavicae'''. Cocarda Rusinorum flava et caerulea est; Hungarorum et Polonorum revolutionariorum rubra, alba et viridis; Prussica nigra et alba est, et sic deinceps. Pragae, omnes cocardae privatae sine ulla exceptione ab anno MDCCCXLVIIII interdictae sunt.''".]] Absentia ullius praescripti legis explicat cur vexilla provincialia in scriptis huius aetatis variis modis depingantur. Plerumque auctor ea ex paucis vexillis reapse notis et regulis heraldicis, quae ad insignia pertinentia pertinent, derivabat. Quaestio peculiaris in Moravia saeculo undevicesimo fuit quod insigne moraviense duabus formis exstabat. Descriptio eius historica et publice agnita insignium [[Imperium|imperialium]] – qui per saecula in usu fuerant – erat aquila argentea et rubra alternis coloribus picta, cum corona et armis aureis, in scuto caeruleo posita. Tamen, auctoritas ab imperatore Friderico III concessa in [[Diploma|diplomate]] die 7 Decembris 1462 edito, ut aquila scaccata aurea et rubra adhiberetur – quamquam haec compositio in usu non recepta est – adduxit, Postquam diploma in notitiam procuratorum administrationis provincialis Moravicae ad finem saeculorum XVIII et XIX pervenit – praesertim ab annis 1830 et 1840 – hoc ad auctos conatus administrationis provincialis adnotavit ut agnitio diplomatis ab imperatore impetraretur. Et quamquam usus eius non publice agnitus est usque ad annum MCMXV, complures sententiae a [[Magistratus|magistratibus]] Vindobonensibus editae significabant eos non adversari usu exemplaris aureo et rubro scaccatim dispositi in aquila. Quaestio igitur per saeculum undevicesimum fuit, utrum diploma valida, sed publice irrita, Friderici III praevaluerit insigni Moraviae terrae, quod usu historico probatum et confirmatum erat. Quaestio de coloribus provincialibus, ad quam pertinebat quaestio de forma vexilli provincialis (futuri), naturaliter a diversis sententiis de recto (valido) insigne provinciali affecta est.<ref name="Pícha - Moravské barvy a vlajky v revolučním roce 1848">{{cite book | last = Pícha | first = František | title = Moravské barvy a vlajky v revolučním roce 1848, in: Genealogické a heraldické informace 2017 : Moravská genealogická a heraldická společnost, o. s. 2018 | location = Brno | volume = 22 (37) | year = 2018 | pages = 40–41 | isbn = | language = cs }}</ref> Secundum quosdam auctores, vexillum Moravicum album, rubrum, caeruleumque est, fasciis horizontalibus eo ordine.<ref name="brozek50">{{cite book | last = Brožek | first = Aleš | title = Lexikon vlajek a znaků zemí světa | publisher = Kartografie | location = Praha | year = 2003 | pages = 50 | isbn = 8070117761 | language = cs }}</ref> Haec colorum coniunctio saeculo undevicesimo symbolum erat [[Civitas|civium]] moravicorum [[Patria|patriam]] [[Amor|amantium]]. <gallery> File:Modrobílá historická vlajka Moravy (1611).png|Vexillum historicum caeruleo et albo, memoratum iuxta vexillum caeruleum insigne provinciale Moraviae gerens ("''insigne provinciale eiusdem marchionatus''") in nuntiis anni MDCXII, qui adventum [[Praga|Pragam]] et [[Coronatio|coronationem]] [[Rex|regis]] [[Matthias (imperator)|Mathiae II]] describunt. File:Red-white historical flag of Moravia (from the first half of the 19th century to the beginning of the 20th century).svg|Compositio colorum rubrorum et alborum, quae usque ad ineuntem saeculum vicesimum adhibita est. File:Red-white-blue historical flag of Moravia (from the middle of the 19th century to the beginning of the 20th century).svg|Tricolōr ruber, albus, caeruleusque, qui adhibitus est in secunda parte saeculi undevicesimi et in initio saeculi vicesimi.<ref name="Jan Havelka">{{Cite journal | last = Havelka | first = Jan | title = Erb a zemské barvy markkrabství moravského | journal = Komenský | access-date = 2015-12-15 | year = 1880 | number = 29 | pages = 454–455 | url = http://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=uiug.30112042804044;view=1up;seq=463 | language = cs}}</ref><ref name="Orlice, časopis politický">{{Cite journal | title = O barvách praporů (8. 9. 1888) | journal = Orlice, časopis politický | location = Telč | year = 1888 | number = 19 | pages = Příloha Orlice k číslu 19 | language = cs}}</ref> File:Red-yellow historical flag of Moravia (from the middle of the 19th century or from the 2nd half of the 19th century to the beginning of the 20th century).svg|Vexillum bicolore rubrum et flavum. Aliud ex vexillis historicis Moraviae a secunda parte saeculi undevicesimi et ineunte saeculo vicesimo. </gallery> == Vexillum moravicum inter vexilla regionalia == [[File:Moravská orlice.jpg|thumb|right|Vexillum historicum Moraviae]] <gallery> File:Flag of Pardubice Region.svg|Vexillum Regionis Pardubiensis File:Flag of Vysocina Region.svg|Vexillum Regionis Vysočinae File:Flag of Olomouc Region.svg|Vexillum Regionis [[Olomucium|Olomucensis]] File:Flag of Moravian-Silesian Region.svg|Vexillum Regionis Moravico-Silesiae File:Flag of Zlin Region.svg|Vexillum Regionis Zlinensis </gallery> === Vexillum caeruleum aquila moravica insignis === Relatio vexillologica de vexillo moravico, quae submissa est [[Kalendae|Kalendis]] [[Iunius|Iuniis]] MMXIII per peritos Subcommissionis de [[Scientia heraldica|Heraldica]] et Vexillologia Camerae deputatōrum Parlamenti rei publicae Bohemicae (subcommissionis Commissionis de scientia, educatione, cultura, iuventute et educatione physica) – Zbyšek Svoboda, Pavel Fojtík, Petr Exner et Praeses Societatis Vexillologicae Bohemicae, Jaroslav Martykán, vexillum et insignia Moraviae, in vetustissima forma sua quae in monumentis invenitur, habentur historice aptissima, scilicet campum caeruleum gerentia aquilam scaccatorum alborum et rubrorum.<ref name="Odborné vexilologické stanovisko" /> == Nexūs externi == {{CommuniaCat|Flags of Moravia|Vexillum Moraviae}} * [https://moravskavlajka.blogspot.com/ Moravská vlajka] == Notae == <references/> [[Categoria:Moravia]] [[Categoria:Vexilla]] 9nsj5r33vs9q8ckct6oyzglk06yfvj3 0 326936 3975836 3974827 2026-07-30T20:25:03Z Andrew Dalby 1084 3975836 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Petrus Morwen}},<ref>Fons nominis Latini: </ref> vulgo ''Peter Morwen'' seu ''Morwyng'' (natus anno circiter 1530; anno fere 1573 mortuus) fuit interpres textuum Latinorum necnon Hebraicorum. In [[comitatus Lincolniensis|comitatu Lincolniensi]] natus, [[Oxonia]]e eruditus, ibi socius [[Collegium Magdalenae (Oxonia)|Collegii Magdalenae]] anno [[1552]] electus est, sed anno insequenti eiectus est iussu episcopi [[Stephanus Gardiner|Stephani Gardiner]] reginae [[Maria I (regina Angliae)|Mariae]] ministri. Deinde inter eos qui [[exsul Marianus|exsules Mariani]] nuncupantur [[Germania]]m petivit. Anno [[1560]], [[Elizabetha I (regina Angliae)|Elizabetha I]] iam regina, in Angliam reditus est capellanusque factus est anno fere [[1567]] [[Thomas Bentham|Thomae Bentham]] episcopi [[Lichfildia|Lichfeldensis]]. Lichfildiae anno [[1573]] ineunte mortuum esse censetur quia successor beneficio eius Lichfeldensi mense Martio 1573 promotus erit. == Opera == ; Versiones * 1558, ''{{safesubst:creanda/m|en|Josippon|Iosephus Hebraicus|t=2026-07-30 20:25:01}}'' e versione {{safesubst:creanda/m|en|Sebastian Munster|Sebastianus Munsterus|Sebastiani Munsteri|t=2026-07-30 20:25:01}} : ''A compendious and most marueilous Historie of the latter times of the Jewes common weale''; editiones posteriores 1561, 1575 * 1559, [[Conradus Gesnerus|Conradi Gesneri]] ''[[De remediis secretis|Thesaurus Euonymi Philiatry de remediis secretis]]'' : ''The Treasure of Euonymus, conteyninge the wonderfull hid secretes of nature''; [https://archive.org/details/b30335000_0001/ Textus partim manu scriptus]; [https://archive.org/details/b30335000/ aliud exemplar imperfectum]; [https://web.archive.org/web/20211205164043/https://ota.bodleian.ox.ac.uk/repository/xmlui/handle/20.500.12024/A01662 editio interretialis] ** 1565 : ''A new booke of destillatyon of waters, called the Treasure of Euonymus ...''; [https://archive.org/details/b30334998_0002/page/n1/mode/2up Textus sine indice]; [https://archive.org/details/b30334998_0001 aliud exemplar sine indice]; [https://archive.org/details/bim_early-english-books-1475-1640_a-new-booke-of-destillat_gesner-conrad_1565 aliud aegre legibile sed cum indice rerum] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Sidney Lee, "Morwen, Morwent, or Morwinge, Peter (1530?–1573?)" (1894) in {{DNB}} * J. Andreas Löwe, "Morwen, Peter (d. 1573?)" (2004) in {{ODNB}} * Vanita Neelakanta, ''Retelling the Siege of Jerusalem in Early Modern England''. Newark: University of Delaware Press, 2019 (vide cap. 1) {{Anni vitae|saeculo 16|1582|Morwen, Petrus}} [[Categoria:Interpretes Latino-Anglici]] [[Categoria:Exsules Mariani]] no0909nfysp4dzyjdqwko4m1xew0bdc 3975837 3975836 2026-07-30T20:26:06Z Andrew Dalby 1084 [[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Clerici Angliae]] 3975837 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Petrus Morwen}},<ref>Fons nominis Latini: </ref> vulgo ''Peter Morwen'' seu ''Morwyng'' (natus anno circiter 1530; anno fere 1573 mortuus) fuit interpres textuum Latinorum necnon Hebraicorum. In [[comitatus Lincolniensis|comitatu Lincolniensi]] natus, [[Oxonia]]e eruditus, ibi socius [[Collegium Magdalenae (Oxonia)|Collegii Magdalenae]] anno [[1552]] electus est, sed anno insequenti eiectus est iussu episcopi [[Stephanus Gardiner|Stephani Gardiner]] reginae [[Maria I (regina Angliae)|Mariae]] ministri. Deinde inter eos qui [[exsul Marianus|exsules Mariani]] nuncupantur [[Germania]]m petivit. Anno [[1560]], [[Elizabetha I (regina Angliae)|Elizabetha I]] iam regina, in Angliam reditus est capellanusque factus est anno fere [[1567]] [[Thomas Bentham|Thomae Bentham]] episcopi [[Lichfildia|Lichfeldensis]]. Lichfildiae anno [[1573]] ineunte mortuum esse censetur quia successor beneficio eius Lichfeldensi mense Martio 1573 promotus erit. == Opera == ; Versiones * 1558, ''{{safesubst:creanda/m|en|Josippon|Iosephus Hebraicus|t=2026-07-30 20:25:01}}'' e versione {{safesubst:creanda/m|en|Sebastian Munster|Sebastianus Munsterus|Sebastiani Munsteri|t=2026-07-30 20:25:01}} : ''A compendious and most marueilous Historie of the latter times of the Jewes common weale''; editiones posteriores 1561, 1575 * 1559, [[Conradus Gesnerus|Conradi Gesneri]] ''[[De remediis secretis|Thesaurus Euonymi Philiatry de remediis secretis]]'' : ''The Treasure of Euonymus, conteyninge the wonderfull hid secretes of nature''; [https://archive.org/details/b30335000_0001/ Textus partim manu scriptus]; [https://archive.org/details/b30335000/ aliud exemplar imperfectum]; [https://web.archive.org/web/20211205164043/https://ota.bodleian.ox.ac.uk/repository/xmlui/handle/20.500.12024/A01662 editio interretialis] ** 1565 : ''A new booke of destillatyon of waters, called the Treasure of Euonymus ...''; [https://archive.org/details/b30334998_0002/page/n1/mode/2up Textus sine indice]; [https://archive.org/details/b30334998_0001 aliud exemplar sine indice]; [https://archive.org/details/bim_early-english-books-1475-1640_a-new-booke-of-destillat_gesner-conrad_1565 aliud aegre legibile sed cum indice rerum] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Sidney Lee, "Morwen, Morwent, or Morwinge, Peter (1530?–1573?)" (1894) in {{DNB}} * J. Andreas Löwe, "Morwen, Peter (d. 1573?)" (2004) in {{ODNB}} * Vanita Neelakanta, ''Retelling the Siege of Jerusalem in Early Modern England''. Newark: University of Delaware Press, 2019 (vide cap. 1) {{Anni vitae|saeculo 16|1582|Morwen, Petrus}} [[Categoria:Interpretes Latino-Anglici]] [[Categoria:Exsules Mariani]] [[Categoria:Clerici Angliae]] h8xlc3if31trasl8tc2221ppybhyazz 3975838 3975837 2026-07-30T20:26:35Z Andrew Dalby 1084 [[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Scriptores Angliae]] 3975838 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Petrus Morwen}},<ref>Fons nominis Latini: </ref> vulgo ''Peter Morwen'' seu ''Morwyng'' (natus anno circiter 1530; anno fere 1573 mortuus) fuit interpres textuum Latinorum necnon Hebraicorum. In [[comitatus Lincolniensis|comitatu Lincolniensi]] natus, [[Oxonia]]e eruditus, ibi socius [[Collegium Magdalenae (Oxonia)|Collegii Magdalenae]] anno [[1552]] electus est, sed anno insequenti eiectus est iussu episcopi [[Stephanus Gardiner|Stephani Gardiner]] reginae [[Maria I (regina Angliae)|Mariae]] ministri. Deinde inter eos qui [[exsul Marianus|exsules Mariani]] nuncupantur [[Germania]]m petivit. Anno [[1560]], [[Elizabetha I (regina Angliae)|Elizabetha I]] iam regina, in Angliam reditus est capellanusque factus est anno fere [[1567]] [[Thomas Bentham|Thomae Bentham]] episcopi [[Lichfildia|Lichfeldensis]]. Lichfildiae anno [[1573]] ineunte mortuum esse censetur quia successor beneficio eius Lichfeldensi mense Martio 1573 promotus erit. == Opera == ; Versiones * 1558, ''{{safesubst:creanda/m|en|Josippon|Iosephus Hebraicus|t=2026-07-30 20:25:01}}'' e versione {{safesubst:creanda/m|en|Sebastian Munster|Sebastianus Munsterus|Sebastiani Munsteri|t=2026-07-30 20:25:01}} : ''A compendious and most marueilous Historie of the latter times of the Jewes common weale''; editiones posteriores 1561, 1575 * 1559, [[Conradus Gesnerus|Conradi Gesneri]] ''[[De remediis secretis|Thesaurus Euonymi Philiatry de remediis secretis]]'' : ''The Treasure of Euonymus, conteyninge the wonderfull hid secretes of nature''; [https://archive.org/details/b30335000_0001/ Textus partim manu scriptus]; [https://archive.org/details/b30335000/ aliud exemplar imperfectum]; [https://web.archive.org/web/20211205164043/https://ota.bodleian.ox.ac.uk/repository/xmlui/handle/20.500.12024/A01662 editio interretialis] ** 1565 : ''A new booke of destillatyon of waters, called the Treasure of Euonymus ...''; [https://archive.org/details/b30334998_0002/page/n1/mode/2up Textus sine indice]; [https://archive.org/details/b30334998_0001 aliud exemplar sine indice]; [https://archive.org/details/bim_early-english-books-1475-1640_a-new-booke-of-destillat_gesner-conrad_1565 aliud aegre legibile sed cum indice rerum] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Sidney Lee, "Morwen, Morwent, or Morwinge, Peter (1530?–1573?)" (1894) in {{DNB}} * J. Andreas Löwe, "Morwen, Peter (d. 1573?)" (2004) in {{ODNB}} * Vanita Neelakanta, ''Retelling the Siege of Jerusalem in Early Modern England''. Newark: University of Delaware Press, 2019 (vide cap. 1) {{Anni vitae|saeculo 16|1582|Morwen, Petrus}} [[Categoria:Interpretes Latino-Anglici]] [[Categoria:Exsules Mariani]] [[Categoria:Clerici Angliae]] [[Categoria:Scriptores Angliae]] dasi8e2frwew8fl0i53v0gcrrnzuitm 3975839 3975838 2026-07-30T20:29:06Z Andrew Dalby 1084 3975839 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Petrus Morwen}},<ref>Fons nominis Latini: </ref> vulgo ''Peter Morwen'' seu ''Morwyng'' (natus anno circiter 1530; anno fere 1573 mortuus) fuit interpres textuum Latinorum necnon Hebraicorum. In [[comitatus Lincolniensis|comitatu Lincolniensi]] natus, [[Oxonia]]e eruditus, ibi socius [[Collegium Magdalenae (Oxonia)|Collegii Magdalenae]] anno [[1552]] electus est, sed anno insequenti eiectus est iussu episcopi [[Stephanus Gardiner|Stephani Gardiner]] reginae [[Maria I (regina Angliae)|Mariae]] ministri. Deinde inter eos qui [[exsul Marianus|exsules Mariani]] nuncupantur [[Germania]]m petivit. Anno [[1560]], [[Elizabetha I (regina Angliae)|Elizabetha I]] iam regina, in Angliam reditus est. Capellanus anno fere [[1567]] factus est [[Thomas Bentham|Thomae Bentham]] episcopi [[Lichfildia|Lichfeldensis]]. Lichfildiae anno [[1573]] ineunte mortuum esse censetur quia successor beneficio eius Lichfeldensi mense Martio 1573 promotus erit. == Opera == ; Versiones * 1558, ''{{safesubst:creanda/m|en|Josippon|Iosephus Hebraicus|t=2026-07-30 20:25:01}}'' e versione {{safesubst:creanda/m|en|Sebastian Munster|Sebastianus Munsterus|Sebastiani Munsteri|t=2026-07-30 20:25:01}} : ''A compendious and most marueilous Historie of the latter times of the Jewes common weale''; editiones posteriores 1561, 1575 * 1559, [[Conradus Gesnerus|Conradi Gesneri]] ''[[De remediis secretis|Thesaurus Euonymi Philiatry de remediis secretis]]'' : ''The Treasure of Euonymus, conteyninge the wonderfull hid secretes of nature''; [https://archive.org/details/b30335000_0001/ Textus partim manu scriptus]; [https://archive.org/details/b30335000/ aliud exemplar imperfectum]; [https://web.archive.org/web/20211205164043/https://ota.bodleian.ox.ac.uk/repository/xmlui/handle/20.500.12024/A01662 editio interretialis] ** 1565 : ''A new booke of destillatyon of waters, called the Treasure of Euonymus ...''; [https://archive.org/details/b30334998_0002/page/n1/mode/2up Textus sine indice]; [https://archive.org/details/b30334998_0001 aliud exemplar sine indice]; [https://archive.org/details/bim_early-english-books-1475-1640_a-new-booke-of-destillat_gesner-conrad_1565 aliud aegre legibile sed cum indice rerum] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Sidney Lee, "Morwen, Morwent, or Morwinge, Peter (1530?–1573?)" (1894) in {{DNB}} * J. Andreas Löwe, "Morwen, Peter (d. 1573?)" (2004) in {{ODNB}} * Vanita Neelakanta, ''Retelling the Siege of Jerusalem in Early Modern England''. Newark: University of Delaware Press, 2019 (vide cap. 1) {{Anni vitae|saeculo 16|1582|Morwen, Petrus}} [[Categoria:Interpretes Latino-Anglici]] [[Categoria:Exsules Mariani]] [[Categoria:Clerici Angliae]] [[Categoria:Scriptores Angliae]] 90rw1j3ntyitxtbnqmjyyko8krwlzdk 3975840 3975839 2026-07-30T20:48:12Z Andrew Dalby 1084 3975840 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Petrus Morwen}},<ref>Fons nominis Latini: </ref> vulgo ''Peter Morwen'' seu ''Morwyng'' (natus anno circiter 1530; anno fere 1573 mortuus) fuit interpres textuum Latinorum. In [[comitatus Lincolniensis|comitatu Lincolniensi]] natus, [[Oxonia]]e eruditus, ibi socius [[Collegium Magdalenae (Oxonia)|Collegii Magdalenae]] anno [[1552]] electus est, sed anno insequenti eiectus est iussu episcopi [[Stephanus Gardiner|Stephani Gardiner]] reginae [[Maria I (regina Angliae)|Mariae]] ministri. Deinde inter eos qui [[exsul Marianus|exsules Mariani]] nuncupantur [[Germania]]m petivit. Anno [[1560]], [[Elizabetha I (regina Angliae)|Elizabetha I]] iam regina, in Angliam reditus est. Capellanus anno fere [[1567]] factus est [[Thomas Bentham|Thomae Bentham]] episcopi [[Lichfildia|Lichfeldensis]]. Lichfildiae anno [[1573]] ineunte mortuum esse censetur quia successor beneficio eius Lichfeldensi mense Martio 1573 promotus erit. Duas versiones e textibus Latinis (ambo [[Basilea]]e satis recenter editis) confecit Londiniique divulgari iussit. == Opera == ; Versiones * 1558, ''{{safesubst:creanda/m|en|Josippon|Iosephus Hebraicus|t=2026-07-30 20:25:01}}'' e versione {{safesubst:creanda/m|en|Sebastian Munster|Sebastianus Munsterus|Sebastiani Munsteri|t=2026-07-30 20:25:01}} : ''A compendious and most marueilous Historie of the latter times of the Jewes common weale''. Londinii: Richard Jugge; [https://archive.org/details/bim_early-english-books-1475-1640_a-compendious-and-most-m_joseph-ben-gorion_1567 editio 1567]; [https://archive.org/details/bim_early-english-books-1475-1640_a-compendious-and-most-m_joseph-gorion_1575 editio 1575] * 1559, [[Conradus Gesnerus|Conradi Gesneri]] ''[[De remediis secretis|Thesaurus Euonymi Philiatry de remediis secretis]]'' : ''The Treasure of Euonymus, conteyninge the wonderfull hid secretes of nature''. Londinii: John Daye; [https://archive.org/details/b30335000_0001/ Textus partim manu scriptus]; [https://archive.org/details/b30335000/ aliud exemplar imperfectum]; [https://web.archive.org/web/20211205164043/https://ota.bodleian.ox.ac.uk/repository/xmlui/handle/20.500.12024/A01662 editio interretialis] ** 1565 : ''A new booke of destillatyon of waters, called the Treasure of Euonymus ...''; [https://archive.org/details/b30334998_0002/page/n1/mode/2up Textus sine indice]; [https://archive.org/details/b30334998_0001 aliud exemplar sine indice]; [https://archive.org/details/bim_early-english-books-1475-1640_a-new-booke-of-destillat_gesner-conrad_1565 aliud aegre legibile sed cum indice rerum] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Sidney Lee, "Morwen, Morwent, or Morwinge, Peter (1530?–1573?)" (1894) in {{DNB}} * J. Andreas Löwe, "Morwen, Peter (d. 1573?)" (2004) in {{ODNB}} * Vanita Neelakanta, ''Retelling the Siege of Jerusalem in Early Modern England''. Newark: University of Delaware Press, 2019 (vide cap. 1) {{Anni vitae|saeculo 16|1582|Morwen, Petrus}} [[Categoria:Interpretes Latino-Anglici]] [[Categoria:Exsules Mariani]] [[Categoria:Clerici Angliae]] [[Categoria:Scriptores Angliae]] hbhdf8fg0o8ga5kh9l67wfo0l19xhii 0 326937 3975842 3974969 2026-07-30T21:06:51Z Andrew Dalby 1084 /* Bibliographia */ 3975842 wikitext text/x-wiki {{In usu}} {{Capsa hominis Vicidata}} {{res|Ioannes Frampton}}<ref>Fons nominis Latini: </ref> ([[Wellae|Wellis]] [[comitatus Somersetensis]] anno circiter 1525 natus; anno 1581 mortuus) fuit mercator [[Bristolium|Bristoliensis]] [[Hispalis|Hispali]] morans, deinde et interpres textuum Hispanicorum. == Opera == ; A se composita ; Versiones * 1577, [[Nicolaus Monardes|Nicolai Monardes]] ''[[Simplicium medicamentorum ex novo orbe delatorum historia|Historia medicinal de las cosas que se traen de nuestras Indias Occidentales]]'' : ''Ioyfull newes out of the newe founde worlde''. Londinii (ex editione Hispanica 1565 versa) [https://search.wellcomelibrary.org/iii/encore/record/C__Rb1093319 citatio huius editionis] ** nova editio 1580 (ex editione Hispanica 1574 aucta) {{Google Books|OatkAAAAcAAJ}} ** nova editio 1596 [https://archive.org/details/mobot31753000810678 Textus] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Donald Beecher, "John Frampton of Bristol, trader and translator" in Carmine Di Biase, ed., ''Travel and translation in the early modern period'' (Amstelodami: Rodopi, 2006, ISBN 90-420-1768-6) pp. 103 sqq. * [[Stephanus Gaselee|Stephen Gaselee]], ed., ''Frampton's Monardes: Joyfull newes out of the newe founde worlde''. Londinii: Constable, 1925 * Tatjana Silec-Plessis, "[https://journals.openedition.org/cei/2748 De l’intérêt des marchands anglais pour les récits de voyageurs vénitiens vers les Indes occidentales à la fin du xvie siècle]" in Alessandra Stazzone, Georges Sidéris, edd., ''L’Italie et l’Orient: échanges, enjeux, regards croisés'' (''Cahiers d'études italiennes'' no. 21, 2015) pp. 185-196 * Jean Vanes, ''Documents Illustrating the Overseas Trade of Bristol in the Sixteenth Century''. Bristolii: Bristol Record Society, 1979; [https://archive.org/details/bristol-record-society-31/ Textus] * Jean Vanes, ''Education and apprenticeship in sixteenth-century Bristol''. Bristolii: Bristol Branch of the Historical Association, 1982; [https://bristolha.org/wp-content/uploads/2019/09/bha052.pdf Textus] * Lawrence C. Wroth, "An Elizabethan Merchant and Man of Letters" in ''Huntington Library Quarterly'' vol. 4 (1954) pp. 299-314 {{Anni vitae|1525|1581|Frampton, Ioannes}} [[Categoria:Mercatores]] [[Categoria:Scriptores Angliae]] [[Categoria:Interpretes Hispano-Anglici]] [[Categoria:Incarcerati]] qarcrmkeqhmfld0piorw4nzq9pg7p9c 0 327104 3975717 3975619 2026-07-30T12:47:25Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Fontes */ 3975717 wikitext text/x-wiki '''Arbogastes''' (mortuus mense septembri [[394]]) fuit [[magister militum]] et [[tutor]] imperatoris [[Valentinianus II|Valentiniani II]] qui [[Gallia|Galliam]] adversus Francos defendit. Anno 392 dissensione orta mortem voluntariam ementitus dominum suum necasse narratur. Post quae securitatis anxius [[Eugenius (imperator)|Eugeni]] [[Usurpatio|usurpationi]] manus dedit cui regnanti praecipuus socius fuit. Eugenio ad [[Aquileia|Aquileiam]] a [[Theodosius I|Theodosio I]] victo (pugna ad Frigidum rivum dicta) Arbogastes sibi ipse mortem conscivit. Origine [[Franci|Franca]] et [[Paganismus|paganus]]<ref>Paulinus, ''Vita Ambrosii'' 26 et 31. Orosius VII.35.12.</ref> erat. == De cursu honorum == Circa [[380]] fortasse comes rei militaris [[Gratianus|Gratiani]] imperatoris fuit qui certe eum adversus [[Gothi|Gothos]] [[Flavius Bauto|Bautonis]] legatum misit<ref>[[Zosimus (historicus)|Zosimus]] IV.33.1 [[Eunapius]] fr. 53.</ref>. Inter [[388]] et [[394]] Bautone mortuo magister militum Valentiniani II ac deinde usurpatoris Eugeni fuit, ad hanc dignitatem militum favore ob virtutem elatus<ref>Zosimus IV.53.1.</ref>. Theodosio duce expeditioni adversus [[Magnus Maximus|Magnum Maximum]] interfuit quem cepit<ref>[[Orosius]] VII.35.12</ref> et filium eius in Gallia profligavit<ref>Zosimus IV.47.1</ref>. Postea cum Valentiniano in Gallia mansit (sedes imperialis Viennae posita erat) et cum Francis pugnabat. Simul Francos circa se stipabat et principem Valentinianum parvi faciebat: ''clauso apud Viennam palatii aedibus principe Valentiniano paene infra privati modum redacto, militaris rei cura Francis satellitibus tradita, civilia quoque officia transgressa in coniurationem Arbogastis; nullusque ex omnibus sacramentis militiae obstrictis repperiebatur, qui familiari principis sermoni aut iussis obsequi auderet''<ref>[[Gregorius Turonensis]], ''[[Historia Francorum]]'' II.9. Cf Zosimus IV.53.1-2.</ref>. Valentinianus eum dimittere voluit sed Arbogastes iussum sprevit. Utrum spreta dignitate Valentininus II se ipse necarit an iussu Arbogastis clam interfectus sit non constat<ref>Zosimus IV.53-54. Iohannes Antiochensis fr. 187. Orosius VII.35.10-11.[[Sextus Aurelius Victor|Aurelius Victor]], ''[[Epitome de Caesaribus|Epitome]]'' 48.7.</ref>. Certe Arbogastes amicum Eugenium ad summam dignitatem promovit quocum partem occidentalem imperii regebat. Theodosius vero usurpationem probare noluit et exercitum contra eos duxit qui Arbogastem et Eugenium ad rivum Frigidum mense septembri anni 394 vicit et ducem Francum ad mortem voluntariam coegit<ref>Zosimus IV.58.6. Orosius VII.35.13-9. Iohannes Antiochensis fr. 187.</ref>. == Notae == <references /> == Fontes == *[[Corpus inscriptionum Latinarum|CIL]] [https://edh-www.adw.uni-heidelberg.de/edh/inschrift/HD018791 XIII.8262] *[[Gregorius Turonensis]], ''[[Historia Francorum]]'' *[[Orosius]], ''[[Historiae adversum paganos]]'' liber VII *[[Zosimus (historicus)|Zosimus]], ''[[Historia nova]]'' == Plura legere si cupis == *Brian Croke, "[https://www.jstor.org/stable/4435500 Arbogast and the Death of Valentinian II]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 1976: 235-244 **"[https://www.jstor.org/stable/41530090 The Editing of Symmachus' Letters to Eugenius and Arbogast]", ''Latomus'', 1976: 533-549 *A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I: [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/94/mode/2up 95-97] *Michele Renee Salzman, "Ambrose and the Usurpation of Arbogastes and Eugenius: Reflections on Pagan-Christian Conflict Narratives", ''Journal of Early Christian Studies'', 2010: 191-223 [https://muse.jhu.edu/pub/1/article/383540/summary] ** "[https://www.jstor.org/stable/4436821 Symmachus and the "Barbarian" Generals]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2006: 352-367 *Joachim Szidat, "[https://www.jstor.org/stable/23264962 Historische Fiktion bei Zosimus: der Tod Valentinians II. Überlegungen zu Zos. 4, 54, 3/4 und seinen Quellen]", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 2012: 368-382 {{Lifetime|saeculo 4|394|Arbogastes}} [[Categoria:Milites Romani antiqui]] [[Categoria:Homines qui sibi mortem consciverunt]] 8szmi1i36zysxhemzuxtsa3tdgpnxyn 0 327106 3975773 3975325 2026-07-30T14:25:22Z Andrew Dalby 1084 3975773 wikitext text/x-wiki {{In usu}} {{Capsa hominis Vicidata}} {{Res|Iulianus Dati}}, vulgo ''Giuliano'' ([[Florentia]]e anno circiter 1445 natus; [[Roma]]e mortuus die [[29 Decembris]] [[1523]]) fuit clericus et poëta [[lingua Italiana|Italicus]] ... [[Ioannes Philippus de Lignamine]] ... [[Christophorus Columbus|Christophori Columbi]] ''[[De insulis nuper inventis]]'' ... == Opera == * 1493 (auctore [[Christophorus Columbus|Christophoro Columbo]]) : ''Isole trovate novamente per il re di Spagna ... per messer Giuliano Dati tradocta ...''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7692429 Textus apud BEIC] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Riccardo Bruscagli, "[https://oajournals.fupress.net/index.php/bsfm-jems/article/view/7092 Voices from the New World: Giuliano Dati’s La storia della inventione delle nuove Insule di Channaria Indiane]" in ''Journal of Early Modern Studies'' no. 7 (2018) pp. 63-97 * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/giuliano-dati_%28Dizionario-Biografico%29|Dati Giuliano|Giovanna Curcio, Paola Farenga|1987}} * A. Esposito, P. Farenga, edd., ''Giuliano Dati, Del diluvio de Roma de MCCCCXCV a dì IIII de decembre''. Romae: Roma nel Rinascimento, 2011 * Luciano Formisano, "Vespucci in ottava rima" in ''Rivista di Letteratura Italiana'' vol. 4 (1986) pp. 333-389 * A. Neri, ed., "La gran magnificenza del Prete Janni. Poemetto di Giuliano Dati e quattro lettere inedite di Carlo Roberto Dati" in ''Il propugnatore'' vol. 9 (1876) pp. 138-173 * Leonard Olschki, "I “Cantàri dell’India” di Giuliano Dati" in ''La Bibliofilía'' vol. 40 (1938) pp. 289-316 * Barbara Wisch, Nerida Newbigin, ''Acting on Faith. The Confraternity of the Gonfalone in Renaissance Rome''. Philadelphiae: Saint Joseph’s University Press, 2013 == Nexus externi == {{Fontes biographici}} {{Anni vitae|saeculo 15|1523|Dati, Iulianus}} [[Categoria:Clerici Italiae]] [[Categoria:Poetae Italiae]] [[Categoria:Auctores Italiani]] [[Categoria:Interpretes Latino-Italiani]] jn41w7l65i5j8daicld3w6n0c9yfyd9 3975790 3975773 2026-07-30T16:07:48Z Andrew Dalby 1084 bibl &c 3975790 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{Res|Iulianus Dati}}, vulgo ''Giuliano'' ([[Florentia]]e anno circiter 1445 natus; [[Roma]]e mortuus die [[29 Decembris]] [[1523]]) fuit clericus et poëta [[lingua Italiana|Italicus]]. Carmina tam politica quam religiosa sermone populari [[lingua Italiana|Italiana]] composuit. [[Ioannes Philippus de Lignamine]], olim typographus [[Roma]] in urbe laborans, nuper [[Barcino]]ne ad aulam [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] regum catholicorum degens, epistulam [[Christophorus Columbus|Christophori Columbi]] [[de insulis nuper inventis|de insulis occidentalibus nuper inventis]], regibus ipsis missam, Latine conversam medio anno [[1493]] Romam Iuliano Dati transmisit, qui statim in versus Italianos convertit. Haec versio eodem anno [[Roma]]e et [[Florentia]]e e prlis prodit. Iulianus Dati [[episcopus titularis]] [[dioecesis Sancti Leonis|Sancti Leonis]] iussu papae [[Leo X|Leonis X]] die [[28 Martii]] [[1518]] consecratus est. Episcopatum usque ad mortem retinuit. Romae in {{safesubst:creanda/m|it|Chiesa di Santa Dorotea|ecclesia Sanctorum Sylvestri et Dorotheae|t=2026-07-30 16:07:33}} sepultus est. == Opera == * 1492 : ''Historia di sancta Maria de Loreto''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4884540 Textus] * 1492 : ''Leggenda di san Biagio''. Romae: Andreas Freitag; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7196879 Textus] * 1493 : ''Calculazione delle ecclissi''. Romae: Johann Besicken; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7650308 Textus] * 1493 (interpres, auctore [[Christophorus Columbus|Christophoro Columbo]]) : ''Isole trovate novamente per il re di Spagna ... per messer Giuliano Dati tradocta ...''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7692429 Textus] * 1493-1494 : ''La gran magnificentia del Prete Gianni''. Romae * 1494 : ''Aedificatio Romae''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4628593 Textus] * 1494 : ''Secondo cantare dell'India''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7164587 Textus] * 1494 : ''Trattato di Scipione Africano''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7514035 Textus] * 1495 : ''Del diluvio di Roma del 1495''. Romae: Eucarius Silber; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7035070 Textus] * 1495 : ''La magnia lega''. Romae: Johann Besicken; [https://www.internetculturale.it/jmms/iccuviewer/iccu.jsp?id=oai%3Awww.sba.unifi.it%3A12%3AIC0003%3AUFIE006350&mode=all&teca=SBA+-+Firenze Textus] * 1495 : ''Leggenda di santa Barbara''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7811812 Textus] * 1495 : ''Stazioni e indulgenze di Roma''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE5322336 Textus] * 1495 : ''Storia di santo Iob profeta''. Florentiae: Lorenzo Morgiani & Johann Petri; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7316050 Textus] * 1499 : ''Trattato di San Giovanni Laterano''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4875829 Textus] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Riccardo Bruscagli, "[https://oajournals.fupress.net/index.php/bsfm-jems/article/view/7092 Voices from the New World: Giuliano Dati’s La storia della inventione delle nuove Insule di Channaria Indiane]" in ''Journal of Early Modern Studies'' no. 7 (2018) pp. 63-97 * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/giuliano-dati_%28Dizionario-Biografico%29|Dati Giuliano|Giovanna Curcio, Paola Farenga|1987}} * A. Esposito, P. Farenga, edd., ''Giuliano Dati, Del diluvio de Roma de MCCCCXCV a dì IIII de decembre''. Romae: Roma nel Rinascimento, 2011 * Luciano Formisano, "Vespucci in ottava rima" in ''Rivista di Letteratura Italiana'' vol. 4 (1986) pp. 333-389 * A. Neri, ed., "La gran magnificenza del Prete Janni. Poemetto di Giuliano Dati e quattro lettere inedite di Carlo Roberto Dati" in ''Il propugnatore'' vol. 9 (1876) pp. 138-173 * Leonard Olschki, "I “Cantàri dell’India” di Giuliano Dati" in ''La Bibliofilía'' vol. 40 (1938) pp. 289-316 * Barbara Wisch, Nerida Newbigin, ''Acting on Faith. The Confraternity of the Gonfalone in Renaissance Rome''. Philadelphiae: Saint Joseph’s University Press, 2013 == Nexus externi == {{Fontes biographici}} {{Anni vitae|saeculo 15|1523|Dati, Iulianus}} [[Categoria:Clerici Italiae]] [[Categoria:Poetae Italiae]] [[Categoria:Auctores Italiani]] [[Categoria:Interpretes Latino-Italiani]] 9j6hr9tppmn62ee8yekcmelqg4459l0 3975816 3975790 2026-07-30T17:39:30Z Andrew Dalby 1084 [[Project:HotCat|HotCat]]: -[[Categoria:Clerici Italiae]]; +[[Categoria:Episcopi Italiae]] 3975816 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{Res|Iulianus Dati}}, vulgo ''Giuliano'' ([[Florentia]]e anno circiter 1445 natus; [[Roma]]e mortuus die [[29 Decembris]] [[1523]]) fuit clericus et poëta [[lingua Italiana|Italicus]]. Carmina tam politica quam religiosa sermone populari [[lingua Italiana|Italiana]] composuit. [[Ioannes Philippus de Lignamine]], olim typographus [[Roma]] in urbe laborans, nuper [[Barcino]]ne ad aulam [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] regum catholicorum degens, epistulam [[Christophorus Columbus|Christophori Columbi]] [[de insulis nuper inventis|de insulis occidentalibus nuper inventis]], regibus ipsis missam, Latine conversam medio anno [[1493]] Romam Iuliano Dati transmisit, qui statim in versus Italianos convertit. Haec versio eodem anno [[Roma]]e et [[Florentia]]e e prlis prodit. Iulianus Dati [[episcopus titularis]] [[dioecesis Sancti Leonis|Sancti Leonis]] iussu papae [[Leo X|Leonis X]] die [[28 Martii]] [[1518]] consecratus est. Episcopatum usque ad mortem retinuit. Romae in {{safesubst:creanda/m|it|Chiesa di Santa Dorotea|ecclesia Sanctorum Sylvestri et Dorotheae|t=2026-07-30 16:07:33}} sepultus est. == Opera == * 1492 : ''Historia di sancta Maria de Loreto''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4884540 Textus] * 1492 : ''Leggenda di san Biagio''. Romae: Andreas Freitag; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7196879 Textus] * 1493 : ''Calculazione delle ecclissi''. Romae: Johann Besicken; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7650308 Textus] * 1493 (interpres, auctore [[Christophorus Columbus|Christophoro Columbo]]) : ''Isole trovate novamente per il re di Spagna ... per messer Giuliano Dati tradocta ...''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7692429 Textus] * 1493-1494 : ''La gran magnificentia del Prete Gianni''. Romae * 1494 : ''Aedificatio Romae''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4628593 Textus] * 1494 : ''Secondo cantare dell'India''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7164587 Textus] * 1494 : ''Trattato di Scipione Africano''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7514035 Textus] * 1495 : ''Del diluvio di Roma del 1495''. Romae: Eucarius Silber; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7035070 Textus] * 1495 : ''La magnia lega''. Romae: Johann Besicken; [https://www.internetculturale.it/jmms/iccuviewer/iccu.jsp?id=oai%3Awww.sba.unifi.it%3A12%3AIC0003%3AUFIE006350&mode=all&teca=SBA+-+Firenze Textus] * 1495 : ''Leggenda di santa Barbara''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7811812 Textus] * 1495 : ''Stazioni e indulgenze di Roma''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE5322336 Textus] * 1495 : ''Storia di santo Iob profeta''. Florentiae: Lorenzo Morgiani & Johann Petri; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7316050 Textus] * 1499 : ''Trattato di San Giovanni Laterano''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4875829 Textus] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Riccardo Bruscagli, "[https://oajournals.fupress.net/index.php/bsfm-jems/article/view/7092 Voices from the New World: Giuliano Dati’s La storia della inventione delle nuove Insule di Channaria Indiane]" in ''Journal of Early Modern Studies'' no. 7 (2018) pp. 63-97 * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/giuliano-dati_%28Dizionario-Biografico%29|Dati Giuliano|Giovanna Curcio, Paola Farenga|1987}} * A. Esposito, P. Farenga, edd., ''Giuliano Dati, Del diluvio de Roma de MCCCCXCV a dì IIII de decembre''. Romae: Roma nel Rinascimento, 2011 * Luciano Formisano, "Vespucci in ottava rima" in ''Rivista di Letteratura Italiana'' vol. 4 (1986) pp. 333-389 * A. Neri, ed., "La gran magnificenza del Prete Janni. Poemetto di Giuliano Dati e quattro lettere inedite di Carlo Roberto Dati" in ''Il propugnatore'' vol. 9 (1876) pp. 138-173 * Leonard Olschki, "I “Cantàri dell’India” di Giuliano Dati" in ''La Bibliofilía'' vol. 40 (1938) pp. 289-316 * Barbara Wisch, Nerida Newbigin, ''Acting on Faith. The Confraternity of the Gonfalone in Renaissance Rome''. Philadelphiae: Saint Joseph’s University Press, 2013 == Nexus externi == {{Fontes biographici}} {{Anni vitae|saeculo 15|1523|Dati, Iulianus}} [[Categoria:Episcopi Italiae]] [[Categoria:Poetae Italiae]] [[Categoria:Auctores Italiani]] [[Categoria:Interpretes Latino-Italiani]] 4jutc5claz0ycta44vnmn0eun0rtcjp 3975817 3975816 2026-07-30T17:52:07Z Andrew Dalby 1084 3975817 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{Res|Iulianus Dati}}, vulgo ''Giuliano'' ([[Florentia]]e anno circiter 1445 natus; [[Roma]]e mortuus die [[29 Decembris]] [[1523]]) fuit clericus et poëta [[lingua Italiana|Italicus]]. Carmina tam politica quam religiosa sermone populari [[lingua Italiana|Italiana]] composuit. [[Ioannes Philippus de Lignamine]], olim typographus [[Roma]] in urbe laborans, nuper [[Barcino]]ne ad aulam [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] regum catholicorum degens, epistulam [[Christophorus Columbus|Christophori Columbi]] [[de insulis nuper inventis|de insulis occidentalibus nuper inventis]], regibus ipsis missam, Latine conversam medio anno [[1493]] Romam Iuliano Dati transmisit, qui statim in versus Italianos convertit. Haec versio eodem anno [[Roma]]e et [[Florentia]]e e prelis prodit. Iulianus Dati [[episcopus titularis]] [[dioecesis Sancti Leonis|Sancti Leonis]] iussu papae [[Leo X|Leonis X]] die [[28 Martii]] [[1518]] consecratus est. Episcopatum usque ad mortem retinuit. Romae in {{safesubst:creanda/m|it|Chiesa di Santa Dorotea|ecclesia Sanctorum Sylvestri et Dorotheae|t=2026-07-30 16:07:33}} sepultus est. == Opera == * 1492 : ''Historia di sancta Maria de Loreto''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4884540 Textus] * 1492 : ''Leggenda di san Biagio''. Romae: Andreas Freitag; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7196879 Textus] * 1493 : ''Calculazione delle ecclissi''. Romae: Johann Besicken; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7650308 Textus] * 1493 (interpres, auctore [[Christophorus Columbus|Christophoro Columbo]]) : ''Isole trovate novamente per il re di Spagna ... per messer Giuliano Dati tradocta ...''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7692429 Textus] * 1493-1494 : ''La gran magnificentia del Prete Gianni''. Romae * 1494 : ''Aedificatio Romae''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4628593 Textus] * 1494 : ''Secondo cantare dell'India''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7164587 Textus] * 1494 : ''Trattato di Scipione Africano''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7514035 Textus] * 1495 : ''Del diluvio di Roma del 1495''. Romae: Eucarius Silber; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7035070 Textus] * 1495 : ''La magnia lega''. Romae: Johann Besicken; [https://www.internetculturale.it/jmms/iccuviewer/iccu.jsp?id=oai%3Awww.sba.unifi.it%3A12%3AIC0003%3AUFIE006350&mode=all&teca=SBA+-+Firenze Textus] * 1495 : ''Leggenda di santa Barbara''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7811812 Textus] * 1495 : ''Stazioni e indulgenze di Roma''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE5322336 Textus] * 1495 : ''Storia di santo Iob profeta''. Florentiae: Lorenzo Morgiani & Johann Petri; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7316050 Textus] * 1499 : ''Trattato di San Giovanni Laterano''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4875829 Textus] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Riccardo Bruscagli, "[https://oajournals.fupress.net/index.php/bsfm-jems/article/view/7092 Voices from the New World: Giuliano Dati’s La storia della inventione delle nuove Insule di Channaria Indiane]" in ''Journal of Early Modern Studies'' no. 7 (2018) pp. 63-97 * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/giuliano-dati_%28Dizionario-Biografico%29|Dati Giuliano|Giovanna Curcio, Paola Farenga|1987}} * A. Esposito, P. Farenga, edd., ''Giuliano Dati, Del diluvio de Roma de MCCCCXCV a dì IIII de decembre''. Romae: Roma nel Rinascimento, 2011 * Luciano Formisano, "Vespucci in ottava rima" in ''Rivista di Letteratura Italiana'' vol. 4 (1986) pp. 333-389 * A. Neri, ed., "La gran magnificenza del Prete Janni. Poemetto di Giuliano Dati e quattro lettere inedite di Carlo Roberto Dati" in ''Il propugnatore'' vol. 9 (1876) pp. 138-173 * Leonard Olschki, "I “Cantàri dell’India” di Giuliano Dati" in ''La Bibliofilía'' vol. 40 (1938) pp. 289-316 * Barbara Wisch, Nerida Newbigin, ''Acting on Faith. The Confraternity of the Gonfalone in Renaissance Rome''. Philadelphiae: Saint Joseph’s University Press, 2013 == Nexus externi == {{Fontes biographici}} {{Anni vitae|saeculo 15|1523|Dati, Iulianus}} [[Categoria:Episcopi Italiae]] [[Categoria:Poetae Italiae]] [[Categoria:Auctores Italiani]] [[Categoria:Interpretes Latino-Italiani]] eu47dgmln1pj45944rkpp3iw6ewxnd9 3975912 3975817 2026-07-31T10:21:58Z Andrew Dalby 1084 bibl 3975912 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{Res|Iulianus Dati}}, vulgo ''Giuliano'' ([[Florentia]]e anno circiter 1445 natus; [[Roma]]e mortuus die [[29 Decembris]] [[1523]]) fuit clericus et poëta [[lingua Italiana|Italicus]]. Carmina tam politica quam religiosa sermone populari [[lingua Italiana|Italiana]] composuit. [[Ioannes Philippus de Lignamine]], olim typographus [[Roma]] in urbe laborans, nuper [[Barcino]]ne ad aulam [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] regum catholicorum degens, epistulam [[Christophorus Columbus|Christophori Columbi]] [[de insulis nuper inventis|de insulis occidentalibus nuper inventis]], regibus ipsis missam, Latine conversam medio anno [[1493]] Romam Iuliano Dati transmisit, qui statim in versus Italianos convertit. Haec versio eodem anno [[Roma]]e et [[Florentia]]e e prelis prodit. Iulianus Dati [[episcopus titularis]] [[dioecesis Sancti Leonis|Sancti Leonis]] iussu papae [[Leo X|Leonis X]] die [[28 Martii]] [[1518]] consecratus est. Episcopatum usque ad mortem retinuit. Romae in {{safesubst:creanda/m|it|Chiesa di Santa Dorotea|ecclesia Sanctorum Sylvestri et Dorotheae|t=2026-07-30 16:07:33}} sepultus est. == Opera == [[Fasciculus:Dati, Giuliano – Calculazione delle ecclissi, 1493 – BEIC 470055.jpg|thumb|Xylographia in ''Calculazione delle ecclissi'' (Romae: Johann Besicken, 1493)]] * 1492 : ''Historia di sancta Maria de Loreto''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4884540 Textus] * 1492 : ''Leggenda di san Biagio''. Romae: Andreas Freitag; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7196879 Textus] * 1493 : ''Calculazione delle ecclissi''. Romae: Johann Besicken; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7650308 Textus] * 1493 (interpres, auctore [[Christophorus Columbus|Christophoro Columbo]]) : ''[[De insulis nuper inventis|Isole trovate novamente per il re di Spagna ... per messer Giuliano Dati tradocta ...]]''. Romae, deinde Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7692429 Textus editionis Florentinae] * 1493/1494 : ''La gran magnificentia del Prete Gianni''. Romae * 1494 : ''Aedificatio Romae''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4628593 Textus] * 1494/1495 : ''Secondo cantare dell'India''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7164587 Textus] * 1494 : ''Trattato di Scipione Africano''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7514035 Textus] * 1495 : ''Del diluvio de Roma de MCCCCXCV''. Romae: Eucarius Silber; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7035070 Textus] * 1495 : ''La magnia lega''. Romae: Johann Besicken; [https://www.internetculturale.it/jmms/iccuviewer/iccu.jsp?id=oai%3Awww.sba.unifi.it%3A12%3AIC0003%3AUFIE006350&mode=all&teca=SBA+-+Firenze Textus] * 1495 : ''Leggenda di santa Barbara''. Romae: Johann Besicken & Sigmund Mayr; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7811812 Textus] * 1495 : ''Stazioni e indulgenze di Roma''. Florentiae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE5322336 Textus] * 1495 : ''Storia di santo Iob profeta''. Florentiae: Lorenzo Morgiani & Johann Petri; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE7316050 Textus] * 1499 : ''Trattato di San Giovanni Laterano''. Romae; [https://preserver.beic.it/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4875829 Textus] == Notae == <references /> == Bibliographia == * Riccardo Bruscagli, "[https://oajournals.fupress.net/index.php/bsfm-jems/article/view/7092 Voices from the New World: Giuliano Dati’s La storia della inventione delle nuove Insule di Channaria Indiane]" in ''Journal of Early Modern Studies'' no. 7 (2018) pp. 63-97 * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/giuliano-dati_%28Dizionario-Biografico%29|Dati Giuliano|Giovanna Curcio, Paola Farenga|1987}} * A. Esposito, P. Farenga, edd., ''Giuliano Dati, Del diluvio de Roma de MCCCCXCV a dì IIII de decembre''. Romae: Roma nel Rinascimento, 2011 * Luciano Formisano, "Vespucci in ottava rima" in ''Rivista di Letteratura Italiana'' vol. 4 (1986) pp. 333-389 * A. Neri, ed., "La gran magnificenza del Prete Janni. Poemetto di Giuliano Dati e quattro lettere inedite di Carlo Roberto Dati" in ''Il propugnatore'' vol. 9 (1876) pp. 138-173 * Leonard Olschki, "I “Cantàri dell’India” di Giuliano Dati" in ''La Bibliofilía'' vol. 40 (1938) pp. 289-316 * Rosanna Alphaique Pettinelli, ''Bonorum atque eruditorum cohors. Cultura letteraria e pietas nella Roma umanistico-rinascimentale''. Romae: Roma nel Rinascimento, 2011 * Barbara Wisch, Nerida Newbigin, ''Acting on Faith. The Confraternity of the Gonfalone in Renaissance Rome''. Philadelphiae: Saint Joseph’s University Press, 2013 == Nexus externi == {{Fontes biographici}} {{Anni vitae|saeculo 15|1523|Dati, Iulianus}} [[Categoria:Episcopi Italiae]] [[Categoria:Poetae Italiae]] [[Categoria:Auctores Italiani]] [[Categoria:Interpretes Latino-Italiani]] fg9qm0xcmv9cpfihtsj4fhsyzvc2tjo 0 327107 3975818 3975320 2026-07-30T17:53:25Z Andrew Dalby 1084 3975818 wikitext text/x-wiki {{In usu}} {{Capsa hominis Vicidata}} {{Res|Ioannes Philippus de Lignamine}} vel '''a Lignamine''', vulgo nonnumquam ''Gianfilippo da Legname''<ref>Sic {{qc|id=Ornato (2003)}} pp. 44-45</ref> ([[Messana]]e in [[Sicilia]] natus anno circiter 1428; post annum 1493 mortuus) fuit typographus [[Itali|Italorum]] primus, deinde scutarius [[papa]]e [[Sixtus IV|Sixti IV]], denuo familiaris [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] [[Aragonia|Aragonum]] regis. [[Barcino]]ne ad aulam regum catholicorum advena, epistulam [[Christophorus Columbus|Christophori Columbi]] [[de insulis nuper inventis|de insulis occidentalibus nuper inventis]], regibus ipsis missam, Latine conversam medio anno [[1493]] Romam [[Iulianus Dati|Iuliano Dati]] transmisit, qui statim in versus Italianos convertit. Haec versio eodem anno [[Roma]]e et [[Florentia]]e e prelis prodit. == Notae == <references /> == Bibliographia == * Ezio Ornato, "[https://www.persee.fr/doc/galim_0753-5015_2003_num_43_1_1610 Tra ostentazione e reticenza. I colofoni nel libro a stampa]" in ''Gazette du livre médiéval'' vol. 43 (2003) pp. 34-46 == Nexus externi == {{Fontes biographici}} {{Anni vitae|saeculo 15|saeculo 15 aut 16|Delignamine, Ioannes Philippus}} [[Categoria:Typographi]] [[Categoria:Scriptores Siciliae]] [[Categoria:Auctores Italiani]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Sixtus IV]] [[Categoria:Monarchia Regum Catholicorum]] lqmmy1akqbneevr3bx1sufagz1hu38o 3975819 3975818 2026-07-30T17:53:46Z Andrew Dalby 1084 3975819 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} {{Res|Ioannes Philippus de Lignamine}} vel '''a Lignamine''', vulgo nonnumquam ''Gianfilippo da Legname''<ref>Sic {{qc|id=Ornato (2003)}} pp. 44-45</ref> ([[Messana]]e in [[Sicilia]] natus anno circiter 1428; post annum 1493 mortuus) fuit typographus [[Itali|Italorum]] primus, deinde scutarius [[papa]]e [[Sixtus IV|Sixti IV]], denuo familiaris [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] [[Aragonia|Aragonum]] regis. [[Barcino]]ne ad aulam regum catholicorum advena, epistulam [[Christophorus Columbus|Christophori Columbi]] [[de insulis nuper inventis|de insulis occidentalibus nuper inventis]], regibus ipsis missam, Latine conversam medio anno [[1493]] Romam [[Iulianus Dati|Iuliano Dati]] transmisit, qui statim in versus Italianos convertit. Haec versio eodem anno [[Roma]]e et [[Florentia]]e e prelis prodit. == Notae == <references /> == Bibliographia == * Ezio Ornato, "[https://www.persee.fr/doc/galim_0753-5015_2003_num_43_1_1610 Tra ostentazione e reticenza. I colofoni nel libro a stampa]" in ''Gazette du livre médiéval'' vol. 43 (2003) pp. 34-46 == Nexus externi == {{Fontes biographici}} {{Anni vitae|saeculo 15|saeculo 15 aut 16|Delignamine, Ioannes Philippus}} [[Categoria:Typographi]] [[Categoria:Scriptores Siciliae]] [[Categoria:Auctores Italiani]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Sixtus IV]] [[Categoria:Monarchia Regum Catholicorum]] 2oydmwybie8qrj50su2025p274w5dbp 0 327143 3975708 3975646 2026-07-30T12:31:36Z IacobusAmor 1163 Vicificanda. Menda manent. 3975708 wikitext text/x-wiki {{Vicificanda}} [[Fasciculus:Emperor Tenmu.jpg|thumb|Tenmu Imperator.]] [[Fasciculus:Asuka Palace Ruins, ido-2.jpg|thumb|upright=0.8|[[Ruina]] palatii Asuka-kiyomihara-no-miya, in villa Asuka [[Naraënsis]].]] [[Fasciculus:Noguchi Obo Kofun, haisho.jpg|thumb|upright=0.8|[[Mausoleum]] Tenmu et [[Dzitō (imperatrix)|Dzitō]].]] '''Tenmu''' ([[Iaponice]] 天武天皇), nomine natali '''Ōama''' (Iaponice 大海人, natus cirna anno [[630]]<ref>In ''[[Nihon Shoki]]'' quae vita Tenmu scribatur{{dubsig}} a duo volumine, [[dies natalis]] eius non scribatur.</ref>; mortuus die [[1 Octobris]] [[686]]), fuit [[index imperatorum Iaponiae|Imperator]] quadragesimus, qui a die [[20 Martii]] [[673]] ad diem 1 Octobris 686 in [[Solium imperatorum Iaponensium|solio Imperatorum]] fuit. Pater eius Imperator XXXIV Jyomei, mater Imperatrix XXXV Kōgyoku et uxor eius [[Dzitō (imperatrix)|Dzitō]] erat. Anno 672, a pugna Jinshin (Iaponice 壬申の乱), princepem Ōtomo (Iaponice 大友)<ref>Anno 1870, nomen imperatoris '''Kōbun''' (弘文天皇) ab [[Imperator Meiji|Imperatore Meiji]] datur.</ref> vincit post [[mausoleum]] [[Jimmu]] cum equo et arma orandum e [[oraculum|oracolo]].<ref>''[[Nihon Shoki]]'', Libro XXVIII</ref> Nomen civitatis Iaponiae ab 倭 ad 日本 (Yamato) mutari putatur et creationem ''[[Kojiki]]'' et ''[[Nihon Shoki]]'' imperavit. Anno [[672]], Asuka-kiyomihara-no-miya ([[Iaponice]] 飛鳥浄御原宮) ut urbs [[caput (urbs)|capitalis]] creavit, ac [[mausoleum]] eius cum [[Dzitō (imperatrix)|Dzitō]] ad tablam [[Patrimonium totius mundi|Patrimonio totius mundi]] regestum est.<ref>Die [[26 Iulii]] [[2026]], [[Consilium Internationale de Monumentis et Sitibus]] hoc cum Asuka-kiyomihara-no-miya et [[Fujiwara-kyō]] admisit.</ref> == Notae == <references/> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Emperor Tenmu|Tenmu}} [[Categoria:Nati saeculo 7]] [[Categoria:Mortui saeculo 7]] [[Categoria:Imperatores Iaponiae]] n6dftgnfgf5ubkhbaz34m16pl8u1jho 3975778 3975708 2026-07-30T14:57:18Z LilyKitty 18316 additamenta et eponymo 3975778 wikitext text/x-wiki {{Vicificanda}} [[Fasciculus:Emperor Tenmu.jpg|thumb|Tenmu Imperator.]] [[Fasciculus:Asuka Palace Ruins, ido-2.jpg|thumb|upright=0.8|[[Ruina]] palatii Asuka-kiyomihara-no-miya, in villa Asuka [[Naraënsis]].]] [[Fasciculus:Noguchi Obo Kofun, haisho.jpg|thumb|upright=0.8|[[Mausoleum]] Tenmu et [[Dzitō (imperatrix)|Dzitō]].]] '''Tenmu''' ([[Iaponice]] 天武天皇), nomine natali '''Ōama''' (Iaponice 大海人, natus cirna anno [[630]]<ref>In ''[[Nihon Shoki]]'' quae vita Tenmu scribatur{{dubsig}} a duo volumine, [[dies natalis]] eius non scribatur.</ref>; mortuus die [[1 Octobris]] [[686]]), fuit [[index imperatorum Iaponiae|Imperator]] quadragesimus, qui a die [[20 Martii]] [[673]] ad diem 1 Octobris 686 in [[Solium imperatorum Iaponensium|solio Imperatorum]] fuit. Pater eius Imperator XXXIV Jyomei, mater Imperatrix XXXV Kōgyoku et uxor eius [[Dzitō (imperatrix)|Dzitō]] erat. Anno 672, a pugna Jinshin (Iaponice 壬申の乱), princepem Ōtomo (Iaponice 大友)<ref>Anno 1870, nomen imperatoris '''Kōbun''' (弘文天皇) ab [[Imperator Meiji|Imperatore Meiji]] datur.</ref> vincit post [[mausoleum]] [[Jimmu]] cum equo et arma orandum e [[oraculum|oracolo]].<ref>''[[Nihon Shoki]]'', Libro XXVIII</ref> Nomen civitatis Iaponiae ab 倭 ad 日本 (Yamato) mutari putatur et creationem ''[[Kojiki]]'' et ''[[Nihon Shoki]]'' imperavit. Et templum [[Yakushi-ji]] pro therapia morbus uxoris condere voluit et mutationem periodicam [[Ise Magnum Templum|Ise Magni Templi]] cogitare putatur.<ref>Hae mutatio Templi posthume ab Imperatrice Dzitō primum perfecta anno [[690]] et ad aetatem recentem, id est anno [[2013]] e voluntate Imperatoris [[Akihitus|Akihito]], manet.</ref> Anno [[672]], Asuka-kiyomihara-no-miya ([[Iaponice]] 飛鳥浄御原宮) ut urbs [[caput (urbs)|capitalis]] creavit, ac [[mausoleum]] eius cum [[Dzitō (imperatrix)|Dzitō]] ad tablam [[Patrimonium totius mundi|Patrimonio totius mundi]] regestum est.<ref>Die [[26 Iulii]] [[2026]], [[Consilium Internationale de Monumentis et Sitibus]] hoc cum Asuka-kiyomihara-no-miya et [[Fujiwara-kyō]] admisit.</ref> Asteroides [[5018 Tenmu]] in eius honorem nominatus fuit. == Notae == <references/> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Emperor Tenmu|Tenmu}} [[Categoria:Nati saeculo 7]] [[Categoria:Mortui saeculo 7]] [[Categoria:Imperatores Iaponiae]] f303d5iafnbb2afbte2f1svbkyenk4b 0 327147 3975703 3975674 2026-07-30T12:27:34Z IacobusAmor 1163 ~ 3975703 wikitext text/x-wiki {{Augenda|2026|7}}<!--Categoriae absunt--> {{Latinitas|-4}} [[Fasciculus:Serial Experiments Lain unofficial logo.svg|thumb|[[Logotypus]] Serial Experiments Lain.]] {{res|Serial Experiments Lain}} ([[Iaponice]] {{scriptura|lingua=ja|シリアルエクスペリメンツレイン}} ''Shiriaru ekusuperimentsu Rein'') est [[anime]] [[Iaponia|Iaponicum]]. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Yasuyuki Ueda||en|qid=Q5976785}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chiaki J. Konaka||en|qid=Q2712289}} creaverunt, atque [[TV Tokyo]] a mense Iulio ad Septembrem divulgavit, {{Latinitas dolet|pro episodia XIII}}. Series puellam adulescentem Iaponicam Lain Iwakura et “The Wired” narrat, quod est [[Interrete|Interreti]] simile. ''Serial Experiments Lain'' habet themata phantastica, et explorat veritatem et identitatem et communicationem et theorias coniuratas. ''Serial Experiments Lain'' laudatur summe pro thematibus et arte et relevans interreti. == Argumentum == Lain Iwakura est puella solitaria Iaponica, qui habuit in [[Setagaya Districta|Setagaya Districta]], Tokyo. Epistulam electronicam acceptit a condiscipula Chisa Yomoda, qui se interfecit nuper. Lain utitur non technologiam, sed aperit electronicam epsistulam. Post hoc, Lain in The Wired immersus est. Interdum viri insoliti qui nominatur "Men in black" sequitur Lainam. Viri sciunt multam de Lain, et eam interrogat. Fines Wired et fines mundi evanescit, et Lain submergitur in The Wired. In fine, Lain restituit mundum, delet memorias totis eius. Mundus normalis est iam, sed Lain oblitus est in aeternum. Quamquam ire poset usquam, et habet solacium quia beatorum omnium. == Receptio == ''Serial Experiments Lain'' describitur saepe est ut 'insolitus' et 'maestus', atque amatur pro commentario eo de [[Interrete|Interreto]]. Etiam relatio eius ad identitatem et philosophiam et vitam. == Cultura et communitas == ''Serial Experiments Lain '' habet fautores devotos, quamquam parvus aliquantum quantitas fautoris sunt. Fautores Laini in Interreto sunt praecipue, per situs qualis [[Reddit]] et [[4chan]] et [[Lainchan]]. == Nexus externi == * {{Titulus in Indice Interretiali Pellicularum|0500092|Serial Experiments Lain}} * [https://www.nbcuni.co.jp/rondorobe/anime/lain/ Situs officialis praesens Iaponicus] * [https://web.archive.org/web/20160124020349/http://www.geneon-ent.co.jp/rondorobe/anime/lain/ Situs officialis vetus Iaponicus, in Web Archive] * [https://mebious.neocities.org/ Mebious, situs fautor] * [https://www.lainchan.org/ Lainchan]{{dubcat}} cwtefbisg1axvygtf49qyjvs7qj3m11 3975732 3975703 2026-07-30T13:27:46Z Andrew Dalby 1084 [[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Anime]]; -{{dubcat}} 3975732 wikitext text/x-wiki {{Augenda|2026|7}}<!--Categoriae absunt--> {{Latinitas|-4}} [[Fasciculus:Serial Experiments Lain unofficial logo.svg|thumb|[[Logotypus]] Serial Experiments Lain.]] {{res|Serial Experiments Lain}} ([[Iaponice]] {{scriptura|lingua=ja|シリアルエクスペリメンツレイン}} ''Shiriaru ekusuperimentsu Rein'') est [[anime]] [[Iaponia|Iaponicum]]. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Yasuyuki Ueda||en|qid=Q5976785}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chiaki J. Konaka||en|qid=Q2712289}} creaverunt, atque [[TV Tokyo]] a mense Iulio ad Septembrem divulgavit, {{Latinitas dolet|pro episodia XIII}}. Series puellam adulescentem Iaponicam Lain Iwakura et “The Wired” narrat, quod est [[Interrete|Interreti]] simile. ''Serial Experiments Lain'' habet themata phantastica, et explorat veritatem et identitatem et communicationem et theorias coniuratas. ''Serial Experiments Lain'' laudatur summe pro thematibus et arte et relevans interreti. == Argumentum == Lain Iwakura est puella solitaria Iaponica, qui habuit in [[Setagaya Districta|Setagaya Districta]], Tokyo. Epistulam electronicam acceptit a condiscipula Chisa Yomoda, qui se interfecit nuper. Lain utitur non technologiam, sed aperit electronicam epsistulam. Post hoc, Lain in The Wired immersus est. Interdum viri insoliti qui nominatur "Men in black" sequitur Lainam. Viri sciunt multam de Lain, et eam interrogat. Fines Wired et fines mundi evanescit, et Lain submergitur in The Wired. In fine, Lain restituit mundum, delet memorias totis eius. Mundus normalis est iam, sed Lain oblitus est in aeternum. Quamquam ire poset usquam, et habet solacium quia beatorum omnium. == Receptio == ''Serial Experiments Lain'' describitur saepe est ut 'insolitus' et 'maestus', atque amatur pro commentario eo de [[Interrete|Interreto]]. Etiam relatio eius ad identitatem et philosophiam et vitam. == Cultura et communitas == ''Serial Experiments Lain '' habet fautores devotos, quamquam parvus aliquantum quantitas fautoris sunt. Fautores Laini in Interreto sunt praecipue, per situs qualis [[Reddit]] et [[4chan]] et [[Lainchan]]. == Nexus externi == * {{Titulus in Indice Interretiali Pellicularum|0500092|Serial Experiments Lain}} * [https://www.nbcuni.co.jp/rondorobe/anime/lain/ Situs officialis praesens Iaponicus] * [https://web.archive.org/web/20160124020349/http://www.geneon-ent.co.jp/rondorobe/anime/lain/ Situs officialis vetus Iaponicus, in Web Archive] * [https://mebious.neocities.org/ Mebious, situs fautor] * [https://www.lainchan.org/ Lainchan][[Categoria:Anime]] 6dmmjc7e0rimiwhouykvh56ayeguov4 0 327153 3975699 2026-07-30T12:23:47Z Pippobuono 54500 creatio a francica documentatione 3975699 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Norroy 009.JPG|thumb|upright=0.8|left|Noretum: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Aper|Sancto Apro]] dicata.]] {{res|Noretum}} seu '''Nogaretum'''<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 36, qui nomen Francogallicum ''Norroy-en-Jarnisy'' attestat.</ref> ([[Francogallice]]: ''Norroy'' seu ''Norroy-sur-Vair'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 203 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Norroy (Vosges)|Noretum}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] irbwf4cnvu1ja8zg1ekpvw0ktfgr0n1 1 327154 3975702 2026-07-30T12:25:23Z Pippobuono 54500 attributio 3975702 wikitext text/x-wiki {{attributio|fr|Norroy (Vosges)|237713210}} a09wwa70jsbptmbysb4erky2bjphlun 0 327155 3975707 2026-07-30T12:31:28Z Pippobuono 54500 creatio a francica documentatione 3975707 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Nonzeville.JPG|thumb|upright=0.8|left|Nontiavilla: despectus in vicum.]] {{res|Nontiavilla}} seu '''Nuntiavilla'''<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 35.</ref> ([[Francogallice]]: ''Nonzeville'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 56 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Nonzeville|Nontiavillam}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] c9cofcsaulc51lice90omxke24qc9t2 1 327156 3975710 2026-07-30T12:33:05Z Pippobuono 54500 attributio 3975710 wikitext text/x-wiki {{attributio|fr|Nonzeville|237385904}} ntuvtye2koioi8clgubvkq9cgg327xr 0 327157 3975716 2026-07-30T12:45:50Z Pippobuono 54500 creatio a francica documentatione 3975716 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Novilla (discretiva)}} {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Nonville, Eglise Sainte-Catherine.jpg|thumb|upright=0.8|left|Novilla: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sancta Catharina|Sanctae Catharinae]] dicata.]] {{res|Novilla}} seu '''Nunvilla'''<ref>{{Graesse}}, t. 3, p. 35.</ref> ([[Francogallice]]: ''Nonville'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 185 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. == Civis notabilis == * [[Ludovicus Godefroy]] (1740-1822), legatus pro clero ad Ordines Generales anni 1789 et presbyter parochialis Novillae, hic natus est. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Nonville (Vosges)|Novillam}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] q28ouyiw19b4nfe0q32q4nshf9ugtif 0 327158 3975721 2026-07-30T12:55:26Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Neuville-aux-Bois]] ad [[Novilla-in-Logis]]: attestatur in Graesse 3975721 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Novilla-in-Logis]] plz99e84aa8gid8dhva16fg24lv26ys 3975782 3975721 2026-07-30T15:18:50Z Xqbot 9619 rectificatio redirectionis duplicis → [[Novilla in Logis]] 3975782 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Novilla in Logis]] ljaf41yl0djr86qz5wazytb2u3euim8 0 327159 3975724 2026-07-30T13:04:16Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Neuville-sur-Sarthe]] ad [[Novilla super Sartam]]: attestatur in Graesse 3975724 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Novilla super Sartam]] lh8mtltvw3yp3hcv6uw6ocd9l7m8sx5 0 327160 3975726 2026-07-30T13:05:21Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Novilla-in-Logis]] ad [[Novilla in Logis]]: sine - 3975726 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Novilla in Logis]] ljaf41yl0djr86qz5wazytb2u3euim8 14 327161 3975731 2026-07-30T13:26:59Z Andrew Dalby 1084 Categoriam non vacuam creavi 3975731 wikitext text/x-wiki {{Categoria vestigatoria formularum | Augenda | descriptio = Haec categoria paginas numerat quas inter mensem Iulium 2026 et mensem Octobrem 2026 augere oportet. }} {{Categoria celata utinam vacua}} [[Categoria:Corrigenda|Augenda a mense 2026-07]] 8a91z3h8boo4pqcpg79tp9dwvnf9qog 1 327162 3975748 2026-07-30T13:54:17Z Pippobuono 54500 attributio 3975748 wikitext text/x-wiki {{attributio|fr|Nonville (Vosges)|238224893}} 44tdyfrt6emiuzl5gv6t693pccszn8m 0 327163 3975756 2026-07-30T14:05:23Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Néville]] ad [[Novilla (Sequana Maritima)]]: nomen latinum attestatur in Graesse 3975756 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Novilla (Sequana Maritima)]] a5uzvo8yvi6max5pll9kmxlfqnzz37g 0 327164 3975757 2026-07-30T14:07:42Z Pippobuono 54500 creatio 3975757 wikitext text/x-wiki {{discretiva}} '''Novilla''' significare potest: == Toponyma == * [[Novilla (Sequana Maritima)]]: commune [[Francia|Francicum]] [[Sequana Maritima|praefecturae Sequanae Maritimae]]. * [[Novilla (Vosegus)]]: commune Francicum [[Vosegus (praefectura Franciae)|praefecturae Vosegi]]. * [[Novilla in Logis]]: commune Francicum [[Ligerula (praefectura Franciae)|praefecturae Ligerulae]]. * [[Novilla super Sartam]]: commune Francicum [[Sartha (praefectura Franciae)|praefecturae Sarthae]]. 5djjgyzoon6s4yxdybzkl5i1esk6ysh 0 327165 3975761 2026-07-30T14:10:13Z Grufo 64423 Grufo movit paginam [[Declinatio Prima]] ad [[Declinatio prima]] praeter redirectionem: Nomenclatura uniformis 3975761 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Declinatio prima]] rf5lle8yayfzqyztr7p4y5ms6vip9sv 1 327166 3975763 2026-07-30T14:10:13Z Grufo 64423 Grufo movit paginam [[Disputatio:Declinatio Prima]] ad [[Disputatio:Declinatio prima]] praeter redirectionem: Nomenclatura uniformis 3975763 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Disputatio:Declinatio prima]] 4aoukqgjuqgoya3np8rogf4bv7mdmb2 14 327167 3975832 2026-07-30T20:02:49Z Andrew Dalby 1084 Created blank page 3975832 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 3975833 3975832 2026-07-30T20:03:05Z Andrew Dalby 1084 [[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Incolae Angliae]] 3975833 wikitext text/x-wiki [[Categoria:Incolae Angliae]] abj4ox4pf8v1ntyjtvtx3rbsiyouojd 3975834 3975833 2026-07-30T20:03:15Z Andrew Dalby 1084 [[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Exsules]] 3975834 wikitext text/x-wiki [[Categoria:Incolae Angliae]] [[Categoria:Exsules]] 1j4l2ck21nizs6p3fnlbwskr07oj8v9 3975835 3975834 2026-07-30T20:03:27Z Andrew Dalby 1084 [[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Protestantes]] 3975835 wikitext text/x-wiki [[Categoria:Incolae Angliae]] [[Categoria:Exsules]] [[Categoria:Protestantes]] n47h4sq6y4swi0ag27m1h1lh9hv9z6b 0 327168 3975867 2026-07-31T02:35:12Z Jondel 452 Paginam instituit, scribens '[[File:Naturales 5.png|250px"Datu" est titulus qui significat rectores (variis in narrationibus historicis ut duces, principes summi, et monarchae descriptos) multorum populorum indigenarum per [[Philippinae|archipelagum Philippinarum]].<ref>[https://www.britannica.com/topic/datu Britannica.Datu.Iulius.2026]</ref> Titulus adhuc hodie in usu est, quamquam non tam saepe quam in prima historia Philippinarum. Cognatus est cum "datuk", "dato", et "ratu" in pluribus...' 3975867 wikitext text/x-wiki [[File:Naturales 5.png|250px"Datu" est titulus qui significat rectores (variis in narrationibus historicis ut duces, principes summi, et monarchae descriptos) multorum populorum indigenarum per [[Philippinae|archipelagum Philippinarum]].<ref>[https://www.britannica.com/topic/datu Britannica.Datu.Iulius.2026]</ref> Titulus adhuc hodie in usu est, quamquam non tam saepe quam in prima historia Philippinarum. Cognatus est cum "datuk", "dato", et "ratu" in pluribus aliis linguis Austronesiis.<ref>ibid</ref> btt5m2zb9ue9klzuwk7ocfql1pkbso9 3975868 3975867 2026-07-31T02:38:50Z Jondel 452 3975868 wikitext text/x-wiki "Datu" est titulus qui significat rectores (variis in narrationibus historicis ut duces, principes summi, et monarchae descriptos) multorum populorum indigenarum per [[Philippinae|archipelagum Philippinarum]].<ref>[https://www.britannica.com/topic/datu Britannica.Datu.Iulius.2026]</ref> Titulus adhuc hodie in usu est, quamquam non tam saepe quam in prima historia Philippinarum. Cognatus est cum "datuk", "dato", et "ratu" in pluribus aliis linguis Austronesiis.<ref>ibid</ref> == Referentia == {{referentia}} [[Categoria:Philippinae]] ek036jze9mvywpsbdxk2vt8so9x8hwe 3975869 3975868 2026-07-31T02:42:06Z Jondel 452 3975869 wikitext text/x-wiki "Datu" est titulus qui significat rectores (variis in narrationibus historicis ut duces, principes summi, et monarchae descriptos) multorum populorum indigenarum per [[Philippinae|archipelagum Philippinarum]].<ref>[https://www.britannica.com/topic/datu Britannica.Datu.Iulius.2026]</ref> Titulus adhuc hodie in usu est, quamquam non tam saepe quam in prima historia Philippinarum. Cognatus est cum "datuk", "dato", et "ratu" in pluribus aliis linguis Austronesiis.<ref>ibid</ref> == Bibliographia == * <references/> {{NexInt}} *[[Ducatus]] {{Tituli nobilitatis}} [[Categoria:Tituli dignitatis]] == Referentia == {{referentia}} [[Categoria:Philippinae]] [[Categoria:Verbae Philippinae]] cownxxs67w4zub7g7qs133r3htd3hw9 3975870 3975869 2026-07-31T02:42:33Z Jondel 452 /* Referentia */ 3975870 wikitext text/x-wiki "Datu" est titulus qui significat rectores (variis in narrationibus historicis ut duces, principes summi, et monarchae descriptos) multorum populorum indigenarum per [[Philippinae|archipelagum Philippinarum]].<ref>[https://www.britannica.com/topic/datu Britannica.Datu.Iulius.2026]</ref> Titulus adhuc hodie in usu est, quamquam non tam saepe quam in prima historia Philippinarum. Cognatus est cum "datuk", "dato", et "ratu" in pluribus aliis linguis Austronesiis.<ref>ibid</ref> == Bibliographia == * <references/> {{NexInt}} *[[Ducatus]] {{Tituli nobilitatis}} [[Categoria:Tituli dignitatis]] [[Categoria:Philippinae]] [[Categoria:Verbae Philippinae]] s4o1csieuj446hj20mn7caypzdx56sa 3975871 3975870 2026-07-31T02:48:11Z Jondel 452 3975871 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Naturales 5.png|thumb|Princeps appellatur ''Datu'']] '''Datu''' est titulus qui significat rectores (variis in narrationibus historicis ut duces, principes summi, et monarchae descriptos) multorum populorum indigenarum per [[Philippinae|archipelagum Philippinarum]].<ref>[https://www.britannica.com/topic/datu Britannica.Datu.Iulius.2026]</ref> Titulus adhuc hodie in usu est, quamquam non tam saepe quam in prima historia Philippinarum. Cognatus est cum "datuk", "dato", et "ratu" in pluribus aliis linguis Austronesiis.<ref>ibid</ref> == Bibliographia == * <references/> {{NexInt}} *[[Ducatus]] {{Tituli nobilitatis}} [[Categoria:Tituli dignitatis]] [[Categoria:Philippinae]] [[Categoria:Verbae Philippinae]] hj0zjbq3pcfheke3xvg7rrbhujt2agh 3975872 3975871 2026-07-31T02:48:29Z Jondel 452 /* Bibliographia */ 3975872 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Naturales 5.png|thumb|Princeps appellatur ''Datu'']] '''Datu''' est titulus qui significat rectores (variis in narrationibus historicis ut duces, principes summi, et monarchae descriptos) multorum populorum indigenarum per [[Philippinae|archipelagum Philippinarum]].<ref>[https://www.britannica.com/topic/datu Britannica.Datu.Iulius.2026]</ref> Titulus adhuc hodie in usu est, quamquam non tam saepe quam in prima historia Philippinarum. Cognatus est cum "datuk", "dato", et "ratu" in pluribus aliis linguis Austronesiis.<ref>ibid</ref> == Bibliographia == *<references/> {{NexInt}} *[[Ducatus]] {{Tituli nobilitatis}} [[Categoria:Tituli dignitatis]] [[Categoria:Philippinae]] [[Categoria:Verbae Philippinae]] jlae0y9lpqs4jzoa89yi7ts5fmropub 3975873 3975872 2026-07-31T02:48:51Z Jondel 452 /* Bibliographia */ 3975873 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Naturales 5.png|thumb|Princeps appellatur ''Datu'']] '''Datu''' est titulus qui significat rectores (variis in narrationibus historicis ut duces, principes summi, et monarchae descriptos) multorum populorum indigenarum per [[Philippinae|archipelagum Philippinarum]].<ref>[https://www.britannica.com/topic/datu Britannica.Datu.Iulius.2026]</ref> Titulus adhuc hodie in usu est, quamquam non tam saepe quam in prima historia Philippinarum. Cognatus est cum "datuk", "dato", et "ratu" in pluribus aliis linguis Austronesiis.<ref>ibid</ref> == Bibliographia == <references/> {{NexInt}} *[[Ducatus]] {{Tituli nobilitatis}} [[Categoria:Tituli dignitatis]] [[Categoria:Philippinae]] [[Categoria:Verbae Philippinae]] h3z8nqf1obgvjtz5va89jjlm601anzg