Vicipaedia lawiki https://la.wikipedia.org/wiki/Vicipaedia:Pagina_prima MediaWiki 1.47.0-wmf.20 first-letter Media Specialis Disputatio Usor Disputatio Usoris Vicipaedia Disputatio Vicipaediae Fasciculus Disputatio Fasciculi MediaWiki Disputatio MediaWiki Formula Disputatio Formulae Auxilium Disputatio Auxilii Categoria Disputatio Categoriae Porta Disputatio Portae Adumbratio Disputatio Adumbrationis TimedText TimedText talk Modulus Disputatio Moduli Event Event talk Hymnus 0 369 3989198 3849834 2026-09-19T08:05:57Z ~2026-49405-65 214731 3989198 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Veni creator spiritus.jpg|thumb|Hymnus "[[Veni Creator Spiritus]]"]] '''Hymnus''' ([[Graece]] ὕμνος) est [[cantus]] quo [[Deus]] vel quidam deus laudatur. Hymni plerumque instrumentis aptis adhibitis ut [[lyra]] vel [[organum|organo]] in pleniorem sonum augentur. Inventores huius generis versus faciendi [[Graecia|Graeci]] fuerunt, quorum hymnos antiquissimos [[Homerus|Homero]] poetae attributos esse? Extant etiam hymni Latini, quorum clarissimos [[Catullus]] et [[Horatius]] conscripserunt. Nostra aetate, hymni decantari solent in [[religio Christiana|religione Christiana]], ad quam fidem celebrandam [[Hilarius]] Pictaviensis et [[Ambrosius]] Mediolanensis primi hymnorum genus deduxerunt. ==Varii hymni== ===Hymni Homerici=== [[Hymni Homerici]] * ''[[Hymnus in Apollinem Homericus]]'' * ''[[Hymnus in Demetrem Homericus]]'' * ''[[Hymnus in Hermam Homericus]]'' * ''[[Hymnus in Aphroditam Homericus]]'' ===Hymni Callimachi=== [[Callimachus]] * ''[[Hymnus in Iovem (Callimachus)|Hymnus in Iovem]]'' * ''[[Hymnus in Apollinem (Callimachus)|Hymnus in Apollinem]]'' * ''[[Hymnus in Dianam (Callimachus)|Hymnus in Dianam]]'' * ''[[Hymnus in Delum (Callimachus)|Hymnus in Delum]]'' * ''[[Hymnus in Athenam (Callimachus)|Hymnus in Athenam]]'' * ''[[Hymnus in Cererem (Callimachus)|Hymnus in Cererem]]'' ===Hymni Romani=== * Catulli carmen XXXIV [http://www.thelatinlibrary.com/catullus.shtml#34] * Horatii carmen saeculare [http://www.thelatinlibrary.com/horace/carmsaec.shtml] * Horatii carmen decimum libri primi carminum [http://www.thelatinlibrary.com/horace/carm1.shtml] * Lucretii in Venerem hymnus (de rerum natura 1,1-39) ===Hymni Christiani=== Genera: * [[Canon]] * [[Contacium]] * [[Syntomon]] sive [[Sticheron]] * [[Theotocium]] * [[Troparium]] Exempla: * [[Aeterna caeli gloria]] * [[Sanctus (prex)]] * [[Te Deum laudamus]] * [[Trishagion]] * [[Veni, Redemptor Gentium]] * [[Veni, Veni, Emmanuel]] ====[[Introitus]]==== * 4 [[Accipite]] * 5 [[Adeamus cum fiducia]] * 8 [[Ad te leuaui]] * 7 [[Adiutor]] * 7 [[Adorate Deum]] * 7 [[Aqua sapientiae]] * 3 [[Benedicite Dominum]] * 8 [[Benedicta sit]] * 6 [[Cantate Domino]] * 3 [[Caritas Dei]] * 3 Caritas Dei (Ember Sat. Pent.) * 4 [[Christo confixus]] * 2 [[Cibauit eos]] * 2 [[Cibauit eos... alleluia]] * 5 [[Circumdederunt me]] * 5 [[Cogitationes]] * 3 [[Cognoui]] * 3 [[Confessio]] * 1 [[Da pacem]] * 3 [[Dedit illi]] * 1 [[De uentre matris]] * [[Deus, dum egredereris]] * [[Deus in adiutorium]] * [[Deus in loco sancto]] * [[Deus Israel]] * [[Deus misereatur]] * 6 [[Dicit Dominus: Ego]] * 1 [[Dicit Dominus: Sermones]] * 3 [[Dignus est Agnus]] * 8 [[Dilectio Dei]] * 8 [[Dilexisti]] * 3 [[Dispersit]] * 8 [[Domine ne longe]] * 2 [[Dominus dixit]] * 2 [[Dominus fortitudo]] * 2 [[Dominus illuminatio]] * 3 [[Dum clamarem]] * 8 [[Dum medium silentium]] * 3 [[Dum sanctificatus]] * 2 [[Ecce aduenit]] * 5 [[Ecce Deus]] * 3 [[Ecce Virgo concipiet]] * [[Eduxit Dominus]] * 4 [[Eduxit eos]] * 1 [[Effusum est]] * 6 [[Esto mihi]] * 1 [[Etenim sederunt]] * 2 [[Ex ore infantium]] * 4 [[Exaudi Domine... adiutor]] * 1 [[Exaudi Domine... alleluia]] * 4 [[Exaudiuit]] * 1 [[Exclamaverunt]] * 3 [[Exsultabo]] * 7 [[Exsultet gaudio]] * 1 [[Exsurge]] * 3 [[Extuli electum]] * 2 [[Facies unctionis]] * 3 [[Factum est cor]] * [[Factus est Dominus]] * 8 [[Gaudeamus]] * Gaudeamus (Agathae) * Gaudeamus (Annae) * Gaudeamus (Iosaphat) * Gaudeamus (Mariae) * Gaudeamus (Reginae) * Gaudeamus (Sanctorum omnium) * Gaudeamus (Thomae) * 3 [[Gaudens gaudebo]] * 1 [[Gaudete]] * 6 [[Hodie scietis]] * 3 [[Illuxerunt]] * 8 [[In excelso throno]] * 6 [[In medio]] * 3 [[In nomine Domini]] * 3 [[In nomine Iesu. Ps. Domine]] * 3 [[In nomine Iesu. Ps. Gloriabuntur]] * 6 [[In sermonibus]] * 7 [[In uirtute tua]] * 4 [[In uoluntate]] * 1 [[Inclina Domine]] * 4 [[Intret in conspectu]] * 3 [[Intret oratio]] * 8 [[Introduxit uos]] * 8 [[Inuocabit me]] * 8 [[Iubilate Deo]] * 4 [[Iudica Domine]] * 4 [[Iudica me]] * 7 [[Iurauit Dominus]] * 5 [[Iusti decantauerunt]] * 1 [[Iustus es Domine]] * 1 [[Iustus ut palma]] * 8 [[Laetabitur Iustus]] * 5 [[Laetare Ierusalem]] * 8 [[Lex ueritatis]] * 5 [[Loquebar. Ps. Beati immaculati]] * 5 [[Loquebar. Ps. Bonum est]] * 5 [[Loquebar. Ps. Laudate]] * 3 [[Loquetur]] * 8 [[Lux fulgebit]] * 5 [[Maiorem hac]] * 2 [[Me exspectauerunt]] * 2 [[Mihi autem absit. Ps. Memento]] * 2 [[Mihi autem absit. Ps. Voce mea]] * 2 [[Mihi autem nimis]] * 3 [[Minuisti eum]] * 4 [[Miseratio]] * 8 [[Miserere mihi]] * 1 [[Misereris omnium]] * 4 [[Misericordia Domini]] * 2 [[Multae tribulationes]] * 2 [[Narrauerunt]] * 4 [[Nos autem]] * 3 [[Nunc scio uere]] * 7 [[Oculi mei]] * 7 [[Oculus Dei]] * 6 [[Omnes gentes]] * 3 [[Omnia quae fecisti]] * 4 [[Omnis terra]] * 6 [[Os iusti]] * 7 [[Populus Sion]] * 4 [[Protector noster]] * 7 [[Protexisti me]] * 7 [[Puer natus est]] * 6 [[Quasi modo]] * 3 [[Redemisti nos]] * 4 [[Reminiscere]] * 3 [[Repleatur]] * 6 [[Requiem]] * 7 [[Respice Domine]] * 6 [[Respice in me]] * 4 [[Resurrexi]] * 1 [[Rorate. Ps. Benedixisti]] * 1 [[Rorate. Ps. Caeli enarrant]] * 6 [[Sacerdotes Dei]] * 3 [[Sacerdotes tui]] * 1 [[Salus autem]] * 4 [[Salus populi]] * 2 [[Salue sancta Parens]] * 3 [[Sancti tui]] * 3 [[Sapientia reddidit]] * 1 [[Sapientiam sanctorum]] * 1 [[Scio cui credidi]] * 3 [[Sermo meus]] * 3 [[Si diligis me]] * 3 [[Si iniquitates]] * 3 [[Signum magnum]] * 2 [[Sitientes]] * 3 [[Spiritus Domini super me]] * 8 [[Spiritus... repleuit]] * 8 [[Spiritus... repleuit... alleluia]] * 1 [[Stabant]] * 1 [[Statuit]] * 5 [[Sub umbra illius]] * 1 [[Suscepimus]] * 7 [[Tenuisti manum]] * [[Terribilis est]] * [[Veni de Libano]] * [[Veni et ostende]] * [[Venite adoremus]] * [[Venite benedicti]] * 1 [[Venite filii]] * 8 [[Victricem manum]] * 8 [[Vidi ciuitatem]] * 7 [[Viri Galilaei]] * 3 [[Vocem iucunditatis]] * 2 [[Vultum tuum]] ====[[Graduale]]==== *2 [[A summo caelo]] *5 [[Ad Dominum]] *3 [[Adiutor in opportunitatibus]] *5 [[Adiuuabit eam]] *2 [[Angelis suis]] *5 [[Angelus Domini Raphael]] *5 [[Anima nostra]] *5 [[Annuntiaui]] *5 [[Aquae multae]] *7 [[Audi filia... et concupiscet]] *7 [[Audi filia... quia concupiuit]] *1 [[Beata gens]] *5 [[Beatus quicumque]] *5 [[Beatus uir qui timet]] *7 [[Benedicam Dominum]] *3 [[Benedicite Dominum]] *5 [[Benedicta es tu]] *4 [[Benedicta et uenerabilis]] *7 [[Benedictus Dominus]] *5 [[Benedictus es]] *5 [[Benedictus qui uenit]] *5 [[Bonum est confidere]] *5 [[Bonum est confiteri]] *5 [[Christus factus est]] *7 [[Clamauerunt]] *5 [[Communicantes]] *1 [[Concupiuit rex]] *3 [[Confiteantur Domino]] *5 [[Confiteantur tibi]] *5 [[Confiteor tibi]] *5 [[Constitues eos]] *5 [[Conuertere Domine]] *1 [[Custodi me]] *2 [[Deriuentur]] *7 [[Deus qui praecinxit me]] *5 [[Diffusa est]] *8 [[Dilexisti]] *7 [[Dirigatur oratio mea]] *2 [[Dispersit]] *4 [[Dolorosa]] *5 [[Dominabitur]] *2 [[Domine Deus]] *5 [[Domine Dominus noster]] *4 [[Domine praeuenisti]] *2 [[Domine refugium]] *5 [[Domine spes mea]] *1 [[Dulcis et rectus]] *1 [[Ecce quam bonum]] *5 [[Ecce sacerdos]] *3 [[Ego autem]] *7 [[Egredietur uirga]] *5 [[Electi mei]] *3 [[Eripe me Domine]] *5 [[Esto mihi]] *5 [[Ex Sion species]] *5 [[Exaltent eum]] *2 [[Excita Domine]] *5 [[Exiit sermo]] *2 [[Exsultabit cor meum]] *3 [[Exsurge... et intende]] *3 [[Exsurge... non praeualeat]] *5 [[Flores apparuerunt]] *5 [[Gloria et honore]] *1 [[Gloriosus Deus]] *2 [[Haec dies V. Benedictus]] *2 [[Haec dies V. Confitemini]] *2 [[Haec dies V. Dextera]] *2 [[Haec dies V. Dicant nunc]] *2 [[Haec dies V. Dicat nunc]] *2 [[Haec dies V. Lapidem]] *3 [[Hic est qui uenit]] *2 [[Hodie scietis]] *5 [[In Deo confisum est]] *5 [[In Deo sperauit]] *1 [[Inflammatum est]] *2 [[In omnem terram]] *2 [[In sole posuit]] *1 [[Inueni Dauid]] *1 [[Ipse habet]] *7 [[Iacta cogitatum]] *5 [[Iustorum animae]] *5 [[Iustus cum ceciderit]] *2 [[Iustus ut palma]] *7 [[Laetatus sum]] *3 [[Laudate Dominum]] *7 [[Liberasti nos]] *5 [[Locus iste]] *4 [[Memor fui]] *1 [[Miserere mei Deus]] *5 [[Misit Dominus]] *2 [[Ne auertas]] *2 [[Nimis honorati]] *7 [[Oculi omnium]] *5 [[Omnes de Saba]] *1 [[Os iusti]] *5 [[Priusquam]] *5 [[Probasti Domine]] *5 [[Prope est Dominus]] *5 [[Propitius esto]] *5 [[Propter fratres meos]] *5 [[Propter ueritatem]] *5 [[Protector noster]] *5 [[Quam magna]] *5 [[Quemadmodum]] *5 [[Qui operatus est]] *7 [[Qui sedes Domine]] *2 [[Requiem]] *5 [[Respice Domine]] *7 [[Rogate]] *1 [[Sacerdotes eius]] *3 [[Salvos fac nos]] *1 [[Sciant gentes]] *5 [[Sederunt principes]] *5 [[Specie tua]] *3 [[Speciosus forma]] *1 [[Spera in Domino]] *5 [[Spiritus Domini]] *5 [[Suscepimus Deus]] *2 [[Tecum principium]] *4 [[Tenuisti manum]] *7 [[Testis mihi]] *3 [[Tibi Domine]] *5 [[Timebunt gentes]] *1 [[Timete Dominum]] *2 [[Tollite portas]] *5 [[Tribulationes cordis]] *3 [[Tu es Deus]] *5 [[Unam petii]] *1 [[Universi]] *2 [[Uxor tua]] *5 [[Venite filii]] *5 [[Viderunt omnes]] ====[[Alleluia]]==== *[[Adducentur]] *[[Adorabo]] *[[Amauit eum]] *[[Angelus... descendit]] *[[Ascendit Deus]] *[[Assumpta est]] *[[Aue Maria]] *[[Beata es]] *[[Beatus quem]] *[[Beatus uir qui suffert]] *[[Beatus uir qui timet]] *[[Beatus uir sanctus Martinus]] *[[Bene fundata est]] *[[Benedicamus Patrem]] *4 [[Benedicat uobis]] *4 [[Benedicite]] *8 [[Benedictus es Domine]] *7 [[Candor est]] *1 [[Cantate Domino]] *7 [[Caro mea]] *1 [[Christo confixus sum]] *1 [[Christus resurgens]] *3 [[Cognouerunt]] *1 [[Concaluit cor]] *7 [[Concussum est]] *7 [[Confitebuntur]] *2 [[Confitemini... et inuocate]] *8 [[Confitemini Domino]] *4 [[Constitues eos]] *2 [[Corpora sanctorum]] *8 [[Crastina die]] *4 [[De excelso]] *7 [[De profundis]] *1 [[De quacumque]] *1 [[Declinabo]] *3 [[Defecit caro]] *8 [[Deus iudex Iustus]] *7 [[Deus qui sedes]] *4 [[Dextera Dei]] *8 [[Dicite in gentibus]] *2 [[Dies sanctificatus]] *8 [[Diffusa est]] *1 [[Dilexit Andream]] *8 [[Dispersit]] *1 [[Domine Deus meus in te]] *3 [[Domine Deus salutis]] *2 [[Domino diligo]] *7 [[Domine exaudi]] *6 [[Domine in uirtute]] *7 [[Domine refugium]] *8 [[Dominus dixit]] *8 [[Dominus in Sina]] *2 [[Dominus regnauit, decorem]] *8 [[Dominus regnauit, exsultet]] *8 [[Dulce lignum]] *1 [[Dum complerentur]] *8 [[Ego dilecto meo]] *1 [[Ego sum pastor]] *[[Ego uos elegi]] *4 [[Emitte Spiritum]] *[[Eripe me]] *[[Excita Domine]] *[[Exiui a Patre]] *[[Exsultabo et laetabor]] *[[Exsultate Deo]] *8 [[Fac nos innocuam]] *8 [[Felix es sacra]] *1 [[Flores apparuerunt]] *1 [[Franciscus pauper]] *4 [[Gaudete iusti]] *1 [[Habet in uestimento]] *8 [[Haec dies]] *8 [[Haec est uera]] *4 [[Haec est uirgo]] *2 [[Hic est discipulus]] *2 [[Hic est sacerdos]] *[[In conspectu]] *[[In die resurrectionis]] *[[In exitu Israël]] *[[In multitudine]] *[[In te Domine]] *[[Inueni David]] *[[Ipse est directus]] *7 [[Iesus autem]] *3 [[Iubilate Deo (minor)]] *7 [[Iubilate Deo (maior)]] *[[Iurauit Dominus]] *[[Iusti epulentur]] *[[Iustus germinabit]] *[[Iustus ut palma]] *[[Laetamini]] *[[Laetatus sum]] *4 [[Lauda Ierusalem]] *4 [[Laudate Deum]] *4 [[Laudate pueri]] *1 [[Laudem Domini]] *7 [[Leuita Laurentius]] *1 [[Loquebantur]] *2 [[Loquebar]] *6 [[Magnificat]] *7 [[Magnus Dominus]] *2 [[Magnus sanctus Paulus]] *1 [[Manum suam]] *8 [[Mittat uobis]] *7 [[Multifarie olim]] *8 [[Nimis honorati]] *1 [[Non uos relinquam]] *2 [[Nunc cum eo]] *1 [[O Ioachim]] *1 [[O quam bonus]] *4 [[O quam pulchra est]] *2 [[O uos omnes]] *2 [[Oculus Dei]] *1 [[Omnes gentes]] *4 [[Oportebat]] *3 [[Ostende mihi]] *8 [[Ostende nobis]] *8 [[Paras mihi]] *3 [[Paratum cor meum]] *7 [[Pascha nostrum]] *4 [[Pauper et inops]] *1 [[Per te Dei Genitrix]] *7 [[Post dies octo]] *4 [[Post partum]] *1 [[Posuisti Domine]] *1 [[Potestas eius]] *4 [[Pretiosa]] *4 [[Pro omnibus]] *1 [[Propitius esto]] *2 [[Propter ueritatem]] *7 [[Quasi rosa]] *7 [[Qui ad iustitiam]] *1 [[Qui docti]] *4 [[Qui posuit fines]] *2 [[Qui sequitur me]] *1 [[Qui timent Dominum]] *7 [[Quinque prudentes]] *7 [[Quoniam Deus]] *2 [[Redemptionem]] *1 [[Regnauit Dominus]] *1 [[Repleti]] *1 [[Rogaui pro te]] *8 [[Salve, Regina]] *8 [[Sancte Michael]] *8 [[Sancte Paule]] *2 [[Sancti tui... benedicent]] *8 [[Sancti tui... florebunt]] *1 [[Sapientia]] *1 [[Sapientiam]] *8 [[Scitote]] *1 [[Senex puerum]] *3 [[Si filii]] *3 [[Si testimonium]] *7 [[Solemnitas]] *1 [[Solue iubente]] *8 [[Specie tua]] *1 [[Spiritus Domini]] *8 [[Spiritus eius]] *8 [[Spiritus est]] *8 [[Spiritus Sanctus]] *2 [[Stabat Sancta Maria]] *1 [[Surrexit Christus et illuxit]] *2 [[Surrexit Christus qui]] *1 [[Surrexit Dominus de sepulcro]] *8 [[Surrexit Dominus uere]] *8 [[Tamquam prodigium]] *8 [[Tanto tempore]] *7 [[Te decet hymnus]] *5 [[Te gloriosus]] *5 [[Te Martyrum]] *1 [[Timebunt gentes]] *3 [[Tollite]] *1 [[Tota pulchra es]] *2 [[Tu es Petrus]] *2 [[Tu puer]] *3 [[Veni Domine]] *2 [[Veni Sancte Spiritus]] *8 [[Venite ad me]] *7 [[Venite exsultemus]] *8 [[Verbo Domini]] *[[Vere tu es]] *[[Verumtamen]] *[[Videbitis]] *[[Video caelos]] *[[Vidimus stellam]] *[[Virga Iesse]] *1 [[Virgo Dei Genitrix]] *8 [[Vos estis]] *4 [[Vox turturis]] ====[[Sequentia]]==== * [[Dies irae]] * [[Lauda Sion]] * [[Stabat mater]] * [[Veni Sancte Spiritus]] * [[Victimae paschali]] ====Tractus==== *[[Ab ortu solis]] *[[Absolue]] *[[Ad te leuaui]] *[[Annuntiate]] *8 [[Annuntiaui]] *[[Audi filia]] *2 [[Aue Maria]] *8 [[Beatus uir cuius]] *8 [[Beatus uir qui]] *2 [[Benedicite Dominum]] *8 [[Commouisti]] *2 [[Confitemini]] *2 [[De necessitatibus meis]] *8 [[De profundis]] *8 [[Desiderium]] *2 [[Deus, Deus meus]] *2 [[Domine exaudi]] *[[Domine non secundum]] *8 [[Ecce sic benedicetur]] *8 [[Effuderunt]] *2 [[Emitte Spiritum]] *2 [[Exsurge Domine]] *8 [[Factus es]] *2 [[Gaude Maria]] *2 [[Ipse inuocabit]] *8 [[Iubilate Domino]] *8 [[Laudate]] *2 [[Misericors]] *8 [[Notus in Iudaea]] *8 [[Nunc dimittis]] *2 [[Persequar]] *8 [[Qui confidunt]] *2 [[Qui habitat]] *8 [[Qui regis]] *8 [[Qui seminant]] *8 [[Sacerdotes]] *8 [[Saepe expugnauerunt]] *2 [[Stabat sancta Maria]] *8 [[Te Deum Patrem]] *2 [[Tu es Petrus]] *2 [[Tu es uas]] *8 [[Tu gloria Ierusalem]] *8 [[Veni sponsa]] * [[Ab ortu solis]] * [[Absolve]] * [[Ad te levavi]] * [[Annuntiate]] * [[Spiritus Domini]] * [[Spiritus eius]] * [[Spiritus est]] * [[Spiritus Sanctus]] * [[Stabat Sancta Maria]] * [[Surrexit Christus et illuxit]] * [[Surrexit Christus qui]] * [[Surrexit Dominus de sepulcro]] * [[Surrexit Dominus vere]] * [[Tamquam prodigium]] * [[Beatus vir cuius]] * [[Beatus vir qui]] * [[Benedicite Dominum]] * [[Tanto tempore]] * [[Te decet hymnus]] * [[Te gloriosus]] * [[Te Martyrum]] * [[Timebunt gentes]] * [[Tollite]] * [[Tota pulchra es]] * [[Tu es Petrus]] * [[Commovisti]] * [[Confitemini]] * [[De necessitatibus meis]] * [[De profundis]] * [[Desiderium]] * [[Deus, Deus meus]] * [[Domine exaudi]] * [[Domine non secundum]] * [[Ecce sic benedicetur]] * [[Effuderunt]] * [[Emitte Spiritum]] * [[Exsurge Domine]] * [[Factus es]] * [[Gaude Maria]] * [[Tu es sacerdos]] * [[Tu puer]] * [[Veni Domine]] * [[Veni Sancte Spiritus]] * [[Venite ad me]] * [[Venite exsultemus]] * [[Verbo Domini]] * [[Ipse invocabit]] * [[Virgo Dei Genitrix]] * [[Vos estis]] * [[Laudate]] * [[Vere tu es]] * [[Verumtamen]] * [[Videbitis]] * [[Video caelos]] * [[Vidimus stellam]] * [[Virga Iesse]] * [[Misericors]] * [[Notus in Iudaea]] * [[Vox turturis]] * [[Nunc dimittis]] * [[Persequar]] * [[Qui confidunt]] * [[Stabat Mater]] * [[Annuntiavi]] * [[Audi filia]] * [[Ave Maria]] ====[[Responsorium]]==== *[[Accepit]] *[[Aestimatus sum]] *[[Amicus meus]] *[[Animam meam]] *[[Astiterunt reges]] *[[Beata Dei Genitrix]] *[[Beata uiscera]] *5 [[Caligauerunt]] *5 [[Cenantibus]] *2 [[Comedetis]] *8 [[Credo]] *3 [[Cum complerentur]] *8 [[Domine quando ueneris]] *8 [[Domine secundum actum]] *4 [[Ecce quomodo moritur]] *8 [[Ecce sacerdos]] *5 [[Ecce uidimus]] *7 [[Ego sum]] *2 [[Emendemus]] *7 [[Eram quasi Agnus]] *2 [[Hei mihi Domine]] *5 [[Hodie nobis caelorum]] *8 [[Hodie nobis de caelo]] *1 [[Immolabit]] *2 [[Ingrediente Domino]] *8 [[In monte Oliueti]] *4 [[Iam non dicam]] *5 [[Ierusalem]] *8 [[Iesum tradidit]] *2 [[Iudas mercator]] *1 [[Libera me... de morte]] *1 [[Libera me... de uiis]] *2 [[Memento mei]] *8 [[Misit me]] *6 [[Ne recorderis]] *3 [[O magnum mysterium]] *8 [[O uos omnes]] *2 [[Obtulerunt]] *3 [[Omnes amici mei]] *1 [[Peccantem me]] *5 [[Plange]] *4 [[Quem uidistis]] *4 [[Qui Lazarum]] *7 [[Qui manducat]] *7 [[Recessit pastor]] *2 [[Repleti sunt]] *3 [[Respexit]] *2 [[Sancta et immaculata]] *1 [[Seniores]] *2 [[Sepulto Domino]] *4 [[Sicut ouis]] *4 [[Subuenite]] *8 [[Tamquam ad latronem]] *7 [[Tenebrae]] *6 [[Tradiderunt]] *8 [[Tristis est]] *7 [[Una hora]] *8 [[Unus ex discipulis]] *2 [[Velum templi]] *8 [[Verbum caro]] *8 [[Vinea mea]] *2 [[Domine, audiui]] *2 [[Eripe me, Domine]] ====[[Offertorium]]==== *2 [[Ad te Domine]] *8 [[Adducam]] *1 [[Afferentur... post eam]] *4 [[Afferentur... proximae]] *5 [[Afferte]] *6 [[Ambulate]] *8 [[Angelus Domini]] *2 [[Anima nostra]] *1 [[Ascendit Deus]] *1 [[Aue gratia plena]] *8 [[Aue Maria... et benedictus]] *8 [[Aue Maria... in mulieribus, alleluia]] *8 [[Beata es Virgo]] *1 [[Benedicam Dominum]] *1 [[Benedicite Dominum]] *2 [[Benedicite gentes]] *3 [[Benedictus es]] *8 [[Benedictus qui uenit]] *3 [[Benedictus sit]] *4 [[Benedixisti Domine]] *5 [[Bonitas Domini]] *8 [[Bonum est confiteri]] *4 [[Calix benedictionis]] *[[Christi factus sum]] *3 [[Christus unam]] *4 [[Confessio]] *4 [[Confirma hoc]] *6 [[Confitebor Domino]] *1 [[Confitebor tibi... Deus]] *1 [[Confitebor tibi... in toto]] *7 [[Confitebuntur]] *3 [[Constitues eos]] *3 [[Cum esset desponsata]] *1 [[Custodi me]] *2 [[De profundis]] *6 [[Desiderium animae]] *2 [[Desiderium pauperum]] *2 [[Deus, Deus meus]] *8 [[Deus enim]] *3 [[Deus tu conuertens]] *2 [[Dextera Domini]] *8 [[Diffusa est]] *8 [[Diligis iustitiam]] *4 [[Doctrinam]] *6 [[Domine conuertere]] *6 [[Domine Deus (Dedicatio)]] *8 [[Domine Deus salutis]] *3 [[Domine exaudi]] *6 [[Domine in auxilium]] *2 [[Domine Iesu Christe s. Hostias et preces]] *3 [[Ecce dedi]] *2 [[Ego autem]] *8 [[Elegerunt Apostoli]] *8 [[Emitte Spiritum]] *[[Eripe me]] *6 [[Erit uobis]] *2 [[Exaltabo te]] *5 [[Exspectans]] *4 [[Exsultabunt sancti]] *3 [[Exsulta satis]] *8 [[Exsultauit spiritus]] *4 [[Factus est Dominus]] *1 [[Felix namque es]] *3 [[Filiae regum]] *6 [[Gloria et diuitiae]] *1 [[Gloria et honore]] *6 [[Gloriabuntur]] *6 [[Holocaustum]] *4 [[Honora]] *4 [[Illumina]] *8 [[Immittet Angelus]] *8 [[lmproperium (Dominica in Palmis)]] *8 [[lmproperium (Sacratissimum Cors)]] *1 [[In conspectu]] *1 [[In die solemnitatis]] *8 [[In me gratia]] *2 [[In omnem terram]] *2 [[In te speraui]] *6 [[In uirtute tua]] *2 [[Inimicitias]] *4 [[Intonuit de caelo]] *8 [[Inueni David]] *5 [[Iubilate Deo omnis]] *1 [[Iubilate Deo uniuersa]] *4 [[Iustitia]] *4 [[Iustitiae Domini]] *1 [[Iustorum animae]] *4 [[Iustus ut palma]] *1 [[Laetamini]] *4 [[Laetentur caeli]] *4 [[Lauda anima mea]] *3 [[Lauda Ierusalem]] *2 [[Laudate Dominum]] *6 [[Lignum]] *1 [[Magnificat]] *2 [[Maiorem caritatem]] *2 [[Meditabor]] *[[Meditabor (Alleluia)]] *3 [[Mihi autem adhaerere]] *3 [[Mihi autem nimis]] *8 [[Mirabilis Deus]] *8 [[Non enim]] *8 [[O Domine]] *4 [[Oraui Deum]] *4 [[Perfice gressus]] *5 [[Populum humilem]] *8 [[Portas caeli]] *4 [[Postula a me]] *8 [[Posuisti]] *8 [[Precatus est]] *2 [[Protege Domine]] *2 [[Quando orabas]] *5 [[Quid bonum eius]] *3 [[Quis ascendet]] *[[Recordare mei]] *[[Recordare Virgo]] *[[Regali ex progenie]] *[[Reges Tharsis]] *4 [[Sacerdotes Domini]] *5 [[Sanctificauit]] *[[Scapulis suis]] *[[Si ambulauero]] *[[Sicut in holocausto]] *3 [[Sperent in te]] *1 [[Stetit Angelus]] *1 [[Super flumina]] *4 [[Terra tremuit]] *2 [[Tollite portas]] *1 [[Tu es Petrus]] *4 [[Tui sunt caeli]] *4 [[Tulerunt Iesum]] *4 [[Venite]] *2 [[Veritas mea]] *8 [[Viam mandatorum]] *2 [[Vir erat]] ====Communio==== *4 [[Acceptabis]] *5 [[Aduersum me]] *1 [[Amen dico uobis quidquid]] *1 [[Amen dico uobis quod vos]] *2 [[Angeli Archangeli]] *1 [[Beata uiscera]] *6 [[Beatam me dicent]] *1 [[Beati mundo corde]] *3 [[Beatus seruus]] *4 [[Benedicimus Deum]] *3 [[Benedicite omnes Angeli]] *8 [[Brachia]] *2 [[Cantabo Domino]] *2 [[Cantate Domino]] *4 [[Caro mea]] *8 [[Christus resurgens]] *8 [[Christus semel]] *6 [[Circuibo]] *7 [[Circumduxit]] *1 [[Communicantes]] *1 [[Confundantur]] *2 [[Contra spem]] *1 [[Cor meum]] *1 [[Data est mihi]] *3 [[Date et dabitur]] *6 [[De fructu]] *1 [[Descendit Iesus]] *6 [[Dicit Dominus]] *7 [[Dicite: Pusillanimes]] *8 [[Dico autem uobis]] *5 [[Dico uobis]] *6 [[Diffusa est]] *4 [[Dilexisti]] *8 [[Dixit Iesus matri]] *2 [[Domine Deus meus]] *8 [[Domine memorabor]] *7 [[Domine quinque]] *1 [[Dominus dabit]] *2 [[Dominus firmamentum]] *2 [[Dominus Iesus]] *2 [[Dominus regit me]] *5 [[Domus mea]] *8 [[Dum uenerit Paraclitus]] *6 [[Ecce sic benedicetur]] *1 [[Ecce sto]] *1 [[Ecce uirgo]] *8 [[Ego clamaui]] *4 [[Ego dilecto meo]] *2 [[Ego sum pastor]] *8 [[Ego sum pauper]] *[[Ego uos elegi]] *[[Erubescant]] *[[Et si coram]] *[[Exiit sermo]] *[[Exsulta filia]] *6 [[Exsultauit ut gigas]] *7 [[Factus est repente]] *7 [[Factus est repente... alleluia]] *4 [[Feci iudicium]] *1 [[Felices sensus]] *7 [[Fidelis seruus]] *1 [[Fili quid fecisti]] *1 [[Florete flores]] *3 [[Frumentum]] *1 [[Gaudete iusti]] *8 [[Gloriosa]] *3 [[Gustate et videte]] *8 [[Hoc corpus]] *6 [[Honora Dominum]] *1 [[Ignem ueni]] *1 [[lllumina faciem]] *6 [[Imitatores]] *1 [[In salutari]] *6 [[In splendoribus]] *4 [[Inclina aurem tuam]] *1 [[Infirmus fui]] *5 [[Intellige clamorem]] *8 [[Introibo]] *8 [[Iacob autem]] *4 [[Ierusalem quae]] *2 [[Ierusalem surge]] *7 [[Ioseph fili Dauid]] *3 [[Iustorum]] *5 [[Laetabitur Iustus]] *5 [[Laudate Dominum]] *8 [[Lux aeterna. V. Requiem]] *4 [[Magna est]] *1 [[Manducauerunt]] *4 [[Memento uerbi tui]] *8 [[Mense septimo]] *7 [[Mirabantur omnes]] *6 [[Mitte manum]] *6 [[Mitte manum... alleluia]] *8 [[Modicum]] *2 [[Multitudo]] *5 [[Non uos relinquam]] *8 [[Omnes gentes]] *2 [[Omnes qui in Christo]] *5 [[Pacem meam]] *5 [[Pacem relinquo]] *8 [[Panem caeli]] *5 [[Panem de caelo]] *1 [[Panis quem ego]] *6 [[Pascha nostrum]] *1 [[Passer inuenit]] *4 [[Pater cum essem]] *8 [[Pater si non potest]] *4 [[Per signum crucis]] *1 [[Petite]] *7 [[Populus acquisitionis]] *1 [[Posuerunt]] *6 [[Posuisti Domine]] *2 [[Potum meum]] *1 [[Praedicabant Apostoli]] *8 [[Primum quaerite]] *1 [[Principes]] *1 [[Psallite Domino]] *1 [[Quae mihi]] *3 [[Quam magna]] *6 [[Qui manducat]] *6 [[Qui me dignatus est]] *3 [[Qui meditabitur]] *5 [[Qui mihi ministrat]] *7 [[Qui uicerit]] *1 [[Qui uult uenire]] *5 [[Quinque prudentes]] *4 [[Quod dico uobis]] *7 [[Quotiescumque]] *1 [[Regina mundi]] *3 [[Religio munda]] *1 [[Reposita est]] *8 [[Responsum]] *1 [[Reuelabitur]] *1 [[Sacerdos magnus]] *3 [[Scapulis suis]] *6 [[Sedebit]] *4 [[Semel iuraui]] *7 [[Si consurrexistis]] *6 [[Si quis sitit]] *8 [[Simile est]] *8 [[Sinite paruulos]] *8 [[Spiritus qui]] *8 [[Spiritus Sanctus]] *8 [[Spiritus ubi uult]] *6 [[Surrexit Dominus]] *4 [[Tanto tempore]] *7 [[Tolle puerum]] *4 [[Tollite hostias]] *6 [[Tu es Petrus]] *5 [[Tu mandasti]] *2 [[Tu puer]] *5 [[Ultimo festiuitatis]] *6 [[Unde huic sapientia haec]] *7 [[Unam petii]] *7 [[Unus militum]] *8 [[Venite post me]] *8 [[Video caelos]] *1 [[Viderunt omnes]] *8 [[Videte quoniam]] *[[Vidimus stellam]] *[[Visionem]] *[[Visitasti terram]] *[[Vos estis lux]] *[[Vos qui secuti]] *2 [[Vos qui secuti... dicit]] *2 [[Vouete]] *7 [[Vox in Rama]] ====[[Antiphona]]==== * 2 [[Ab imatu et infra]] * 2 [[A planta pedis]] * 2 [[A porta inferi]] * 4 [[A solis ortu]] * 2 [[A fructu frumenti]] * 8 [[Ab hominibus iniquis]] * 1 [[Ab insurgentibus]] * 2 [[Abraham pater uester]] * 7 [[Absterget Deus]] * 1 [[Accepit ergo]] * 3 [[Accessistis ad Sion]] * 3 [[Accipiens Simeon]] * 7 [[Accipite]] * 1 [[Ad Iesum autem]] * 8 [[Adaperiat Dominus]] * 3 [[Adhaereat lingua]] * 8 [[Adhaesit anima (Sanctus Stephanus)]] * 8 [[Adhaesit anima (Sanctus Laurentius)]] * 3 [[Adhuc eo loquente]] * 8 [[Adiutor meus]] * 1 [[Adiutorium]] * 1 [[Admoniti Magi]] * 3 [[Adonai Domine]] * 1 [[Adoramus te]] * 6 [[Adorna]] * 1 [[Ait autem Angelus]] * 3 [[Ait Dominus Deus]] * 1 [[Ait latro]] * 4 [[Alieni insurrexerunt]] * 7 [[Alleluia, confitemini]] * 8 [[Alleluia, tuus sum ego]] * 5 [[Alleluia, faciem tuam]] (...) * [[Alma Redemptoris]] * 3 [[Amauit eum Dominus]] * [[Amen, amen dico uobis si]] * [[Amen dico uobis quia nemo]] * [[Amen dico uobis quia non]] * [[Amen, amen... quia plorabitis]] * [[Andreas Christi famulus]] * [[Angeli, Archangeli]] * [[Angeli, Archangeli (Omnes sancti)]] * [[Angeli Domini]] * 8 [[Angeli eorum... Patris]] * 1 [[Angeli eorum... Patris mei]] * 8 [[Angelis suis]] * 2 [[Angelorum esca]] * 7 [[Angelus ad pastores]] * 8 [[Angelus autem Domini]] * 7 [[Angelus Domini... in somnis]] * 5 [[Angelus Domini... Ioseph]] * 4 [[Angelus Domini descendebat]] * 7 [[Angelus Gabriel]] * 7 [[Annulo suo]] * 2 [[Ante luciferum genitus]] * 1 [[Ante me non est]] * 4 [[Anxiatus est]] * 1 [[Apertis thesauris]] * 8 [[Apertum est]] * 1 [[Appropinquabat]] * 4 [[Apud Dominum misericordia]] * 4 [[Apud Dominum propitiatio]] * 8 [[Aquam]] * 8 [[Archangele Michael]] * 1 [[Archangelus Gabriel]] * 7 [[Argentum et aurum]] * 1 [[Arguebat Herodem]] * 7 [[Artem fabri]] * 1 [[Ascendens Iesus]] * 6 [[Ascendente Iesu]] * 4 [[Ascendit Deus]] * 7 [[Ascendo]] * 7 [[Asperges me]] * 1 [[Aspice Domine]] * 2 [[Assumpsit Iesus discipulos]] * 1 [[Assumpsit Iesus Petrum]] * 7 [[Assumpta est Maria]] * 1 [[Astiterunt iusti]] * 8 [[Astiterunt reges]] * 1 [[At Iesus conversus]] * 8 [[Attendite a falsis]] * 7 [[Attendite uniuersi]] * 8 [[Audite]] * 8 [[Audistis quia]] * 3 [[Auferte ista]] * 1 [[Auxilium meum]] * 1 [[Aue Maria]] * 1 [[Aue Maria... alleluia]] * 6 [[Aue Regina caelorum]] * 1 [[Aue Rex noster]] * 8 [[Auertantur retrorsum]] * 8 [[Beata Agnes]] * 8 [[Beata Dei Genitrix Maria]] * 2 [[Beata Dei Genitrix Virgo]] * 8 [[Beata es Maria (III Dominica Aduenti)]] * 8 [[Beata es Maria (Visitatio)]] * 1 [[Beata es Virgo Maria, Dei]] * 8 [[Beata es Virgo Maria, quae]] * 8 [[Beata Mater]] * 8 [[Beata quae credidisti]] * 8 [[Beatam me dicent]] * 8 [[Beatam me dicent... alleluia]] * 8 [[Beatam me dicent... quia fecit]] * 1 [[Beati pacifici]] * 8 [[Beati qui habitant]] * 8 [[Beati qui lauant]] * 2 [[Beati omnes]] * 8 [[Beatus Andreas]] * [[Beatus ille seruus]] * [[Beatus Laurentius dum]] * [[Beatus Laurentius orabat]] * 7 [[Beatus populus]] * 8 [[Bene fundata est]] * 5 [[Bene omnia]] * 5 [[Benedicite Deum]] * 7 [[Benedicite Dominum (Officium defunctorum)]] * 8 [[Benedicite Dominum (Omnes sancti)]] * 8 [[Benedico... Apostolum]] * 8 [[Benedico... Filium]] * 7 [[Benedicta es tu]] * 7 [[Benedicta filia]] * 6 [[Benedicta sit creatrix]] * 7 [[Benedicta tu inter mulieres]] * 5 [[Benedictus Deus]] * 6 [[Benedictus Dominus]] * 7 [[Benedixit te Dominus]] * 3 [[Caecilia famula tua]] * 1 [[Caecus magis]] * 3 [[Calicem salutaris]] * 4 [[Candor est lucis aeternae]] * 1 [[Canite tuba]] * 1 [[Cantantibus organis]] * 8 [[Captabunt]] * 7 [[Caro mea]] * 1 [[Christus Dei Filius]] * 7 [[Christus Dominus]] * 5 [[Christus factus est]] * 4 [[Christus Iesus]] * 8 [[Cibauit nos]] * 7 [[Clamaui]] * 8 [[Clamor meus]] * 1 [[Clarifica me]] * 1 [[Coeperunt omnes]] * 8 [[Cogitauerunt impii]] * 1 [[Cognouerunt omnes]] * 3 [[Cognouit autem]] * 1 [[Colligite primum]] * 8 [[Collocet eum Dominus]] * 3 [[Communione]] * 2 [[Complaceat]] * 8 [[Completi sunt]] * 8 [[Confirma hoc Deus]] * 5 [[Confitebor nomini]] * 3 [[Confitemini Domino quia]] * 3 [[Confitemini Domino quoniam]] * 7 [[Confortatus est]] * 4 [[Confundantur et reuereantur]] * 8 [[Confundantur omnes]] * 8 [[Congaudete]] * 7 [[Considerabam ad dexteram]] * 8 [[Contritum est cor meum]] * 1 [[Conuentione autem]] * 8 [[Conuertere]] * 8 [[Corde et animo]] * 1 [[Corpora sanctorum]] * 4 [[Crastina die]] * 8 [[Crastina erit]] * 4 [[Credo videre (Sabbatus sanctus)]] * 4 [[Credo videre (Officium defunctorum)]] * 2 [[Crucem sanctam]] * 4 [[Crucem tuam]] * 6 [[Crucifixus]] * 7 [[Cum Angelis]] * 1 [[Cum appropinquaret]] * 1 [[Cum audisset Iob]] * 8 [[Cum autem]] * 1 [[Cum essem paruula]] * 3 [[Cum esset desponsata]] * 1 [[Cum esset sero]] * 8 [[Cum his qui oderunt]] * 1 [[Cum immundus spiritus]] * 7 [[Cum iucunditate Maternitatem]] * 7 [[Cum iucunditate Natiuitatem]] * 8 [[Cum ortus fuerit]] * 8 [[Cum palma]] * 1 [[Cum peruenisset]] * 2 [[Cum redirent]] * 1 [[Cum subleuasset]] * 8 [[Cum turba multa]] * 8 [[Cum uenerit Paraclitus]] * [[Cum uideritis]] * 8 [[Cum uidisset Iesus]] * 7 [[Cum uocatus fueris]] * 8 [[Cumque intuerentur]] * 7 [[Custodi me a laqueo]] * 4 [[Da mihi in disco]] * 1 [[Dabit ei Dominus]] * 1 [[Dabit illi]] * 8 [[Dabo in Sion]] * 8 [[Damasci praepositus]] * 8 [[Data est mihi]] * 7 [[Date ei de fructu]] * 7 [[De caelo ueniet]] * 8 [[De fructu uentris tui]] * 1 [[De quinque panibus]] * 7 [[De sub cuius]] * 1 [[Dedisti Domine]] * 1 [[Dedit ei]] * 1 [[Deficiente uino]] * 8 [[Delicta]] * 8 [[De profundis]] * 8 [[Descendit hic]] * 8 [[Descendit Iesus cum eis]] * 8 [[Descendit Iesus cum Maria]] * 4 [[Desiderio desideraui]] * 8 [[Deus adiuuat me]] * [[Deus autem noster]] * 8 [[Deus meus eripe me]] * 8 [[Deus meus in te confido]] * 3 [[Deus meus misericordia]] * 1 [[Deus, mundi opifex]] * 1 [[Dicebat enim]] * 3 [[Dicebat Iesus]] * 1 [[Diffusa est]] * 2 [[Dilectus meus]] * 7 [[Dirige Domine]] * 7 [[Dirupisti Domine]] * 8 [[Dispersit, dedit]] * 7 [[Dives ille guttam]] * 8 [[Diuiserunt sibi]] * 7 [[Dixerunt discipuli]] * 7 [[Dixi iniquis]] * 8 [[Dixit Angelus]] * 8 [[Dixit autem dominus]] * 3 [[Dixit autem Maria]] * 8 [[Dixit autem pater ad seruos]] * 8 [[Dixit Dominus ad Adam]] * 8 [[Dixit Dominus ad Noe]] * 7 [[Dixit Dominus Domino]] * 8 [[Dixit Iesus discipulis]] * 4 [[Dixit Mater ejus]] * 4 [[Dixit Mater Iesu]] * 7 [[Dixit paterfamilias]] * 8 [[Domine abstraxisti]] * 1 [[Domine bonum est]] * 8 [[Domine clamaui]] * 8 [[Domine Deus meus]] * 3 [[Domine mi rex]] * 1 [[Domine non est exaltatum]] * 1 [[Domine nonne]] * [[Domine ostende]] * [[Domine probasti]] * [[Domine quinque talenta]] * [[Domine Rex omnipotens]] * [[Domine salua nos]] * [[Domine si adhuc]] * [[Domine si hic fuisses]] * [[Domine si tu uis]] * [[Domine tu mihi]] * [[Domine ut uideo]] * [[Dominum Deum]] * [[Dominus aedificet]] * [[Dominus custodit te]] * [[Dominus dixit ad me]] * [[Dominus Iesus]] * [[Dominus iudex]] * [[Dominus tamquam ouis]] * [[Dominus ueniet]] * [[Domum tuam Domine]] * 1 [[Domus mea]] * 3 [[Dum complerentur]] * 1 [[Dum conturbata]] * 3 [[Dum esset rex]] * 1 [[Dum esset summus pontifex]] * 3 [[Dum fortis]] * 1 [[Dum intraret]] * 8 [[Dum medium silentium]] * 7 [[Dum praeliaretur]] * 8 [[Dum sacrum mysterium]] * 8 [[Dum tolleret Dominus]] * 5 [[Dum transiret]] * 8 [[Ecce ancilla Domini]] * 7 [[Ecce apparebit]] * 7 [[Ecce ascendimus]] * 1 [[Ecce Crucem Domini]] * 8 [[Ecce dedi te]] * 3 [[Ecce Dominus noster]] * 5 [[Ecce Dominus ueniet]] * 8 [[Ecce fidelis seruus]] * 1 [[Ecce in nubibus]] * 6 [[Ecce lignum]] * 2 [[Ecce Maria genuit]] * 8 [[Ecce mitto]] * 1 [[Ecce nomen Domini]] * 8 [[Ecce nunc tempus]] * 1 [[Ecce puer meus]] * 1 [[Ecce quam bonum]] * 4 [[Ecce Rex]] * 7 [[Ecce sacerdos magnus]] * 1 [[Ecce ueniet desideratus]] * 1 [[Ecce ueniet Deus]] * 4 [[Ecce ueniet Propheta]] * 4 [[Ecce uideo caelos]] * 3 [[Educ de custodia]] * 7 [[Ecce uir Oriens]] * 3 [[Ego autem in Domino]] * 8 [[Ego daemonium]] * 8 [[Ego gloriam]] * 8 [[Ego in altissimis]] * 8 [[Ego plantaui]] * 8 [[Ego principium]] * 3 [[Ego qui loquor]] * 6 [[Ego sum Gabriel]] * 1 [[Ego sum panis]] * 3 [[Ego sum pastor bonus]] * 8 [[Ego sum pastor ouium]] * 8 [[Ego sum qui testimonium]] * 5 [[Ego sum Raphael]] * 2 [[Ego sum resurrectio]] * 3 [[Elegit Dominus]] * 5 [[Eleuamini]] * 4 [[Eleuatis manibus]] * 5 [[Elisabeth pacis]] * 3 [[Elisabeth Zachariae]] * 8 [[Emitte spiritum]] * 8 [[Erat autem aspectus]] * 1 [[Erat pater eius]] * 1 [[Erat quidam]] * 3 [[Erit sanguis Agni]] * 1 [[Erunt praua]] * 4 [[Est secretum]] * 1 [[Estote ergo]] * 1 [[Estote fortes in bello]] * 8 [[Et audientes discipuli]] * 1 [[Et cum eiecisset]] * 8 [[Et dicebant]] * 4 [[Et ecce apparuerunt]] * 7 [[Et ecce terraemotus]] * 7 [[Et ipse Iesus]] * 7 [[Et ipsi uicerunt]] * 2 [[Et Iesus proficiebat]] * 8 [[Et nunc reges]] * 1 [[Et omnes Angeli]] * 7 [[Et qui praeibant]] * 3 [[Et respicientes]] * 8 [[Et ualde mane]] * 7 [[Et uenerunt festinantes]] * 1 [[Euge serue bone (Confessor Episcopus)]] * 4 [[Euge serue bone (Confessor non Episcopus)]] * [[Euge serue bone, in modico]] * [[Euntes ibant]] * [[Ex Aegypto]] * [[Ex altari tuo]] * [[Excita Domine]] * [[Ex quo facta est]] * [[Ex quo omnia]] * [[Ex utero senectutis]] * [[Exaltata est]] * [[Exaltare Domine]] * [[Exaltate Regem]] * [[Exaudi Domine]] * [[Exaudi nos]] * [[Exaudiat Dominus]] * [[Exaudisti Domine]] * [[Exhortatus es]] * [[Exi cito in plateas]] * 8 [[Exibant autem]] * 4 [[Exibunt]] * 6 [[Exiit sermo]] * 4 [[Existimo omnia]] * 7 [[Exortum est (Natiuitas)]] * 7 [[Exortum est (Sacratissimun Cor)]] * 4 [[Exspectabo Dominum]] * 1 [[Exsultabunt Domino]] * 7 [[Exsultate iusti]] * 1 [[Exsultauit cor meum]] * 1 [[Exsurge Domine et iudica]] * 2 [[Exsurge Domine, adiuua (V. Deus auribus nostris)]] * 1 [[Exsurgens Ioseph]] * 8 [[Exsurgens Maria]] * 8 [[Extollens]] * 4 [[Faciamus]] * 7 [[Facta est]] * 8 [[Facta sunt]] * 8 [[Factus est]] * 4 [[Factus sum]] * 4 [[Fasciculus]] * 6 [[Fecit Ioas]] * 8 [[Fecit mihi magna]] * 5 [[Fecit nos]] * 4 [[Fidelis Dominus]] * 3 [[Fidelis seruus]] * 5 [[Fili praebe]] * 8 [[Fili quid fecisti]] * 8 [[Fili recordare]] * [[Filiae Ierusalem]] * [[Fontes et omnia]] * [[Forti animo]] * [[Fructum]] * [[Fulcite me floribus]] * [[Fulgebunt iusti]] * [[Fulgentibus palmis]] * [[Gabriel Angelus... Aue]] * [[Gabriel Angelus... Ecce]] * [[Gaudent in caelis]] * [[Genuisti qui te fecit]] * [[Genuit puerpera Regem]] * [[Gens et regnum]] * 1 [[Germinauit radix]] * 8 [[Gloria in excelsis]] * 3 [[Gloria laudis]] * 8 [[Gloria Libani]] * 1 [[Gloria tibi Trinitas]] * 1 [[Gloriosae Virginis]] * 4 [[Gratia Dei in me]] * 7 [[Gratias tibi ago]] * 1 [[Gratias tibi Deus]] * [[Ex modico]] * 1 [[Habebitis autem]] * 7 [[Habet in uestimento]] * 4 [[Habitabit]] * 2 [[Haec dies]] * 1 [[Haec est domus Domini]] * 3 [[Haec est quae nesciuit]] * 1 [[Haec est uirgo sapiens et una]] * 1 [[Haec est uirgo sapiens quam]] * 8 [[Haec locutus sum uobis]] * 3 [[Herodes enim tenuit]] * 1 [[Herodes iratus]] * 8 [[Herodes rex apposuit]] * 2 [[Heu me Domine]] * 7 [[Hi accipient]] * 1 [[Hi qui amicti sunt]] * 1 [[Hi sunt qui cum mulieribus]] * 1 [[Hi sunt qui uenerunt]] * 6 [[Hic accipiet]] * 3 [[Hic est discipulus ille]] * 3 [[Hic est discipulus meus]] * 8 [[Hic uir despiciens]] * 8 [[Hoc est praeceptum meum]] * 8 [[Hodie afflictus sum]] * [[Hodie beata Virgo]] * [[Hodie caelesti sponso]] * [[Hodie Christus natus est]] * [[Hodie completi sunt]] * [[Hodie egressa est]] * [[Hodie gloriosa]] * [[Hodie Maria Virgo]] * [[Hodie nomen tuum]] * [[Hodie scietis]] * [[Hodie Simon Petrus]] * [[Homo quidam descendebat]] * [[Homo quidam fecit]] * 7 [[Hosanna]] * 8 [[Hymnus omnibus sanctis]] * [[Ibant parentes Iesu]] * [[Ibat Iesus]] * [[Ideo iureiurando]] * [[Ideo sunt]] * [[Ignem]] * [[Ille homo]] * 1 [[Illi ergo homines]] * 8 [[Illuminatio mea]] * 3 [[Immittet Angelus]] * 1 [[Immutemur habitu]] * 8 [[In caelestibus regnis]] * 7 [[In caelestibus regnis... alleluia]] * 3 [[In caritate]] * 1 [[In circuitu]] * 1 [[In Deo speraui]] * 8 [[In die magno]] * 7 [[In die tribulationis]] * 7 [[In diebus illis]] * 4 [[Inferuentis olei]] * 7 [[In hoc cognoscent]] * 8 [[Ioannes est nomen eius]] * 8 [[In illa die]] * 8 [[In loco pascuae ibi Dominus]] * 8 [[In loco pascuae ibi me]] * 4 [[In odorem]] * 1 [[In omnibus his]] * 7 [[In pace factus est]] * 8 [[In pace in idipsum]] * 7 [[In paradisum]] * 1 [[In patientia uestra]] * 8 [[In tua iustitia]] * 1 [[In tua patientia]] * 2 [[In uelamento clamabant]] * 6 [[In uoce exsultationis]] * 1 [[Inclinauit Dominus]] * 1 [[Inclinauit se Iesus]] * 8 [[Ingresso Zacharia]] * [[Ingressus Angelus]] * [[lngressa Agnes]] * [[Innocens manibus]] * [[Innocentes pro Christo]] * [[Innuebant patri]] * [[Insurrexerunt in me]] * [[Inter natos mulierum]] * [[Interrogabat magos]] * [[Intrauit autem rex]] * [[Intrauit Maria]] * [[Intret oratio mea]] * [[Introibo]] * [[Inuocabimus]] * [[Inuocabo]] * [[Ipse inuocabit me]] * [[Ipse praeibit]] * [[Ista est columba]] * [[Ista est speciosa (Virgines)]] * [[Ista est speciosa (Sanctae mulieres)]] * [[Istarum est enim]] * [[Iste est Ioannes]] * [[Iste puer magnus]] * [[Iste sanctus]] * 1 [[Isti sunt duae olivae]] * [[Isti sunt sancti]] * 1 [[Isti sunt uiri sancti]] * 8 [[Istorum est enim]] * 8 [[Ite et vos]] * 1 [[Iter faciente Iesu]] * 1 [[Iacob autem genuit]] * 8 [[Iam hiems transiit]] * 7 [[Ierusalem gaude]] * 1 [[Iesus autem cum]] * 1 [[Iesus autem transiens]] * 1 [[Ioannes autem]] * [[Ioannes est nomen eius]] * 1 [[Ioannes et Paulus agnoscentes]] * 1 [[Ioannes et Paulus dixerunt]] * 1 [[Ioannes uocabitur]] * 4 [[Ioseph, opifex sancte]] * 4 [[Ioseph uir eius]] * 8 [[Iucundare filia]] * 8 [[Iudaea et Ierusalem]] * 8 [[Iurauit Dominus]] * 2 [[Iuste et pie]] * 8 [[Iustificeris Domine]] * 1 [[Iuuenes et uirgines]] * 6 [[Iuuenes et uirgines (Officium defunctorum)]] * 4 [[Iuxta uestibulum]] * 7 [[Laetare]] * 4 [[Laetatus sum]] * 4 [[Laetentur caeli]] * 4 [[Laeua eius]] * 8 [[Lapidauerunt Stephanum]] * 1 [[Lapides pretiosi]] * 7 [[Lapides torrentes]] * 3 [[Laudate]] * 2 [[Laudemus Dominum]] * 8 [[Laudemus uirum]] * 8 [[Laurentius bonum opus]] * 1 [[Laurentius ingressus est]] * 4 [[Laus Deo Patri]] * 2 [[Laus et perennis]] * 1 [[Lazarus (hymnus)|Lazarus]] * 1 [[Leuate capita uestra]] * 8 [[Leuita Laurentius]] * 8 [[Libenter gloriabor]] * 7 [[Liberauit Dominus]] * 8 [[Longe fecisti]] * 7 [[Loquebantur]] * 1 [[Loquere Domine]] * 7 [[Lucia uirgo]] * 1 [[Lugebat autem]] * 8 [[Lumen ad reuelationem]] * 8 [[Lux de luce]] * 1 [[Lux perpetua]] * 2 [[Magi intrantes]] * 8 [[Magi uidentes]] * 4 [[Magister dicit]] * 8 [[Magister, quid faciendo]] * 8 [[Magister scimus]] * 3 [[Magna opera Domini]] * 7 [[Magnificabitur]] * 7 [[Magnificatus est]] * 7 [[Magnificauit Dominus]] * 2 [[Magnum haereditatis]] * 1 [[Magnus Dominus]] * 1 [[Maiorem caritatem]] * 3 [[Malos male perdet]] * 3 [[Mandatum nouum]] * 7 [[Maneant in uobis]] * 8 [[Manum suam]] * 8 [[Maria autem]] * 4 [[Maria et flumina]] * 8 [[Maria Virgo assumpta est]] * 8 [[Martinus Abrahae sinu]] * [[Martyres Domini]] * 8 [[Martyrum chorus]] * 4 [[Maternitas tua]] * 8 [[Maximilla Christo amabilis]] * 7 [[Mecum enim]] * 4 [[Medicinam]] * [[Me suscepit]] * [[Memento mei]] * [[Memor esto]] * 4 [[Memor sit]] * 6 [[Mirabilia opera tua]] * 2 [[Miserator Dominus]] * 7 [[Misereor super turbam]] * 8 [[Miserere mei]] * 7 [[Miserere mihi]] * 1 [[Misericordia et ueritas]] * 6 [[Misericordia tua]] * 2 [[Misericors]] * 7 [[Misit Dominus (Sanctus Petrus)]] * 7 [[Misit Dominus (Sanctus Laurentius)]] * 8 [[Misit rex incredulus]] * 1 [[Misso Herodes]] * 2 [[Missus est Angelus Gabriel]] * 8 [[Missus est Angelus Raphael]] * 8 [[Missus est Gabriel]] * 6 [[Modicum et non uidebitis me]] * 1 [[Montes et colles]] * 5 [[Montes et omnes colles]] * 1 [[Montes Gelboë]] * 1 [[Mortuus sum]] * 1 [[Mulier amicta]] * 8 [[Mulier quae erat]] * 1 [[Mulieres]] * 4 [[Multa bona opera]] * 1 [[Muro tuo]] * 7 [[Natiuitas est hodie]] * 8 [[Natiuitas gloriosae]] * 1 [[Natiuitas tua]] * 5 [[Nazareus uocabitur]] * 4 [[Ne derelinquas]] * 2 [[Ne discedas]] * 4 [[Ne reminiscaris]] * 1 [[Ne tacueris]] * 8 [[Ne timeas]] * 8 [[Ne timeas... alleluia]] * 1 [[Nemo in eum misit]] * 3 [[Nemo te condemnauit]] * 8 [[Nequando]] * 3 [[Nigra sum sed formosa]] * 8 [[Nolite iudicare]] * 1 [[Nolite me considerare]] * 8 [[Nomen eorum]] * 4 [[Non est ei species]] * 7 [[Non est inuentus]] * 5 [[Non in solo pane]] * 3 [[Non inuenientes Iesum]] * 7 [[Non lotis manibus]] * 7 [[Non meis mentis]] * 1 [[Non potest arbor bona]] * 1 [[Non recedet laus]] * 6 [[Non turbetur cor]] * 1 [[Non uos relinquam]] * 7 [[Nos autem gloriari]] * 6 [[Notum fecit Dominus]] * 6 [[O admirabile commercium]] * 2 [[O Adonai]] * 1 [[O beatum Pontificem]] * 2 [[O beatum uirum]] * 2 [[O clauis David]] * 1 [[O crux benedicta]] * 1 [[O crux splendidior]] * 2 [[O Doctor optime]] * 2 [[O Emmanuel]] * 7 [[O magnum pietatis]] * 4 [[O mors]] * 4 [[O mulier]] * 2 [[O Oriens]] * 6 [[O quam gloriosum]] * 6 [[O quam metuendus]] * 6 [[O quam speciosi]] * 6 [[O quam suauis]] * 2 [[O radix Iesse]] * 2 [[O rex gentium]] * 2 [[O rex gloriae]] * 5 [[O sacrum conuiuium]] * 2 [[O Sapientia]] * 8 [[O uirum ineffabilem]] * 8 [[O uos omnes]] * 2 [[Oblatus est]] * 1 [[Obsecro Domine aufer]] * 5 [[Obsecro Domine memento]] * 6 [[Obserua fili]] * 8 [[Obtulerunt pro eo]] * 8 [[Occurrunt turbae]] * 7 [[Oculis ac manibus]] * 8 [[Oleum effusum]] * 7 [[Omne quod dat mihi]] * 4 [[Omnes autem uos]] * 8 [[Omnes collaudant]] * 8 [[Omnes de Saba]] * 8 [[Omnes gentes]] * 1 [[Omnes qui habebant]] * 8 [[Omnes sancti]] * 7 [[Omnes sitientes]] * 8 [[Omnes sunt administratorii]] * 2 [[Omnipotens sermo]] * 8 [[Omnis qui inuocauerit]] * 8 [[Omnis sapientia]] * 7 [[Omnis spiritus]] * 2 [[Opera manuum tuarum]] * [[Oppressit me dolor]] * [[Orante sancto Clemente]] * [[Orante sancta Lucia]] * [[Oremus omnes]] * [[Orietur]] * 4 [[Oues meae]] * [[Pacem relinquo uobis]] * [[Pacificus]] * [[Paraclitus]] * [[Paratur nobis]] * [[Paruulus filius]] * [[Pastores uenerunt]] * [[Pater fidei nostrae]] * [[Pater iuste]] * [[Pater manifestaui]] * [[Paulus et Ioannes... Iuliano]] * [[Paulus et Ioannes... ad Terentianum]] * [[Pax uobis]] * [[Per lignum]] * [[Per signum crucis]] * [[Per te Lucia]] * [[Petite et accipietis]] * [[Petrus Apostolus]] * [[Petrus et Ioannes]] * [[Petrus quidem]] * [[Philippe qui uidet me]] * [[Pinguis est]] * [[Placebo Domino]] * [[Plangent eum]] * [[Post dies octo]] * [[Post triduum]] * [[Postquam surrexit]] * [[Posuerunt]] * [[Prae timore autem]] * [[Praeceptor]] * [[Praeualuit David]] * [[Princeps gloriosissime Michael]] * [[Princeps gloriosissime Raphael]] * 1 [[Principes... consilium]] * 1 [[Principes... et pharisaei]] * 4 [[Propheta magnus]] * 7 [[Proprio Filio suo]] * 8 [[Propter nimiam]] * 4 [[Prudentes virgines]] * 1 [[Puellae saltanti]] * 6 [[Puer Iesus]] * 7 [[Puer qui natus est]] * 7 [[Puer Samuel]] * 1 [[Pueri Hebraeorum portantes]] * 1 [[Pueri Hebraeorum uestimenta]] * 1 [[Pulchra es et decora]] * 1 [[Quae est ista quae ascendit]] * 8 [[Quae est ista speciosa]] * 6 [[Quae mulier]] * 3 [[Quaerentes eum tenere]] * 1 [[Quaerite primum]] * 1 [[Quaerite primum (Sanctus Caietanus)]] * 8 [[Quam bonus]] * 3 [[Quando natus es]] * 8 [[Quare ergo rubrum est]] * 2 [[Quem uidistis]] * 1 [[Qui caelorum]] * 8 [[Qui habitas]] * 1 [[Qui me confessus fuerit]] * 7 [[Qui me dignatus]] * 1 [[Qui me misit]] * 1 [[Qui me sanum fecit]] * 1 [[Qui mihi ministrat]] * 1 [[Qui non colligit]] * 3 [[Qui odit animam suam]] * 5 [[Qui pacem ponit]] * 7 [[Qui persequebantur iustum]] * 4 [[Qui post me uenit]] * 3 [[Qui sequitur me]] * 8 [[Qui sunt hi sermones]] * 4 [[Qui timet Dominum]] * 1 [[Qui uerbum Dei]] * 1 [[Qui uult uenire]] * 8 [[Quia uidisti me]] * 4 [[Quid faciam]] * 1 [[Quid hic statis]] * 7 [[Quid me quaeritis]] * 8 [[Quid retribuam]] * 4 [[Quid uobis uidetur]] * 7 [[Quis es tu]] * 7 [[Quis est iste]] * 3 [[Quis ex uobis]] * 3 [[Quo abiit]] * 6 [[Quo abiit (Sept. 15)]] * 8 [[Quodcumque ligaueris]] * 7 [[Quomodo fiet]] * 8 [[Rabbi]] * 1 [[Recedite a me]] * 1 [[Reddite ergo]] * 8 [[Redemisti nos]] * 7 [[Redemptionem misit]] * 8 [[Refulsit sol]] * 6 [[Regali ex progenie]] * 6 [[Regina caeli]] * 6 [[Regina caeli (Sabbatum P. T.)]] * 8 [[Regnum eius]] * 2 [[Remansit puer]] * 8 [[Repleti sunt omnes]] * 8 [[Respexit me]] * 8 [[Resplenduit facies]] * 8 [[Respondens autem Angelus]] * 6 [[Respondens autem Petrus]] * 7 [[Responsum accepit]] * 2 [[Responsum... et cum]] * 8 [[Rex pacificus]] * 4 [[Rubrum quem uiderat]] * 1 [[Sacerdos et Pontifex... ora]] * 1 [[Sacerdos et Pontifex... sic]] * 1 [[Sacerdos in aeternum]] * 7 [[Sacerdotes Dei]] * [[Sacerdotes sancti]] * [[Sacrificabo hostiam]] * [[Salua nos Christe]] * [[Salua nos Domine]] * 2 [[Saluasti nos]] * 7 [[Saluator mundi]] * 7 [[Salue crux pretiosa]] * 1 [[Salue Regina]] * 8 [[Saluum me fac]] * 2 [[Sana Domine]] * [[Sancta Maria]] * [[Sancte Paule Apostole]] * [[Sancti Angeli Custodes]] * [[Sancti et iusti]] * [[Sancti per fidem]] * [[Sancti spiritus]] * [[Sancti tui Domine]] * [[Sanctificauit Dominus]] * [[Sanctorum uelut aquilae]] * [[Sanctum et terribile]] * [[Sapientia aedificauit... excidit]] * [[Sapientia aedificauit... miscuit]] * [[Sapientia clamitat]] * [[Satiauit Dominus]] * [[Scitote quia Dominus]] * [[Scitote quia prope]] * [[Scriptum est enim: Percutiam]] * [[Scriptum est enim quia]] * [[Semen cecidit... aliud]] * [[Semen cecidit... in patientia]] * 1 [[Senex puerum]] * 8 [[Sepelierunt Stephanum]] * 3 [[Serue bone (Confessor Episcopus)]] * 7 [[Serue bone (Confessor non Episcopus)]] * 6 [[Serue nequam]] * [[Si cognouissetis me]] * [[Si diligitis me]] * 1 [[Si duo]] * 4 [[Si ego Dominus]] * 3 [[Si in digito]] * 8 [[Si iniquitates]] * 7 [[Si manseritis in me]] * 1 [[Si offers munus]] * 3 [[Si quis diligit me]] * 1 [[Si quis mihi ministrauerit]] * 4 [[Si quis sitit]] * 7 [[Si uere fratres]] * 4 [[Sicut novellae]] * 3 [[Simeon Iustus]] * 1 [[Similabo eum]] * 1 [[Simile est... fermento]] * 7 [[Simile est... grano]] * 8 [[Simile est... negotiatori]] * 4 [[Sion, noli timere]] * 4 [[Sion renouaberis]] * 7 [[Sit nomen Domini... in]] * 2 [[Sit nomen Domini... ex hoc]] * 2 [[Sitiuit... ad Deum]] * 4 [[Sitiuit... ad nomen]] * 4 [[Solue iubente Deo]] * 5 [[Soluite templum hoc]] * 8 [[Soror mea Lucia]] * 4 [[Speciosa facta es]] * 8 [[Spiritus Domini repleuit]] * 8 [[Spiritus et animae]] * 8 [[Spiritus qui]] * 8 [[Spiritus Sanctus]] * 1 [[Stans a dextris eius]] * 1 [[Stans a longe]] * 1 [[Stans autem Iesus]] * 1 [[Stans beata Agatha]] * 1 [[Stans beata Agnes]] * 7 [[Stans Iesus]] * 7 [[Stella ista]] * 8 [[Stephanus autem]] * 8 [[Stephanus uidit]] * 4 [[Stetit Angelus]] * 1 [[Suaui iugo]] * 8 [[Suauis Dominus]] * 8 [[Sub throno Dei]] * [[Sub tuum praesidium]] * [[Subiit ergo]] * [[Super muros tuos]] * 7 [[Super te Ierusalem]] * [[Suscepimus Deus]] * [[Suscepisti me]] * [[Suscepit Deus]] * [[Suscitabit]] * [[Tamquam sponsus]] * [[Tanto pondere]] * [[Tanto tempore]] * 4 [[Te Deum Patrem]] * 7 [[Te gloriosus]] * 1 [[Tecum principium]] * [[Tempus meum]] * [[Ter uirgis caesus sum]] * [[Terra tremuit]] * [[Tibi reuelaui]] * [[Torcular calcaui]] * 1 [[Tota pulchra es]] * 1 [[Tradent enim uos]] * 1 [[Tradetur enim gentibus]] * 1 [[Traditor autem]] * 3 [[Trahe nos Virgo]] * 1 [[Transeunte Domino]] * 1 [[Tribus miraculis]] * 4 [[Triduanas a Domino]] * 8 [[Tu Domine]] * 8 [[Tu es Domine]] * 1 [[Tu es pastor ouium]] * 7 [[Tu es Petrus]] * 8 [[Tu es qui uenturus es... an alium]] * 7 [[Tu es qui uenturus es Domine]] * 8 [[Tu gloria Ierusalem]] * 3 [[Tu puer Propheta]] * 1 [[Tua est potentia]] * 6 [[Tuam ipsius animam]] * 7 [[Tulerunt Dominum]] * 1 [[Tulerunt lapides]] * 4 [[Tulit ergo]] * 2 [[Tunc assumpsit eum]] * 7 [[Tunc inuocabis]] * 4 [[Turba multa]] * 6 [[Ubi caritas]] * 4 [[Ubi duo uel tres]] * 1 [[Unus autem ex illis]] * 2 [[Unus est enim]] * 1 [[Unus ex duobus]] * 1 [[Unus militum]] * 8 [[Unxerunt Salomonem]] * 7 [[Urbs fortitudinis]] * 2 [[Usque modo]] * 3 [[Ut audiuit]] * 1 [[Vadam ad montem]] * 1 [[Vadam ad patrem]] * 7 [[Vade Anania]] * 1 [[Vado ad eum... et nemo]] * 2 [[Vado ad eum... sed quia]] * 8 [[Valde honorandus est]] * 7 [[Valerianus in cubiculo]] * 7 [[Veni Domine uisitare]] * 1 [[Veni electa mea]] * 8 [[Veni Sancte Spiritus]] * 8 [[Veni sponsa (I Vesperae)]] * 7 [[Veni sponsa (II Vesperae)]] * 1 [[Veniet Dominus]] * [[Venite ad me]] * 1 [[Venit lumen tuum]] * 8 [[Verbum caro factum est]] * 8 [[Veritas]] * 8 [[Vestimentum tuum]] * 4 [[Vestitus erat]] * 5 [[Vestri capilli capitis]] * 7 [[Videntes stellam]] * 8 [[Videntibus illis]] * 7 [[Viderunt eam... et beatam]] * 3 [[Viderunt eam... uernantem]] * 8 [[Videte manus meas]] * 8 [[Vidi aquam]] * 1 [[Vidi Dominum]] * 7 [[Vidi supra]] * 1 [[Vidi turbam magnam]] * [[Vim faciebant]] * 5 [[Vincenti]] * 2 [[Virgo gloriosa]] * 6 [[Virgo potens]] * 1 [[Virgo prudentissima]] * 7 [[Viri Galilaei]] * 1 [[Visionem quam uidistis]] * 6 [[Vobis datum est]] * 8 [[Voca operarios]] * [[Vocabis nomen eius]] * [[Voce mea]] * [[Volo Pater]] * [[Vos amici]] * [[Vos ascendite]] * [[Vota mea]] * [[Vox clamantis]] * [[Zachaee festinans]] * [[Zelus domus tuae]] ====Hymnus==== * 8 [[Ad regias Agni dapes]] * 8 [[Aeterne Rex Altissime]] * 1 [[Alto ex Olympi uertice]] * 3 [[A solis ortus cardine]] * 2 [[Audi benigne Conditor]] * 2 [[Aurora, solis nuntia]] * 1 [[Aue maris stella]] * 1 [[Beata nobis gaudia]] * 4 [[Beate Pastor Petre]] * 7 [[Benedictus es Domine Deus]] * 8 [[Caelestis Agni]] * 2 [[Caelestis aulae nuntius]] * 1 [[Caelestis urbs Ierusalem]] * 1 [[Caelitum Ioseph decus]] * [[Christe, qui, splendor et dies]] * 1 [[Christe sanctorum]] * 3 [[Cor arca]] * 4 [[Creator alme siderum]] * 3 [[Crudelis Herodes Deum]] * 3 [[Custodes]] * 4 [[Decora lux aeternitatis]] * 8 [[Deus tuorum militum]] * 1 [[Deus tuorum militum Sanctus Stephanus]] * 4 [[Egregie Doctor]] * 3 [[En ut superba]] * 4 [[Exsultet orbis gaudiis]] * 8 [[Festiuis resonent]] * 2 [[Fortem uirili pectore]] * 8 [[Gentis Polonae]] * 1 [[Gloria, laus et honor]] * 1 [[Immense caeli]] * 8 [[Iste Confessor (Confessor Episcopus)]] * 8 [[Iste Confessor (Confessor non Episcopus)]] * 1 [[Iam Christus]] * 2 [[Iam lucis orto sidere]] * 8 [[Iam sol recedit igneus]] * 4 [[Iam toto subitus]] * 8 [[Iesu corona uirginum]] * [[Iesu dulcis memoria]] * 1 [[Iesu redemptor omnium]] * 8 [[Lucis Creator optime]] * [[Matris sub almae]] * [[Martyr Dei Venantius]] * [[Miris modis repente liber]] * [[Nocte surgentes]] * [[Nunc Sancte nobis]] * [[O gloriosa uirginum]] * [[O lux beata]] * 2 [[O nimis felix]] * [[O prima, Virgo]] * [[O sola magnarum]] * [[Omnis expertem]] * [[Pange lingua... certaminis]] * [[Pange lingua... corporis]] * [[Pater superni luminis]] * [[Placare Christe seruulis]] * [[Quicumque Christum]] * [[Quodcumque]] * [[Rector potens]] * [[Regis superni]] * [[Rerum Deus]] * [[Rex gloriose Martyrum]] * [[Sacris solemniis]] * [[Salutis aeternae dator]] * 4 [[Salutis humanae sator]] * 2 [[Saluete Christi uulnera]] * 1 [[Saluete flores Martyrum]] * [[Sanctorum meritis]] * [[Sedibus caeli]] * 4 [[Solis, o Virgo]] * 6 [[Stabat Mater]] * 2 [[Te gestientem gaudiis]] * 1 [[Te Ioseph celebrent]] * 8 [[Te lucis ante terminum]] * 1 [[Te saeculorum Principem]] * 4 [[Te splendor et uirtus]] * 2 [[Te splendor et uirtus]] * 1 [[Telluris alme]] * 3 [[Tristes erant Apostoli]] * 8 [[Tu Trinitatis unitas]] * 2 [[Ut queant laxis]] * 8 [[Veni Creator Spiritus]] * 8 [[Verbum supernum prodiens]] * [[Vexilla Christus]] * 1 [[Vexilla Regis prodeunt]] * 6 [[Virgo virginum]] ====[[Canticus]]==== * [[Benedicite, omnia opera Domini]] * [[Benedictus Dominus Deus Israël (Zachariae)]] * [[Cantemus Domino]] * [[Domine audiui auditionem]] * [[Ego dixi]] * [[Magnificat]] * [[Nunc dimittis]] * 8 [[Attende, caelum]] * 8 [[Cantemus Domino]] * 8 [[Sicut cervus]] * 8 [[Vinea facta est]] * [[Audite verbum Domini]] * [[Auscultate, caeli]] * [[Benedicite]] * [[Benedictus Deus]] * [[Benedictus Dominus]] * [[Benedictus es, Domine Deus Israel]] * [[Benedictus es, Domine, Deus patrum nostrorum]] * [[Cantabo Domino]] * [[Domine, audivi]] * [[Ego dixi]] * [[Exsultat cor meum]] * [[Gratias ago tibia]] * [[Hymnum cantabo]] * [[Magnificat]] * [[Miserere nostri]] * [[Nunc dimittis]] * [[Vere tu es Deus]] ====Responsorium==== {{NexInt}} *[[Formula:Hymni et preces Christiani|Hymni et preces Christiani]] *[[Adeste Fideles]] *[[Alma nox]] *[[Hymnus Ido]] *[[Hymnus nationalis]] *[[Ioannes Kladas]] *[[Carolina Gulielma Sandell-Berg]] ==Nexus externi== * ''[http://www.latinisedhymns.org.uk/ Latinised Hymns]'' a [[Marcus Mortimer|Marco Mortimer]] versi, www.latinisedhymns.org.uk {{stipula}} [[Categoria:Hymni|!]] {{Myrias|Ars}} 53wh9qwc5pnw5tmb8wol4a9sii04xqv Aurora (discretiva) 0 2613 3989229 2404085 2026-09-19T09:34:36Z ~2026-49405-65 214731 3989229 wikitext text/x-wiki {{discretiva}} '''Aurora''' haec dissimilia significat: #[[Aurora]] prima luce #[[Aurora (mythologia)|Aurora]], dea Romana #[[Aurora (astronomia)|Aurora]], luces in caelo; eae sunt aurora borealis et australis #[[Aurora (Coloratum)|Aurora]], urbs in Colorato, suburbium [[Denverium|Denverii]] #[[Aurora (Illinoesia)|Aurora]], suburbium [[Sicagum|Sicagi]] #[[Aurora (Ontario)|Aurora]], urbs in Ontario, suburbium [[Toronto|Toronti]] #[[94 Aurora]], asteroides #[[Aurora (nomen)|Aurora]], nomen muliebre #''[[Aurora (navis)|Aurora]],'' navis Russica in Petropoli, a quo signum Revolutioni Octobri Russicae datum est 6zi2lzx5ewt2uyhnmnwqevalv9exqo8 Anatomia 0 3178 3989109 3888767 2026-09-18T14:30:02Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Membra et aliae corporis hominis animalisque partes */ 3989109 wikitext text/x-wiki {{latinitas}} [[Fasciculus:Anatomia humana2.svg|thumb|right|Anatomia humana]] [[Fasciculus:Anatomie-Leipzig2.jpg|thumb|[[Inscriptio]] in [[auditorium|auditorio]] anatomiae [[Lipsia|Lipsiensi]].]] [[Fasciculus:Vesalius 164frc.png|thumbnail|Una ex magnis [[adumbratio]]nibus in opere ''[[De humani corporis fabrica]]'' ab [[Andreas Vesalius|Andrea Vesalio]] scripto (1543).]] '''Anatomia'''<ref>Triepel, H. (1927), ''Die anatomischen Namen. Ihre Ableitung und Aussprache. Anhang: Biographische Notizen,'' editio prima (Monachii: Verlag von J.F. Bergmann).</ref> sive '''anatome'''<ref name=Krause>Kraus, L. A. (1844), ''Kritisch-etymologisches medicinisches Lexikon,'' editio tertia (Gottingae: Verlag der Deuerlich- und Dieterichschen Buchhandlung).</ref> sive '''anatomica'''<ref name="Lewis & Short">Lewis, C.T. & Short, C. (1879), ''A Latin dictionary founded on Andrews' edition of Freund's Latin dictionary'' (Oxoniae: Clarendon Press).</ref> sive '''anatomice'''<ref name="Lewis & Short" /> (a [[Graece|Graeco]] {{polytonic|ἀνατομή}} 'dissectio') est [[scientia (ratio)|scientia]] [[membrum|membrorum]] [[corpus|corporis]] investigandorum. == Membra et aliae corporis hominis animalisque partes == {{div col|2}} * Confer etiam: ** [[Index ossium hominis|Indicem ossium hominis]] ** [[Index musculorum hominis|Indicem musculorum hominis]] * [[caput]] (in homine) vel [[testa]] (in animalibus) ** [[frons (anatomia)|frons]] ** [[vertex]] ** [[occipitium]], sive [[occiput]] ** [[tempora (anatomia)|tempora]] * [[calvaria]] ** [[coma]] * [[cerebrum]] ** [[cerebellum]] ** [[supercilium]] ** [[cilium]] ** [[oculus]], sive orbis oculi *** [[palpebra]] *** [[pupilla]] *** [[retina (anatomia)|retina]] *** [[cornea]] *** [[iris (anatomia)|iris]] *** [[sclera]] *** [[nervus opticus]] ** [[auris]], sive [[auricula]] ** [[nasus]] *** [[nasus|nares]] ** [[mala]], sive [[gena]] ** [[Os (oris)|os]] *** palatum *** papillae gustativae *** [[gingiva]] *** [[maxilla]] *** [[mandibula]] *** [[dens|dentes]] **** dens incisivus medialis **** dens incisivus lateralis **** dens caninus **** dentes praemolares **** dentes molares **** dens serotinus *** [[lingua (membrum)|lingua]] **** [[frenulum linguae]] *** [[tonsilla palatina]] *** [[glandula salivaria]] * [[collum]], sive [[cervix]] ** iugulum ** [[faux]] ** [[gula]] ** [[pharynx]] ** [[larynx]] ** [[bronchi]] ** [[trachea]] ** [[oesophagus]] ** [[epiglottis]] ** [[plica vocalis]] ** iugulum ** [[scapulae]] ** [[lacertus]] ** [[bracchium]] ** [[umerus]] ** [[axilla]] ** [[Cubitum (anatomia)|cubitum]] ** [[antebracchium]] *** [[Radius (anatomia)|radius]] *** [[ulna]] ** [[manus]] *** [[pugnus]] *** [[carpus]] *** [[metacarpium]] *** [[digitus]] manus *** [[pollex (anatomia)|pollex]] *** [[digitus index]] *** [[digitus medius]] *** [[digitus anularis]] *** [[digitus minimus]] **** [[unguis]] manus ** [[coxa]] ** [[femur]] ** [[genu]] ** [[crus]] ** [[Sura (anatomia)|sura]] ** [[Tibia (os)|tibia]] ** [[fibula]] ** [[pes]] ** [[tarsus (os)|tarsus]] ** [[talus (os)|talus]] ** [[metatarsium]] ** [[digitus]] pedis *** [[unguis]] pedis * [[pectus]], sive [[thorax]] * [[mamma]] * [[sinus (anatomia)|sinus mammarum]] * [[mammilla]] * [[diaphragma]] * [[praecordium]] * [[cor]] * [[mediastinum]] * [[sternum]] ** [[Costa (anatomia)|costa]] ** [[pulmo]] * [[alvus]] * [[umbilicus]] * [[abdomen]] ** [[stomachus]] ** [[iecur]] ** [[lien]] ** [[pancreas]] ** [[intestinum]] ** [[anus (anatomia)|anus]] ** [[renes]] ** [[colon]] ** [[vesica urinaria]] * [[posticum]] * [[tergum]] * [[nates]] * [[culus]] * [[pyga]] * [[vultus]] * [[facies]] * [[barba]] * [[mystax]] * [[mentum]] * [[arteria]] * [[caro]] * [[cartilago]] * [[viscus]] * [[os (ossis)|os]] * [[bilis]] * [[saliva]] * [[sanguis]] * [[cruor]] * [[sanies]] * [[os sacrum]] * [[pelvis]] * [[inguen]] * Genitalia, sive organa genitalia ** Pudenda virilia ** [[prostata]] ** [[urethra]] ** [[penis]] *** [[glans penis]] *** [[praeputium]] *** [[frenulum praeputii penis]] ** [[scrotum]] ** [[testis (membrum)|testes]] ** [[culeus]] * Pudenda muliebria ** [[uterus]] ** [[vagina]] ** [[clitoris]] ** [[vulva]] ** ([[placenta]]) {{div col end}} == Anatomia bestiarum tantum == * [[Cauda]] * [[Furcula]] * [[Os iugale]] * [[Os quadratoiugale]] * [[Rostrum (beccus)]] {{NexInt}} * [[Anatomia plantarum]] * [[Autopsia]] * [[Columna vertebralis]] * [[Dorsum]] * [[Glandula]] * [[Index massae corporeae]] * [[Medicina]] * [[Medulla ossium]] * [[Medulla spinalis]] * [[Sceletus]] * [[Vena]] * ''[[De humani corporis fabrica]]'' == Nota == <references /> == Nexus externi == [[Fasciculus:Ontleding des menschelyken lichaams.jpg|thumb|Anatomia bracchii a [[Govardus Bidloo|Govardo Bidloo]] picta (1685)]] {{CommuniaCat|Anatomy|Anatomiam}} * [http://link.library.utoronto.ca/anatomia/ Anatomia 1522-1867,] link.library.utoronto.ca (apud bibliothecam universitatis Torontonis * [http://www.anatomyatlases.org/ Atlantes anatomici,] www.anatomyatlases.org * [http://brainmaps.org Atlas Cerebrorum Primatum Cytoarchitecturalis,] brainmaps.org * [http://www.innerbody.com/htm/body.html Atlas anatomicus,] www.innerbody.com * [https://web.archive.org/web/20070709115040/http://www.anatomywiz.com/ Atlas anatomicus interactivus,] www.anatomywiz.com * [https://web.archive.org/web/20190404042736/https://www.anatomy.org/ Consociatio Anatomorum Americanorum,] www.anatomy.org * [https://web.archive.org/web/20071113060304/http://www.anatomy.wisc.edu/teaching.html Lectio interretialis Anatomiae (Video) ac Histologiae,] www.anatomy.wisc.edu {{Ling|Anglice}} * [http://www.instantanatomy.net De rebus anatomicis,] www.instantanatomy.net * [http://sig.biostr.washington.edu/projects/fm/AboutFM.html Ontologia anatomica,] sig.biostr.washington.edu * [http://www.hapsweb.org Societas de Anatomia et Physiologia Humana,] www.hapsweb.org * [http://www.rtstudents.com/ Utilia anatomica radiologica,] www.rtstudents.com * [https://web.archive.org/web/20070502083438/http://www.uni-mainz.de/FB/Medizin/Anatomie/workshop/Vokabular/S.html "Vocabularium anatomiae macroscopicae,"] www.uni-mainz.de {{Ling|Theodisce|Anglice}} [[Categoria:Anatomia|!]] [[Categoria:Indices rerum medicarum]] [[Categoria:Structura]] {{1000 paginae}} {{Myrias|Biologia}} b6fgw79rc05076z0wj10zdnm8ew5p2k Numeri Romani 0 3650 3989171 3790074 2026-09-18T22:05:45Z Javer17 199193 numeri melius feci 3989171 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Roman numerals Freigius 1582.png|thumb|300px|Numeri romani [[Iohannes Thomas Freigius|Iohanni Thomas Freigii]] anno [[1582]].]] [[Fasciculus:Roman numerals Bungus 1584-1585.png|thumb|Annis [[1584]] et [[1585]] [[Petrus Bungus|Petri Bungi]].]] '''Numeri Romani''' dicuntur notae illae scriptae (imprimis certae litterae), quibus Romani numeros significabant. == Historia == === Origo numerorum Romanorum === Romani in antiquitate, uti aiunt, rationem numeros scribendi ab [[Numeri Etrusci|Etruscis]] receperunt. Utrique quibusdam litteris ad numeros significandos utebantur, quae sunt: '''I''', '''V''', '''X''', '''L''', '''C''', '''D''', '''M'''. [[Medium aevum|Medio aevo]] ad notandos numeros plura signa addita sunt. In praesentia numeri Romani in usu esse paene desierunt. === Etymologia numerorum === [[Isidorus Hispalensis]] dixit de origine nominum numerorum Latinorum haec: {{Locus| Quid sit numerus? Numerus autem est multitudo ex unitatibus constituta. Nam unum semen numeri esse, non numerum. Numero nummus nomen dedit, et a sui frequentatione vocabulum indidit. ''Unus'' a Graeco nomen trahit; Graeci enim unum ἕνα dicunt: sic ''duo'' et ''tres'', quos illi δύο et τρία appellant. ''Quattuor'' vero a figura quadrata nomen sumpserunt. ''Quinque'' autem non secundum naturam, sed secundum placitum voluntatis vocabulum acceperunt ab eo, qui numeris nomina indidit. ''Sex'' autem et septem a Graeco veniunt. In multis enim nominibus quae in Graeco aspirationem habent, nos pro aspiratione S ponimus. Inde est pro ἑξ ''sex'', et pro ἑπτά ''septem'', sicut pro herpillo herba serpillum. ''Octo'' vero per translationem, sicut illi et nos: ita illi ἐννέα, nos ''novem'': illi δέκα, nos ''decem''. Dicti autem ''decem'' a Graeca etymologia, eo quod ligent et coniungant infra iacentes numeros. Nam δεσμός coniungere vel ligare apud eos dicitur. Porro ''viginti'' dicti quod sint decem bis geniti, ''U'' pro ''B ''littera posita. ''Triginta'', quod a ternario denario gignantur: sic usque ad ''nonaginta''. ''Centum'' vero vocati a cantho, quod est circulum; ''ducenti'' a duo centum. Sic et reliqui usque ad mille. ''Mille'' autem a multitudine, unde et militia, quasi multitia: inde et milia, quae Graeci mutata littera myriada vocant. |||''De etymologiarum libro III.3'' [[Isidorus Hispalensis|Isidori Hispalensis]]|}} Scimus hodie numeros et Latinos et Graecos parentem communem habuisse in [[lingua Protoindoeuropaea]]. Recte notavit similitudinem inter nomina Latina et Graeca 1-3 et 6-10, phonologiae obscurioris causa non potuit videre quoque numeros Graecos τέτταρες et πέντε habere parentem communem cum Latinis ''quattuor'' et ''quinque''. ''Viginti'' venit de ''duo+decem'', non ''bis+decem''. ''Centum'' et ἑκατόν sunt cognata verba, ''mille'' et ''multus'' autem non sunt. ''Μille'' est cognatum cum Graeco χίλιοι, ''multus'' cum μάλα. == Usus numerorum Romanorum == Sunt litteris, ut supra dictum est, quibus suus quisque numerus attribuitur. Quae litterae aut copiam alicuius rei aut locum, quem res inter alias obtinet, indicare possunt. Itaque littera ''I '' unum numero aut primum locum indicat; littera ''V'' quinque aut quintum; littera ''X '' decem aut decimum; littera ''L'' quinquaginta aut quinquagesimum; littera ''C'' centum aut centesimum; littera ''D'' quingenta aut quingentesimum; et littera ''M'' mille aut millesimum. Notae CIX, exempli gratia, prout res postulat, aut centum novem numero aut centesimum nonum locum significat. Qui Numeri Romani cum quibus [[Numeri Arabici|Numeris Arabicis]] consentiant in hac tabula monstratur: <div align="center"> {| border="0" |+ Numeri Romani et Arabici |- bgcolor="#EEEEEE" align="center" !align="left"| Numerus Romanus |width="30"| I ||width="30"| V ||width="30"| X ||width="30"| L ||width="30"| C ||width="30"| D ||width="30"| M |- bgcolor="#EEEEEE" align="center" !align="left"| Numerus Arabicus | 1 || 5 || 10 || 50 || 100 || 500 || 1000 |} </div> In praesentia Numeri Romani hoc in usu habentur: * Nulla littera saepius quam ter iterari potest; * Cum litterae I aut X aut C litteram numero maiorem antecedunt, earum numerus a numero maiore deducitur; * Non plus quam una littera I ante V aut X poni potest; * Littera X nullas nisi litteras L aut C antecedit; * Littera C litterae D aut M praeponitur. Nota bene: Romani hunc usum non semper observabant, sed haud raro scribebant numeros velut IIII, VIIII, XXXX et similes. Litterae XM numerum 10 000 denotare potuerunt notaeque CM numerum 100 000. Olim Romani M scribebant: ↀ vel ⅭⅠↃ; D scribebant ⅠↃ; 10 000 et 5 000 erat ⅭⅭⅠↃↃ et ⅠↃↃ. Linea poni poterat super littera numerali ut numeri (nec litterae) indicarentur. Linea autem super numeris a numero 1000 multiplicationem indicare poterat. {|align=center border=1 cellspacing=0 cellpadding=2 style="font-family:Arial Unicode MS, Lucida Sans Unicode" |- !align=left bgcolor=silver|Numerus fundamentalis: |align=right|&nbsp; |align=right|ⅭⅠↃ = 1&nbsp;000 |align=right|ⅭⅭⅠↃↃ = 10&nbsp;000 |align=right|ⅭⅭⅭⅠↃↃↃ = 100&nbsp;000 |- !align=left bgcolor=silver|1 extra Ↄ: |align=right|ⅠↃ = 500 |align=right|ⅭⅠↃↃ = 1&nbsp;500 |align=right|ⅭⅭⅠↃↃↃ = 10&nbsp;500 |align=right|ⅭⅭⅭⅠↃↃↃↃ = 100&nbsp;500 |- !align=left bgcolor=silver|2 extra Ↄ: |align=right|ⅠↃↃ = 5&nbsp;000 |align=right|&nbsp; |align=right|ⅭⅭⅠↃↃↃↃ = 15&nbsp;000 |align=right|ⅭⅭⅭⅠↃↃↃↃↃ = 105&nbsp;000 |- !align=left bgcolor=silver|3 extra Ↄ: |align=right|ⅠↃↃↃ = 50&nbsp;000 |align=right|&nbsp; |align=right|&nbsp; |align=right|ⅭⅭⅭⅠↃↃↃↃↃↃ = 150&nbsp;000 |} [[Fasciculus:GreenwUhrWelt.jpg|thumb|[[Horologium]] quattuor et viginti horarum [[Grenovicum|Grenovici]].]] == Numeri Romani in Unicodice == [[Unicodex]] nunc hos characteres differentes a litteris pro Numeris Romanis habet:<br>Ⅰ, Ⅱ, Ⅲ, Ⅳ, Ⅴ, Ⅵ, Ⅶ, Ⅷ, Ⅸ, Ⅹ, Ⅺ, Ⅻ, Ⅼ, Ⅽ, Ⅾ, Ⅿ, ↀ, ↁ, ↂ, ↇ et ↈ,<br>formas minusculas ⅰ, ⅱ, ⅲ, ⅳ, ⅴ, ⅵ, ⅶ, ⅷ, ⅸ, ⅹ, ⅺ, ⅻ, ⅼ, ⅽ, ⅾ et ⅿ<br>atque ↅ (forma sera numeri 6), ↆ (forma vetus numeri 50) et Ↄ (C inversus - ad finem compositionis numerorum). == Numeri cardinales et ordinales Latini == {| class="wikitable" |+ !Arabicus !Romanus<ref>Numeri Primi normali sunt. Secundi rara/alternativa scripta sunt.</ref> !Nomen !Ordo !Adv. !Nota Bene |- |'''[[0]]''' |N |[[nihil]] vel [[zerus]] |nullus, nulla, nullum | | |- |'''[[1]]''' |[[I]] |[[unus]], una, unum |primus, prima, primum |semel | |- |'''[[2]]''' |[[II]] |[[duo]], duae, duo |secundus, secunda, secundum |bis | |- |'''[[3]]''' |[[III]] |[[tres]], tria |tertius |ter | |- |'''[[4]]''' |[[IV]] seu [[IIII]] |[[quattuor]] |quartus |quater | |- |'''[[5]]''' |[[V]] |[[quinque]] |quintus |quinquiens (interdum ''quinquies'') | |- |'''[[6]]''' |[[VI]] |[[sex]] |sextus |sexiens (interdum ''sexies'') | |- |'''[[7]]''' |[[VII]] |[[septem]] |septimus |septiens (interdum ''septies'') | |- |'''[[8]]''' |[[VIII]] |[[octo]] |octavus |octiens (interdum ''octies'') | |- |'''[[9]]''' |[[IX]] seu [[VIIII]] |[[novem]] |nonus |noniens | |- |'''[[10]]''' |[[X]] |[[decem]] |decimus |deciens | |- |'''[[11]]''' |[[XI]] seu [[O]] |[[undecim]] |undecimus | |(O rarum scriptum) |- |'''[[12]]''' |[[XII]] |[[duodecim]] |duodecimus | | |- |'''[[13]]''' |[[XIII]] |[[tredecim]] |tertius decimus | | |- |'''[[14]]''' |[[XIV]] seu [[XIIII]] |[[quattuordecim]] |quartus decimus | | |- |'''[[15]]''' |[[XV]] |[[quindecim]] |quintus decimus | | |- |'''[[16]]''' |[[XVI]] |[[sedecim]] |sextus decimus | | |- |'''[[17]]''' |[[XVII]] |[[septendecim]] |septimus decimus | | |- |'''[[18]]''' |[[XVIII]] |[[duodeviginti]] |duodevicesimus | | |- |'''[[19]]''' |[[XIX]] |[[undeviginti]] |undevicesimus | | |- |'''[[20]]''' |[[XX]] |[[viginti]] |vicesimus | | |- |'''[[21]]''' |[[XXI]] |[[unus et viginti]] / [[viginti unus]] |unus et vicesimus / vicesimus primus | | |- |'''[[22]]''' |[[XXII]] |[[duo et viginti]] / [[viginti duo]] |alter et vicesimus / vicesimus alter | | |- |'''[[30]]''' |[[XXX (numerus)|XXX]] |[[triginta]] |tricesimus | | |- |'''[[40]]''' |[[XL (numerus)|XL]] / [[F]] |[[quadraginta]] |quadragesimus | |(F rarum scriptum) |- |'''[[50]]''' |[[L]] / [[K]] |[[quinquaginta]] |quinquagesimus | |(K rarum scriptum) |- |'''[[60]]''' |[[LX]] |[[sexaginta]] |sexagesimus | | |- |'''[[70]]''' |[[LXX]] / [[S]] |[[septuaginta]] |septuagesimus | |(S rarum scriptum) |- |'''[[80]]''' |[[LXXX]] / [[R]] |[[octoginta]] |octogesimus | |(R rarum scriptum) |- |'''[[90]]''' |[[XC]] / [[N]] |[[nonaginta]] |nonagesimus | |(N rarum scriptum) |- |'''[[100]]''' |[[C]] |[[centum]] |centesimus |centiens | |- |'''[[150]]''' |[[CL]] / [[Y]] |[[centum quinquaginta]] | | |(Y rarum scriptum) |- |'''[[160]]''' |[[CLX]] / [[T]] |[[centum sexaginta]] | | |(T rarum scriptum) |- |'''[[200]]''' |[[CC]] / [[H]] |[[ducenti]], ducentae, ducenta |ducentesimus | |(H rarum scriptum) |- |'''[[250]]''' |[[CCL]] / [[E]] |[[quinquaginta et ducenti]], -ae, -a / [[ducenti quinquaginta]] | | |(E rarum scriptum) |- |'''[[300]]''' |[[CCC]] / [[B]] |[[trecenti]], trecentae, trecenta |trecentesimus | |(B rarum scriptum) |- |'''[[400]]''' |[[CCCC]] seu [[CD]] / [[G]] / [[P]] |[[quadringenti]], quadrigentae, quadrigenta |quadringentesimus | |(G et P rara scripta) |- |'''[[500]]''' |[[D]] / [[A]] / [[Q]] |[[quingenti]], quingentae, quingenta |quingentesimus |quingentiens |(A et Q rara scripta) |- |'''[[600]]''' |[[DC]] |[[sescenti]], sescentae, sescenta |sescentesimus | | |- |'''[[700]]''' |[[DCC]] |[[septingenti]], septigentae, septingenta |septingentesimus | | |- |'''[[800]]''' |[[DCCC]] |[[octingenti]], octigentae, octigenta |octingentesimus | | |- |'''[[900]]''' |[[CM]] |[[nongenti]], nongentae, nongenta |nongentesimus | | |- |'''[[1000]]''' |[[M]] |[[mille]] |millesimus |miliens | |- |'''[[2000]]''' |[[MM]] / [[Z]] |[[duo milia]] |bis millesimus | | |- |'''[[3000]]''' |[[MMM]] |[[tria milia]] |ter millesimus, ter milliens | | |- |'''[[4000]]''' |[[MMMM]] |[[quattuor milia]] |quater millesimus | | |- |'''[[5000]]''' |{{Vinculum|V}} |[[quinque milia]] | | | |- |'''[[10000]]''' |{{Vinculum|X}} |[[decies milia]], [[decem milia]] | | | |- |'''[[100000]]''' |{{Vinculum|C}} |[[centies milia]], [[centum milia]] | | | |- |'''[[1000000]]''' |{{Vinculum|M}} |[[milies milia]], [[decies centena milia]] | | | |} == Numeri qui quotiens aliquid fit dicunt == sexiens milia exprimit sex multiplicari mille partibus, arabicis notis 6 x 1000 = 6 000. miliens sena exprimit mille multiplicari sex partibus, arabicis notis 1000 x 6 = 6 000. Linea super littera numerali indicat miliens: ____ CLXI = miliens CLXI = 161 x 1000 = 161 000 Linea super littera numerali una cum lineis verticalibus indicat centiens milia: _____ |LVI| = centiens milia LVI = 56 x 100 x 1000 = 5 600 000 (lege: quinquagiens sexiens centena milia) == Exempla numerorum magnorum pecuniae == Exempla numerorum magnorum pecuniae sequuntur ea methodo quae valde ab aliis rebus numerandis differt siquidem formas peculiaris "[[Sestertius|sestertia]]" et "sestertium" adhibet ([[Res gestae Divi Augusti|Res gestae divi Augusti]]): * Sestertium = centiens mille sestertiorum (100 000) * Sestertium quater miliens = 4 x 1 000 x 100 000 = 400 000 000 sestertii singuli * Sestertium miliens et quingentiens = 1 000 x 100 000 + 500 x 100 000 = 150 000 000 sestertii singuli * [[Denarius|Denarium]] sexiens miliens. = 6 x 1 000 x 100 000 denarii = 600 000 000 denarii singuli <!--(2 400 000 00 HS, summa pecuniae quam dedit vel in aerarium vel Plebei Romanae vel dimissis militibus) ??--> ==Nexus interni== * Vide etiam [[Tcl]] per algorithmos * [[Chronogramma]] * [[Formula:Roman]] * [[Numeri Graeci]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Roman numerals|numeros Romanos}} * [[Vicipaedia:Numeri Romani]] {{Roma antiqua}} [[Categoria:Roma antiqua]] [[Categoria:Lingua Latina]] [[Categoria:Notatio mathematica]] [[Categoria:Numeri]] {{Myrias|Mathematica}} miz4ukorkmwpzbp843vqv2yiy1sk0qq Gottinga 0 3999 3989164 3985029 2026-09-18T21:52:35Z Cyprianus Marcus 66550 3989164 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Goettingen_Marktplatz_Oct06.jpg|thumb|left|Forum mercati et vetus curia.]] '''Gottinga'''<ref>[http://books.google.com/books?id=kkM-AAAAcAAJ&printsec=frontcover&dq=gottingensis&lr=&cd=14#v=onepage&q=&f=false Libri Googles]</ref><ref name="Orbis Latinus E-M"/><ref name="Hofmannus">{{Hofmannus}}.</ref> seu '''Tuliphordium'''<ref name="graesse"/> seu '''Gotinga'''<ref name="graesse"/>, '''Goettinga'''<ref name="graesse"/><ref name="Orbis Latinus E-M"/>, '''Goddinga'''<ref name="graesse">{{Graesse}}.</ref><ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Göttingen''; [[Saxonice]] ''Chöttingen'') est [[urbs]] circiter 117 000 incolarum in meridie [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et in medio fere [[Germania]]e sita. Est caput [[Circulus Gottingae|circuli Gottingae]]. ==Districtus et vici== Urbs Gottinga in districtus (Theodisce ''Stadtbezirk'') duodeviginti et pagos<ref name="Ortschaft">[https://deu2lat.de-academic.com/15088/Ortschaft?utm Theodiscum vocabulum ''Ortschaft'' Latino "pagus-i" verti solet].</ref> (Theodisce ''Ortschaften'') novem divisa est. ===Districtus=== [[Fasciculus:Stadtgliederung Göttingen.png|thumb|left|600px|links|Districtus Gottingenses (tabula Theodisce).]] <div style="clear:both;"></div> {| class="wikitable sortable" |- style="background:#EDEDED;" ! class="hintergrundfarbe6"| Numerus districtus ! class="hintergrundfarbe6" style="width:35%;"| Districtus ([[Latine]]) ! class="hintergrundfarbe6" style="width:35%;"| Districtus ([[Theodisce]]) ! class="hintergrundfarbe6" style="width:10%;"| Numerus incolarum<ref>[https://duva-stg-extern.kdgoe.de/aswdb/asw.dll?file=02%20Bev%C3%B6lkerung/020%20Bev%C3%B6lkerungsstand/020_22%202022%20Wohnberechtigte%20Bev%C3%B6lkerung%20in%20den%20Stadtbezirken%20und%20Statistischen%20Bezirken%209j ''Wohnberechtigte Bevölkerung in den Stadtbezirken und Statistischen Bezirken''].</ref> ! class="hintergrundfarbe6" style="width:10%;"| Area (km²)<ref>[https://duva-stg-extern.kdgoe.de/Informationsportal/Dateien/010.20-2019.pdf ''Stadtgebietsfläche und Bevölkerungsdichte in den Stadtbezirken und Statistischen Bezirken 2019''].</ref> |- align="left" | 01 | bgcolor="#EDEDED"| [[Urbs Interior (Gottinga)|Urbs Interior]]<ref name="Urbs">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/urbs?wb=gross&nr=1 Theodiscum suffixum ''-stadt'' Latino vocabulo "urbs urbis" vertitur].</ref><ref name="Interior">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/interior?wb=gross&nr=2 Theodiscum praefixum ''Innen-'' Latino adiectivo "interior-ius" vertitur.]</ref> || ''Innenstadt'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 10 717 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 1,49 |- align="left" | 02 | bgcolor="#EDEDED"| [[Urbs Orientalis (Gottinga)|Urbs Orientalis]]<ref name="Urbs"/><ref name="Orientalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/orientalis?wb=gross&nr=3 Theodiscum praefixum ''Ost-'' Latino adiectivo "orientalis-e" vertitur.]</ref> || ''Oststadt'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 16 621 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 7,05 |- align="left" | 03 | bgcolor="#EDEDED"| [[Urbs Meridionalis (Gottinga)|Urbs Meridionalis]]<ref name="Urbs"/><ref name="Meridionalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/meridionalis?wb=gross&nr=4 Theodiscum praefixum ''Süd-'' Latino adiectivo "meridionalis-e" vertitur.]</ref> || ''Südstadt'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 18 631 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 3,77 |- align="left" | 04 | bgcolor="#EDEDED"| [[Urbs Occidentalis (Gottinga)|Urbs Occidentalis]]<ref name="Urbs"/><ref name="Occidentalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/occidentalis?wb=gross&nr=5 Theodiscum praefixum ''West-'' Latino adiectivo "occidentalis-e" vertitur.]</ref> || ''Weststadt'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 13 182 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 5,75 |- align="left" | 05 | bgcolor="#EDEDED"| [[Urbs Septentrionalis (Gottinga)|Urbs Septentrionalis]]<ref name="Urbs"/><ref name="Septentrionalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/septentrionalis?wb=gross&nr=6 Theodiscum praefixum ''West-'' Latino adiectivo "Septentrionalis-e" vertitur.]</ref> || ''Nordstadt'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 11 144 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 1,85 |- align="left" | 06 | bgcolor="#EDEDED"| [[Weenda (Gottinga)|Weenda]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatOrtione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref> || ''Weende'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 18 968 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 9,85 |- align="left" | 07 | bgcolor="#EDEDED"| [[Mons Sancti Nicolai]]<ref name="MSN">Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2003). ''Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen. Niedersächsisches Ortsnamenbuch'', Band 4. [[Bilivelda]]e: Verlag für Regionalgeschichte.</ref> || ''Nikolausberg'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 3 675 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 7,45 |- align="left" | 08 | bgcolor="#EDEDED"| [[Geismare (Gottinga)|Geismare]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> || ''Geismar'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 19 292 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 14,28 |- align="left" | 09 | bgcolor="#EDEDED"| [[Grona (Gottinga)|Grona]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> || ''Grone'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 11 881 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 7,68 |- align="left" | 10 | bgcolor="#EDEDED"| [[Herberhusa (Gottinga)|Herberhusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> || ''Herberhausen'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 1 770 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 15,21 |- align="left" | 11 | bgcolor="#EDEDED"| [[Ellershusa Maior]]<ref name="-husa"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> || ''Groß Ellershausen'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 1 347 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 3,90 |- align="left" | 12 | bgcolor="#EDEDED"| [[Hetiershusa]]<ref name="-husa"/> || ''Hetjershausen'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 1 075 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 7,56 |- align="left" | 13 | bgcolor="#EDEDED"| [[Knutbuhra]]<ref name="-a">Germanica toponyma cum terminatione ''-en'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Stolpa]], [[Dresda]] apud articulum Vicipaedia de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Saxoniae indice urbium et communium Saxoniae]; et Ala, [[Amma]], [[Brema]], [[Salancema]], Wisa, [[Groninga]], [[Toringa]] apud {{Graesse}}.</ref> || ''Knutbühren'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 155 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 3,98 |- align="left" | 14 | bgcolor="#EDEDED"| [[Elliehusa]]<ref name="-husa"/> || ''Elliehausen'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 3 025 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 6,32 |- align="left" | 15 | bgcolor="#EDEDED"| [[Esebeke]]<ref name="Kir">Kirstin Casemir, Uwe Ohainski, Jürgen Udolph: ''Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen''. In: Jürgen Udolph (Hrsg.): ''Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB)''. Teil IV. Verlag für Regionalgeschichte, [[Bilivelda]]e 2003, ISBN 3-89534-494-X, S. 136 ff.</ref> || ''Esebeck'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 630 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 5,89 |- align="left" | 16 | bgcolor="#EDEDED"| [[Holtensa (Gottinga)|Holtensa]]<ref name="-a"/> || ''Holtensen'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 1 861 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 3,07 |- align="left" | 17 | bgcolor="#EDEDED"| [[Deppoldshusa]]<ref name="-husa"/> || ''Deppoldshausen'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 20 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 4,91 |- align="left" | 18 | bgcolor="#EDEDED"| [[Roringa]]<ref name="-inga"/> || ''Roringen'' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| 998 || bgcolor="#EDEDED" align="right" | 7,08 |- align="left" | | bgcolor="#EDEDED"| '''Totum''' || || bgcolor="#EDEDED" align="right"| '''134 632''' || bgcolor="#EDEDED" align="right"| '''117,08''' |- |} ===Vici=== Ad Gottingam hi vici etiam pertinent: * [[Elliehusa/Esebeke]]<ref name="-husa"/><ref name="Kir"/> ([[Theodisce]] ''Elliehausen/Esebeck''; [[Saxonice]] ''Eljehusen un Esebek''); * [[Geismare (Gottinga)|Geismare]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> ([[Theodisce]] ''Geismar''; [[Saxonice]] ''Chaismer, '') antiquo cum loco [[Zietenkaserne]] ([[Theodisce]] ''Zietenkaserne''), hodie [[Zietenterrassa]]<ref name="-a"/> ([[Theodisce]] ''Zietenterrassen'') vocato; * [[Grona (Gottinga)|Grona]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> ([[Theodisce]] ''Grone''; [[Saxonice]] ''Chraune''); * [[Ellershusa Maior/Hetiershusa/Knutbuhra]]<ref name="-husa"/><ref name="KleinGrosse"/><ref name="-a"/> ([[Theodisce]] ''Groß Ellershausen/Hetjershausen/Knutbühren''; [[Saxonice]] ''Ellershusen un Hetjeshusen un Knutboiern''); * [[Herberhusa (Gottinga)|Herberhusa]]<ref name="-husa"/> ([[Theodisce]] ''Herberhausen''; [[Saxonice]] ''Helpershusen'') * [[Holtensa]]<ref name="-a"/> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Holtensen'') * [[Mons Sancti Nicolai]]<ref name="MSN"/> ([[Theodisce]] ''Nikolausberg''; [[Saxonice]] ''Klasberch'') * [[Roringa]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] ''Roringen''; [[Saxonice]] ''Roaringen'') * [[Weende/Deppoldshusa]]<ref name="-husa"/> ([[Theodisce]] ''Weende/Deppoldshausen''; [[Saxonice]] ''Wene un Deppelshusen'') == Historia == Primordia vici, qui postea Gottinga factus est, in historiae obscuritate iacent. Mentio prima facta est in testamento quo [[Otto I]] imperator Germaniae monasterio Sancti Mauritii [[Magdeburga]]e agros donavit, qui ad vicum “Gutingi” appellatum pertinebant. Constat autem iam saeculo septimo homines illic habitavisse. E proximis saeculis, nulla monumenta ad nos pervenerunt, in quibus mentio facta est de vico Gutingi. Quodam tempore [[saeculum 12|saeculo duodecimo]] urbs condita est, fortasse [[Henricus Leo|Henrico Leone]] auctore, quod nomen a vico accepit. Nescimus, quando urbi iura urbis obtinuerit, sed ante annum [[1229]] factum esse debet. Medio aevo exeunte floruit urbs: merces Gottingenses usque ad [[Polonia]]m veniebant, anno [[1351]] membrum [[Hansa]]e facta est haec urbs, exstructae sunt ecclesiae Sancti Iacobi, Sancti Ioannis, Sancti Albani, Sancti Pauli, et Sanctae Mariae, monasteria Franciscanorum ac Dominicanorum, curia et multae mercatorum domus. == Universitas == [[Fasciculus:Sigillum Universitatis Regiae Georgiae Augustae.jpg|thumb|Sigillum universitatis regiae Georgiae Augustae.]] [[Universitas Regia Georgia Augusta]] anno [[1737]] a [[Georgius II (rex Britanniae)|Georgio Augusto]] [[Princeps Elector Imperii|Principe Electore]] [[Hannovera]]e et [[Britanniarum Regnum|Rege Britanniae]] condita est. == Homines praeclari == * [[1837]] - [[Septem Gottingenses]] === Nati === * [[1764]] - [[Teresia Huber]], diurnaria et scriptrix * [[1799]] - [[Augustus de Ammon]], ophthalmologus * [[1926]] - [[Ioannes Iochen Vogel]], vir publicus et sodalis [[Socialis Democratica Factio Germaniae|SPD]]. * [[1932]] - [[Bernhardus Vogel]], vir publicus et sodalis [[Unio democratica Christiana Germaniae|CDU]] === Mortui === * [[1777]] - [[Ioannes Christianus Polycarpus Erxleben]], zoologicus * [[1799]] - [[Georgius Christophorus Lichtenberg]], physicus * [[1834]] - [[Carolus Ludovicus Harding]], astronomus * [[1840]] - [[Ioannes Fridericus Blumenbach]], zoologicus * [[1855]] - [[Carolus Fridericus Gauss]], mathematicus * [[1859]] - [[Iohannes Petrus Gustavus Lejeune Dirichlet]], mathematicus * [[1882]] - [[Fridericus Wöhler]], chemicus * [[1891]] - [[Gulielmus Eduardus Weber]], physicus * [[1929]] - [[Richardus Zsigmondy]], chemicus * [[1931]] - [[Otto Wallach]], chemicus * [[1947]] - [[Maximilianus Planck]], physicus * [[1964]] - [[Iacobus Franck]], physicus * [[1968]] - [[Otto Hahn]], chemicus * [[1970]] - [[Maximus Born]], physicus == Nota == <references/> == Nexus externus == {{CommuniaCat|Göttingen|Gottingam}} * [http://www.vox-latina-gottingensis.de/gramlain.htm Vox Latina Gottingensis (Theodisce)] [[Categoria:Gottinga| ]] [[Categoria:Urbes hanseaticae]] [[Categoria:Saxonia Inferior]] czselmk6y2qxosfexpfb67uyv848ega Mensurae Romanae 0 5779 3989187 3880798 2026-09-19T04:55:09Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989187 wikitext text/x-wiki '''Mensurae Romanae''' sunt [[mensura]]e quibus Romani res scilicet metiebantur. In tabula infra enumerantur mensurae Romanae, et mensurae [[mensura metrica|metricae]] [[Mensura Anglica|Anglicaeque]] paria facientes. ==Longitudo== {| border="border" cellpadding=6 cellspacing=0 |- ! bgcolor=#E0E0E0 |Mensura Romana ! bgcolor=#E0E0E0 align=center |aliter ! bgcolor=#E0E0E0 |[[Mensura metrica]] ! bgcolor=#E0E0E0 |[[Mensura anglica]] |- | '''[[digitus (mensura)|digitus]]''', ''-&#299;, m.'' |align=center | {{frac|1|16}} pedis | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 18. |align=left width=18| 52 |align=center width=22| mm |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| &nbsp; |align=right width=24| &nbsp; |align=right width=54| &nbsp;105/128" |} |- | '''[[uncia|&#363;ncia]]''', ''-ae, f.''<ref>In nonnullis fontibus (e.g. {{cite book |url=http://books.google.com/books?id=DKSAvxsn7I8C&lpg=PA762&ots=UHdIOGg8rA&dq=ancient%20roman%20measures%20%2Bpollex&pg=PA762#v=onepage&q=pollex&f=false |title=A dictionary of Greek and Roman antiquities |editor=William Smith |author=Charles Anthon |edition=3rd American |year=1843 |publisher=Harper and Brothers }}), mensura hodierna '''[[pollex (mensura)|pollex]]''', ''-icis, m.'' dicitur. Alii autem "unciam" dicunt, ut antiquitus.</ref> |align=center | {{frac|1|12}} pedis | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 2. |align=left width=18| 47 |align=center width=22| cm |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| &nbsp; |align=right width=24| &nbsp; |align=right width=54| &nbsp;35/36" |} |- | '''palma''', ''-ae, f.'' |align=center | 4 digiti seu 3 unciae | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 7. |align=left width=18| 41 |align=center width=22| cm |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| &nbsp; |align=right width=24| 2 |align=right width=54| &nbsp;11/12" |} |- | '''pēs''', ''-dis, m.'' | align=center | 16 digiti seu 12 unciae || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 29. |align=left width=18| 61 |align=center width=22| cm |align=right width=10| <ref>{{cite web|url=http://vormetrische-laengeneinheiten.de/html/genauigkeit.html |title=Vormetrische Längeneinheiten |last=Rottländer |first=Rolf C. A. |language=Germanice |trans_title=Unitates praemetricales longitudinis |accessdate=26 Nov 2010}} Mensura pedis Romanis antiqui in modis statisticalibus cum 58 fontibus fundata est 296.13 ± 0.500 mm. </ref> |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| &nbsp; |align=right width=24| 11 |align=right width=54| &nbsp;2/3" |} |- | '''cubitus''', ''-&#299;, m.''<ref>Seu '''cubitum''', ''-&#299;, n.'' </ref> | style="text-align:center;" | 24 digiti || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 44. |align=left width=18| 45 |align=center width=22| cm |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 1' |align=right width=24| 5 |align=right width=54| &nbsp;1/2" |} |- | '''gradus''', ''-&#363;s, m.'' | style="text-align:center;" | 40 digiti || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 74. |align=left width=18| 08 |align=center width=22| cm |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 2' |align=right width=24| 5 |align=right width=54| &nbsp;1/6" |} |- | '''[[passus]]''', ''-&#363;s, m.'' | style="text-align:center;" | 5 pedes || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 1. |align=left width=18| 48 |align=center width=22| m |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 4' |align=right width=24| 10 |align=right width=54| &nbsp;1/3" |} |- | '''pertica''', ''-ae, f.'' | style="text-align:center;" | 10 pedes || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 2. |align=left width=18| 96 |align=center width=22| m |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 9' |align=right width=24| 8 |align=right width=54| &nbsp;2/3" |} |- | '''actus''', ''-&#363;s, m.'' | style="text-align:center;" | 120 pedes || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 35. |align=left width=18| 56 |align=center width=22| m |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 116' |align=right width=24| 8" |align=right width=54| &nbsp; |} |- | '''stadium''', ''-i&#299;, n.'' | style="text-align:center;" | 625 pedes seu 125 passus || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 185. |align=left width=18| 21 |align=center width=22| m |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 607' |align=right width=24| 7" |align=right width=54| &nbsp; |} |- | '''[[mille passuum]]''' | style="text-align:center;" | 5&nbsp;000 pedes seu 1&nbsp;000 passus seu 8 stadia || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 1. |align=left width=18| 48 |align=center width=22| km |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 4,861' |align=right width=24| 1" |align=right width=54| &nbsp; |} |- | '''leuga''', ''-ae, f.'' | style="text-align:center;" | 15&nbsp;000 pedes seu 3&nbsp;000 passus seu 24 stadia || {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 4. |align=left width=18| 43 |align=center width=22| km |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=40| 14,592' |align=right width=24| 14" |align=right width=54| &nbsp; |} |} == Area == {| border="border" cellpadding=6 cellspacing=0 |- ! bgcolor=#E0E0E0 |Mensura Romana ! bgcolor=#E0E0E0 |Actus quadrati ! bgcolor=#E0E0E0 |[[Mensura metrica]] ! bgcolor=#E0E0E0 |[[Mensura anglica]] |- | '''pes quadratus''' |align=center | {{frac|1|14 400}} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 876 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=22| cm² |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 0. |align=left width=18| 943 |align=center width=22| ft² |} |- | '''[[scripulum]]''', ''-i, m.'' |align=center | {{frac|1|144}} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 8. |align=left width=18| 76 |align=center width=22| m² |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 94. |align=left width=18| 3 |align=center width=22| ft² |} |- | '''actus minimus''' |align=center | {{frac|1|30}} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 42 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=22| m² |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 452 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=22| ft² |} |- | '''clima''', ''-ae, f.'' |align=center | {{frac|1|4}} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 315 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=22| m² |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 3390 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=22| ft² |} |- | '''actus quadratus''' |align=center | 1 | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 1260 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=22| m² |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 0. |align=left width=18| 311 |align=center width=30| acre |} |- | '''[[iugerum]]''', ''-i, n. (pl. in 3ª decl.)'' |align=center | 2 | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 0. |align=left width=18| 252 |align=center width=22| ha |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 0. |align=left width=18| 623 |align=center width=30| acre |} |- | '''heredium''', ''-i, n.'' |align=center | 4 | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 0. |align=left width=18| 504 |align=center width=22| ha |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 1. |align=left width=18| 25 |align=center width=30| acre |} |- | '''centuria''', ''-ae, f.'' |align=center | 400 | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 50. |align=left width=18| 5 |align=center width=22| ha |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 125 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=30| acre |} |- | '''saltus''', ''-ūs, m.'' |align=center | 1600 | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 202 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=22| ha |} | {| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 align=center |- |align=right width=30| 499 |align=left width=18| &nbsp; |align=center width=30| acre |} |} Secundum [[Sextus Iulius Frontinus|Frontinum]] (De Aquaeductu Urbis Romae, Liber I, 25), est quoque '''quinaria''' (''-ae, f.''), quae est fistula a diametro quinque quadratum (5/4 digiti). Ergo, quinaria 420 mm² habet. Est quoque '''senaria''' (a diametro sex quadratum), '''septenaria''' (septem quadratum), et deinceps simili incremento usque ad '''vicenariam''' (a diametro certe viginti quadratum). Hae mensurae ad solas fistulas metiendas adhibebantur. == Pondera == *[[Libra pondus|Libra]], quae efficit duodecim [[Uncia (pondus et nummus)|uncias]] et 288 [[Scripulum|scripula]]. 328.9 g secundum W. Smith<ref name=smith>Smith, Sir William; Charles Anthon (1851) [http://books.google.com/books?id=uUPhhcdSACQC ''A new classical dictionary of Greek and Roman biography, mythology, and geography partly based upon the Dictionary of Greek and Roman biography and mythology''] New York: Harper & Bros. Tables, pp. 1024–30</ref>. *[[Dodrans]], id est tres partes librae sive novem unciae. Circiter 246.7 g. *[[Selibra]], id est dimidia libra sive sex unciae. Circiter 164.5 g. *[[Quincunx]], id est quinque uncias. Circiter 137 g. *[[Triens (nummus)|Triens]], id est tertia pars librae sive quatuor uncias. Circiter 109.6 g. *[[Quadrans]], id est quarta pars librae sive tres unciae. Circiter 82.23 g. *[[Sextans (nummus)|Sextans]], id est sexta pars librae sive duae unciae. Circiter 54.82 g. *Sescuncia, id est uncia et semis. Circiter 41.11 g. *[[Uncia (pondus et nummus)|Uncia]], duodecima pars librae sive 24 scripula. Circiter 27.41 g. *[[Semuncia]], dimidia uncia. Circiter 13.70 g. *[[Scripulum]], 1/288 librae sive 1/24 unciae. Circiter 1.142 g. Apothecarii et medici Romani, ut [[drachma|drachmam]] passim in libris Graecis usitatam in Latinum sermonem vertere possent, nomen '''[[Denarius|denarium]]''' usurparunt. Ita apud [[Aulus Cornelius Celsus|Celsum]] denarius septimam partem [[Uncia (pondus et nummus)|unciae]] pendet (id est paulo minus quam quatuor grammata). Idem Celsus, ut instar [[Obolus|oboli]] haberet qui sexta pars drachmae erat, "'''denarii sextantibus'''" utebatur, "paulo plus dimidio [[Scripulum|scripulo]]" facientibus<ref>[[Aulus Cornelius Celsus|Celsus]], ''De Medicina'' V,17.</ref>. ==Capacitas<ref>De exacto valore in litris non omnes eruditi consentiunt. Numeros propositos circiter intellegi oportet.</ref>== *[[Culleus]] id est viginti [[amphora|amphorae]] : '''525 [[Litrum|litra]].''' *[[Cadus]] vel [[metreta]], id est amphora et semis vel tres urnae vel duodecim congii vel 72 sextarii : '''39,39 l'''. *[[Amphora]] vel [[quadrantal]] id est duae urnae vel tres modii vel octo congii vel 48 sextarii : '''26,26 l''' = pes cubicus unus. *[[Urna (mensura)|Urna]] id est quatuor congii vel 24 sextarii : '''13,13 l.''' *[[Modius]] id est sedecim sextarii vel 192 cyathi : '''8,73 l.''' *[[Congius]] id est sex sextarii vel 72 cyathi : '''3,27 l.''' *[[Sextarius]] id est duae heminae vel quatuor quartarii vel duodecim cyathi : '''0,54l.''' *[[Hemina]] vel [[cotyla]] id est sex cyathi : '''0,27 l.'''. *[[Quartarius]] id est tres cyathi : '''0,14 l.''' *[[Cyathus]] id est quatuor cochlearia : '''0,046 l.''' *[[Coclear (mensura)|Coclear]] quadragesima octava pars sextarii : '''0,011 l.''' Nonnumquam ratio duodecimalis, vel si mavis uncialis, inter cyathum et sextarium eodem modo quo inter unciam et libram usurpatur : [[Sextans (nummus)|sextans]] valet binos cyathos, [[Quadrans|quadrans]] ternos, [[Triens (nummus)|triens]] quaternos, [[Quincunx|quincunx]] quinos etc. == Notae == <references/> ==Fontes== *[[Columella]] libro quinto [[Rei rusticae libri (Columella)|de Re rustica]], capitibus 1-2 necnon libro XII passim. * [[Lucas Paetus]], ''[https://web.archive.org/web/20200226185417/https://www.e-rara.ch/zut/doi/10.3931/e-rara-13037 De mensuris, et ponderibus Romanis, et Graecis : cum his quae hodie Romae sunt collatis libri quinque. Eiusdem variarum lectionum liber unus]''. Venetiis, 1573. *[[Varro Reatinus|Varro]] libro primo ''Rerum Rusticarum'' capite decimo. [[Categoria:Mensurae Romanae|!]] nmq4hwblw57lfd78kb2yfcwnomks9wy 26 Augusti 0 7119 3989172 3984148 2026-09-18T22:11:56Z LilyKitty 18316 de inundatione magna Nepaliae et Tibeti anno 2026 3989172 wikitext text/x-wiki '''26 Augusti''' est dies 238ª anni (239ª in [[Annus bisextilis|annis bissextilibus]]) in [[Calendarium Gregorianum|Calendario Gregoriano]]. 127 dies manent. Dies secundum [[Calendarium Romanum]] est ''ante diem septimum Kalendas Septembris'', quod ''a.d. VII Kal. Sept.'' [[abbreviatio|contrahitur]]. {{Calendarium-Augusti}} == Eventa == === Saeculo 1 a.C.n. === *[[55 a.C.n.]] - [[C. Iulius Caesar]] in [[Britannia Maior|Britanniam Maiorem]] invasit. === Saeculo 11 === * [[1071]] - [[Proelium apud Mantzicert]]; [[Imperium Romanum Orientale|Imperator]] [[Romanus IV Diogenes]] a principe [[Selgiukidae|Selgiukida]] [[Alp Arslan]] captus; imperio [[Michael VII Ducas|Michael VII]] successit. === Saeculo 15 === *[[1429]] - [[Ioanna de Arc]] [[Lutetia]]m in [[urbs|urbem]] introivit. === Seaculo 18 === *[[1789]] - [[Charta Hominis ac Civis Iurum]] in [[Francia]] decreta est. === Saeculo 19 === *[[1841]] - [[Hoffmannus de Fallersleben]] poeta in [[Terra Sacra (insula)|Terra Sacra]] insula "[[Carmen Germanorum]]" composuit. === Saeculo 20 === *[[1947]] - [[Consilium securitatis]] Resolutionem 32 de [[Indonesia]] decrevit. *[[1977]] - [[Quebecum]] provinciae [[Canada]]e [[lingua Francogallica|Francogallicam]] [[lingua publica|linguam publicam]] legitimatam fecit. *[[1978]] - [[Roma]]e [[Ioannes Paulus I]] [[papa]] electus est. === Saeculo 21 === *[[2021]] - Impetus [[tromocratia]]e in [[aëroportus|aëroportum]] [[Cabura]]e a [[Civitas Islamica (regimen)|Civitate Islamica]] fit. *[[2026]] - [[Inundationes Nepaliae et Tibeti anni 2026|Inundatio magna]] inter [[Nepalia]]m et [[Tibetum]] fit, quod plus quam 389 honimes necati sunt.<ref>[https://www.bbc.com/news/live/c6y8mjmnpxv0t 'Everything is under mud': Nepal death toll rises to 389 amid fears of new flood]</ref> == Nati == === Saeculo 17 === * [[1676]] - [[Robertus Walpole]], primus minister [[Britanniarum Regnum|Britanniarum Regni]]; mortuus est anno [[1745]]. * [[1688]] - [[Aegidius Forcellini]], [[philologus]] et lexicographus [[Italia|Italus]]; mortuus est anno [[1768]]. === Saeculo 18 === * [[1743]] - [[Antonius Lavoisierius]], [[chemicus]] [[Francia|Francicus]] (mortuus [[1794]]) * [[1787]] - [[Alexander Menšikov (dux militum)|Alexander Menšikov]], dux militum [[Imperium Russicum|Russicus]]; mortuus est anno [[1869]]. * [[1792]] - [[Manuel Oribe]], politicorum peritus [[Uruguaia]]e; mortuus est anno [[1857]]. === Saeculo 19 === * [[1819]] - [[Albertus de Gota]], princeps [[Britanniarum Regnum|Britanniarum Regni]]; mortuus est anno [[1861]]. * [[1862]] - [[Alfredus Gudeman]], sermonum antiquorum [[philologus]] [[Germania|Germanicus]] et [[CFA|Americanus]], necatus est a [[NSDAP|Nazistis]] anno [[1942]] * [[1880]] - [[Gulielmus Apollinaire]], [[poëta]] Francicus; mortuus est anno [[1918]]. * [[1881]] - [[Franciscus Gürtner]], minister [[Germania|Theodiscus]] [[iustitia]]e ab anno [[1932]] (mortuus [[1941]]) * [[1882]] - [[Iacobus Franck]], physicus [[Germania|Germano]]-[[CFA|Americanus]]; mortuus est anno [[1964]]. * [[1885]] - [[Iulius Romains]], scriptor [[Francia|Francicus]]; mortuus est anno [[1972]]. * [[1895]] - [[Earl Long]], gubernator [[Ludoviciana]]e; mortuus est anno [[1960]]. * [[1896]] - [[Besse Cooper]], magister quae femina vetterrsmorum hominum; mortua anno [[2012]]. * [[1897]] - [[Iun Boson]], politicus [[Corea]]e; mortuus anno [[1990]]. === Saeculo 20 === * [[1904]] - [[Christophorus Isherwood]], scriptor [[Anglia|Anglicus]]; mortuus est anno [[1986]]. * [[1910]] - [[Teresia de Calcutta]], missionaria [[Balcania|Balcanica]]; mortua est anno [[1997]]. * [[1913]] - [[Iulius Döpfner]], [[archiepiscopus]] ([[Archidioecesis Monacensis et Frisingensis|Archidioeceseos Monacensis et Frisingensis]] ab anno [[1961]]; mortuus est anno [[1976]]. * [[1920]] - [[Prem Tinsulanonda]], miles et politicus [[Thailandia|Thailandicus]]. * [[1925]] **[[Alanus Peyrefitte]], rerum politicorum peritus, legatus et scriptor [[Francia|Francicus]]; mortuus est anno [[1999]]. **[[Petrus Todorovskij]], moderator atque scriptor cinematographicus [[Ucraina|Ucraino]]-[[Russia|Russicus]]; mortuus est anno [[2013]]. * [[1935]] - [[Geraldina Ferraro]], rerum politicarum perita [[CFA|Americana]]; mortua est anno [[2011]]. * [[1943]] - [[Alexander Carmelus Ruffinoni]], episcopus catholicus [[Brasilia|Brasiliensis]]. * [[1951]] - [[Eduardus Witten]], [[physicus]] [[CFA|Americanus]] acceptor ''Fields Nomismatis'' proemii anno [[1990]]. * [[1957]] - [[Christianus Schmidt]], vir publicus [[Germania|Germanicus]] factionis [[CSU]]. * [[1958]] - [[Nicolaus Vendola]], rerum politicarum peritus [[Italia|Italicus]]. * [[1959]] - [[Oliverius Colvile]], rerum politicarum peritus [[Britanniarum Regnum|Britannicus]] factionis [[Factio Conservativa (Britanniarum Regnum)|Conservativae]]. * [[1967]] - [[Michael Gove]], rerum politicarum peritus [[Britanniarum Regnum|Britannicus]] factionis [[Factio Conservativa (Britanniarum Regnum)|Conservativae]]. * [[1971]] - [[Thalia (cantrix)|Thalia]], cantrix [[Mexicum|Mexicana]]. * [[1980]] **[[Macaulay Culkin]], actor [[CFA|Americanus]]. **[[Christophorus Pine]], actor [[CFA|Americanus]]. == Mortui == === Saeculo 4 === * [[303]] - [[Alexander Bergomensis]], [[miles]] [[Legio Thebaica|Legionis Thebaicae]] et hodie sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae]]; natus est ignoto die. === Saeculo 17 === *[[1607]] - [[Georgius Basta]], [[Glossarium militare|generalis]] [[exercitus]] [[Habsburgum|Habsburgici]] (natus [[1550]]). === Saeculo 18 === * [[1723]] - [[Antonius van Leeuwenhoek]], scientificus [[Nederlandia|Nederlandicus]]; natus est anno [[1632]]. === Saeculo 19 === * [[1850]] - [[Ludovicus Philippus]], rex [[Francia|Francorum]]; natus est anno [[1773]]. * [[1865]] - [[Ioannes Franciscus Encke]], astronomus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1791]]. * [[1883]] - [[Elisha Marshall Pease]], gubernator [[Texia]]e; natus est anno [[1812]]. === Saeculo 20 === *[[1910]] - [[Gulielmus James]], philosophus et psychologus [[CFA|Americanus]]; natus est anno [[1842]]. *[[1921]] - [[Matthias Erzberger]], rerum politicorum peritus [[Germania|Germanicus]]; natus est anno [[1875]]. *[[1945]] - [[Franciscus Werfel]], scriptor [[Austria]]cus; natus est anno [[1890]]. *[[1958]] - [[Radulphus Vaughan Williams]], compositor [[Anglia|Anglicus]]; natus est anno [[1872]]. *[[1976]] - [[Carola Lehmann]], [[supranus]] [[opera]]tica [[Germania|Germanica]]; nata est anno [[1888]]. *[[1979]] - [[Michael Waltari]], scriptor illustris [[Finnia|Finnicus]]; natus est anno [[1908]]. === Saeculo 21 === *[[2006]] - [[Rainer Barzel]], vir publicus [[Germania|Germanicus]] (natus [[1924]]). *[[2007]] - [[Gasto Thorn]], primus minister [[Luxemburgum|Luxemburgi]]; natus est anno [[1928]]. *[[2011]] - [[Aloysius Matthaeus Ambrozic]], [[archiepiscopus]] emeritus Archidioecesis [[Torontum|Torontinus]]; natus est anno [[1930]]. *[[2013]] - [[Ioannes Gilligan]], gubernator [[Ohium|Ohii]]; natus est anno [[1921]]. == Festa et Feriae == {{menses}} == Notae == <references/> [[Categoria:Dies]] t3mqqzlbnxgnn4tm0a1qe1a3kihhkuc Lacrimatus est Iesus 0 13446 3989199 3720427 2026-09-19T08:06:28Z ~2026-49405-65 214731 3989199 wikitext text/x-wiki '''Et lacrimatus est Iesus''' est versus completus e [[versio Vulgata|versione Vulgata]] [[Evangelium secundum Ioannem|Evangelii secundum Ioannem]] (11:35).<ref>"Et lacrymatus est Jesus": Vetus Italica ed. Sabatier vol. 3 p. 445. "Et lacrimatus est Iesus": [http://www.iohannes.com/XML/transcriptions/latin/04_Vulgate.xml#K-B04K11 Vulgata Stuttgartensis]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. "Lacrimatus est Iesus": [http://www.vatican.va/archive/bible/nova_vulgata/documents/nova-vulgata_nt_evang-ioannem_lt.html#11 Nova Vulgata]</ref> [[Graece]] '''Ἐδάκρυσεν ὁ Ἰησοῦς''' legitur. '''Ecclesia "Dominus Flevit"''' est [[ecclesia]] [[Christianismus|Christiana]] [[Hierosolyma]]e exstans, loco [[aedificium|aedificata]] ubi [[Iesus Christus|Iesus]] a nonnullis [[fletus|flevisse]] habetur. == De hac fabula == Pars prima capitis narrat de resurrectione [[Lazarus Bethaniae|Lazari]], [[Iesus|Iesu]] amici. Lazarus in morbum cecidit, et cum Iesus adventurus esset, [[Mors|mortuus]] est. Familia Lazari propinquum suum lacrimavit, et cum Iesus mortuum esse Lazarum cognovit, familiamque lacrimantem vidit, ipse lacrimavit. Tunc Iesus Lazarum e leto liberavit. == Interpretatio == Multi [[Christianismus|Christiani]] hanc sententiam Iesum probare [[homo|hominem]] credunt. Iesus [[fletus|flevit]] sicut homo quispiam, ob amici mortem. Igitur [[corpus]] in quo Iesus egit re vera fuit humanum, et etiam [[Sensus|sensus humanos]] habuit. Ambiguitas tamen adstat, quia non potest certe sciri si Iesus lacrimavit quia Lazarus mortuus erat, aut quia familia Lazari potentiam Iesu non credidit, lacrimantes, etiamsi Iesus cum eis adfuit. == Notae == <references /> [[Categoria:Evangelium secundum Ioannem]] [[Categoria:Iesus]] [[Categoria:Locutiones Latinae]] 3wu2eb609voz6o7e9xoddy9l3j5sesp Placita Marxiana 0 13858 3989170 3945426 2026-09-18T22:01:13Z CommonsDelinker 1422 [[c:COM:CDC|automaton]]: Substituens [[File:Joseph_Stalin_in_1937_with_his_pipe_smoking.jpg]] pro File:Stalin_Full_Image.jpg. CommonsDelinker hanc rationem dedit: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] (meaningless or ambiguous name) · 3989170 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Lange-MigrantMother02.jpg|thumb|[[Mulier]] migratoria anno [[1936]]. [[Photographema]] a [[Dorothea Lange]] factum.]] '''Placita Marxiana''' {{victio|Placitum|orum|pl, n}},<ref>[https://web.archive.org/web/20121104063326/http://facweb.furman.edu/~dmorgan/lexicon/silva.htm fons Vocabularium Morganianum.]</ref> vel '''Marxismus,''' est sententia [[philosophia politica|civilis]], [[oeconomica]], et [[sociologia|sociologica]], in [[Materialismus historicus|materialistica explanatione historiae]], [[explicatio Marxista|explicatione Marxista]] [[Iudicium capitalismi|capitalismi]], [[commutatio socialis|theoria commutationis socialis]], et iudicio [[liberatio]]nis humanae condita, et de operibus [[Carolus Marx|Caroli Marx]] et [[Fridericus Engels|Friederici Engels]] deducta. Tria maiora principia Marxismi sunt: # '''[[Dialectica]]lis et [[Materialismus|materialista]] historiae notio.'''—Historia hominum est certamen inter [[classis |classes sociales]]. Productiva [[societas humana|societatis]] capacitas est fundamenta societatis, et dum haec capacitas per tempus crescat, sociales [[modus productionis|productionis coniunctiones]] (classium coniunctiones) in certamine classium se evolventes, certas stationes ([[communismus primitivus]], [[servitus (ius)|servitus]], [[feudum|feudalismus]], [[capitalismus]]) transgrediuntur. [[Lex|Legitimae]], civiles, ideologicae, et aliae societatis proprietates (e.g., [[ars|artes]]) ex his coniunctionibus deducuntur, ut deducitur sensus singulorum quibus societas componitur. # '''Iudicium [[capitalismus|capitalismi]].'''—Marx arguit, in societate capitalistica, partem numerum minorem oeconomicam (''[[bourgeoisie]]'') in pluribus hominibus (''[[proletariatus]]'') dominari et ex eorum labore <!--[[exploitation|exploit]]--> utilitatem capere. Marx dicit capitalismum esse "[[usurpatio|exploitativum]],"{{dubsig}} diserte in modo quo labor non redditus, [[plusvalor|valor additus]] <!--([[Theodisce]] ''Mehrwert'' ; [[Anglice]] ''surplus value'')-->, ex classi laboranti ([[theoria valoris]] laboris) extrahitur.<!--, extending and critiquing the work of earlier political economists on [[Theory of value (economics)|value]]. Such commodification of human labor according to Marx, creates an arrangement of transitory [[serfdom]]. He argued that while the production process is socialized, ownership remains in the hands of the bourgeoisie. This forms the fundamental contradiction of capitalist society.--> Sine abolitione compedis dominii privati [[modus productionis|modi productionis]], societas humana [[evolutio hominis|evolutionem]] prorsus adsequi non potest. # '''Suasio revolutionis proletarianae.'''—Hominibus classis laborantis opus est, ut compedes [[proprietas privata|proprietatis privatae]] superent, [[potestas civilis|potestatem civilem]] capere per [[conversio socialis|conversionem socialem]], capitalisticas orbis terrarum classes [[expropriatio|expropriare]]{{dubsig}}, et productivas societatis capacitates in [[dominium collectivum|dominio collectivo]] ponere. Ergo, classes in materia conditae abolebuntur, et materialia omnium generum [[inaequalitas oeconomica|inaequalitatis]] inter homines fundamenta dissolventur. ==Historia== {{Oeconomia}} Carolo Fredericoque mortuis, schola Marxiana in diversas partes discedebat. Una pars ex democraticis socialibus factionum democraticarum socialium Germaniae (vide [[Socialis Democratica Factio Germaniae]]) et aliarum civitatum constabat; aliae partes hic [[Vladimirus Lenin|Vladimiri Lenin]] et illic consilio-communistarum erant. Haec divortia initio [[Bellum Orbis Terrarum I|Belli Orbis Terrarum I]] aperta sunt, cum discordia inter discipulos Marxianos inter alia de [[bellum|bello]] incipiente orta est. Vladimiro Lenin mortuo, eius [[discipulus|discipuli]] in factiones [[Iosephus Stalin|Iosephi Stalin]] et [[Leo Trotzki|Leonis Trotzki]] discesserunt. Deinde Mao Zedong illustris discipulus Iosephi Stalin et Vladimiri Lenin fuit. Praeter homines res novas praxi studentes, etiam multi alii [[schola]]rum [[universitas|universitatumque]] homines exstant, qui discipuli et doctores placitorum Marxianorum sunt. ==De doctrina== [[Fasciculus:AdamSmith.jpg|thumb|upright=0.6|left|[[Adam Smith]], [[Scotia|Scotus]] et rerum oeconomicarum peritus, pater dogmatis oeconomici hodiernae putatur.]] Placita Marxiana de rebus [[oeconomia politica|oeconomicis et socialibus]] sed etiam de [[philosophia]] magnopere agitur. Carolus Marx placita quae rerum oeconomicarum periti [[Britannia|Britannici]] in primis [[Adamus Smith]] et [[David Ricardo]] docebant excutiebat. Illi rerum oeconomicarum periti classici ut nuncupantur res oeconomicas [[medium Aevum|medii aevi]] invenerant quae multis regulis legibus canonibus ordinatae erant libertate hominum in rebus oeconomicis agentium magnopere cohibita. Cives novi aevi res novas egerant, regulas canonesque absolverant et libertatem negotii agendi instituerant. Sed quomodo [[oeconomia]] sine regulis canonibusve extare potest? Adam Smith responsum dedit quod libera mercatura quasi manu invisibili ordinaretur. Ut unusquisque suum luctum solum properaret, tamen ordo harmonicus et aequalis fieret quasi manus invisibilis hominibus insciis omnes res oeconomicas ordinaret. Hanc doctrinam Carolus Marx acri subtilique ingenio et iudicio percensuit. Ut ordo fieret, tamen nec naturalis nec aequus esset sed ordo quo alii alios exinanirent. Si omnia bona fabricata ut mercimonia mutari debent pecunia opus est qua omnia mercimonia pretium suum exprimere possint. Quamobrem pecunia magni momenti est. [[Pecunia]] mundum regnat, ut vulgus ait. [[Pecunia]] propriam rationem habet. Pecunia emere aliquid sine ratione est nisi aliquid iterum vendi potest maiore pecuniae summa. Ex quadam summa pecuniae maius summa pecuniae fieri ratio postulat. Sed ex quo hic valor augendus oriri potest, si nemo alium exinanit aetatibus infelicioribus interitis? [[classis|Classi]] vel corpore sociali hominum opus est qui operarii seu [[laborator]]es [[Valor (oeconomia)|valorem]] non solum suo labore transferunt sed etiam suo labore augent. Valor [[mercimonium|mercimoniorum]] augeri potest, quod classis vel corpus hominum exstat qui homines nihil vendendi habent nisi suam laborandi potestatem. Eam vendere debent si quaestum facere volunt ad vivendum necessarie. Ex altera parte, classis vel corpus hominum extat, qui homines omnia instrumenta machinas pecuniam aedificia materiam bonis fabricandis necessaria possident. Illi potestatem laborandi ab operariis emunt, operarios laborare faciunt et bona facta ut mercimonia vendunt. Sed mercimonia vendere rationem non habet nisi cum lucro venduntur. Id fieri potest, quod operarii ut quaestum ad vivendum necessarium faciant solum id mercis postulare possunt quod ad vivendum necessarium est, quod enim solum laborandi potestatem possident quam utique vendere debent si vivere volunt. Omnis valor qui supra valorem operariis ad vivendum necessarie creatus est, gratis iis obtingit qui in possessione rerum fabricandi necessariarum sunt. Eo modo hi valorem vel summam [[Capitalis|capitalem]] accumulant. Quid faciunt cum lucro suo? Lucrum erogant ad plus lucri faciendum postero fabricandi temporis tractu. Id duabus rationibus fieri potest. Una ratio est lucrum ita erogare ut postero tractu aequaliter et plus [[machina]]rum instrumentorumque et plus potestatis laborandi emi possint. Altera ratio est lucrum ita erogare ut singulus operarius cum pluribus vel maioribus machinis sive instrumentis laborare possit. Ea re fit ut singulus operarius plus fabricare possit. Productivitas ut dicitur laborandi augetur. Carolus Marx putavit plus fabricari posse si pecunia erogatur non aequaliter et in plus operariorum et in plus machinarum, sed in primis in plus instrumentorum, machinarum materiaeque per singulos operarios. Si non in hoc ratio est pro capitalistis ut dicunt, etiam in hoc ratio est pro societate hominum tota? Minime, inquit Marx, quod pecuniae summa erogata per singulum operarium crescente minus pecuniae superest quae uti potest ut plus operariorum in fabricis collocentur. Ergo numerus operariorum qui ad lucrum faciendum necessarii sunt minus minusque augetur. Numerus laborandi facultate carentium e contrario augetur. Ex quo fit ut [[capitalismus|oeconomia capitalistica]] ad crises oeconomicas tendat. Quae cum ita sint multi operarii sunt quorum laborandi potestate opus non est quamquam de laborandi potestatis vendendae facultate dependent ut quaestum pro vita agenda facere possint. Numerus [[facultas laborandi|facultate laborandi]] carentium auget atque auget.<ref>Carolus Marx, ''[[Das Kapital, Volumen I]]'', Sectio II et V</ref> Illi infelices copiae oeconomiae capitalisticae subsidiariae sunt, Marx ait. Quae cum ita fiunt capitalistae inter se aemulantes viam rationem fabricandi plus plusque emendant. Ut capitalistae rationem fabricandi emendent id mandatum historicum capitalistarum est, Marx ait. Hoc modo per Rationis calliditatem, ut diceret [[Georgius Wilhelmus Fridericus Hegel|Hegelius]], fit, ut fundamentum exstruitur quo novus ordo rerum oeconomicarum politicarum socialium institui potest. In hac aetate futura, Marx speravit, res oeconomicae aliaeque non legibus quasi naturalibus mercimoniorum mercaturae regnabuntur sed omnium hominum consilio. Haec aetas ut adveniat operarios [[pugna classis|classium proelio pugnare]] necesse est. ==Nonnulli discipuli placitorum Marxianorum== <gallery> Fasciculus:Engels.jpg|[[Fridericus Engels]] Fasciculus:Mug shot of Lenin 1895 crop.jpg|[[Vladimirus Lenin]] Fasciculus:Rosa Luxemburg.jpg|[[Rosa Luxemburg]] Fasciculus:Leon trotsky.jpg|[[Leo Trotzki]] Fasciculus:Joseph Stalin in 1937 with his pipe smoking.jpg|[[Iosephus Stalin]] </gallery> ==Notae== <references/> ==Bibliographia== *Avineri, Shlomo. [[1968]]. ''The Social and Political Thought of Karl Marx.'' Cantabrigiae: Cambridge University Press. *[[Ralf Dahrendorf|Dahrendorf, Ralf]]. [[1959]]. ''Class and Class Conflict in Industrial Society.'' Stanford: Stanford University Press. * el-Ojeili, Chamsy. [[2001]]. "Post-Marxism with Substance: Castoriadis and the Autonomy Project." ''New Political Science'' 32, no. 2 (Iunius): 225–239. *Elster, Jon. [[1986]]. ''An Introduction to Karl Marx.'' Cantabrigiae. *Evans, Michael. [[1975]]. ''Karl Marx.'' Londinii. *Kołakowski, Leszek. [[1976]]. ''Main Currents of Marxism.'' Oxford University Press. *McLellan, David. [[2007]]. ''Marxism After Marx.'' Basingstoke: Palgrave Macmillan. *Parkes, Henry Bamford. [[1939]]. ''Marxism: An Autopsy.'' Bostoniae: Houghton Mifflin. *Robinson, Cedric J. ([[1983]]) [[2000]]. ''Black Marxism: The Making of the Black Radical Tradition.'' Reimpressus. University of North Carolina Press. *Rummel, R. J. [[1977]]. [http://www.hawaii.edu/powerkills/CIP.CHAP5.HTM Marxism, Class Conflict, and the Conflict Helix,] cap. 5 in ''[http://www.hawaii.edu/powerkills/NOTE12.HTM Conflict In Perspective].'' *Screpanti, E., et S. Zamagna. [[1993]]. ''An Outline of the History of Economic Thought.'' * Sim, Stuart. ''Post-Marxism: An Intellectual History'', Routledge, 2002. * Shenfield, Stephen. ''[[:eo:Vladislav Evgenjeviĉ Bugera|Vladislav Bugera]]: [https://web.archive.org/web/20081112101246/http://www.cdi.org/russia/johnson/2008-204.cfm Portrait of a Post-Marxist Thinker''] {{NexInt}} * [[Ludovicus Althusser]] * [[Antonius Gramsci]] * [[David Harvey]] * [[Georgius Lukács]] * ''[[Ungleichzeitigkeit]]'' == Nexus externi == *[http://www.marxists.org/ Scripta marxiana multis linguis Latina excepta] [[Categoria:Carolus Marx]] [[Categoria:Communismus]] [[Categoria:Historia]] [[Categoria:Marxiana]] [[Categoria:Materialismus]] [[Categoria:Motus philosophici]] [[Categoria:Naturalismus (philosophia)]] [[Categoria:Oeconomia]] [[Categoria:Paradigmata sociologica]] [[Categoria:Socialismus]] [[Categoria:Theoriae sociales]] <!-- + Criticism of religion Philosophical traditions--> {{1000 paginae}} {{Myrias|Societas}} 8sl2qytt0kw082ik29cz7ue5959ot0j Lazarenus effectus 0 15908 3989205 3138948 2026-09-19T08:11:34Z ~2026-49405-65 214731 3989205 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Takahe and chick.jpg|thumb|''[[Porphyrio hochstetteri]]'' ([[Lingua Maoriana|Maoriane]]: ''takahē''), [[avis]] in [[Nova Zelandia]] [[endemismus|endemica]], est exemplum taxi Lazareni.]] [[Fasciculus:Latimeria chalumnae01.jpg|thumb|''[[Latimeria chalumnae]].'']] [[Fasciculus:500 x 300 Ramosmania rodriguesii (Rubiaceae).jpg|thumb|''[[Ramosmania rodriguesii]].'']] '''Lazarenus effectus''' vel '''taxon Lazarenum''' est resurrectio [[animal]]is quod [[exstinctio|exstinctum]] creditum erat. Origo [[nomen proprium|nominis]] est [[fabula]] resurrectionis [[Lazarus Bethaniae|Lazari]] ex [[mors|morte]] per [[Iesus Christus|Iesum Christum]], in [[Evangelium secundum Ioannem|Evangelio secundum Ioannem]] relata. {{NexInt}} *[[Cryptozoologia]] *[[Fossile vivum]] ==Bibliographia== *Heuvelmans, Bernard. [[1959]]. ''On The Track of Unknown Animals.'' Novi Eboraci: Hill and Wang. *Shuker, K. P. N. [[2002]]. ''The New Zoo: New and Rediscovered Animals of the Twentieth Century.'' House of Stratus. {{zoologia-stipula}} [[Categoria:Exstinctio]] 4ub6kf4uyy7i4zud3bmkr5leubf8p65 Pyramus 0 16085 3989217 3106934 2026-09-19T08:56:49Z ~2026-49405-65 214731 3989217 wikitext text/x-wiki {{Disnomen}} {{Nomen|genus=Masculinum|origo=Graeca|significatio=ignota|imago=Paphos - Pyrame et Thisbé.jpg|capitulum=''Pyramus et Thisbe.'' [[Opus tessellatum]] Romanum, [[Paphus|Paphi]] in [[insula]] [[Cyprus|Cypro]] repertum.}} '''Pyramus''' ([[Graece]] Πύραμος) est [[nomen proprium|nomen]] masculinum quod primum gessit quidam [[puer]], [[Thisba]]e amator, in [[fabula]] ab [[Ovidius|Ovidio]] in ''[[Metamorphoses (Ovidius)|Metamorphoseon]]'' libro quarto enarrata et a multis aliis [[scriptor]]ibus repetita. Vide [[Pyramus et Thisbe]]. Ut videtur e vocabulo πυρός ('[[Triticum (alimentum)|triticum]]') sive πῦρ ('[[focus]]') originem ducit.<ref>''Behind the Name'', s.v. "[https://www.behindthename.com/name/pyramus/submitted Pyramus]". {{Ling|Anglice}}.</ref> == Qui hoc nomen habuerint == * [[Pyramus et Thisbe|Pyramus]], persona Ovidiana * Pyramus, L. Vitellii cubicularius in titulo inscripto commemoratus (vide [[Lucius Vitellius (consul 34)]]) * [[Augustinus Pyramus de Candolle]], botanista * [[Alphonsus Pyramus de Candolle]], botanista, huius filius == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[14871 Pyramus]], asteroides * ''[[Poecilmitis pyramus]]'', species [[papilio]]num * [[Pyramus (flumen)]], flumen [[Anatolia]]e [[Categoria:Nomina]] br7mqy3wu3tqdur5n7djvpz3tr0pvju Sfortia 0 26688 3989161 3770921 2026-09-18T20:58:29Z Andrew Dalby 1084 3989161 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:De Sphaera - Allegory Sforza.JPG|thumb|Allegoria familiae Sfortiae e Codice De Sphaera - 1469 - e Bibliotheca Estensi [[Mutina]]e, [[Italia]]]] '''Sfortia''' (''-ae'', adiectivum est ''Sfortianus,-a,-um'', [[Italice]] ''sforzesco'') fuit illustris et nobilis familia quae inter alia [[urbs|urbem]] [[Italia]]e [[Mediolanum]] ab anno [[1450]] usque ad annum [[1535]] regit. == Duces Mediolani familiae Sfortiae, [[1450]] -[[1535]] == * [[Franciscus I Sfortia]] [[1450]] -[[1466]] * [[Galeatius Maria Sfortia]] [[1466]] -[[1476]] * [[Ioannes Galeatius Sfortia]] [[1476]] -[[1494]] * [[Ludovicus Sfortia]] [[1494]] -[[1499]] * [[Francia]] ducatum subegit [[1499]] -[[1500]] * [[Ludovicus Sfortia]] (restaurato) [[1500]] * [[Francia]] ducatum subegit [[1500]] -[[1512]] * [[Maximilianus Sfortia]] [[1512]] -[[1515]] * [[Francia]] ducatum subegit [[1515]] -[[1521]] * [[Franciscus II Sfortia]] [[1521]] -[[1535]] == Pinacotheca ducium familiae Sforza == <gallery> Imago:Francesco Sforza.png|Franciscus Sfortia Imago:Galeazzo Maria Sforza.png|Galeatius Maria Sfortia </gallery> {{NexInt}} * [[Mediolanum]] * [[Ducatus Mediolani]] == Lege etiam [[Lingua Italica|Italice]] == * Catharina Santoro. ''Gli Sforza. La casata nobiliare che resse il Ducato di Milano dal 1450 al 1535'' (Latine ''Sfortiae, domus nobilis quae Ducatum Mediolanensem a MCDL ad MDXXXV regit''). Lampi di Stampa, [[1999]]. == Nexus externus == * [https://web.archive.org/web/20200919091838/http://genealogy.euweb.cz/italy/sforza.html Genealogia familiae Sfortiae ] == Note == <references /> {{Hist-stipula}} [[Categoria:Familiae nobiles]] [[Categoria:Sfortia|!]] [[Categoria:Indices ducum civitatum]] 076u9pbg3hzbhhjjzizafi1giw8euio Cataracta (discretiva) 0 28857 3989123 3677310 2026-09-18T15:22:11Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989123 wikitext text/x-wiki {{discretiva}} '''Cataracta''' potest: #[[Cataracta (angustium)|Cataracta]], locus fluminis saxosus et praeruptus, navigantibus difficilis; cataracta maior [[aqua cadens]] est #[[Cataracta]] aedificium in [[flumen|fluminibus]] # Cancelli qui in portis desuper mitti possunt # [[Cataracta (medicina)|Cataracta]] in [[medicina]] ([[ophthalmologia]]) est opacitas [[lens (anatomia)|lentis]] [[oculus|oculi]] j9yx9t2lfoaz5thfuiorcjpm61bmhok Belfortium 0 32946 3989216 3509042 2026-09-19T08:49:31Z Pippobuono 54500 nexus 3989216 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Belfortium'''<ref>{{Cath-hier|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}}</ref> ([[Francice]] ''Belfort'') est urbs [[Francia|Francica]] et caput [[Ager Belfortii|Agri Belfortii]]. == Historia == [[Fasciculus:Kathedrale St. Christophe Belfort.jpg|thumb|[[Ecclesia cathedralis]] Belfortiensis [[Sanctus Christophorus|Sancto Christophoro]] dicata]] Anno [[1871]], in bello Germanico-Francico urbs diu oppugnata est, [[16 Februarii]] a defensoribus copiis [[Borussia]]e tradita est. Milites Franci decessus liber concedebatur. Posthac autem Foedere [[Francofurtum ad Moenum|Francofurti]] signato pars Franciae mansit, cum ceterae partes [[Elisatia]]e deinde ad [[Imperium Germanicum|Imperii Germanici]] pertinebat. == Notae == <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Belfort|Belfortium}} {{Fontes geographici}} {{urbs-stipula}} {{Capita praefecturarum Franciae}} [[Categoria:Communia territorii Belfortii]] [[Categoria:Loci habitati territorii Belfortii]] tmqb565yp2frr4npsvzjhz1utrve3co Saito Musasibo Benkei 0 41722 3989196 3257997 2026-09-19T08:01:32Z ~2026-49405-65 214731 Iamabuxi est forma Latina vocabuli 3989196 wikitext text/x-wiki {{L?}} [[Fasciculus:Benkei dragging the Miidera bell up a mountain.jpg|thumb|''Benkei furans campanam Mii-dera,'' pictus a [[Kuniyosi Utagava|Kuniyosiis Utagava]].]] '''Saitō Musasibō Benkei''' (西塔武蔵坊弁慶), vel simpliciter '''Benkei''' (弁慶) ([[1155]]–[[1189]]), comes [[Minamoto no Yositsune]], fuit ''[[sōhei]]'' ([[monachus]]-bellator) et [[iamabuxi]] tempore [[Heianum|Heiano]]. Fama tradit eum esse robustissimum (dicunt eum metiri plus quam duo metra) fidelissimumque, et is nunc est elementum praelatarum fabularum populi [[Iaponia|Iaponensis]]. Vita sua sic adhibita est et deformata in ''[[kabuki]]'' et theatro ''nô,'' ut non possumus discernere inter veritatem et narrata. == Biographia == === Iuventus === Fabulae differunt multum de natu Benkei. Quaedam dicunt patrem fanum dirigere et matrem stupravisse, filiam fabri; aliae adfirmant eum a deo templi creatum esse. Multi eum [[daemon]]em, puerum immanem capillis hirsutis longisque dentibus depingunt. Tradunt eum de puero nominatum esse [[Oniwaka]] (鬼若) 'puerum daemonis'. In claustrum adiit adhuc adulescens et iter fecit in multa monasteria [[Buddha|Buddhista]], quae hoc tempore fora publica cultaque [[exercitus]] privatos monacorum-bellatorum possidebant. Sicut ceteri monaci, Benkei in arte belli exercuit. Agens septendecim annos, monasterium relinquit et factus est [[iamabuxi]]'',''<ref>"Sunt Iamabuxi, quod alias indicavi, inter Iapones genus hominum pessimum" apud librum Francisci Sacchini ''Historia Societatis Iesu, Pars Quarta sive Everardus'' (Romae, 1652): 130. [https://www.google.it/books/edition/Historia_Societatis_Iesu/4qZFAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=iamabuxi+sunt&pg=PA130&printsec=frontcover Res].</ref> in secta [[monachus|monachorum]] montanorum qui nigris palliis agnoti sunt (in Iaponia hodie, Benkei saepe sic palliatus ostenditur). === Obvius Yoshitsune === [[Fasciculus:Yoshitsune with benkei.jpg|thumb|left|''[[Minamoto no Yoshitsune|Yoshitsune]] Benkeique admirantes flores cerasi,'' pictus a [[Yoshitoshi|Yoshitoshi Tsukioka]], [[1885]]]] Tradunt Benkei adstitisse in ponte [[Goio]]ne in [[Kyotum|Kyoto]], in quo adgredebatur omnes armatos quibus obvius erat, colligens sic 999 gladios. Millesimo certamine, Benkei victus est a [[Minamoto no Yoshitsune]], membrum gentis [[Taira]]. Clade confecta, factus est eius cliens et comes in gente in bello [[Gempei]]orum. Yoshitsune praevaluit in plerisque victoriis gentis [[Minamoto]]nis in bello Gempei et praecipue in [[Dan-no-ura]], dimicatione universa navali. Bello perfecto, Yositsune adiit in domum imperatoris in otio [[Go-Shirakawa]], et cum priscus imperator et frater maior Yositsune [[Yoritomus]] dissensissent, hic secessit ab illo. In biennio temptato, Benkei cum Yoshitsune duce, proscripto nunc, fugit, antequam circumdati sunt anno [[1189]] in proelio [[Koromogawano]]. Auctores ferunt Benkei [[sagitta|sagittis]] paene decem feritum, ad finem pugnavisse et stantem in pedibus mortuum esse, et haesisse post mortem. In fabulis [[manga|mangis]] qui refert de hoc eventu, vir subiecit conatus pugnae sic firmavisse musculos Benkei ut riguissent paene repente sicut cadaver. == Posteritas == Honor fidesque Benkei faciunt eum unum ex popularissimis viris fabularum populi Iaponensis. Gesta acta narrantur praecipue in [[gunki-mono]] [[Heike Monogatari]], [[Gempei Seisuiki]], [[Gigei-ki]], [[Benkei Monogatari]]. Fuit persona in multis fabulis theatri ''nô'' et ''kabuki.'' In fabula theatri ''kabuki,'' Benkei dubia complectitur: oportet eligere inter falsa et tutelam domini ut pontem transeant. Discrimen fabulae accedit cum monacus statum suum intelligit et orat ut quod iustum sit faciat. In altera fabula, Benkei ipsum filium occidit ut filia domini servetur. In ludo ''Kaniinchō,'' in pellicula picta ab [[Akira Kurosawa]] nominata ''Homines qui tigris caudam calcavere,'' debet Benkei battuere suum dominum ipsum, vestitum baiulum ne hic agnoscatur. == Notae == <references/> == Nexus externi == {{Communia|Benkei|Saito Musashibō Benkei}} [[Categoria:Milites Iaponiae]] [[Categoria:Nati 1155]] [[Categoria:Mortui 1189]] [[Categoria:Periti artium martialium]] 5dfafmp2tetkiy0d1z2q0pjj87i4vbu 3989206 3989196 2026-09-19T08:15:15Z ~2026-49405-65 214731 3989206 wikitext text/x-wiki {{L?}} [[Fasciculus:Benkei dragging the Miidera bell up a mountain.jpg|thumb|''Benkei furans campanam Mii-dera,'' pictus a [[Kuniyosi Utagava|Kuniyosiis Utagava]].]] '''Saitō Musashibō Benkei''' (西塔武蔵坊弁慶), vel simpliciter '''Benkei''' (弁慶) ([[1155]]–[[1189]]), comes [[Minamoto no Yositsune]], fuit ''[[sōhei]]'' ([[monachus]]-bellator) et [[iamabuxi]] tempore [[Heianum|Heiano]]. Fama tradit eum esse robustissimum (dicunt eum metiri plus quam duo metra) fidelissimumque, et is nunc est elementum praelatarum fabularum populi [[Iaponia|Iaponensis]]. Vita sua sic adhibita est et deformata in ''[[kabuki]]'' et theatro ''nô,'' ut non possumus discernere inter veritatem et narrata. == Biographia == === Iuventus === Fabulae differunt multum de natu Benkei. Quaedam dicunt patrem fanum dirigere et matrem stupravisse, filiam fabri; aliae adfirmant eum a deo templi creatum esse. Multi eum [[daemon]]em, puerum immanem capillis hirsutis longisque dentibus depingunt. Tradunt eum de puero nominatum esse [[Oniwaka]] (鬼若) 'puerum daemonis'. In claustrum adiit adhuc adulescens et iter fecit in multa monasteria [[Buddha|Buddhista]], quae hoc tempore fora publica cultaque [[exercitus]] privatos monacorum-bellatorum possidebant. Sicut ceteri monaci, Benkei in arte belli exercuit. Agens septendecim annos, monasterium relinquit et factus est [[iamabuxi]]'',''<ref>"Sunt Iamabuxi, quod alias indicavi, inter Iapones genus hominum pessimum" apud librum Francisci Sacchini ''Historia Societatis Iesu, Pars Quarta sive Everardus'' (Romae, 1652): 130. [https://www.google.it/books/edition/Historia_Societatis_Iesu/4qZFAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=iamabuxi+sunt&pg=PA130&printsec=frontcover Res].</ref> in secta [[monachus|monachorum]] montanorum qui nigris palliis agnoti sunt (in Iaponia hodie, Benkei saepe sic palliatus ostenditur). === Obvius Yoshitsune === [[Fasciculus:Yoshitsune with benkei.jpg|thumb|left|''[[Minamoto no Yoshitsune|Yoshitsune]] Benkeique admirantes flores cerasi,'' pictus a [[Yoshitoshi|Yoshitoshi Tsukioka]], [[1885]]]] Tradunt Benkei adstitisse in ponte [[Goio]]ne in [[Kyotum|Kyoto]], in quo adgredebatur omnes armatos quibus obvius erat, colligens sic 999 gladios. Millesimo certamine, Benkei victus est a [[Minamoto no Yoshitsune]], membrum gentis [[Taira]]. Clade confecta, factus est eius cliens et comes in gente in bello [[Gempei]]orum. Yoshitsune praevaluit in plerisque victoriis gentis [[Minamoto]]nis in bello Gempei et praecipue in [[Dan-no-ura]], dimicatione universa navali. Bello perfecto, Yositsune adiit in domum imperatoris in otio [[Go-Shirakawa]], et cum priscus imperator et frater maior Yositsune [[Yoritomus]] dissensissent, hic secessit ab illo. In biennio temptato, Benkei cum Yoshitsune duce, proscripto nunc, fugit, antequam circumdati sunt anno [[1189]] in proelio [[Koromogawano]]. Auctores ferunt Benkei [[sagitta|sagittis]] paene decem feritum, ad finem pugnavisse et stantem in pedibus mortuum esse, et haesisse post mortem. In fabulis [[manga|mangis]] qui refert de hoc eventu, vir subiecit conatus pugnae sic firmavisse musculos Benkei ut riguissent paene repente sicut cadaver. == Posteritas == Honor fidesque Benkei faciunt eum unum ex popularissimis viris fabularum populi Iaponensis. Gesta acta narrantur praecipue in [[gunki-mono]] [[Heike Monogatari]], [[Gempei Seisuiki]], [[Gigei-ki]], [[Benkei Monogatari]]. Fuit persona in multis fabulis theatri ''nô'' et ''kabuki.'' In fabula theatri ''kabuki,'' Benkei dubia complectitur: oportet eligere inter falsa et tutelam domini ut pontem transeant. Discrimen fabulae accedit cum monacus statum suum intelligit et orat ut quod iustum sit faciat. In altera fabula, Benkei ipsum filium occidit ut filia domini servetur. In ludo ''Kaniinchō,'' in pellicula picta ab [[Akira Kurosawa]] nominata ''Homines qui tigris caudam calcavere,'' debet Benkei battuere suum dominum ipsum, vestitum baiulum ne hic agnoscatur. == Notae == <references/> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Benkei|Saito Musashibō Benkei}} {{Fontes biographici}} [[Categoria:Milites Iaponiae]] [[Categoria:Nati 1155]] [[Categoria:Mortui 1189]] [[Categoria:Periti artium martialium]] 6ure85jdusnfu5u19mudn710bh95d3w Iosephus Tartini 0 45190 3989211 3405601 2026-09-19T08:40:09Z ~2026-49405-65 214731 3989211 wikitext text/x-wiki {{Movenda|Iosephus Tartinius}} {{Capsa hominis Vicidata}} '''Iosephus Tartinius''',<ref name=":1">"Fabulam scripsit Hugo Fleres, cui occasionem tituli praebuisse videtur, quod de se enarrat Iosephus Tartinius"; ''Vox Urbis'', ann. II, n. 4 (Romae, Idibus Februariis 1899): 29 [https://arxlatina.org/pegmata/periodica/voxurbis/VoxUrbis.1899.ann02.num04.Id_Feb.crac.pdf].</ref> vulgo ''Giuseppe Tartini'' (natus [[Pyrrhanum|Pyrrhani]] die [[8 Aprilis]] [[1692]] et mortuus [[Patavium|Patavii]] die [[26 Februarii]] [[1770]]), fuit praeclarus [[violinista|psaltes fidiculae]] ac [[compositor]] [[Italicus]] more [[barocus|baroco]]. Saeculo XVIII composuit praeclaram [[Sonata|sonatam]] ad [[Violina|violinam]] in sol minore ''[[Traemulus Daemonis sonitus|Traemulum Daemonis sonitum]]'' (Italice ''Il trillo del diavolo'').<ref name=":1" /> == Opera == * ''Trattato di musica secondo la vera scienza dell'armonia.'' Patavii: G. Manfré 1754 * ''De' Principj dell'armonia musicale contenuta nel diatonico genere. Dissertazione.'' Patavii 1767 == Notae == <references/> ==Nexus externi== {{CommuniaCat|Giuseppe Tartini|Iosephum Tartinium}} {{Fontes biographici}} * [http://istrianet.org/istria/illustri/tartini/index.htm De Iosepho Tartinio in pagina virum illustrium Istriae dicata] {{bio-stipula}} {{DEFAULTSORT:Tartini, Iosephus}} [[Categoria:Compositores Italiae]] [[Categoria:Psaltes fidiculae]] [[Categoria:Nati 1692]] [[Categoria:Mortui 1770]] h81pp73n71ulio17o0qlpe2y6zsiazi Limon 0 52624 3989180 3935426 2026-09-19T00:34:17Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989180 wikitext text/x-wiki {{pro pagina discretiva vide|Limo (discretiva)}} {{Taxobox | name = ''Limon'' | image = Citrus x limon - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-041.jpg | image_caption = ''Citrus'' x ''limon'': Gustav Pabst, ed., ''Köhler's Medizinal-Pflanzen in naturgetreuen Abbildungen'' (Gera-Untermhaus: Köhler, 1887) | regnum = [[Plantae]] | divisio = [[Magnoliophyta]] | classis = [[Magnoliopsida]] | subclassis = [[Rosidae]] | ordo = [[Sapindales]] | familia = [[Rutaceae]] | genus = ''[[Citrus]]'' | species = '''''C. ''×'' limon''''' | binomial = ''Citrus ''×'' limon'' | binomial_authority = ([[Carolus Linnaeus|L.]]) [[Nicolaus Laurentius Burmannus|Burm.f.]]<ref name="BF" /> pro sp., sive [[Petrus Osbeck|Osbeck]]<ref>Sed "Citrus limonia" scripsit. P. Osbeck, ''Reise Ostind. China'' (1765) p. 250</ref> pro sp. }} [[Fasciculus:Bees-really-like-pollinating-my-myer-lemon-tree.jpg|thumb|[[Apis mellifera]] e flore limonis (varietatis ''[[Meyer (varietas limonis)|Meyer Lemon]]'') nectarem sugit]] {{nutritionalvalue | name=Limon cruda, cute detracta | kJ=121 | protein=1.1 g | fat=0.3 g | carbohydrates=9.32 g | fiber=2.8 g | sugars=2.5 g | calcium_mg=26 | iron_mg=0.6 | magnesium_mg=8 | phosphorus_mg=16 | potassium_mg=138 | zinc_mg=0.06 | manganese_mg=0.03 | vitC_mg=53 | thiamin_mg=0.04 | riboflavin_mg=0.02 | niacin_mg=0.1 | pantothenic_mg=0.19 | vitB6_mg=0.08 | folate_ug=11 | choline_mg=5.1 | source_usda=1 | note=[http://ndb.nal.usda.gov/ndb/search/list?qlookup=09150&format= Pagina datorum USDA] }} '''''Limon''''' (-is ''f.'')<ref name="Vitry">[[Iacobus Vitriacensis]], ''Historia Orientalis'' seu ''H. Hierosolymitana'' (ca. 1220), [http://books.google.com/books?id=QhUAAAAAQAAJ&pg=PA255&vq=limones&source=gbs_search_r&cad=1_1 cap. 86]</ref><ref>"Lemonium": [[Bernhardus de Breydenbach]], ''[[Itinerarium Hierosolymitanum]]'' (Moguntiaci, 1486)<!-- p. 226: citatio apud Du Cange Sorbonne --> Nomen Graecum {{Polytonic|λεμόνιον}} fontibus Byzantinis reperitur: ''[[Poricologus]]'' 6 (saec. XII/XIII); vide etiam {{DuCangeGr}} s.v. "{{Polytonic|λεμόνη}}"</ref><ref name="Regimen sanitatis">"Limo enim tunc perfecte maturaverit cum amisit omnino corticis duriciem vel viriditatem": {{qc|id=Regimen sanitatis}}</ref> (a nomine [[Lingua Arabica|Arabico]] لیمون līmūn / laimūn, a [[Lingua Persica|Persico]] لیمون līmūn)<ref>Tazi, ''Arabismen im Deutschen'' (1998), [http://books.google.com/books?id=GHaGxm4TZ5wC&pg=PA136&source=gbs_toc_r&cad=0_0#PPA157,M1 p.157]</ref> sive nomine botanico '''''Citrus × limon''''' est hybrida inter [[Species (taxinomia)|species]] in [[Genus (taxinomia)|genere]] cui nomen est ''[[Citrus]]''. [[Binomen]] ''Citrus limon'' statuit anno [[1768]] [[Nicolaus Laurentius Burmannus]]<ref name="BF">[[Nicolaus Laurentius Burmannus]], ''Flora Indica . . . nec non Prodromus Florae Capensis'' (1768) [https://archive.org/stream/nicolailaurentii00burm#page/n379/mode/2up p. 173]</ref> post [[Carolus Linnaeus|Linnaeum]], qui nomen subspeciale ''Citrus medica'' β ''Limon'' anno [[1753]] elegerat,<ref name="L.">{{LSP1|782}}</ref> [[Casparus Bauhinus|Casparum Bauhinum]] secutus.<ref name="Bauhin">{{qc|id=Bauhinus}}</ref> [[Fasciculus:Lemons in Lucca.JPG|thumb|Limones in hortis [[Palatium Pfanner|Palatii Pfanner]] [[Luca]]e in urbe [[Italia]]e nondum maturae]] [[Fasciculus:Menton lemon tree.jpg|thumb|Limones in horto domestico urbis [[Mentonum|Mentoni]] [[Francia]]e maturae]] [[Fasciculus:Sfusato Amalfitano 20070320.JPG|thumb|Varietas olim Latine "[[Limon Amalphitanus]]", [[Italiane|Italice]] hodie ''Sfusato Amalfitano'' appellata]] [[Fasciculus:HK SW 119 Queen's Road West Kiu Fat Building Parkn Shop Lemon n Orange Aug-2012.JPG|thumb|Limones (''Citrus × limon'') et [[malum paradisi|mala paradisi]] (''Citrus × paradisi'') in taberna urbis [[Hongcongum|Hongcongi]] [[Serica (regio)|Sericae]] venundatae]] [[Fructus]] huius arboris, fere ovatus, corio crasso fulvoque, saepe in [[ars coquinaria|arte coquinaria]] adhibetur. [[Sucus]] eius est suaveolens et acidus, propter [[acidum citricum]], et ad varia [[condimentum|condimenta]] dulcia salsaque additur. Potio ex suco limonis, aqua, saccharoque facta [[limonata]] appellatur. Caro et corium quoque in epulis aliquando adhibentur. == Descriptiones botanicae == [[Fasciculus:Lemon - whole and split.jpg|thumb]] [[Casparus Bauhinus|Bauhinus]] enim in capitulo de arbore cui nomen "Malus citria" (i.e. ''[[Citrus medica]]'') dedit, sic arborem nostram sub nomine "Malus limonia acida" cum nominibus anterioribus enumeravit: :''Malus limonia'', Matth. Dod. Lon. Lugd. Cast. Tab. & Ind. occid. p. 3 & orient. par. 3. ''Limones'', Dod. gal. Cord. in Dios. Bellon. Rauw. Tur. Ad. Lob. Caes. Clus. hist. & Ind. occid. p. 9 l. 4 c. 31. ''Limon arbor ex citrii genere'', Cord. hist. :Tum facie, tum facultate citria referunt: cuius plures differentiae, quaedam oblongiores, asperiores, cortice crassiore, cucumeris aut melonis effigie et [[lumia|limae]] Adversar. dicuntur: alii cortice laeviore tenuiore, succo acidiore. Cordo quadruplex genus, 1. anserini ovi forma et magnitudine: 2. minus, globosum, utroque capite veluti umbilico insigne: 3. ovi gallinarum figura et quantitate: 4. tertio aequale, globosum, superficie aequale.<ref name="Bauhin" /> Post Bauhinum et Linnaeum [[Nicolaus Laurentius Burmannus|Burmannus filius]] limonem sicut speciem separatam sic enumerat, auctoritatibus citatis: :CITRUS (''Limon'') petiolis linearibus: Linn. sp. 1100. Limonia malus silvestris zeylanica, frutcu pumilo, seu Limones pumili silvestres: Burm. zeyl. 43. t. 65. f. 1. Limonellus cum varietatibus: Rumph. amb. 2. p. 106. t. 29. &c. Malus Limonia acida: Bauh. pin. 436. Crandang malaice Javanis. Habitat in India et Europa.<ref name="BF" /><ref>[[Georgius Everardus Rumphius|Rumphius]], hic a Burmanno citatus, in ''[[Herbarium Amboinense|herbario Amboinensi]]'' non limonem sed potius [[lumia]]m describit et illustrat.</ref> == De origine et historia == Species generis ''Citri'' spontaneae crescunt per regionem satis magnam Australasiaticam, occidentem versus ab [[India]] orientali incipientes, orientem versus ad [[Serica (regio)|Sericam]] et [[Iaponia]]m necnon [[Philippinae|Philippinas]] insulas, meridiem versus usque in [[Nova Guinea|Novam Guineam]] [[Australia]]mque. Inter species huius generis hybridae facillime et crebrissime gignuntur, quorum nonnulli fructús hominibus perutiles et valde gratos producunt. Iam Linnaeus limonem subspeciem esse ''[[Citrus medica|Citri medicae]]'' (mali Medici antiquorum) censuit, quae species fructus colore flavo magnos, rugosos et aromaticos sed aegre esculentos profert. Paulo post eum [[Nicolaus Laurentius Burmannus|Burmannus]] filius limonem in speciem erexit, sed apud botanicos recentiores satis constat hanc arborem neque singulam speciem esse neque subspeciem simplicem. Est enim hybrida ''C. medicae'' cum ''[[Citrus aurantium|Citro × aurantio]]'' (aurantio Latinistarum recentiorum), quae ipse iam hybrida est inter ''[[Citrus maxima|C. maximam]]'' (''pompelmos'' vernacularem) et ''[[C. reticulatam]]'' (vel tangerinam). ''C. maxima'' fortasse ex [[Asia austro-orientalis|Asia austro-orientali]] orta est, sed ''C. reticulata'' ut videtur e [[Serica (regio)|Serica]] orientali et fortasse [[Iaponia]] australi. Verisimile est igitur hybridam inter eas, q.e. ''C. × aurantium'', in hortis Sinarum meridianorum genitum esse. Sed species ''C. medica'' [[Assamia]]e regionis in India boreo-orientali et fortasse [[Birmania]]e indigena est.<ref>Zhang Dianxiang, David J. Mabberley, "[https://web.archive.org/web/20170429044133/http://flora.huh.harvard.edu/china/PDF/PDF11/Citrus.pdf Citrus]" in ''Flora of China'' vol. 11 (2008) pp. 90–96 {{Ling|Anglice}}</ref> In aliqua Indiae regione, ab litoribus [[Oceanus Indicus|oceani Indici]] haud longe distans, hybrida ''C. × limon'' primum productus est. Vavilov sub frugibus ex India oriundis ordinavit (sed dubitanter).<ref>[[Nicolaus Vavilov|N. I. Vavilov]], ''The origin, variation, immunity and breeding of cultivated plants'' (Waltham Massachusettae, 1950) p. 27</ref> ''C. medica'', omnium specierum huius generis prima, in Asiam occidentalem temporibus classicis transmissa est ad [[Media]]m, unde [[Theophrastus]] saec. IV a.C.n. exeunte de hac arbore curiose refert,<ref>[[Theophrastus]], ''[[Historia plantarum]]'' 4.4.2 et alibi</ref> et mox ad litora Mediterranei, ubi [[Iudaei]] in usu religioso cito acceperunt. Eruditi nonnulli fructum ''C. × limon'', eodem colore pictum, forma et mensura paulo restrictiori, utilitate praestantiorem, iam sub imperio Romano ad Europam pervenisse dixerunt: in picturis muralibus domús 1.ix.5 [[Pompeii|Pompeiani]] viderunt,<ref>{{qc|id=Tolkovsky}} pp. 100-103; {{qc|id=Andrews}} pp. 44-45; Wilhelmina F. Jashemski, ''The gardens of Pompeii, Herculaneum and the villas destroyed by Vesuvius'' vol. 1 (New Rochelle: Caratzas, 1979) p. 77 et tab. 126</ref> in dialogis [[Athenaeus Naucratita|Athenaei]] [[Plutarchus|Plutarchique]] descriptionem audiverunt.<ref>[[Athenaeus Naucratita|Athenaeus]], ''[[Deipnosophistae]]'' 84a; [[Plutarchus]], ''[[Quaestiones convivales]]'' 8.9. [[Andreas Dalby|Andrew Dalby]], ''Siren Feasts'' (Londinii: Routledge, 1996) pp. 143-144</ref> Alii abnuunt;<ref>{{Zohary}} pp. 184-185</ref> pro certo Romani, etsi talem arborem cognovissent, nomine nunquam a ''C. medica'' distinguerunt.<ref>{{qc|id=Andrews}} pp. 43-46</ref> Auctorum omnium nobis cognitorum qui limonem nominatim descripserunt primus est [[al-Iṣṭaḫrī]]. Hic in opere geographico ''[[Viae regnorum descriptio|Kitāb al-masālik wa'l-mamālik]]'' ("Viae regnorum descriptio") anno fere 951 confecto de castello [[Mansura (India)|Mansura]] regionis [[Sindia (Pakistania)|Sindiae]] loquitur: "Habent [[saccharum officinarum|arundinem sacchariferam]]. In eorum terris gignitur fructus magnitudine malo similis, nomine ''līmūnaḥ'', amarissimum et acidissimum."<ref>Ed. M. J. de Goeje (1870) p. 173; {{qc|id=Glidden}} p. 382</ref> Saeculis XII exeunte et XIII ineunte fontes varii limonem iam melius et apud plures cognitam referunt. [[Hibat Allāh ibn Jamīʿ]], Iudaeus [[Saladinus|Saladini]] medicus, libellum de proprietatibus lemonis composuit e quo fragmenta nobis servantur.<ref>{{qc|id=Glidden}} pp. 382-383</ref> [[Yāqūt]] auctor encyclopaedicus in ''[[Kitāb muʾjam al-buldān]]'' arbusta limonum vallis Jarmaq prope [[Sidon]]em laudavit.<ref>{{qc|id=Glidden}} pp. 382-383</ref> Ex eadem fere loco [[Iacobus Vitriacensis]], primus Europaeorum, limones quas in [[Palaestina]] observaverat Latine descripsit: :Sunt praeterea aliae arbores fructus acidos, pontici videlicet saporis, ex se procreantes, quos appellant Limones. Quorum succo in aestate cum carnibus et piscibus libentissime utuntur, eo quod sit frigidus et exsiccans palatum et provocans appetitum.<ref>[[Iacobus Vitriacensis]], ''[[Historia Orientalis et Occidentalis]]'' [http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k54504q/f219.image cap. 86]; {{qc|id=Glidden}} pp. 383</ref> Iam orientem versus [[Hemacandra]] fortasse saeculo XII exeunte, primus Indorum, lemonem inter fructus enumeravit, si recte sub designatione ''karuṇa'', una e quattuor varietatibus citrorum, recognoscenda est.<ref>{{qc|id=Johnson}} p. 50</ref> [[Odoricus de Pordenone]], qui de itinere suo Asiatico anno [[1331]] scripsit, sic refert: :''De insula [[Taprobane|Sillan]]'': ... Profunditas huius aquae plena est lapidibus preciosis. Quae aqua multum est yrudinibus et sanguisugis plena. Hos lapides non accipit rex, sed pro anima sua semel vel bis in anno sub aquas ipsos pauperes ire permittit ... Et ut ipsi pauperes ire sub aquam possint accipiunt limonem et quemdam fructum quem bene pistant et illo bene se ungunt ... et cum sic sint uncti yrudines et sanguisugae illos offendere non valent.<ref>[[Odoricus de Pordenone]], ''[[Descriptio orientalium partium]]'' cap. 25 (ed. Yule [https://archive.org/stream/cathaywaythither02yule#page/306/mode/2up p. 306]); {{qc|id=Hobson}}</ref> In Europa meridiana cultura limonum medio aevo tardo sine dubio incepit. Ita [[Casparus Durante]], auctor operis ''Herbario nuovo'', limones crebriter cultas in [[Calabria]] [[Apulia]]que et per [[regnum Neapolitanum]] refert;<ref>[[Casparus Durante]], ''Herbario nuovo'' (Romae, 1585) p. 259; {{qc|id=Laufer}} p. 159</ref> cui succedit [[Ioannes Baptista Ferrarius]], auctor operis specialis de fructibus generis ''Citri'', titulo ''Hesperides''. Permultae limonum varietates ibi sub appellatione "Arethusa sive Malum limonium" describuntur et illustrantur.<ref>{{qc|id=Ferrarius}}</ref> Inde cultura usque ad [[Anglia]]m meridio-occidentalem pervenit, ubi in comitatu [[Devonia]] limones in hortis ad solem versis saeculo XVIII florebant.<ref>Henry Phillips, ''Pomarium Britannicum: an historical and botanical account of fruits known in Great Britain'' (2a ed. Londinii: Allman, 1821) [https://archive.org/stream/pomariumbritanni00philrich#page/228/mode/2up pp. 229-230]</ref> Limones, iam diu trans Oceanum Indicum et usque ad [[Insula Sanctae Helenae|insulam Sanctae Helenae]] dispersae,<ref>{{qc|id=Laufer}} p. 160</ref> in [[Serica (regio)|Sericam]] paulo tardius introductae sunt. In opere [[Wu Zhenfang]] de geographia et frugibus provinciae [[Quantunia]]e, titulo ''[[嶺南雜記|Ling nan za ji]]'', saeculo XVII conscripto, sub nomine ''i-mu'' ut videtur recognoscuntur;<ref>{{qc|id=Laufer}} p. 148. Descriptiones antiquiores a Laufer citatae sub nomine ''li-meng'' [[lumia]]m sive alium generis ''Citri'' fructum referunt, non limonem: vide {{qc|id=Johnson}}</ref> nomen autem hodiernum est ''ning-meng''. A peregrinis Europaeis a saeculo XVIII medio observabantur, et ab [[Ioannes Baptista Du Halde|Ioanne Baptista Du Halde]] inter primos, qui anno [[1735]] commentaria itineris divulgavit: :Limonia et [[Citrus medica|citromala]] in provinciis meridianis aliquibus communissima sunt et valde magna. Haud unquam comeduntur sed ad domos ornandas adhibentur: septem enim vel octo in patella Sinensi disponuntur ut visú et aromate placeant. Condita autem gratissima sunt.<ref>[[Ioannes Baptista Du Halde]], ''Description de l'empire de China'' (Lutetiae, 1735); {{qc|id=Laufer}} p. 143</ref><ref group="t">Versio Anglica (Londinii, 1738, vol. 1 p. 317): ''Limons and citrons are very common in some southern provinces, and extraordinary large; but these are scarce ever eaten, being only made use of for ornaments in houses, where they put seven or eight in a china dish, to please the sight and smell; however, they are exceeding good when candy'd.''</ref> == Notae == <references /> ; Textus originales <div class="references-small"><references group="t" /></div> == Bibliographia == ; Fontes antiquiores * c. 1245 : [[Ebenbitar]], "De limonibus" * 1305/1308 : {{ec|id=Regimen sanitatis|c=[[Arnaldus de Villa Nova]], ''[[Regimen sanitatis ad regem Aragonum]]'' ([https://daten.digitale-sammlungen.de/0006/bsb00065328/images/index.html?id=00065328&groesser=&fip=xdsydfsdryztsyztsxdsydsdasxdsyd&no=65&seite=55 editio 1474])}} * 1583 : [[Andreas Alpagus]], interpres. Venetiis: Oratius de Cobbis [http://www.sudoc.fr/143283162 Citatio huius editionis] [http://mdz-nbn-resolving.de/urn:nbn:de:bvb:12-bsb11220395-8 Editio Parisiensis 1602] [http://mdz-nbn-resolving.de/urn:nbn:de:bvb:12-bsb10229178-7 Editio Cremonensis 1758 cum commentariis Pauli Valcarenghi] * 1540 : [[Nicolaus Monardes]], "De aurantiis", aliter "De citriis, aurantiis, ac limoniis". [https://web.archive.org/web/20161011194102/http://alfama.sim.ucm.es/dioscorides/consulta_libro.asp?ref=x532543482 Textus 1540 sine titulo: vide imagines 40-48] {{Google Books|xrSh_JtRlGUC|vide paginas ultimas}} [http://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10206033_00151.html Editio 1551 apud MDZ] [http://gdz.sub.uni-goettingen.de/dms/load/img/?PID=PPN473520958|LOG_0033&physid=PHYS_0454 Editio 1605 apud GDZ]{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * 1552 : {{Baldus|1.480}} "nec sugus cedri, nec acerbi musta naranci" (i.e. [[sucus limonum]], [[sucus aurantiorum]]) * 1578 : {{ec|id=Lyte (1578)|c=[[Henricus Lyte|Henry Lyte]], interpr., [[Rembertus Dodonaeus]], ''A Niewe Herball, or historie of plantes'' (Antverpiae) [https://archive.org/stream/hin-wel-all-00000417-001#page/n729/mode/2up pp. 703-704 "orenges, citrons and limons"]}} * 1597 : {{ec|id=Gerard (1597)|c=[[Iohannes Gerardus|John Gerard]], ''[[Herbal (Gerard)|The Herball, or generall historie of plantes]]''. Londinii: John Norton [https://archive.org/stream/mobot31753000817749#page/1278/mode/2up pp. 1278-1282] "the citron, limon, orange and Assyrian apple trees: malus limonia, the limon tree"}} * 1601 : [[Carolus Clusius]], ''[[Rariorum plantarum historia]]'' (Antverpiae) [https://archive.org/stream/mobot31753000810538#page/6/mode/2up p. 6] * 1623 : {{ec|id=Bauhinus|c="[http://edb.kulib.kyoto-u.ac.jp/exhibit-e/b07/image/1/b07s0233.html Malus citria: malus limonia]" in [[Casparus Bauhinus]], ''Πίναξ theatri botanici'' (Basileae: sumptibus Ludovici Regis) [http://edb.kulib.kyoto-u.ac.jp/exhibit-e/b07/b07cont.html textus] p. 436}} * 1646 : {{ec|id=Ferrarius|c="[https://archive.org/stream/mobot31753000543642#page/187/mode/2up Arethusa sive Malum limonium]" in [[Ioannes Baptista Ferrarius]], ''Hesperides, sive, De malorum aureorum cultura et usu libri quatuor'' (Romae: Scheus [https://archive.org/details/mobot31753000543642 ~]) p. 193}} ; De origine * Giovanni Dugo, Angelo Di Giacomo, edd., ''Citrus: the genus Citrus''. Londinii: Taylor & Francis, 2002 {{Google Books|OLaykfpqSaYC|Paginae selectae}} * O. Gulsen, M. L. Roose, "[http://journal.ashspublications.org/content/126/3/309.short Lemons: Diversity and Relationships with Selected Citrus Genotypes as Measured with Nuclear Genome Markers]" in ''Journal of the American Society of Horticultural Science'' vol. 126 (2001) pp. 309–317 * I. A. Khan, ed., ''Citrus genetics, breeding, and biotechnology'' (Wallingford: CAB International, 2007) pp. 24-25, 40 {{Google Books|pKlNrSR_8IEC|Paginae selectae}} * [[David Mabberley|David J. Mabberley]], ''[http://www.ingentaconnect.com/content/nhn/blumea/2004/00000049/f0020002/art00014 Citrus (Rutaceae): a review of recent advances in etymology, systematics and medical applications]'' in ''Blumea'' vol. 49 (2004) pp. 486-498 * M. N. Malik, R. W. Scora, R. K. Soost, "Studies on the origin of the lemon" in ''Hilgardia'' vol. 42 (1974) pp. 361-382 * Zhang Dianxiang, David J. Mabberley, "[https://web.archive.org/web/20170429044133/http://flora.huh.harvard.edu/china/PDF/PDF11/Citrus.pdf CITRUS. 9. Citrus ×limon (Linnaeus) Osbeck, Reis Ostindien China, 250. 1765 (“limonia”), pro sp.]" in ''Flora of China'' vol. 11 (2008) pp. 90–96 ; De historia * {{ec|id=Andrews|c=A. C. Andrews, "Acclimatization of citrus fruits in the Mediterranean region" in ''Agricultural history'' vol. 35 (1961) pp. 35-46 [http://www.jstor.org/stable/3740992 JSTOR]}} * {{ec|id=Glidden|c=Harold W. Glidden, "The Lemon in Asia and Europe" in ''Journal of the American Oriental Society'' vol. 57 (1937) pp. 381-396 [http://www.jstor.org/stable/594518 JSTOR]}} * {{ec|id=Glidden1940|c=Harold W. Glidden, "Some Supplementary Arabic Literature on the Lemon" in ''Journal of the American Oriental Society'' vol. 60 (1940) pp. 97-99 [http://www.jstor.org/stable/594568 JSTOR]}} * {{ec|id=Johnson|c=Helen M. Johnson, "The Lemon in India" in ''Journal of the American Oriental Society'' vol. 56 (1936) pp. 47-50 [http://www.jstor.org/stable/593881 JSTOR]}} * {{ec|id=Laufer|c=[[Bertholdus Laufer|B. Laufer]], "The Lemon in China and Elsewhere" in ''Journal of the American Oriental Society'' vol. 54 (1934) pp. 143-160 [http://www.jstor.org/stable/594631 JSTOR]}} * {{ec|id=Tolkovsky|c=S. Tolkowsky, ''Hesperides: a history of the culture and use of citrus fruits''. Londinii: John Bale, Sons and Curnow, 1938 }} ; De cultu * Robert Willard Hodgson, "[https://web.archive.org/web/20120205061009/http://websites.lib.ucr.edu/agnic/webber/Vol1/Chapter4.html#acid Horticultural Varieties of Citrus: Common Acid Members—Citron, Lemon, and Lime]" in Walter Reuther, Herbert John Webber, Leon Dexter Batchelor, edd., ''The Citrus Industry, vol. 1: History, World Distribution, Botany, and Varieties'' (2a ed. Riverside: University of California, Division of Agricultural Sciences, 1967 [http://websites.lib.ucr.edu/agnic/webber/Vol1/Vol1TP.html ~]) cap. 4 * "[http://www.hort.purdue.edu/newcrop/morton/lemon.html#Description Lemon]" in Julia F. Morton, ''Fruits of warm climates'' (Miamiae, 1987) pp. 160-168 * Tong Kwee Lim, ''Edible Medicinal and Non-Medicinal Plants''. Vol. 4: ''Fruits'' (Berolini: Springer, 2012) pp. 849-865 {{Ling|Anglice}} {{Google Books|c4KuB3iGmbwC|Paginae selectae}} ; De usu * [[Elizabeth David]], "I'll be with you in the squeezing of a lemon" in ''Wine and Food'' (Martio 1969); reimpressa in Elizabeth David, ''An Omelette and a Glass of Wine'' (1984) * "Lemon" in {{Davidson CF}} * Giovanni Dugo, Luigi Mondello, edd., ''Citrus Oils'' (CRC Press, 2010) pp. 48-75 {{Google Books|YDGh-E4sYToC|Paginae selectae}} ; Onomastica * {{ec|id=Hobson|c="[http://dsal.uchicago.edu/cgi-bin/philologic/getobject.pl?c.1:1:400.hobson Lemon]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}" in {{Hobson}} p. 514}} {{NexInt}} * [[Limonia]] * [[Lumia]] * [[Sucus]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Citrus × limon|limonem}} {{Wikispecies|Citrus limon}} {{Fontes biologici}} * ''[http://inpn.mnhn.fr/espece/cd_nom/91809 Citrus limon (L.) Burm.f., 1768]{{Nexus deficit|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' apud ''Inventaire national du patrimoine naturel'' ([[Museum Nationale Historiae Naturalis (Lutetia)|Museum Nationale Historiae Naturalis]]) * ''[https://web.archive.org/web/20140729050640/http://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Citrus+limon Citrus limon]'' apud ''Plants for a Future'' * "[http://www.plantnames.unimelb.edu.au/Sorting/Citrus.html Citrus]" apud ''Multilingual Multiscript Plant Name Database'' {{Myrias|Biologia}} [[Categoria:Fructus]] [[Categoria:Citrus]] [[Categoria:Verba Arabica mutuata]] [[Categoria:Verba Persica mutuata]] [[Categoria:Plantae medicinales]] [[Categoria:Fruges Asiae australis]] 163d0odewzmcridgi3dgne48vndkr4v Abdelmajid Lakhal 0 55170 3989240 3778181 2026-09-19T10:08:42Z ~2026-49405-65 214731 De forma Latina praenominis vide Indicem formarum Latinarum nominum Arabicorum 3989240 wikitext text/x-wiki {{Movenda|Abdelmagidus Lakḥal}} {{Capsa hominis Vicidata}} '''Abdelmagidus Lakḥal''', [[Arabice]] عَبْد الْمَجِيد لَكْحَل, ''ʿAbd al-Maǧīd Lakḥal'' (natus die [[29 Novembris]] [[1939]] in [[Biserta]], [[Tunesia]], mortuus die [[27 Septembris]] [[2014]]), fuit [[theatrum|theatralis]] et [[pellicula]]rum [[histrio]] et moderator [[Theatrum|theatralis]] Tunetanus. == Biographia == Iam anno [[1948]], cum 9 annis, in ''Khatimatou Ennafaf'' (Finis morfinomaniaci) egit. Anno [[1960]] in ''Conservatorium Nationalis Theatri, Musicae Choreaeque Tunetanus'' studens est. Anno [[1971]] prior labor profissionalis eius fuit, ''Octo mulieres'' Roberti Thomas. Anno [[1975]] Pharisaeus in pellicula ''Messiah'' [[Robertus Rossellini|Roberti Rossellini]] et Frater in pellicula [[Fatma 75]] Salmae Baccar egit. Zelota in pellicula ''[[Jesus of Nazareth]]'' ([[1976]]) [[Francus Zeffirelli|Franci Zeffirelli]] fuit. Locutus est callidissime [[Lingua Arabica|Arabice]] [[Lingua Francogallica|Franciceque]] et media [[Lingua Anglica|Anglice]] [[Lingua Italica|Italiceque]]. Abdelmagidus Lakḥal mortuus [[27 Septembris]] [[2014]] et sublatus est eodem die in coemeterio Boukornine, urbe [[Hammam Lif]]<ref>{{Ling|Gallice}}[http://www.tunivisions.net/55501/566/149/tunisie-necrologie-deces-de-l-acteur-abdelmajid-lakhal.html « Nécrologie : décès de l'acteur Abdelmajid Lakhal », ''Tunivisions'', 28 Septembris 2014]</ref>. == Decorationes == * [[1983]]: 1° premius actor Festival Telvisorum Arabarum * [[1989]]: Officialis meriti == Pinacotheca == <gallery> File:Abdelmajid.lakhal.02.JPG|2006 File:Abdelmajid Lakhal in 2007.JPG|2007 </gallery> == Notae == <references /> ==Nexus externi== {{CommuniaCat|Abdelmajid Lakhal|Abdelmagidum Lakḥal}} * [https://web.archive.org/web/20110128082808/http://www.abdelmagidlakhal.com/ Pagina Abdelmagidi Lakḥal] * [https://web.archive.org/web/20090205171244/http://jetsetmagazine.net/jetset,mag/interview-avec-abdelmajid-lakhal.16.169.html De Abdelmagido Lakḥal in intervista] {{bio-stipula}} {{Lifetime|1939|2014|Lakhal, Abdelmajid}} [[Categoria:Actores Tunesiae]] 9xpaezxvif5a6cfm0exr6qhwznp3un9 Martha 0 55482 3989197 3762107 2026-09-19T08:05:16Z ~2026-49405-65 214731 3989197 wikitext text/x-wiki {{Disnomen}} {{Nomen|genus=Femininum|origo=Hebraica|significatio="domina"|imago=Bazouges-la-Pérouse (35) Calvaire cémétérial 02.jpg|capitulum=Sculptura [[Martha (sancta)|Sanctae Marthae]] in urbibus Francogallicis Bazogiis Petrosis sita|dies=29 Iulii}} '''Martha''' vel '''Marta''' ([[Aramaice]] מרתא ''Mārtā''; [[Graece]] Μάρθα) est [[praenomen]] femininum, origine [[Lingua Hebraica|Hebraica]], quod "dominam" significat. == Formae vernaculares == * [[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[Marta]]'' == Quae hoc nomen vel praenomen habuerint == * [[Martha (sancta)|Martha]], soror [[Lazarus Bethaniae|Lazari]] (vide etiam "[[Maria a Martha castigata (Cagnacci)|Maria a Martha castigata]]") * [[Martha Abba]] * [[Martha Apraksina]] * [[Martha Argerich]], [[clavista]] * [[Martha Collins]] * [[Martha Graham]] * [[Martha Nussbaum]] * [[Martha Jeffersonia Randolphia]] * [[Martha Scott]] * [[Martha Villalonga]] * [[Martha Vincenzi]] * [[Martha Washington]], [[Georgius Washingtonius|Georgii Washingtonii]] uxor {{NexInt}} === Astronomia === * [[205 Martha]], asteroides === Geographia === * [[Martha (Italia)]], municipium Italiae. [[Categoria:Praenomina feminina]] [[Categoria:Praenomina Anglica]] [[Categoria:Praenomina Batava]] [[Categoria:Praenomina Danica]] hgo89ver4skxw4nptgh41xtikv6gyj4 Nationalismus 0 70112 3989195 3978593 2026-09-19T07:54:33Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989195 wikitext text/x-wiki {{Civilitas}} [[Fasciculus:La Liberté guidant le peuple - Eugène Delacroix - Musée du Louvre Peintures RF 129 - après restauration 2024.jpg|upright=1.2|thumb|''[[Libertas Populum Ducit]],'' ab [[Eugenius Delacroix|Eugenio Delacroix]] anno [[1830]] picta, est insigne [[ars|artis]] nationalisticae exemplum.]] '''Nationalismus'''<ref>Pius PP. XI, ''Litterae Encyclicae,'' [https://w2.vatican.va/content/pius-xi/la/encyclicals/documents/hf_p-xi_enc_19310515_quadragesimo-anno.html "Quadragismo Anno"] (1931).</ref> est [[ideologia]], [[perceptio|sensus]], forma [[cultura]]e, vel [[motus socialis]] qui [[natio]]nem<ref>Smith 1993:72</ref> vel [[gens|gentem]] vehementius dicit. [[Duo|Duae]] sunt primae rationes nationalismi origines explanantes, quae sunt doctrina [[Primordialismus|primordialistica]] quae nationalismum ex [[evolutio]]naria [[homo|hominum]] inclinatione ad se in expressos greges ortu genereque statutos componendos oriri describit, et [[doctrina]] [[Modernismus|modernistica]] quae nationalismum solummodo hodiernum esse ait, cui societate hodierna ad existendum opus sit.<ref name="autogenerated2001">''Motyl.{{dubsig}} Encyclopedia of Nationalism,'' vol. 1: Fundamental Themes (Didacopoli in California, et Londinii: Academic Press, 2001), 251.</ref> Quid sit tamen [[natio]], ambigitur, ita ut diversa nationalismi genera iam inducta sint. Potest fieri ut quodam iudicio sint qui municipatum modo uni gregi [[Ethnos|ethnico]], [[cultura]]li, [[religio]]so finire velint, aut ut multinationalitas in [[civitas sui iuris|civitate]] singula [[ius]] gentium minorum (''[[Minoritas|minority]]'') agnoscitatem nationalem proloquendi exercendique prohibeat.<ref name="Kymlicka 1995">{{Cite book|last=Kymlicka |first=Will.|authorlink=Will Kymlicka |title=Multicultural Citizenship: A Liberal Theory of Minority Rights|publisher=Oxford University Press|location=Oxoniae|year=[[1995]]|isbn=0-19-829091-8|url=http://books.google.com/?id=eiRqsXrJo1UC|page=[http://books.google.com/books?id=eiRqsXrJo1UC&pg=PA16 16]}}.</ref> Novae identitatis nationalis adsumptio, quod ad progressionem [[Historia|historicam]] spectat, plerumque efficitur quando grex respondet, cum identitate traditionali, propter conflictionem inter ordinem socialiem quem sentiendum credunt et ordinem quem sentiunt, insatiatus sit, quo [[anomia (sociologia)|anomia]] fit, quam nationalistae exsolvere velint.<ref name="autogenerated1">Motyl. Encyclopedia of Nationalism, Volume 1: Fundamental Themes. Didacopole, Californiae; Londinii (Academic Press, 2001), 262.</ref> Haec anomia efficit ut societas (aut societates) identitatem suam reficiat, rebus quae gratae habentur retentis et rebus ingratis deletis, eo consilio ut [[communitas]] integretur.<ref name="autogenerated1"/> Haec propter difficilia quoque structuralia et interna effici possunt, aut propter iram cuiusdam gregis ad communitates alias versus, praesertim ad potestates externas quae eos comprimere videntur.<ref name="autogenerated1"/> [[Vexillum nationale|Nationalia vexilla]] et [[hymnus nationalis|hymni]] et alia identitatis nationalis [[symbolum|symbola]] saepe magni momenti in communitate nationali creanda esse ducuntur.<ref name="Billig 1995">{{Cite book|last=Billig|first=Michael|authorlink=Michael Billig|title=Banal Nationalism| publisher=Sage |location=Londinii|year=[[1995]]|url=http://books.google.com/?id=VV18cdwqVf4C|isbn=0-8039-7525-2}}.</ref><ref name="Gellner 2005">{{Cite book|last=Gellner|first=Ernest|authorlink=Ernest Gellner|title=Nations and Nationalism|publisher=Blackwell|year=[[2005]]|edition=Second|isbn=1-4051-3442-9|url=http://books.google.com/?id=jl7t2yMfxwIC}}.</ref><ref name="Canovan 1996">{{Cite book|last=Canovan|first=Margaret|authorlink=Margaret Canovan|title=Nationhood and Political Theory|publisher=Edward Elgar| location=Cheltenham| year=[[1996]]| url= http://books.google.com/?id=kIW5GAAACAAJ|isbn=1-84064-011-1}}.</ref><ref name="Miler 1995">{{Cite book| last= Miller| first=David|authorlink=David Miller (political theorist)|title=On Nationality|publisher=Oxford University Press|location=Oxoniae|year=[[1995]]|url=http://books.google.com/?id=1GuaIAAACAAJ|isbn=0-19-829356-9}}.</ref> == Historia == In [[Europa]], prius quam nationalismus confirmatus est, homines [[Urbs|urbi]] suae aut duci cuidam fideles erant potius quam nationi eorum. ''[[Encyclopaedia Britannica]]'' nationalismi inceptum [[Res Novae Americanae|Rebus Novis Americanis]] et [[Res Novae Francicae|Rebus Novis Francicis]] [[Saeculum 18|saeculo duodevicensimo]] exeunte effectis annectit; alii [[rerum gestarum scriptor]]es specialiter factionem [[Francia]]e ultranationalisticam inter Res Novas Francicas actuosam demonstrant.<ref name=brit>{{cite web|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|title=Nationalism|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/405644/nationalism| accessdate=[[6 Decembris]] [[2009]]}}.</ref><ref name="Smith 1998">{{Cite book|last=Smith|first=Anthony D.|authorlink=Anthony D. Smith|title=Nationalism and Modernism: A Critical Survey of Recent Theories of Nations and Nationalism| publisher=Routledge| location=Londinii|year=[[1998]]|url=http://books.google.com/?id=4O0w3ZH57KkC|isbn=0-415-06341-8 }}.</ref><ref>Iain McLean et Alistair McMillan, ''Concise Oxford Dictionary of Politics'', "'''French Revolution''' . . . It produced the modern doctrine of nationalism, and spread it directly throughout Western Europe" (Oxoniae: 2009), ISBN 978-0-19-920516-5.</ref> [[Vocabulum]] quod est ''nationalismus'' ab [[Ioannes Gottfried Herder|Ioanne Gottfried Herder]] annis fere 1775/1780 fictum est.<ref>{{Cite book|title=The Culture of Power and the Power of Culture: Old Regime Europe 1660-1789| url= http://books.google.com/?id=3qCIzooCRlwC&pg=PA260&dq=nationalism+pejorative#v=onepage&q=nationalism%20pejorative| author=T. C. W. Blanning|publisher=[[Oxford University Press]]|year=[[2003]]|pages=259, 260 | isbn=978-0-19-926561-9}}.</ref> Difficile est dictu, ubi quandoque nationalismus ortus sit. Progressio autem sua arte cum illa [[status|statūs]] hodierni connexa esse videtur necnon [[Maiestas (ius constitutionale)|maiestati]] studii in [[Saeculum 18|saeculi 18]] exeuntis [[Res Novae Francicae|Rebus Novis Francicis]] et [[Res Novae Americanae|Americanis]] orti, quodque [[Res novae|rebus novis]] Europaeis, puta [[Bellum rerum novarum Graecum|Bello Rerum Novarum Graeco]], [[Ethnos|ethnicis]] [[natio]]nalibusve summum locum adtigit.<ref name=brit/> Quo ex tempore, nationalismus una ex maximi momenti politicis socialibusque historiae viribus factus est, eminentissime fortasse in [[Bellum Orbis Terrarum Primum|Bello Orbis Terrarum Primo]] et quod maius est [[Bellum Orbis Terrarum Secundum|Bello Orbis Terrarum Secundo]]. [[Fascismus]] nationalismi auctoritariani est forma, quae fidem oboedientiamque Statui integerrimam postulat, mandatum cuius commodis nationalibus servire est solum.<ref name="Laqueuer, Walter 1976. Pp. 15">Laqueuer, Walter." Comparative Study of Fascism" by Juan J. Linz. Fascism, A Reader's Guide: Analyses, interpretations, Bibliography. Berkeley et Los Angeles: University of California Press, 1976. Pp. 15: "Fascism is above all a nationalist movement and therefore wherever the nation and the state are strongly identified."</ref><ref name="Laqueur, Walter 1997. Pp. 90">Laqueur, Walter. ''Fascism: Past, Present, Future''. Oxford University Press, 1997. Pp. 90. "the common belief in nationalism, hierarchical structures, and the leader principle."</ref><ref name="jewishvirtuallibrary.org">"Goebbels on National-Socialism, Bolshevism and Democracy, ''Documents on International Affairs'', vol. II, 1938, pp. 17-19. Accessed from the Jewish Virtual Library on February 5, 2009. [http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/Holocaust/Goebbels091038.html] Joseph Goebells Nazistas dicit socios fuisse civitatum quibus ideologia "nationalistica auctoritarianaque" ([[Lingua Anglica|Anglice]]: ''authoritarian nationalist'') necnon similes de status partibus rationes esset. "It enables us to see at once why democracy and Bolshevism, which in the eyes of the world are irrevocably opposed to one another, meet again and again on common ground in their joint hatred of and attacks on authoritarian nationalist concepts of State and State systems. For the authoritarian nationalist conception of the State represents something essentially new. In it the French Revolution is superseded.".</ref><ref>Koln, Hans; Calhoun, Craig. ''The Idea of Nationalism: A Study in its Origins and Background.'' Transaction Publishers. Pp 20.<br />University of California. 1942. ''Journal of Central European Affairs''. Volume 2.</ref> De partibus [[lingua]]e agendis in nationalismo formando, [[Benedictus Anderson]] arguit, "Lingua impressa, neque lingua quaedam per se, nationalismum fingit."<ref group="conv.">"Print language is what invents nationalism, not a particular language per se"</ref><ref>{{cite book| last=Anderson| first=Benedict| year=1983| title=Imagined Communities: Reflections on the Origin and Spread of Nationalism| url=https://archive.org/details/imaginedcommunit0000ande_s3l3|page=[https://archive.org/details/imaginedcommunit0000ande_s3l3/page/122 122]|location=New York| publisher= Verso|isbn=978-0-86091-546-1}}</ref> {{NexInt}} {{div col|2}} * [[Referendum permansionis Britanniarum Regni intra Unionem Europaeam (2016)|Brexit]] * [[Conservatismus]] * [[Gothicismus]] * [[Historiographia et nationalismus]] * [[Jingoismus]] * [[Nazismus]] * [[Natio-civitas]]<!--nation-state--> * [[Nationalismus et ludus]] * [[Nationalismus Iranianus]] * [[Neonationalismus]] * [[Patriotismus]]{{dubsig}} * [[Phyle Aryana]] * [[Statismus]] * [[Sionismus]]<!-- + Anti-nationalism Jingoism What is a Nation?--> {{div col end}} == Notae == <references /> === Citationes Latine conversae === <references group="conv." /> == Bibliographia == === Opera generalia === * Breuilly, John. [[1994]]. ''Nationalism and the State.'' Editio altera. [[Sicagum|Sicagi]]: Chicago University Press. ISBN 0-226-07414-5. * Brubaker, Rogers. [[1996]]. ''Nationalism Reframed: Nationhood and the National Question in the New Europe.'' [[Cantabrigia]]e: Cambridge University Press. ISBN 0-521-57224-X. * Greenfeld, Liah. [[1992]]. ''Nationalism: Five Roads to Modernity.'' [[Cantabrigia (Massachusetta)|Cantabrigiae]] Massachusettae: Harvard University Press. ISBN 0-674-60319-2. * Hobsbawm, Eric J. [[1992]]. ''Nations and Nationalism Since 1780: Programme, Myth, Reality.'' Editio altera. [[Cantabrigia]]e: Cambridge University Press. ISBN 0-521-43961-2. * Smith,Anthony D. [[1993]]. ''National Identity.'' Reno: University of Nevada Press. ISBN 0-87417-204-7. [http://books.google.com/books?id=bEAJbHBlXR8C liber apud books.google.com]{{Nexus deficitur|date=January 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. === Opera referendi === * Delanty, Gerard, et Krishnan Kumar, ed. [[2006]]. ''The Sage Handbook of Nations and Nationalism.'' [[Londinium|Londinii]]: Sage Publications. [http://www.sagepub.com/refbooksProdDesc.nav?currTree=Subjects&level1=J00&prodId=Book226687|isbn=9781412901017 ''SAGE - the natural home for authors, editors and societies. SAGE is a leading international publisher of journals, books, and electronic media for academic, educational, and professional markets'' apud www.sagepub.com]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. * Leoussi, Athena, ed. [[2001]]. ''Encyclopedia of Nationalism.'' New Brunswick, N.J.: Transaction Publishers. [http://books.google.com/books/transaction?id=9_vuJusOJkMC|isbn=0765800020 liber apud books.google.com]{{Nexus deficitur|date=Ianuarius 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. * Motyl, Alexander J., ed. [[2001]]. ''Encyclopedia of Nationalism.'' Didacopoli: Academic Press. [http://books.elsevier.com/us//socsci/us/subindex.asp?maintarget=&isbn=0122272307&country=United+States&srccode=&ref=&subcode=&head=&pdf=&basiccode=&txtSearch=&SearchField=&operator=&order=&community=socsci|isbn=0122272307]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. * Snyder, Louis Leo. [[1990]]. ''Encyclopedia of Nationalism.'' [[Novum Eboracum (urbs)|Novi Eboraci]]: Paragon House. ISBN 1-55778-167-2. [http://books.google.com/books?id=8ogYAAAAIAAJ&pgis=1 liber apud books.google.com]/ * Spira, Thomas, ed. [[1999]]. ''Nationalism and Ethnicity Terminologies: An Encyclopedic Dictionary and Research Guide.'' Gulf Breeze, Florida: Academic International Press. ISBN 0-87569-205-2. [https://web.archive.org/web/20090316213557/http://www.ai-press.com/NET.html]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20191002100619/http://www.nationalismproject.org/ The Nationalism Project,] www.nationalismproject.org {{Ling|Anglice}} * [https://web.archive.org/web/20090225034644/http://www.fordham.edu/halsall/mod/modsbook17.html Internet Modern History Sourcebook: Nationalism,] www.fordham.edu {{Ling|Anglice}} * [http://plato.stanford.edu/entries/nationalism/ Stanford Encyclopedia of Philosophy: Nationalism,] plato.stanford.edu {{Ling|Anglice}} * [http://www.tamilnation.org/nation.htm Nations & Nationalism: What is a Nation,]{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} www.tamilnation.org {{Ling|Anglice}} {{stipula}} {{1000 paginae}} {{Myrias|Societas}} [[Categoria:Anthropologia]] [[Categoria:Nationalismus]] n4j62gfprtds5cgvidulohqnfz0zylq Systema sensorium 0 75782 3989135 3707800 2026-09-18T16:18:12Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Morbi */ 3989135 wikitext text/x-wiki {{L}} [[Fasciculus:Olhos de um gato-2.jpg|thumb|[[Oculus|Oculi]], [[nasus]], [[auris|aures]], [[vibrissae]] sunt organa sensuum [[feles|felis]].]] [[Fasciculus:Eye iris.jpg|thumb|100px|[[Oculus]] [[homo sapiens|humanus]] est [[receptores sensuum|receptor visus]], primum systematis sensorii elementum.]] [[Fasciculus:Earcov.JPG|thumb|100px|[[Auris]]]] [[Fasciculus:Tongue.agr.jpg|thumb|100px|[[Lingua]]]] '''Systema sensorium''' est [[systema nervosum|systematis nervosi]] pars, quae [[data]] per [[sensus (biologia)|sensus]] tam apprehendit, transmittit, et elaborat, ut [[conscientia]] [[realitas|realitatem]] in [[circumiecta|mundo circumiecto]] recipere et apprehendere possit. Hoc systema constat ex [[receptores sensuum|receptoribus sensuum]], [[semita nervorum|semitis nervorum]], et eis partibus [[cerebrum|cerebri]], quae data sensoria recipiunt, elaborant, et interpretantur. Inter systemata latissime agnota sunt [[facultas|facultates]], quae ad [[visus|visum]], [[auditus|auditum]], [[tactus|tactum]] (vel [[sensus somaticus|sensum somaticum]] sicut [[dolor]] et [[temperatura thermodynamica|temperatura]]), [[gustatus|gustatum]], [[odor|odoratum]] spectant. Sensus sunt [[traductor]]es<!--transducers--> ex mundo [[physica|physico]] ad regnum [[mens|mentis]], ubi [[animalia]] data interpretantur, [[perceptio]]nem mundi circumiecti creantia.<ref>John Krantz, ''Experiencing Sensation and Perception,'' praecipue capitulum 1, [https://web.archive.org/web/20171117002814/http://www.saylor.org/content/krantz_sensation/Experiencing_Sensation_and_Perception.pdf "What is Sensation and Perception?"] (pp. 1.6).</ref> Receptores sensoriae humanae sunt: *[[Chemosensor]] *[[Mechanoreceptor]] *[[Nociceptor]] *[[Photoreceptor]] *[[Thermoreceptor]] ==Morbi== *[[Ageusia]] *[[Amblyopia]] *[[Anosmia]] *[[Astigmatismus]] *[[Caecitas]] *[[Caecitas colorum]] *[[Cataracta]] *[[Hyperopia]] *[[Myopia]] *[[Surditas]] {{NexInt}} *[[Ioannes Petrus Müller]] *[[Neuroscientia sensoria|Neuroscientiam sensoriam]] *[[Sensillum]] *[[Sensor]]em *[[Sensorama]] *[[Systema nervosum]]<!-- * [http://en.wikibooks.org/wiki/Sensory_Systems Wikibook "Sensory Systems"]--> == Notae == <references/> {{med-stipula}} {{biologia-stipula}} {{1000 paginae}} [[Categoria:Biologia]] [[Categoria:Medicina]]<!--recte: + Sensory system--> [[Categoria:Systemata sensoria|!]] {{Myrias|Biologia}} rclamwzqib507x5tqs82z5gzeazsioe 3989151 3989135 2026-09-18T19:23:16Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989151 wikitext text/x-wiki {{L}} [[Fasciculus:Olhos de um gato-2.jpg|thumb|[[Oculus|Oculi]], [[nasus]], [[auris|aures]], [[vibrissae]] sunt organa sensuum [[feles|felis]].]] [[Fasciculus:Eye iris.jpg|thumb|100px|[[Oculus]] [[homo sapiens|humanus]] est [[receptores sensuum|receptor visus]], primum systematis sensorii elementum.]] [[Fasciculus:Earcov.JPG|thumb|100px|[[Auris]]]] [[Fasciculus:Tongue.agr.jpg|thumb|100px|[[Lingua]]]] '''Systema sensorium''' est [[systema nervosum|systematis nervosi]] pars, quae [[data]] per [[sensus (biologia)|sensus]] tam apprehendit, transmittit, et elaborat, ut [[conscientia]] [[realitas|realitatem]] in [[circumiecta|mundo circumiecto]] recipere et apprehendere possit. Hoc systema constat ex [[receptores sensuum|receptoribus sensuum]], [[semita nervorum|semitis nervorum]], et eis partibus [[cerebrum|cerebri]], quae data sensoria recipiunt, elaborant, et interpretantur. Inter systemata latissime agnota sunt [[facultas|facultates]], quae ad [[visus|visum]], [[auditus|auditum]], [[tactus|tactum]] (vel [[sensus somaticus|sensum somaticum]] sicut [[dolor]] et [[temperatura thermodynamica|temperatura]]), [[gustatus|gustatum]], [[odor|odoratum]] spectant. Sensus sunt [[traductor]]es<!--transducers--> ex mundo [[physica|physico]] ad regnum [[mens|mentis]], ubi [[animalia]] data interpretantur, [[perceptio]]nem mundi circumiecti creantia.<ref>John Krantz, ''Experiencing Sensation and Perception,'' praecipue capitulum 1, [https://web.archive.org/web/20171117002814/http://www.saylor.org/content/krantz_sensation/Experiencing_Sensation_and_Perception.pdf "What is Sensation and Perception?"] (pp. 1.6).</ref> Receptores sensoriae humanae sunt: *[[Chemosensorium]] *[[Mechanoreceptorium]] *[[Nociceptorium]] *[[Photoreceptorium]] *[[Thermoreceptorium]] ==Morbi== *[[Ageusia]] *[[Amblyopia]] *[[Anosmia]] *[[Astigmatismus]] *[[Caecitas]] *[[Caecitas colorum]] *[[Cataracta]] *[[Hyperopia]] *[[Myopia]] *[[Surditas]] {{NexInt}} *[[Ioannes Petrus Müller]] *[[Neuroscientia sensoria|Neuroscientiam sensoriam]] *[[Sensillum]] *[[Sensor]]em *[[Sensorama]] *[[Systema nervosum]]<!-- * [http://en.wikibooks.org/wiki/Sensory_Systems Wikibook "Sensory Systems"]--> == Notae == <references/> {{med-stipula}} {{biologia-stipula}} {{1000 paginae}} [[Categoria:Biologia]] [[Categoria:Medicina]]<!--recte: + Sensory system--> [[Categoria:Systemata sensoria|!]] {{Myrias|Biologia}} 1ouaw4ofajf4ka68kx81n68zdxi6td6 Formula:Praesides Algerii 10 75843 3989262 3808695 2026-09-19T11:42:37Z ~2026-49405-65 214731 3989262 wikitext text/x-wiki {{Capsa navigationis | titulus = Praesides Algerii | imago = | index1 = [[Ahmedus Ben Bella]]&nbsp;1963&nbsp;• [[Houari Boumedienne]]&nbsp;1965&nbsp;• [[Rabah Bitat]]&nbsp;1978&nbsp;• [[Chadli Bendjedid]]&nbsp;1979&nbsp;• [[Mahometus Boudiaf]]&nbsp;1992&nbsp;• [[Alī Kāfī]]&nbsp;1992&nbsp;• [[Al-Yamīn Zarwāl]]&nbsp;1994&nbsp;• [[Abdelazizus Būtaflīqa]]&nbsp;1999&nbsp;• [[Abdelmagidus Tabūn]]&nbsp;2019 | sub = [[Opus:Geopoliticum|Opus geopoliticum]]&nbsp;• [[Duces civitatum Africanarum hodiernarum]] | sub2 = [[Formula:Primi ministri Algerii|Primi ministri Algerii]]}}<noinclude> [[Categoria:Formulae navigationis ducum civitatum|Algerium]] [[Categoria:Formulae Algerium spectantes]] [[Categoria:Res politicae Algerienses|ß]] </noinclude> 8sy16dmae1tpdkvp5e6ikm4fgx1wunb Vincentius Grimanus 0 76456 3989159 3923449 2026-09-18T20:38:17Z Redaktor GLAM 138478 Higher resolution version of image 3989159 wikitext text/x-wiki {{Cardinalis Ecclesiae Catholicae| |nomen=Vincentius Grimanus| |titulus= [[Sanctus Eustachius |Sancti Eustachii]] | |munus= | |imago= Vincenzo Grimani (167699516) (cropped).jpg| |descriptio= Vincentius cardinalis Grimanus| |latitudo imaginis=200 px |natus= [[26 Maii]] [[1653]] aut [[1655]]| |ordinatus= | |episcopus= | |consacratus= | |promulgatus= [[22 Iulii]] [[1697]]| |a papa=[[Innocentius XII|Innocentio XII]]| |mortuus= [[26 Septembris]] [[1710]]| |vexillum=| |va= |ch= |cr= }} '''Vincentius Grimanus''' ([[Mantua]]e natus die [[26 Maii]] [[1653]] aut [[1655]]; mortuus [[Neapolis|Neapoli]] die [[26 Septembris]] [[1710]]) fuit [[cardinalis]], [[legatus]], [[Regnum Neapolis |Neapolis]] rex vicarius et operis lyrici inter alia etiam [[Georgius Fridericus Handel|Georgii Friderici Handel]] libellorum [[scriptor]] [[Italia|Italicus]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20070912171659/http://www.fiu.edu/~mirandas/bios1697.htm#Grimani Sanctae Romane Ecclesiae cardinales - dictionarium biographicum] {{Ling|Anglice}} * [http://www.treccani.it/enciclopedia/vincenzo-grimani_(Dizionario-Biografico)/ Brevis biographia] {{Ling |Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{bio-stipula}} {{DEFAULTSORT:Grimanus, Vincentius}} [[Categoria:Cardinales]] [[Categoria:Legati Italiae]] [[Categoria:Scriptores Italiae]] [[Categoria:Auctores Italiani]] [[Categoria:Nati saeculo 17]] [[Categoria:Mortui 1710]] jk8qxa3ur1wsgnzwm7ksxuhehl60xq7 Herbertus Simon 0 83692 3989169 3360960 2026-09-18T22:00:08Z LilyKitty 18316 de Praemio Erasmiano anno 1975 3989169 wikitext text/x-wiki {{Latinitas|-2}} [[Fasciculus:Herbert simon red complete.jpg|thumb|Herbertus Simon]] '''Herbertus Simon''' (natus familia oriunda e [[Germania]] [[Milvauchia]]e in [[Visconsinia]] die [[15 Iunii]] [[1916]]; mortuus [[Pittsburgum|Pittsburgi]] [[Pennsilvania]]e die [[9 Februarii]] [[2001]]), alumnus [[universitas Californiensis Berkeleiensis|universitatis Californiensis Berkeleiensis]], fuit [[sociologia]]e, [[oeconomia]]e, et [[psychologia]]e peritus [[Civitates Foederatae|Americanus]] qui anno [[1975]] [[Praemium Erasmianum]] accepit et anno [[1978]] [[Praemium Nobelianum Oeconomiae]] accepit studio{{dubsig}} decisionis{{dubsig}} formandi{{dubsig}} ratio{{dubsig}}. Etiam studio de [[psychologia cognitiva]] de [[mores|more]], [[informatica]], et [[intellegentia artificialis|intellgentia artificiali]] celeber est. == Nexus externi == * [http://nobelprize.org/nobel_prizes/economics/laureates/1978/index.html De Herberto Simon] in pagina Nobeliano Oeconomiae Praemio dicata {{Ling|Anglice}} {{bio-stipula}} {{Lifetime|1916|2001|Simon, Herbertus}} [[Categoria:Alumni Universitatis Californiensis Berkeleiensis]] [[Categoria:Oeconomi Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Praemia Nobeliana]] [[Categoria:Sociologi]] czda9ayoscn4vcdyetmpo4guukcruee 3989177 3989169 2026-09-19T00:01:33Z LilyKitty 18316 corrigendum 3989177 wikitext text/x-wiki {{Latinitas|-2}} [[Fasciculus:Herbert simon red complete.jpg|thumb|Herbertus Simon]] '''Herbertus Simon''' (natus familia oriunda e [[Germania]] [[Milvauchia]]e in [[Visconsinia]] die [[15 Iunii]] [[1916]]; mortuus [[Pittsburgum|Pittsburgi]] [[Pennsilvania]]e die [[9 Februarii]] [[2001]]), alumnus [[universitas Californiensis Berkeleiensis|universitatis Californiensis Berkeleiensis]], fuit [[sociologia]]e, [[oeconomia]]e, et [[psychologia]]e peritus [[Civitates Foederatae|Americanus]] qui anno [[1975]] [[Praemium Turing]] accepit<ref>Adhuc [[Godefridus Hinton]] qui Praemium Nobelianum Physicae accepit anno 2024, solus homo erat qui et Praemium Nobelianum et Praemium Turing accepit.</ref> et anno [[1978]] [[Praemium Nobelianum Oeconomiae]] accepit studio{{dubsig}} decisionis{{dubsig}} formandi{{dubsig}} ratio{{dubsig}}. Etiam studio de [[psychologia cognitiva]] de [[mores|more]], [[informatica]], et [[intellegentia artificialis|intellgentia artificiali]] celeber est. == Notae == <references/> == Nexus externi == * [http://nobelprize.org/nobel_prizes/economics/laureates/1978/index.html De Herberto Simon] in pagina Nobeliano Oeconomiae Praemio dicata {{Ling|Anglice}} {{bio-stipula}} {{Lifetime|1916|2001|Simon, Herbertus}} [[Categoria:Alumni Universitatis Californiensis Berkeleiensis]] [[Categoria:Oeconomi Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Praemia Nobeliana]] [[Categoria:Sociologi]] ghskxe3xej59r594q2pwzh0zgswfdmo 205 Martha 0 85476 3989200 3313448 2026-09-19T08:06:46Z ~2026-49405-65 214731 3989200 wikitext text/x-wiki {{L1}} <!-- The astronomical data on this page are transcluded from {{fn|Data Asteroidum 0000}}. Please don't try to edit them directly. --> {{Videdis|Martha}} {{Capsa asteroidis |Numerus = 205 |Genus = Asteroides Cinguli Principalis |Epocha = {{#time:j xg Y| {{Data Asteroidum 0000|205|epocha}} }} |Axis = {{Data Asteroidum 0000|205|axis semimaior}} |Perihelion = {{Data Asteroidum 0000|205|perihelion}} |Aphelion = {{Data Asteroidum 0000|205|aphelion}} |Periodus = {{Data Asteroidum 0000|205|periodus}} |Anomalia = {{Data Asteroidum 0000|205|anomalia media}} |Inclinatio = {{Data Asteroidum 0000|205|inclinatio}} |Nodus = {{Data Asteroidum 0000|205|omega}} |Argumentum = {{Data Asteroidum 0000|205|argumentum}} |Eccentricitas = {{Data Asteroidum 0000|205|eccentricitas}} |Diametrum = |Massa = |Densitas = |Rotatio h = |Rotatio m = |Tholen = {{Data Asteroidum 0000|205|spectrum tholen}} |SMASS = {{Data Asteroidum 0000|205|spectrum smass}} |Magnitudo = {{Data Asteroidum 0000|205|magnitudo}} |Albedo = {{Data Asteroidum 0000|205|albedo}} |Repertor = Iohannes Palisa |Repertorbrevis = I. Palisa |Repertor2 = |Repertorbrevis2 = |Repertor3 = |Repertorbrevis3 = |Repertor4 = |Repertorbrevis4 = ; |Dies = {{#time:j xg| {{Data Asteroidum 0000|205|repertum}} }} |Annus = {{#time:Y| {{Data Asteroidum 0000|205|repertum}} }} |Designationes = }} '''205 {{Data Asteroidum 0000|205|nomen}}'''<ref>[[Nomina asteroidum]] iussu [[Unio Astronomica Internationalis|Unionis Astronomicae Internationalis]] imposita sunt.</ref> est [[asteroides]] [[Systema Solare|systematis solaris]] nostri, [[Asteroides Cinguli Principalis|asteroidibus Cinguli Principalis]] attributus. [[Astronomia|Astronomis]] terrestribus [[magnitudo absoluta|magnitudinem absolutam]] {{Data Asteroidum 0000|205|magnitudo}} monstrat. Die [[{{#time:j xg| {{Data Asteroidum 0000|205|repertum}} }}]] [[{{#time:Y| {{Data Asteroidum 0000|205|repertum}} }}]] ab [[Iohannes Palisa|Iohanne Palisa]] in [[Observatorium Classiarii Austriae|Observatorio Classiarii Austriae]] versato repertus est.<ref>{{Harvard MPC Discovery Circumstances}}</ref> In historiis [[Iesus Christus|Iesu Christi]] [[Martha (sancta)|Martha]], e qua asteroides appellatus est, fuit soror [[Lazarus Bethaniae|Lazari]]. Rerum orbitalium ratio [[epocha (astronomia)|epochae]] {{#time:j xg Y| {{Data Asteroidum 0000|205|epocha}} }} constitit. Qua epocha 205 {{Data Asteroidum 0000|205|nomen}} per dies {{#expr: (365.25 * {{Data Asteroidum 0000|205|periodus}}) round 0}} circa solem movebatur. Axem orbitalem habebat [[Unitas astronomica|unitatum astronomicarum]] {{#expr: {{Data Asteroidum 0000|205|axis semimaior}} round 2}} et eccentricitatem {{#expr: {{Data Asteroidum 0000|205|eccentricitas}} round 2}}, distans igitur a sole [[perihelion|quam minime]] unitatibus {{#expr: {{Data Asteroidum 0000|205|perihelion}} round 2}}, [[aphelion|quam maxime]] unitatibus {{#expr: {{Data Asteroidum 0000|205|aphelion}} round 2}}. [[Inclinatio orbitalis]] {{#expr: {{Data Asteroidum 0000|205|inclinatio}} round 2}}[[gradus (mensura)|°]] reperiebatur, [[anomalia media]] {{#expr: {{Data Asteroidum 0000|205|anomalia media}} round 2}}°. == Notae == <references/> == Nexus externi == {{NASA JPL|Data=[http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=205]}} {{systema solare nostrum}} [[Categoria:Asteroides anno {{#time:Y| {{Data Asteroidum 0000|205|repertum}} }} reperti]] [[Categoria:Asteroides Cinguli Principalis]] [[Categoria:Asteroides a rebus Biblicis appellati|Martha]] mnymd1783nqz9yupfpev06xclnju1ja Passus 0 87324 3989251 3727311 2026-09-19T11:19:51Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989251 wikitext text/x-wiki '''Passus''' est [[Mensurae Romanae|mensura longitudinis]] quinque [[Pes (mensura)|pedum]], quae 1 [[metrum]] et 48 [[Centimetrum|centimetra]] valet, tamquam duos [[gradus]]. Saepe et hodie [[Mille passuum|milibus passuum]] sive [[Miliarium|miliariis]] utitur. ==Si vis plura legere== * [[Lucas Paetus]], ''[https://web.archive.org/web/20200226185417/https://www.e-rara.ch/zut/doi/10.3931/e-rara-13037 De mensuris, et ponderibus Romanis, et Graecis : cum his quae hodie Romae sunt collatis libri quinque. Eiusdem variarum lectionum liber unus]''. Venetiis, 1573. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20160303172241/http://ikar.sbb.spk-berlin.de/werkzeugkasten/sonderregeln/4_3.htm Mille passus in historia.] (theodisce) [[Categoria:Mensurae Romanae]] 963fn2upt9l7o2q1x21thowxp7d599y Moraceae 0 114485 3989192 3722800 2026-09-19T06:23:32Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989192 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Moraceae | fossil_range = {{fossil range|80|0|r=[[Cretaceum]] > [[Recens]]}} | image = Koeh-174.jpg | image_width = 250 px | image_caption = ''[[Castilla elastica]]'' | regnum = [[Plantae]] | unranked_divisio = [[Angiospermae]] | unranked_classis = [[Eudicotyledones]] | unranked_ordo = [[Rosidae]] | ordo = [[Rosales]] | familia = '''Moraceae''' | familia_authority = ([[Bartholomaeus Carolus Iosephus du Mortier|Dumort.]], 1829) [[Gaudich.]], ''in'' [[Trinius]], 1835, ''nom. cons.'' | subdivision_ranks = [[Genus (taxinomia)|Genera]] | subdivision = Vide commentarium. }} [[Fasciculus:Dorstenia hildebrandtii ies.jpg|thumb|150px|left|''[[Dorstenia hildebrandtii]].'']] [[Fasciculus:Ficus retusa, Moraceae, Bagh-e-Jinnah.jpg|thumb|200px|''[[Ficus retusa]]'' (Moraceae) in [[Bagh-e-Jinnah]] [[Lahore]].]] [[Fasciculus:Artocarpus altilis.jpg|thumb|200px|[[Fructus]] ''[[Artocarpus altilis]].'']] [[Fasciculus:Maclura pomifera2.jpg|thumb|200px|[[Fructus]] ''[[Maclura pomifera|Maclurae pomiferae]].'']] [[Fasciculus:Ficus carica0.jpg|thumb|200px|[[Fructus]] ''[[Ficus carica|Fici caricae]].'']] [[Fasciculus:Banyantree.jpg|thumb|200px|''[[Ficus benghalensis]].'']] [[Fasciculus:Broussonetia papyrifera fruits.jpg|thumb|200px|''[[Broussonetia papyrifera]].'']] [[Fasciculus:Fatoua villosa 2007.07.15 14.37.23-p7150082.jpg|thumb|200px|''[[Fatoua villosa]].'']] [[Fasciculus:Dorstenia gigas 1.jpg|thumb|200px|''[[Dorstenia gigas]].'']] '''Moraceae''' ([[nomen botanicum]] a [[Bartholomaeus Carolus Iosephus du Mortier|Bartholomaeo du Mortier]] statutum) sunt [[familia (taxinomia)|familia]] [[Angiospermae|plantarum florentium]] quae circa quadraginta [[genus (taxinomia)|genera]] et plus quam [[mille]] comprehendit [[species (taxinomia)|species]], quarum plurimae sunt longe lateque diffusae in regionibus [[zona tropica|tropicis]] et [[zona subtropica|subtropicis]], minus in [[clima]]tibus [[zona temperata|temperatis]]. Unica intra Moraceas [[synapomorphia]] est praesentia [[lac]]tiferorum et [[sucus|suci]] lactei in omnibus [[Parenchyma|parenchymatum]] textilibus, sed generatim utiles proprietates agrestes sunt [[duo]] [[Gynoecium|carpella]], uno aliquantum deminuto, [[flos|flores]] compositi inconspicui, et [[fructus]] compositi.<ref>Judd et al. 2008.</ref> Inter Moraceas sunt multae [[planta]]e notissimae, praecipue ''[[Artocarpus altilis]], [[Broussonetia papyrifera]], [[Castilla elastica]], [[Ficus carica]], [[Ficus benghalensis]], [[Maclura pomifera]],'' et nonnullae generis ''[[Morus|Mori]]'' species. Flores Moracearum saepe sunt [[inflorescentia]]e deminutae, ''[[pseudanthium|pseudanthia]]'' appellatae. == Classificatio == Moraceae in [[ordo (taxinomia)|ordine]] [[Urticales|Urticalium]] (nunc defuncto) olim ponebantur, sed secundum recentiores investigationes [[genetica]]s in [[Rosales|Rosalibus]] nunc ponuntur, in [[cladus|clado]] appellato rosidis urticaleanis, qui etiam [[Cannabaceae|Cannabaceas]], [[Celtidaceae|Celtidaceas]], [[Ulmaceae|Ulmaceas]], et [[Urticaceae|Urticaceas]] comprehendit. [[Planta]]e generis ''[[Cecropia]]e,'' quae in Moraceis, Urticaceis, vel sua familia, Cecropicaceis, varie ponebantur, ad Urticaceis nunc pertinent.<ref>Sytsma et al. 2002.</ref> [[Dioecia]] Moracearum se ex [[monoecia]] [[evolutio|evolvisse]] putatur: dioecia erat status priscus inter Moraceas, et monoecia ex eo [[quattuor|quater]] evolvi videtur.<ref>Datwyler et Weiblen 2004.</ref> === Genera === ;Tribus [[Artocarpeae]]<ref>{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?2408 |title=Genera of ''Moraceae'' tribe ''Artocarpeae'' |work=[[Germplasm Resources Information Network]] |publisher=[[United States Department of Agriculture]]}}.</ref> * ''[[Artocarpus]]'' * ''[[Batocarpus]]'' * ''[[Clarisia]]'' * ''[[Hullettia]]'' * ''[[Parartocarpus]]'' * ''[[Prainea]]'' * ''[[Treculia]]'' ;Tribus [[Castilleae]]<ref>{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?2409 |title=Genera of ''Moraceae'' tribe ''Castilleae'' |work=[[Germplasm Resources Information Network]] |publisher=[[United States Department of Agriculture]] |accessdate=2009-03-11}}</ref> * ''[[Antiaris]]'' * ''[[Antiaropsis]]'' * ''[[Castilla (plant)|Castilla]]'' * ''[[Helicostylis]]'' * ''[[Maquira]]''<!--Revista Brasileira de Psiquiatria 28(4):277 --> * ''[[Mesogyne]]'' * ''[[Naucleopsis]]'' * ''[[Perebia]]'' * ''[[Poulsenia]]'' * ''[[Pseudolmedia]]'' * ''[[Sparattosyce]]'' ;Tribus [[Dorstenieae]]<ref>{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?2410 |title=Genera of ''Moraceae'' tribe ''Dorstenieae'' |work=[[Germplasm Resources Information Network]] |publisher=[[United States Department of Agriculture]] |accessdate=2009-03-11}}</ref> * ''[[Brosimum]]'' * ''[[Bosqueiopsis]]'' * ''[[Dorstenia]]'' (vide e.g. ''[[Dorstenia contrajerva]]'') * ''[[Helianthostylis]]'' * ''[[Scyphosyce]]'' * ''[[Trilepisium]]'' * ''[[Trymatococcus]]'' * ''[[Utsetela]]'' ;Tribus Ficeae<ref>{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?2411 |title=Genera of ''Moraceae'' tribe ''Ficeae'' |work=[[Germplasm Resources Information Network]] |publisher=[[United States Department of Agriculture]]}}.</ref> * ''[[Ficus]]'' ;Tribus [[Moreae]]<ref>{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?2412 |title=Genera of ''Moraceae'' tribe ''Moreae'' |work=[[Germplasm Resources Information Network]] |publisher=[[United States Department of Agriculture]]}}.</ref> * ''[[Bagassa]]'' * ''[[Bleekrodea]]'' * ''[[Broussonetia]]'' * ''[[Fatoua]]'' * ''[[Maclura]]'' * ''[[Milicia (genus)|Milicia]]'' * ''[[Morus (plant)|Morus]]'' * ''[[Sorocea]]'' * ''[[Streblus]]'' * ''[[Trophis]]'' == Notae == <references /> == Bibliographia == * Berg, C. C., E. J. H. Corner, et F. M. Jarrett. [[2006]]. Moraceae genera other than Ficus. In ''Flora Malesiana,'' ed. H. P. Nooteboom, 1–152. Foundation Flora Malesiana, ser. 1, vol. 17. * Corner, E. J. H. [[1962]]. "The classification of Moraceae." ''Gard. Bull. Straits Settlem'' 19:187–252. * Datwyler, Shannon L., et George D. Weiblen. [[2004]]. On the origin of the fig:Phylogenetic relationships of Moraceae from ''ndhF'' sequences. ''[[American Journal of Botany]]'' 91(5):767-777. [https://web.archive.org/web/20100626053433/http://www.amjbot.org/cgi/reprint/91/5/767 PDF.] * Dixon, D. J. [[2011]]. Moraceae. ''Flora of the Darwin Region,'' ed. P. S. Short et I. D. Cowie. * Judd, Walter S., Christopher S. Campbell, Elizabeth A. Kellogg, Peter F. Stevens, et Michael J. Donoghue. [[2008]]. ''Plant Systematics: A Phylogenetic Approach.'' Sunderlandiae Massachusettae: Sinauer Associates, Inc. * Rohwer, J. G. [[1993]]. Moraceae. In ''Families and genera of vascular plants,'' ed. K. Kubitzki et al., 2:506–515. * Sytsma, Kenneth J., Jeffery Morawetz, J. Chris Pires, Molly Nepokroeff, Elena Conti, Michelle Zjhra, Jocelyn C. Hall, et Mark W. Chase. [[2002]]. Urticalean rosids: Circumscription, rosid ancestry, and phylogenetics based on ''rbcL'', ''trnL-F'', and ''ndhF'' sequences. ''[[American Journal of Botany]]'' 89(9):1531-1546. [https://web.archive.org/web/20080907234438/http://www.amjbot.org/cgi/reprint/89/9/1531 PDF.] * Wunderlin, Richard P. [http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&taxon_id=10583 ''Moraceae'' in der Flora of North America.] Vol. 3. * Zerega, Nyree J. C., Wendy L. Clement, Shannon L. Datwyler, George D. Weiblen. [[2005]]. Biogroegraphy and divergence times in the mulberry family (Moraceae). ''Molecular Phylogenetics and Evolution'' 37(2):402-416. DOI 10.1016/j.ympev.2005.07.004. [https://web.archive.org/web/20080724202033/http://www.plantbiology.northwestern.edu/Zerega/Zeregaetal2005MPE.pdf PDF.] * Zhengyi Wu, Zhe-Kun Zhou, et Michael G. Gilbert. [[2003]]. "[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=10583 Moraceae]" in ''Flora of China.'' Vol. 5: ''Ulmaceae through Basellaceae.'' Pecini ey Ludovicopoli: Science Press et Missouri Botanical Garden Press. ISBN 1-930723-27-X. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Moraceae|Moraceas}} {{wikispecies|Moraceae|Moraceas}} {{Fontes de plantis}} * [http://www.mobot.org/MOBOT/Research/APWeb/orders/Rosalesweb.htm#Moraceae Beschreibung der Familie der Moraceae] in [http://www.mobot.org/MOBOT/Research/APweb/welcome.html APWebsite.] * [https://web.archive.org/web/20061107153003/http://delta-intkey.com/angio/www/moraceae.htm Beschreibung der Familie der Moraceae] in [https://web.archive.org/web/20070103200438/http://delta-intkey.com/ DELTA.] * [https://web.archive.org/web/20061107153003/http://delta-intkey.com/angio/www/moraceae.htm Moraceae] in [https://web.archive.org/web/20070103200438/http://delta-intkey.com/ L. Watson et M. J. Dallwitz (1992 post). ''Familia plantarum florentium.''] {{Myrias|Biologia}} [[Categoria:Familiae plantarum]] [[Categoria:Moraceae|!]] [[Categoria:Taxa Gaudichaud-Beaupré]] 455toxc3vpnmd0fevos9n59uk6nd2tj Mahmudus (nomen) 0 118686 3989264 3862323 2026-09-19T11:49:45Z ~2026-49405-65 214731 3989264 wikitext text/x-wiki {{Disnomen}} {{Nomen|genus=Masculinum|origo=Arabica|significatio="laudabilis"|imago=SultanMahmud II.jpg|capitulum=[[Mahmudus II]], sultanus Ottomanicus}} '''Mahmudus'''<ref>Nominis forma Latina attestatur [https://archive.org/details/a611530900urquuoft/a611530900urquuoft/page/70/mode/2up?q=Mahmudus ''Ad Summum Pontificem'' 1869], pag. 71.</ref> est nomen atque [[praenomen]] originis [[Lingua Arabica|Arabicae]] (محمود‎, ''Maḥmūd'', "laudabilis") a trium consonantium radice ''Ḥ-M-D'' ("laus") deductum.<ref name=":0">''Behind the Name'', s.v. "[https://www.behindthename.com/name/mahmud Mahmud]". {{Ling|Anglice}}.</ref> Quamvis radix sit eadem [[Mahometus|Mahometi]] ( محمد, ''Muḥammad'', "laude dignus")<ref name=":0" /> et [[Ahmedus|Ahmedi]] (أحمد, ''ʾAḥmad'', "laude dignissimus" aut "Deum maxime laudans"), nomina sunt distinguenda. Forma feminini generis est ''Mahmuda''. == Homines huius nominis noti == *[[Mahmudus I (sultanus Ottomanicus)]], natus anno 1696, sultanus 1730-1754. *{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Mahmudus II|<>|tr|qid=Q174791}}, natus anno 1785, sultanus 1808-1839. *[[Mahmudus Abbasius]] *[[Mahmudus Aḥmadīnežād]], natus anno 1956, ab anno 2005 usque ad 2013 praeses Iraniae. *[[Khurshid Mahmudus Kasuri]] *[[Sachus Mahmudus Qureshi]] == Notae == <references /> [[Categoria:Nomina]] [[Categoria:Praenomina masculina]] 3bgx9tbvxp26u115grgajfwwxgkbrd9 Index communium praefecturae Vosegi 0 123776 3989106 3988817 2026-09-18T14:12:40Z Pippobuono 54500 nomen latinum 3989106 wikitext text/x-wiki Hic est index [[commune|communium]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] praefecturae [[Francia|Francicae]], cui subsunt communia 515 numero. [[Fasciculus:Vosges-Position.png|thumb|Situs praefecturae]] [[Fasciculus: Senones vu du Petit Paris.jpg|thumb|Despectus in ''[[ Senones ]]'']] {| class="wikitable sortable" ! [[INSEE|Numerus INSEE]] ! [[Numerus cursualis]] ! [[Commune]] |- | 88001 | 88270 | [[Les Ableuvenettes]] |- | 88002 | 88500 | [[Ahéville]] |- | 88003 | 88140 | [[Aingeville]] |- | 88004 | 88320 | [[Ainvelle (Vosegus)|Ainvelle]] |- | 88005 | 88110 | [[Allarmont]] |- | 88006 | 88500 | [[Ambacuria]] |- | 88007 | 88410 | [[Ameuvelle]] |- | 88008 | 88700 | [[Anglemont]] |- | 88009 | 88650 | [[Anould]] |- | 88010 | 88170 | [[Aouze]] |- | 88011 | 88380 | [[Arches (Vosegus)|Arches]] |- | 88012 | 88380 | [[Archettes]] |- | 88013 | 88170 | [[Aroffe]] |- | 88014 | 88430 | [[Arrentès-de-Corcieux]] |- | 88015 | 88300 | [[Attignéville]] |- | 88016 | 88260 | [[Attigny (Vosegus)|Attigny]] |- | 88017 | 88300 | [[Aulnois]] |- | 88019 | 88300 | [[Autigny-la-Tour]] |- | 88020 | 88300 | [[Autreville (Vosegus)|Autreville]] |- | 88021 | 88700 | [[Autrey (Vosegus)|Autrey]] |- | 88022 | 88140 | [[Auzainvilliers]] |- | 88023 | 88500 | [[Avillers (Vosegus)|Avillers]] |- | 88024 | 88130 | [[Avrainville (Vosegus)|Avrainville]] |- | 88025 | 88630 | [[Avranville]] |- | 88026 | 88600 | [[Aydoilles]] |- | 88027 | 88330 | [[Badménil-aux-Bois]] |- | 88028 | 88460 | [[La Baffe]] |- | 88029 | 88240 | [[La Vôge-les-Bains]] |- | 88030 | 88270 | [[Bainville-aux-Saules]] |- | 88031 | 88170 | [[Balléville]] |- | 88032 | 88520 | [[Aquilina (Sanctus Deodatus)|Aquilina]] |- | 88033 | 88210 | [[Ban-de-Sapt]] |- | 88106 | 88230 | [[Ban-sur-Meurthe-Clefcy]] |- | 88035 | 88640 | [[Barbey-Seroux]] |- | 88036 | 88300 | [[Barville (Vosegus)|Barville]] |- | 88037 | 88120 | [[Basse-sur-le-Rupt]] |- | 88038 | 88130 | [[Battexey]] |- | 88039 | 88500 | [[Baudricourt]] |- | 88040 | 88150 | [[Bayecourt]] |- | 88041 | 88270 | [[Bazegney]] |- | 88042 | 88700 | [[Bazien]] |- | 88043 | 88500 | [[Bazoilles-et-Ménil]] |- | 88044 | 88300 | [[Bazoilles-sur-Meuse]] |- | 88045 | 88300 | [[Beaufremont]] |- | 88046 | 88600 | [[Beauménil]] |- | 88047 | 88270 | [[Begnécourt]] |- | 88048 | 88370 | [[Bellefontaine (Vosegus)|Bellefontaine]] |- | 88049 | 88260 | [[Belmont-lès-Darney]] |- | 88050 | 88600 | [[Belmont-sur-Buttant]] |- | 88051 | 88800 | [[Belmont-sur-Vair]] |- | 88052 | 88260 | [[Belrupt]] |- | 88053 | 88210 | [[Belval (Vosegus)|Belval]] |- | 88054 | 88520 | [[Bertrimoutier]] |- | 88055 | 88450 | [[Bettegney-Saint-Brice]] |- | 88056 | 88500 | [[Bettoncourt]] |- | 88057 | 88490 | [[Le Beulay]] |- | 88058 | 88170 | [[Biécourt]] |- | 88059 | 88430 | [[Biffontaine]] |- | 88060 | 88500 | [[Blémerey (Vosegus)|Blémerey]] |- | 88061 | 88410 | [[Bleurville]] |- | 88062 | 88320 | [[Blevaincourt]] |- | 88063 | 88270 | [[Bocquegney]] |- | 88064 | 88600 | [[Bois-de-Champ]] |- | 88065 | 88260 | [[Bonvillet]] |- | 88066 | 88500 | [[Boulaincourt]] |- | 88068 | 88470 | [[La Bourgonce]] |- | 88069 | 88270 | [[Bouxières-aux-Bois]] |- | 88070 | 88130 | [[Bouxurulles]] |- | 88071 | 88270 | [[Bouzemont]] |- | 88073 | 88130 | [[Brantigny]] |- | 88074 | 88350 | [[Brechainville]] |- | 88075 | 88250 | [[La Bresse]] |- | 88076 | 88600 | [[Brouvelieures]] |- | 88077 | 88700 | [[Brû]] |- | 88078 | 88600 | [[Bruyères]] |- | 88079 | 88140 | [[Boloniacivilla]] |- | 88080 | 88700 | [[Bult]] |- | 88081 | 88540 | [[Bussang]] |- | 88082 | 88110 | [[Celles-sur-Plaine]] |- | 88083 | 88300 | [[Certilleux]] |- | 88084 | 88130 | [[Chamagne]] |- | 88085 | 88640 | [[Champdray]] |- | 88086 | 88600 | [[Ducis Campus|Champ-le-Duc]] |- | 88087 | 88000 | [[Chantraine (commune)|Chantraine]] |- | 88088 | 88240 | [[La Chapelle-aux-Bois]] |- | 88089 | 88600 | [[La Chapelle-devant-Bruyères]] |- | 88090 | 88130 | [[Carpinia]] |- | 88091 | 88460 | [[Charmois-devant-Bruyères]] |- | 88092 | 88270 | [[Charmois-l'Orgueilleux]] |- | 88093 | 88210 | [[Châtas]] |- | 88094 | 88330 | [[Châtel-sur-Moselle]] |- | 88095 | 88170 | [[Châtenois (Vosegus)|Châtenois]] |- | 88096 | 88410 | [[Châtillon-sur-Saône]] |- | 88097 | 88500 | [[Chauffecourt]] |- | 88098 | 88390 | [[Chaumousey]] |- | 88099 | 88150 | [[Chavelot]] |- | 88100 | 88500 | [[Chef-Haut]] |- | 88101 | 88460 | [[Cheniménil]] |- | 88102 | 88630 | [[Chermisey]] |- | 88103 | 88270 | [[Circourt]] |- | 88104 | 88300 | [[Circourt-sur-Mouzon]] |- | 88105 | 88410 | [[Claudon]] |- | 88107 | 88630 | [[Clérey-la-Côte]] |- | 88108 | 88240 | [[Le Clerjus]] |- | 88109 | 88120 | [[Cleurie]] |- | 88110 | 88700 | [[Clézentaine]] |- | 88111 | 88100 | [[Coinches]] |- | 88113 | 88490 | [[Combrimont]] |- | 88114 | 88140 | [[Gundrecivilla]] |- | 88115 | 88430 | [[Corcieux]] |- | 88116 | 88310 | [[Cornimont]] |- | 88117 | 88170 | [[Courcelles-sous-Châtenois]] |- | 88118 | 88630 | [[Cussiacum (Vosegus)|Cussiacum]] |- | 88119 | 88140 | [[Crainvilliers]] |- | 88120 | 88520 | [[La Croix-aux-Mines]] |- | 88121 | 88330 | [[Damas-aux-Bois]] |- | 88122 | 88270 | [[Damas-et-Bettegney]] |- | 88123 | 88320 | [[Damblain]] |- | 88124 | 88260 | [[Darney]] |- | 88125 | 88170 | [[Darney-aux-Chênes]] |- | 88126 | 88390 | [[Darnieulles]] |- | 88127 | 88700 | [[Deinvillers]] |- | 88128 | 88210 | [[Denipaire]] |- | 88129 | 88270 | [[Derbamont]] |- | 88130 | 88600 | [[Destord]] |- | 88131 | 88600 | [[Deycimont]] |- | 88132 | 88000 | [[Deyvillers]] |- | 88133 | 88000 | [[Dignonville]] |- | 88134 | 88000 | [[Dinozé]] |- | 88135 | 88460 | [[Docelles]] |- | 88136 | 88000 | [[Dogneville]] |- | 88137 | 88170 | [[Dolaincourt]] |- | 88138 | 88260 | [[Dombasle-devant-Darney]] |- | 88139 | 88500 | [[Dombasle-en-Xaintois]] |- | 88140 | 88140 | [[Dombrot-le-Sec]] |- | 88141 | 88170 | [[Dombrot-sur-Vair]] |- | 88144 | 88500 | [[Domèvre-sous-Montfort]] |- | 88142 | 88390 | [[Domèvre-sur-Avière]] |- | 88143 | 88330 | [[Domèvre-sur-Durbion]] |- | 88145 | 88600 | [[Domfaing]] |- | 88146 | 88800 | [[Domjulien]] |- | 88147 | 88390 | [[Dommartin-aux-Bois]] |- | 88148 | 88200 | [[Domnus Martinus (Romaricus Mons)]] |- | 88149 | 88260 | [[Dommartin-lès-Vallois]] |- | 88150 | 88170 | [[Dommartin-sur-Vraine]] |- | 88151 | 88270 | [[Donoparium]] |- | 88152 | 88600 | [[Dompierre (Vosegus)|Dompierre]] |- | 88153 | 88700 | [[Domptail]] |- | 88154 | 88630 | [[Domnum Remigium]] |- | 88155 | 88500 | [[Domvallier]] |- | 88156 | 88700 | [[Doncières]] |- | 88157 | 88220 | [[Dounoux]] |- | 88158 | 88510 | [[Éloyes]] |- | 88159 | 88650 | [[Entre-deux-Eaux]] |- | 88160 | 88000 | [[Spinalium]] |- | 88161 | 88260 | [[Escles]] |- | 88162 | 88260 | [[Esley]] |- | 88163 | 88130 | [[Essegney]] |- | 88164 | 88500 | [[Estrennes]] |- | 88165 | 88480 | [[Étival-Clairefontaine]] |- | 88166 | 88450 | [[Évaux-et-Ménil]] |- | 88167 | 88460 | [[Faucompierre]] |- | 88168 | 88700 | [[Fauconcourt]] |- | 88169 | 88600 | [[Fays (Vosegus)|Fays]] |- | 88170 | 88360 | [[Ferdrupt]] |- | 88171 | 88410 | [[Fignévelle]] |- | 88172 | 88600 | [[Fiménil]] |- | 88173 | 88130 | [[Florémont]] |- | 88174 | 88390 | [[Fomerey]] |- | 88175 | 88600 | [[Fontenay (Vosegus)|Fontenay]] |- | 88176 | 88240 | [[Fontiniacum]] |- | 88177 | 88530 | [[La Forge (Vosegus)|La Forge]] |- | 88178 | 88390 | [[Les Forges (Vosegus)|Les Forges]] |- | 88179 | 88320 | [[Fouchécourt (Vosegus)|Fouchécourt]] |- | 88180 | 88320 | [[Frain]] |- | 88181 | 88230 | [[Fraize]] |- | 88182 | 88490 | [[Frapelle]] |- | 88183 | 88630 | [[Frebécourt]] |- | 88184 | 88600 | [[Fremifontaine]] |- | 88185 | 88500 | [[Frenelle-la-Grande]] |- | 88186 | 88500 | [[Frenelle-la-Petite]] |- | 88187 | 88270 | [[Frénois (Vosegus)|Frénois]] |- | 88188 | 88160 | [[Fresse-sur-Moselle]] |- | 88189 | 88350 | [[Fréville (Vosegus)|Fréville]] |- | 88190 | 88440 | [[Frizon]] |- | 88192 | 88270 | [[Gelvécourt-et-Adompt]] |- | 88193 | 88520 | [[Gemaingoutte]] |- | 88194 | 88170 | [[Gemmelaincourt]] |- | 88195 | 88140 | [[Gendreville]] |- | 88196 | 88400 | [[Gérardmer]] |- | 88197 | 88120 | [[Gerbamont]] |- | 88198 | 88430 | [[Gerbépal]] |- | 88199 | 88320 | [[Gignéville]] |- | 88200 | 88390 | [[Gigney]] |- | 88201 | 88390 | [[Girancurtis]] |- | 88202 | 88500 | [[Gircuria]] |- | 88203 | 88600 | [[Girecuria]] |- | 88205 | 88340 | [[Girmont-Val-d'Ajol]] |- | 88206 | 88170 | [[Gironcuria (Vosegus)|Gironcuria]] |- | 88208 | 88410 | [[Gondoncuria]] |- | 88209 | 88190 | [[Golbey]] |- | 88210 | 88270 | [[Gorhey]] |- | 88212 | 88350 | [[Grannum]] |- | 88213 | 88490 | [[Magna Fossa]] |- | 88215 | 88210 | [[Grandrupt]] |- | 88214 | 88240 | [[Grandrupt-de-Bains]] |- | 88216 | 88600 | [[Granvillare]] |- | 88218 | 88640 | [[Granges-Aumontzey]] |- | 88219 | 88630 | [[Grussius]] |- | 88220 | 88410 | [[Greniancuria]] |- | 88221 | 88240 | [[Gruetum]] |- | 88222 | 88600 | [[Gognacuria]] |- | 88223 | 88450 | [[Guneiacum]] |- | 88224 | 88330 | [[Haldiniacum]] |- | 88225 | 88220 | [[Hadolia]] |- | 88226 | 88270 | [[Hagericurtis]] |- | 88227 | 88300 | [[Hagnéville-et-Roncourt]] |- | 88228 | 88330 | [[Haillainville]] |- | 88229 | 88300 | [[Harchéchamp]] |- | 88230 | 88700 | [[Hardancuria]] |- | 88231 | 88800 | [[Haraevilla ad Mosam]] |- | 88232 | 88300 | [[Hermonis villa]] |- | 88233 | 88270 | [[Harol]] |- | 88236 | 88240 | [[La Haye (Vosegus)|La Haye]] |- | 88237 | 88270 | [[Hennecuria]] |- | 88238 | 88260 | [[Hennezel]] |- | 88239 | 88130 | [[Haruniacum]] |- | 88240 | 88600 | [[Herpemons]] |- | 88241 | 88170 | [[Houécourt]] |- | 88242 | 88300 | [[Houéville]] |- | 88243 | 88700 | [[Housseras]] |- | 88244 | 88430 | [[La Houssière]] |- | 88245 | 88210 | [[Horbacum]] |- | 88246 | 88500 | [[Hymont]] |- | 88247 | 88150 | [[Igniacum (Vosegus)|Igniacum]] |- | 88248 | 88320 | [[Isches]] |- | 88249 | 88300 | [[Gedanis villa]] |- | 88250 | 88550 | [[Jarménil]] |- | 88251 | 88700 | [[Ioannis Manile]] |- | 88252 | 88260 | [[Jésonville]] |- | 88253 | 88000 | [[Jeuxey]] |- | 88254 | 88500 | [[Jorxey]] |- | 88255 | 88630 | [[Jubani villa]] |- | 88256 | 88640 | [[Jussarupt]] |- | 88257 | 88500 | [[Jevancuria]] |- | 88258 | 88320 | [[Marchia (Vosegus)|Marchia]] |- | 88259 | 88300 | [[Landini villa]] |- | 88260 | 88130 | [[Langley (Vosegus)|Langley]] |- | 88261 | 88600 | [[Laval-sur-Vologne]] |- | 88262 | 88600 | [[Aquilina (Spinalium)|Aquilina]] |- | 88263 | 88640 | [[Laveline-du-Houx]] |- | 88264 | 88270 | [[Légéville-et-Bonfays]] |- | 88265 | 88300 | [[Lemmecuria]] |- |} {| class="wikitable sortable" ! [[INSEE|Numerus INSEE]] ! [[Numerus cursualis]] ! [[Commune]] |- | 88266 | 88600 | [[Lépanges-sur-Vologne]] |- | 88267 | 88260 | [[Larino]] |- | 88268 | 88490 | [[Lesseux]] |- | 88269 | 88400 | [[Liézey]] |- | 88270 | 88350 | [[Liffodium]] |- | 88271 | 88800 | [[Legisvilla]] |- | 88272 | 88410 | [[Lyroncuria]] |- | 88273 | 88000 | [[Longus Campus (Vosegus)|Longus Campus]] |- | 88274 | 88170 | [[Longus Campus subtus Castinetum]] |- | 88275 | 88490 | [[Lubine]] |- | 88276 | 88490 | [[Lussia]] |- | 88277 | 88110 | [[Luviniacus]] |- | 88278 | 88170 | [[Macuncurtis]] |- | 88279 | 88270 | [[Madecuria]] |- | 88280 | 88450 | [[Maldisinum]] |- | 88281 | 88270 | [[Madonne-et-Lamerey]] |- | 88283 | 88140 | [[Malini curia]] |- | 88284 | 88650 | [[Mandray]] |- | 88285 | 88800 | [[Manderae]] |- | 88286 | 88130 | [[Mareinvilla]] |- | 88287 | 88320 | [[Mariacum (Vosegus)|Mariacum]] |- | 88288 | 88270 | [[Monroniscurtis]] |- | 88289 | 88320 | [[Martiniacum (Vosegus)|Martiniacum]] |- | 88290 | 88300 | [[Martigny-les-Gerbonvaux]] |- | 88291 | 88410 | [[Martinvelle]] |- | 88292 | 88500 | [[Mataincuria]] |- | 88293 | 88630 | [[Maxey-sur-Meuse]] |- | 88294 | 88150 | [[Mazeley]] |- | 88295 | 88500 | [[Maceriolae]] |- | 88296 | 88140 | [[Madonis villa]] |- | 88297 | 88600 | [[Méménil]] |- | 88298 | 88700 | [[Menardi Mons]] |- | 88302 | 88160 | [[Le Ménil]] |- | 88300 | 88210 | [[Ménil-de-Senones]] |- | 88299 | 88500 | [[Mansile in Sanctesio]] |- | 88301 | 88700 | [[Ménil-sur-Belvitte]] |- | 88303 | 88630 | [[Mudrevallis]] |- | 88304 | 88500 | [[Mirecurtium]] |- | 88305 | 88630 | [[Moncel-sur-Vair]] |- | 88306 | 88210 | [[Le Mont]] |- | 88309 | 88800 | [[Monthureux-le-Sec]] |- | 88310 | 88410 | [[Monthureux-sur-Saône]] |- | 88307 | 88320 | [[Mont-lès-Lamarche]] |- | 88308 | 88300 | [[Montes ante Novum Castrum]] |- | 88311 | 88240 | [[Montmotier]] |- | 88312 | 88170 | [[Morelli Domus]] |- | 88313 | 88330 | [[Murini villa]] |- | 88314 | 88320 | [[Morizécourt]] |- | 88315 | 88600 | [[Mors Agni]] |- | 88316 | 88140 | [[Maurivilla]] |- | 88317 | 88210 | [[Moussey (Vosegus)|Moussey]] |- | 88318 | 88700 | [[Medius Mons (Vosegus)|Medius Mons]] |- | 88319 | 88420 | [[Medianum Monasterium]] |- | 88320 | 88100 | [[Nayemont-les-Fosses]] |- | 88321 | 88300 | [[Neocastrum (Francia)|Neocastrum]] |- | 88322 | 88600 | [[La Neuveville-devant-Lépanges]] |- | 88324 | 88170 | [[La Neuveville-sous-Châtenois]] |- | 88325 | 88800 | [[La Neuveville-sous-Montfort]] |- | 88326 | 88100 | [[Neuvillers-sur-Fave]] |- | 88327 | 88440 | [[Nomexy]] |- | 88328 | 88470 | [[Nompardivilla]] |- | 88330 | 88260 | [[Novilla (Vosegus)|Novilla]] |- | 88331 | 88600 | [[Nontiavilla]] |- | 88332 | 88800 | [[Noretum]] |- | 88333 | 88700 | [[Nossoncourt]] |- | 88334 | 88500 | [[Ollevilla]] |- | 88335 | 88500 | [[Offroicourt]] |- | 88336 | 88170 | [[Audoleni villa]] |- | 88338 | 88700 | [[Ortonis curia]] |- | 88340 | 88700 | [[Padua (Vosegus)|Padua]] |- | 88341 | 88100 | [[Pair-et-Grandrupt]] |- | 88342 | 88330 | [[Pallegney]] |- | 88343 | 88800 | [[Paretum (Vosegus)|Paretum]] |- | 88344 | 88350 | [[Pargniacum subtus Mirevallem]] |- | 88345 | 88490 | [[La Petite-Fosse]] |- | 88346 | 88210 | [[La Petite-Raon]] |- | 88347 | 88270 | [[Petraficta (Vosegus)|Petraficta]] |- | 88348 | 88600 | [[Petreus Pons]] |- | 88349 | 88230 | [[Plenifesium]] |- | 88350 | 88170 | [[Pluvesia]] |- | 88351 | 88370 | [[Plumberae]] |- | 88352 | 88300 | [[Pomperra (Vosegus)|Pomperra]] |- | 88353 | 88260 | [[Pons iuxta Undinovilla]] |- | 88354 | 88500 | [[Pont-sur-Madon]] |- | 88355 | 88330 | [[Portus Caelorum]] |- | 88356 | 88600 | [[Les Poulières]] |- | 88357 | 88500 | [[Portus Suavis]] |- | 88358 | 88550 | [[Pouxeux]] |- | 88359 | 88600 | [[Prey (Vosegus)|Prey]] |- | 88360 | 88260 | [[Provenchères-lès-Darney]] |- | 88361 | 88490 | [[Provenchères-et-Colroy]] |- | 88362 | 88210 | [[Le Puid]] |- | 88363 | 88630 | [[Purneretum]] |- | 88364 | 88500 | [[Puzieux (Vosegus)|Puzieux]] |- | 88365 | 88270 | [[Racécourt]] |- | 88366 | 88170 | [[Radalli villa]] |- | 88367 | 88700 | [[Rambervilleriae]] |- | 88368 | 88500 | [[Rancuria]] |- | 88369 | 88160 | [[Romarici campus]] |- | 88370 | 88270 | [[Radonis curtis]] |- | 88371 | 88220 | [[Rapo ad Silvas]] |- | 88372 | 88110 | [[Rapo ad Stationem]] |- | 88373 | 88110 | [[Raon-sur-Plaine]] |- | 88374 | 88130 | [[Rapey]] |- | 88375 | 88520 | [[Raves (Vosegus)|Raves]] |- | 88376 | 88300 | [[Ribovilla]] |- | 88377 | 88410 | [[Rainharii villa]] |- | 88378 | 88450 | [[Regney]] |- | 88379 | 88330 | [[Ranconis curtis]] |- | 88380 | 88640 | [[Rehaupal]] |- | 88381 | 88260 | [[Relangia]] |- | 88382 | 88500 | [[Rimacuria]] |- | 88383 | 88200 | [[Romarici Mons]] |- | 88386 | 88100 | [[Remomeix]] |- | 88385 | 88800 | [[Romulficuria]] |- | 88387 | 88170 | [[Ramaldi villa]] |- | 88388 | 88390 | [[Renauvoid]] |- | 88389 | 88500 | [[Reparium]] |- | 88390 | 88320 | [[Roberticuria]] |- | 88391 | 88120 | [[Rochesson]] |- | 88394 | 88320 | [[Romania ad Silvas]] |- | 88395 | 88700 | [[Rotmundum]] |- | 88398 | 88600 | [[Les Rouges-Eaux]] |- | 88399 | 88460 | [[Le Roulier]] |- | 88400 | 88500 | [[Ruvera in Sanctesio]] |- | 88401 | 88170 | [[Roverium (Vosegus)|Roverium]] |- | 88402 | 88700 | [[Rovilla ad Quercus]] |- | 88403 | 88500 | [[Roserota]] |- | 88404 | 88320 | [[Roseriae supra Mosunam]] |- | 88406 | 88130 | [[Rugney]] |- | 88407 | 88630 | [[Ruppes]] |- | 88408 | 88360 | [[Rupt-sur-Moselle]] |- | 88409 | 88120 | [[Saint-Amé]] |- | 88411 | 88260 | [[Sanctus Basolimons]] |- | 88412 | 88700 | [[Sanctus Benedictus (Vosegus)|Sanctus Benedictus]] |- | 88413 | 88100 | [[Sanctus Deodatus (urbs)|Sanctus Deodatus]] |- | 88410 | 88700 | [[Sancta Barbara (Vosegus)|Sancta Barbara]] |- | 88418 | 88700 | [[Sancta Helena (Vosegus)|Sancta Helena]] |- | 88424 | 88100 | [[Sancta Margareta (Vosegus)|Sancta Margareta]] |- | 88415 | 88200 | [[Sanctus Stephanus ultra Mosellam]] |- | 88416 | 88700 | [[Sanctus Genesius (Vosegus)|Sanctus Genesius]] |- | 88417 | 88700 | [[Sanctus Gorgonius (Vosegus)|Sanctus Gorgonius]] |- | 88419 | 88210 | [[Saint-Jean-d'Ormont]] |- | 88421 | 88410 | [[Sanctus Iulianus (Vosegus)|Sanctus Iulianus]] |- | 88423 | 88650 | [[Sanctus Leonardus (Vosegus)|Sanctus Leonardus]] |- | 88425 | 88700 | [[Sanctus Mauricius (Vosegus)|Sanctus Mauricius]] |- | 88426 | 88560 | [[Saint-Maurice-sur-Moselle]] |- | 88427 | 88170 | [[Sanctus Memmius (Vosegus)|Sanctus Memmius]] |- | 88428 | 88470 | [[Saint-Michel-sur-Meurthe]] |- | 88429 | 88200 | [[Sanctus Nabor (Vosegus)|Sanctus Nabor]] |- | 88430 | 88140 | [[Sanctus Audoenus (Vosegus)|Sanctus Audoenus]] |- | 88431 | 88170 | [[Sanctus Paulus (Vosegus)|Sanctus Paulus]] |- | 88432 | 88700 | [[Sanctus Petrimons]] |- | 88433 | 88500 | [[Sanctus Pancratius (Vosegus)|Sanctus Pancratius]] |- | 88434 | 88800 | [[Sancti Remigii Mons (Vosegus)|Sancti Remigii Mons]] |- | 88435 | 88480 | [[Sanctus Remigius (Vosegus)|Sanctus Remigius]] |- | 88436 | 88210 | [[Sanctus Stephanus (Vosegus)|Sanctus Stephanus]] |- | 88437 | 88270 | [[Sanctus Valerius (Vosegus)|Sanctus Valerius]] |- | 88438 | 88470 | [[La Salle (Vosegus)|La Salle]] |- | 88439 | 88390 | [[Sanchey]] |- | 88440 | 88170 | [[Sandaucuria]] |- | 88441 | 88260 | [[Sans-Vallois]] |- | 88442 | 88120 | [[Sapois (Vosegus)|Sapois]] |- | 88443 | 88300 | [[Sartes]] |- | 88444 | 88210 | [[Le Saulcy]] |- | 88445 | 88580 | [[Salicetum (Vosegus)|Salicetum]] |- | 88446 | 88140 | [[Salsurae (Vosegus)|Salsurae]] |- | 88447 | 88290 | [[Salsuriae]] |- | 88448 | 88140 | [[Seivilla]] |- | 88449 | 88130 | [[Saviniacum (Vosegus)|Saviniacum]] |- | 88450 | 88320 | [[Senagda]] |- | 88451 | 88210 | [[Senonia (Vosegus)|Senonia]] |- | 88452 | 88260 | [[Senonges]] |- | 88453 | 88630 | [[Seromons]] |- | 88454 | 88600 | [[Sarcus (Vosegus)|Sarcus]] |- | 88455 | 88320 | [[Sirecuria]] |- | 88456 | 88320 | [[Serocourt]] |- | 88457 | 88630 | [[Seona (Vosegus)|Seona]] |- | 88458 | 88130 | [[Solicuria]] |- | 88459 | 88170 | [[Soncuria]] |- | 88460 | 88630 | [[Solicia]] |- | 88461 | 88140 | [[Serewavilla]] |- | 88462 | 88120 | [[Le Syndicat]] |- | 88463 | 88100 | [[Tinctorivus]] |- | 88464 | 88460 | [[Tendon (Vosegus)|Tendon]] |- | 88465 | 88150 | [[Tado]] |- | 88466 | 88800 | [[Tillia]] |- | 88467 | 88290 | [[Thiéfosse]] |- | 88468 | 88160 | [[Le Thillot]] |- | 88469 | 88500 | [[Tirocuria]] |- | 88470 | 88530 | [[Le Tholy]] |- | 88471 | 88410 | [[Les Thons]] |- | 88472 | 88260 | [[Thuillières]] |- | 88473 | 88320 | [[Tignécourt]] |- | 88474 | 88300 | [[Tellum (Vosegus)|Tellum]] |- | 88475 | 88320 | [[Toteleni curtis]] |- | 88476 | 88500 | [[Totoni villa]] |- | 88477 | 88350 | [[Trampodium]] |- | 88478 | 88300 | [[Tranculfi villa]] |- | 88479 | 88240 | [[Trémonzey]] |- | 88480 | 88130 | [[Ubexy]] |- | 88481 | 88220 | [[Uriménil]] |- | 88482 | 88140 | [[Eurivilla]] |- | 88483 | 88390 | [[Ursiniacum]] |- | 88484 | 88220 | [[Usminga]] |- | 88485 | 88140 | [[La Vacheresse-et-la-Rouillie]] |- | 88486 | 88120 | [[Vainiacum]] |- | 88487 | 88340 | [[Le Val-d'Ajol]] |- | 88488 | 88270 | [[Valefridicurtis]] |- | 88489 | 88270 | [[Vallis Regia (Vosegus)|Vallis Regia]] |- | 88490 | 88800 | [[Vallis Regia Sicca]] |- | 88491 | 88260 | [[Tres Valesii]] |- | 88492 | 88230 | [[Le Valtin]] |- | 88493 | 88450 | [[Varmonzey]] |- | 88494 | 88500 | [[Vaubexy]] |- | 88495 | 88000 | [[Waldinivilla]] |- | 88496 | 88140 | [[Valdonis curtis (Vosegus)|Valdonis curtis]] |- | 88497 | 88330 | [[Wauxoncuria]] |- | 88498 | 88200 | [[Vecoux]] |- | 88499 | 88270 | [[Velotte-et-Tatignécourt]] |- | 88500 | 88310 | [[Ventron]] |- | 88501 | 88210 | [[Le Vermont]] |- | 88502 | 88600 | [[Vervezelle]] |- | 88503 | 88110 | [[Vexaincourt]] |- | 88504 | 88170 | [[Vicherey]] |- | 88505 | 88430 | [[Vienville]] |- | 88506 | 88210 | [[Vieux-Moulin (Vosegus)|Vieux-Moulin]] |- | 88507 | 88500 | [[Villers (Vosegus)|Villers]] |- | 88508 | 88270 | [[Ville-sur-Illon]] |- | 88509 | 88150 | [[Villoncourt]] |- | 88510 | 88320 | [[Villotte]] |- | 88511 | 88350 | [[Villouxel]] |- | 88512 | 88600 | [[Viménil]] |- | 88513 | 88450 | [[Vincey]] |- | 88514 | 88170 | [[Viocourt]] |- | 88515 | 88260 | [[Vioménil]] |- | 88516 | 88800 | [[Vittel]] |- | 88517 | 88260 | [[Vivarium (Vosegus)|Vivarium]] |- | 88518 | 88500 | [[Viverium]] |- | 88519 | 88470 | [[La Voivre (Vosegus)|La Voivre]] |- | 88520 | 88240 | [[Les Voivres]] |- | 88521 | 88700 | [[Vomécourt]] |- | 88522 | 88500 | [[Vomécourt-sur-Madon]] |- | 88523 | 88170 | [[Vouxey]] |- | 88524 | 88140 | [[Vrécourt]] |- | 88525 | 88500 | [[Vroville]] |- | 88526 | 88520 | [[Wisembach]] |- | 88527 | 88700 | [[Xaffévillers]] |- | 88528 | 88460 | [[Xamontarupt]] |- | 88529 | 88130 | [[Xaronval]] |- | 88530 | 88220 | [[Scatiniacum]] |- | 88531 | 88400 | [[Xonrupt-Longemer]] |- | 88532 | 88330 | [[Zincourt]] |} {{Indices communium praefecturarum Franciae}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi|!]] kdju22all9j0n3tcvydbr31h2cphjhv 3989213 3989106 2026-09-19T08:43:31Z Pippobuono 54500 nomen latinum 3989213 wikitext text/x-wiki Hic est index [[commune|communium]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] praefecturae [[Francia|Francicae]], cui subsunt communia 515 numero. [[Fasciculus:Vosges-Position.png|thumb|Situs praefecturae]] [[Fasciculus: Senones vu du Petit Paris.jpg|thumb|Despectus in ''[[ Senones ]]'']] {| class="wikitable sortable" ! [[INSEE|Numerus INSEE]] ! [[Numerus cursualis]] ! [[Commune]] |- | 88001 | 88270 | [[Les Ableuvenettes]] |- | 88002 | 88500 | [[Ahéville]] |- | 88003 | 88140 | [[Aingeville]] |- | 88004 | 88320 | [[Ainvelle (Vosegus)|Ainvelle]] |- | 88005 | 88110 | [[Allarmont]] |- | 88006 | 88500 | [[Ambacuria]] |- | 88007 | 88410 | [[Ameuvelle]] |- | 88008 | 88700 | [[Anglemont]] |- | 88009 | 88650 | [[Anould]] |- | 88010 | 88170 | [[Aouze]] |- | 88011 | 88380 | [[Arches (Vosegus)|Arches]] |- | 88012 | 88380 | [[Archettes]] |- | 88013 | 88170 | [[Aroffe]] |- | 88014 | 88430 | [[Arrentès-de-Corcieux]] |- | 88015 | 88300 | [[Attignéville]] |- | 88016 | 88260 | [[Attigny (Vosegus)|Attigny]] |- | 88017 | 88300 | [[Aulnois]] |- | 88019 | 88300 | [[Autigny-la-Tour]] |- | 88020 | 88300 | [[Autreville (Vosegus)|Autreville]] |- | 88021 | 88700 | [[Autrey (Vosegus)|Autrey]] |- | 88022 | 88140 | [[Auzainvilliers]] |- | 88023 | 88500 | [[Avillers (Vosegus)|Avillers]] |- | 88024 | 88130 | [[Avrainville (Vosegus)|Avrainville]] |- | 88025 | 88630 | [[Avranville]] |- | 88026 | 88600 | [[Aydoilles]] |- | 88027 | 88330 | [[Badménil-aux-Bois]] |- | 88028 | 88460 | [[La Baffe]] |- | 88029 | 88240 | [[La Vôge-les-Bains]] |- | 88030 | 88270 | [[Bainville-aux-Saules]] |- | 88031 | 88170 | [[Balléville]] |- | 88032 | 88520 | [[Aquilina (Sanctus Deodatus)|Aquilina]] |- | 88033 | 88210 | [[Ban-de-Sapt]] |- | 88106 | 88230 | [[Ban-sur-Meurthe-Clefcy]] |- | 88035 | 88640 | [[Barbey-Seroux]] |- | 88036 | 88300 | [[Barville (Vosegus)|Barville]] |- | 88037 | 88120 | [[Basse-sur-le-Rupt]] |- | 88038 | 88130 | [[Battexey]] |- | 88039 | 88500 | [[Baudricourt]] |- | 88040 | 88150 | [[Bayecourt]] |- | 88041 | 88270 | [[Bazegney]] |- | 88042 | 88700 | [[Bazien]] |- | 88043 | 88500 | [[Bazoilles-et-Ménil]] |- | 88044 | 88300 | [[Bazoilles-sur-Meuse]] |- | 88045 | 88300 | [[Beaufremont]] |- | 88046 | 88600 | [[Beauménil]] |- | 88047 | 88270 | [[Begnécourt]] |- | 88048 | 88370 | [[Bellefontaine (Vosegus)|Bellefontaine]] |- | 88049 | 88260 | [[Belmont-lès-Darney]] |- | 88050 | 88600 | [[Belmont-sur-Buttant]] |- | 88051 | 88800 | [[Belmont-sur-Vair]] |- | 88052 | 88260 | [[Belrupt]] |- | 88053 | 88210 | [[Belval (Vosegus)|Belval]] |- | 88054 | 88520 | [[Bertrimoutier]] |- | 88055 | 88450 | [[Bettegney-Saint-Brice]] |- | 88056 | 88500 | [[Bettoncourt]] |- | 88057 | 88490 | [[Le Beulay]] |- | 88058 | 88170 | [[Biécourt]] |- | 88059 | 88430 | [[Biffontaine]] |- | 88060 | 88500 | [[Blémerey (Vosegus)|Blémerey]] |- | 88061 | 88410 | [[Bleurville]] |- | 88062 | 88320 | [[Blevaincourt]] |- | 88063 | 88270 | [[Bocquegney]] |- | 88064 | 88600 | [[Bois-de-Champ]] |- | 88065 | 88260 | [[Bonvillet]] |- | 88066 | 88500 | [[Boulaincourt]] |- | 88068 | 88470 | [[La Bourgonce]] |- | 88069 | 88270 | [[Bouxières-aux-Bois]] |- | 88070 | 88130 | [[Bouxurulles]] |- | 88071 | 88270 | [[Bouzemont]] |- | 88073 | 88130 | [[Brantigny]] |- | 88074 | 88350 | [[Brechainville]] |- | 88075 | 88250 | [[La Bresse]] |- | 88076 | 88600 | [[Brouvelieures]] |- | 88077 | 88700 | [[Brû]] |- | 88078 | 88600 | [[Bruyères]] |- | 88079 | 88140 | [[Boloniacivilla]] |- | 88080 | 88700 | [[Bult]] |- | 88081 | 88540 | [[Bussang]] |- | 88082 | 88110 | [[Celles-sur-Plaine]] |- | 88083 | 88300 | [[Certilleux]] |- | 88084 | 88130 | [[Chamagne]] |- | 88085 | 88640 | [[Champdray]] |- | 88086 | 88600 | [[Ducis Campus|Champ-le-Duc]] |- | 88087 | 88000 | [[Chantraine (commune)|Chantraine]] |- | 88088 | 88240 | [[La Chapelle-aux-Bois]] |- | 88089 | 88600 | [[La Chapelle-devant-Bruyères]] |- | 88090 | 88130 | [[Carpinia]] |- | 88091 | 88460 | [[Charmois-devant-Bruyères]] |- | 88092 | 88270 | [[Charmois-l'Orgueilleux]] |- | 88093 | 88210 | [[Châtas]] |- | 88094 | 88330 | [[Châtel-sur-Moselle]] |- | 88095 | 88170 | [[Châtenois (Vosegus)|Châtenois]] |- | 88096 | 88410 | [[Châtillon-sur-Saône]] |- | 88097 | 88500 | [[Chauffecourt]] |- | 88098 | 88390 | [[Chaumousey]] |- | 88099 | 88150 | [[Chavelot]] |- | 88100 | 88500 | [[Chef-Haut]] |- | 88101 | 88460 | [[Cheniménil]] |- | 88102 | 88630 | [[Chermisey]] |- | 88103 | 88270 | [[Circourt]] |- | 88104 | 88300 | [[Circourt-sur-Mouzon]] |- | 88105 | 88410 | [[Claudon]] |- | 88107 | 88630 | [[Clérey-la-Côte]] |- | 88108 | 88240 | [[Le Clerjus]] |- | 88109 | 88120 | [[Cleurie]] |- | 88110 | 88700 | [[Clézentaine]] |- | 88111 | 88100 | [[Coinches]] |- | 88113 | 88490 | [[Combrimont]] |- | 88114 | 88140 | [[Gundrecivilla]] |- | 88115 | 88430 | [[Corcieux]] |- | 88116 | 88310 | [[Cornimont]] |- | 88117 | 88170 | [[Courcelles-sous-Châtenois]] |- | 88118 | 88630 | [[Cussiacum (Vosegus)|Cussiacum]] |- | 88119 | 88140 | [[Crainvilliers]] |- | 88120 | 88520 | [[La Croix-aux-Mines]] |- | 88121 | 88330 | [[Damas-aux-Bois]] |- | 88122 | 88270 | [[Damas-et-Bettegney]] |- | 88123 | 88320 | [[Damblain]] |- | 88124 | 88260 | [[Darney]] |- | 88125 | 88170 | [[Darney-aux-Chênes]] |- | 88126 | 88390 | [[Darnieulles]] |- | 88127 | 88700 | [[Deinvillers]] |- | 88128 | 88210 | [[Denipaire]] |- | 88129 | 88270 | [[Derbamont]] |- | 88130 | 88600 | [[Destord]] |- | 88131 | 88600 | [[Deycimont]] |- | 88132 | 88000 | [[Deyvillers]] |- | 88133 | 88000 | [[Dignonville]] |- | 88134 | 88000 | [[Dinozé]] |- | 88135 | 88460 | [[Docelles]] |- | 88136 | 88000 | [[Dogneville]] |- | 88137 | 88170 | [[Dolaincourt]] |- | 88138 | 88260 | [[Dombasle-devant-Darney]] |- | 88139 | 88500 | [[Dombasle-en-Xaintois]] |- | 88140 | 88140 | [[Dombrot-le-Sec]] |- | 88141 | 88170 | [[Dombrot-sur-Vair]] |- | 88144 | 88500 | [[Domèvre-sous-Montfort]] |- | 88142 | 88390 | [[Domèvre-sur-Avière]] |- | 88143 | 88330 | [[Domèvre-sur-Durbion]] |- | 88145 | 88600 | [[Domfaing]] |- | 88146 | 88800 | [[Domjulien]] |- | 88147 | 88390 | [[Dommartin-aux-Bois]] |- | 88148 | 88200 | [[Domnus Martinus (Romaricus Mons)]] |- | 88149 | 88260 | [[Dommartin-lès-Vallois]] |- | 88150 | 88170 | [[Dommartin-sur-Vraine]] |- | 88151 | 88270 | [[Donoparium]] |- | 88152 | 88600 | [[Dompierre (Vosegus)|Dompierre]] |- | 88153 | 88700 | [[Domptail]] |- | 88154 | 88630 | [[Domnum Remigium]] |- | 88155 | 88500 | [[Domvallier]] |- | 88156 | 88700 | [[Doncières]] |- | 88157 | 88220 | [[Dounoux]] |- | 88158 | 88510 | [[Éloyes]] |- | 88159 | 88650 | [[Entre-deux-Eaux]] |- | 88160 | 88000 | [[Spinalium]] |- | 88161 | 88260 | [[Escles]] |- | 88162 | 88260 | [[Esley]] |- | 88163 | 88130 | [[Essegney]] |- | 88164 | 88500 | [[Estrennes]] |- | 88165 | 88480 | [[Étival-Clairefontaine]] |- | 88166 | 88450 | [[Évaux-et-Ménil]] |- | 88167 | 88460 | [[Faucompierre]] |- | 88168 | 88700 | [[Fauconcourt]] |- | 88169 | 88600 | [[Fays (Vosegus)|Fays]] |- | 88170 | 88360 | [[Ferdrupt]] |- | 88171 | 88410 | [[Fignévelle]] |- | 88172 | 88600 | [[Fiménil]] |- | 88173 | 88130 | [[Florémont]] |- | 88174 | 88390 | [[Fomerey]] |- | 88175 | 88600 | [[Fontenay (Vosegus)|Fontenay]] |- | 88176 | 88240 | [[Fontiniacum]] |- | 88177 | 88530 | [[La Forge (Vosegus)|La Forge]] |- | 88178 | 88390 | [[Les Forges (Vosegus)|Les Forges]] |- | 88179 | 88320 | [[Fouchécourt (Vosegus)|Fouchécourt]] |- | 88180 | 88320 | [[Frain]] |- | 88181 | 88230 | [[Fraize]] |- | 88182 | 88490 | [[Frapelle]] |- | 88183 | 88630 | [[Frebécourt]] |- | 88184 | 88600 | [[Fremifontaine]] |- | 88185 | 88500 | [[Frenelle-la-Grande]] |- | 88186 | 88500 | [[Frenelle-la-Petite]] |- | 88187 | 88270 | [[Frénois (Vosegus)|Frénois]] |- | 88188 | 88160 | [[Fresse-sur-Moselle]] |- | 88189 | 88350 | [[Fréville (Vosegus)|Fréville]] |- | 88190 | 88440 | [[Frizon]] |- | 88192 | 88270 | [[Gelvécourt-et-Adompt]] |- | 88193 | 88520 | [[Gemaingoutte]] |- | 88194 | 88170 | [[Gemmelaincourt]] |- | 88195 | 88140 | [[Gendreville]] |- | 88196 | 88400 | [[Gérardmer]] |- | 88197 | 88120 | [[Gerbamont]] |- | 88198 | 88430 | [[Gerbépal]] |- | 88199 | 88320 | [[Gingivilla]] |- | 88200 | 88390 | [[Gehennium]] |- | 88201 | 88390 | [[Girancurtis]] |- | 88202 | 88500 | [[Gircuria]] |- | 88203 | 88600 | [[Girecuria]] |- | 88205 | 88340 | [[Girmont-Val-d'Ajol]] |- | 88206 | 88170 | [[Gironcuria (Vosegus)|Gironcuria]] |- | 88208 | 88410 | [[Gondoncuria]] |- | 88209 | 88190 | [[Golbey]] |- | 88210 | 88270 | [[Gorhey]] |- | 88212 | 88350 | [[Grannum]] |- | 88213 | 88490 | [[Magna Fossa]] |- | 88215 | 88210 | [[Grandrupt]] |- | 88214 | 88240 | [[Grandrupt-de-Bains]] |- | 88216 | 88600 | [[Granvillare]] |- | 88218 | 88640 | [[Granges-Aumontzey]] |- | 88219 | 88630 | [[Grussius]] |- | 88220 | 88410 | [[Greniancuria]] |- | 88221 | 88240 | [[Gruetum]] |- | 88222 | 88600 | [[Gognacuria]] |- | 88223 | 88450 | [[Guneiacum]] |- | 88224 | 88330 | [[Haldiniacum]] |- | 88225 | 88220 | [[Hadolia]] |- | 88226 | 88270 | [[Hagericurtis]] |- | 88227 | 88300 | [[Hagnéville-et-Roncourt]] |- | 88228 | 88330 | [[Haillainville]] |- | 88229 | 88300 | [[Harchéchamp]] |- | 88230 | 88700 | [[Hardancuria]] |- | 88231 | 88800 | [[Haraevilla ad Mosam]] |- | 88232 | 88300 | [[Hermonis villa]] |- | 88233 | 88270 | [[Harol]] |- | 88236 | 88240 | [[La Haye (Vosegus)|La Haye]] |- | 88237 | 88270 | [[Hennecuria]] |- | 88238 | 88260 | [[Hennezel]] |- | 88239 | 88130 | [[Haruniacum]] |- | 88240 | 88600 | [[Herpemons]] |- | 88241 | 88170 | [[Houécourt]] |- | 88242 | 88300 | [[Houéville]] |- | 88243 | 88700 | [[Housseras]] |- | 88244 | 88430 | [[La Houssière]] |- | 88245 | 88210 | [[Horbacum]] |- | 88246 | 88500 | [[Hymont]] |- | 88247 | 88150 | [[Igniacum (Vosegus)|Igniacum]] |- | 88248 | 88320 | [[Isches]] |- | 88249 | 88300 | [[Gedanis villa]] |- | 88250 | 88550 | [[Jarménil]] |- | 88251 | 88700 | [[Ioannis Manile]] |- | 88252 | 88260 | [[Jésonville]] |- | 88253 | 88000 | [[Jeuxey]] |- | 88254 | 88500 | [[Jorxey]] |- | 88255 | 88630 | [[Jubani villa]] |- | 88256 | 88640 | [[Jussarupt]] |- | 88257 | 88500 | [[Jevancuria]] |- | 88258 | 88320 | [[Marchia (Vosegus)|Marchia]] |- | 88259 | 88300 | [[Landini villa]] |- | 88260 | 88130 | [[Langley (Vosegus)|Langley]] |- | 88261 | 88600 | [[Laval-sur-Vologne]] |- | 88262 | 88600 | [[Aquilina (Spinalium)|Aquilina]] |- | 88263 | 88640 | [[Laveline-du-Houx]] |- | 88264 | 88270 | [[Légéville-et-Bonfays]] |- | 88265 | 88300 | [[Lemmecuria]] |- |} {| class="wikitable sortable" ! [[INSEE|Numerus INSEE]] ! [[Numerus cursualis]] ! [[Commune]] |- | 88266 | 88600 | [[Lépanges-sur-Vologne]] |- | 88267 | 88260 | [[Larino]] |- | 88268 | 88490 | [[Lesseux]] |- | 88269 | 88400 | [[Liézey]] |- | 88270 | 88350 | [[Liffodium]] |- | 88271 | 88800 | [[Legisvilla]] |- | 88272 | 88410 | [[Lyroncuria]] |- | 88273 | 88000 | [[Longus Campus (Vosegus)|Longus Campus]] |- | 88274 | 88170 | [[Longus Campus subtus Castinetum]] |- | 88275 | 88490 | [[Lubine]] |- | 88276 | 88490 | [[Lussia]] |- | 88277 | 88110 | [[Luviniacus]] |- | 88278 | 88170 | [[Macuncurtis]] |- | 88279 | 88270 | [[Madecuria]] |- | 88280 | 88450 | [[Maldisinum]] |- | 88281 | 88270 | [[Madonne-et-Lamerey]] |- | 88283 | 88140 | [[Malini curia]] |- | 88284 | 88650 | [[Mandray]] |- | 88285 | 88800 | [[Manderae]] |- | 88286 | 88130 | [[Mareinvilla]] |- | 88287 | 88320 | [[Mariacum (Vosegus)|Mariacum]] |- | 88288 | 88270 | [[Monroniscurtis]] |- | 88289 | 88320 | [[Martiniacum (Vosegus)|Martiniacum]] |- | 88290 | 88300 | [[Martigny-les-Gerbonvaux]] |- | 88291 | 88410 | [[Martinvelle]] |- | 88292 | 88500 | [[Mataincuria]] |- | 88293 | 88630 | [[Maxey-sur-Meuse]] |- | 88294 | 88150 | [[Mazeley]] |- | 88295 | 88500 | [[Maceriolae]] |- | 88296 | 88140 | [[Madonis villa]] |- | 88297 | 88600 | [[Méménil]] |- | 88298 | 88700 | [[Menardi Mons]] |- | 88302 | 88160 | [[Le Ménil]] |- | 88300 | 88210 | [[Ménil-de-Senones]] |- | 88299 | 88500 | [[Mansile in Sanctesio]] |- | 88301 | 88700 | [[Ménil-sur-Belvitte]] |- | 88303 | 88630 | [[Mudrevallis]] |- | 88304 | 88500 | [[Mirecurtium]] |- | 88305 | 88630 | [[Moncel-sur-Vair]] |- | 88306 | 88210 | [[Le Mont]] |- | 88309 | 88800 | [[Monthureux-le-Sec]] |- | 88310 | 88410 | [[Monthureux-sur-Saône]] |- | 88307 | 88320 | [[Mont-lès-Lamarche]] |- | 88308 | 88300 | [[Montes ante Novum Castrum]] |- | 88311 | 88240 | [[Montmotier]] |- | 88312 | 88170 | [[Morelli Domus]] |- | 88313 | 88330 | [[Murini villa]] |- | 88314 | 88320 | [[Morizécourt]] |- | 88315 | 88600 | [[Mors Agni]] |- | 88316 | 88140 | [[Maurivilla]] |- | 88317 | 88210 | [[Moussey (Vosegus)|Moussey]] |- | 88318 | 88700 | [[Medius Mons (Vosegus)|Medius Mons]] |- | 88319 | 88420 | [[Medianum Monasterium]] |- | 88320 | 88100 | [[Nayemont-les-Fosses]] |- | 88321 | 88300 | [[Neocastrum (Francia)|Neocastrum]] |- | 88322 | 88600 | [[La Neuveville-devant-Lépanges]] |- | 88324 | 88170 | [[La Neuveville-sous-Châtenois]] |- | 88325 | 88800 | [[La Neuveville-sous-Montfort]] |- | 88326 | 88100 | [[Neuvillers-sur-Fave]] |- | 88327 | 88440 | [[Nomexy]] |- | 88328 | 88470 | [[Nompardivilla]] |- | 88330 | 88260 | [[Novilla (Vosegus)|Novilla]] |- | 88331 | 88600 | [[Nontiavilla]] |- | 88332 | 88800 | [[Noretum]] |- | 88333 | 88700 | [[Nossoncourt]] |- | 88334 | 88500 | [[Ollevilla]] |- | 88335 | 88500 | [[Offroicourt]] |- | 88336 | 88170 | [[Audoleni villa]] |- | 88338 | 88700 | [[Ortonis curia]] |- | 88340 | 88700 | [[Padua (Vosegus)|Padua]] |- | 88341 | 88100 | [[Pair-et-Grandrupt]] |- | 88342 | 88330 | [[Pallegney]] |- | 88343 | 88800 | [[Paretum (Vosegus)|Paretum]] |- | 88344 | 88350 | [[Pargniacum subtus Mirevallem]] |- | 88345 | 88490 | [[La Petite-Fosse]] |- | 88346 | 88210 | [[La Petite-Raon]] |- | 88347 | 88270 | [[Petraficta (Vosegus)|Petraficta]] |- | 88348 | 88600 | [[Petreus Pons]] |- | 88349 | 88230 | [[Plenifesium]] |- | 88350 | 88170 | [[Pluvesia]] |- | 88351 | 88370 | [[Plumberae]] |- | 88352 | 88300 | [[Pomperra (Vosegus)|Pomperra]] |- | 88353 | 88260 | [[Pons iuxta Undinovilla]] |- | 88354 | 88500 | [[Pont-sur-Madon]] |- | 88355 | 88330 | [[Portus Caelorum]] |- | 88356 | 88600 | [[Les Poulières]] |- | 88357 | 88500 | [[Portus Suavis]] |- | 88358 | 88550 | [[Pouxeux]] |- | 88359 | 88600 | [[Prey (Vosegus)|Prey]] |- | 88360 | 88260 | [[Provenchères-lès-Darney]] |- | 88361 | 88490 | [[Provenchères-et-Colroy]] |- | 88362 | 88210 | [[Le Puid]] |- | 88363 | 88630 | [[Purneretum]] |- | 88364 | 88500 | [[Puzieux (Vosegus)|Puzieux]] |- | 88365 | 88270 | [[Racécourt]] |- | 88366 | 88170 | [[Radalli villa]] |- | 88367 | 88700 | [[Rambervilleriae]] |- | 88368 | 88500 | [[Rancuria]] |- | 88369 | 88160 | [[Romarici campus]] |- | 88370 | 88270 | [[Radonis curtis]] |- | 88371 | 88220 | [[Rapo ad Silvas]] |- | 88372 | 88110 | [[Rapo ad Stationem]] |- | 88373 | 88110 | [[Raon-sur-Plaine]] |- | 88374 | 88130 | [[Rapey]] |- | 88375 | 88520 | [[Raves (Vosegus)|Raves]] |- | 88376 | 88300 | [[Ribovilla]] |- | 88377 | 88410 | [[Rainharii villa]] |- | 88378 | 88450 | [[Regney]] |- | 88379 | 88330 | [[Ranconis curtis]] |- | 88380 | 88640 | [[Rehaupal]] |- | 88381 | 88260 | [[Relangia]] |- | 88382 | 88500 | [[Rimacuria]] |- | 88383 | 88200 | [[Romarici Mons]] |- | 88386 | 88100 | [[Remomeix]] |- | 88385 | 88800 | [[Romulficuria]] |- | 88387 | 88170 | [[Ramaldi villa]] |- | 88388 | 88390 | [[Renauvoid]] |- | 88389 | 88500 | [[Reparium]] |- | 88390 | 88320 | [[Roberticuria]] |- | 88391 | 88120 | [[Rochesson]] |- | 88394 | 88320 | [[Romania ad Silvas]] |- | 88395 | 88700 | [[Rotmundum]] |- | 88398 | 88600 | [[Les Rouges-Eaux]] |- | 88399 | 88460 | [[Le Roulier]] |- | 88400 | 88500 | [[Ruvera in Sanctesio]] |- | 88401 | 88170 | [[Roverium (Vosegus)|Roverium]] |- | 88402 | 88700 | [[Rovilla ad Quercus]] |- | 88403 | 88500 | [[Roserota]] |- | 88404 | 88320 | [[Roseriae supra Mosunam]] |- | 88406 | 88130 | [[Rugney]] |- | 88407 | 88630 | [[Ruppes]] |- | 88408 | 88360 | [[Rupt-sur-Moselle]] |- | 88409 | 88120 | [[Saint-Amé]] |- | 88411 | 88260 | [[Sanctus Basolimons]] |- | 88412 | 88700 | [[Sanctus Benedictus (Vosegus)|Sanctus Benedictus]] |- | 88413 | 88100 | [[Sanctus Deodatus (urbs)|Sanctus Deodatus]] |- | 88410 | 88700 | [[Sancta Barbara (Vosegus)|Sancta Barbara]] |- | 88418 | 88700 | [[Sancta Helena (Vosegus)|Sancta Helena]] |- | 88424 | 88100 | [[Sancta Margareta (Vosegus)|Sancta Margareta]] |- | 88415 | 88200 | [[Sanctus Stephanus ultra Mosellam]] |- | 88416 | 88700 | [[Sanctus Genesius (Vosegus)|Sanctus Genesius]] |- | 88417 | 88700 | [[Sanctus Gorgonius (Vosegus)|Sanctus Gorgonius]] |- | 88419 | 88210 | [[Saint-Jean-d'Ormont]] |- | 88421 | 88410 | [[Sanctus Iulianus (Vosegus)|Sanctus Iulianus]] |- | 88423 | 88650 | [[Sanctus Leonardus (Vosegus)|Sanctus Leonardus]] |- | 88425 | 88700 | [[Sanctus Mauricius (Vosegus)|Sanctus Mauricius]] |- | 88426 | 88560 | [[Saint-Maurice-sur-Moselle]] |- | 88427 | 88170 | [[Sanctus Memmius (Vosegus)|Sanctus Memmius]] |- | 88428 | 88470 | [[Saint-Michel-sur-Meurthe]] |- | 88429 | 88200 | [[Sanctus Nabor (Vosegus)|Sanctus Nabor]] |- | 88430 | 88140 | [[Sanctus Audoenus (Vosegus)|Sanctus Audoenus]] |- | 88431 | 88170 | [[Sanctus Paulus (Vosegus)|Sanctus Paulus]] |- | 88432 | 88700 | [[Sanctus Petrimons]] |- | 88433 | 88500 | [[Sanctus Pancratius (Vosegus)|Sanctus Pancratius]] |- | 88434 | 88800 | [[Sancti Remigii Mons (Vosegus)|Sancti Remigii Mons]] |- | 88435 | 88480 | [[Sanctus Remigius (Vosegus)|Sanctus Remigius]] |- | 88436 | 88210 | [[Sanctus Stephanus (Vosegus)|Sanctus Stephanus]] |- | 88437 | 88270 | [[Sanctus Valerius (Vosegus)|Sanctus Valerius]] |- | 88438 | 88470 | [[La Salle (Vosegus)|La Salle]] |- | 88439 | 88390 | [[Sanchey]] |- | 88440 | 88170 | [[Sandaucuria]] |- | 88441 | 88260 | [[Sans-Vallois]] |- | 88442 | 88120 | [[Sapois (Vosegus)|Sapois]] |- | 88443 | 88300 | [[Sartes]] |- | 88444 | 88210 | [[Le Saulcy]] |- | 88445 | 88580 | [[Salicetum (Vosegus)|Salicetum]] |- | 88446 | 88140 | [[Salsurae (Vosegus)|Salsurae]] |- | 88447 | 88290 | [[Salsuriae]] |- | 88448 | 88140 | [[Seivilla]] |- | 88449 | 88130 | [[Saviniacum (Vosegus)|Saviniacum]] |- | 88450 | 88320 | [[Senagda]] |- | 88451 | 88210 | [[Senonia (Vosegus)|Senonia]] |- | 88452 | 88260 | [[Senonges]] |- | 88453 | 88630 | [[Seromons]] |- | 88454 | 88600 | [[Sarcus (Vosegus)|Sarcus]] |- | 88455 | 88320 | [[Sirecuria]] |- | 88456 | 88320 | [[Serocourt]] |- | 88457 | 88630 | [[Seona (Vosegus)|Seona]] |- | 88458 | 88130 | [[Solicuria]] |- | 88459 | 88170 | [[Soncuria]] |- | 88460 | 88630 | [[Solicia]] |- | 88461 | 88140 | [[Serewavilla]] |- | 88462 | 88120 | [[Le Syndicat]] |- | 88463 | 88100 | [[Tinctorivus]] |- | 88464 | 88460 | [[Tendon (Vosegus)|Tendon]] |- | 88465 | 88150 | [[Tado]] |- | 88466 | 88800 | [[Tillia]] |- | 88467 | 88290 | [[Thiéfosse]] |- | 88468 | 88160 | [[Le Thillot]] |- | 88469 | 88500 | [[Tirocuria]] |- | 88470 | 88530 | [[Le Tholy]] |- | 88471 | 88410 | [[Les Thons]] |- | 88472 | 88260 | [[Thuillières]] |- | 88473 | 88320 | [[Tignécourt]] |- | 88474 | 88300 | [[Tellum (Vosegus)|Tellum]] |- | 88475 | 88320 | [[Toteleni curtis]] |- | 88476 | 88500 | [[Totoni villa]] |- | 88477 | 88350 | [[Trampodium]] |- | 88478 | 88300 | [[Tranculfi villa]] |- | 88479 | 88240 | [[Trémonzey]] |- | 88480 | 88130 | [[Ubexy]] |- | 88481 | 88220 | [[Uriménil]] |- | 88482 | 88140 | [[Eurivilla]] |- | 88483 | 88390 | [[Ursiniacum]] |- | 88484 | 88220 | [[Usminga]] |- | 88485 | 88140 | [[La Vacheresse-et-la-Rouillie]] |- | 88486 | 88120 | [[Vainiacum]] |- | 88487 | 88340 | [[Le Val-d'Ajol]] |- | 88488 | 88270 | [[Valefridicurtis]] |- | 88489 | 88270 | [[Vallis Regia (Vosegus)|Vallis Regia]] |- | 88490 | 88800 | [[Vallis Regia Sicca]] |- | 88491 | 88260 | [[Tres Valesii]] |- | 88492 | 88230 | [[Le Valtin]] |- | 88493 | 88450 | [[Varmonzey]] |- | 88494 | 88500 | [[Vaubexy]] |- | 88495 | 88000 | [[Waldinivilla]] |- | 88496 | 88140 | [[Valdonis curtis (Vosegus)|Valdonis curtis]] |- | 88497 | 88330 | [[Wauxoncuria]] |- | 88498 | 88200 | [[Vecoux]] |- | 88499 | 88270 | [[Velotte-et-Tatignécourt]] |- | 88500 | 88310 | [[Ventron]] |- | 88501 | 88210 | [[Le Vermont]] |- | 88502 | 88600 | [[Vervezelle]] |- | 88503 | 88110 | [[Vexaincourt]] |- | 88504 | 88170 | [[Vicherey]] |- | 88505 | 88430 | [[Vienville]] |- | 88506 | 88210 | [[Vieux-Moulin (Vosegus)|Vieux-Moulin]] |- | 88507 | 88500 | [[Villers (Vosegus)|Villers]] |- | 88508 | 88270 | [[Ville-sur-Illon]] |- | 88509 | 88150 | [[Villoncourt]] |- | 88510 | 88320 | [[Villotte]] |- | 88511 | 88350 | [[Villouxel]] |- | 88512 | 88600 | [[Viménil]] |- | 88513 | 88450 | [[Vincey]] |- | 88514 | 88170 | [[Viocourt]] |- | 88515 | 88260 | [[Vioménil]] |- | 88516 | 88800 | [[Vittel]] |- | 88517 | 88260 | [[Vivarium (Vosegus)|Vivarium]] |- | 88518 | 88500 | [[Viverium]] |- | 88519 | 88470 | [[La Voivre (Vosegus)|La Voivre]] |- | 88520 | 88240 | [[Les Voivres]] |- | 88521 | 88700 | [[Vomécourt]] |- | 88522 | 88500 | [[Vomécourt-sur-Madon]] |- | 88523 | 88170 | [[Vouxey]] |- | 88524 | 88140 | [[Vrécourt]] |- | 88525 | 88500 | [[Vroville]] |- | 88526 | 88520 | [[Wisembach]] |- | 88527 | 88700 | [[Xaffévillers]] |- | 88528 | 88460 | [[Xamontarupt]] |- | 88529 | 88130 | [[Xaronval]] |- | 88530 | 88220 | [[Scatiniacum]] |- | 88531 | 88400 | [[Xonrupt-Longemer]] |- | 88532 | 88330 | [[Zincourt]] |} {{Indices communium praefecturarum Franciae}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi|!]] gtegl8pf0ptzltjz42zo3el932mgf8i Obolus 0 124606 3989227 3894695 2026-09-19T09:33:38Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989227 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Obolos2.jpg|thumb|Supra: Sex verua (ὀβελοί, ὀβολοί) in Heraeo [[Argos|Argivo]] reperta. ([[Museum Numismaticum Athenarum]]). <br /> Infra: Manipulus (δραχμή) sex obolorum.]] '''Obolus''' ([[Lingua Graeca antiqua|Graece]] {{Polytonic|ὀβολός}}) fuit nummus argenteus [[Graecia antiqua|Graecus]], sexta pars [[drachma|drachmae]]. Significatio principalis huius nominis Graeci est veru ({{Polytonic|ὀβελός}}), quo veteres pro pecunia utebantur. Sex verua erant instar manipuli (Graece {{Polytonic|δραχμή}}). Etiam nomen oboli pondus cum nummo congruens, quod in Euboea atque Attica 0.73 grammata valebat, significabat. Postea etiam oboli ex [[Aes (mixtura)|aere]] et [[Aurum|auro]] signati sunt. A principio obolus ex omnibus nummis erat minimus, posteriore autem parte saeculi quinti a.C.n., fortasse propter inopiam [[Bellum Peloponnesiacum|bellis Peloponnesiacis]] effectam, nummulus aereus chalcus (Graece {{Polytonic|χαλκός}}), octava pars oboli, introductus est. Iam ante annum 460 a.C.n. formale oboli pretium in titulis ad sacra Eleusina pertinentibus legitur.<ref>[[Inscriptiones Graecae|IG]] 1<sup>2</sup> 6,88; 95; 96, 97.</ref> In ''[[Ecclesiazusae|Ecclesiazusis]]'' [[Aristophanes|Aristophaneis]] ([[390 a.C.n.]]) chorus mulierum dicit conventicio ab uno obolo ad tres obolos aestimato numerum civium Atheniensium in ecclesiam convenientium valde auctum esse.<ref>Ar. ''Eccl.'' 300-302.</ref> Secundum scriptores antiquos obolus argenteus in os defuncti inserebatur, ut vectura [[Charon (mythologia)|Charoni]] portitori [[Styx|Stygis]] hoc modo soluta anima mortui ad domum [[Pluto (deus)|Plutoniam]] transportaretur. Huius usus mentio primum ab Aristophane facta est.<ref>Ar. ''[[Ranae (Aristophanes)|Ran.]]'' 140-141.</ref> Inventa archaeologorum nostrae aetatis, etiamsi usum obolorum in ritibus funebribus confirmant, imaginem rerum conditionis mutabiliorem nobis reddere videntur: interdum nullus nummus, interdum plures nummi cum defunctis sepulti sunt.<ref>Stevens (1991).</ref> == Notae == <references /> == Bibliographia == * ''New Pauly'', s.v. ''Obolus''. * [[Lucas Paetus]], ''[https://web.archive.org/web/20200226185417/https://www.e-rara.ch/zut/doi/10.3931/e-rara-13037 De mensuris, et ponderibus Romanis, et Graecis : cum his quae hodie Romae sunt collatis libri quinque. Eiusdem variarum lectionum liber unus]''. Venetiis, 1573. * Stevens, Susan T., Charon’s Obol and Other Coins in Ancient Funerary Practice. ''Phoenix'' 45 (1991) 215–229. [[Categoria:Nummi Graeci antiqui]] echt9oik3j65dz2czjqofnm0ao7u0gx Wavrechain-sous-Faulx 0 135768 3989124 3463135 2026-09-18T15:22:19Z JackyM59 202366 Photograph updated 3989124 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Église Saint-Léger de Wavrechain-sous-Faulx.jpg|thumb|300x300px|Wavrechain-sous-Faulx:]] ''' Wavrechain-sous-Faulx''' est commune 422incolarum (anno [[2008]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Septentrio (praefectura Franciae)|Septentrionis]] in [[Francia]]e borealis regione [[Septentrio et Fretum|Septentrione et Freto]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Septentrionis]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Wavrechain-sous-Faulx|Wavrechain-sous-Faulx}} * {{INSEE commune|59652|de=Wavrechain-sous-Faulx}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia Praefecturae Septentrionis]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Septentrionis]] fml94ghxbhpf4n02zb11z6c2vvjjkp7 3989126 3989124 2026-09-18T15:27:58Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989126 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Église Saint-Léger de Wavrechain-sous-Faulx.jpg|thumb|300x300px|Wavrechain-sous-Faulx:]] ''' Wavrechain-sous-Faulx''' est commune 440 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Septentrio (praefectura Franciae)|Septentrionis]] in [[Francia]]e borealis regione [[Septentrio et Fretum|Septentrione et Freto]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Septentrionis]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Wavrechain-sous-Faulx|Wavrechain-sous-Faulx}} * {{INSEE commune|59652|de=Wavrechain-sous-Faulx}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia Praefecturae Septentrionis]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Septentrionis]] rh7569uw17nwfi2ufeju999x8otto2o Modius 0 153729 3989190 3874878 2026-09-19T05:52:24Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989190 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Modio de Ponte Puñide (M.A.N. 1930-16-1) 01.jpg|thumb|right|Modius Romanus aeneus (saec. IV).]] [[Fasciculus:NERVA RIC II 89-73000878.jpg|thumb|Modius spicis refertus in [[Sestertius|sestertio]] [[ Nerva|imperatoris Nervae]]. Titulus: PLEBEI VRBANAE FRVMENTO CONSTITVTO.]] Modius est [[Mensurae Romanae|mensura Romana]] capacitatis sedecim [[sextarius|sextarios]] (circiter 8 [[Litrum|litra]] 73 centilitra) capiens. Item vas erat unius modii capax, quo Romani ad grana frumentaque metienda utebantur. == Modius ubertatis signum == Qui modius saepe ab [[Imperatores Romani|imperatoribus Romanis]] in nummis expressus est, sive solum ut in [[Quadrans|quadrantibus]] [[Claudius (imperator)|Claudii]], sive, spicis redundans, ad pedes figurae muliebris, [[Abundantia|Abundantiae]] vel [[Annona (dea)|Annonae]] : ita ostendere cupiebant quantae curae sibi essent alimenta plebis Romanae. Nam modius velut insigne frumenti et annonae factus erat. Idcirco quod deus [[Serapis]] in capite gerit etsi initio fortasse calathus fuit, nonnumquam eruditi ut modium interpretantur quia deus frumentorum dispensator erat. == Modius in linguis Romanicis == Ante metricam rationem ubique institutam hoc nomen mensurae pluribus regionibus Europae in usu fuit (francogallice ''muid'', italiane ''moggio'', hispanice lusitaneque ''moio'') : at mutatis locis diversissimae capacitatis fuit. == Proverbium Romanum == [[Proverbium]] a [[Cicero|Cicerone]] memoratum omnibus notum est: ''multos modios salis simul edendos esse, ut amicitiae munus expletum sit''<ref>''[[Laelius de amicitia]]'' 19, 67</ref>. == Notae == <references/> == Plura legere si cupis == [[Fasciculus:Quadrans (modius) - MBALyon 2019.jpg|thumb|Modius in [[Quadrans|quadrante]] [[Claudius (imperator)|Claudii imperatoris]].]] * [[Lucas Paetus]], ''[https://web.archive.org/web/20200226185417/https://www.e-rara.ch/zut/doi/10.3931/e-rara-13037 De mensuris, et ponderibus Romanis, et Graecis : cum his quae hodie Romae sunt collatis libri quinque. Eiusdem variarum lectionum liber unus]''. Venetiis, 1573. *R. P. Duncan-Jones, "[https://www.jstor.org/stable/20181077 The Choenix, the Artaba and the Modius]", ''Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik'', 1976: 43-52 **"[https://www.jstor.org/stable/20181078 The Size of the Modius Castrensis]", ''Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik'', 1976: 53-62 *Joachim Jahn, "[https://www.jstor.org/stable/20171880 Zum Rauminhalt von Artabe und modius castrensis: Ein Diskussionsbeitrag]", ''Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik'', 1980: 223-228 *Philip Mayerson, "[https://www.jstor.org/stable/24519584 The "Modius" as a Grain Measure in Papyri from Egypt]", ''The Bulletin of the American Society of Papyrologists'', 2006: 101-106 *Ramsay MacMullen, "[https://www.jstor.org/stable/41215754 Diocletian's Edict and the «castrensis modius»]", ''Aegyptus'', 1961: 3-5 == Nexus externi == *[https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=modius Modius] apud [[Perseus (situs interretialis)|Perseus]] - [https://dagr.univ-tlse2.fr/consulter/2129/MODIUS/texte Daremberg et Saglio] - [https://archive.org/details/der-neue-pauly-addition/DNP%201996-2008/DNP%2008%20%282000%29%20Mer-Op/page/n84/mode/1up Neue Pauly Supplementum] *[[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Modius?uselang=de modium] pertinent [[Categoria:Mensurae Romanae]] gzs1qm26u6ku3tbq5hoq4t1ovz5rt0j Mina (pondus) 0 160727 3989189 3727007 2026-09-19T05:38:53Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989189 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Weight - Louvre - AO246.jpg|thumbnail|Pondus quinque minarum in [[Lagaš]] inventum.]] Apud populos antiquos Medii Orientis ([[Sumeria|Sumerios]], [[Babylonia|Babylonios]], [[Assyria|Assyrios]], [[Hebraei|Hebraeos]]) '''mina''' erat mensura ponderis, quae per [[Phoenices]] ad Graecos (μνᾶ) transiit ubi, quia pracipue in metallis pretiosis pendendis usitabatur, etiam moneta rationalis facta est magnarum summarum numerandarum causa. E Graecia nomen Romam pervenit : nomen non res, quoniam Romani [[Libra pondus|libris]] non minis numerare solebant nisi cum Graecis fontibus utebantur. Apud Graecos antiquos mina centum [[Drachma|drachmas]] pendebat ac valebat. Sexaginta minae in uno [[talentum|talento]] esse solebant. Graeci rationem sexagenariam numerandi a populis [[Semitae|semiticis]] Medii Orientis mutuati sunt, ubi mina sexaginta [[siclus|siclos]] pendebat valebatque. ==Si vis plura legere== * Lehmann 1899, Das Altbabylonische Mass- und Gewichtsystem als Grundlage der Antiken Gewicht-, Münz-, und Masssysteme, in Actes du Sème Congr. Internat. des Orient. vol. i., pars II : 165sqq. * [[Lucas Paetus]], ''[https://web.archive.org/web/20200226185417/https://www.e-rara.ch/zut/doi/10.3931/e-rara-13037 De mensuris, et ponderibus Romanis, et Graecis : cum his quae hodie Romae sunt collatis libri quinque. Eiusdem variarum lectionum liber unus]''. Venetiis, 1573. {{stipula}} [[Categoria:Unitates mensurae]] [[Categoria:Nummi Graeci antiqui]] [[Categoria:Mensurae Graecae]] czbag158xhs37n3bdec8ua1jof3tfao Stella (Italia) 0 160991 3989165 3595784 2026-09-18T21:56:41Z CommonsDelinker 1422 [[c:COM:CDC|automaton]]: Substituens [[File:Stella_(SV)_-_frazione_Santa_Giustina_-_chiesa_di_Santa_Giustina_-_facciata_-_01.jpg]] pro File:Stella_Santa_Giustina-IMG_1112.JPG. CommonsDelinker hanc rationem dedit: [[:c:COM:FR|File renamed]] 3989165 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Stella (SV) - frazione Santa Giustina - chiesa di Santa Giustina - facciata - 01.jpg|thumb|Stella (Italia)]] '''Stella'''<ref>{{Goffredo Casalis}}</ref> {{victio|Stella|ae|f}} ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Stella (Italia)|Stella]]'') est [[Commune Italiae|municipium]] [[Italia]]e, in [[Regio Italiae|Regione]] [[Liguria]] ac in [[Provincia Savonensis|Provincia Savonensi]] situm. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Praeclari cives == Stellae olim vixerunt aut nati sunt et hodie vivunt multi illustres viri atque feminae, inter eos: === Nati === * [[Alexander Pertini]], praeses Italiae ([[1978]] - [[1985]]) == Ecclesia Catholica Romana == * [[Dioecesis Savonensis-Naulensis]] == Fractiones, vici et loci in municipio == === Fractiones === * ''San Giovanni'' (''vicus princeps atqaue caput municipii''), * ''Gameragna'', * ''San Bernardo'', * ''San Martino'', * ''Santa Giustina''. == Municipia finitima == ''Albisola Superiore, Celle Ligure, Pontinvrea, Sassello, Varazze''. {{NexInt}} * [[Liguria]] (''regio''), * [[Provincia Savonensis]], * [[Savo (Italia)|Savo]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [http://www.comune.stella.sv.it/ Situs Publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}} {{CommuniaCat|Stella (Italy)|Stellam}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Stella (province of Savona, region Liguria, Italy).svg|Collocatio finium municipii in Provincia Savonensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Savonis]] 1frv23liy2kjebeaji5vgs8zzt19n8x Moranga Curtis 0 171272 3989259 3722821 2026-09-19T11:37:34Z Cyprianus Marcus 66550 Cyprianus Marcus movit paginam [[Moringen]] ad [[Moranga Curtis]]: Nomen Latinum vel Latinizatum inventum. Vide notam 3722821 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Moringen Landeskrankenhaus 01.jpg|thumb|left|Antiqua domus Orphanorum]] '''Moringen''' oppidum [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et pars [[Circulus Northeim|circuli Northeim]] est. Ad Moringen etiam vici Behrensen, Blankenhagen, Fredelsloh, Großenrode, Lutterbeck, Nienhagen, Oldenrode atque Thüdinghausen pertinent. == Historia == [[Fasciculus:Moringen (Merian).jpg|thumb|left|Aspectus Moringen anno 1654 depictum]] Moringen nomine ''Morunga'' anno [[983]] primo in actis descripta est. Anno 1350 iam oppidum fuit. Anno [[1774]] incendium paene omne oppidum delebat. Annis [[1933]] - [[1945]] in Moringen [[castra carceralia]] fuit, quibus praesertim in iuvenes et [[Testes Iehovah]] crudeliter agebatur<ref>[http://www.gedenkstaette-moringen.de/ Museum et monumentum castrorum carceralium Moringen]</ref>. Die [[1 Martii]] [[1974]] Moringen vicis supra dictis aucta est. == Nexus externi == {{Commonscat}} * [http://www.wilfried-hartje.de.nr/ Pagina privata de historia Moringen (lingua Theodisca)]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Notae == <references /> [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] [[Categoria:Condita saeculo 10]] gzvde8237jjib6jjqtcg4gft7daucs0 Kneitlinga 0 176637 3989167 3986484 2026-09-18T21:57:57Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989167 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Kneitlinga'''<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> ([[Theodisce]] ''Kneitlingen''; [[Saxonice]] ''Kneitling'') est commune [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] in [[Circulus Guelpherbytensis|Circulo Guelpherbytensi]] situm. E vicis [[Ampleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> (Theodisce ''Ampleben''), [[Bansleba]]<ref name="-leba"/> (Theodisce ''Bansleben''), [[Eilum|Eilo]] (Theodisce ''Eilum'') atque [[Kneitlinga (caput communis)|Kneitlinga]]<ref name="-inga"/> (Theodisce ''Kneitlingen'') constat. == Historia == Kneitlinga anno [[1135]] primo in actis [[Lotharius III (imperator)|Lotharii III.]] imperatoris descripta est. Hic, si famae credimus, [[Tylus Saxo]] stultus notus natus est. Annis [[1807]] - [[1813]] Kneitlinga pars [[Regnum Westphaliae|Regni Westphaliae]] erat. Ab anno [[1814]] pars [[Ducatus Brunsvici]] et ab anno [[1918]] [[Res Publica Brunsvicum|Rei Publicae Brunsvici]] erat. Anno [[1946]] pars Saxoniae Inferioris factum est. Ab anno [[1974]] ad [[Schöppenstedt (commune generale)|Schöppenstedt]] commune generale pertinuit. A die autem [[1 Ianuarii]] [[2015]] pars maioris communis generalis [[Elma-Assa (commune generale)|Elmae-Assae]] est. ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{commonscat|Kneitlingen|Kneitlingam}} * [http://www.schoeppçnstedt.net pagina communis generalis Schöppenstedt]{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] [[Categoria:Condita saeculo 12]] 26iw6yuijpt7monl9q7540g80lw118j Luttera Regalis 0 178657 3989184 3988360 2026-09-19T02:27:09Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989184 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Luttera Regalis'''<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref><ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> seu '''Luttera Regia'''<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> seu '''Luthera'''<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> seu '''Lotheria Regis'''<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> seu '''Liutherum'''<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> seu '''Luotrensis Urbs'''<ref name="Graesse"/> seu '''Lotharia Regia'''<ref name="Orbis Latinus E-M"/> seu '''Luthera Regia'''<ref name="Orbis Latinus E-M"/> seu '''Regio Lotharia'''<ref>[https://portraits.hab.de/werk/4510 ''portraits.hab.de''].</ref> seu '''Regia Lotharia'''<ref>[https://portraits.hab.de/werk/5776 ''portraits.hab.de'']</ref> seu '''Luthara Curia'''<ref name="Orbis Latinus E-M"/> seu '''Lutera'''<ref name="Orbis Latinus E-M"/> seu '''Lutre Monasterium'''<ref name="Orbis Latinus E-M"/> seu '''Regalis Lutter'''<ref name="Orbis Latinus E-M"/> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Königslutter am Elm'') est urbs [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et ad [[Circulus Helmstadiensis|Circulum Helmstadiensem]] pertinet. Ad Lutteram Regalem vici [[Bodenrothe]]<ref name="NOB VII">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VII Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''Bertrammo de Bodenrothe'' (...) ''Boymestorpe'' (...) '' villam Bornum'' (...) ''Ludolfus de Glintdorpe'' (...) ''Johanni rectori ecclesie in Steynum'' (...) ''curiam dictam Hagen'' (...) ''Gerardus de Schoderstide'' (...) '' in villa, que vocatur Lauuingi'' (...) ''ecclesiam in Lellenen'' (...) ''cives de Ossendorp ex una et cives de Novali'' (...) ''pratum iuxta Schepowe'' (...) ''in villa nuncupante Suntstede'' (...)".</ref> (Theodisce ''Beienrode''); [[Bornum (Luttera Regalis)|Bornum]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Bornum am Elm''); [[Boymestorpe]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Boimstorf''); [[Glintdorpe]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Glentorf''); [[Luttera Regalis (urbs nuclearis)|Luttera Regalis]]<ref name="Graesse"/> (Theodisce ''Königslutter'') cum locis habitatis [[Curia Hagen]]e<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Hagenhof'') atque [[Schoderstide|Schoderstidi]] (Theodisce ''Schoderstedt''); [[Lawingi]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Lauingen''); [[Lellenen]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Lelm''); [[Novale (Luttera Regalis)|Novale]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Rhode'') cum loco habitato [[Bisdorfium|Bisdorfio]]<ref name="-dorf"/> (Theodisce ''Bisdorf''); [[Ochsendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> (Theodisce ''Ochsendorf''); [[Rieseberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> (Theodisce ''Rieseberg''); [[Rotencampus]]<ref name="campus-i">[https://ewa.saw-leipzig.de/articles/80250/en?utm Germanica toponyma cum suffixo ''-kamp'' seu ''-kampf'' seu ''-camp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-campus-i"], quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt.</ref> (Theodisce ''Rotenkamp''); [[Rottorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> (Theodisce ''Rottorf''); [[Schepowe]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Scheppau''); [[Schickelshemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> (Theodisce ''Schickelsheim''); [[Steimka Minor]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> (Theodisce ''Klein Steimke''); [[Steynum]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Groß Steinum''); [[Suntstede]]<ref name="NOB VII"/> (Theodisce ''Sunstedt''); et [[Uhrium]]<ref name="-y">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum terminatione ''-y'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ium-i" seu "-iacum-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-y''' : -''ium'', -''iacum'' (...)".</ref> (Theodisce ''Uhry'') pertinent. == Historia == [[Fasciculus:Königslutter Merian.png|thumb|left|Luttera Regalis circum annum 1650 depictum.]] Vicus ''Lûtere'' anno [[1135]] primo in actis descriptus est. Eodem anno ecclesia cathedralis atque palatium [[Lotharius III (imperator)|Lotharius III]] imperator aedificari iussit. Anno [[1318]] mercatus in ''Foro Luttere'' institutus est. Anno [[1400]] Luttera urbis ius accepit. Postea possessio [[Guelphi|Geulphorum]] facta est. Annis [[1807]] - [[1813]] ad [[Regnum Westphaliae]] pertinuit. Tum pars primo [[Ducatus Brunsvici]], deinde ab anno [[1918]] [[Res Publica Brunsvicum|Rei Publicae Brunsvici]] erat. Anno [[1946]] ad Saxoniam Inferiorem transiit. == Cives clari == * [[Samuel Hahnemann]] (1755 - 1843), [[medicus]] et de [[medicina]] scriptor, notus praecipue [[homoiopathia]]e conditor, annis 1796 - 1799 hic vixit. ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{commonscat|Königslutter am Elm|Lutteram Regalem}} * [[www.koenigslutter.de Pagina communis Lutterae Regalis]] {{urbs-stipula}} [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] [[Categoria:Condita 1135]] ryebwjqxf8z38gs79zjekoxcn8tg97f Sainte-Radégonde 0 179701 3989142 3966068 2026-09-18T17:35:43Z Kontributor 2K 172405 tabula: in capsa 3989142 wikitext text/x-wiki {{capsa urbis Vicidata}} ''' Sainte-Radégonde''' est commune [[Francia|Francicum]] 187 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vigenna (praefectura Franciae)|Vigennae]] in provincia occidentali [[Pictaviensis et Carantoni|Pictaviensi et Carantoni]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vigennae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Sainte-Radégonde|Sainte-Radégonde}} * {{INSEE commune|86239|de=Sainte-Radégonde}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vigennae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vigennae]] j8fk8vivxv6kmnm8ihgxrmfm0xnui9l Meynum 0 182688 3989188 3988708 2026-09-19T05:06:20Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989188 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Meine Skulptur Rübenbauern.jpg|thumb|left|[[Statua]] [[agricola]]rum Meyni.]] '''Meynum'''<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Meine'') est [[commune]] [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et pars [[Circulus Gifhornensis|Circuli Gifhornensis]], quae ab anno [[1974]] sedes administrationis communis generalis [[Papenteicum (commune generale)|Papenteici]] est. Ad commune etiam vici [[Abbesbutle]]<ref name="-butle">Germanica toponyma cum suffixo ''-büttel'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-butle-is" n. aut "-butle" n. indeclinabili, quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Watenbutle]] (Theodisce ''Watenbüttel'') apud [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2263/NOB%20IX%20Stadt%20Braunschweig.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB IX Stadt Braunschweig'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''villam Watenbutle'' (...)"; [[Adenebutle]] (Theodisce ''Adenbüttel'') apud [https://www.wikiwand.com/de/Adenb%C3%BCttel ''Wikiwand''], ubi dicitur "(...) curiam unam Adenebutle et unum mansum Bocsele (...)"; [[Herikesgebutle]] (Theodisce ''Harxbüttel'') apud [https://www.braunschweig.de/leben/stadtportraet/stadtteile/gruendungen.php?utm ''Leben in Braunschweig''], ubi dicitur "(...) '''Harxbüttel''' - erstmals 1007 als "Herikesgebutle" in einer Urkunde von König Heinrich II. erwähnt (...)"; [[Wulferesbutle]] (Theodisce ''Wolfenbüttel'') apud [https://www.wolfenbuettel.de/kultursommer/Stadtleben/Die-Stadt/Stadtgeschichte/?utm ''Stadt Wolfenbüttel''], ubi dicitur "(...) Die erste urkundliche Erwähnung war im Jahr 1118 als „Wulferesbutle (...)".</ref> (Theodisce ''Abbesbüttel''), [[Bechtsbutle]]<ref name="-butle"/> (Theodisce ''Bechtsbüttel''), [[Meynum (locus nuclearis)|Meynum]]<ref name="Graesse"/> (Theodisce ''Meine''), [[Wedelheina]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref> (Theodisce ''Wedelheine''), [[Witildbutile]]<ref name="Witildbutile">Vide [https://www.mgh-bibliothek.de/dokumente/0/083467%2B0001.pdf?utm ''www.mgh-bibliothek.de''], ubi dicitur "(...) ''in pago Demingon, in prefectura Lindolfi comitis: Biscopeshusen, Witildbutile, Mainum'' (...)".</ref> (Theodisce ''Wedesbüttel''), [[Grassel]] (Theodisce ''Grassel''), [[Gravenhorstium]]<ref name="-horstium">Germanica toponyma cum suffixo ''-horst'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-horstium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-horst''' : -''horstium'' (...)".</ref> (Theodisce ''Gravenhorst'') atque [[Ohnhorstium]]<ref name="-horstium"/> (Theodisce ''Ohnhorst'') pertinent. == Historia == Meynum anno [[1007]] primum in actis descriptum est. Fuit postea pars [[Ducatus Luneburgensis]]. Anno [[1705]] ad Ducatum Electoralem Brunsvicum-Luneburgensem transiit. Anno [[1803]] cum toto Ducatu a copiis [[Primum Imperium Francicum|Francicis]] occupatum est. Annis [[1810]]-[[1813]] pars [[Regnum Westphaliae|Regni Westphaliae]] erat. Tum ad [[Regnum Hannoveranum]], ab anno [[1866]] ad [[Borussia]]m pertinuit. Ab anno [[1933]] ad circulum Gifhornensem pertinet. Ab anno [[1946]] Meynum pars Saxoniae Inferioris, ab anno [[1970]] sedes administrationis communis generalis Papenteici est. Anno [[1974]] vici supra dicti ad Meynum accesserunt. ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{commonscat|Meine|Meynum}} * [http://www.gemeinde-meine.de/ Pagina communis Meyni] [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] [[Categoria:Condita saeculo 11]] gpvdwlrf3wrh611an71spu3mswh6tg7 Claudius Schockert 0 188957 3989234 3605097 2026-09-19T09:48:39Z Pippobuono 54500 capsa et categoria 3989234 wikitext text/x-wiki {{capsa hominis Vicidatorum}} '''Claudius Schockert''' (natus die [[26 Ianuarii]] [[1940]] in [[Fagus (vicus)|Fago]] [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Murta et Mosella|Murtae et Mosellae]] in provincia orientali [[Lotharingia]]) erat ab anno [[2000]] usque ad 2015 [[episcopus]] [[Belfortium|Belfortii]] ([[Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi]]). == Nexus externi == * {{CathHierBishop|schc}} * [http://www.cef.fr/catho/personnalites/schockert.php Biographia] in pagina [[Conferentia Episcopalis Francica|Conferentiae Episcopalis Francicae]] {{bio-stipula}} {{Lifetime|1940||Schockert, Claudius}} [[Categoria:Incolae Franciae]] [[Categoria:Episcopi Belfortienses-Montis Beligardi]] csgz9knxhd2askmvvf89y9yo2lo15xk Hericuria (Arar Superior) 0 197105 3989223 3983122 2026-09-19T09:27:34Z Pippobuono 54500 capsa et novissima regio et nomen latinum 3989223 wikitext text/x-wiki {{capsa urbis Vicidatorum}} {{videdis|Hericuria (discretiva)}} [[Fasciculus:2016-09 - Héricourt (Haute-Saône) - 01.jpg|thumb|upright=0.8|left|Hericuria: [[vici conciliabulum]] ]] {{res|Hericuria}}<ref>{{graesse}}, t. 2, p. 231</ref> ([[Francogallice]] ''Héricourt'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:10621}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Arar Superior|Araris Superioris]] in regione [[Burgundia et Liber Comitatus |Burgundia et Libero Comitatu]]. {{NexInt}} * [[Adolphus Kégresse]], [[machinator]] ([[1879]]-[[1943]]) * [[Index communium praefecturae Araris Superioris|Indicem communium praefecturae Araris Superioris]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Héricourt (Haute-Saône)|Hericuriam}} {{INSEE commune|70285|de=Héricourt}} * {{opus|url=https://www.hericourt.com/|titulus=Hericuriae pagina interretialis}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Araris Superioris]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Araris superioris]] ibowi5xhog9vf2krsqjdi8ecld1wiln 3989224 3989223 2026-09-19T09:28:09Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Héricourt (Arar Superior)]] ad [[Hericuria (Arar Superior)]]: nomen latinum attestatur in Graesse 3989223 wikitext text/x-wiki {{capsa urbis Vicidatorum}} {{videdis|Hericuria (discretiva)}} [[Fasciculus:2016-09 - Héricourt (Haute-Saône) - 01.jpg|thumb|upright=0.8|left|Hericuria: [[vici conciliabulum]] ]] {{res|Hericuria}}<ref>{{graesse}}, t. 2, p. 231</ref> ([[Francogallice]] ''Héricourt'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:10621}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Arar Superior|Araris Superioris]] in regione [[Burgundia et Liber Comitatus |Burgundia et Libero Comitatu]]. {{NexInt}} * [[Adolphus Kégresse]], [[machinator]] ([[1879]]-[[1943]]) * [[Index communium praefecturae Araris Superioris|Indicem communium praefecturae Araris Superioris]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Héricourt (Haute-Saône)|Hericuriam}} {{INSEE commune|70285|de=Héricourt}} * {{opus|url=https://www.hericourt.com/|titulus=Hericuriae pagina interretialis}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Araris Superioris]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Araris superioris]] ibowi5xhog9vf2krsqjdi8ecld1wiln Petrus Martyr ab Angleria 0 198331 3989134 3988891 2026-09-18T15:44:54Z Andrew Dalby 1084 + 3989134 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milamn, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, anno [[1530]] uno volumine, post auctoris mortem editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. Decades V et VI patrono [[Aloisius Aragonius|Aloisio Aragonio]] dicantur. Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri (aut nativo aut religioso) adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:creanda/m|es|Jaén|Giennium|Giennio|t=2026-09-17 16:27:00}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, hucusque non impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, qui librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e schedis abstractum, editori clam dederunt.<ref>Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? ''Epistolarum familiarium libri decem et septem'' (Vallisoleti, 1514) [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Titulus sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Oceani decas, Poemata epigrammatica''. Chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: :Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [ https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861)|c="[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418}} * [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] 7460p1gf9yn680es1b6quvwuzqr3gwa 3989136 3989134 2026-09-18T16:19:17Z Andrew Dalby 1084 + 3989136 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milamn, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, anno [[1530]] uno volumine, post auctoris mortem editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. Decades V et VI patrono [[Aloisius Aragonius|Aloisio Aragonio]] dicantur. Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri (aut nativo aut religioso) adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:creanda/m|es|Jaén|Giennium|Giennio|t=2026-09-17 16:27:00}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Titulus sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Oceani decas, Poemata epigrammatica''. Operibus Martyris diu sine mandato eius divulgatis, anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' paravit et divulgari iussit [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] Chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: :Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [ https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] lvhczv0jy37kti9ovf77bt93ix3q1g3 3989140 3989136 2026-09-18T17:02:57Z Andrew Dalby 1084 3989140 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milamn, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, anno [[1530]] uno volumine, post auctoris mortem editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. Decades V et VI patrono [[Aloisius Aragonius|Aloisio Aragonio]] dicantur. Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri (aut nativo aut religioso) adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Titulus sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Oceani decas, Poemata epigrammatica''. Operibus Martyris diu sine mandato auctoris divulgatis, anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' paravit et divulgari iussit [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "historicus regius" et philologus. Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: :Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [ https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] pw9zslimj6kmcfegvm6j6ku82rfb9mz 3989143 3989140 2026-09-18T17:45:00Z Andrew Dalby 1084 3989143 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milamn, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, anno [[1530]] uno volumine, post auctoris mortem editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. Decades V et VI patrono [[Aloisius Aragonius|Aloisio Aragonio]] dicantur. [[Fasciculus:Petrus Martyr Works 1511 tp.jpg|thumb|Titulus editionis 1511 operum Petri Martyris, [[Hispalis|Hispali]] ab {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobo Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} editae]] Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri (aut nativo aut religioso) adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Titulus sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Oceani decas, Poemata epigrammatica''. Operibus Martyris diu sine mandato auctoris divulgatis, anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' paravit et divulgari iussit [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "historicus regius" et philologus. Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: :Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [ https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] aohn2heh17ngqa6xrmic5j28rjask5b 3989144 3989143 2026-09-18T17:47:16Z Andrew Dalby 1084 3989144 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milamn, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, anno [[1530]] uno volumine, post auctoris mortem editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. Decades V et VI patrono [[Aloisius Aragonius|Aloisio Aragonio]] dicantur. [[Fasciculus:Petrus Martyr Works 1511 tp.jpg|thumb|Titulus editionis 1511 operum Petri Martyris, [[Hispalis|Hispali]] ab {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobo Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} editae]] Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri (aut nativo aut religioso) adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Titulus sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Occeani ''[sic]'' decas, Poemata, Epigrammata''. Operibus Martyris diu sine mandato auctoris divulgatis, anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' paravit et divulgari iussit [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "historicus regius" et philologus. Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: :Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [ https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] fg2ovfduo3t27x3n2ucultp998omc7o 3989146 3989144 2026-09-18T18:10:38Z Andrew Dalby 1084 + 3989146 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milamn, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, anno [[1530]] uno volumine, post auctoris mortem editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. Decades V et VI patrono [[Aloisius Aragonius|Aloisio Aragonio]] dicantur. [[Fasciculus:Petrus Martyr Works 1511 tp.jpg|thumb|Titulus editionis 1511 operum Petri Martyris, [[Hispalis|Hispali]] ab {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobo Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} editae]] Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri (aut nativo aut religioso) adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Si ita sit, nihilominus ante libri divulgationem Martyr ipse epistulam dedicatoriam patrono (olim discipulo) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo Mendocio|es|qid=Q8078615}}, comite Tendillae, praeposuit et [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "grammaticus" praefationem addidit, reginae [[Ioanna (regina Castellae et Legionis)|Ioanna]]e dicatam. Titulus libri sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Occeani ''[sic]'' decas, Poemata, Epigrammata''. Anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' (poëmatibus omissis) paraverunt Petrus Martyr et Antonius Nebrissensis, qui iam "historicus regius" appellatur. Ipse Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: :Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] svg5k9fyc8j8xt1gxyq1tyi6kkm270r 3989148 3989146 2026-09-18T19:13:09Z Andrew Dalby 1084 + 3989148 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milan, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, post auctoris mortem anno [[1530]] editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. [[Fasciculus:Petrus Martyr Works 1511 tp.jpg|thumb|Titulus editionis 1511 operum Petri Martyris, [[Hispalis|Hispali]] ab {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobo Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} editae]] Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri, aut nativo aut religioso, adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Si ita sit, nihilominus ante libri divulgationem Martyr ipse epistulam dedicatoriam patrono (olim discipulo) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo Mendocio|es|qid=Q8078615}}, comite Tendillae, praeposuit et [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "grammaticus" praefationem addidit, reginae [[Ioanna (regina Castellae et Legionis)|Ioanna]]e dicatam. Titulus libri sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Occeani ''[sic]'' decas, Poemata, Epigrammata''. Anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' (poëmatibus omissis) paraverunt Petrus Martyr et Antonius Nebrissensis, qui iam "historicus regius" appellatur. Ipse Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: : Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> Coaevi pauci de vita et indole Petri Martyris scripserunt, sed L. Marineus Siculus in epistulis suis convivia eius generosa bis laudavit. Anno fere 1510 haec Petro Fagiardo, qui discipulus Martyris fuerat: : Cum essem nudiustertius apud regiam, conveniens me Petrus Martyr "Sicule," inquit, "hodie apud me sis obsecro:" solet enim me frequenter convivam habere." "Libenter," inquam, "tibi, Martyr, more geram faciem dum em enim quod iubes, in hac re praesertim, qua non Hispanos modo sed Lucullum quoque Romanum omnium convivantium omnium principem longe praestas!" Martyre enim nemo liberalius nemo lautius amicos excipit. Eius igitur hospicium ingredimur. Caeterum dum Martyris pueri alii fercula parant, alii abacum struunt, igni se fovet Martyr: ego per triclinium solus incedo ... <ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imago 32]</ref> Anno ignoto, sed ante 1514, haec ipso Martyri scripsit: : Ideoque mulctari me tuis coriandris et lymphacius haurire potum facile patiar, dum me ... ut soles liberaliter excipias ut soles et benigne, gallinarumque et columbarum pullos cum sumine et petasonibus elixis expleas. Nam pavos turtures perdices phasianos coturnices turdos ficedulas attagenes merulas et alia omnia ferculorum genera quibus me satiare consuevisti, tibi caeterisque libenter relinquam, praeter dulces placentas et suaves martios panes ex nucleis amigdalis saccaroque confectus!<ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=87 imago 87]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] skbrza7rol8h593sxedk3m4yyramkf3 3989153 3989148 2026-09-18T19:23:42Z Andrew Dalby 1084 3989153 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milan, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, post auctoris mortem anno [[1530]] editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. [[Fasciculus:Petrus Martyr Works 1511 tp.jpg|thumb|Titulus editionis 1511 operum Petri Martyris, [[Hispalis|Hispali]] ab {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobo Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} editae]] Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri, aut nativo aut religioso, adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Si ita sit, nihilominus ante libri divulgationem Martyr ipse epistulam dedicatoriam patrono (olim discipulo) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo Mendocio|es|qid=Q8078615}}, comite Tendillae, praeposuit et [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "grammaticus" praefationem addidit, reginae [[Ioanna (regina Castellae et Legionis)|Ioanna]]e dicatam. Titulus libri sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Occeani ''[sic]'' decas, Poemata, Epigrammata''. Anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' (poëmatibus omissis) paraverunt Petrus Martyr et Antonius Nebrissensis, qui iam "historicus regius" appellatur. Ipse Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: : Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> Coaevi pauci de vita et indole Petri Martyris scripserunt, sed L. Marineus Siculus in epistulis suis convivia eius generosa bis laudavit. Anno fere 1510 haec Petro Fagiardo, qui discipulus Martyris fuerat: : Cum essem nudiustertius apud regiam, conveniens me Petrus Martyr "Sicule," inquit, "hodie apud me sis obsecro:" solet enim me frequenter convivam habere." "Libenter," inquam, "tibi, Martyr, more geram faciendum me enim quod iubes, in hac re praesertim, qua non Hispanos modo sed Lucullum quoque Romanum omnium convivantium omnium principem longe praestas!" Martyre enim nemo liberalius nemo lautius amicos excipit. Eius igitur hospicium ingredimur. Caeterum dum Martyris pueri alii fercula parant, alii abacum struunt, igni se fovet Martyr: ego per triclinium solus incedo ... <ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imago 32]</ref> Anno ignoto, sed ante 1514, haec ipso Martyri scripsit: : Ideoque mulctari me tuis coriandris et lymphacius haurire potum facile patiar, dum me ... ut soles liberaliter excipias et benigne, et gallinarum columborumque pullos cum sumine et petasonibus elixis expleas. Nam pavos turtures perdices phasianos coturnices turdos ficedulas attagenes merulas et alia omnia ferculorum genera quibus me satiare consuevisti, tibi caeterisque libenter relinquam, praeter dulces placentas et suaves martios panes ex nucleis amigdalis saccaroque confectus!<ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=87 imago 87]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] tdcfmnllnopg52v1pxpnxyj6vti7yjg 3989160 3989153 2026-09-18T20:42:37Z Andrew Dalby 1084 3989160 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e [[Pedemontium|Pedemontii]];<ref>"natural de Milan, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, post auctoris mortem anno [[1530]] editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. [[Fasciculus:Petrus Martyr Works 1511 tp.jpg|thumb|Titulus editionis 1511 operum Petri Martyris, [[Hispalis|Hispali]] ab {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobo Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} editae]] Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri, aut nativo aut religioso, adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomine aut paterno aut novello, atque '''Mediolanensis''', agnomine municipali.<ref name="Mediolani" /> Epistulas se duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes ad editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] nutritus est.<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> Ibidem educatus est in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens Arcimboldi necnon [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui, fratris tam Galeatii Mariae quam Ludovici huius successoris.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Si ita sit, nihilominus ante libri divulgationem Martyr ipse epistulam dedicatoriam patrono (olim discipulo) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo Mendocio|es|qid=Q8078615}}, comite Tendillae, praeposuit et [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "grammaticus" praefationem addidit, reginae [[Ioanna (regina Castellae et Legionis)|Ioanna]]e dicatam. Titulus libri sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Occeani ''[sic]'' decas, Poemata, Epigrammata''. Anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' (poëmatibus omissis) paraverunt Petrus Martyr et Antonius Nebrissensis, qui iam "historicus regius" appellatur. Ipse Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: : Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> Coaevi pauci de vita et indole Petri Martyris scripserunt, sed L. Marineus Siculus in epistulis suis convivia eius generosa bis laudavit. Anno fere 1510 haec Petro Fagiardo, qui discipulus Martyris fuerat: : Cum essem nudiustertius apud regiam, conveniens me Petrus Martyr "Sicule," inquit, "hodie apud me sis obsecro:" solet enim me frequenter convivam habere." "Libenter," inquam, "tibi, Martyr, more geram faciendum em enim quod iubes, in hac re praesertim, qua non Hispanos modo sed Lucullum quoque Romanum omnium convivantium omnium principem longe praestas." Martyre enim nemo liberalius nemo lautius amicos excipit. Eius igitur hospicium ingredimur. Caeterum dum Martyris pueri alii fercula parant, alii abacum struunt, igni se fovet Martyr: ego per triclinium solus incedo ... <ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 sig. e5 r (imago 32)]</ref> Anno ignoto, sed ante 1514, haec ipso Martyri scripsit: : Ideoque mulctari me tuis coriandris et lymphacius haurire potum facile patiar, dum me ... ut soles liberaliter excipias et benigne, et gallinarum columborumque pullis cum sumine et petasonibus elixis expleas. Nam pavos turtures perdices phasianos coturnices turdos ficedulas attagenes merulas et alia omnia ferculorum genera quibus me satiare consuevisti, tibi caeterisque libenter relinquam, praeter dulces placentas et suaves martios panes ex nucleis amigdalis saccaroque confectos!<ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=87 sig. n4 r (imago 87)]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] atkg2ww36l61ucx2dckf5bdwd5c633w 3989162 3989160 2026-09-18T21:01:57Z Andrew Dalby 1084 3989162 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e pagi [[Mediolanum|Mediolanensis]];<ref>"natural de Milan, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, post auctoris mortem anno [[1530]] editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. [[Fasciculus:Petrus Martyr Works 1511 tp.jpg|thumb|Titulus editionis 1511 operum Petri Martyris, [[Hispalis|Hispali]] ab {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobo Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} editae]] Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri, aut nativo aut religioso, adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomen aut paternum aut novellum, atque '''Mediolanensis''', agnomen municipale.<ref name="Mediolani" /> Epistulas duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] educatus est<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui illis annis orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens et Arcimboldi et [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui: hic frater erat Galeatii Mariae et [[Ludovicus Sfortia|Ludovici]] ducis futuri.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Si ita sit, nihilominus ante libri divulgationem Martyr ipse epistulam dedicatoriam patrono (olim discipulo) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo Mendocio|es|qid=Q8078615}}, comite Tendillae, praeposuit et [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "grammaticus" praefationem addidit, reginae [[Ioanna (regina Castellae et Legionis)|Ioanna]]e dicatam. Titulus libri sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Occeani ''[sic]'' decas, Poemata, Epigrammata''. Anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' (poëmatibus omissis) paraverunt Petrus Martyr et Antonius Nebrissensis, qui iam "historicus regius" appellatur. Ipse Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: : Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> Coaevi pauci de vita et indole Petri Martyris scripserunt, sed L. Marineus Siculus in epistulis suis convivia eius generosa bis laudavit. Anno fere 1510 haec Petro Fagiardo, qui discipulus Martyris fuerat: : Cum essem nudiustertius apud regiam, conveniens me Petrus Martyr "Sicule," inquit, "hodie apud me sis obsecro:" solet enim me frequenter convivam habere." "Libenter," inquam, "tibi, Martyr, more geram faciendum em enim quod iubes, in hac re praesertim, qua non Hispanos modo sed Lucullum quoque Romanum omnium convivantium omnium principem longe praestas." Martyre enim nemo liberalius nemo lautius amicos excipit. Eius igitur hospicium ingredimur. Caeterum dum Martyris pueri alii fercula parant, alii abacum struunt, igni se fovet Martyr: ego per triclinium solus incedo ... <ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 sig. e5 r (imago 32)]</ref> Anno ignoto, sed ante 1514, haec ipso Martyri scripsit: : Ideoque mulctari me tuis coriandris et lymphacius haurire potum facile patiar, dum me ... ut soles liberaliter excipias et benigne, et gallinarum columborumque pullis cum sumine et petasonibus elixis expleas. Nam pavos turtures perdices phasianos coturnices turdos ficedulas attagenes merulas et alia omnia ferculorum genera quibus me satiare consuevisti, tibi caeterisque libenter relinquam, praeter dulces placentas et suaves martios panes ex nucleis amigdalis saccaroque confectos!<ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=87 sig. n4 r (imago 87)]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] ha1fjvdq9rt10aglmuniy44vcfucivz 3989193 3989162 2026-09-19T07:42:34Z Andrew Dalby 1084 maybe that works ... 3989193 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Petrus Martyr ab Angleria'''<ref>"Petrus Martyr ab Angleria": nomen sic in titulo operis ''De orbe novo decades'' scriptum</ref> (natus die [[2 Februarii]] [[1457]] [[Aruna]]e pagi [[Mediolanum|Mediolanensis]];<ref>"natural de Milan, nacido en la villa de Arona, que es en la ribera del lago Verbano, que por su grandeza se dice lago Mayor": sic testamentum, {{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 401]</ref> mortuus [[Granata (Hispania)|Granatae]] mense Octobri [[1526]]) fuit [[capellanus]] regum Catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragoniae)|Ferdinandi]] et [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]], consiliarius imperatoris [[Carolus V (imperator)|Caroli V]], et [[auctor]] operis historici principalis, Latine compositi, de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e. Quod opus, a principio in forma epistularum et commentationum compositum, post auctoris mortem anno [[1530]] editum est titulo ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]''; textus enim in octo "decadas" dividitur. [[Fasciculus:Petrus Martyr Works 1511 tp.jpg|thumb|Titulus editionis 1511 operum Petri Martyris, [[Hispalis|Hispali]] ab {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobo Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} editae]] Nec praenomen nec cognomen, quod a nativitate habuerit, pro certo habemus. E familia praeclara [[Angleria]]e se natum esse confessus est. Nomini Petro Martyri, aut nativo aut religioso, adiunguntur ergo '''Anglerius''', cognomen aut paternum aut novellum, atque '''Mediolanensis''', agnomen municipale.<ref name="Mediolani" /> Epistulas duplici praenomine ambobusque cognominibus, sed brevissime, superscribere solebat: '''P. M. A. M.'''<ref>''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]]'' (omnes citationes editionem 1530 referunt) [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n29/mode/2up f 1r] et passim</ref> Comitem Aronae Ioannem Borromeum "nostrae familiae benefactor[em]", argentarium Mediolanensem, patronum suum appellavit.<ref>"optime patrone": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n37/mode/1up f. 4v]</ref> [[Mediolanum|Mediolani]] educatus est<ref name="Mediolani">Se Mediolani ortum esse bis scripsit: ''[[De orbe novo decades]]'' dec. 2 lib. 7 "me ... longe a Latio natum (quia Mediolani) et longissime vitam egisse (quia in Hispania)" [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh/page/n9/mode/2up epistula editioni 1516 ''Decadum'' dedicatoria] ("ex natali patria Mediolano")</ref> in aula [[Galeatius Maria Sfortia|Galeatii Mariae Sfortiae]]. Mediolani familiam Trivultium cognovisse censetur, sibi cognatam, et praesertim [[Ioannes Iacobus Trivultius|Ioannem Iacobum Trivultium]] marescalcum Franciae,<ref>"Est et Io. Iacobus Tri[u]ultius, Gallicarum ductor copiarum, nostrae familiae de Angleria, Triuultia antiquioris, uti ipsemet inquit, sanguine coniunctus": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n142/mode/1up f. 57r]</ref> cui postea epistulas plures miserit. Insuper iam cognovit [[Ioannes Arcimboldus|Ioannem Arcimboldum]], qui illis annis orator apud Sanctam Sedem fungebatur pro Galeatium Mariam Sfortiam. Quo anno [[1476]] necato, Arcimboldus Romae mansit (ubi cardinalis et [[legatus a latere]] fit, atque ab anno [[1485]] archiepiscopus Mediolanensis); Petrus Martyr [[Roma]]e profectus est, cliens et Arcimboldi et [[Ascanius Maria Sfortia|Ascanii Sfortiae Vicecomitis]], coaetanii sui: hic frater erat Galeatii Mariae et [[Ludovicus Sfortia|Ludovici]] ducis futuri.<ref>"P. M. A. M. Ascanio Vícecomiti, magni Ludouici fratrí, cardinali, patrono singularí": ''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n39/mode/1up f. 5v]</ref> Sub pontificatu [[Innocentius VIII|Innocentii VIII]] Petrus Martyr secretarius meruit Francisco quodam Nigro, urbis gubernatori, titulo protonotarii apostolici; Ascanium Sfortiam, mox cardinalem creatum, patronum amborum fuisse in epistula confitetur.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n43/mode/2up f. 38r]</ref> Cognovit [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponium Laetum]], cui ("antiquitatis magistro doctissimo", "viro singulari doctrina, amico dilecto") postea epistulas nonnullas misit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n70/mode/1up ff. 21r], [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n104/mode/1up 38r]</ref> Post decem annos [[Aragonia (regnum)|Aragonia]]m petivit, suadente {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo comite Tendillae|es|qid=Q8078615}}, qui legatus apud Sanctam Sedem merebat. Romam reliquit nolente patrono Ascanio Sfortia, cui promisit se crebriter missurum epistulas de rebus in Hispania gestis: inde ortus est maxima series epistularum quae, inter alias, in ''Opere epistolarum'' post amborum mortem anno 1530 editae sunt. Omnium epistularum prima Ascanio illo Sfortia missa est "ex [[Caesaraugusta]], ubi Reges invenimus ... [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuarii]] anno [[1488]]".<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n30/mode/1up f. 1r]</ref> In Hispania a principio paedagogus in familiae illius comitis functus est, ubi discipulos habuit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius|Didacum Furtatum Mendocium|es|qid=Q2297287}} poëtam et legatum, fratremque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius|Ludovicum|es|qid=Q3754494}} comitem II. Tendillae. [[Salmantica]]e in [[Pontificia Universitas Salmanticensis|universitate]] mense Octobri [[1488]] morabat: ibi lectionem publicam habuit, adiuvante amico {{safesubst:creanda/m|es|Lucio Marineo Siculo|Lucius Marineus Siculus|L. Marineus Siculus|t=2026-09-18 15:44:31}}, qui inter studentes stans contionem de secunda ''Satira'' [[Iuvenalis]] magna voce postulavit, quam rem Martyr optime cognovit assidueque praeparavit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n50/mode/1up ff. 11r-12r]</ref> Anno insequenti cum exercitu [[Castella]]no per [[Vandalitia]]m vagans, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Giennium|Giennio|es|qid=Q15681}} morans, inter obsidia [[Basti]]orum necnon [[Almeria (Hispania)|Almeria]]e militavit et in epistulis descripsit.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n58/mode/1up ff. 15r-19v]</ref> Canonicus [[Granata (Hispania)|Granatensis]] ab hoc tempore erat ibique annos fere tres manebat, sed anno [[1492]] ad aulam regum catholicorum iussu reginae [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] revocatus est. Familiaris regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et Isabellae acceptus est die [[2 Octobris]] [[1492|eiusdem anni]].<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 398]</ref> Ab anno [[1493]] explorationes Hispanicae in Novum Orbem describere coepit. De [[Christophorus Columbus|Columbo]], de navigationibus terrisque nuper repertis in epistolis variis narravit, quarum breviores multae in ''Opere epistolarum'' (1530) comprehenduntur, longiores autem separatim collectae erint, titulis ''Oceani decas'' (1511), ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres'' (1516), ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis'' (i.e. quarta decas, 1521), ''De orbe novo ... decades'' (i.e. series plena decadum octo, 1530). Anno [[1497]] orator in [[Bohemia]]m missus statim revocatus est. Anno [[1501]] "legationem Babylonicam" (id est, in [[Cairum]] [[Aegyptus|Aegypti]]) bono successu duxit. Res a se visas et gestas tam in ''Legatione Babylonica'' (1511 divulgata) quam in epistulas viginti duabus ''Operis epistularum'' (1530) curiose enarrat.<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n136/mode/1up ff. 54r-58v]; {{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n41/mode/2up pp. 12-21]</ref> Magister in artibus liberalibus equitum in aula regum catholicorum die [[15 Decembris]] [[1502]] promotus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/398/mode/2up p. 399]</ref> "De bello autem si consilium amici vis," ita [[Aloisius Marlianus|Aloisio Marliano]] imperatori protomedico anno 1508 scripsit: "bella gerant bellatores; philosophis inhaereat lectionis et contemplationis studium."<ref>''Opus epistolarum'' [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh/page/n198/mode/1up f. 85r]</ref> Opera eius, non antea impressa, anno [[1511]] [[Hispalis|Hispali]] e prelo {{safesubst:creanda/m|es|Jacobo Cromberger|Iacobus Cromberger|Iacobi Cromberger|t=2026-09-18 15:44:31}} proderunt. L. Marineus Siculus amicus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)|Petrusque Fagiardus|es|qid=Q2615834}} olim discipulus adiuverunt, si re vera librum manu scriptum operum, a Martyre paratum, e scriptorio abstractum, editori clam dederunt.<ref>"Magnum facinus et memorabile ausus sum ...": Sic confessus est Siculus ipse. An credere licet? {{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 imagines 32-33]</ref> Si ita sit, nihilominus ante libri divulgationem Martyr ipse epistulam dedicatoriam patrono (olim discipulo) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)|Eneco Lupo Mendocio|es|qid=Q8078615}}, comite Tendillae, praeposuit et [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]] "grammaticus" praefationem addidit, reginae [[Ioanna (regina Castellae et Legionis)|Ioanna]]e dicatam. Titulus libri sic sonat: ''P. Martyris Angli ''[sic]'' Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Occeani ''[sic]'' decas, Poemata, Epigrammata''. Anno [[1516]] editionem trium ''Decadum'' et ''Legationis Babylonicae'' (poëmatibus omissis) paraverunt Petrus Martyr et Antonius Nebrissensis, qui iam "historicus regius" appellatur. Ipse Martyr chronographus (''cronista'') regum catholicorum die [[5 Martii]] [[1520]] creatus est.<ref>{{qc|id=''Documentos'' (1861)}} [https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/400/mode/2up p. 400]</ref> Secretarius Concilii Indiarum anno [[1524]] promotus est. [[Granata (Hispania)|Granata]]e mortuus est, ubi in [[ecclesia cathedralis|ecclesia cathedrali]] hoc [[epitaphium|epitaphio]] commemoratur: : Rerum aetate nostra gestarum / et Novi Orbis ignoti hactenus / illustratori Petro Martyri Mediolanensi / Cæsareo Senatori / qui, patria relicta, / bello Granatensi miles interfuit; / mox, urbe capta, primum Canonico, / deinde Priori hujus ecclesiæ, / decanus et capitulum / carissimo collegae posuere sepulchrum / Anno MDXXVI.<ref>{{qc|id= Thacher (1903)}} [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n61/mode/2up p. 33]</ref> Coaevi pauci de vita et indole Petri Martyris scripserunt, sed L. Marineus Siculus in epistulis suis convivia eius generosa bis laudavit. Anno fere 1510 haec Petro Fagiardo, qui discipulus Martyris fuerat: : Cum essem nudiustertius apud regiam, conveniens me Petrus Martyr "Sicule," inquit, "hodie apud me sis obsecro:" solet enim me frequenter convivam habere." "Libenter," inquam, "tibi, Martyr, more geram faciendum esse enim quod iubes, in hac re praesertim, qua non Hispanos modo sed Lucullum quoque Romanum omnium convivantium omnium principem longe praestas." Martyre enim nemo liberalius nemo lautius amicos excipit. Eius igitur hospicium ingredimur. Caeterum dum Martyris pueri alii fercula parant, alii abacum struunt, igni se fovet Martyr: ego per triclinium solus incedo ... <ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=32 sig. e5 r (imago 32)]</ref> Anno ignoto, sed ante 1514, haec ipso Martyri scripsit: : Ideoque mulctari me tuis coriandris et lymphacius haurire potum facile patiar, dum me ... ut soles liberaliter excipias et benigne, et gallinarum columborumque pullis cum sumine et petasonibus elixis expleas. Nam pavos turtures perdices phasianos coturnices turdos ficedulas attagenes merulas et alia omnia ferculorum genera quibus me satiare consuevisti, tibi caeterisque libenter relinquam, praeter dulces placentas et suaves martios panes ex nucleis amigdalis saccaroque confectos!<ref>{{qc|id= Marineus Siculus (1514)}} [https://bnedigital.bne.es/bd/es/viewer?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd&page=87 sig. n4 r (imago 87)]</ref> == Opera == * 1511 : ''Legatio Babylonica, [[De orbe novo decades|Oceani Decas]], Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1511-1530 : ''[[De orbe novo decades|De orbe novo ... decades]]'' * 1530 : ''[[Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)|Opus epistolarum]] P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum'' == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Fontes fere coaevi * {{ec|id=''Documentos'' (1861) |c= "[https://archive.org/details/bub_gb_slLx9vohI1UC/page/396/mode/2up Documentos relativos a Pedro Mártir de Anglería]" in Marques de Pidal, Marques de Miraflores, Miguel Salvá, edd., ''Coleccion de documentos inéditos para la historia de España'' vol. 39 (Matriti: la viuda de Calero, 1861) pp. 398-418 }} * {{ec|id= Marineus Siculus (1514) |c= [[Lucius Marineus Siculus]], ''Epistolarum familiarium libri decem et septem; Orationes quinque ...'' Vallisoleti: per Arnaldum Gulielmum Brocarium, 1514; [https://bnedigital.bne.es/bd/es/card?id=0602dd8c-73a5-411d-8d23-880fba0ea0cd Textus] }} ; Eruditio {{Vide-etiam|De orbe novo decades#Bibliographia|Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria)#Bibliographia}} * {{CathEnc|09740a|Peter Martyr d'Anghiera}} * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Ignazio Ciampi, "[https://archive.org/details/sim_nuova-antologia-revista-di-lettere-scienze-ed-arti_1875-09_30/page/38/mode/2up Le fonti storiche del renascimento. 1: Pietro Martire d'Anghiera]" in ''Nuova antologia di scienze, lettere ed arti'' vol. 30 (1875) pp. 39-79 * G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols, 1998 * E. Lunardi et al., edd., ''Nuova Raccolta Colombiana: The Discovery of the New World in the Writings of Peter Martyr of Anghiera''. Romae: Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, 1992 * J.-H. Mariéjol, ''Un lettré italien à la cour d'Espagne (1488-1526): Pierre Martyr d'Anghera, sa vie et ses oeuvres''. Lutetiae: Hachette, 1887; [https://archive.org/details/unlettreitalien00maririch/page/n3/mode/2up Textus] * T. Maynard, "Peter Martyr of Anghiera, Humanist and Historian" in ''Catholic Historical Review'' vol. 16 (1930) pp. -437- * J. H. Sinclair, "Bibliografia de Pedro Mártir de Anglería" in ''Revista chilena de historia y geografia'' vol. 68 (1931) pp. 186-219 * {{ec|id= Thacher (1903)|c= John Boyd Thacher, ''Christopher Columbus: his life, his work, his remains'' (3 voll. Novi Eboraci, 1903–1904) [https://archive.org/details/christophercolum11thac/page/n31/mode/2up vol. 1 pp. 1-110] }} * Antonio de la Torre, "La embajada a Egipto de Pedro Mártir de Anglería" in ''Estudis universitaris catalans'' 21 (1936) pp. 433-450; [https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=10544423 DIALNET] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 * Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Nexus externi == {{Fontes biographici}} [[Categoria:Nati 1457]] [[Categoria:Mortui 1526]] [[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]] [[Categoria:Aulici]] [[Categoria:Eruditi Italiae]] [[Categoria:Historici Hispaniae]] [[Categoria:Politici Hispaniae]] [[Categoria:Scriptores itinerum]] [[Categoria:Epistolographi]] [[Categoria:Paedagogi]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria| ]] 35bp1x3fcl67zwc6ae9qjajw7w1jvqt De orbe novo decades 0 198333 3989145 3988562 2026-09-18T17:48:11Z Andrew Dalby 1084 3989145 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} [[Fasciculus:De orbe nouo titulus.jpg|thumb|Titulus editionis omnium decadum primae (1530) ([[Bibliotheca Universitatis Brunensis|Bibliotheca]] [[Universitas Brunensis|Universitatis Brunensis]]).]] '''''De orbe novo decades''''' est principale auctoris [[Petrus Martyr ab Angleria|Petri Martyris ab Angleria]] opus de exploratione et conquisitione mediae [[America]]e in octo decades divisum. Cuius operis a principio in forma epistularum et commentationum compositi, anno [[1511]] prima decas, anno [[1516]] tres decades, anno [[1521]] quarta decas, post auctoris mortem anno [[1530]] octo decades editae sunt. == Bibliographia == ; Editiones Latinae [[Fasciculus:Eden tr Decades of the Newe Worlde 1555 tp.jpg|thumb|''Decades of the Newe Worlde'', 1555, interprete [[Ricardus Eden|Ricardo Eden]]: Titulus]] * 1511 : ''P. Martyris Angli Mediolanensis opera: Legatio Babylonica, Occeani decas, Poemata, Epigrammata''. Hispali: per Iacobum Corumberger; [https://web.archive.org/web/20110909233801/http://gredos.usal.es/jspui/handle/10366/83437 Textus]; [https://archive.org/details/pmartyrisanglime00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1516 : [[Antonius Nebrissensis]], ed., [Protonotari Petri Martyris] ''De orbe novo decades'' vel ''De rebus oceanis et orbe novo decades tres''. In urbe Compluto: in contubernio Arnaldi Guillelmi; [https://archive.org/details/ioannesruffusfor00angh Textus] apud ''Internet Archive''; [https://archive.org/details/ARes593133 alius]; [https://bipadi.ub.edu/digital/collection/geoviatges/id/17063 alibi] * 1521 : ''De nuper sub D. Carolo repertis insulis, simul[que] incolarum moribus, R. Petri Martyris enchiridion''. Basileae; [https://archive.org/details/denupersubdcaro00anglgoog Textus] apud ''Internet Archive''; [https://archive.org/details/denupersubdcarol00angh_0 aliud exemplar] * 1524 : ''De rebus, et insulis nouiter repertis a sereniss. Carolo imperatore, et variis earum gentium moribus''. Norimbergae: F. Peypus; [https://archive.org/details/derebusetinsulis00angh/ Textus apud ''Internet Archive''] * 1530 : ''De orbe novo Petri Martyris ab Angleria Mediolanensis, protonotarii Caesaris, senatoris, decades''. Compluti apud Michaelem d'Eguia; [http://archive.org/details/deorbenouopetrim00angh Textus] apud ''Internet Archive'' * 1532 : ''R. Petri Martyris De insulis nuper inuentis''. Coloniae: Impensis Arnoldi Birckman; [https://archive.org/details/deinsulisnuperin00angh/ Textus] * 1533 : ''Petri Martyris ab Angleria Mediolanen. ... De rebus oceanicis & Orbe nouo decades tres, quibus quicquid de inuentis nuper terris traditum; ... eiusdem præterea legationis Babylonicæ libri tres''. Basileae: apud Ioannem Bebelium [https://archive.org/details/petrimartyrisaba00angh Textus apud ''Internet Archive''] * 1587 : [[Ricardus Hakluytus]], ed., ''De Orbe Novo Petri Martyris Anglerii Mediolanensis, protonotarii et Caroli Quinti senatoris, decades octo, diligente temporum observatione et utilissimis annotationibus illustratae, suoque nitore restitae''. Parisiis: apud Guillelmum Auvray; [https://archive.org/details/hin-wel-all-00001177-001/ Textus apud ''Internet Archive''] * 1966 : Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt (fac-simile editionum antiquorum) * 2003 : [[Brigitta Gauvin|Brigitte Gauvin]], ed., ''Pierre Martyr d'Anghiera. Décades du Nouveau monde. I: La décade Océane: édition, traduction et commentaire''. Lutetiae: Les Belles Lettres. ISBN 2-251-34468-3 ; Versiones * 1532 : ''Extraict ou recueil des isles nouuellement trouvees en la grand mer oceane ou temps du roy Despaigne Fernand et Elizabeth sa femme''. Lutetiae: chez Simon de Colines; [https://archive.org/details/extraictourecuei00angh/ Textus apud Internet Archive] * 1534 : ''Summario de la generale historia de l'Indie occidentali, cavato da libri scritti dal signor don Pietro Martyre''. Venetiis; [https://archive.org/details/svmmariodelagene00angh/ Textus apud Internet Archive]. -- Prima pars separatim: ''Libro primo della historia de l'Indie Occidentali''. Venetiis; [https://archive.org/details/libroprimodellah00angh/ Textus] * 1555 : [[Ricardus Eden|Rycharde Eden]], interpr., ''The decades of the newe worlde or west India ... wrytten in the Latine tounge by Peter Martyr of Angleria, and translated into Englysshe''. Londini: in aedibus Guilhelmi Powell; [https://archive.org/details/decadesofnewewor00angh/ Textus apud Internet Archive]; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=mdp.69015000005864 apud Hathi Trust]; [https://quod.lib.umich.edu/e/eebo/a20032.0001.001/1:14.12?rgn=div2;view=toc editio interretialis apud Michiganenses] * 1577 : [[Ricardus Eden|Richarde Eden]], interpr.; [[Ricardus Willes|Richarde Willes]], ed., ''The History of travayle in the VVest and East Indies''. Londinii: Richard Jugge; [https://archive.org/details/historyoftrauayl00angh/ Textus apud Internet Archive] * 1612 : [[Ricardus Eden|Richard Eden]], [[Michael Lok]], interprr., ''De Novo orbe, or, the historie of the West Indies: contayning the actes and adventures of the Spanyardes''. Londinii: Thomas Adams; [https://archive.org/details/denovoorbeorhist00angh/ Textus apud Internet Archive]; [https://catalog.hathitrust.org/Record/103001705 idem exemplar apud Hathi Trust] {{Google Books|PWKd_Mm22gIC}} * 1625 : [[Ricardus Eden|Richard Eden]], [[Michael Lok]], interprr.; [[Ricardus Hakluytus|Richard Hakluyt]], ed., ''The historie of the West-Indies, containing the acts and adventures of the Spaniards, which have conquered and peopled those countries''. Londinii: A. Hebb; [https://archive.org/details/b30332904 Textus apud Internet Archive] * 1885 : [[Ricardus Eden|Richard Eden]], interpr.; Edward Arber, ed., ''The first three English books on America. [?1511]-1555 A.D.'' Birminghamiae, 1885; [https://archive.org/details/firstthreeenglis00arberich/ Textus apud Internet Archive] * 1907 : Paul Gaffarel, Abbé Loubot, interprr., ''De orbe novo: les huit décades de Pierre Martyr Anghiera; traduits du latin, avec notes et commentaires''. Lutetiae: Leroux [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6536439b Textus apud Gallica]; [https://archive.org/details/deorbenovodepier00angh/ apud Internet Archive] * 1912 : Francis Augustus MacNutt, interpr., ''Peter Martyr d'Anghiera: De orbe novo''. 2 voll. Novi Eboraci: Putnam, 1912 [http://www.gutenberg.org/ebooks/12425 Vol. 1 apud gutenberg.org] [https://archive.org/details/deorbenovoeightd01angh vol. 1] [https://archive.org/details/deorbenovoeightd02angh vol. 2 apud archive.org] * 1944 : ''Peter Martyr d'Anghiera, Decadas del nuevo mundo'' * 1966 : [[Ricardus Eden|Richard Eden]], interpr., ''The decades of the Newe Worlde or West India''. Ann Arbor: University Microfilms; [https://archive.org/details/decadesofnewewor0013unse/ Exemplar mutuabile] ; Refectiones * 1504 : [[Angelus Trevisanus (legatus)|Angelus Trevisanus]], ''Libretto di tutta la navigazione del re di Spagna de le isole et terreni novamente trovati''. Albertino Vercellese da Lisbona; [https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=chi.32118655&seq=193 editio 1893 imperfecta] * 1507 : {{ec|id=Montalboddo (1507)|c=[[Francanus Montalbodus|Fracanzano Montalboddo]], ed., ''[[Itinerarium Portugallensium|Paesi novamente retrovati et novo mondo da Alberico Vesputio Florentino]]''. Vicenza: Henrico Vicentino {{Ling|Italice}}; [http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k58988n Textus apud Gallica]; [https://archive.org/details/paesinouamentere00unse_0 apud Internet Archive]; [https://archive.org/details/paesinouamentere00unse aliud exemplar]. -- [https://archive.org/details/paesinouamentere00unse_1 Editio Mediolanensis 1508]; [https://archive.org/details/paesinouamentere00frac eadem rursus impressa 1916]}} * 1508 : {{ec|id=Madrignanus (1508)|c=[[Francanus Montalbodus]], ed.; [[Archangelus Madrignanus]], interpr., ''[[Itinerarium Portugallensium|Itinerarium Portugallensium e Lusitania in Indiam et inde in occidentem et demum ad aquilonem]]'' {{Ling|Latine}}; [https://archive.org/details/itinerariumportu00unse/ Textus]; [https://archive.org/details/bub_gb_OEBMA3dMZcMC aliud exemplar] apud ''Internet Archive''}} * 1532 : [[Simon Grynaeus]], ed., ''[[Novus orbis (Grynaeus)|Novus orbis regionum ac insularum veteribus incognitarum]]''. Basileae {{Ling|Latine}} [https://archive.org/details/nouusorbisregion00hutt_1 Textus] apud ''Internet Archive'' * 1998 : G. Eatough, ''Repertorium Columbianum: Selections from Peter Martyr''. Tornaci: Brepols * 2012 : Norbert Ankenbauer, ed., ''[https://diglib.hab.de/edoc/ed000145/start.htm Paesi novamente retrovati - Newe unbekanthe landte. Eine digitale Edition früher Entdeckerberichte]'' (''Editiones Electronicae Guelferbytanae'', 10). Wolfenbüttel: Herzog August Bibliothek, 2012 == Bibliographia == * José A. Armillas Vicente, "[https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/33/63/10armillas.pdf Pedro Mártir de Anglería, contino real y cronista de Castilla. La invención de las nuevas Indias]" in ''Jerónimo Zurita'' vol. 88 (2013) pp. 211-229 * Elise Bartosik-Vélez, "Translatio imperii: Virgil and Peter Martyr's Columbus" in ''Comparative Literature Studies'' vol. 46 (2009) pp. 559-588 * Mary Beagon, "Peter Martyr's Use of Pliny" in ''International Journal of the Classical Tradition'' vol. 21 (2014) pp. 223-244 * Michael Brennan, "[https://www.connotations.de/article/michael-brennan-the-texts-of-peter-martyrs-de-orbe-novo-decades-1504-1628-a-response-to-andrew-hadfield/ The Texts of Peter Martyr's De orbe novo decades (1504-1628): A Response to Andrew Hadfield]" in ''Connotations'' vol. 6 no. 2 (1996/1997) {{Penna}} * Rita De Maeseneer, "El Nuevo Mundo comestible de Colón. Los contextos culinarios en la primera Década del Nuevo Mundo de Pedro Mártir de Anglería" in Rita de Maeseneer, Patrick Collard, edd., ''Saberes y sabores en México y el Caribe'' (''Foro Hispánico'' vol. 39, 2010) pp. 235–266; [https://brill.com/display/book/9789042030459/B9789042030459-s011.xml situs venalis] * Eric Dursteler, "Reverberations of the Voyages of Discovery in Venice, ca. 1501: The Trevisan Manuscript in the Library of Congress" in ''Mediterranean Studies'' vol. 9 (2000) pp. 43-64; [https://www.jstor.org/stable/41166910 JSTOR] * Carlo Frati, "El mapa mas antiguo de la isla de Santo Domingo (1516) y Pedro Martir de Angleria". Florentiae: Olschki, 1929; [https://archive.org/details/elmapamasantiguo00frat/page/n7/mode/1up Textus] * [[Brigitta Gauvin|Brigitte Gauvin]], "[https://www.researchgate.net/publication/240634688_De_l'animal_sauvage_a_l'animal_fantastique_les_creatures_du_Nouveau_Monde_dans_les_huit_Decades_de_Pierre_Martyr_d'Anghiera De l’animal sauvage à l’animal fantastique: les créatures du Nouveau Monde dans les huit Décades de Pierre Martyr d’Anghiera]" in ''Schedae'' (2009 n° 1) pp. 55-72 * Andrew Hadfield, "[https://www.connotations.de/article/andrew-hadfield-peter-martyr-richard-eden-and-the-new-world-reading-experience-and-translation/ Peter Martyr, Richard Eden and the New World: Reading, Experience, and Translation]" in ''Connotations'' vol. 5 no. 1 (1995/1996); "[https://www.connotations.de/article/andrew-hadfield-authors-response/ Richard Eden and Peter Martyr: Author's Response]" in ''Connotations'' vol. 6 no. 3 (1996/1997) * Raymond Marcus, [https://www.persee.fr/doc/jsa_0037-9174_1967_num_56_1_2286 recensio] editionis Woldan (1966) in ''Journal de la société des américanistes'' vol. 56 (1967) pp. 273-274 * Carlos Gabriel Perna, ''Algunos problemas en torno a las "Décadas del Nuevo Mundo" de Pedro Mártir de Anglería''. GRIN Verlag, 2007 {{Google Books|oYTN6FKFa9cC|Paginae selectae}} * Hermann A. Schumacher, ''Petrus Martyr, der Geschichtschreiber des Weltmeeres''. Novi Eboraci: Steiger, 1879; [https://archive.org/details/petrusmartyrderg00schu Textus] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 [[Categoria:Hispaniae scripta]] [[Categoria:Libri de peregrinationibus]] [[Categoria:Libri historici]] [[Categoria:Litterae Latinae Renascentes]] [[Categoria:Scripta 1530]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria]] gnqk660bubivcv74ethamakqzu108v2 Viffort 0 208720 3989128 3435105 2026-09-18T15:33:43Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989128 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Viffort_eglise.jpg |thumb|200 px|Viffort: [[ecclesia]] [[Virgo Maria|Virginis Nativitatis]] dicata]] [[Fasciculus: Map commune FR insee code 02800.png|thumb|left|250px|Viffort: communis tabula]] ''' Viffort''' est commune [[Francia|Francicum]] 334 incolarum (anno [[2011]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Axona (praefectura Franciae)|Axonae]] in regione boreali [[Picardia]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Axonae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Viffort|Viffort}} * {{INSEE commune|02800|de=Viffort}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Axonae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Axonae]] c9kcs6ifyzc80bufy9flyop07mkbd02 3989129 3989128 2026-09-18T15:34:47Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989129 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Viffort_eglise.jpg |thumb|200 px|Viffort: [[ecclesia]] [[Virgo Maria|Virginis Nativitatis]] dicata]] [[Fasciculus: Map commune FR insee code 02800.png|thumb|left|250px|Viffort: communis tabula]] ''' Viffort''' est commune [[Francia|Francicum]] 310 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Axona (praefectura Franciae)|Axonae]] in regione boreali [[Picardia]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Axonae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Viffort|Viffort}} * {{INSEE commune|02800|de=Viffort}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Axonae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Axonae]] dmd9zmwegm1kna5y6h6wdyq30dftf7y Lodehes 0 210004 3989182 3594058 2026-09-19T01:45:29Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989182 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Lodè - Chiesa di Sant'Antonio da Padova (02).JPG|thumb|Lodehes]] '''Lodehes'''<ref>[https://archive.org/stream/faraejohannisfra13fara/faraejohannisfra13fara_djvu.txt "Farae Johannis Francisci sassarensis De chorographia Sardiniae : libri duo De rebus sardois : libri quatuor ex recensione Victorii Angius ex S.P. R.T.S.A.S.A.L. : tomus primus : L. II. Chorog. continens, additio lexico ejusdem et oratione de laudibus auctoris"]</ref><ref>[http://www.pittau.it/Sardo/top_sard_settentrionale.html Massimo Pittau - TOPONIMI DELLA SARDEGNA SETTENTRIONALE, Significato e origine]</ref><ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> {{victio|Lodehes|ium|f}} (alia nomina<ref>[http://www.pittau.it/Sardo/top_sard_settentrionale.html Massimo Pittau - TOPONIMI DELLA SARDEGNA SETTENTRIONALE, Significato e origine]</ref><ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref>: ''Lotde'', ''-is''; ''Locde'', -is'') ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Lodè|Lodè]]'') sunt [[oppidum|oppida]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipia]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Sardinia]] et in [[Provincia Nuorensis|Provincia Nuorensi]] sita. Incolae ''Lodehenses'' appellantur. Municipium in [[Baroniae (historica regio Sardiniae)|Baroniis]] historicis ac geographicis terris situm. == Insigne == <gallery> Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]'' </gallery> == Geographia == * [[Baroniae (historica regio Sardiniae)|Baroniae]] (''terra''), == Fractiones, vici et loci in municipio == == Municipia finitima == {{NexInt}} * [[Sardinia]] (''regio et insula''), * [[Provincia Nuorensis]], * [[Baroniae (historica regio Sardiniae)|Baroniae]] (''terra''), * [[Nugor]] (''urbs''), * [[Municipium Italiae]]. == Nexus externi == * [https://web.archive.org/web/20120612114700/http://comunedilode.it/ Pagina officialis] {{CommuniaCat|Lodè|Lodehes}} == Pinacotheca == <gallery> Imago:Map of comune of Lodè (province of Nuoro, region Sardinia, Italy).svg|Collocatio finium Municipii in Provincia Nuorensi. </gallery> == Notae == <references /> {{urbs-stipula}} [[Categoria:Municipia in provincia Nugoris]] [[Categoria:Baroniae (Sardinia)]] 8kkrojo3tcr6w3myohbqf7md57tyhqn Pes (mensura) 0 212923 3989266 3880819 2026-09-19T11:58:10Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989266 wikitext text/x-wiki {{videdis|Pes (discretiva)}}[[Fasciculus:Imperial measurement standards, Greenwich.JPG|thumb|[[Virga (mensura)|Virga]], pes, et [[uncia (mensura longitudinis)|uncia]] inter se coniunctissimae [[Imperium Britannicum|Imperii Britannici]] [[mensurae Anglicae|mensurae]] sunt.]] '''Pes'''<ref>[[Plautus|Plaut.]], ''[[Asinaria (Plautus)|As.]]'' 603; [[Cicero|Cic.]], ''[[Pro rege Deiotaro|Deiot.]]'' 42; [[Gaius Plinius Secundus|Plin.]] ''[[Naturalis historia (Plinius)|Nat.]]'' 18.317.</ref> est [[mensura]] [[longitudo|longitudinis]]<ref>[[Lucas Paetus]], ''[https://web.archive.org/web/20200226185417/https://www.e-rara.ch/zut/doi/10.3931/e-rara-13037 De mensuris, et ponderibus Romanis, et Graecis : cum his quae hodie Romae sunt collatis libri quinque. Eiusdem variarum lectionum liber unus]''. Venetiis, 1573.</ref>. Ex anno [[1960]] plerumque "pedem internationalem" significat, id est tertiam partem [[virga (mensura)|virgae]], sive exacte 0.3048 [[metrum|metra]]. Pars ad totum systema [[mensurae Anglicae|mensurarum Anglicarum]] necessaria est. In duodecim [[uncia (mensura longitudinis)|uncias]] dividitur. Per [[tempus|tempora]] et terras, eius [[longitudo]] variavit. [[Mensurae Romanae|Pes Romanus]] 29,61 [[cm]] fuit, 16 [[Digitus (mensura)|digiti]] seu 12 [[uncia]]e; 5000 prdum [[mille passuum]] constituebant. == Notae == <div class="references-small"><references/></div> [[Categoria:Mensurae Anglicae]] [[Categoria:Mensurae Romanae]] {{Myrias|Physica}} ebz499k5saeqfbcgb3t766wca698xip Son of God (pellicula) 0 213700 3989204 3952362 2026-09-19T08:10:50Z ~2026-49405-65 214731 3989204 wikitext text/x-wiki {{Pellicula | Titulus =Son of God | Latinus titulus = Dei Filius | Annus = 2014 | Imago = | Descriptio imaginis = | Genus = | Moderator =[[Christophorus Spencer]] | Factor = | Scriptor = | Fabula ab = | Fundata in = | Actores = | Compositor = | Redactor = <!-- Anglice: “Editor”! --> | Officina = | Editor = <!-- Anglice: “Publisher”! --> | Dies editionis = <!-- Anglice: “Release date” --> | Duratio =138 minutae | Natio =[[Civitates Foederatae]] | Lingua = | Impensa = | Fructus = }} '''''Son of God''''' ('Dei filius') est [[pellicula]] de [[vita]] [[Iesus Christus|Iesus Christi]], a [[Christophorus Spencer|Christophoro Spencer]] [[moderator cinematographicus|moderatore cinematographico]] [[Civitates Foederatae|Americano]] anno [[2014]] ducta. Hac in pellicula hi histriones agunt: * [[Diogo Morgado]] - [[Iesus Christus]] * [[Roma Downey]] - [[Virgo Maria|Maria]] * [[Leila Mimmack]] - [[Virgo Maria|iuvenis Maria]] * [[Joe Coen]] [[Sanctus Josephus]] * [[Sebastianus Knapp]] - [[Sanctus Ioannes Evangelista|Apostolus Ioannes]] * [[Said Bey]] - [[Sanctus Matthaeus]] * [[Matthew Gravelle]] - [[Sanctus Thomas]] * [[Paul Marc Davis]] - [[Simon Zelotes]] * [[Gregorius Hicks]] - [[Pontius Pilatus]] * [[Amber Rose Revah]] - [[Maria Magdalena]] * [[Fraser Ayres]] - [[Barabbas]] * [[Joe Wredden]] - [[Iudas Scariotis]] * [[Rick Bacon]] - [[Herodes Antipas]] * [[Adrian Schiller]] - [[Kaiphas]] * [[Darwin Shaw]] - [[Simon Petrus]] * [[Simon Kunz]] - [[Nicodemus]] * [[Andrew Brooke]] - [[Antonius]] * [[Anas Cherin]] - [[Lazarus Bethaniae|Lazarus]] == Nexus externi == * {{Imdb title|3210686}} * [https://web.archive.org/web/20140226105912/http://www.sonofgodmovie.com/ Pelliculae pagina interretialis] {{cine-stipula}} [[Categoria:Pelliculae Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Pelliculae religiosae]] [[Categoria:Pelliculae 2014]] [[Categoria:Iesus]] gmiqc4eh0p4w3j9zbdsfklt7s3gj3l2 Index urbium, oppidorum et communium Saxoniae Inferioris 0 216135 3989147 3988984 2026-09-18T18:21:41Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 0 sources and tagging 12 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989147 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Municipalities in Lower Saxony.svg|thumb|500px|Urbes et communia Saxoniae Inferioris.]] '''Index urbium, oppidorum et communium in [[Saxonia Inferior|Saxonia Inferiore]]''' omnia [[commune|communia]] (Theodisce ''Gemeinden''), consociationes communium (Theodisce ''Gemeindeverbände'') atque loca nulli communium adscripta (Theodisce ''gemeindefreien Gebiete''), quae hodie in [[Terra foederalis (Germania)|terra]] [[Germania|Germanica]] [[Saxonia Inferior]]e exstant, complectitur. Postremae mutationes finium territorialium in Saxonia Inferiore [[1 Novembris|Kalendis Novembribus]] anni [[2021]] effectae sunt. Ex eo tempore [[Saxonia Inferior]] 939 communia et 25 loca nulli communi adscripta (quorum duo habitantur) habet. Quibus e communibus 159 titulo [[urbs|urbis]] (Theodisce ''Stadt'') et 49 titulo [[oppidum|oppidi]] (Theodisce ''Flecken'') utuntur. Praeterea nonnullae proprietates exstant secundum communium administrationem: Nam 939 communia in 289 communia unitaria et 650 communia membra dividuntur; quae vero in universum 114 consociationes communium constituunt, ut munera communiter administrent. Hae consociationes communium ipsa communia non sunt, sed foedera cooperationis, quae aut ex regione aut ex communitate in qua sedes administrationis sita est nomen accipiunt. Quapropter in Saxonia Inferiore idem nomen tam communi quam consociationi communium tribui potest. Agitur tamen de duobus corporibus iuridicis distinctis, quae proprias repraesentationes atque propria munera habent. Praeterea, propter magnitudinem suam, nonnullae communium et consociationes communium peculiarem rationem cum [[Index circulorum Germanicorum|circulo terrae]] (Theodisce ''Landkreis'') habent: * Decem urbes statum iuridicum [[Index circulorum Germanicorum|circuli urbani]] (Theodisce ''kreisfreien Stadt'') obtinent, nulli circulo terrae subiiciuntur atque omnia sua munera exercent. * Septem urbes statum iuridicum urbis magnae sui iuris (Theodisce ''Große selbständige Stadt'') obtinent atque multa, sed non omnia, munera circuli terrae cui adscribuntur exercent. * 61 communium et tria communia generalia (Theodisce ''Samtgemeinden'') statum iuridicum communis sui iuris (Theodisce ''Selbständige Gemeinde'') obtinent atque quaedam munera districtus cui adscribuntur exercent. * 861 ceterae communium nullam peculiarem rationem cum circulo terrae cui adscribuntur habent. === A === {{div col|3}} * [[Abensium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Apensen''; [[Saxonice]] ''Obbens'')</small> * [[Acheimum]]<ref name="Grote III 1877">Grote, H. (1877). ''Münzstudien: Geschichte der älteren Münzen und Urkunden des Bisthums Verden'' (Vol. VIII). Hannoverae: Hahn’sche Hofbuchhandlung.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Achim''; [[Saxonice]] ''Achem'')</small> * [[Achestedium]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Axstedt''; [[Saxonice]] ''Ax'')</small> * [[Adelebsenum]]<ref name="Funck 1736">Funck, J. N. (1736). ''Disputatio Academica de Voluntaria Morte Judaeorum et Gentilium sub Praesidio S. R. I. Libero Baroni de Adelebsen Dedicata''. Rintelii: Typis Johannis Friderici Enax.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Adelebsen'')</small> * [[Adenebutla]]<ref name="Pischke 1998">Pischke, G. (Ed.) (1998). ''Das Lehnsregister der Edelherren von Meinersen: Edition und historische Untersuchung der mittelalterlichen Besitzurkunden'' (Documentum anni MCCXX). Hannoverae, in Germania: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Adenbüttel'')</small> * [[Adenhusium]]<ref name="Schlegel 1703">Schlegel, J. C. (1703). ''Chronica Parochiarum ditionis Mindensis et Hildesiensis: De ecclesiis parochialibus et ditione antiqua oppidi Adenhusii''. Mindae: Typis Johannis Meyeri; et: Schlegel, J. C. (1703). ''Chronica Parochiarum ditionis Mindensis et Hildesiensis:...''. Mindae: Typis Johannis Meyeri.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahnsen'')</small> * [[Adenthorpium]]<ref name="Höhbaum 1876">Höhbaum, K. (Ed.) (1876). ''Hansisches Urkundenbuch: Monumenta Germaniae Historica e codicibus diplomaticis Bremensibus et Luneburgensibus'' (Vol. I). Halis Saxonum: Typis Orphanotrophei.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Adendorf''; [[Saxonice]] ''Adendörp'')</small> * [[Affinghusia]]<ref name="Rathlef 1766">Rathlef, E. L. (1766). ''Geschichte der Grafschaften Hoya und Diepholz: Monimenta diplomatica et antiquitates ditionis Affinghusiae'' (Vol. I). Bremae: Försterischen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Affinghausen''; [[Saxonice]] ''Affinghusen'' seu ''Affjehusen'')</small> * [[Aldendorpevilla]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> ([[Theodisce]] ''Stadtoldendorf'') * [[Alrebekesa]]<ref name="Oven 1872">Oven, A. von (Ed.) (1872). ''Urkundenbuch des Herzogthums Lüneburg: Diplomata, chartae et registra historica saeculi XII (Documentum anni MCXCVII de venditione praedii Alrebekesae)'' (Vol. I). Hannoverae: Carl Rümpler.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ahnsbeck'')</small> * [[Ahusium (Saxonia Inferior)|Ahusium]]<ref name="Schlegel 1705">Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Ducatus Bremensis et Verdensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis; et: Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Ducatus Brunsvicensis et Lunaeburgensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis; et: Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Parochiarum ditionis Corbeiensis et Hildesiensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahausen''; [[Saxonice]] ''Ahusen'')</small> * [[Alfelda]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Alfeld''; [[Saxonice]] ''Allefelle'')</small> * [[Alfhusium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Alfhausen''; [[Saxonice]] ''Alfhusen'')</small> * [[Algermissenum]]<ref name="Hoogeweg III 1903">Hoogeweg, H. (Ed.) (1903). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Quellen und Darstellungen zur Geschichte Niedersachsens (Monimenta historica et privilegia de Algermisseno)'' (Vol. III). Hannoverae, in Germania: Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Algermissen'')</small> * [[Alisni (Circulus Neoburgensis Visurgensis)|Alisni]]<ref name="Orbis Latinus A-D">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> <small>(in [[Circulus Neoburgensis Visurgensis|Circulo Neoburgensi Visurgensi]]<ref name="Landkreis Nienburg/Weser">Fingitur nomen "Circulus Neoburgensis Visurgensis" -Theodisce ''Landkreis Nienburg/Weser'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus " Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latina gentilicia "Neoburgensis-e" et "Visurgensis-e" ad commune [[Nova Urbs (Saxonia Inferior)|Novam Urbem]] et flumen [[Visurgis|Visurgem]] respective referuntur. Quibus de toponymis, vide {{Graesse}}</ref>)</small> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Liebenau''; [[Saxonice]] ''Levenau'')</small> * [[Alisni]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Circulus terrae Paludis Visurgensis|Circulo Paludis Visurgensis]]<ref name="Landkreis Wesermarsch">Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' -secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo- vertit. De Latina autem toponymia, vide Egli, J. J. (1893). ''Nomina Geographica: Sprach- und Sacherklärung von 42000 Geographischen Namen aller Erdräume''. [[Lipsia]]e: Friedrich Brandstetter. Theodisce ''Landkreis Wesermarsch''.</ref>)</small> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elsfleth'')</small> * [[Almstedium]]<ref name="Hoogeweg II 1901">Hoogeweg, H. (Ed.) (1901). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Quellen und Darstellungen zur Geschichte Niedersachsens (Monimenta historica et registra de Almstedio)'' (Vol. II). Hannoverae, in Germania: Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Almstedt'')</small> * [[Alorstedium]]<ref name="Pratje 1758">Pratje, J. H. (1758). ''Historische Nachrichten von dem ehemaligen berühmten Closter Harsefeld: Monumenta ac documenta saeculi XII ubi de decimis Alorstedii agitur''. Stadae: Typis H. C. Götheli.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahlerstedt''; [[Saxonice]] ''Ohlers'')</small> * [[Alvstedium]]<ref name="Pratje 1759">Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Alfstedt''; [[Saxonice]] ''Alfs'' seu ''Alfst'')</small> * [[Amelinghusium]]<ref name="Baring 1746">Baring, E. (1746). ''Succincta Hannoverae et ditionum vicinarum Notitia Historica''. Hanoverae: Typis Nicolae Försteri.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Amelinghausen''; [[lingua Saxonica|Boreosaxonice]] ''Amekhusen''; [[Saxonice]] ''Amelkusen'')</small> * [[Anchemium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ankum'')</small> * [[Andervenia]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Andervenne'')</small> * [[Andorlangia]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Anderlingen''; [[Saxonice]] ''Annerlingen'')</small> * [[Antiqua Medingha]]<ref name="Homeyer X 2006">Homeyer, J. (Ed.) (2006). ''Urkundenbuch des Klosters Medingen: Lüneburger Urkundenbuch (Monimenta historica saeculi XIV de parochia Medinghae) (Vol. X)''. Hannoverae, in Germania: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Altenmedingen''; [[Saxonice]] ''Ohmein'')</small> * [[Apenum]]<ref name="Baring 1746"/> <small>([[Theodisce]] ''Apen''; [[Saxonice]] ''Aap'')</small> * [[Apleremum]]<ref name="Schlegel 1703"/> <small>([[Theodisce]] ''Apelern'')</small> * [[Appelium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Appel'')</small> * [[Aquae Lauterbergenses in Montibus Harthicis]]<ref name="Mirus 1826">Mirus, A. (1826). ''De salubritate aquarum lauterbergensium in montibus harthicis sitarum''. Typis Regiis.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Lauterberg im Harz'')</small> * [[Aquae Nendorpenses]]<ref name="Marcard 1805">Marcard, H. M. (1805). ''De salubritate aquarum nendorpensium et de earum usu in morbis chronicis''. [[Goettinga]]e: Dieterich; et: Macard, H. M. (1805). ''De usu salutari fontium salinorum in territorio Hildesiensi sitorum''. [[Goettinga]]e: Dieterich.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Nenndorf'')</small> * [[Aquae Zwischenahnenses]]<ref name="Statisitakamt Nord 2025">Statistikamt Nord (Editio Latina). ''Catalogus Urbium et Communium Germaniae''. Hamburgi, 2025.</ref> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Zwischenahn''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Twiskenoan'' seu ''Boad Twiskenoan''; [[Saxonice]] ''Twüschenahn'')</small> * [[Aroldishusium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Arholzen'')</small> * [[Artlenburgum]]<ref name="Baring 1746"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Artlenburg'')</small> * [[Artlissa]]<ref name="Mader 1664">Mader, J. J. (1664). ''Antiquitates Brunsvicenses: De antiquis parochiis Saxonum et finibus dioecesis Mindensis (Caput de parochia Artlissa)''. Helmestadii: Typis Henningi Mulleri.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Aerzen'': quoque [[Theodisce]] ''Ärzen'')</small> * [[Arx Agathae]]<ref name="Kochen 1724">Kochen, J. H. (1724). ''Introductio in Historiam Ducatus Bremensis y Verdensis: Accesserunt diplomata varia et descriptio Arcis Agathae et ditionis Stadiensis''. Stadae: Typis Caspari Holmii.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Agathenburg''; [[Saxonice]] ''Gothenborg'')</small> * [[Arx Draconis]]<ref name="Egger 1977"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Drakenburg''; [[Saxonice]] ''Drakenborg'')</small> * [[Ascalingium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ahlden'')</small> * [[Asanthorpium]]<ref name="Vogell 1856">Vogell, A. (Ed.) (1856). ''Urkundenbuch des Bisthums Verden und des Collegiatstifts Bardewick: Chartae, diplomata et monumenta historica saeculi XIII...''. Hannoverae: Hahn’sche Hofbuchhandlung.</ref> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg">Fingitur nomen "Circulus Harburgensis" -Theodisce ''Landkreis Harburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Harburgum]]" -ad quod gentilicium "Harburgensis-e" refertur-.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Asendorf''; [[Saxonice]] ''Asendörp'')</small> * [[Asenthorpium]]<ref name="Hodenberg 1855">Hodenberg, W. von (Ed.) (1855). ''Hoyer Urkundenbuch'' (Vol. I). Hannoverae: Jänecke Verlag.</ref> <small>(in [[Circulus terrae Diepholtia|Circulo terrae Diepholtia]]<ref name="Landkreis Diepholz">Fingitur nomen "Circulus terrae Diepholtia" -Theodisce ''Landkreis Diepholz'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Diepholtia]]", vide {{Hofmannus}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Asendorf''; [[Saxonice]] ''Asendörp'')</small> * [[Assena]]<ref name="Philippi & Bar 1892">Philippi, F., & Bär, M. (Eds.) (1892). ''Osnabrücker Urkundenbuch: Die Urkunden der Jahre 772-1200'' (Vol. 1). Verein für Geschichte und Landeskunde von Osnabrück.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Essen'')</small> * [[Assini]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Essen'')</small> * [[Astanholteremarki-Scirnbeki]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Osterholz-Scharmbeck''; [[Saxonice]] ''Oosterholt-Scharmbeek'')</small> * [[Asylum (Saxonia Inferior)|Asylum]]<ref name="Asylum">Theodiscum nomen ''Freistatt'', quod ''Freistätte, Zufluchtsort, Asyl'' significat, Latine "asylum" reddi potest. Nam in ''Deutsches Wörterbuch'' de Weigand et Hirt vox Theodisca ''Asyl'' explicatur ut «Freistatt» et ipsa vox Theodisca ''Asyl'' e Latino "asylum" orta esse dicitur. Praeterea lexicon Germanico-Latinum, quod in traditione lexicographica Georgii continetur, directe tradit: ''Freistatt, -stätte'', "asylum'". Itaque "Asylum" non est forma ficticia neque mera translatio nostra, sed aequivalentia lexicographice comprobata.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Freistatt''; [[Saxonice]] ''Freestatt'')</small> * [[Aszi]]<ref name="Hermann">Hermann Abels: ''Die Ortsnamen des Emslandes in ihrer sprachlichen und kulturgeschichtlichen Bedeutung''. S. 27f.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Esche'')</small> * [[Aulica]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elze'')</small> * [[Auriacum (Saxonia Inferior)|Auriacum]]<ref name="Graesse"/><ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Aurich''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Aurk''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Auerk'')</small> {{div col end}} === B === {{div col|3}} * [[Badberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Badbergen''; [[Saxonice]] ''Badbern'')</small> * [[Baddekenstedium]]<ref name="Casemir & Menzel & Ohainski X 2018">Casemir, K., Menzel, F., & Ohainski, U. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil X)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Baddeckenstedt''; [[Saxonice]] ''Barkenstäe'')</small> * [[Balga]]<ref name="Udolph 1994">Udolph, J. (1994). ''Namenkundliche Studien zum Germanenproblem'' (Reallexikon der Germanischen Altertumskunde, Ergänzungsbände 9). Walter de Gruyter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Balje'')</small> * [[Balga Cortis]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Balge'')</small> * [[Baltrumum]]<ref name="Wiarda III 1792">Wiarda, T. D. (1792). ''Ostfriesische Geschichte: Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1648'' (Vol. 3). August Friedrich Winter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Baltrum'')</small> * [[Bamwida]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] ''Bohmte''; [[Saxonice]] ''Baumte'')</small> * [[Bardenuvicum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bardowick''; [[Saxonice]] ''Bewick'')</small> * [[Bardorpium]]<ref name="Sudendorf 1859">Sudendorf, H. (Ed.) (1859). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Herzöge von Braunschweig und Lüneburg und ihrer Lande'' (Vol. 1). Carl Rümpler Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bahrdorf'')</small> * [[Barenburgum]]<ref name="Kolb 1712">Kolb, G. (1712). ''Compendium totius orbis: partim geographicum, partim historicum, partim genealogicum''. Typis Universitatis Carolo-Francisceae</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Barenburg''; [[Saxonice]] ''Baarnborg'')</small> * [[Bargstedum]]<ref name="Mushard 1764">Mushard, M. (1764). ''Palaeogentilismus Bremensis: Monumenta ac veterum tumuli in ducatibus Bremensi et Verdensi''. Typis Andreae Vandenhoeck.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bargstedt''; [[Saxonice]] ''Bargst'' seu ''Bars'')</small> * [[Barnstedum]]<ref name="Bünting & Letzner 1702">Bünting, H., & Letzner, J. (1702). ''Braunschweig-Lüneburgische Chronica, Oder Historische Beschreibung der Durchlauchtigsten Herzogen zu Braunschweig und Lüneburg''. Gedruckt bey Caspar Johann Jakobi.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barnstedt'')</small> * [[Barnstorfium]]<ref name="Böhmer 2007">Böhmer, J. F. (2007). ''Regesta Imperii III: Salisches Haus 1024–1125. Die Regesten des Kaiserreiches unter Heinrich IV'' (T. Struve, Ed.). Böhlau Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Barnstorf''; [[Saxonice]] ''Baarnstrup'')</small> * [[Barsela]]<ref name="Köbler 2016">Köbler, G. (2016). ''Orte in der deutschen Ortsgeschichte''. Wikiling-Zier. [[Universitas Leopoldino-Franciscea]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barßel''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bäärsel''; [[Saxonice]] ''Bassel'')</small> * [[Barsingehusa]]<ref name="Harenberg 1753">Harenberg, J. C. (1753). ''Historia ecclesiae Gandershemensis diplomatica''. Typis et Impensis Joannis Christophori Meisneri.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Barsinghausen''; [[Saxonice]] ''Baschehusen'' seu ''Basche'')</small> * [[Barum (Luneburgum)|Barum]]<ref name="Mindermann I II 2004">Mindermann, A. (Ed.) (2004). ''Verdener Urkundenbuch, 1. Abteilung, Band 2: 1300–1380''. Landschaftsverband der ehemaligen Herzogtümer Bremen und Verden.</ref> <small>(in [[Circulus Luneburgensis|Circulo Luneburgensi]]<ref name="Landreis Lüneburg">Fingitur nomen "Circulus Luneburgensis" -Theodisce ''Landreis Lüneburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Luneburgensis-e" ad [[Luneburgum]] refertur. Quo de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Barum''; [[Saxonice]] ''Boorn'')</small> * [[Barum (Circulus Ulsenensis)|Barum]]<ref name="AdWzG 2010">Akademie der Wissenschaften zu Göttingen (2010). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'' (K. Casemir, F. Menzel, & U. Ohainski, Eds.). Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>(in [[Circulus Ulsenensis|Circulo Ulsenensi]]<ref name="Landkreis Uelzen">Fingitur nomen "Circulus Ulsenensis" -Theodisce ''Landkreis Uelzen'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Ulsenensis-e" ad [[Ulsena]]m refertur. Quo de gentilicio, vide lemma "res-publica Ulsenensis" apud {{Google Books|w_tWAAAAcAAJ|vide paginam dedicationis operis}}"; et de topnymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Barum''; [[Saxonice]] ''Bourm'')</small> * [[Barunvilla]]<ref name="SdaedhdlM 1862">Société d'archéologie et d'histoire de la Moselle (1862). ''Mémoires de la Société d'archéologie et d'histoire de la Moselle: Année 1860–1861''. Rousseau-Pallez.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barendorf''; [[Saxonice]] ''Borendörp'')</small> * [[Barverum]]<ref name="Böhmer 1844">Böhmer, J. F. (1844). ''Regesta Chronologico-Diplomatica Regum et Imperatorum Romanorum: Inde a Conrado I. Usque ad Henricum VII''. Typis et Sumtibus J. C. Hermann.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Barver'')</small> * [[Barwedelum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Barwedel'')</small> * [[Basdalum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Basdahl''; [[Saxonice]] ''Basdaal'' seu ''Basdohl'')</small> * [[Bawinkelum]]<ref name="Moser 1738">Moser, J. J. (1738). ''Bibliotheca Iuris Publici S. R. I. Germanici: Specially regarding the territories of Westphalia and Lower Saxony''. Typis Ioannis Georgii Cottae.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bawinkel''; [[Saxonice]] ''Bowinkel'')</small> * [[Bebenhusa (Saxonia Inferior)|Bebenhusa]]<ref name="Ahlfeldt 2010">Ahlfeldt, J. (Ed.) (2010). ''Regnum Francorum Online: Traditio Fuldenses''. Francia-Ahlfeldt Project.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bevensen''; [[Saxonice]] ''Bämsen'' seu ''Bemsen'')</small> * [[Beckdorfium]]<ref name="AdWzG 2010"/> <small>([[Theodisce]] ''Beckdorf''; [[Saxonice]] ''Beekdörp'')</small> * [[Beckedorfium]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beckedorf''; [[Saxonice]] ''Biäkedörp'')</small> * [[Beckelnum]]<ref name="Böhmer 1844"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Beckeln'')</small> * [[Bedenbostelum]]<ref name="NL 1924">Niedersächsisches Landesarchiv (1924). ''Niedersächsisches Jahrbuch für Landesgeschichte''. Veröffentlichungen de Historischen Kommission für Niedersachsen und Bremen.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Beedenbostel''; [[Saxonice]] ''Bedenbossel'')</small> * [[Beierstedum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beierstedt''; [[Saxonice]] ''Barste’e'')</small> * [[Belmum]]<ref name="Moser 1738"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Belm'')</small> * [[Belumum]]<ref name="Mushard 1764"/> <small>([[Theodisce]] ''Belum''; [[Saxonice]] ''Belen'')</small> * [[Bema (Saxonia Inferior)|Bema]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Böhme''; [[Saxonice]] ''Böhm'')</small> * [[Bendestorfium]]<ref name="Bührmann 2005">Bührmann, M. (2005). ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen des norddeutschen Raumes''. Akademie der Wissenschaften zu Göttingen. </ref> <small>([[Theodisce]] ''Bendestorf''; [[Saxonice]] ''Bendsdörp'')</small> * [[Berga (Circulus Cellensis)|Berga]]<ref name="Bruzen de La Martinière 1737">Bruzen de La Martinière, A. A. (1737). ''Thesaurus geographicus criticus: in quo omnium orbis terrarum regionum, civitatum, oppidorum, nominibus antiquis, medii aevi et modernis''. Ex Officina Wetsteniana.</ref> <small>(in [[Circulus Cellensis|Circulo Cellensi]]<ref name="Landkreis Celle">Fingitur nomen "Circulus Cellensis" -Theodisce ''Landkreis Celle'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Cella (Germania)|Cella]]" -ad quod gentilicium "Cellensis-e" refertur-, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bergen''; [[Saxonice]] ''Bargen'')</small> * [[Berga (Circulus Osnabrugae)|Berga]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(in [[Circulus Osnabrugae|Circulo Osnabrugae]]<ref>Fingitur nomen "Circulus Osnabrugae" -Theodisce ''Landkreis Osnabrück'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum ''LandKreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino toponymo "[[Osnabruga|Osnabruga-ae]]", vide Pertsch, Erich: ''Langenscheidts Großes Schulwörterbuch Lateinisch-Deutsch'', Berolini et Monaci 1983, ISBN 3-468-07202-3, p. 1325.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Berge'')</small> * [[Berga ad Dumnam]]<ref name="Bruzen de La Martinière 1737"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bergen an der Dumme''; [[Polabice]] ''Djörska'')</small> * [[Bergenborstelium]]<ref name="Hodenberg 1855"/> <small>([[Theodisce]] ''Bahrenborstel''; [[Saxonice]] ''Bornbössel'' seu ''Boornbössel'')</small> * [[Bergfelda]]<ref name="Bünting & Letzner 1702"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bergfeld''; quoque [[Saxonice]] ''Bargfeld'')</small> * [[Bernsium Minus]]<ref name="Bernsium">Vide [https://emslaendische-landschaft.de/images/AFEL/Publikationen/Zeitschriften/Band_22/Heft_109_Mai_2011.pdf?utm ''''], ubi dicitur "(...) '''Berßen, Groß oder Klein''' (...) Bernsium (...)".</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Klein Berßen''; [[Saxonice]] ''Lütke Bässen'')</small> * [[Bersenbrugum]]<ref name="Sandhoff 1785">Sandhoff, J. E. (1785). ''Antistitum Osnabrugensis ecclesiae, qui per decem saecula episcopale munus in ea gesserunt, chronotaxis''. Typis Joannis Georgii Kislingii.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bersenbrück''; [[Saxonice]] ''Bessenbrügge'')</small> * [[Bersinium]]<ref name="Kaemling 1987">Kaemling, ''Atlas zur Geschichte Niedersachsens'' (1987).</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Berßen''; [[Saxonice]] ''Groten Bässen'')</small> * [[Berumburgum]]<ref name="Emmius 1616">Emmius, U. (1616). ''Rerum Frisicarum Historia''. [[Lugdunum Batavorum|Lugduni Batavorum]]: Elzevier.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Berumbur'')</small> * [[Bestena]]<ref name="Jellinghaus 1923">Jellinghaus, H. (1923). ''Die westfälischen Ortsnamen nach ihren Bestandteilen''' (III ed.). Ferdinand Schöningh.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Beesten'')</small> * [[Betzendorfum]]<ref name="Bünting & Letzner 1702"/> <small>([[Theodisce]] ''Betzendorfum''; [[Saxonice]] ''Bätzendörp'')</small> * [[Bevernense Castrum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Bevern'')</small> * [[Beverstedum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beverstedt''; [[Saxonice]] ''Beverst'')</small> * [[Bienenbuttelum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bienenbüttel''; [[Saxonice]] ''Bienbüddel'')</small> * [[Bilshusa]]<ref name="Wolf 1819">Wolf, J. (1819). ''Politische Geschichte des Eichsfeldes mit Urkunden erläutert''. Johann Georg Rosenbusch.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bilshausen'')</small> * [[Binethemum]]<ref name="Meiborn III 1688">Meibom, H. (1688). ''Rerum Germanicarum Tomi III: I. Historicos Germanicos, II. Historiam Helmstadensem, III. Dissertationes de utriusque Saxoniae''. Typis Georgii Wolffgangi Hammii; et: Meibom, H. (1688). ''Rerum Germanicarum Tomi III: Dissertationen und historische Chroniken des Herzogtums Braunschweig-Lüneburg''. Typis Georgii Wolffii.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bentheim'')</small> * [[Binnenum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Binnen''; [[Saxonice]] ''Binn’n'')</small> * [[Bippenum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bippen''; [[Saxonice]] ''Bippen'')</small> * [[Birsina]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bassum''; [[Saxonice]] ''Bassen'')</small> * [[Bissendorpum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bissendorf''; [[Saxonice]] ''Bissendörp'')</small> * [[Blenderum]]<ref name="Brosius 1993">Brosius, D. (1993). ''Urkundenbuch des Klosters Loccum'' (Vol. 1). Wallstein Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Blender''; [[Saxonice]] ''Blenner'')</small> * [[Bliederstorpum]]<ref name="Trüper 2017">Trüper, H. G. (2017). ''Urkundenbuch der Herren von Zesterfleth: 1232–1657''. Wallstein Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bliedersdorf''; [[Saxonice]] ''Bliersdörp'')</small> * [[Bobentunum]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bovenden''; quoque [[Saxonice]] ''Bovten'')</small> * [[Bocensis]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bückeburg''; [[Saxonice]] ''Bückeborg'')</small> * [[Bocholta (Circulus Heidensis)|Bocholta]]<ref name="Hodenberg 1859"/> <small>(in [[Circulus Heidensis|Circulo Heidensi]]<ref name="Heidekreis">Fingitur nomen "Circulus Heidensis" -Theodisce ''Heidekreis'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum suffixum ''-kreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) et Latinum gentilicium "Heidensis-e" Theodiscum lexema ''Heide-'' vertit.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz''; [[Saxonice]] ''Bookholt'')</small> * [[Bocholta (Circulus Theorosburgensis)|Bocholta]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>(in [[Circulus Theorosburgensis|Circulo Theorosburgensi]]<ref name="Landkreis Schaumburg">Fingitur nomen "Circulus Theorosburgensis" -Theodisce ''Landkreis Schaumburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino gentilicio "Theorosburgensis-e", quod ad [[Theorosburgum]] refertur, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz''; [[Saxonice]] ''Baukholt'')</small> * [[Bocholtum in Ericeto]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>[[urbs]] et commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz in der Nordheide''; [[Saxonice]] ''Bookholt'')</small> * [[Bochorna (Circulus Frisicus)|Bochorna]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873">Ehmck, D. R., & von Bippen, W. (Ed.) (1873). ''Bremisches Urkundenbuch: Band 1. Urkunden bis zum Jahre 1300''. C. Schünemann.</ref> <small>(in [[Circulus Frisicus|Circulo Frisico]]<ref name="Landkreis Friesland">Fingitur nomen "Circulus Frisicus" -Theodisce ''Landkreis Friesland'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Frisicus-a-um" ad [[Frisia (discretiva)|Frisiam]] refertur. Quod de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bockhorn'')</small> * [[Bochorna (Circulus Vetha)|Bochorna]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Circulus Vetha|Circulo Vetha]]<ref name="Landkreis Vechta">Fingitur nomen "Circulus Vetha" -Theodisce ''Landkreis Vechta'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo).</ref><ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Bakum'')</small> * [[Bochorstia]]<ref name="Erhard 1851">Erhard, H. A. (Ed.) (1851). ''Regesta Historiae Westfaliae: Accedit Codex Diplomaticus/Regesten der Geschichte Westfalens''. Regensberg.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bockhorst''; [[Saxonice]] ''Baukhast'')</small> * [[Bodendicum]]<ref name="Brosius 1985">Brosius, D. (1985). ''Aus der Geschichte der Burg Bodenteich''. Ecomed Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bodenteich''; [[Saxonice]] ''Bonndiek'')</small> * [[Bodenfelda]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bodenfelde'')</small> * [[Bodensa]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph">Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2003). ''Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Bodensee'')</small> * [[Bodonis Insula]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bodenwerder'')</small> * [[Boffeshusium]]<ref name="Casemir & Ohainski VI 2007">Casemir, K., & Ohainski, U. (2007). ''Die Ortsnamen del Landkreises Holzminden''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil VI)''. Editio ab Academia Scientiarum Gottingensi. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Boffzen'')</small> * [[Boitersena]]<ref name="Mindermann 2001">Mindermann, A. (Ed.) (2001). ''Urkundenbuch der Bischöfe und des Domkapitels von Verden: Band 1''. Von den Anfängen bis 1300. [[Stadae|Stadis]]: Landschaftsverband der ehemaligen Herzogtümer Bremen und Verden.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bötersen''; [[Saxonice]] ''Boitzen'')</small> * [[Boitzia]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Boitze''; [[Saxonice]] ''Böhtz'')</small> * [[Bokenstorpium]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Bokensdorf''; [[Saxonice]] ''Bokensdörp'')</small> * [[Bokenum]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bockenem''; [[Saxonice]] ''Bokeln'')</small> * [[Borchwega]]<ref name="Rüther 1905">Rüther, H. (Ed.) (1905). ''Urkundenbuch des Klosters Neuenwalde''. Halle’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Burweg'')</small> * [[Borkna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Borkum''; [[lingua Frisica|Frisice]] ''Boarkum''; quoque [[Saxonice]] ''Börkum'')</small> * [[Borna Castra]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Berne'')</small> * [[Borsla]]<ref name="Niemeyer 2012">Niemeyer, M. (Ed.) (2012). ''Deutsches Ortsnamenbuch''. De Gruyter</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bösel''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Böäsel''; [[Saxonice]] ''Bäsel'')</small> * [[Borstla]]<ref name="Hodenberg 1842">Hodenberg, W. von (Ed.) (1842). ''Diepholzer Urkundenbuch: Authentische Urkunden zur Geschichte der Grafschaft Diepholz''. [[Hannovera]]e: Hahn'schen Hofbuchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Borstel''; [[Saxonice]] ''Bössel'')</small> * [[Botela]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>([[Theodisce]] ''Bothel''; [[Saxonice]] ''Bootel'')</small> * [[Brachia (Germania)|Brachia]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Brake''; [[Saxonice]] ''Braak'' seu ''Broak'')</small> * [[Braclina]]<ref name="Rübel 1881">Rübel, K. (Ed.) (1881). ''Dortmunder Urkundenbuch: Band 1. Urkunden bis zum Jahre 1340''. [[Isarlohia]]e: J. Baedeker.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Brackel''; [[Saxonice]] ''Braackel'')</small> * [[Bracum]]<ref name="Kirchbrak">Germanica et Romanica toponyma cum terminationibus ''-ac'' aut ''-ach'' aut ''-ack'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-acum-i" aut "-achium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ac, -ach, -ack''' : -''acum,'' -''achium'' (...)". Hoc casu, latinizantia suffixa formis antiquis huius toponymi "Brac" applicantur; quo de toponymo, vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B77-F/NOB%20VI%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Holzminden.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''/NOB VI Die Ortsnamen des Landkreises Holzminden'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''Theodericus de Brach'' (...) ''Henricus de Brach'' (...) ''Henrico de Brack'' (...) villa Brac (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kirchbrak''; [[Saxonice]] ''Kerkbraak'')</small> * [[Bramascus]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bramsche'')</small> * [[Breddenberga]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898">Wilmans, R., & Hoogeweg, H. (Ed.). (1898). ''Westfälisches Urkundenbuch: Band 6. Die Urkunden des Bisthums Minden und angrenzender Gebiete''. [[Monasterium (Germania)|Monasterii]]: Regensberg'schen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Breddenberg'')</small> * [[Bredenforda]]<ref name="Hoogeweg 1898">Hoogeweg, H. (Ed.) (1898). ''Westfälisches Urkundenbuch: Band 6. Die Urkunden des Bisthums Minden vom J. 1201-1300''. [[Monasterium (Germania)|Monasterii]]: Regensberg'schen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Brevörde''¨; quoque [[Saxonice]] ''Bräwer'')</small> * [[Bredthorpium]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] ''Breddorf''; [[Saxonice]] ''Breddörp'')</small> * [[Brestum (Saxonia Inferior)|Brestum]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Brest'')</small> * [[Brincama]]<ref name="Friedländer 1878">Friedländer, E. (Ed.) (1878). ''Ostfriesisches Urkundenbuch: Band 1. (Jahre 787–1470)''. [[Emda]]e: Haynel.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Brinkum'')</small> * [[Britlinga]]<ref name="Udolph 2004">Udolph, J. (2004). ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen: Akten eines internationalen Symposiums in Uppsala''. [[Gottinga]]e: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Brietlingen''; [[Saxonice]] ''Brietl'')</small> * [[Brochema]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>([[Theodisce]] ''Brockum''; [[Saxonice]] ''Broubm'' seu ''Brookm'')</small> * [[Brocleda]]<ref name="Janicke 1896">Janicke, K. (Ed.) (1896). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 1''. [[Lipsia]]e: S. Hirzel.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bröckel''; [[Saxonice]] ''Bräukel'')</small> * [[Broclina]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>([[Theodisce]] ''Brockel''; [[Saxonice]] ''Brookel'')</small> * [[Broma]]<ref name="Casemir & Ohainski 2014">Casemir, K., & Ohainski, U. (Ed.). (2014). ''Niedersächsisches Ortsnamenbuch: Die Ortsnamen des Landkreises Gifhorn''. [[Bilivelda]]e: Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Brome''; [[Saxonice]] ''Brom'')</small> * [[Brochusium-Vilsena]]<ref name="Hodenberg 1855"/><ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bruchhausen-Vilsen''; [[Saxonice]] ''Brooksen-Vilsen'')</small> * [[Brunsvicum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Braunschweig''; [[Saxonice]] ''Brunswiek''; [[lingua Saxonica|Brunsvicice]] dialectaliter ''Bronswiek'' seu ''Brönswiek'')</small> * [[Bukina]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bücken'')</small> * [[Bulcova]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bülkau'')</small> * [[Bulsteda]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] ''Bülstedt''; [[Saxonice]] ''Büls'')</small> * [[Brunla]]<ref name="Bode 1893">Bode, G. (Ed.) (1893). ''Urkundenbuch der Stadt Goslar und der in und bei Goslar belegenen geistlichen Stiftungen: Band 1 (922 bis 1250)''.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Braunlage'')</small> * [[Bunda]]<ref name="Deiter">Deiter, H. (1881). Oldeborchs, Pastoris zu Bunda in Reiderland, kleine ostfriesische Chronicke, betreffend die Jahre 1558 bis 1605. ''Jahrbuch de Gesellschaft für bildende Kunst und vaterländische Altertümer zu Emden''.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bunde''; [[Saxonice]] ''Bunn'')</small> * [[Burchardivillare]]<ref name="Janicke 1892">Janicke, K. (Ed.) (1892). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 1. Bis zum Jahre 1221''. S. Hirzel.</ref> <small>(in [[Circulus Guelpherbytensis|Circulo Guelpherbytensi]]<ref name="Landkreis Wolfenbüttel">Fingitur nomen "Circulus Guelpherbytensis" -Theodisce ''Landkreis Wolfenbüttel'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Guelpherbytensis-e" ad [[Guelpherbytum]] refertur. Quo de toponymo, vide [https://vd18.gbv.de/viewer/fullscreen/006049869/1/ ''vd18.gbv.de''], ubi dicitur "(...) Pro eo ac debuisti, urbs aerumnosa, infelix ac misera Guelpherbytum (...)"; et quo de gentilicio, vide [https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/item/MBRY52X6EUWPQOQRFBKHVLYBSUG4M6LS ''Carmina Votiva Honori Clarißimi atq[ue] Experientißimi Viri Dn. Samuelis Stockhausen''], ubi dicitur "(...) Practici Guelpherbytensis (...)".</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgdorf''; [[Saxonice]] ''Borgdörp'')</small> * [[Burgdorfium]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Hannovera (regio)|Regione Hannovera]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgdorf''; [[Saxonice]] ''Borgdörp'' seu ''Bortörp'')</small> * [[Burgium (Saxonia Inferior)|Burgium]]<ref name="Remling VII 2026">Remling, L. (2026). ''Die Ortsnamen des Landkreises Emsland''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Börger''; [[Saxonice]] ''Borger'')</small> * [[Buria (Saxonia Inferior)|Buria]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph"/> <small>([[Theodisce]] ''Bühren'')</small> * [[Bursina (Saxonia Inferior)|Bursina]]<ref name="Casemir 2003">Casemir, K. (2003). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil III)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Börßum'')</small> * [[Butiadinga]]<ref name="Ehmck & Bippen II 1876">Ehmck, D. R., & Bippen, W. von. (Ed.) (1876). ''Bremisches Urkundenbuch: Band 2. 1301–1350''. D. Ed. Müller.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Butjadingen'')</small> * [[Buxtehuda]]<ref name="Lappenberg 1842">Lappenberg, J. M. (Ed.) (1842). ''Hamburgisches Urkundenbuch: Band 1''. Perthes-Besser & Mauke.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Buxtehude''; [[Saxonice]] ''Buxthu'')</small> * [[Byspinga]]<ref name="Hodenberg 1859">Hodenberg, W. von (Ed.) (1859). ''Lüneburger Urkundenbuch, Fünfte Abtheilung: Archiv des Klosters St. Michaelis zu Lüneburg''. Capaun-Karlowa’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bispingen''; [[Saxonice]] ''Bissen'')</small> {{div col end}} === C === {{div col|3}} * [[Calba (Saxonia Inferior)|Calba]]<ref name="Kalbe">Theodiscum toponymum ''Kalbe'' seu ''Calbe'' forma "Calba" latinizari solet. Cf. [[Calba ad Salam|Calbam ad Salam]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kalbe''; [[Saxonice]] ''Kalf'')</small> * [[Calefelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Calefeldensis">"C" pro "K" ponitur propter orthographiam gentilicii "Calefeldensis-e". Quo de gentilicio, vide [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/9a/Abhandlungen_zur_geologischen_Specialkarte_von_Preussen_und_den_Th%C3%BCringischen_Staaten_%28IA_abhandlungenzurg8589preu%29.pdf?utm_source=commons.wikimedia.org&utm_campaign=index&utm_content=original ''Abhandlungen zur geologischen Specialkarte von Preussen und den Thüringischen Staaten''], ubi dicitur "(...) ''Calefeldensis'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Kalefeld'')</small> * [[Campus Rufus]]<ref name="Stüve 1789"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Rothenfelde'')</small> * [[Capella (Saxonia Inferior)|Capella]]<ref name="Philippi II 1894">Philippi, F. (Ed.) (1894). ''Osnabrücker Urkundenbuch: Band 2. Die Urkunden der Jahre 1201–1250''. H. Th. Wenner.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Cappeln'')</small> * [[Castrovallium]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgwedel''; [[Saxonice]] ''Borwee'' seu ''Boorwee'')</small> * [[Cella (Germania)|Cella]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Celle'')</small> * [[Clenza]]<ref name="Janicke II 1896">Janicke, K. (Ed.) (1896). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 2. Von 1221 bis 1260''. S. Hirzel.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Clenze''; [[Polabice]] ''Kloncka'')</small> * [[Cloppenburgum]]<ref name="Egli 1893"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Cloppenburg''; [[Saxonice]] ''Cloppenborg''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kloppenbuurich'')</small> * [[Clusa (Saxonia Inferior)|Clusa]]<ref name="Kluse">Theodiscum Saxonicumque toponymum ''Kluse'' derivatur a Medio-Latino vocabulo "clūsa", "angustum montium aditum, locum clausum" significante, quae ad Latinum verbum "claudere" refertur; cf. Kluge, ''Etymologisches Wörterbuch der deutschen Sprache'', s.v. ''Klause'', ubi Mediaevali Theodisco vocabulo ''klûse'', Antiquo Theodisco vocabulo ''chlûsa'' ex [[Latinitas medii aevi|Mediaevali Latino vocabulo]] "clausa, clusa" deducitur, et Lühr, ''Etymologisches Wörterbuch des Althochdeutschen'', V, s.v. ''klûsa'', ubi Antiquum Theodiscum vocabulum ''klûsa'', ''Einfriedung, Engpass'' significans, ex [[Latinitas medii aevi|Mediaevali Latino vocabulo]] "clūsa" explicatur. Inde Theodiscum Saxonicumque toponymum ''Kluse'' ortum est.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Kluse'')</small> * [[Coeli Porta]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] ''Himmelpforten''; [[Saxonice]] ''Himmelpoorten'')</small> * [[Collis (Saxonia Inferior)|Collis]]<ref name="Erhard 1851">Erhard, H. A. (Ed.) (1851). ''Regesta Historiae Westfaliae: Accedit Codex Diplomaticus/Regesten der Geschichte Westfalens''. Regensberg.</ref> <small>[[oppidum]]</small> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Polle'') * [[Cornu Curvatum]]<ref name="Cornu Curvatum">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/curvatus?wb=gross&nr=1 Theodiscum adiectivale praefixum ''Krumm-'' Latino adiectivo "curvatus-a-um"] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/cornu?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-hörn'' Latino nomine "cornu-us" (n.)] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Krummhörn'')</small> * [[Cramma]]<ref name="Casemir 2003"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Cramme'')</small> * [[Cranenburgum (Saxonia Inferior)|Cranenburgum]]<ref name="Cranenburgum">Theodiscum toponymum ''Kranenburg'' "Cranenburgum" latinizari solet. Cf. [[Cranenburgum (Rhenania Septentrionalis et Vestfalia)|Cranenburgum Rhenanum]] apud ''Atlas Sive Cosmographicae Meditationes de Fabrica Mundi et Fabricati Figura'', Mercatoris.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kranenburg''; [[Saxonice]] ''Kronenborg'')</small> * [[Curia Maiorica]]<ref name="Curia Maiorica">Manfred Niemeyer (Hrsg.): ''Deutsches Ortsnamenbuch''. De Gruyter, Berolini 2012, ISBN 978-3-11-018908-7, S. 298.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jork''; [[Saxonice]] ''Jörk'')</small> * [[Curia Sanctae Mariae]]<ref name="Marienhafe">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3134/Marienhafe.pdf ''Marienhafe''], ubi dicitur "(...) Urkundlich wird Marienhafe erstmals am 16. Februar 1250 als „curia sancte Marie“, d.h. „Hof der heiligen Maria“ erwähnt. 1362 ist von „curia Virginis gloriose“ (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Marienhafe'')</small> * [[Cuxhavia]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Cuxhaven''; [[Saxonice]] ''Cuxhoben'')</small> {{div col end}} === D === {{div col|3}} * [[Dalemia]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dahlem'')</small> * [[Dalenburgum]]<ref name="Rzihacek & Spreitzer XI 2024">Rzihacek, A., & Spreitzer, F. (Ed.) (2024). ''Die Urkunden Otto IV (Monumenta Germaniae Historica, Diplomata Regum et Imperatorum Germaniae, Tomus XI). Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dahlenburg''; [[Saxonice]] ''Dahlenborg'')</small> * [[Dalum]]<ref name="Janicke II 1896"/> <small>([[Theodisce]] ''Dahlum''; [[Saxonice]] ''Tahln'')</small> * [[Damma (Saxonia Inferior)|Damma]]<ref name="Philippi II 1894"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Damme'')</small> * [[Damnatzium]]<ref name="Garzmann LXXVI 2004">Garzmann, M. R. W. (Ed.) (2004). ''Niedersächsisches Jahrbuch für Landesgeschichte: Neue Folge der Zeitschrift des Historischen Vereins für Niedersachsen (Band 76)''. Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Damnatz'')</small> * [[Danneberga]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Dannenberg''; [[Saxonice]] ''Dannenbarg''; [[Polabice]] ''Wajdars'')</small> * [[Danthorpum]]<ref name="Casemir & Menzel % Udolph VII 2011">Casemir, K., Menzel, F., & Udolph, J. (2011). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII''). Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Danndorf'')</small> * [[Dassela]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dassel'')</small> * [[Dedenhusa]]<ref name="-husaDeensen">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Dedehusen'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: Casemir, K., & Ohainski, U. (2007). ''Die Ortsnamen des Landkreises Holzminden (Veröffentlichungen del Institut für Historische Landesforschung der Universität Göttingen, Vol. 51)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Deensen'')</small> * [[Deinsta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Deinste''; [[Saxonice]] ''Deinst'')</small> * [[Deinstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Deinstedt''; [[Saxonice]] ''Deins'')</small> * [[Delmenhorstium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Delmenhorst''; [[Saxonice]] ''Demost'')</small> * [[Dengdia]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Denkte'')</small> * [[Derenthalia]]<ref name="-thalia">Germanica toponyma cum suffixo ''-thal'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-thalia-ae" seu "-dalia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-thal''' : -''thalia'', -''dalia'' (...)". Animadvertendum est suffixum ''-thal'' veterem orthographiam hodierni suffixi ''-tal'' esse; ergo Germanica toponyma cum suffixo ''-tal'' quoque latinizari potest addita terminatione latinizata "-thalia-ae" seu "-dalia-ae".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Derental'')</small> * [[Dersum]]<ref name="Egger 1977">Egger, C. (1977). ''Lexicon Nominum Locorum (Officium Libri Catholici)''. Libreria Editrice Vaticana.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Dersum''; [[Saxonice]] ''Derßm'')</small> * [[Dettum]]<ref name="Egger 1977"/> <small>([[Theodisce]] ''Dettum''; [[Saxonice]] ''Detten'')</small> * [[Dicla]]<ref name="Mooyer 1855">Mooyer, E. F. (Ed.) (1855). ''Urkundenbuch des vormaligen Stiftes Minden''. J. C. C. Bruns.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dickel'')</small> * [[Diddersa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Didderse'' et [[Saxonice]] ''Deesse'')</small> * [[Diekholza]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Diekholzen'')</small> * [[Dielmissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Dielmissen'')</small> * [[Diepenavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Diepenau''; quoque [[Saxonice]] ''Deepnau'')</small> * [[Diepholtia]]<ref name="Hofmannus">{{Hofmannus}}.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Diepholz''; [[Saxonice]] ''Deefholt'')</small> * [[Dinklaga]]<ref name="-e"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dinklage''; [[Saxonice]] ''Dinklaoge'')</small> * [[Disaldishusa]]<ref name="-husaDelligsen">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Disaldishusen'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: Reuter, A. (Ed.) (1950). ''1100 Jahre Delligsen: Geschichte der Hilsmulde und des Ortes Delligsen''. Verlag der Gemeinde Delligsen. </ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Delligsen'')</small> * [[Disna (Saxonia Inferior)|Disna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dissen am Teutoburger Wald'')</small> * [[Dithgherscope-Twielenflethum]]<ref name="Hollern">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hollern-twielenfleth/?utm ''Kirchengemeindelexikon'']. ubi dicitur "(...) ''Luderus in Dithgherscope'' (...)".</ref><ref name="-ethum">Germanica toponyma cum terminatione ''-eth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ethum-i", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Bechtsriethum]], [[Maitenbethum]] ac [[Wiesethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index communium Bavariae|indice communium Bavariae]]; et [[Gransebiethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index Communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris|indice communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hollern-Twielenfleth''; [[Saxonice]] ''Hullern-Twielenfleth'')</small> * [[Dohra (Terra Emesensis)|Dohra]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Terrae Emesensis|Terra Emesensi]]<ref>Fingitur nomen "Circulus Terrae Altenburgensis" -Theodisce ''Landkreis Emsland'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) et Latinum "terra-ae" Theodiscum lexema ''-land'' vertit et Latinum gentilicium "Emesensis-e" ad flumen [[Amisia|Emesam]] refertur. De hoc hydronymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dohren '')</small> * [[Dohra (Circulus Harburgensis)|Dohra]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Dohren''; [[Saxonice]] ''Duhrn'')</small> * [[Dolnere]]<ref name="Dolnere">Vide [https://adw-goe.de/fileadmin/forschungsprojekte/ortsnamen_rhein_elbe/dokumente/Publikationen_Udolph_PDF/2001-2005/315._Udolph_Anmerkungen_zum_Ortsnamen_Dollern.pdf ''Anmerkugen zum Ortsnamen Dollern''], ubi dicitur "(...) 1105 (Fälschung Mitte 12. Jh.) ''Dolnere'' (...) 1209 ''Johannes de dolnere'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dollern'')</small> * [[Doristacus]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dorstadt'')</small> * [[Dornum]]<ref name="Egger 1977">Egger, C. (1977). ''Lexicon Nominum Locorum (Officium Libri Catholici)''. Libreria Editrice Vaticana.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Dornum''; [[Saxonice]] ''Dornm'')</small> * [[Dorverda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Dörverden''; [[Saxonice]] ''Dörbern'' seu ''Dörb'' seu ''Dörveern'')</small> * [[Dotlinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dötlingen'')</small> * [[Draga (Albis)|Draga]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Drage''; [[Saxonice]] ''Draag'')</small> * [[Drentweda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Drentwede'')</small> * [[Drestadium]]<ref name="-stadt"/> <small>([[Theodisce]] ''Drestedt''; [[Saxonice]] ''Dreest'')</small> * [[Drochtersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Drochtersen''; [[Saxonice]] ''Drochters'')</small> * [[Dudanebutli]]<ref name="Lappenberg 1841">Lappenberg, J. M. (Ed.) (1841). ''Hamburgisches Urkundenbuch (Band 1)''. Perthes-Besser & Mauke.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Düdenbüttel''; [[Saxonice]] ''Düünbeudel'')</small> * [[Duderstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Duderstadt''; [[Saxonice]] ''Dustadt'')</small> * [[Dunsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dünsen'')</small> * [[Dunum (Saxonia Inferior)|Dunum]]<ref name="Houtrouw 1889">Houtrouw, O. G. (1889). ''Ostfriesland: Eine geschichtlich-ortskundige Wanderung gegen Ende der Fürstenzeit (Band 1)''. Dunkmann.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Dunum'')</small> * [[Duthungun]]<ref name="Udolph 2004"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Duingen''; [[Saxonice|Ostfalice]] ''Daujen'')</small> {{div col end}} === E === {{div col|3}} * [[Ebbestorpium]]<ref name="Jaitner 1985">Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Ebstorf''; [[Saxonice]] ''Ebstörp'')</small> * [[Ebersdorfium (Saxonia Inferior)|Ebersdorfium]]<ref name="Ebersdorfium">Theodiscum toponymum ''Ebersdorf'' in Latinam "Ebersdorfium" verti solet. V.gr. vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ebersdorf''; [[Saxonice]] ''Eversdörp'')</small> * [[Echemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Echem''; [[Saxonice]] ''Echen'')</small> * [[Edemissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Edemissen''; [[Saxonice]] ''Emisse'')</small> * [[Egestorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Egestorf''; [[Saxonice]] ''Äästörp'')</small> * [[Edewechte]]<ref name="Berger 2012">Berger, D. (2012). ''Edewecht''. In ''Deutsches Ortsnamenbuch''. Walter de Gruyter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Edewecht''; [[Saxonice]] ''Erwech''; historice ''Adewacht'')</small> * [[Eggermuhla]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Eggermühlen''; [[Saxonice]] ''Eggermöhlen'')</small> * [[Ehra-Lessia]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ehra-Lessien'')</small> * [[Eicklinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eicklingen''; [[Saxonice]] ''Eikeln'')</small> * [[Eildissum]]<ref name="Stumpf-Brentano II 1865">Stumpf-Brentano, K. F. (Ed.) (1865). ''Die Reichskanzler vornehmlich des X., XI. und XII. Jahrhunderts: Acta Imperii Selecta'' (Vol. 2). [[Aeni Pons (Austria)|Aeni Ponte]]: Wagner'schen Universitäts-Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bad Eilsen''; [[Saxonice]] ''Ahlsen'')</small> * [[Eima (Circulus Hildesiensis)|Eima]]<ref name="-e"/> </small>(in [[Circulus Hildesiensis|Circulo Hildesiensi]]<ref name="Circulus Hildesiensis">Fingitur nomen "Circulus Hildesiensis" -Theodisce ''Landkreis Hildesheim'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Hildesiensis-e" ad [[Hildesia]]m refertur. Hac de urbe, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eime'')</small> * [[Eima (Circulus Holtisminnensis)|Eima]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Holtisminnensis|Circulo Holtisminnensi]]<ref name="Circulus Holtisminnensis">Fingitur nomen "Circulus Holtisminnensis" -Theodisce ''Landkreis Holzminden'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Holtisminni]]" -ad quod gentilicium "Holtisminnensis-e" refertur-, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Eimen'')</small> * [[Eimka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Eimke''; [[Saxonice]] ''Aimk'')</small> * [[Ekelum]]<ref>Vide: Von Hodenberg, W. (Ed.) (1855). ''Walsroder Urkundenbuch (Urkunde Nr. 19)''. Hahnsche Hofbuchhandlung. Quo opere "proprietatem bonorum in Ekelo, que ab ecclesia Walsrodensi in feodum tenuit, pro quinquaginta marcis seriosius comparavit." dicitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eickeloh'')</small> * [[Elba (Saxonia Inferior)|Elba]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elbe'')</small> * [[Elbingeroda]]<ref name="-roda"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elbingerode'')</small> * [[Eldinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eldingen'')</small> * [[Elsdorfium (Saxonia Inferior)|Elsdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Elsdorf''; [[Saxonice]] ''Elsdörp'')</small> * [[Embeca]]<ref name="Embeca">"non ignobiles Saxoniae civitates, Embeca et Gottinga" {{Google Books|I7pXAAAAcAAJ|p. 734}}. Interdum "Embica", "Embecka" etc. reperis</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Einbeck''; [[Saxonice]] ''Aimbeck'')</small> * [[Embsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Embsen''; [[Saxonice]] ''Emsen'')</small> * [[Emda]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Emden''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Oamde'')</small> * [[Emmelkampus]]<ref name="Emmelkampus">Vide [https://www.altreformiert.de/beuker/geschichte/grafschaft-bentheim/ERK-GRAFSCH_Classis_1625-1705_Prot_-_Plasger_2021_gjb.pdf?utm ''Protokolle der Classis der reformierten Prediger der Grafschaft Bentheim 1625–1705''], ubi dicitur "(...) Domino Bernhardus Tinneken Pastorum Emmelkampum (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emlichheim''; [[Saxonice]] et [[Batavice]] ''Emmelkamp'')</small> * [[Emmendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emmendorf''; [[Saxonice]] ''Emdörp'')</small> * [[Emphstece]]<ref name="Emphstece">Vide [https://www.emstek.de/die-gemeinde/ortsteile/emstek?utm ''www.emstek.de'']; ubi dicitur "(...) Urkunde aus dem Jahre 947 als „Emphstece" (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Emstek''; [[Saxonice]] ''Emstäk'')</small> * [[Emsbura]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Emsbüren''; [[Saxonice]] ''Büren'')</small> * [[Emtinghusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emtinghausen''; [[Saxonice]] ''Emhusen'')</small> * [[Engda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Engden''; [[Saxonice]] ''Engn'')</small> * [[Engelschofa]]<ref name="-hofa">Germanica toponyma cum suffixis ''-hof(f)(e)(n)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hofa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hattenhofa (Bavaria)|Hattenhofa Bavarica]], [[Pfaffenhofa ad fluvium Glon]], [[Pfaffenhofa ad Rotam]], [[Poohofa]], [[Gundershofa]], [[Hattenhofa (Badenia-Virtembergia)|Hattenhofa Badeniae-Virtembergiae]], [[Pfaffenhofa (Badenia-Virtembergia)|Pfaffenhofa]], [[Matichofa]], [[Philshofa]] apud [[Google|Gugulam]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Engelschoff''; [[Saxonice]] ''Engelschopp'')</small> * [[Erenburgum]]<ref name="Minden II 1902">Minden, G. von (Ed.) (1902). ''Urkundenbuch der Bischöfe von Verden und Minden (Band 2)''. Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ehrenburg''; [[Saxonice]] ''Ehrenborg'')</small> * [[Erkeroda]]<ref name="-roda">Germanica toponyma cum suffixis ''-rode'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-roda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Baceroda]], [[Gerningeroda]], [[Osteroda]], [[Werningroda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Erkerode''; [[Saxonice]] ''Erkero'')</small> * [[Ermelstorpium]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Armstorf''; [[Saxonice]] ''Armsdörp'')</small> * [[Ericetum Magnum]]<ref name="Ericetum">[https://woerterbuchnetz.de/?sigle=MeckWB&lemid=H01756 Theodiscum toponymicum suffixum ''-heide'' Latino nomine "Ericetum-i" vertitur.]</ref><ref name="Magnus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/magnus?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum ''Groß-'' Latino adiectivo "magnus-a-um" vertitur.]</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großheide''; [[Saxonice]] ''Grootheid'')</small> * [[Escheda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Eschede''; [[Saxonice]] ''Esche'')</small> * [[Eschershusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eschershausen'')</small> * [[Esena]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Esens'')</small> * [[Essel]] <small>([[Theodisce]] ''Essel''; [[Saxonice]] ''Äsel'')</small> * [[Esterwega]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Esterwegen''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Äästerweede'')</small> * [[Estorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(ad [[Visurgis|Visurgem]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Estorf''; [[Saxonice]] ''Esdörp'' seu ''Esdrup'')</small> * [[Estorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Stadae|Circulo Stadae]]<ref name="Landkreis Stade">Fingitur nomen "Circulus Stadae" -Theodisce ''Landkreis Stade'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino toponymo "[[Stadae]]", vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Estorf''; [[Saxonice]] ''Esdörp'')</small> * [[Evergoteshemium]]<ref name="-hemiumEver">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Euergoteshem'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: H. Bresslau et. al.: ''Die Urkunden Heinrichs II. und Arduins''. In: Monumenta Germaniae Historica, Die Urkunden der deutschen Könige und Kaiser, Band 3. [[Hannovera]]e 1900–1903.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ebergötzen''; quoque [[Saxonice]] ''Ewerchötzschen'')</small> * [[Everinga]]<ref name="-ingaEvern">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum mediaevali formae huius toponymi ''Everinge'' testatae applicatur. Quo de mediaevali toponymo, vide: Ohainski, U., & Udolph, J. (1998). ''Die Ortsnamen des Landkreises und der Stadt Hannover (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil I)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Deutsch Evern''; [[Saxonice]] ''Düütsch Äwern'')</small> * [[Eversmeer]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Eversmeer'')</small> * [[Evessum]]<ref name="NOB 2004">Niedersächsisches Ortsnamenbuch (2004). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''' (NOB III). [[Gottinga]]e: Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Evessen'')</small> * [[Eydelstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eydelstedt''; [[Saxonice]] ''Eidelstee'')</small> * [[Eyendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eyendorf''; [[Saxonice]] ''Eyndörp'')</small> * [[Eystharpa]]<ref name="-tharpa">Germanica toponyma cum suffixis ''-trup'' seu ''-drup'' seu ''-trop'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-tharpa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Butilingtharpa]], [[Graftharpa]], [[Gumorodingtharpa]], [[Haringtharpa]], [[Heppingtharpa]], [[Holttharpa]], [[Hurstharpa]], [[Kathingtharpa]], [[Kiedeningtharpa]], [[Marastharpa]], [[Markiligtharpa]], [[Meinbrahtingtharpa]], [[Peingtharpa]], [[Radistharpa]], [[Sutharpa]], [[Tettingtharpa]], [[Vilomaringtharpa]], [[Winikingtharpa]], [[Varetharpa]], [[Vrilingtharpa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eystrup''; [[Saxonice]] ''Eestrup'')</small> {{div col end}} === F === {{div col|3}} * [[Fallingbostela]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bad Fallingbostel''; [[Saxonice]] ''Bad Fambossel'')</small> * [[Fardium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Verden''; [[Saxonice]] ''Veern'')</small> * [[Farva]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Farven''; [[Saxonice]] ''Farm'')</small> * [[Fassberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Faßberg'')</small> * [[Filsum]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Filsum'')</small> * [[Firrel]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Firrel'')</small> * [[Florimontium (circulus Widmundensis)|Florimontium]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Blomberg''; [[Saxonice]] ''Bloombarg'' seu ''Blombarg'')</small> * [[Flotide]]<ref name="Flotide">De nominibus "Flotide" {{caa|780|802}}, "Flathi" {{caa|1013}}, "Flatide" {{caa|1142}}, "Flothethe" {{caa|1187}}, "Vlothe" {{caa|1189}} et "Flotethe" {{caa|1194}}, vide: Udolph, Jürgen. [https://web.archive.org/web/20160729194352/https://www.ndr.de/ndr1niedersachsen/programm/Ortsnamen-Uebersicht-fuer-Buchstaben-F,ortsnamenforscher111.html ''Ortsnamenforscher'']. ''NDR 1 Niedersachsen''.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Flöthe'')</small> * [[Frankenfelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Frankenfeld'')</small> * [[Freda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Freden'')</small> * [[Fredenbiki]]<ref name="-biki">Germanica toponyma cum suffixis ''-beck'' seu ''-beek'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-biki-orum", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Aesebiki]], [[Asbiki]], [[Beverbiki]], [[Gledabiki]], [[Goltbiki]], [[Sannanabiki]], [[Trobiki]], [[Walbeka|Walbiki]], [[Winesbiki]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Fredenbeck''; [[Saxonice]] ''Freenbeek'')</small> * [[Frera]]<ref name="-a"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Freren'')</small> * [[Fresenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Fresenburg''; [[Saxonice]] ''Fräsenborg'')</small> * [[Friburgum (Albis)|Friburgum]]<ref name="Friburgum">Theodiscum toponymum ''Freiburg'' Latino toponymo "Friburgum" verti solet. Cf. [[Friburgum Brisgoviae]] aut [[Friburgum Nuithonum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Freiburg/Elbe''; [[Saxonice]] ''Fryborg'' seu ''Freiborg'')</small> * [[Frideburgum]]<ref name="Frideburgum">Vide [https://www.heimatbund-finnentrop.de/index_htm_files/Staats-%20u.%20Reisegeogr.%205.pdf?utm ''Beschreibung derer merkwürdigsten Oerter''], ubi dicitur "(...) '''Frideburg, Friedeburg, lat. Frideburgum'''. Liegt im Fürstenthum Ostfriesland, an den Grenzen der Grafschaft Oldenburg (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Friedeburg''; [[Saxonice]] ''Freborg'' seu ''Freebörg'')</small> * [[Friedlandia (Saxonia Inferior)|Friedlandia]]<ref name="Friedland">Theodiscum toponymum ''Friedland' in Latinam "Friedlandia" verti solet. V.gr. vide {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Friedland'')</small> * [[Frisoyta]]<ref name="Frisoyta">Vide [https://www.researchgate.net/publication/363707446_Der_Status_animarum_im_Hochstift_Munster_und_die_Alphabetisierung_im_landlichen_Raum_eines_geistlichen_Furstentums_im_17_und_18_Jahrhundert ''Der Status animarum im Hochstift Münster und die Alphabetisierung im ländlichen Raum eines geistlichen Fürstentums im 17. und 18. Jahrhundert''], ubi dicitur "(...) Specificatio catholic[orum] et acatholicorum in Frisoyta (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Friesoythe''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ait''; [[Saxonice]] ''Aithe'')</small> * [[Furstenavia]]<ref name="Furstenavia">Theodiscum nomen proprium ''Fürstenau'' in Latinam "Furstenavia" verti solet. V.gr. vide {{Hofmannus}}, ubi dicitur "(...) FURSTENAVIA Familia Germ. ''Furstenau'', ramus est Familiae Erpacensis (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Fürstenau''; [[Saxonice]] ''Fösnau'' seu ''Försnau'')</small> * [[Furstenberga]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Fürstenberg'')</small> {{div col end}} === G === {{div col|3}} * [[Ganderkesea]]<ref name="-e"/> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Ganderkesee''; [[Saxonice]] ''Gannerseer'')</small> * [[Gandershemium]]<ref>[http://books.google.fi/books?id=6kwBAAAAQAAJ&pg=PA27&lpg=PA27&dq=Gandershemium&source=bl&ots=_NMr2DmhUK&sig=CXPUuuKZ8W03AC7uB3YlYYNscJ4&hl=fi&sa=X&ei=7z7WUrfrO8iC4gTGxoGYCw&ved=0CDIQ6AEwAQ#v=onepage&q=Gandershemium&f=false R. p. Hertenberger: ''Historia pragmatica universalis, sacra et profana''], p.27; [http://books.google.fi/books?id=yScyAQAAQBAJ&pg=PA58&lpg=PA58&dq=Gandershemium&source=bl&ots=ZoGX4tZRRD&sig=8fUZc6grFgYD0jN-twVcDyzarYI&hl=fi&sa=X&ei=7z7WUrfrO8iC4gTGxoGYCw&ved=0CC4Q6AEwAA#v=onepage&q=Gandershemium&f=false ''Acta Sanctorum, Junii'' (1698-1717), cit. in ''A Companion to Hrotsvit of Gandersheim (fl. 960)''], p. 58 n.103.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Gandersheim''; [[Saxonice]] ''Ganderssen'')</small> * [[Gandesberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gandesbergen''; quoque [[Saxonice]] ''Gannsbargen'')</small> * [[Garbsa]]<ref name="-a"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Garbsen'')</small> * [[Garlstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Garlstorf''; [[Saxonice]] ''Garlstörp'')</small> * [[Garrel]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Garrel'')</small> * [[Garstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Garstedt''; [[Saxonice]] ''Gastää'')</small> * [[Gartovia]]<ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gartow'')</small> * [[Geesta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Geeste''; [[Saxonice]] ''Choeiste'')</small> * [[Geestlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Geestland'')</small> * [[Gehrda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Gehrde''; [[Saxonice]] ''Gährde'')</small> * [[Gemmegum]]<ref name="Gemmegum">Vide ''Giminghem - der alte Name von Jemgum'' Gerhardi Kronsweide; ubi dicitur "(...) '''Mittelalterliche urkundliche und einige neuzeitliche Nennungen von Jemgum''' (...) Gemmegum (Urkunde in lateinisch) (...) Gommegum (lat.) (...) Gemghum (lat.) (...) Gemmyngum (lat.) (...) Jemgum (Ubbo Emmius, lat.) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Jemgum'')</small> * [[Georgsdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Georgsdorf'')</small> * [[Gerdavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gerdau'')</small> * [[Gerdinum]]<ref name="Gerdinium">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/gehrden/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist der spätere Flecken möglicherweis erstmals als ''Gerdinum'' im Verzeichnis der Schenkungen (''Traditionen'') an das Kloster Corvey erwähnt, das um 826/76 angelegt wurde (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Gehrden''; [[Saxonice]] ''Gieren'')</small> * [[Gersta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gersten'')</small> * [[Geteloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Getelo''; [[Saxonice]] ''Getel'')</small> * [[Gevensleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gevensleben'')</small> * [[Gevera]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Jever'')</small> * [[Gieboldehusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Gieboldehausen''; [[Saxonice]] ''Chiwelehusen'')</small> * [[Giesa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Giesen'')</small> * [[Gifhorna]]<ref name="Cellarius 1703"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Gifhorn'')</small> * [[Gilta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gilten'')</small> * [[Glandorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Glandorf'')</small> * [[Gleicha]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gleichen'')</small> * [[Gnarrenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gnarrenburg''; [[Saxonice]] ''Gnarrenborg'')</small> * [[Godenstorfium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gödenstorf''; [[Saxonice]] ''Gö’nstörp'')</small> * [[Goldbiki]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Golmbach'')</small> * [[Goldenstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Goldenstedt''; [[Saxonice]] ''Gollnste'')</small> * [[Golencampus]]<ref name="campus-i">[https://ewa.saw-leipzig.de/articles/80250/en?utm Germanica toponyma cum suffixo ''-kamp'' seu ''-kampf'' seu ''-camp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-campus-i"], quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gölenkamp''; [[Saxonice]] ''Göllenkamp'')</small> * [[Gorenthin]]<ref name="Gorenthin">Vide [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/75/Zeitschrift_des_Historischen_Vereins_f%C3%BCr_Niedersachsen_%28IA_zeitschriftdeshi1857hist%29.pdf?utm ''Zeitschrift des Historischen Vereins für Niedersachsen''], ubi dicitur "(...) villam Gorenthin '' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Göhrde''; [[Saxonice]] ''Göhr''; [[Polabice]] ''Djöra'')</small> * [[Gorleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gorleben'')</small> * [[Goslaria]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Goslar''; [[Saxonice]] ''Goslär'')</small> * [[Gottinga]]<ref>[http://books.google.com/books?id=kkM-AAAAcAAJ&printsec=frontcover&dq=gottingensis&lr=&cd=14#v=onepage&q=&f=false Libri Googles].</ref> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Göttingen''; [[Saxonice]] ''Chöttingen'')</small> * [[Grafhorstium]]<ref name="-horstium">Germanica toponyma cum suffixo ''-horst'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-horstium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-horst''' : -''horstium'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grafhorst''; [[Saxonice]] ''Grafhorst'')</small> * [[Grasberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grasberg''; [[Saxonice]] ''Grasbarg'')</small> * [[Grasleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grasleben''; [[Saxonice]] ''Graslewe'')</small> * [[Grethemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grethem''; [[Saxonice]] ''Graitn'')</small> * [[Grona (Leina)|Grona]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gronau'')</small> * [[Grundensis Civitas Metallica]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Grund'')</small> * [[Grunendicum]]<ref name="-dicum"/> <small>([[Theodisce]] ''Grünendeich''; [[Saxonice]] ''Greundiek'')</small> * [[Guderhandviertel]] <small>([[Theodisce]] ''Guderhandviertel''; [[Saxonice]] ''Gauderhandviddel'')</small> * [[Guelpherbytum]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wolfenbüttel''; [[Saxonice]] ''Wulfenbüttel'')</small> * [[Gusbornium]]<ref name="-bornium">Germanica toponyma cum suffixo ''-born'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bornium-ii", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Calenbornium (prope Aram)|Calenbornium prope Aram]] et [[Calenbornium (prope Caesariacum)|Calenbornium prope Caesariacum]] (Theodisce ''Kalenborn''); [[Calenbornium-Scheurenum]] (Theodisce ''Kalenborn-Scheuern''); [[Hasbornium (Eiflia)|Hasbornium]] (Theodisce ''Hasborn''); [[Leidenbornium]] (Theodisce ''Leidenborn''); [[Lichtenbornium]] (Theodisce ''Lichtenborn''). Quae omnia toponyma ex articulo Vicipaediae Latinae de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Rhenaniae_et_Palatinatus indice urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus] desumpta sunt, ubi apte referuntur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gusborn'')</small> * [[Gyhum]] <small>([[Theodisce]] ''Gyhum''; [[Saxonice]] ''Jeem'')</small> {{div col end}} === H === {{div col|3}} * [[Hachede]]<ref name="Hachede">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/marschacht/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''paludem a Blekethe vsque ad Ecclesiam Hachede'' (...) ''in quorum honore est altare in prefata ecclesia Hachethe dedicatum'' (...) ''Hinricus Bartolomei plebanus in Merschhachede'' (...) ''rector parrochialis ecclesie in Merschachtede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Marschacht''; [[Saxonice]] ''Meschacht'')</small> * [[Hademstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hademstorf''; [[Saxonice]] ''Hamstorp'')</small> * [[Haeslinga]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Heeslingen''; [[Saxonice]] ''Heeßel'')</small> * [[Haga (Saxonia Inferior)|Haga]]<ref name="Haga">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3191/Hage.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Erscheinung trat der Ort als „curatus Hagensis“ im Jahr 1400. Spätere Bezeichnungen waren „ Haga“ (um 1409) (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hage''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Haag'')</small> * [[Haga ad Teutoburgiensem Saltum]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Teutoburger Wald">Cfr. [[Cornelius Tacitus|Taciti]], ''[[Annales (Tacitus)|Annales]]'', {{Vf|Ab excessu divi Augusti (Annales)/Liber I|LX|I, 60}}: "... haud procul '''Teutoburgiensi saltu''' in quo reliquiae Vari legionumque insepultae dicebantur".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hagen am Teutoburger Wald'')</small> * [[Haga Bremensis]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref>Latinum gentilicium "Bremensis-e" Theodiscum syntagma ''im Bremischen'' vertit.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hagen im Bremischen''; [[Saxonice]] ''Hagen'')</small> * [[Haga Schauenburgi]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Stadthagen'')</small> * [[Hagenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hagenburg''; [[Saxonice]] ''Hagenborg'')</small> * [[Halbemontium]]<ref name="-montium">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-mond'' aut ''-mont'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-montium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-mond, mont''' : -''montium, mons'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Halbemond'')</small> * [[Halla (Holtisminni)|Halla]]<ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>(in Montibus [[Visurgis]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Halle'')</small> * [[Halla (Comitatus Binethensis)|Halla]]<ref name="Halla prope Neuenhusam">Theodiscum toponymum ''Halle'' plerumque toponymo "Halla-ae" latinizatur. Qua de latinizatione, vide complures Hallae apud [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>(prope [[Neuenhusa]]m<ref name="-husa"/>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Halle'')</small> * [[Halvesbostel]] <small>([[Theodisce]] ''Halvesbostel''; [[Saxonice]] ''Hassbossel'')</small> * [[Hamala]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hameln'')</small> * [[Hamberga]]<ref name="-berga"/> <small>([[Theodisce]] ''Hambergen''; [[Saxonice]] ''Hambargen'')</small> * [[Hambuhra]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Hambühren''; [[Saxonice]] ''Hambüren'')</small> * [[Hamele]]<ref name="Hamele">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2261/NOB%20VIII_Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Peine.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VIII Die Ortsnamen des Landkreises Peine'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 1146 ''in Sutherem iuxta Hamele'' (UB H.Hild. I Nr. 239 S. 222) 1180 ''in Bikem iuxta Honhamelen'' (UB H.Hild. I Nr. 396 S. 385) 1193 ''in Honhamele'' (UB H.Hild. II Nachtrag Nr. 13 S. 580) 1198 ''apud Honhamelen'' (...) 1251 ''Sutherem apud Hoenhamale'' (UB H.Hild. II Nr. 861 S. 435) 1278-1280 ''iugera Hamelen'' (Lehnregister Meinersen II Nr. 20 S. 590) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hohenhameln''; [[Saxonice]] ''Häogenhameln'')</small> * [[Hamelhusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hämelhausen''; [[Saxonice]] ''Hämelhusen'')</small> * [[Hamersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Hamersen''; [[Saxonice]] ''Homersen'')</small> * [[Hamma (Saxonia Inferior)|Hamma]]<ref name="-ah">Germanica aut Semitica aut Indoiranica toponyma cum terminatione ''-ah'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Exempli gratiā: [[Calvela]], [[Maliana]], Parra, [[Widenla]], [[Zellia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hammah''; [[Saxonice]] ''Hammoh'')</small> * [[Handeloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Handeloh'' seu olim ''Handorf bei Tostedt''; [[Saxonice]] ''Handörp'')</small> * [[Handorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Handorf''; [[Saxonice]] ''Handörp'')</small> * [[Hantharpa]]<ref name="-tharpa">Germanica toponyma cum suffixis ''-trup'' seu ''-drup'' seu ''-trop'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-tharpa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Butilingtharpa]], [[Graftharpa]], [[Gumorodingtharpa]], [[Haringtharpa]], [[Heppingtharpa]], [[Holttharpa]], [[Hurstharpa]], [[Kathingtharpa]], [[Kiedeningtharpa]], [[Marastharpa]], [[Markiligtharpa]], [[Meinbrahtingtharpa]], [[Peingtharpa]], [[Radistharpa]], [[Sutharpa]], [[Tettingtharpa]], [[Vilomaringtharpa]], [[Winikingtharpa]], [[Varetharpa]], [[Vrilingtharpa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Handrup'')</small> * [[Hannovera]]<ref name="Graesse"/> <small>[[caput (urbs)|caput]] [[Terra foederalis (Germania)|terrae foederalis]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hannover''; [[Saxonice]] ''Hannober'')</small> * [[Hanstadium (Circulus Harburgensis)|Hanstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Hanstedt''; [[Saxonice]] ''Hanstää'')</small> * [[Hanstadium (Circulus Ulsenensis)|Hanstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Ulsenensis|Circulo Ulsenensi]]<ref name="Landkreis Uelzen"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Hanstedt''; [[Saxonice]] ''Hanster'')</small> * [[Hardegsa]]<ref name="-a"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hardegsen'')</small> * [[Harmstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Harmstorf''; [[Saxonice]] ''Harmsdörp'')</small> * [[Harna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Haren'')</small> * [[Harpstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Harpstedt''; [[Saxonice]] ''Harpstäe'')</small> * [[Harsfeldum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Harsefeld''; [[Saxonice]] ''Harsfeld'' seu ''Hasfeld'')</small> * [[Harsum]] <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Harsum'')</small> * [[Hartsburgum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Harzburg''; [[Saxonice]] ''Harzeborg'')</small> * [[Hasberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hasbergen'')</small> * [[Hasburgum]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Haßbergen''; [[Saxonice]] ''Haßbargen'')</small> * [[Hasela (Saxonia Inferior)|Hasela]]<ref name="Hasela">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hassel/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Dort ist die ''villa Hasela'' erwähnt, also das Dorf Hassel (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hassel'')</small> * [[Hasla]]<ref name="Hasla">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hesel/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Der früheste schriftliche Beleg für den Ort findet sich als ''Hasla'' in einem Urbar der Abtei Werden, das sich auf das 10. Jh. datieren lässt (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hesel'')</small> * [[Hassendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hassendorf''; [[Saxonice]] ''Hassendörp'')</small> * [[Hasta (Saxonia Inferior)|Hasta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Haste'')</small> * [[Hatta]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hatten'')</small> * [[Hattorpium ad Harthicos Montes]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hattorf am Harz'')</small> * [[Hauslinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Häuslingen''; [[Saxonice]] ''Hüßel'')</small> * [[Haverla]]<ref name="Haverla">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) um 941 (Fä. Mitte 12. Jh., kop. 17. Jh.) ''Haverlae'' (...) 1319 ''Haverla'' (UB H Hild. IV 464 S. 247) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Haverlah''; [[Saxonice]] ''Haberlah'')</small> * [[Hechthusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hechthausen''; [[Saxonice]] ''Heckthusen'')</small> * [[Hedebere]]<ref name="Hedebere">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''Antiquum Hedebere seu Minus, Novum Hedebere seu Maius'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hedeper''; [[Saxonice]] ''Heper'')</small> * [[Heeda (Terra Emesensis)|Heeda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Heede''; [[Saxonice]] ''Häie'')</small> * [[Heemsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heemsen'')</small> * [[Heessa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heeßen'')</small> * [[Heidenavia (Saxonia Inferior)|Heidenavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heidenau'')</small> * [[Heina (Saxonia Inferior)|Heina]]<ref name="Heina">Vide [https://hgv-hhm.de/ortsnamen-13-19-jahrhundert.html?utm ''Heimat- und Geschichtsverein für Heinade-Hellental-Merxhausen E.V.''], ubi dicitur "(...) ''villa Heina'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinade'')</small> * [[Heinbockel]] <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinbockel'')</small> * [[Heiningensis Locus]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Heiningen''; [[Saxonice]] ''Heinig'')</small> * [[Heinsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinsen'')</small> * [[Heli (Saxonia Inferior)|Heli]]<ref name="Heli">Vide [https://web.archive.org/web/20241109195129/https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''], ubi dicitur "(...) ''in villa Heli'' (...) ''Heloon'' (...) ''collatio ecclesie Helen'' (...) ''Thidericus de Helenen'' (...) ''plebanos ecclesiarum de Helen'' (...) ''in campo sive marke ville Helen'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hehlen'')</small> * [[Hellwega]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hellwege''; [[Saxonice]] ''Hellweeg'')</small> * [[Helmstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Helmstedt''; [[Saxonice]] ''Helmstidde'')</small> * [[Helpsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Helpsen'')</small> * [[Helvesiecca]]<ref name="-siek">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-ec(k)'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ecca-ae" seu "-eca-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ec, -eck''' : -''ecca'', -''ēca'' (...)". Hoc in casu, applicatur terminatio latinizans formae antiquae suffixi ''-siek'' -quae ''-sieck'', ut accidit in toponymis velut ''Bannensieck'', cuius hodierna forma ''Bannensiek'' est. Qua de ultima antiqua forma, vide [https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/showArchivalDescriptionDetails?archivalDescriptionId=2955251 ''Arcinsys''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Helvesiek''; [[Saxonice]] ''Helsch'')</small> * [[Hemminga (Saxonia Inferior)|Hemminga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hemmingen''; [[Saxonice]] ''Hemmje'')</small> * [[Hemmoor]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hemmoor'')</small> * [[Hemsbunda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hemsbünde''; [[Saxonice]] ''Heemsbünnen'')</small> * [[Hemslinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hemslingen'')</small> * [[Hemsloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hemsloh''; [[Saxonice]] ''Hemzel'' seu ''Hemsel'' seu ''Hemßel'')</small> * [[Hepstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hepstedt''; [Saxonice]] ''Hepst'' seu ''Heps'')</small> * [[Hepstidi Villa]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Hipstedt''; [[Saxonice]] ''Hipst'')</small> * [[Herrum]]<ref name="Herrum">Vide [https://web.archive.org/web/20241109195129/https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter.''], ubi dicitur "(...) ''Majori villa Herre'' (...) ''Maiori Here'' (...) ''Minori Herro'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heere'')</small> * [[Hertzberga ad Harthicos Montes]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Herzberg am Harz'')</small> * [[Herzlaka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Herzlake''; [[Saxonice]] ''Hässelke'')</small> * [[Hespa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hespe'')</small> * [[Heuerssa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Heuerßen''; [[Saxonice]] ''Hoarßen'')</small> * [[Heya]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heyen''; quoque [[Saxonice]] ''Hein'')</small> * [[Hildesia]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hildesheim''; [[Saxonice]] ''Hilmessen'' seu ''Hilmssen'')</small> * [[Hilgermissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hilgermissen'')</small> * [[Hillersa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hillerse'')</small> * [[Hilter ad Teutoburgiensem Saltum]]<ref name="Teutoburger Wald">Cfr. [[Cornelius Tacitus|Taciti]], ''[[Annales (Tacitus)|Annales]]'', {{Vf|Ab excessu divi Augusti (Annales)/Liber I|LX|I, 60}}: "... haud procul '''Teutoburgiensi saltu''' in quo reliquiae Vari legionumque insepultae dicebantur".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hilter am Teutoburger Wald'')</small> * [[Himberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Himbergen''; [[Saxonice]] ''Himbargen'')</small> * [[Hinuti]]<ref name="Hinuti">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3180/Hinte.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Das Dorf wurde im 10. Jahrhundert als „in Hinuti“ erstmals urkundlich erfasst (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hinte''; [[Saxonice]] ''Hint'')</small> * [[Hitgera]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hitzacker''; [[Polabice]] ''Ljauci'')</small> * [[Hittberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hittbergen''; [[Saxonice]] ''Hittbargen'')</small> * [[Hlunia (commune)|Hlunia]]<ref name="Hlunia">Nomen communis Theodisce ''Lenne'' dicti suo e homonymo fluvio, Latine "Hlunia" nuncupato, ortum est. Latinum igitur nomen huius communis Latino ex hydronymo etiam derivandum est. Quo de Latino hydronymo, vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lenne'')</small> * [[Hlutherun]]<ref name="Hlutherun">Vide [https://koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardBodeinderdeutschenOrtsgeschichte20161221-965.htm?utm ''Koeble rGerhard Bodeinderdeutschen Ortsgeschichte''], ubi dicitur "(...) '''Lüder''', 11. Jh., an einem Bache bei Bodenteich bei Uelzen, F1-1383 HLUTAR (lauter bzw. rein) Hlutherun, Hlutherun (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lüder'')</small> * [[Hodenhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hodenhagen'')</small> * [[Hohbuoki]]<ref name="Hohbuoki">Vide [https://oar.onroerenderfgoed.be/publicaties/RELM/7/RELM007-001.pdf?utm ''The very beginning of Europe?''], ubi dicitur "(...) ''castellum hohbuoki'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Höhbeck'')</small> * [[Hohna]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hohne'')</small> * [[Hohnhorstium]]<ref name="-horstium"/> <small>([[Theodisce]] ''Hohnhorst''; [[Saxonice]] ''Hionhoste'')</small> * [[Hohnstorpium (Albis)|Hohnstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hohnstorf''; [[Saxonice]] ''Haunstörp'')</small> * [[Holdorfium (Saxonia Inferior)|Holdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Holdorf''; [[Saxonice]] ''Hollrup'')</small> * [[Holdunesteti]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] ''Hollenstedt''; [[Saxonice]] ''Hullnst'')</small> * [[Holenberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Holenberg'')</small> * [[Holla]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Holle'')</small> * [[Hollnsethum]]<ref name="-ethum">Germanica toponyma cum terminatione ''-eth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ethum-i", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Bechtsriethum]], [[Maitenbethum]] ac [[Wiesethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index communium Bavariae|indice communium Bavariae]]; et [[Gransebiethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index Communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris|indice communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris]].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hollnseth'')</small> * [[Holsta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Holste'')</small> * [[Holtgaste]]<ref name="Friedländer 1878"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Holtgast'')</small> * [[Holtisminni]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Holzminden''; [[Saxonice]] ''Holtsminne'')</small> * [[Holtlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Holtland'')</small> * [[Holza]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Holzen'')</small> * [[Honengesbuthele]]<ref name="Honengesbuthele">Vide [https://blog.slub-dresden.de/fileadmin/groups/slubsite/Blog/2015-KristinCasimir-VortragDresden.pdf?utm ''Ortsnamen zwischen Rhein und Elbe - Onomastik im europäischen Raum''], ubi dicitur "(...) ''Honengesbvthele'' statt ''Honekesbutle'' (Casemir, -büttel S. 147) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hankensbüttel'')</small> * [[Hoogsteda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hoogstede''; [[Saxonice]] ''Hoogstee'')</small> * [[Horda ad Harthicos Montes]]<ref name="-e"/><ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hörden am Harz'')</small> * [[Horneburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Horneburg''; [[Saxonice]] ''Hornborg'')</small> * [[Horstadium (Saxonia Inferior)|Horstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Horstedt''; [[Saxonice]] ''Horß'')</small> * [[Hoya]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hoya''; quoque [[Theodisce]] ''Hoya/Weser''; quoque [[Saxonice]] ''de Haaien'' seu ''Hejen'' seu ''Hajen'' seu ''Heien'')</small> * [[Huda (Circulus terrae Diepholtia)|Huda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hüde''; [[Saxonice]] ''Hüde'')</small> * [[Hudha]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hude'')</small> * [[Hulseda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hülsede''; [[Saxonice]] ''Hülse'')</small> * [[Husum (prope Novam Urbem)|Husum]] <small>([[Theodisce]] ''Husum''; [[Saxonice]] ''Husen'')</small> * [[Hutta Georgii et Mariae]]<ref name="hutta-ae">Toponyma cum suffixis ''-hütte'' aut ''-hutta'' plerumque latinizari solent Latino vocabulo "Hutta-ae", quamquam huius vocabuli variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hutta vitriaria Bohemica]] apud [https://schwaben.hu/ortschaften/bohmischhutten?utm Schwaben.hu. (s. d.). ''Böhmischhütten / Csehbánya – Ortsgeschichte'']; [[Hutta Germanica]] apud [https://huta.ewk.hu/nemetbanya-1757-1781/?utm ''Németbánya. (s. s.). Németbánya története'']; [[Hutta Vitriaria]] apud https://slavistika.sk/wp-content/uploads/2023/02/2015_1.pdf?utm [Majtán, M. (1998). ''Názvy obcí Slovenskej republiky: Vývin v rokoch 1773–1997''. Bratislaviae: Veda]; Hutta apud [https://real.mtak.hu/140291/1/K%C3%A1rp%C3%A1talja%20helys%C3%A9gnevei.pdf?utm ''Kárpátalja helységnevei.'']; [[Hutta Polonica]] apud Štefánik, M. (2022). ''Italia ed Europa centro-orientale tra Medioevo ed età moderna: Economia, società, cultura''. Heidelberg University Publishing; [[Hutta (Eiflia)|Hutta Eifliae]] apud Beyer, H. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der, jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 1). J. Hölscher, et Beyer, H. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der mittelrheinischen Territorien: Erster Band. Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1169''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: J. Hölscher.</ref><ref name="Georgius">[https://la.wiktionary.org/wiki/Georgius?utm Theodiscum praefixum ''Georg-'' Latino anthroponymo casu genetivo "Georfii" vertitur].</ref><ref name="Maria">[https://la.wiktionary.org/wiki/Maria?utm Theodiscum interfixum ''-marien-'' Latino anthroponymo casu genetivo "Mariae" vertitur].</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Georgsmarienhütte'')</small> * [[Huvenni]]<ref name="Huvenni">Vide [https://dokumen.pub/suffixbildungen-in-alten-ortsnamen-akten-eines-internationalen-symposiums-in-uppsala-14-16-mai-2004-9185352578.html?utm ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen: Akten eines internationalen Symposiums in Uppsala 14.-16. Mai 2004 9185352578''], ubi dicitur "(...) Hüven (Kr. Emsland), 10. Jh. (Kopie 15. Jh.) in Huvenni (Möller 1998 S. 101, Udolph 2002a S. 238) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hüven'')</small> {{div col end}} === I === {{div col|3}} * [[Iatha (Saxonia Inferior)|Iatha]]<ref name="Iatha">Commune nomen e flumine cepit. Quo de flumine, vide [https://www.lateinlexikon.com/lexicon_latinum_hodiernum_parsgeographica.pdf?utm ''Lexicon Latinum Hodiernum'' Petri Lucusaltiani]{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) '''Jade'', f ''Iatha, ae'', f [WPD: Jade (Fluss) (24.11.2019); a.1314: Jatha] (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Jade''; [[Saxonice]] ''Jaad'')</small> * [[Iburgum]]<ref name="Von Schaten 1714">Von Schaten, N. (1714). ''Monumenta Osnabrugensia ex historia romana, francica, saxonicaque eruta''. Typis Jodoci Henrici Meyer.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Iburg''; [[Saxonice]] ''Bad Ibig'' seu ''Ibig'')</small> * [[Ielmstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jelmstorf''; [[Saxonice]] ''Jelmstörp'')</small> * [[Iembka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jembke'')</small> * [[Iemela]]<ref name="Iemela">Germanica toponyma cum terminatione ''-en'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Stolpa]], [[Dresda]] apud articulum Vicipaedia de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Saxoniae indice urbium et communium Saxoniae]; et Ala, [[Amma]], [[Brema]], [[Salancema]], Wisa, [[Groninga]], [[Toringa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu, latinizans suffixum primae communis Theodisce ''Jameln'' dicti mentioni, quae ''Jemelen'' est, applicatur; qua de mentione, vide [https://rcin.org.pl/ihpan/Content/30940/PDF/WA303_9438_A165-8-r1929_Slavia-Occ.pdf?utm ''Slavia Occidentalis, Tomus VIII''].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jameln'')</small> * [[Ierichsum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jerxheim''; [[Saxonice]] ''Jerksen'')</small> * [[Iesteburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jesteburg''; [[Saxonice]] ''Jesborg'')</small> * [[Ihlienverda]]<ref name="-verda-ae">Germanica toponyma cum suffixo ''-worth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-verda-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-worth''' : -''verda'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ihlienworth''; [[Saxonice]] ''Helmworth'')</small> * [[Indago Comitis Hoyae]]<ref name="Indago Comitis Hoyae">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hoyerhagen/?utm ''kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''indago comitis Hoye'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hoyerhagen''; quoque [[Saxonice]] ''Heierhagen'' seu ''Heyerhagen'')</small> * [[Insula Iuistensis]]<ref name="Iuistensis">De Latino gentilicio, cf. [[binomen|epithetum binominale]] [https://turbellaria.umaine.edu/turbellaria/turb3.php?action=6&code=598&valid=618&utm "juistensis"].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Juist'')</small> * [[Insula Longa (Saxonia Inferior)|Insula Longa]]<ref name="Insula Longa">Vocabulum ''Langeoog'', a vocibus [[Lingua Frisica|Frisicis Orientalibus]] ''lange-'' ([[Theodisce]] ''lang'') et ''-oog'' (Theodisce ''Insel'') compositum, [[Latine]] "Insula Longa" reddi potest: Buurman, in ''Hochdeutsch-Plattdeutsches Wörterbuch, s. v. oog, ostfrisicum -oog «Insel» significare tradit atque exempla Langeoog, Spiekeroog, Wangeroog affert; item Glossarium der Flurnamensammlung Ostfriesland'', s. v. ''Oog'', vocabulum Frisicum Orientale ''ôg, oge'' Theodisco ''Insel'' interpretatur. [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/lang?wb=gross&nr=1 Theodiscum autem adiectivum ''lang'' Latine "longus, -a, -um"] redditur; [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/insula?wb=gross&nr=2 nomen vero Theodiscum ''Insel'' Latine "insula, -ae" f.] dicitur. Quam ob rem compositum "Insula Longa" sensum toponymi fideliter reddit.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langeoog''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Langeooch''; [[Saxonice]] ''Langoog'')</small> * [[Isernhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Isernhagen''; [[Saxonice]] ''Isernhogen'')</small> * [[Isterberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Isterberg''; [[Saxonice]] ''Isterbarg'')</small> * [[Itterbecca]]<ref name="-ecca">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-ec(k)'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ecca-ae" seu "-eca-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ec, -eck''' : -''ecca'', -''ēca'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Itterbeck'')</small> * [[Iuniun]]<ref name="Iunium">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B74-6/NOB%20IV%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20G%C3%B6ttingen.pdf?utm ''NOB IV Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 960 Iuniun (MGH DO I. Nr. 206 S. 285) (...) 1251 (A. 14. Jh.) Johan de June (UB Göttingen I Nr. 4 S. 5) 1266 ''Godefridus de Iunen [...] sacerdos'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jühnde'')</small> {{div col end}} === K === {{div col|3}} * [[Kakenstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kakenstorf''; [[Saxonice]] ''Kakenstörp'')</small> * [[Karwicium]]<ref name="-icium">Germanica toponyma cum suffixis ''-itsch'' aut ''-itz'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-icium-i" aut "-itium-i" aut "-icia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-itsch, -itz''' : ''-icium, -itium, -icia'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Karwitz'')</small> * [[Katlenburgum-Lindavia]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Katlenburg-Lindau''; [[Saxonice]] ''Katelnborg-Lindau'')</small> * [[Kettencampus]]<ref name="campus-i"/> <small>([[Theodisce]] ''Kettenkamp''; [[Saxonice]] ''Ketenkamp '')</small> * [[Kirchdorfium (Saxonia Inferior)|Kirchdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kirchdorf''; [[Saxonice]] ''Karkdörp'')</small> * [[Kirchgellersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchgellersen''; [[Saxonice]] ''Karkgellsen'')</small> * [[Kirchseelta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchseelte''; [[Saxonice]] ''Seelte'')</small> * [[Kirchtimka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchtimke''; [[Saxonice]] ''Karktimk'')</small> * [[Kirchwalseda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchwalsede''; [[Saxonice]] ''Karkwals'')</small> * [[Kissenbruga]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kissenbrück''; [[Saxonice]] ''Kissenbrügge'')</small> * [[Kneitlinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kneitlingen''; [[Saxonice]] ''Kneitling'')</small> * [[Kneta Maior]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großenkneten''; [[Saxonice]] ''Grotekneten'')</small> * [[Krebecca]]<ref name="-ecca"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Krebeck'')</small> * [[Krummendicum]]<ref name="-dicum">Germanica toponyma cum suffixis ''-di(e)k(e)'' aut ''-deich(e)'' aut ''-dijk'' aut ''-dyk(e)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dicum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Isendicum]] apud {{Graesse}}; aut [[Mardicum]] apud ''Dictionnaire universel françois et latin, vulgairement appelé Dictionnaire de Trévoux''.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Krummendeich''; [[Saxonice]] ''Krummendiek'')</small> * [[Kusta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Küsten'')</small> * [[Kutenholtia]]<ref name="-holtia">Germanica toponyma cum suffixo ''-holz'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-holtia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) -holz : -''holtia'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kutenholz''; [[Saxonice]] ''Kutenhult'' seu ''Kutenholt'')</small> {{div col end}} === L === {{div col|3}} * [[Laatza]]<ref name="-a"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Laatzen'')</small> * [[Lachendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lachendorf''; [[Saxonice]] ''Lachendörp'')</small> * [[Lacstidi]]<ref name="Lacstidi">Vide [https://www.mundart-kommission.lwl.org/media/filer_public/ef/48/ef48ff64-c0e3-4be5-906f-7d8f27fdba18/ndw_39__scheuermann_der_often.pdf?utm ''Mundart Kommission''], ubi dicitur "(...) ''in locis quorum hec sunt nomina, Lacstidi, Romlo, Dudanebutli'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Loxstedt''; [[Saxonice]] ''Lox'')</small> * [[Ladorpe]]<ref name="Abels 1929">Abels, H. (1929). ''Die Ortsnamen des Emslandes, in ihrer sprachlichen und kulturgeschichtlichen Bedeutung''. [[Paderbronna]]e: Ferdinand Schöningh.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lorup''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Loorp''; [[Saxonice]] ''Loorpe'')</small> * [[Laerium]]<ref name="Stüve 1789">Stüve, J. E. (1789). ''Beschreibung des Fürstenthums Osnabrück mit einigen Urkunden''. Kißling.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bad Laer'')</small> * [[Laga (Saxonia Inferior)|Laga]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatOrtione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lage''; [[Saxonice]] ''Loage'')</small> * [[Lahda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Lähden''; [[Saxonice]] ''Löhn'')</small> * [[Lahna (Saxonia Inferior)|Lahna]]<ref name="Lahna">Theodiscum toponymum ''Lahn'' forma "Lahna" latinizari solet. Cf. [[Limburgum ad Lahnam]] et [[Laugana|Lahnam]] apud [http://www.archive.org/stream/a568395900unknuoft/a568395900unknuoft_djvu.txt ''Further correspondence respecting the relations existing between foreign governments and the court of Rome: in continuation of papers presented to the Parliament,'' March 27, 1851].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lahn''; [[Saxonice]] ''Lohn'')</small> * [[Lamespringa]]<ref name="Lamespringa">Vide [https://www.documentacatholicaomnia.eu/20vs/201_MGH/1925-1933%2C_MGH%2C_5_Antiquitates._01_Poetae_04_1._Poetae_Latini_Aevi_Carolini%2C_LT.pdf?utm ''Poetae Latini Aevi Carolini''], ubi dicitur "(...) ''Agius autem Lamespringae monachus fuisse videatur'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lamspringe'')</small> * [[Lamestede]]<ref name="Lamestede">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/lamstedt/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''parochia Lamestede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lamstedt''; [[Saxonice]] ''Loomst'')</small> * [[Landesberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Landesbergen''; [[Saxonice]] ''Landsebargen'')</small> * [[Landolfshusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Landolfshausen'')</small> * [[Langelshemium]]<ref name="Chemnitz 1717">Chemnitz, B. P., (1717). ''Belli Sueco-Germanici Volumen Primum: In quo ostenditur, quibus de caussis Gustavus Adolphus, Suecorum Rex, in Germaniam transiverit''. Sumptibus Ioh. Caspari Meyeri.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Langelsheim'')</small> * [[Langa (Circulus Terrae Emesensis)|Langa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Langen'')</small> * [[Langelege]]<ref name="Langelege">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/langlingen/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''ecclesia Langelege'' (Kirche Langlingen), (...) Bauern in Langlingen (''cives in Langelege'') (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langlingen''; [[Saxonice]] ''Langeln'')</small> * [[Langwedel (Saxonia Inferior)|Langwedel]]<ref name="Langwedel">Vide [https://www.koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardLaurinderdeutschenOrtsgeschichte20161207-1612.htm?utm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Langwedel''', 13. Jh., bei Verden, Donb351, (Flecken in dem Landkreis Verden,) rund15000 Einwohner, (apud bzw. ad castrum) Langwedel (1220) (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Langwedel'')</small> * [[Lare]]<ref name="Lare">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/3014/NOB%20XV%20Grafschaft%20Bentheim.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB XV Grafschaft Bentheim'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) '''LAAR''' (Gem. Laar, Samtgem. Emlichheim) 1232 (A. 14. Jh.) ''totum Lare cum ecclesia'' (Gesta Episc. Traiect. S. 424 Z. 51) 1312 (Transs. 1332; A.) ''sex domos [...] de Lare'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Laar''; [[Saxonice]] ''Loar'')</small> * [[Lasdorpe]]<ref name="Lasdorpe">Vide [https://www.lastrup.de/portal/seiten/geschichte-900000009-31120.html?utm ''Lastrup''], ubi dicitur "(...) „Curia Lasdorpe“ (Haupthof Lastrup) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lastrup''; quoque [[Saxonice]] ''Laastrup'')</small> * [[Lauenbruga]]<ref name="-bruga">Germanica toponyma cum suffixis ''-brück(e)'' aut ''-brügge'' aut ''-brugg(e)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bruga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Steinbruga]], [[Kissenbruga]], [[Bruga]], [[Bruga ad Ederum]], [[Osnabruga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lauenbrück''; [[Saxonice]] ''Lauenbrüch'')</small> * [[Lauenforda]]<ref name="-e"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lauenförde'')</small> * [[Lauenhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lauenhagen''; [[Saxonice]] ''Loamharen'')</small> * [[Leezdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Leezdorf''; [[Saxonice]] ''Leezdörp'')</small> * [[Leha (Terrae Emesensis)|Leha]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Lehe''; [[Saxonice]] ''Läie'')</small> * [[Lehrta]]<ref name="-e"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lehrte'')</small> * [[Leiferda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leiferde'')</small> * [[Lembruchium]]<ref name="-bruchium">Germanica toponyma cum suffixis ''-bruch'' seu ''-broich'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bruchium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Horbruchium]] ac [[Mosbruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus|indice urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]; [[Legebruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index communium Brandenburgi|indice communium Brandenburgi]]; [[Grevenbruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index communium Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae|indice communium Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lembruch''; [[Saxonice]] ''Lembrouk'')</small> * [[Lemgovia]]<ref name="Hofmannus">{{Hofmannus}}.</ref><ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lemgow'')</small> * [[Lemwerdera]]<ref name="Rüthning 1926">Rüthning, G. (Ed.) (1926). ''Oldenburger Urkundenbuch''. Gerhard Stalling.</ref><ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lemwerder'')</small> * [[Lengethe]]<ref name="NOB VIII">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2261/NOB%20VIII_Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Peine.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VIII_Die Ortsnamen des Landkreises Peine'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''in Lengethe'' (UB H.Hild. I Nr. 275 S. 259) 1213 ''in Lengede'' (UB H.Hild. I Nr. 660 S. 631) um 1232 ''in Lengethe archidiaconus'' (UB Goslar I Nr. 518 S. 499) 1235 ''in Lengete'' (Orig. Guelf. IV Nr. 50 S. 144) 1256 ''in archidiaconatibus de Barem et Lengede'' (UB H.Hild. II Nr. 992 S. 497) 1311 Lenghedhe apud Vusenam (UB H.Hild. IV Nr. 85 S. 45) 1316 ''in Lengede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lengede''; [[Saxonice]] ''Lenge'')</small> * [[Lengenbostel]] <small>([[Theodisce]] ''Lengenbostel''; [[Saxonice]] ''Lengenbossel'')</small> * [[Lengirichi]]<ref name="Lengirichi">Vide [https://www.koeblergerhard.de/Fontes/AltdeutschesNamenbuch-Bd2OrtsnamenLbisZ-3A-1913.pdf?utm ''AltdeutschesNamenbuch''], ubi dicitur "(...) 2) Lengerich an der Wallage, Kr. Lingen (...) Lengirichi Osnabr. Ukb. ca. a. 1000. (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lengerich''; [[Saxonice]] ''Lengerke'')</small> * [[Leonis Forda]]<ref name="Leonis Forda">Vide [https://www.komoot.com/es-es/highlight/2261371 ''Iglesia Martín Lutero de Lemförde''], ubi dicitur "(...) La comunidad fue mencionada por primera vez en un documento en 1248. En épocas anteriores, el lugar se llamaba Löwenförde, Leonis forda (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lemförde''; quoque [[Saxonice]] ''Lemfouer'')</small> * [[Leonovia]]<ref name="Leonovia">Vide [https://sempub.ub.uni-heidelberg.de/propylaeum_vitae/de/wisski/navigate/93514/view?utm ''Propylaeum Vitae''], ubi dicitur "(...) Leonovia-Brunsvigius (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Lauenau''; [[Saxonice]] ''Laena'')</small> * [[Leopolis (Saxonia Inferior)|Leopolis]]<ref name="Ebel 1960">Ebel, W. (1960). ''Lübisches Recht: Erster Band''. Hansischer Geschichtsverein.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bleckede''; [[Saxonice]] ''Bleikd'')</small> * [[Leri]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leer''; [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Läär''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lier'')</small> * [[Lerin]]<ref name="NOB VII">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VII Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''in loco Lerin provincie Saxo[n]um iuxta flumen Ouácra'' (...) ''Lerim'' (...)''in Lere'' (mGH Urk. Hdl nr. 50 s. 71) 1196-1197 ''Lere'' (schneidmüller, Kollegiatstifte s. 311) 1234 ''in Lere'' (...) ''plebano in Lere'' (UB Braunschweig iii nr. 440 s. 325) 1344 ''in villa Leere'' (Flentje / Henrichvark, lehnbücher nr. 142 s. 69) 1380 ''Lere'' (UB Braunschweig Vii nr. 351 s. 324) 1419 ''actum in Lere'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lehre'')</small> * [[Lethi]]<ref name="Lethi">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/lathen/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist der Ort im Emsland erstmals als ''Lethi'' im Urbar der Abtei Werden erwähnt; der Eintrag lässt sich auf das 10. Jh. datieren (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lathen''; [[Saxonice]] ''Laothen'')</small> * [[Liebenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Liebenburg''; quoque [[Saxonice]] ''Liebenborg'')</small> * [[Liliarum Vallis]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Lilienthal''; [[Saxonice]] ''Leendaal'' seu ''Lelendaal'')</small> * [[Lindduri]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lindern'')</small> * [[Lindhorstium]]<ref name="-horstium"/> <small>([[Theodisce]] ''Lindhorst''; [[Saxonice]] ''Lindhoste'')</small> * [[Lindwedel]] <small>([[Theodisce]] ''Lindwedel''; [[Saxonice]] ''Linneweh'')</small> * [[Linga (Amisia)|Linga]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lingen'')</small> * [[Linsburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Linsburg''; [[Saxonice]] ''Linsborg'')</small> * [[Lintlo]]<ref name="Lintlo">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/kirchlinteln/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist das Dorf erstmals 1123 als ''Lintlo'' belegt (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kirchlinteln''; [[Saxonice]] ''Karklinteln'' seu ''Kerklinteln'' seu ''Kerklinneln'')</small> * [[Liubeme]]<ref name="Lübbow">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/luebbow/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Schriftlich ist das zweizeilige Reihendorf erstmals in einer kaiserlichen Urkunde aus dem Jahr 956 erwähnt: Ks. Otto I. († 973) schenkte dem Kloster Quedlinburg sechs Dörfer, darunter ''Liubeme'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lübbow'')</small> * [[Locus Occidentalis (Saxonia Inferior)|Locus Occidentalis]]<ref name="Cellarius 1703">Cellarius, C. (1703). ''Geographia Antiqua iuxta et Nova''. Ienae: Bielckius.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Westerstede''; [[Saxonice]] ''Westerstäe'')</small> * [[Lon]]<ref name="Lon">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B74-6/NOB%20IV%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20G%C3%B6ttingen.pdf?utm ''Das Güterverzeichniss Graf Heinrichs von Dale (1188)'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''parrochia Lon prope Vechtam'' (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Lohne''; [[Saxonice]] ''Lohn'')</small> * [[Longa Indago]]<ref name="Longa Indago">Vide [https://www.dbnl.org/tekst/_bij005190401_01/_bij005190401_01_0009.php?utm ''www.dbnl.org''], ubi dicitur "(...) ''parrochianus de Longa Indagine'' (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Langenhagen''; [[Saxonice]] ''Langenhogen'')</small> * [[Longa Villa (Saxonia Inferior)|Longa Villa]]<ref name="Longa Villa">Theodiscum toponymum ''Langendorf'' Latino toponymo "Longa Villa" verti solet. Qua de correspondentia, vide [https://dbc.wroc.pl/Content/15237/PDF/17250.pdf?utm ''Das Waldhufendorf in Schlesien'', Gualterii Bernardi], ubi dicitur "(...) Langedorf ca. 1305 L.F.B.208 Longa villa (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langendorf''; [[Saxonice]] ''Langendörp'')</small> * [[Loninga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Löningen'')</small> * [[Lubberstedi]]<ref name="Lubberstedi">Vide [https://lübberstedt.de/ueber-unser-dorf/?utm ''Lübberstedt''], ubi dicitur "(...) Der ursprüngliche Name „lubberstedi“ ist zusammengesetzt aus „stedi“ (Ort, Platz, Stelle), womit eine Ansiedlung bezeichnet wird, und „lubber“, dem Namen des (ursprünglichen) Familienoberhauptes des Einzelhofes bzw. der kleinen Gemeinschaftssiedlung, bedeutet also: „Lubbers-Stätte“. (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lübberstedt''; [[Saxonice]] ''Lübbs'')</small> * [[Luccavia (Saxonia Inferior)|Luccavia]]<ref name="Luccavia">Theodiscum toponymum ''Luckau'' forma "Luccavia" latinizari solet. Cf. [[Luccavia]]m apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Luckau'')</small> * [[Luchovia]]<ref name="Luchovia">Vide [https://ia801403.us.archive.org/28/items/antiquitatessele00keys/antiquitatessele00keys.pdf ''Antiquitates selectae septentrionales et Celticae''], ubi dicitur "(...) De Venedicis aut Germanicis prope Luchoviam effossis Epistola ''Georgii Frid, Mithofii'' data Luchovia d. 17. Maji 1691 (...)".</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lüchow''; [[Polabice]] ''Ljauchüw'')</small> * [[Ludersburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lüdersburg''; [[Saxonice]] ''Lüsborg'')</small> * [[Ludersfelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lüdersfeld''; [[Saxonice]] ''Lüschenfeile'')</small> * [[Luerdissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Lüerdissen'')</small> * [[Luhda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Luhden''; [[Saxonice]] ''Liuen'')</small> * [[Luneburgum]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lüneburg''; [[Saxonice]] ''Lümborg'' seu ''Lünborg''; [[Lingua Saxonica antiqua|Palaeosaxonice]] ''Hliuni'')</small> * [[Lunne]]<ref name="Lunne">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/haseluenne/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''civibus opidi nostri in Lunne'' (...)". Latinum autem gentilicium "Haselunnensis-e" est. Quo de gentilicio, vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Haselünne''; quoque [[Saxonice]] ''Lünne'')</small> * [[Lunni (commune generali Spella)|Lunni]]<ref name="Lunni">Vide [https://www.koeblergerhard.de/Fontes/AltdeutschesNamenbuch-Bd2OrtsnamenLbisZ-3A-1913.pdf?utm ''Altdeutsches Namenbuch'']; ubi dicitur "(...) '''Lunni.''' 9. 1) Altlünne bei Plantlünne (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lünne'')</small> * [[Lutetsburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lütetsburg''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Lütsbörg'')</small> * [[Luttera Regalis]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Königslutter am Elm'')</small> * [[Lyese]]<ref name="Lyese">Vide [https://api.pageplace.de/preview/DT0400.9783835341944_A39332036/preview-9783835341944_A39332036.pdf?utm ''Urkundenbuch des Klosters Loccum''], ubi dicitur "(...) in marchia Lyese proprietatis iure (...) in campis de Lyese trans Werram (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leese'')</small> {{div col end}} === M === {{div col|3}} * [[Maasa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Maasen'')</small> * [[Magna Palus]]<ref name="Magna Palus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/magnus?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum ''Große-'' Latino adiectivo "magnus-a-um"] et [https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großefehn''; [[Saxonice]] ''Grootfehn'')</small> * [[Maius Vrelstede]]<ref name="Maius Vrelstede">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der stadt WoLfsburg'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 1318 ''in Maiori Vrelstede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Frellstedt''; [[Saxonice]] ''Frillstidde'')</small> * [[Markloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marklohe'')</small> * [[Marlare (Saxonia Inferior)|Marlare]]<ref name="Marlare">Theodiscum toponymum ''Marl'' forma "Marlare" latinizari solet. Cf. [[Marlare|Marlare Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae]] apud [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marl'')</small> * [[Marsunnon]]<ref name="Marsunnon">Vide [https://historischer-rueckklick-bielefeld.com/wp-content/uploads/2026/01/07svhvr-texte_ocr.pdf?utm ''Die Ortsnamen des Osnabrücker Raumes''], ubi dicitur "(...) ''Merzen (Marsunnon)'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Merzen'')</small> * [[Marxa]]<ref name="-a">Germanica toponyma cum terminatione ''-en'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Stolpa]], [[Dresda]] apud articulum Vicipaedia de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Saxoniae indice urbium et communium Saxoniae]; et Ala, [[Amma]], [[Brema]], [[Salancema]], Wisa, [[Groninga]], [[Toringa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marxen'')</small> * [[Masingi]]<ref name="Messingen">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2258/WOB%2011%20Die%20Ortsnamen%20des%20Kreises%20Paderborn.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''WOB 11 Die Ortsnamen des Kreises Paderborn''], ubi dicitur "(...) ''silva Masingorum'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Messingen'')</small> * [[Mechtersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Mechtersen''; [[Saxonice]] ''Mechtsen'')</small> * [[Meckelsa Maior]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Meckelsen''; [[Saxonice]] ''Groot Meckels'')</small> * [[Meckelsa Minor]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse"/> <small>([[Theodisce]] ''Klein Meckelsen''; [[Saxonice]] ''Lütt Meckels'')</small> * [[Media Lu]]<ref name="Media Lu">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/mittelnkirchen/?utm ''Kirchengemeindelexikon'']. ubi "(...) Mittelnkirchen ist nach 1305 und 1322 als ''medie Lu'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Mittelnkirchen''; [[Saxonice]] ''Mittelskark'')</small> * [[Meinersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Meinersen''; [[Saxonice]] ''Maanze'')</small> * [[Melbike]]<ref name="Melbeck">Vide [https://www.samtgemeinde-ilmenau.de/PortalData/10/Resources/historie/dokumente/Orts-_und_Gewaessernamen_im_Landkreis_Lueneburg.pdf?utm ''Orts- und Gewässernamen im Landkreis Lueneburg'']. ubi "(...) Melbeck 1296 in Melbeke. 1300 in villa Melbike. 1303 in villa Melbeke (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Melbeck'')</small> * [[Mella]]<ref name="Mella">Vide [https://www.lemgo.de/fileadmin/user_upload/Dokumente/Stadtarchiv/Bib_974.pdf?utm ''Album studiosorum Academiae'']. ubi "(...) Henrich Carl Kahmann Mella-Osnabrugensis (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Melle'')</small> * [[Mellinghusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Mellinghausen''; [[Saxonice]] ''Mellgenhusen'')</small> * [[Menslaga]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Menslage''; [[Saxonice]] ''Menslaoge'')</small> * [[Meppea]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Meppen''; quoque [[Saxonice]] ''Möppen'')</small> * [[Merdvelde]]<ref name="Merdvelde">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/martfeld/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) 1318 ''Curtem in Merdvelde'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Martfeld''; [[Saxonice]] ''Mattfeld'')</small> * [[Meribiki]]<ref name="Meribiki">Vide [https://www.koeblergerhard.de/wikiling/index.php?f=lemmaFull&langType=reviews&lemmaID=3296&utm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Meerbeck''' (...) Meribiki MGd. 3 (1013) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Meerbeck''; [[Saxonice]] ''Mierbke'')</small> * [[Messencampus]]<ref name="campus-i"/> <small>([[Theodisce]] ''Messenkamp''; [[Saxonice]] ''Messenkampe'')</small> * [[Meynum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Meine'')</small> * [[Mittelstenaha]] <small>([[Theodisce]] ''Mittelstenahe''; [[Saxonice]] ''Mittelsnohn'')</small> * [[Moisburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Moisburg''; [[Saxonice]] ''Mesborg'')</small> * [[Molberga]]<ref name="Molberga">Vide [https://mateo.uni-mannheim.de/camena/loescher2/loescherthreni.html ''THRENI, SEU LAMENTATIOnes Ieremiae Prophetae...''], ubi dicitur "(...) 1318 ''Molberga vocatur'' (...) ''Sensit et externas Molberga innoxia vires'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Molbergen''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Molbiergen'')</small> * [[Mons Catonis (Saxonia Inferior)|Mons Catonis]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Cadenberge''; [[Saxonice]] ''Cuddeldutt'' seu ''Kumbarg'')</small> * [[Moormerlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Moormerland''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Moormerlound'')</small> * [[Moorweg]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> * [[Moringen]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> * [[Müden (Alara)]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> * [[Mulsum (Land Wursten)|Mulsum]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> * [[Mundia Hannoverana]]<ref name="Mundia Hannoverana">Vide [https://spatial.demo.geocode.earth/explore/place/wof/101810167?utm ''Geocode Earth''], ubi dicitur "(...) LAT preferred '''Mundia Hannoverana''' (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hann. Münden'' seu ''Hannoversch Münden''; [[Saxonice]] ''Hannöversch Münnen'')</small> * [[Munimeri]]<ref name="Dronke 1844">Dronke, E. F. J. (Ed.) (1844). ''Traditiones et Antiquitates Fuldenses: Chartae et registra historica saeculi IX''. Fuldense: Typis Müllerianis.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Münder am Deister''; [[Saxonice]] ''Bad Münner'')</small> * [[Munster (Örtze)|Munster]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> {{div col end}} === N === {{div col|3}} * [[Nahrendorf]] * [[Natendorf]] * [[Neetze]] * [[Negenborn]] * [[Nenndorf (circulus Widmundensis)|Nenndorf]] * [[Neubörger]] * [[Neu Darchau]] * [[Neuenhusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuenhaus''; [[Saxonice]] ''Neenhuus'')</small> * [[Neuenkirchen (Altes Land)|Neuenkirchen]] <small>(Altes Land)</small> * [[Neuenkirchen (bei Bassum)|Neuenkirchen]] <small>(b.Bassum)</small> * [[Neuenkirchen (Land Hadeln)|Neuenkirchen]] <small>(Land Hadeln)</small> * [[Neuenkirchen (Landkreis Osnabrück)|Neuenkirchen]] <small>(Lkr.Osnabrück)</small> * [[Neuenkirchen (Lüneburger Heide)|Neuenkirchen]] <small>(Lüneb.Heide)</small> * [[Neuenkirchen-Vörden]] * [[Neuharlingersiel]] * [[Neuhaus (Oste)]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Neuhof (Landkreis Hildesheim)|Neuhof]] * [[Neukamperfehn]] * [[Neulehe]] * [[Neuschoo]] * [[Neustadt am Rübenberge]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Neu Wulmstorf]] * [[Niederlangen]] * [[Niedernwöhren]] * [[Niemetal]] * [[Nienhagen (Landkreis Celle)|Nienhagen]] * [[Nienstädt]] * [[Norden]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Nordenham]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Norderney]] <small>[[urbs]]</small> * [[Nordholz]] * [[Nordleda]] * [[Nordsehl]] * [[Nordstemmen]] * [[Nörten-Hardenberg]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Northemium]]<ref name="Nothemium">Vide [https://mateo.uni-mannheim.de/camenahist/wassenberg1/Wassenberg_florus.html ''FLORUS GERMANICUS''] , ubi dicitur "(...) Et VVolferbytum, Northemium, Steinbruggam, Nienburgum (...) Primo vere Tillius tribunos suos Northemium misit (...) Caesaeriani Northemium expugnant (...)".</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Northeim''; [[Saxonice]] ''Nuurten'')</small> * [[Northorna]]<ref name="Egli 1893">Egli, J. J. (1893). ''Nomina Geographica: Sprach- und Sacherklärung von 42000 Geographischen Namen aller Erdräume''. [[Lipsia]]e: Friedrich Brandstetter.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Nordhorn''; [[Saxonice]] ''Nothoorn'' seu ''Notthoarn'' seu ''Netthoarn'' seu ''Noordhoorn'')</small> * [[Nortmoor]] * [[Nortrup]] * [[Nottensdorf]] * [[Nova Urbs (Saxonia Inferior)|Nova Urbs]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Nienburg/Weser''; [[Saxonice]] ''Näinborg'' seu ''Nienborg'' seu ''Neenborg'' seu ''Negenborg'')</small> * [[Novale Frigidum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Colnrade''; [[Saxonice]] ''Kollenroad'')</small> {{div col end}} === O === {{div col|3}} * [[Oberlangen]] * [[Oberndorf (Oste)|Oberndorf]] * [[Obernfeld]] * [[Obernholz]] * [[Obernkirchen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Ochtersum]] * [[Odisheim]] * [[Oederquart]] * [[Oerel]] * [[Oesinga Maior]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Oesingen''; [[Saxonice]] ''Groot Oesingen'')</small> * [[Oetzen]] * [[Ohne]] * [[Ohrum]] * [[Oldenburgum]] <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> * [[Oldendorf (Landkreis Stade)|Oldendorf]] <small>(Lkr.Stade)</small> * [[Oldendorf (Luhe)]] * [[Osloß]] * [[Osnabruga]] <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Osnabrück''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ossenbrääch''; [[Saxonice]] et [[Lingua Saxonica|Westfalice]] ''Ossenbrügge'')</small> * [[Osteel]] * [[Osten (Oste)|Osten]] * [[Osterbruch]] * [[Ostercappeln]] * [[Ostereistedt]] * [[Osterode am Harz]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Osterwald]] * [[Ostrhauderfehn]] * [[Ottenstein (Niedersachsen)|Ottenstein]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Otter]] * [[Otterndorf]] <small>[[urbs]]</small> * [[Ottersberg]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Ovelgönne]] * [[Ovenhagium]]<ref name="Schlegel 1703"/> <small>([[Theodisce]] ''Auhagen'')</small> * [[Oyten]] {{div col end}} === P === {{div col|3}} * [[Padingbüttel]] * [[Palus Hagensis]]<ref name="Palus Hagensis">[https://www.latin-is-simple.com/de/vocabulary/noun/13172/ Theodiscum toponymicum suffixum ''-marsch'' Latino vocabulo "palus paludis" vertitur] et Latinum gentilicium "Hagensis-e", quod ad [[Haga (Saxonia Inferior)|Hagam]] refertur, Theodiscum gentilicium praefixum ''Hager-'' vertitur. Quo de gentilicio et toponymo, vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3191/Hage.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Erscheinung trat der Ort als „curatus Hagensis“ im Jahr 1400. Spätere Bezeichnungen waren „Haga“ (um 1409) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hagermarsch'')</small> * [[Palus Hilcae]]<ref name="Hilkenbrook">Theodiscum toponymum ''Hilkenbrook'', quamquam hodiernum est, syntagmate ''Palus Hilcae'' Latine verti potest. Nomen Germanicum ''Hilcke'', variatio nominis Theodisci ''Hilken-'', apud Stark ad formam Latinam "Hilca-ae" refertur, quae saeculo XII testata est (''Monumenta Garsensia'', n. 37; ''Monumenta Boica'' I, 27): Stark, F. (1866), ''Die Kosenamen der Germanen'', p. 318. Brook, i. e. bruoh «Sumpf, sumpfiges Gelände», Latine "palus, paludis" reddi potest. Itaque, anthroponomycum praefixum ''Hilken-'' ad nomen ''Hilca'' relatum et suffixum ''brook'' per vocabulum "palus, paludis" redditum, ''Hilkenbrook'' interpretari licet "Palus Hilcae".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hilkenbrook'')</small> * [[Palus Regis]]<ref name="Palus Regis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum suffixum ''-moor'' Latino vocabulo "palus-udis" vertitur] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/rex?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum genetivo casu ''Königs-'' Latino genetivo "regis"] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Königsmoor'')</small> * [[Papenburg]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Parsau]] * [[Pattensen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Pegestorf]] * [[Pennigsehl]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Pennigsähle'')</small> * [[Petrimons]]<ref name="Perizonius 1758">Perizonius, J. (1758). ''Compendium historiarum antiquissimarum, civilium et ecclesiasticarum, usque ad seculum decimum octavum: Cum appendice de ducatu Westphaliae et comitatu Petrimontano''. Ex officina Wetsteniana.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Pyrmont''; [[Saxonice]] ''Bad Puurmont'')</small> * [[Pohle]] * [[Pollhagen]] * [[Pons Cobbanus]]<ref name="Leuckfeld 1714">Leuckfeld, J. G. (1714). ''Antiquitates Blankenburgenses, oder Historische Beschreibung derer vormals berühmten Grafen von Blankenburg, nebst dazugehörigen diplomatibus und Chartis''. Gottfried Freytag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Coppenbrügge'')</small> * [[Poynum]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Peine''; [[Saxonice]] ''Paane''; [[Lingua Theodisca alta recens|Protoneoaltotheodisce]] ''Peina'')</small> * [[Praefectura Neohusana]]<ref name="Grupen II 1742">Grupen, C. U. (1742). ''Disceptationes Forenses cum Observationibus Juris: De originibus et iurisdictione praefecturarum ditionis Brunsvicensis (Caput de Praefectura Neohusana)'' (Vol. II). Hannoverae: Förster.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Amt Neuhaus'')</small> * [[Pratum Vitulorum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Calberlah'')</small> * [[Prezelle]] * [[Prinzhöfte]] {{div col end}} === Q === {{div col|3}} * [[Quakenbrück]] <small>[[urbs]]</small> * [[Quendorf]] * [[Querenhorst]] * [[Quernheim]] {{div col end}} === R === {{div col|3}} * [[Räbke]] * [[Radbruch]] * [[Raddestorf]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rastörpe'')</small> * [[Rastdorf]] * [[Rastede]] * [[Rätzlingen (Niedersachsen)|Rätzlingen]] * [[Rechtsupweg]] * [[Reeßum]] * [[Regesbostel]] * [[Rehburg-Loccum]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rehborg-Locken'')</small> * [[Rehden]] * [[Rehlingen]] * [[Reinstorf]] * [[Remlingen (Niedersachsen)|Remlingen]] * [[Renkenberge]] * [[Rennau]] * [[Reppenstedt]] * [[Rethem (Aller)]] <small>[[urbs]]</small> * [[Rhade]] * [[Rhauderfehn]] * [[Rhede (Ems)]] * [[Rhumspringe]] * [[Ribbesbüttel]] * [[Riede (Landkreis Verden)|Riede]] * [[Rieste]] * [[Ringe]] * [[Ringstedt]] * [[Rinteln]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Ritterhude]] * [[Rodenberg]] <small>[[urbs]]</small> * [[Rodewald]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rowohle'')</small> * [[Rohrsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rohßen'')</small> * [[Roklum]] * [[Rollshausen]] * [[Römstedt]] * [[Ronnenberg]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Ronnenbarg'')</small> * [[Rosche]] * [[Rosdorf]] * [[Rosengarten (Landkreis Harburg)|Rosengarten]] * [[Rotenburgum ad Wemmam]]<ref name="Rotenburgum ad Wemmam">De Latino toponymico syntagmate "[[Rotenburgum ad Wemmam]]" -ad quod Latinum gentilicium "Rotenburgensis-e" refertur-, vide homonymas urbes apud {{Graesse}} et {{Hofmannus}}. De hydronymo "[[Wemma]]", etiam vide {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Rotenburg''; quoque [[Theodisce]] ''Rotenburg an der Wümme''; [[Saxonice]] ''Rodenborg'')</small> * [[Rötgesbüttel]] * [[Rüdershausen]] * [[Rühen]] * [[Rullstorf]] {{div col end}} === S === {{div col|3}} * [[Sachsenhagen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Sagterlandia]]<ref name="BOV 2013">Bischöfliches Offizialat Vechta (2013). ''Findbuch des Offizialatsarchivs Vechta: Altes Archiv (Abteilung A: Saterlandia, Kirchliche Unterlagen, Akte A 8: „Informatio de Sagterlandia“ aus dem Jahre 1710)''. Vechtae, in Germania: Bischöfliches Offizialat.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Saterland''; quoque [[Theodisce]] ''Sagterland''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Seelterlound'')</small> * [[Salis Cancellum]]<ref name="Cellarius 1703"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Salzgitter''; [[Saxonice]] ''Soltgitter'')</small> * [[Salzbergen]] * [[Salzdetfordium]]<ref name="Marcard 1805"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Salzdetfurth'')</small> * [[Salzhausen]] * [[Salzhemmendorf]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Samern]] * [[Sandbostel]] * [[Sande (Frisia)|Sande]] * [[Sanctae Mariae Vallis]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Mariental'')</small> * [[Sarstedt]] <small>[[urbs]]</small> * [[Sassenburg]] * [[Sathsa]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Sachsa'')</small> * [[Sauensiek]] * [[Schapen]] * [[Scharnebeck]] * [[Scheden]] * [[Scheeßel]] * [[Schellerten]] * [[Schiffdorf]] * [[Schladen-Werla]] * [[Schnackenburg]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schnega]] * [[Schneverdingen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schola Dei]]<ref name="Orbis Latinus N-Z">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050914?p=27&cq=M%C3%BCnchen&lang=de''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 3. N-Z''].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ihlow''; [[Saxonice]] ''Ihl'')</small> * [[Scholen]] * [[Schönewörde]] * [[Schöningen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schöppenstedt]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schortens]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Schüttorf]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schwaförden]] * [[Schwanewede]] * [[Schwarme]] * [[Schwarmstedt]] * [[Schweindorf]] * [[Schweringen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Swering'')</small> * [[Schwerinsdorf]] * [[Schwienau]] * [[Schwülper]] * [[Seeburg (Niedersachsen)|Seeburg]] * [[Seedorf (bei Zeven)|Seedorf]] * [[Seelze]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Seesen]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Seevetal]] <small>commune sui iuris</small> * [[Seggebruch]] * [[Sehlde]] * [[Sehlem (Niedersachsen)|Sehlem]] * [[Sehnde]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Seinje'')</small> * [[Selsingen]] * [[Semmenstedt]] * [[Seulingen]] * [[Sibbesse]] * [[Sickte]] * [[Siedenburg]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Sittensen]] * [[Soderstorf]] * [[Sögel]] * [[Söhlde]] * [[Söllingen (Niedersachsen)|Söllingen]] * [[Soltau]] <small>[[urbs]]</small> * [[Soltendieck]] * [[Sottrum]] * [[Spahnharrenstätte]] * [[Spella]]<ref name="Spella">Vide [https://www.emsland.com/la/tour/emsland-route-395-km?utm ''www.esland.com''], ubi dicitur "(...) A Spella ad Rhenum: circiter XVI km (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Spelle'')</small> * [[Spiekeroog]] * [[Sprakensehl]] * [[Springe]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Stadae]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Stade''; [[Saxonice]] ''Stood'')</small> * [[Stadlandia]]<ref>Ioannes Iustus Wynkelman, [https://books.google.com/books?id=WvgaAAAAYAAJ&pg=PA617&lpg=PA617&dq=statlandia+saxonia&source=bl&ots=Ysl9JI4L06&sig=2y6x3I38sU3-RcrP0HtnSkUxssI&hl=en&sa=X&ved=0CCwQ6AEwA2oVChMIwqiv-NWMxgIVQgmSCh2CZwDj#v=onepage&q=statlandia%20saxonia&f=false ''Notitia historico-politica veteris Saxo-Westphaliae finitimarumque regionum,''] 1667:277.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Stadland'')</small> * [[Staffhorst]] * [[Staufenberg]] * [[Stavern]] * [[Stedesdorf]] * [[Steimbke]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Steembke'')</small> * [[Steinau (Niedersachsen)|Steinau]] * [[Steinfeld (Oldenburg)]] * [[Steinhorst (Niedersachsen)|Steinhorst]] * [[Steinkirchen (Altes Land)|Steinkirchen]] * [[Stelle]] * [[Stemmen (Landkreis Rotenburg)|Stemmen]] * [[Stemshorn]] * [[Steyerberg]] <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Staarbarg'')</small> * [[Stinstedt]] * [[Stöckse]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Stöckse'')</small> * [[Stoetze]] * [[Stolzenau]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Stoltnaa'')</small> * [[Stuhr]] <small>commune sui iuris</small> * [[Südbrookmerland]] * [[Suderburg]] * [[Südergellersen]] * [[Südheide]] * [[Sudwalde]] * [[Suhlendorf]] * [[Sulingen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Süpplingen]] * [[Süpplingenburg]] * [[Süstedt]] * [[Sustrum]] * [[Surwold]] * [[Suthfeld]] * [[Syke]] <small>[[urbs]]</small> {{div col end}} === T === {{div col|3}} * [[Tappenbeck]] * [[Tarmstedt]] * [[Tespe]] * [[Teuderium]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Detern''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Tjootern''; [[Saxonice|Eofrisicosaxonice]] ''Däitern'')</small> * [[Thransfellensis Ecclesia]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dransfeld'')</small> * [[Thedinghausen]] * [[Theodolfestorpum]]<ref name="Asseburg 1855">Asseburg, J. von der. (1855). ''Urkundenbuch des Geschlechts von der Asseburg (Vol. 1)''. Hahnschen Hofbuchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dedelstorf'')</small> * [[Thomasburg]] * [[Thorpum]]<ref name="Thorpum">Vide [https://www.koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardDorfinderdeutschenOrtsgeschichte20160831-7111.htm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Dörpen''', 9. Jh., bei Aschendorf nördlich Meppens, F2-1090 THURP (Dorf) Dorfa (7), Thorpum (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Dörpen'')</small> * [[Thuine]] * [[Tiddische]] * [[Tiste]] * [[Toppenstedt]] * [[Tostedt]] * [[Tosterglope]] * [[Trebel]] * [[Triburi]]<ref name="Philippi & Bar 1892"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Drebber'')</small> * [[Tülau]] * [[Twieflingen]] * [[Twilpstede Maius]]<ref name="Twilpstede Maius">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 1311 ''Twilpstede Maiori'' (...) 1311 ''Twilpstede Maiori et Minori'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Twülpstedt''; [[Saxonice]] ''Groot Twülpstidde'')</small> * [[Twist (Emsland)|Twist]] * [[Twistringen]] <small>[[urbs]]</small> {{div col end}} === U === {{div col|3}} * [[Uchte]] <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Uchte'')</small> * [[Uehrde]] * [[Uelsen]] * [[Uetze]] <small>commune sui iuris</small> * [[Ulsena]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Uelzen''; quoque [[Saxonice]] ''Ülz’n'')</small> * [[Ummern]] * [[Undeloh]] * [[Upgant-Schott]] * [[Uplengen]] * [[Uslar]] <small>[[urbs]]</small> * [[Utarp]] {{div col end}} === V === {{div col|3}} * [[Vahlberg]] * [[Vahlbruch]] * [[Vahlde]] * [[Vallis Ambrae]]<ref name="Ambra">Latino de toponymo "Ambra" (Theodisce ''Emmer''), vide {{Graesse}}.</ref><ref name="Vallis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Tal?wb=gross&nr=1 Theodiscum vocabulum ''T(h)al'' aut Theodiscum suffixum ''-t(h)al'' Latino vocabulo "vallis-is"] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emmerthal''; [[Saxonice]] ''Emmerdaal'')</small> * [[Vallis Augae]]<ref name="SLH 1988">Societas Latina Hannoverana (1988). ''Fasciculi geographici et historici: De parvis provinciis ditionis Hannoveranae et Schaumburgensis''. Hannoverae: Typis Exscripsit Libraria Scripturarum.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Auetal'')</small> * [[Vallis Claustra-Cella]]<ref name="Conring 1730">Conring, H. (1730). ''De Antiquitatibus Academicis Dissertationes Septem''. Officina Smeinkiana.</ref><ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Clausthal-Zellerfeld''; [[Supraharthice]] ''Clasthol-Zallerfall'')</small> * [[Varel]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Varrel]] * [[Vastorf]] * [[Vechelde]] * [[Velpke]] * [[Veltheim (Ohe)]] * [[Vetha]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Vechta''; [[Saxonice]] ''Vechte'')</small> * [[Vicus Adelaidis]]<ref name="ALF 2016">Academia Latinitati Fovendae (2016). ''Commentarii Academiae Latinitati Fovendae: De novis parochiis et communibus Saxoniae Inferioris textus'' (Vol. XXIV). Romae: Herder.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Adelheidsdorf'')</small> * [[Vicus Vetus Hassicus]]<ref name="Vicus Vetus Hassicus">Vide [https://www.fallingrain.com/world/GM/06/Hessisch_Oldendorf.html?utm ''www.fallingrain''], ubi dicitur "(...) '''Other (Latin) names: Vicus Vetus Hassicus,Vicus Vetus Hassicus,Hessisch-Oldendorf,Hessisch-Oldendorf''' (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hessisch Oldendorf''; [[Saxonice]] ''Eolendörpe'')</small> * [[Vierden]] * [[Vierhöfen]] * [[Vildhusia]]<ref name="Hofmannus"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Wildeshausen''; [[Saxonice]] ''Wilshusen'')</small> * [[Villa Cremilonis]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Cremlingen'')</small> * [[Vintlum]]<ref name="Vintlum">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/schneverdingen-peter-und-paul/?utm ''Schneverdingen, Peter und Paul''], ubi dicitur "(...) ''capella in honorem sancti Anthonii in villa Vintlo parrochie Snewerdinge'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Fintel'')</small> * [[Visbek]] * [[Visselhövede]] <small>[[urbs]]</small> * [[Vögelsen]] * [[Vollersode]] * [[Voltlage]] * [[Vorda Bremensis]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bremervörde''; [[Saxonice]] ''Bremervöör'')</small> * [[Vordorf]] * [[Vorwerk (Niedersachsen)|Vorwerk]] * [[Vrees]] {{div col end}} === W === {{div col|3}} * [[Waake]] * [[Waddeweitz]] * [[Wagenfeld]] * [[Wagenhoff]] * [[Wahrenholz]] * [[Walchum]] * [[Walkenried]] * [[Wallenhorst]] <small>commune sui iuris</small> * [[Wallmoden]] * [[Walsrode]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Wangelnstedt]] * [[Wangerland]] * [[Wangerooge]] * [[Wanna]] * [[Warberg]] * [[Wardenburg]] * [[Warmsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Warmsen'')</small> * [[Warpe]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Warpe'')</small> * [[Wasbüttel]] * [[Wathlingen]] * [[Wedemark]] <small>commune sui iuris</small> * [[Weener]] <small>[[urbs]]</small> * [[Weenzen]] * [[Wehrbleck]] * [[Welle]] * [[Wendeburg]] * [[Wendisch Evern]] * [[Wennigsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wenngessen'')</small> * [[Wenzendorf]] * [[Werdum]] * [[Werlte]] <small>[[urbs]]</small> * [[Werpeloh]] * [[Wesendorf]] * [[Weste (Niedersachsen)|Weste]] * [[Westergellersen]] * [[Westerholt]] * [[Westertimke]] * [[Westerwalsede]] * [[Westfeld (Niedersachsen)|Westfeld]] * [[Westoverledingen]] * [[Wetschen]] * [[Wettrup]] * [[Weyhausen]] * [[Weyhe]] <small>commune sui iuris</small> * [[Wieda]] * [[Wiedensahl]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Wiefelstede]] * [[Wielen]] * [[Wienhausen]] * [[Wiesmoor]] <small>[[urbs]]</small> * [[Wietmarschen]] * [[Wietze]] * [[Wietzen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wietzen'')</small> * [[Wietzendorf]] * [[Wilhelmshaven]] <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> * [[Wilstedt]] * [[Wilsum]] * [[Wingst]] * [[Winkelsett]] * [[Winnigstedt]] * [[Winsen (Aller)]] * [[Winsenia]]<ref name="Büttner">Büttner, D. S. (1710). ''Rudera Diluvii Testes, i.e. Zeichnung und Abbildung derer Columnarum Sceletonum''. Gottfried Zimmermann.</ref> <small>(ad [[Luya]]m<ref name="Graesse"/>)</small> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Winsen'')</small> * [[Winzenburg]] * [[Wippingen]] * [[Wirdum]] * [[Wischhafen]] * [[Wistedt]] * [[Witmundia]]<ref>E.g., [[Ioannes Luyts|Ioannis Luyts]] ''Introductio ad Geographiam novam et veterem'', Ultraiecti 1692, [https://books.google.fr/books?id=_o0YP3-9VTMC&pg=PA281&dq=Witmundia&hl=ru&sa=X&ved=2ahUKEwjShLT7vdDrAhVJw4sKHZLLCokQ6AEwAnoECAMQAg#v=onepage&q=Witmundia&f=false p. 281].</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wittmund'')</small> * [[Wittingen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Wittmar]] * [[Wittorf]] * [[Wohnste]] * [[Wolfsburgum]]<ref>Vide nomini arcis: Samuel Pufendorfus, ''Commentariorum de rebus Suecicis libri XXVI'' {{Google Books|lV1PAAAAcAAJ|pag. 457 et 475}}, ''Nova Acta Eruditorum'' {{Google Books|eGFlITDJFSMC|pag. 487}}, Lipsiae, anno 1756, ac ''Itininerarium Thomae Carve, Tipperariensis'' ([https://archive.org/details/itinerariumthom00kerngoog/page/n182 pag. 108]).</ref> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> </small> <small>([[Theodisce]] ''Wolfsburg''; [[Saxonice]] ''Wulfsborg''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wolfsbuurich'')</small> * [[Wollbrandshausen]] * [[Wollershausen]] * [[Wölpinghausen]] * [[Wolsdorf]] * [[Woltersdorf (Wendland)|Woltersdorf]] * [[Woltershausen]] * [[Worde]]<ref name="Worde">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/grossenwoerden/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''Hinricus rector ecclesie in Worde'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Großenwörden''; [[Saxonice]] ''Grootweurn'')</small> * [[Worpswede]] * [[Wremen]] * [[Wrestedt]] * [[Wriedel]] * [[Wulfsen]] * [[Wulften ad Harthicos montes]] * [[Wunstorf]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wunsdörp'')</small> * [[Wurster Nordseeküste]] * [[Wustrow (Saxonia Inferior)]] <small>[[urbs]]</small> {{div col end}} === Y === {{div col|3}} * [[Ylsede]]<ref name="Ylsede">Vide [https://kleinilsede.hier-im-netz.de/historis.htm ''Historisches über Klein Ilsede''], ubi dicitur "(...) minori ylsede (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ilsede''; [[Saxonice]] ''Ilse'')</small> * [[Yppenerdhe]]<ref name="Yppenerdhe">Vide [https://www.gross-ippener.de/gemeinde/geschichte.html?utm ''Groß Ippene''], ubi dicitur "(...) Parrochia Yppenerdhe (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Ippener''; [[Saxonice]] ''Groot Ippner'')</small> * [[Ysinibutle]]<ref name="Ysinibutle">Vide [https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/showArchivalDescriptionDetails?archivalDescriptionId=5905372&utm ''Arcinsys''], ubi dicitur "(...) Isenbüttel, Kr. Gifhorn (Ysinibutle, Ysenebutle) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Isenbüttel'')</small> {{div col end}} === Z === {{div col|3}} * [[Zernien]] * [[Zetel]] * [[Zeven]] <small>[[urbs]]</small> * [[Zorge]] {{div col end}} ==Notae== <references /> [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris|!]] osqs9njqhw32a928mpxxvk423ptdrjd 3989179 3989147 2026-09-19T00:05:40Z Cyprianus Marcus 66550 3989179 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Municipalities in Lower Saxony.svg|thumb|500px|Urbes et communia Saxoniae Inferioris.]] '''Index urbium, oppidorum et communium in [[Saxonia Inferior|Saxonia Inferiore]]''' omnia [[commune|communia]] (Theodisce ''Gemeinden''), consociationes communium (Theodisce ''Gemeindeverbände'') atque loca nulli communium adscripta (Theodisce ''gemeindefreien Gebiete''), quae hodie in [[Terra foederalis (Germania)|terra]] [[Germania|Germanica]] [[Saxonia Inferior]]e exstant, complectitur. Postremae mutationes finium territorialium in Saxonia Inferiore [[1 Novembris|Kalendis Novembribus]] anni [[2021]] effectae sunt. Ex eo tempore [[Saxonia Inferior]] 939 communia et 25 loca nulli communi adscripta (quorum duo habitantur) habet. Quibus e communibus 159 titulo [[urbs|urbis]] (Theodisce ''Stadt'') et 49 titulo [[oppidum|oppidi]] (Theodisce ''Flecken'') utuntur. Praeterea nonnullae proprietates exstant secundum communium administrationem: Nam 939 communia in 289 communia unitaria et 650 communia membra dividuntur; quae vero in universum 114 consociationes communium constituunt, ut munera communiter administrent. Hae consociationes communium ipsa communia non sunt, sed foedera cooperationis, quae aut ex regione aut ex communitate in qua sedes administrationis sita est nomen accipiunt. Quapropter in Saxonia Inferiore idem nomen tam communi quam consociationi communium tribui potest. Agitur tamen de duobus corporibus iuridicis distinctis, quae proprias repraesentationes atque propria munera habent. Praeterea, propter magnitudinem suam, nonnullae communium et consociationes communium peculiarem rationem cum [[Index circulorum Germanicorum|circulo terrae]] (Theodisce ''Landkreis'') habent: * Decem urbes statum iuridicum [[Index circulorum Germanicorum|circuli urbani]] (Theodisce ''kreisfreien Stadt'') obtinent, nulli circulo terrae subiiciuntur atque omnia sua munera exercent. * Septem urbes statum iuridicum urbis magnae sui iuris (Theodisce ''Große selbständige Stadt'') obtinent atque multa, sed non omnia, munera circuli terrae cui adscribuntur exercent. * 61 communium et tria communia generalia (Theodisce ''Samtgemeinden'') statum iuridicum communis sui iuris (Theodisce ''Selbständige Gemeinde'') obtinent atque quaedam munera districtus cui adscribuntur exercent. * 861 ceterae communium nullam peculiarem rationem cum circulo terrae cui adscribuntur habent. === A === {{div col|3}} * [[Abensium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Apensen''; [[Saxonice]] ''Obbens'')</small> * [[Acheimum]]<ref name="Grote III 1877">Grote, H. (1877). ''Münzstudien: Geschichte der älteren Münzen und Urkunden des Bisthums Verden'' (Vol. VIII). Hannoverae: Hahn’sche Hofbuchhandlung.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Achim''; [[Saxonice]] ''Achem'')</small> * [[Achestedium]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Axstedt''; [[Saxonice]] ''Ax'')</small> * [[Adelebsenum]]<ref name="Funck 1736">Funck, J. N. (1736). ''Disputatio Academica de Voluntaria Morte Judaeorum et Gentilium sub Praesidio S. R. I. Libero Baroni de Adelebsen Dedicata''. Rintelii: Typis Johannis Friderici Enax.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Adelebsen'')</small> * [[Adenebutla]]<ref name="Pischke 1998">Pischke, G. (Ed.) (1998). ''Das Lehnsregister der Edelherren von Meinersen: Edition und historische Untersuchung der mittelalterlichen Besitzurkunden'' (Documentum anni MCCXX). Hannoverae, in Germania: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Adenbüttel'')</small> * [[Adenhusium]]<ref name="Schlegel 1703">Schlegel, J. C. (1703). ''Chronica Parochiarum ditionis Mindensis et Hildesiensis: De ecclesiis parochialibus et ditione antiqua oppidi Adenhusii''. Mindae: Typis Johannis Meyeri; et: Schlegel, J. C. (1703). ''Chronica Parochiarum ditionis Mindensis et Hildesiensis:...''. Mindae: Typis Johannis Meyeri.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahnsen'')</small> * [[Adenthorpium]]<ref name="Höhbaum 1876">Höhbaum, K. (Ed.) (1876). ''Hansisches Urkundenbuch: Monumenta Germaniae Historica e codicibus diplomaticis Bremensibus et Luneburgensibus'' (Vol. I). Halis Saxonum: Typis Orphanotrophei.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Adendorf''; [[Saxonice]] ''Adendörp'')</small> * [[Affinghusia]]<ref name="Rathlef 1766">Rathlef, E. L. (1766). ''Geschichte der Grafschaften Hoya und Diepholz: Monimenta diplomatica et antiquitates ditionis Affinghusiae'' (Vol. I). Bremae: Försterischen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Affinghausen''; [[Saxonice]] ''Affinghusen'' seu ''Affjehusen'')</small> * [[Aldendorpevilla]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> ([[Theodisce]] ''Stadtoldendorf'') * [[Alrebekesa]]<ref name="Oven 1872">Oven, A. von (Ed.) (1872). ''Urkundenbuch des Herzogthums Lüneburg: Diplomata, chartae et registra historica saeculi XII (Documentum anni MCXCVII de venditione praedii Alrebekesae)'' (Vol. I). Hannoverae: Carl Rümpler.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ahnsbeck'')</small> * [[Ahusium (Saxonia Inferior)|Ahusium]]<ref name="Schlegel 1705">Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Ducatus Bremensis et Verdensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis; et: Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Ducatus Brunsvicensis et Lunaeburgensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis; et: Schlegel, J. C. (1705). ''Chronicon Parochiarum ditionis Corbeiensis et Hildesiensis:...''. Cellis: Typis Holmerianis.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahausen''; [[Saxonice]] ''Ahusen'')</small> * [[Alfelda]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Alfeld''; [[Saxonice]] ''Allefelle'')</small> * [[Alfhusium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Alfhausen''; [[Saxonice]] ''Alfhusen'')</small> * [[Algermissenum]]<ref name="Hoogeweg III 1903">Hoogeweg, H. (Ed.) (1903). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Quellen und Darstellungen zur Geschichte Niedersachsens (Monimenta historica et privilegia de Algermisseno)'' (Vol. III). Hannoverae, in Germania: Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Algermissen'')</small> * [[Alisni (Circulus Neoburgensis Visurgensis)|Alisni]]<ref name="Orbis Latinus A-D">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> <small>(in [[Circulus Neoburgensis Visurgensis|Circulo Neoburgensi Visurgensi]]<ref name="Landkreis Nienburg/Weser">Fingitur nomen "Circulus Neoburgensis Visurgensis" -Theodisce ''Landkreis Nienburg/Weser'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus " Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latina gentilicia "Neoburgensis-e" et "Visurgensis-e" ad commune [[Nova Urbs (Saxonia Inferior)|Novam Urbem]] et flumen [[Visurgis|Visurgem]] respective referuntur. Quibus de toponymis, vide {{Graesse}}</ref>)</small> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Liebenau''; [[Saxonice]] ''Levenau'')</small> * [[Alisni]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Circulus terrae Paludis Visurgensis|Circulo Paludis Visurgensis]]<ref name="Landkreis Wesermarsch">Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' -secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo- vertit. De Latina autem toponymia, vide Egli, J. J. (1893). ''Nomina Geographica: Sprach- und Sacherklärung von 42000 Geographischen Namen aller Erdräume''. [[Lipsia]]e: Friedrich Brandstetter. Theodisce ''Landkreis Wesermarsch''.</ref>)</small> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elsfleth'')</small> * [[Almstedium]]<ref name="Hoogeweg II 1901">Hoogeweg, H. (Ed.) (1901). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Quellen und Darstellungen zur Geschichte Niedersachsens (Monimenta historica et registra de Almstedio)'' (Vol. II). Hannoverae, in Germania: Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Almstedt'')</small> * [[Alorstedium]]<ref name="Pratje 1758">Pratje, J. H. (1758). ''Historische Nachrichten von dem ehemaligen berühmten Closter Harsefeld: Monumenta ac documenta saeculi XII ubi de decimis Alorstedii agitur''. Stadae: Typis H. C. Götheli.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ahlerstedt''; [[Saxonice]] ''Ohlers'')</small> * [[Alvstedium]]<ref name="Pratje 1759">Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Alfstedt''; [[Saxonice]] ''Alfs'' seu ''Alfst'')</small> * [[Amelinghusium]]<ref name="Baring 1746">Baring, E. (1746). ''Succincta Hannoverae et ditionum vicinarum Notitia Historica''. Hanoverae: Typis Nicolae Försteri.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Amelinghausen''; [[lingua Saxonica|Boreosaxonice]] ''Amekhusen''; [[Saxonice]] ''Amelkusen'')</small> * [[Anchemium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ankum'')</small> * [[Andervenia]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] ''Andervenne'')</small> * [[Andorlangia]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Anderlingen''; [[Saxonice]] ''Annerlingen'')</small> * [[Antiqua Medingha]]<ref name="Homeyer X 2006">Homeyer, J. (Ed.) (2006). ''Urkundenbuch des Klosters Medingen: Lüneburger Urkundenbuch (Monimenta historica saeculi XIV de parochia Medinghae) (Vol. X)''. Hannoverae, in Germania: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Altenmedingen''; [[Saxonice]] ''Ohmein'')</small> * [[Apenum]]<ref name="Baring 1746"/> <small>([[Theodisce]] ''Apen''; [[Saxonice]] ''Aap'')</small> * [[Apleremum]]<ref name="Schlegel 1703"/> <small>([[Theodisce]] ''Apelern'')</small> * [[Appelium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Appel'')</small> * [[Aquae Lauterbergenses in Montibus Harthicis]]<ref name="Mirus 1826">Mirus, A. (1826). ''De salubritate aquarum lauterbergensium in montibus harthicis sitarum''. Typis Regiis.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Lauterberg im Harz'')</small> * [[Aquae Nendorpenses]]<ref name="Marcard 1805">Marcard, H. M. (1805). ''De salubritate aquarum nendorpensium et de earum usu in morbis chronicis''. [[Goettinga]]e: Dieterich; et: Macard, H. M. (1805). ''De usu salutari fontium salinorum in territorio Hildesiensi sitorum''. [[Goettinga]]e: Dieterich.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Nenndorf'')</small> * [[Aquae Zwischenahnenses]]<ref name="Statisitakamt Nord 2025">Statistikamt Nord (Editio Latina). ''Catalogus Urbium et Communium Germaniae''. Hamburgi, 2025.</ref> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Zwischenahn''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Twiskenoan'' seu ''Boad Twiskenoan''; [[Saxonice]] ''Twüschenahn'')</small> * [[Aroldishusium]]<ref name="Schlegel 1705"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Arholzen'')</small> * [[Artlenburgum]]<ref name="Baring 1746"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Artlenburg'')</small> * [[Artlissa]]<ref name="Mader 1664">Mader, J. J. (1664). ''Antiquitates Brunsvicenses: De antiquis parochiis Saxonum et finibus dioecesis Mindensis (Caput de parochia Artlissa)''. Helmestadii: Typis Henningi Mulleri.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Aerzen'': quoque [[Theodisce]] ''Ärzen'')</small> * [[Arx Agathae]]<ref name="Kochen 1724">Kochen, J. H. (1724). ''Introductio in Historiam Ducatus Bremensis y Verdensis: Accesserunt diplomata varia et descriptio Arcis Agathae et ditionis Stadiensis''. Stadae: Typis Caspari Holmii.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Agathenburg''; [[Saxonice]] ''Gothenborg'')</small> * [[Arx Draconis]]<ref name="Egger 1977"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Drakenburg''; [[Saxonice]] ''Drakenborg'')</small> * [[Ascalingium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ahlden'')</small> * [[Asanthorpium]]<ref name="Vogell 1856">Vogell, A. (Ed.) (1856). ''Urkundenbuch des Bisthums Verden und des Collegiatstifts Bardewick: Chartae, diplomata et monumenta historica saeculi XIII...''. Hannoverae: Hahn’sche Hofbuchhandlung.</ref> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg">Fingitur nomen "Circulus Harburgensis" -Theodisce ''Landkreis Harburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Harburgum]]" -ad quod gentilicium "Harburgensis-e" refertur-.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Asendorf''; [[Saxonice]] ''Asendörp'')</small> * [[Asenthorpium]]<ref name="Hodenberg 1855">Hodenberg, W. von (Ed.) (1855). ''Hoyer Urkundenbuch'' (Vol. I). Hannoverae: Jänecke Verlag.</ref> <small>(in [[Circulus terrae Diepholtia|Circulo terrae Diepholtia]]<ref name="Landkreis Diepholz">Fingitur nomen "Circulus terrae Diepholtia" -Theodisce ''Landkreis Diepholz'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Diepholtia]]", vide {{Hofmannus}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Asendorf''; [[Saxonice]] ''Asendörp'')</small> * [[Assena]]<ref name="Philippi & Bar 1892">Philippi, F., & Bär, M. (Eds.) (1892). ''Osnabrücker Urkundenbuch: Die Urkunden der Jahre 772-1200'' (Vol. 1). Verein für Geschichte und Landeskunde von Osnabrück.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Essen'')</small> * [[Assini]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Essen'')</small> * [[Astanholteremarki-Scirnbeki]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Osterholz-Scharmbeck''; [[Saxonice]] ''Oosterholt-Scharmbeek'')</small> * [[Asylum (Saxonia Inferior)|Asylum]]<ref name="Asylum">Theodiscum nomen ''Freistatt'', quod ''Freistätte, Zufluchtsort, Asyl'' significat, Latine "asylum" reddi potest. Nam in ''Deutsches Wörterbuch'' de Weigand et Hirt vox Theodisca ''Asyl'' explicatur ut «Freistatt» et ipsa vox Theodisca ''Asyl'' e Latino "asylum" orta esse dicitur. Praeterea lexicon Germanico-Latinum, quod in traditione lexicographica Georgii continetur, directe tradit: ''Freistatt, -stätte'', "asylum'". Itaque "Asylum" non est forma ficticia neque mera translatio nostra, sed aequivalentia lexicographice comprobata.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Freistatt''; [[Saxonice]] ''Freestatt'')</small> * [[Aszi]]<ref name="Hermann">Hermann Abels: ''Die Ortsnamen des Emslandes in ihrer sprachlichen und kulturgeschichtlichen Bedeutung''. S. 27f.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Esche'')</small> * [[Aulica]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elze'')</small> * [[Auriacum (Saxonia Inferior)|Auriacum]]<ref name="Graesse"/><ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Aurich''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Aurk''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Auerk'')</small> {{div col end}} === B === {{div col|3}} * [[Badberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Badbergen''; [[Saxonice]] ''Badbern'')</small> * [[Baddekenstedium]]<ref name="Casemir & Menzel & Ohainski X 2018">Casemir, K., Menzel, F., & Ohainski, U. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil X)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Baddeckenstedt''; [[Saxonice]] ''Barkenstäe'')</small> * [[Balga]]<ref name="Udolph 1994">Udolph, J. (1994). ''Namenkundliche Studien zum Germanenproblem'' (Reallexikon der Germanischen Altertumskunde, Ergänzungsbände 9). Walter de Gruyter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Balje'')</small> * [[Balga Cortis]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Balge'')</small> * [[Baltrumum]]<ref name="Wiarda III 1792">Wiarda, T. D. (1792). ''Ostfriesische Geschichte: Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1648'' (Vol. 3). August Friedrich Winter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Baltrum'')</small> * [[Bamwida]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] ''Bohmte''; [[Saxonice]] ''Baumte'')</small> * [[Bardenuvicum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bardowick''; [[Saxonice]] ''Bewick'')</small> * [[Bardorpium]]<ref name="Sudendorf 1859">Sudendorf, H. (Ed.) (1859). ''Urkundenbuch zur Geschichte der Herzöge von Braunschweig und Lüneburg und ihrer Lande'' (Vol. 1). Carl Rümpler Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bahrdorf'')</small> * [[Barenburgum]]<ref name="Kolb 1712">Kolb, G. (1712). ''Compendium totius orbis: partim geographicum, partim historicum, partim genealogicum''. Typis Universitatis Carolo-Francisceae</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Barenburg''; [[Saxonice]] ''Baarnborg'')</small> * [[Bargstedum]]<ref name="Mushard 1764">Mushard, M. (1764). ''Palaeogentilismus Bremensis: Monumenta ac veterum tumuli in ducatibus Bremensi et Verdensi''. Typis Andreae Vandenhoeck.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bargstedt''; [[Saxonice]] ''Bargst'' seu ''Bars'')</small> * [[Barnstedum]]<ref name="Bünting & Letzner 1702">Bünting, H., & Letzner, J. (1702). ''Braunschweig-Lüneburgische Chronica, Oder Historische Beschreibung der Durchlauchtigsten Herzogen zu Braunschweig und Lüneburg''. Gedruckt bey Caspar Johann Jakobi.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barnstedt'')</small> * [[Barnstorfium]]<ref name="Böhmer 2007">Böhmer, J. F. (2007). ''Regesta Imperii III: Salisches Haus 1024–1125. Die Regesten des Kaiserreiches unter Heinrich IV'' (T. Struve, Ed.). Böhlau Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Barnstorf''; [[Saxonice]] ''Baarnstrup'')</small> * [[Barsela]]<ref name="Köbler 2016">Köbler, G. (2016). ''Orte in der deutschen Ortsgeschichte''. Wikiling-Zier. [[Universitas Leopoldino-Franciscea]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barßel''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bäärsel''; [[Saxonice]] ''Bassel'')</small> * [[Barsingehusa]]<ref name="Harenberg 1753">Harenberg, J. C. (1753). ''Historia ecclesiae Gandershemensis diplomatica''. Typis et Impensis Joannis Christophori Meisneri.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Barsinghausen''; [[Saxonice]] ''Baschehusen'' seu ''Basche'')</small> * [[Barum (Luneburgum)|Barum]]<ref name="Mindermann I II 2004">Mindermann, A. (Ed.) (2004). ''Verdener Urkundenbuch, 1. Abteilung, Band 2: 1300–1380''. Landschaftsverband der ehemaligen Herzogtümer Bremen und Verden.</ref> <small>(in [[Circulus Luneburgensis|Circulo Luneburgensi]]<ref name="Landreis Lüneburg">Fingitur nomen "Circulus Luneburgensis" -Theodisce ''Landreis Lüneburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Luneburgensis-e" ad [[Luneburgum]] refertur. Quo de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Barum''; [[Saxonice]] ''Boorn'')</small> * [[Barum (Circulus Ulsenensis)|Barum]]<ref name="AdWzG 2010">Akademie der Wissenschaften zu Göttingen (2010). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'' (K. Casemir, F. Menzel, & U. Ohainski, Eds.). Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>(in [[Circulus Ulsenensis|Circulo Ulsenensi]]<ref name="Landkreis Uelzen">Fingitur nomen "Circulus Ulsenensis" -Theodisce ''Landkreis Uelzen'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Ulsenensis-e" ad [[Ulsena]]m refertur. Quo de gentilicio, vide lemma "res-publica Ulsenensis" apud {{Google Books|w_tWAAAAcAAJ|vide paginam dedicationis operis}}"; et de topnymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Barum''; [[Saxonice]] ''Bourm'')</small> * [[Barunvilla]]<ref name="SdaedhdlM 1862">Société d'archéologie et d'histoire de la Moselle (1862). ''Mémoires de la Société d'archéologie et d'histoire de la Moselle: Année 1860–1861''. Rousseau-Pallez.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Barendorf''; [[Saxonice]] ''Borendörp'')</small> * [[Barverum]]<ref name="Böhmer 1844">Böhmer, J. F. (1844). ''Regesta Chronologico-Diplomatica Regum et Imperatorum Romanorum: Inde a Conrado I. Usque ad Henricum VII''. Typis et Sumtibus J. C. Hermann.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Barver'')</small> * [[Barwedelum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Barwedel'')</small> * [[Basdalum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Basdahl''; [[Saxonice]] ''Basdaal'' seu ''Basdohl'')</small> * [[Bawinkelum]]<ref name="Moser 1738">Moser, J. J. (1738). ''Bibliotheca Iuris Publici S. R. I. Germanici: Specially regarding the territories of Westphalia and Lower Saxony''. Typis Ioannis Georgii Cottae.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bawinkel''; [[Saxonice]] ''Bowinkel'')</small> * [[Bebenhusa (Saxonia Inferior)|Bebenhusa]]<ref name="Ahlfeldt 2010">Ahlfeldt, J. (Ed.) (2010). ''Regnum Francorum Online: Traditio Fuldenses''. Francia-Ahlfeldt Project.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bevensen''; [[Saxonice]] ''Bämsen'' seu ''Bemsen'')</small> * [[Beckdorfium]]<ref name="AdWzG 2010"/> <small>([[Theodisce]] ''Beckdorf''; [[Saxonice]] ''Beekdörp'')</small> * [[Beckedorfium]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beckedorf''; [[Saxonice]] ''Biäkedörp'')</small> * [[Beckelnum]]<ref name="Böhmer 1844"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Beckeln'')</small> * [[Bedenbostelum]]<ref name="NL 1924">Niedersächsisches Landesarchiv (1924). ''Niedersächsisches Jahrbuch für Landesgeschichte''. Veröffentlichungen de Historischen Kommission für Niedersachsen und Bremen.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Beedenbostel''; [[Saxonice]] ''Bedenbossel'')</small> * [[Beierstedum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beierstedt''; [[Saxonice]] ''Barste’e'')</small> * [[Belmum]]<ref name="Moser 1738"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Belm'')</small> * [[Belumum]]<ref name="Mushard 1764"/> <small>([[Theodisce]] ''Belum''; [[Saxonice]] ''Belen'')</small> * [[Bema (Saxonia Inferior)|Bema]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Böhme''; [[Saxonice]] ''Böhm'')</small> * [[Bendestorfium]]<ref name="Bührmann 2005">Bührmann, M. (2005). ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen des norddeutschen Raumes''. Akademie der Wissenschaften zu Göttingen. </ref> <small>([[Theodisce]] ''Bendestorf''; [[Saxonice]] ''Bendsdörp'')</small> * [[Berga (Circulus Cellensis)|Berga]]<ref name="Bruzen de La Martinière 1737">Bruzen de La Martinière, A. A. (1737). ''Thesaurus geographicus criticus: in quo omnium orbis terrarum regionum, civitatum, oppidorum, nominibus antiquis, medii aevi et modernis''. Ex Officina Wetsteniana.</ref> <small>(in [[Circulus Cellensis|Circulo Cellensi]]<ref name="Landkreis Celle">Fingitur nomen "Circulus Cellensis" -Theodisce ''Landkreis Celle'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Cella (Germania)|Cella]]" -ad quod gentilicium "Cellensis-e" refertur-, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bergen''; [[Saxonice]] ''Bargen'')</small> * [[Berga (Circulus Osnabrugae)|Berga]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>(in [[Circulus Osnabrugae|Circulo Osnabrugae]]<ref>Fingitur nomen "Circulus Osnabrugae" -Theodisce ''Landkreis Osnabrück'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum ''LandKreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino toponymo "[[Osnabruga|Osnabruga-ae]]", vide Pertsch, Erich: ''Langenscheidts Großes Schulwörterbuch Lateinisch-Deutsch'', Berolini et Monaci 1983, ISBN 3-468-07202-3, p. 1325.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Berge'')</small> * [[Berga ad Dumnam]]<ref name="Bruzen de La Martinière 1737"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bergen an der Dumme''; [[Polabice]] ''Djörska'')</small> * [[Bergenborstelium]]<ref name="Hodenberg 1855"/> <small>([[Theodisce]] ''Bahrenborstel''; [[Saxonice]] ''Bornbössel'' seu ''Boornbössel'')</small> * [[Bergfelda]]<ref name="Bünting & Letzner 1702"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bergfeld''; quoque [[Saxonice]] ''Bargfeld'')</small> * [[Bernsium Minus]]<ref name="Bernsium">Vide [https://emslaendische-landschaft.de/images/AFEL/Publikationen/Zeitschriften/Band_22/Heft_109_Mai_2011.pdf?utm ''''], ubi dicitur "(...) '''Berßen, Groß oder Klein''' (...) Bernsium (...)".</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Klein Berßen''; [[Saxonice]] ''Lütke Bässen'')</small> * [[Bersenbrugum]]<ref name="Sandhoff 1785">Sandhoff, J. E. (1785). ''Antistitum Osnabrugensis ecclesiae, qui per decem saecula episcopale munus in ea gesserunt, chronotaxis''. Typis Joannis Georgii Kislingii.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bersenbrück''; [[Saxonice]] ''Bessenbrügge'')</small> * [[Bersinium]]<ref name="Kaemling 1987">Kaemling, ''Atlas zur Geschichte Niedersachsens'' (1987).</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Berßen''; [[Saxonice]] ''Groten Bässen'')</small> * [[Berumburgum]]<ref name="Emmius 1616">Emmius, U. (1616). ''Rerum Frisicarum Historia''. [[Lugdunum Batavorum|Lugduni Batavorum]]: Elzevier.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Berumbur'')</small> * [[Bestena]]<ref name="Jellinghaus 1923">Jellinghaus, H. (1923). ''Die westfälischen Ortsnamen nach ihren Bestandteilen''' (III ed.). Ferdinand Schöningh.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Beesten'')</small> * [[Betzendorfum]]<ref name="Bünting & Letzner 1702"/> <small>([[Theodisce]] ''Betzendorfum''; [[Saxonice]] ''Bätzendörp'')</small> * [[Bevernense Castrum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Bevern'')</small> * [[Beverstedum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Beverstedt''; [[Saxonice]] ''Beverst'')</small> * [[Bienenbuttelum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bienenbüttel''; [[Saxonice]] ''Bienbüddel'')</small> * [[Bilshusa]]<ref name="Wolf 1819">Wolf, J. (1819). ''Politische Geschichte des Eichsfeldes mit Urkunden erläutert''. Johann Georg Rosenbusch.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bilshausen'')</small> * [[Binethemum]]<ref name="Meiborn III 1688">Meibom, H. (1688). ''Rerum Germanicarum Tomi III: I. Historicos Germanicos, II. Historiam Helmstadensem, III. Dissertationes de utriusque Saxoniae''. Typis Georgii Wolffgangi Hammii; et: Meibom, H. (1688). ''Rerum Germanicarum Tomi III: Dissertationen und historische Chroniken des Herzogtums Braunschweig-Lüneburg''. Typis Georgii Wolffii.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bentheim'')</small> * [[Binnenum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Binnen''; [[Saxonice]] ''Binn’n'')</small> * [[Bippenum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bippen''; [[Saxonice]] ''Bippen'')</small> * [[Birsina]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bassum''; [[Saxonice]] ''Bassen'')</small> * [[Bissendorpum]]<ref name="Köbler 2016"/> <small>([[Theodisce]] ''Bissendorf''; [[Saxonice]] ''Bissendörp'')</small> * [[Blenderum]]<ref name="Brosius 1993">Brosius, D. (1993). ''Urkundenbuch des Klosters Loccum'' (Vol. 1). Wallstein Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Blender''; [[Saxonice]] ''Blenner'')</small> * [[Bliederstorpum]]<ref name="Trüper 2017">Trüper, H. G. (2017). ''Urkundenbuch der Herren von Zesterfleth: 1232–1657''. Wallstein Verlag.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bliedersdorf''; [[Saxonice]] ''Bliersdörp'')</small> * [[Bobentunum]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bovenden''; quoque [[Saxonice]] ''Bovten'')</small> * [[Bocensis]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bückeburg''; [[Saxonice]] ''Bückeborg'')</small> * [[Bocholta (Circulus Heidensis)|Bocholta]]<ref name="Hodenberg 1859"/> <small>(in [[Circulus Heidensis|Circulo Heidensi]]<ref name="Heidekreis">Fingitur nomen "Circulus Heidensis" -Theodisce ''Heidekreis'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum suffixum ''-kreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) et Latinum gentilicium "Heidensis-e" Theodiscum lexema ''Heide-'' vertit.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz''; [[Saxonice]] ''Bookholt'')</small> * [[Bocholta (Circulus Theorosburgensis)|Bocholta]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>(in [[Circulus Theorosburgensis|Circulo Theorosburgensi]]<ref name="Landkreis Schaumburg">Fingitur nomen "Circulus Theorosburgensis" -Theodisce ''Landkreis Schaumburg'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino gentilicio "Theorosburgensis-e", quod ad [[Theorosburgum]] refertur, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz''; [[Saxonice]] ''Baukholt'')</small> * [[Bocholtum in Ericeto]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>[[urbs]] et commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Buchholz in der Nordheide''; [[Saxonice]] ''Bookholt'')</small> * [[Bochorna (Circulus Frisicus)|Bochorna]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873">Ehmck, D. R., & von Bippen, W. (Ed.) (1873). ''Bremisches Urkundenbuch: Band 1. Urkunden bis zum Jahre 1300''. C. Schünemann.</ref> <small>(in [[Circulus Frisicus|Circulo Frisico]]<ref name="Landkreis Friesland">Fingitur nomen "Circulus Frisicus" -Theodisce ''Landkreis Friesland'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Frisicus-a-um" ad [[Frisia (discretiva)|Frisiam]] refertur. Quod de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bockhorn'')</small> * [[Bochorna (Circulus Vetha)|Bochorna]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Circulus Vetha|Circulo Vetha]]<ref name="Landkreis Vechta">Fingitur nomen "Circulus Vetha" -Theodisce ''Landkreis Vechta'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo).</ref><ref name="Orbis Latinus A-D"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Bakum'')</small> * [[Bochorstia]]<ref name="Erhard 1851">Erhard, H. A. (Ed.) (1851). ''Regesta Historiae Westfaliae: Accedit Codex Diplomaticus/Regesten der Geschichte Westfalens''. Regensberg.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bockhorst''; [[Saxonice]] ''Baukhast'')</small> * [[Bodendicum]]<ref name="Brosius 1985">Brosius, D. (1985). ''Aus der Geschichte der Burg Bodenteich''. Ecomed Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Bodenteich''; [[Saxonice]] ''Bonndiek'')</small> * [[Bodenfelda]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bodenfelde'')</small> * [[Bodensa]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph">Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2003). ''Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Bodensee'')</small> * [[Bodonis Insula]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bodenwerder'')</small> * [[Boffeshusium]]<ref name="Casemir & Ohainski VI 2007">Casemir, K., & Ohainski, U. (2007). ''Die Ortsnamen del Landkreises Holzminden''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil VI)''. Editio ab Academia Scientiarum Gottingensi. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Boffzen'')</small> * [[Boitersena]]<ref name="Mindermann 2001">Mindermann, A. (Ed.) (2001). ''Urkundenbuch der Bischöfe und des Domkapitels von Verden: Band 1''. Von den Anfängen bis 1300. [[Stadae|Stadis]]: Landschaftsverband der ehemaligen Herzogtümer Bremen und Verden.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bötersen''; [[Saxonice]] ''Boitzen'')</small> * [[Boitzia]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Boitze''; [[Saxonice]] ''Böhtz'')</small> * [[Bokenstorpium]]<ref name="Sudendorf 1859"/> <small>([[Theodisce]] ''Bokensdorf''; [[Saxonice]] ''Bokensdörp'')</small> * [[Bokenum]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bockenem''; [[Saxonice]] ''Bokeln'')</small> * [[Borchwega]]<ref name="Rüther 1905">Rüther, H. (Ed.) (1905). ''Urkundenbuch des Klosters Neuenwalde''. Halle’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Burweg'')</small> * [[Borkna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Borkum''; [[lingua Frisica|Frisice]] ''Boarkum''; quoque [[Saxonice]] ''Börkum'')</small> * [[Borna Castra]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Berne'')</small> * [[Borsla]]<ref name="Niemeyer 2012">Niemeyer, M. (Ed.) (2012). ''Deutsches Ortsnamenbuch''. De Gruyter</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bösel''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Böäsel''; [[Saxonice]] ''Bäsel'')</small> * [[Borstla]]<ref name="Hodenberg 1842">Hodenberg, W. von (Ed.) (1842). ''Diepholzer Urkundenbuch: Authentische Urkunden zur Geschichte der Grafschaft Diepholz''. [[Hannovera]]e: Hahn'schen Hofbuchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Borstel''; [[Saxonice]] ''Bössel'')</small> * [[Botela]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>([[Theodisce]] ''Bothel''; [[Saxonice]] ''Bootel'')</small> * [[Brachia (Germania)|Brachia]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Brake''; [[Saxonice]] ''Braak'' seu ''Broak'')</small> * [[Braclina]]<ref name="Rübel 1881">Rübel, K. (Ed.) (1881). ''Dortmunder Urkundenbuch: Band 1. Urkunden bis zum Jahre 1340''. [[Isarlohia]]e: J. Baedeker.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Brackel''; [[Saxonice]] ''Braackel'')</small> * [[Bracum]]<ref name="Kirchbrak">Germanica et Romanica toponyma cum terminationibus ''-ac'' aut ''-ach'' aut ''-ack'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-acum-i" aut "-achium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ac, -ach, -ack''' : -''acum,'' -''achium'' (...)". Hoc casu, latinizantia suffixa formis antiquis huius toponymi "Brac" applicantur; quo de toponymo, vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B77-F/NOB%20VI%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Holzminden.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''/NOB VI Die Ortsnamen des Landkreises Holzminden'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''Theodericus de Brach'' (...) ''Henricus de Brach'' (...) ''Henrico de Brack'' (...) villa Brac (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kirchbrak''; [[Saxonice]] ''Kerkbraak'')</small> * [[Bramascus]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bramsche'')</small> * [[Breddenberga]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898">Wilmans, R., & Hoogeweg, H. (Ed.). (1898). ''Westfälisches Urkundenbuch: Band 6. Die Urkunden des Bisthums Minden und angrenzender Gebiete''. [[Monasterium (Germania)|Monasterii]]: Regensberg'schen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Breddenberg'')</small> * [[Bredenforda]]<ref name="Hoogeweg 1898">Hoogeweg, H. (Ed.) (1898). ''Westfälisches Urkundenbuch: Band 6. Die Urkunden des Bisthums Minden vom J. 1201-1300''. [[Monasterium (Germania)|Monasterii]]: Regensberg'schen Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Brevörde''¨; quoque [[Saxonice]] ''Bräwer'')</small> * [[Bredthorpium]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] ''Breddorf''; [[Saxonice]] ''Breddörp'')</small> * [[Brestum (Saxonia Inferior)|Brestum]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Brest'')</small> * [[Brincama]]<ref name="Friedländer 1878">Friedländer, E. (Ed.) (1878). ''Ostfriesisches Urkundenbuch: Band 1. (Jahre 787–1470)''. [[Emda]]e: Haynel.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Brinkum'')</small> * [[Britlinga]]<ref name="Udolph 2004">Udolph, J. (2004). ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen: Akten eines internationalen Symposiums in Uppsala''. [[Gottinga]]e: Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Brietlingen''; [[Saxonice]] ''Brietl'')</small> * [[Brochema]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>([[Theodisce]] ''Brockum''; [[Saxonice]] ''Broubm'' seu ''Brookm'')</small> * [[Brocleda]]<ref name="Janicke 1896">Janicke, K. (Ed.) (1896). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 1''. [[Lipsia]]e: S. Hirzel.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bröckel''; [[Saxonice]] ''Bräukel'')</small> * [[Broclina]]<ref name="Mindermann 2001"/> <small>([[Theodisce]] ''Brockel''; [[Saxonice]] ''Brookel'')</small> * [[Broma]]<ref name="Casemir & Ohainski 2014">Casemir, K., & Ohainski, U. (Ed.). (2014). ''Niedersächsisches Ortsnamenbuch: Die Ortsnamen des Landkreises Gifhorn''. [[Bilivelda]]e: Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Brome''; [[Saxonice]] ''Brom'')</small> * [[Brochusium-Vilsena]]<ref name="Hodenberg 1855"/><ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bruchhausen-Vilsen''; [[Saxonice]] ''Brooksen-Vilsen'')</small> * [[Brunsvicum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Braunschweig''; [[Saxonice]] ''Brunswiek''; [[lingua Saxonica|Brunsvicice]] dialectaliter ''Bronswiek'' seu ''Brönswiek'')</small> * [[Bukina]]<ref name="Wilmans & Hoogeweg VI 1898"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bücken'')</small> * [[Bulcova]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bülkau'')</small> * [[Bulsteda]]<ref name="Ehmck & Bippen 1873"/> <small>([[Theodisce]] ''Bülstedt''; [[Saxonice]] ''Büls'')</small> * [[Brunla]]<ref name="Bode 1893">Bode, G. (Ed.) (1893). ''Urkundenbuch der Stadt Goslar und der in und bei Goslar belegenen geistlichen Stiftungen: Band 1 (922 bis 1250)''.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Braunlage'')</small> * [[Bunda]]<ref name="Deiter">Deiter, H. (1881). Oldeborchs, Pastoris zu Bunda in Reiderland, kleine ostfriesische Chronicke, betreffend die Jahre 1558 bis 1605. ''Jahrbuch de Gesellschaft für bildende Kunst und vaterländische Altertümer zu Emden''.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bunde''; [[Saxonice]] ''Bunn'')</small> * [[Burchardivillare]]<ref name="Janicke 1892">Janicke, K. (Ed.) (1892). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 1. Bis zum Jahre 1221''. S. Hirzel.</ref> <small>(in [[Circulus Guelpherbytensis|Circulo Guelpherbytensi]]<ref name="Landkreis Wolfenbüttel">Fingitur nomen "Circulus Guelpherbytensis" -Theodisce ''Landkreis Wolfenbüttel'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Guelpherbytensis-e" ad [[Guelpherbytum]] refertur. Quo de toponymo, vide [https://vd18.gbv.de/viewer/fullscreen/006049869/1/ ''vd18.gbv.de''], ubi dicitur "(...) Pro eo ac debuisti, urbs aerumnosa, infelix ac misera Guelpherbytum (...)"; et quo de gentilicio, vide [https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/item/MBRY52X6EUWPQOQRFBKHVLYBSUG4M6LS ''Carmina Votiva Honori Clarißimi atq[ue] Experientißimi Viri Dn. Samuelis Stockhausen''], ubi dicitur "(...) Practici Guelpherbytensis (...)".</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgdorf''; [[Saxonice]] ''Borgdörp'')</small> * [[Burgdorfium]]<ref name="Graesse"/> <small>(in [[Hannovera (regio)|Regione Hannovera]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgdorf''; [[Saxonice]] ''Borgdörp'' seu ''Bortörp'')</small> * [[Burgium (Saxonia Inferior)|Burgium]]<ref name="Remling VII 2026">Remling, L. (2026). ''Die Ortsnamen des Landkreises Emsland''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Börger''; [[Saxonice]] ''Borger'')</small> * [[Buria (Saxonia Inferior)|Buria]]<ref name="Casemir & Ohainski & Udolph"/> <small>([[Theodisce]] ''Bühren'')</small> * [[Bursina (Saxonia Inferior)|Bursina]]<ref name="Casemir 2003">Casemir, K. (2003). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''. In ''J. Udolph (Ed.), Niedersächsisches Ortsnamenbuch (NOB) (Teil III)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Börßum'')</small> * [[Butiadinga]]<ref name="Ehmck & Bippen II 1876">Ehmck, D. R., & Bippen, W. von. (Ed.) (1876). ''Bremisches Urkundenbuch: Band 2. 1301–1350''. D. Ed. Müller.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Butjadingen'')</small> * [[Buxtehuda]]<ref name="Lappenberg 1842">Lappenberg, J. M. (Ed.) (1842). ''Hamburgisches Urkundenbuch: Band 1''. Perthes-Besser & Mauke.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Buxtehude''; [[Saxonice]] ''Buxthu'')</small> * [[Byspinga]]<ref name="Hodenberg 1859">Hodenberg, W. von (Ed.) (1859). ''Lüneburger Urkundenbuch, Fünfte Abtheilung: Archiv des Klosters St. Michaelis zu Lüneburg''. Capaun-Karlowa’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bispingen''; [[Saxonice]] ''Bissen'')</small> {{div col end}} === C === {{div col|3}} * [[Calba (Saxonia Inferior)|Calba]]<ref name="Kalbe">Theodiscum toponymum ''Kalbe'' seu ''Calbe'' forma "Calba" latinizari solet. Cf. [[Calba ad Salam|Calbam ad Salam]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kalbe''; [[Saxonice]] ''Kalf'')</small> * [[Calefelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Calefeldensis">"C" pro "K" ponitur propter orthographiam gentilicii "Calefeldensis-e". Quo de gentilicio, vide [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/9a/Abhandlungen_zur_geologischen_Specialkarte_von_Preussen_und_den_Th%C3%BCringischen_Staaten_%28IA_abhandlungenzurg8589preu%29.pdf?utm_source=commons.wikimedia.org&utm_campaign=index&utm_content=original ''Abhandlungen zur geologischen Specialkarte von Preussen und den Thüringischen Staaten''], ubi dicitur "(...) ''Calefeldensis'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Kalefeld'')</small> * [[Campus Rufus]]<ref name="Stüve 1789"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Rothenfelde'')</small> * [[Capella (Saxonia Inferior)|Capella]]<ref name="Philippi II 1894">Philippi, F. (Ed.) (1894). ''Osnabrücker Urkundenbuch: Band 2. Die Urkunden der Jahre 1201–1250''. H. Th. Wenner.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Cappeln'')</small> * [[Castrovallium]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Burgwedel''; [[Saxonice]] ''Borwee'' seu ''Boorwee'')</small> * [[Cella (Germania)|Cella]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Celle'')</small> * [[Clenza]]<ref name="Janicke II 1896">Janicke, K. (Ed.) (1896). ''Urkundenbuch des Hochstifts Hildesheim und seiner Bischöfe: Band 2. Von 1221 bis 1260''. S. Hirzel.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Clenze''; [[Polabice]] ''Kloncka'')</small> * [[Cloppenburgum]]<ref name="Egli 1893"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Cloppenburg''; [[Saxonice]] ''Cloppenborg''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kloppenbuurich'')</small> * [[Clusa (Saxonia Inferior)|Clusa]]<ref name="Kluse">Theodiscum Saxonicumque toponymum ''Kluse'' derivatur a Medio-Latino vocabulo "clūsa", "angustum montium aditum, locum clausum" significante, quae ad Latinum verbum "claudere" refertur; cf. Kluge, ''Etymologisches Wörterbuch der deutschen Sprache'', s.v. ''Klause'', ubi Mediaevali Theodisco vocabulo ''klûse'', Antiquo Theodisco vocabulo ''chlûsa'' ex [[Latinitas medii aevi|Mediaevali Latino vocabulo]] "clausa, clusa" deducitur, et Lühr, ''Etymologisches Wörterbuch des Althochdeutschen'', V, s.v. ''klûsa'', ubi Antiquum Theodiscum vocabulum ''klûsa'', ''Einfriedung, Engpass'' significans, ex [[Latinitas medii aevi|Mediaevali Latino vocabulo]] "clūsa" explicatur. Inde Theodiscum Saxonicumque toponymum ''Kluse'' ortum est.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Kluse'')</small> * [[Coeli Porta]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] ''Himmelpforten''; [[Saxonice]] ''Himmelpoorten'')</small> * [[Collis (Saxonia Inferior)|Collis]]<ref name="Erhard 1851">Erhard, H. A. (Ed.) (1851). ''Regesta Historiae Westfaliae: Accedit Codex Diplomaticus/Regesten der Geschichte Westfalens''. Regensberg.</ref> <small>[[oppidum]]</small> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Polle'') * [[Cornu Curvatum]]<ref name="Cornu Curvatum">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/curvatus?wb=gross&nr=1 Theodiscum adiectivale praefixum ''Krumm-'' Latino adiectivo "curvatus-a-um"] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/cornu?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-hörn'' Latino nomine "cornu-us" (n.)] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Krummhörn'')</small> * [[Cramma]]<ref name="Casemir 2003"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Cramme'')</small> * [[Cranenburgum (Saxonia Inferior)|Cranenburgum]]<ref name="Cranenburgum">Theodiscum toponymum ''Kranenburg'' "Cranenburgum" latinizari solet. Cf. [[Cranenburgum (Rhenania Septentrionalis et Vestfalia)|Cranenburgum Rhenanum]] apud ''Atlas Sive Cosmographicae Meditationes de Fabrica Mundi et Fabricati Figura'', Mercatoris.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kranenburg''; [[Saxonice]] ''Kronenborg'')</small> * [[Curia Maiorica]]<ref name="Curia Maiorica">Manfred Niemeyer (Hrsg.): ''Deutsches Ortsnamenbuch''. De Gruyter, Berolini 2012, ISBN 978-3-11-018908-7, S. 298.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jork''; [[Saxonice]] ''Jörk'')</small> * [[Curia Sanctae Mariae]]<ref name="Marienhafe">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3134/Marienhafe.pdf ''Marienhafe''], ubi dicitur "(...) Urkundlich wird Marienhafe erstmals am 16. Februar 1250 als „curia sancte Marie“, d.h. „Hof der heiligen Maria“ erwähnt. 1362 ist von „curia Virginis gloriose“ (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Marienhafe'')</small> * [[Cuxhavia]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Cuxhaven''; [[Saxonice]] ''Cuxhoben'')</small> {{div col end}} === D === {{div col|3}} * [[Dalemia]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dahlem'')</small> * [[Dalenburgum]]<ref name="Rzihacek & Spreitzer XI 2024">Rzihacek, A., & Spreitzer, F. (Ed.) (2024). ''Die Urkunden Otto IV (Monumenta Germaniae Historica, Diplomata Regum et Imperatorum Germaniae, Tomus XI). Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dahlenburg''; [[Saxonice]] ''Dahlenborg'')</small> * [[Dalum]]<ref name="Janicke II 1896"/> <small>([[Theodisce]] ''Dahlum''; [[Saxonice]] ''Tahln'')</small> * [[Damma (Saxonia Inferior)|Damma]]<ref name="Philippi II 1894"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Damme'')</small> * [[Damnatzium]]<ref name="Garzmann LXXVI 2004">Garzmann, M. R. W. (Ed.) (2004). ''Niedersächsisches Jahrbuch für Landesgeschichte: Neue Folge der Zeitschrift des Historischen Vereins für Niedersachsen (Band 76)''. Hahnsche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Damnatz'')</small> * [[Danneberga]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Dannenberg''; [[Saxonice]] ''Dannenbarg''; [[Polabice]] ''Wajdars'')</small> * [[Danthorpum]]<ref name="Casemir & Menzel % Udolph VII 2011">Casemir, K., Menzel, F., & Udolph, J. (2011). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII''). Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Danndorf'')</small> * [[Dassela]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dassel'')</small> * [[Dedenhusa]]<ref name="-husaDeensen">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Dedehusen'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: Casemir, K., & Ohainski, U. (2007). ''Die Ortsnamen des Landkreises Holzminden (Veröffentlichungen del Institut für Historische Landesforschung der Universität Göttingen, Vol. 51)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Deensen'')</small> * [[Deinsta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Deinste''; [[Saxonice]] ''Deinst'')</small> * [[Deinstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Deinstedt''; [[Saxonice]] ''Deins'')</small> * [[Delmenhorstium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Delmenhorst''; [[Saxonice]] ''Demost'')</small> * [[Dengdia]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Denkte'')</small> * [[Derenthalia]]<ref name="-thalia">Germanica toponyma cum suffixo ''-thal'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-thalia-ae" seu "-dalia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-thal''' : -''thalia'', -''dalia'' (...)". Animadvertendum est suffixum ''-thal'' veterem orthographiam hodierni suffixi ''-tal'' esse; ergo Germanica toponyma cum suffixo ''-tal'' quoque latinizari potest addita terminatione latinizata "-thalia-ae" seu "-dalia-ae".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Derental'')</small> * [[Dersum]]<ref name="Egger 1977">Egger, C. (1977). ''Lexicon Nominum Locorum (Officium Libri Catholici)''. Libreria Editrice Vaticana.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Dersum''; [[Saxonice]] ''Derßm'')</small> * [[Dettum]]<ref name="Egger 1977"/> <small>([[Theodisce]] ''Dettum''; [[Saxonice]] ''Detten'')</small> * [[Dicla]]<ref name="Mooyer 1855">Mooyer, E. F. (Ed.) (1855). ''Urkundenbuch des vormaligen Stiftes Minden''. J. C. C. Bruns.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dickel'')</small> * [[Diddersa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Didderse'' et [[Saxonice]] ''Deesse'')</small> * [[Diekholza]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Diekholzen'')</small> * [[Dielmissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Dielmissen'')</small> * [[Diepenavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Diepenau''; quoque [[Saxonice]] ''Deepnau'')</small> * [[Diepholtia]]<ref name="Hofmannus">{{Hofmannus}}.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Diepholz''; [[Saxonice]] ''Deefholt'')</small> * [[Dinklaga]]<ref name="-e"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dinklage''; [[Saxonice]] ''Dinklaoge'')</small> * [[Disaldishusa]]<ref name="-husaDelligsen">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Disaldishusen'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: Reuter, A. (Ed.) (1950). ''1100 Jahre Delligsen: Geschichte der Hilsmulde und des Ortes Delligsen''. Verlag der Gemeinde Delligsen. </ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Delligsen'')</small> * [[Disna (Saxonia Inferior)|Disna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Dissen am Teutoburger Wald'')</small> * [[Dithgherscope-Twielenflethum]]<ref name="Hollern">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hollern-twielenfleth/?utm ''Kirchengemeindelexikon'']. ubi dicitur "(...) ''Luderus in Dithgherscope'' (...)".</ref><ref name="-ethum">Germanica toponyma cum terminatione ''-eth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ethum-i", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Bechtsriethum]], [[Maitenbethum]] ac [[Wiesethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index communium Bavariae|indice communium Bavariae]]; et [[Gransebiethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index Communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris|indice communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hollern-Twielenfleth''; [[Saxonice]] ''Hullern-Twielenfleth'')</small> * [[Dohra (Terra Emesensis)|Dohra]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Terrae Emesensis|Terra Emesensi]]<ref>Fingitur nomen "Circulus Terrae Altenburgensis" -Theodisce ''Landkreis Emsland'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) et Latinum "terra-ae" Theodiscum lexema ''-land'' vertit et Latinum gentilicium "Emesensis-e" ad flumen [[Amisia|Emesam]] refertur. De hoc hydronymo, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dohren '')</small> * [[Dohra (Circulus Harburgensis)|Dohra]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Dohren''; [[Saxonice]] ''Duhrn'')</small> * [[Dolnere]]<ref name="Dolnere">Vide [https://adw-goe.de/fileadmin/forschungsprojekte/ortsnamen_rhein_elbe/dokumente/Publikationen_Udolph_PDF/2001-2005/315._Udolph_Anmerkungen_zum_Ortsnamen_Dollern.pdf ''Anmerkugen zum Ortsnamen Dollern''], ubi dicitur "(...) 1105 (Fälschung Mitte 12. Jh.) ''Dolnere'' (...) 1209 ''Johannes de dolnere'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dollern'')</small> * [[Doristacus]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dorstadt'')</small> * [[Dornum]]<ref name="Egger 1977">Egger, C. (1977). ''Lexicon Nominum Locorum (Officium Libri Catholici)''. Libreria Editrice Vaticana.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Dornum''; [[Saxonice]] ''Dornm'')</small> * [[Dorverda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Dörverden''; [[Saxonice]] ''Dörbern'' seu ''Dörb'' seu ''Dörveern'')</small> * [[Dotlinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dötlingen'')</small> * [[Draga (Albis)|Draga]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Drage''; [[Saxonice]] ''Draag'')</small> * [[Drentweda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Drentwede'')</small> * [[Drestadium]]<ref name="-stadt"/> <small>([[Theodisce]] ''Drestedt''; [[Saxonice]] ''Dreest'')</small> * [[Drochtersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Drochtersen''; [[Saxonice]] ''Drochters'')</small> * [[Dudanebutli]]<ref name="Lappenberg 1841">Lappenberg, J. M. (Ed.) (1841). ''Hamburgisches Urkundenbuch (Band 1)''. Perthes-Besser & Mauke.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Düdenbüttel''; [[Saxonice]] ''Düünbeudel'')</small> * [[Duderstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Duderstadt''; [[Saxonice]] ''Dustadt'')</small> * [[Dunsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dünsen'')</small> * [[Dunum (Saxonia Inferior)|Dunum]]<ref name="Houtrouw 1889">Houtrouw, O. G. (1889). ''Ostfriesland: Eine geschichtlich-ortskundige Wanderung gegen Ende der Fürstenzeit (Band 1)''. Dunkmann.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Dunum'')</small> * [[Duthungun]]<ref name="Udolph 2004"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Duingen''; [[Saxonice|Ostfalice]] ''Daujen'')</small> {{div col end}} === E === {{div col|3}} * [[Ebbestorpium]]<ref name="Jaitner 1985">Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Ebstorf''; [[Saxonice]] ''Ebstörp'')</small> * [[Ebersdorfium (Saxonia Inferior)|Ebersdorfium]]<ref name="Ebersdorfium">Theodiscum toponymum ''Ebersdorf'' in Latinam "Ebersdorfium" verti solet. V.gr. vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ebersdorf''; [[Saxonice]] ''Eversdörp'')</small> * [[Echemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Echem''; [[Saxonice]] ''Echen'')</small> * [[Edemissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Edemissen''; [[Saxonice]] ''Emisse'')</small> * [[Egestorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Egestorf''; [[Saxonice]] ''Äästörp'')</small> * [[Edewechte]]<ref name="Berger 2012">Berger, D. (2012). ''Edewecht''. In ''Deutsches Ortsnamenbuch''. Walter de Gruyter.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Edewecht''; [[Saxonice]] ''Erwech''; historice ''Adewacht'')</small> * [[Eggermuhla]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Eggermühlen''; [[Saxonice]] ''Eggermöhlen'')</small> * [[Ehra-Lessia]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Ehra-Lessien'')</small> * [[Eicklinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eicklingen''; [[Saxonice]] ''Eikeln'')</small> * [[Eildissum]]<ref name="Stumpf-Brentano II 1865">Stumpf-Brentano, K. F. (Ed.) (1865). ''Die Reichskanzler vornehmlich des X., XI. und XII. Jahrhunderts: Acta Imperii Selecta'' (Vol. 2). [[Aeni Pons (Austria)|Aeni Ponte]]: Wagner'schen Universitäts-Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bad Eilsen''; [[Saxonice]] ''Ahlsen'')</small> * [[Eima (Circulus Hildesiensis)|Eima]]<ref name="-e"/> </small>(in [[Circulus Hildesiensis|Circulo Hildesiensi]]<ref name="Circulus Hildesiensis">Fingitur nomen "Circulus Hildesiensis" -Theodisce ''Landkreis Hildesheim'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Hildesiensis-e" ad [[Hildesia]]m refertur. Hac de urbe, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eime'')</small> * [[Eima (Circulus Holtisminnensis)|Eima]]<ref name="-a"/> <small>(in [[Circulus Holtisminnensis|Circulo Holtisminnensi]]<ref name="Circulus Holtisminnensis">Fingitur nomen "Circulus Holtisminnensis" -Theodisce ''Landkreis Holzminden'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Holtisminni]]" -ad quod gentilicium "Holtisminnensis-e" refertur-, vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Eimen'')</small> * [[Eimka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Eimke''; [[Saxonice]] ''Aimk'')</small> * [[Ekelum]]<ref>Vide: Von Hodenberg, W. (Ed.) (1855). ''Walsroder Urkundenbuch (Urkunde Nr. 19)''. Hahnsche Hofbuchhandlung. Quo opere "proprietatem bonorum in Ekelo, que ab ecclesia Walsrodensi in feodum tenuit, pro quinquaginta marcis seriosius comparavit." dicitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eickeloh'')</small> * [[Elba (Saxonia Inferior)|Elba]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elbe'')</small> * [[Elbingeroda]]<ref name="-roda"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Elbingerode'')</small> * [[Eldinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eldingen'')</small> * [[Elsdorfium (Saxonia Inferior)|Elsdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Elsdorf''; [[Saxonice]] ''Elsdörp'')</small> * [[Embeca]]<ref name="Embeca">"non ignobiles Saxoniae civitates, Embeca et Gottinga" {{Google Books|I7pXAAAAcAAJ|p. 734}}. Interdum "Embica", "Embecka" etc. reperis</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Einbeck''; [[Saxonice]] ''Aimbeck'')</small> * [[Embsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Embsen''; [[Saxonice]] ''Emsen'')</small> * [[Emda]]<ref name="Graesse"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Emden''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Oamde'')</small> * [[Emmelkampus]]<ref name="Emmelkampus">Vide [https://www.altreformiert.de/beuker/geschichte/grafschaft-bentheim/ERK-GRAFSCH_Classis_1625-1705_Prot_-_Plasger_2021_gjb.pdf?utm ''Protokolle der Classis der reformierten Prediger der Grafschaft Bentheim 1625–1705''], ubi dicitur "(...) Domino Bernhardus Tinneken Pastorum Emmelkampum (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emlichheim''; [[Saxonice]] et [[Batavice]] ''Emmelkamp'')</small> * [[Emmendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emmendorf''; [[Saxonice]] ''Emdörp'')</small> * [[Emphstece]]<ref name="Emphstece">Vide [https://www.emstek.de/die-gemeinde/ortsteile/emstek?utm ''www.emstek.de'']; ubi dicitur "(...) Urkunde aus dem Jahre 947 als „Emphstece" (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Emstek''; [[Saxonice]] ''Emstäk'')</small> * [[Emsbura]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Emsbüren''; [[Saxonice]] ''Büren'')</small> * [[Emtinghusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emtinghausen''; [[Saxonice]] ''Emhusen'')</small> * [[Engda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Engden''; [[Saxonice]] ''Engn'')</small> * [[Engelschofa]]<ref name="-hofa">Germanica toponyma cum suffixis ''-hof(f)(e)(n)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hofa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hattenhofa (Bavaria)|Hattenhofa Bavarica]], [[Pfaffenhofa ad fluvium Glon]], [[Pfaffenhofa ad Rotam]], [[Poohofa]], [[Gundershofa]], [[Hattenhofa (Badenia-Virtembergia)|Hattenhofa Badeniae-Virtembergiae]], [[Pfaffenhofa (Badenia-Virtembergia)|Pfaffenhofa]], [[Matichofa]], [[Philshofa]] apud [[Google|Gugulam]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Engelschoff''; [[Saxonice]] ''Engelschopp'')</small> * [[Erenburgum]]<ref name="Minden II 1902">Minden, G. von (Ed.) (1902). ''Urkundenbuch der Bischöfe von Verden und Minden (Band 2)''. Hahn’sche Buchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ehrenburg''; [[Saxonice]] ''Ehrenborg'')</small> * [[Erkeroda]]<ref name="-roda">Germanica toponyma cum suffixis ''-rode'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-roda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Baceroda]], [[Gerningeroda]], [[Osteroda]], [[Werningroda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Erkerode''; [[Saxonice]] ''Erkero'')</small> * [[Ermelstorpium]]<ref name="Pratje 1759"/> <small>([[Theodisce]] ''Armstorf''; [[Saxonice]] ''Armsdörp'')</small> * [[Ericetum Magnum]]<ref name="Ericetum">[https://woerterbuchnetz.de/?sigle=MeckWB&lemid=H01756 Theodiscum toponymicum suffixum ''-heide'' Latino nomine "Ericetum-i" vertitur.]</ref><ref name="Magnus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/magnus?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum ''Groß-'' Latino adiectivo "magnus-a-um" vertitur.]</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großheide''; [[Saxonice]] ''Grootheid'')</small> * [[Escheda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Eschede''; [[Saxonice]] ''Esche'')</small> * [[Eschershusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eschershausen'')</small> * [[Esena]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Esens'')</small> * [[Essel]] <small>([[Theodisce]] ''Essel''; [[Saxonice]] ''Äsel'')</small> * [[Esterwega]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Esterwegen''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Äästerweede'')</small> * [[Estorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(ad [[Visurgis|Visurgem]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Estorf''; [[Saxonice]] ''Esdörp'' seu ''Esdrup'')</small> * [[Estorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Stadae|Circulo Stadae]]<ref name="Landkreis Stade">Fingitur nomen "Circulus Stadae" -Theodisce ''Landkreis Stade'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et de Latino toponymo "[[Stadae]]", vide {{Graesse}}.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Estorf''; [[Saxonice]] ''Esdörp'')</small> * [[Evergoteshemium]]<ref name="-hemiumEver">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum primae formae huius toponymi ''Euergoteshem'' testatae applicatur. Qua de pristina forma, vide: H. Bresslau et. al.: ''Die Urkunden Heinrichs II. und Arduins''. In: Monumenta Germaniae Historica, Die Urkunden der deutschen Könige und Kaiser, Band 3. [[Hannovera]]e 1900–1903.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ebergötzen''; quoque [[Saxonice]] ''Ewerchötzschen'')</small> * [[Everinga]]<ref name="-ingaEvern">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}. Hoc casu suffixum mediaevali formae huius toponymi ''Everinge'' testatae applicatur. Quo de mediaevali toponymo, vide: Ohainski, U., & Udolph, J. (1998). ''Die Ortsnamen des Landkreises und der Stadt Hannover (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil I)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Deutsch Evern''; [[Saxonice]] ''Düütsch Äwern'')</small> * [[Eversmeer]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Eversmeer'')</small> * [[Evessum]]<ref name="NOB 2004">Niedersächsisches Ortsnamenbuch (2004). ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''' (NOB III). [[Gottinga]]e: Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Evessen'')</small> * [[Eydelstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eydelstedt''; [[Saxonice]] ''Eidelstee'')</small> * [[Eyendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eyendorf''; [[Saxonice]] ''Eyndörp'')</small> * [[Eystharpa]]<ref name="-tharpa">Germanica toponyma cum suffixis ''-trup'' seu ''-drup'' seu ''-trop'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-tharpa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Butilingtharpa]], [[Graftharpa]], [[Gumorodingtharpa]], [[Haringtharpa]], [[Heppingtharpa]], [[Holttharpa]], [[Hurstharpa]], [[Kathingtharpa]], [[Kiedeningtharpa]], [[Marastharpa]], [[Markiligtharpa]], [[Meinbrahtingtharpa]], [[Peingtharpa]], [[Radistharpa]], [[Sutharpa]], [[Tettingtharpa]], [[Vilomaringtharpa]], [[Winikingtharpa]], [[Varetharpa]], [[Vrilingtharpa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Eystrup''; [[Saxonice]] ''Eestrup'')</small> {{div col end}} === F === {{div col|3}} * [[Fallingbostela]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bad Fallingbostel''; [[Saxonice]] ''Bad Fambossel'')</small> * [[Fardium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Verden''; [[Saxonice]] ''Veern'')</small> * [[Farva]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Farven''; [[Saxonice]] ''Farm'')</small> * [[Fassberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Faßberg'')</small> * [[Filsum]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Filsum'')</small> * [[Firrel]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Firrel'')</small> * [[Florimontium (circulus Widmundensis)|Florimontium]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Blomberg''; [[Saxonice]] ''Bloombarg'' seu ''Blombarg'')</small> * [[Flotide]]<ref name="Flotide">De nominibus "Flotide" {{caa|780|802}}, "Flathi" {{caa|1013}}, "Flatide" {{caa|1142}}, "Flothethe" {{caa|1187}}, "Vlothe" {{caa|1189}} et "Flotethe" {{caa|1194}}, vide: Udolph, Jürgen. [https://web.archive.org/web/20160729194352/https://www.ndr.de/ndr1niedersachsen/programm/Ortsnamen-Uebersicht-fuer-Buchstaben-F,ortsnamenforscher111.html ''Ortsnamenforscher'']. ''NDR 1 Niedersachsen''.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Flöthe'')</small> * [[Frankenfelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Frankenfeld'')</small> * [[Freda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Freden'')</small> * [[Fredenbiki]]<ref name="-biki">Germanica toponyma cum suffixis ''-beck'' seu ''-beek'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-biki-orum", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Aesebiki]], [[Asbiki]], [[Beverbiki]], [[Gledabiki]], [[Goltbiki]], [[Sannanabiki]], [[Trobiki]], [[Walbeka|Walbiki]], [[Winesbiki]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Fredenbeck''; [[Saxonice]] ''Freenbeek'')</small> * [[Frera]]<ref name="-a"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Freren'')</small> * [[Fresenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Fresenburg''; [[Saxonice]] ''Fräsenborg'')</small> * [[Friburgum (Albis)|Friburgum]]<ref name="Friburgum">Theodiscum toponymum ''Freiburg'' Latino toponymo "Friburgum" verti solet. Cf. [[Friburgum Brisgoviae]] aut [[Friburgum Nuithonum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Freiburg/Elbe''; [[Saxonice]] ''Fryborg'' seu ''Freiborg'')</small> * [[Frideburgum]]<ref name="Frideburgum">Vide [https://www.heimatbund-finnentrop.de/index_htm_files/Staats-%20u.%20Reisegeogr.%205.pdf?utm ''Beschreibung derer merkwürdigsten Oerter''], ubi dicitur "(...) '''Frideburg, Friedeburg, lat. Frideburgum'''. Liegt im Fürstenthum Ostfriesland, an den Grenzen der Grafschaft Oldenburg (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Friedeburg''; [[Saxonice]] ''Freborg'' seu ''Freebörg'')</small> * [[Friedlandia (Saxonia Inferior)|Friedlandia]]<ref name="Friedland">Theodiscum toponymum ''Friedland' in Latinam "Friedlandia" verti solet. V.gr. vide {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Friedland'')</small> * [[Frisoyta]]<ref name="Frisoyta">Vide [https://www.researchgate.net/publication/363707446_Der_Status_animarum_im_Hochstift_Munster_und_die_Alphabetisierung_im_landlichen_Raum_eines_geistlichen_Furstentums_im_17_und_18_Jahrhundert ''Der Status animarum im Hochstift Münster und die Alphabetisierung im ländlichen Raum eines geistlichen Fürstentums im 17. und 18. Jahrhundert''], ubi dicitur "(...) Specificatio catholic[orum] et acatholicorum in Frisoyta (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Friesoythe''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ait''; [[Saxonice]] ''Aithe'')</small> * [[Furstenavia]]<ref name="Furstenavia">Theodiscum nomen proprium ''Fürstenau'' in Latinam "Furstenavia" verti solet. V.gr. vide {{Hofmannus}}, ubi dicitur "(...) FURSTENAVIA Familia Germ. ''Furstenau'', ramus est Familiae Erpacensis (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Fürstenau''; [[Saxonice]] ''Fösnau'' seu ''Försnau'')</small> * [[Furstenberga]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Fürstenberg'')</small> {{div col end}} === G === {{div col|3}} * [[Ganderkesea]]<ref name="-e"/> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] ''Ganderkesee''; [[Saxonice]] ''Gannerseer'')</small> * [[Gandershemium]]<ref>[http://books.google.fi/books?id=6kwBAAAAQAAJ&pg=PA27&lpg=PA27&dq=Gandershemium&source=bl&ots=_NMr2DmhUK&sig=CXPUuuKZ8W03AC7uB3YlYYNscJ4&hl=fi&sa=X&ei=7z7WUrfrO8iC4gTGxoGYCw&ved=0CDIQ6AEwAQ#v=onepage&q=Gandershemium&f=false R. p. Hertenberger: ''Historia pragmatica universalis, sacra et profana''], p.27; [http://books.google.fi/books?id=yScyAQAAQBAJ&pg=PA58&lpg=PA58&dq=Gandershemium&source=bl&ots=ZoGX4tZRRD&sig=8fUZc6grFgYD0jN-twVcDyzarYI&hl=fi&sa=X&ei=7z7WUrfrO8iC4gTGxoGYCw&ved=0CC4Q6AEwAA#v=onepage&q=Gandershemium&f=false ''Acta Sanctorum, Junii'' (1698-1717), cit. in ''A Companion to Hrotsvit of Gandersheim (fl. 960)''], p. 58 n.103.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Gandersheim''; [[Saxonice]] ''Ganderssen'')</small> * [[Gandesberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gandesbergen''; quoque [[Saxonice]] ''Gannsbargen'')</small> * [[Garbsa]]<ref name="-a"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Garbsen'')</small> * [[Garlstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Garlstorf''; [[Saxonice]] ''Garlstörp'')</small> * [[Garrel]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Garrel'')</small> * [[Garstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Garstedt''; [[Saxonice]] ''Gastää'')</small> * [[Gartovia]]<ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gartow'')</small> * [[Geesta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Geeste''; [[Saxonice]] ''Choeiste'')</small> * [[Geestlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Geestland'')</small> * [[Gehrda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Gehrde''; [[Saxonice]] ''Gährde'')</small> * [[Gemmegum]]<ref name="Gemmegum">Vide ''Giminghem - der alte Name von Jemgum'' Gerhardi Kronsweide; ubi dicitur "(...) '''Mittelalterliche urkundliche und einige neuzeitliche Nennungen von Jemgum''' (...) Gemmegum (Urkunde in lateinisch) (...) Gommegum (lat.) (...) Gemghum (lat.) (...) Gemmyngum (lat.) (...) Jemgum (Ubbo Emmius, lat.) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Jemgum'')</small> * [[Georgsdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Georgsdorf'')</small> * [[Gerdavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gerdau'')</small> * [[Gerdinum]]<ref name="Gerdinium">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/gehrden/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist der spätere Flecken möglicherweis erstmals als ''Gerdinum'' im Verzeichnis der Schenkungen (''Traditionen'') an das Kloster Corvey erwähnt, das um 826/76 angelegt wurde (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Gehrden''; [[Saxonice]] ''Gieren'')</small> * [[Gersta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gersten'')</small> * [[Geteloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Getelo''; [[Saxonice]] ''Getel'')</small> * [[Gevensleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gevensleben'')</small> * [[Gevera]]<ref name="Egli 1893"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Jever'')</small> * [[Gieboldehusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Gieboldehausen''; [[Saxonice]] ''Chiwelehusen'')</small> * [[Giesa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Giesen'')</small> * [[Gifhorna]]<ref name="Cellarius 1703"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Gifhorn'')</small> * [[Gilta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gilten'')</small> * [[Glandorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Glandorf'')</small> * [[Gleicha]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gleichen'')</small> * [[Gnarrenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gnarrenburg''; [[Saxonice]] ''Gnarrenborg'')</small> * [[Godenstorfium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gödenstorf''; [[Saxonice]] ''Gö’nstörp'')</small> * [[Goldbiki]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Golmbach'')</small> * [[Goldenstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Goldenstedt''; [[Saxonice]] ''Gollnste'')</small> * [[Golencampus]]<ref name="campus-i">[https://ewa.saw-leipzig.de/articles/80250/en?utm Germanica toponyma cum suffixo ''-kamp'' seu ''-kampf'' seu ''-camp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-campus-i"], quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gölenkamp''; [[Saxonice]] ''Göllenkamp'')</small> * [[Gorenthin]]<ref name="Gorenthin">Vide [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/75/Zeitschrift_des_Historischen_Vereins_f%C3%BCr_Niedersachsen_%28IA_zeitschriftdeshi1857hist%29.pdf?utm ''Zeitschrift des Historischen Vereins für Niedersachsen''], ubi dicitur "(...) villam Gorenthin '' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Göhrde''; [[Saxonice]] ''Göhr''; [[Polabice]] ''Djöra'')</small> * [[Gorleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gorleben'')</small> * [[Goslaria]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Goslar''; [[Saxonice]] ''Goslär'')</small> * [[Gottinga]]<ref>[http://books.google.com/books?id=kkM-AAAAcAAJ&printsec=frontcover&dq=gottingensis&lr=&cd=14#v=onepage&q=&f=false Libri Googles].</ref> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Göttingen''; [[Saxonice]] ''Chöttingen'')</small> * [[Grafhorstium]]<ref name="-horstium">Germanica toponyma cum suffixo ''-horst'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-horstium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-horst''' : -''horstium'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grafhorst''; [[Saxonice]] ''Grafhorst'')</small> * [[Grasberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grasberg''; [[Saxonice]] ''Grasbarg'')</small> * [[Grasleba]]<ref name="-leba">Germanica toponyma cum suffixo ''-leben'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-leba-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hadersleba]], [[Kintileba]], [[Meresleba]], [[Mimileba]], [[Rumerestleba]], [[Wigileba]], [[Winirichileba]], [[Albgozesleba]], [[Asoltesleba]], [[Buffileba]], [[Egisleba]], [[Gorchesleba]], [[Gozzenleba]], [[Gunderichesleba]], [[Gunzenleba]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grasleben''; [[Saxonice]] ''Graslewe'')</small> * [[Grethemium]]<ref name="-hemium">Germanica toponyma cum suffixis ''-he(i)m'' et ''-hjem'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-hemium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ingelhemium]], [[Eboreshemium]], [[Arnhemium]], [[Oppenhemium]], [[Forchemium]], [[Gerineshemium]], [[Benthemium]], [[Buxhemium]], [[Dronthemium]], [[Enshemium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Grethem''; [[Saxonice]] ''Graitn'')</small> * [[Grona (Leina)|Grona]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gronau'')</small> * [[Grundensis Civitas Metallica]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Bad Grund'')</small> * [[Grunendicum]]<ref name="-dicum"/> <small>([[Theodisce]] ''Grünendeich''; [[Saxonice]] ''Greundiek'')</small> * [[Guderhandviertel]] <small>([[Theodisce]] ''Guderhandviertel''; [[Saxonice]] ''Gauderhandviddel'')</small> * [[Guelpherbytum]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wolfenbüttel''; [[Saxonice]] ''Wulfenbüttel'')</small> * [[Gusbornium]]<ref name="-bornium">Germanica toponyma cum suffixo ''-born'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bornium-ii", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Calenbornium (prope Aram)|Calenbornium prope Aram]] et [[Calenbornium (prope Caesariacum)|Calenbornium prope Caesariacum]] (Theodisce ''Kalenborn''); [[Calenbornium-Scheurenum]] (Theodisce ''Kalenborn-Scheuern''); [[Hasbornium (Eiflia)|Hasbornium]] (Theodisce ''Hasborn''); [[Leidenbornium]] (Theodisce ''Leidenborn''); [[Lichtenbornium]] (Theodisce ''Lichtenborn''). Quae omnia toponyma ex articulo Vicipaediae Latinae de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Rhenaniae_et_Palatinatus indice urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus] desumpta sunt, ubi apte referuntur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Gusborn'')</small> * [[Gyhum]] <small>([[Theodisce]] ''Gyhum''; [[Saxonice]] ''Jeem'')</small> {{div col end}} === H === {{div col|3}} * [[Hachede]]<ref name="Hachede">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/marschacht/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''paludem a Blekethe vsque ad Ecclesiam Hachede'' (...) ''in quorum honore est altare in prefata ecclesia Hachethe dedicatum'' (...) ''Hinricus Bartolomei plebanus in Merschhachede'' (...) ''rector parrochialis ecclesie in Merschachtede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Marschacht''; [[Saxonice]] ''Meschacht'')</small> * [[Hademstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hademstorf''; [[Saxonice]] ''Hamstorp'')</small> * [[Haeslinga]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Heeslingen''; [[Saxonice]] ''Heeßel'')</small> * [[Haga (Saxonia Inferior)|Haga]]<ref name="Haga">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3191/Hage.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Erscheinung trat der Ort als „curatus Hagensis“ im Jahr 1400. Spätere Bezeichnungen waren „ Haga“ (um 1409) (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hage''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Haag'')</small> * [[Haga ad Teutoburgiensem Saltum]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Teutoburger Wald">Cfr. [[Cornelius Tacitus|Taciti]], ''[[Annales (Tacitus)|Annales]]'', {{Vf|Ab excessu divi Augusti (Annales)/Liber I|LX|I, 60}}: "... haud procul '''Teutoburgiensi saltu''' in quo reliquiae Vari legionumque insepultae dicebantur".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hagen am Teutoburger Wald'')</small> * [[Haga Bremensis]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref>Latinum gentilicium "Bremensis-e" Theodiscum syntagma ''im Bremischen'' vertit.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hagen im Bremischen''; [[Saxonice]] ''Hagen'')</small> * [[Haga Schauenburgi]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Stadthagen'')</small> * [[Hagenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hagenburg''; [[Saxonice]] ''Hagenborg'')</small> * [[Halbemontium]]<ref name="-montium">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-mond'' aut ''-mont'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-montium-i". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-mond, mont''' : -''montium, mons'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Halbemond'')</small> * [[Halla (Holtisminni)|Halla]]<ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>(in Montibus [[Visurgis]]<ref name="Graesse"/>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Halle'')</small> * [[Halla (Comitatus Binethensis)|Halla]]<ref name="Halla prope Neuenhusam">Theodiscum toponymum ''Halle'' plerumque toponymo "Halla-ae" latinizatur. Qua de latinizatione, vide complures Hallae apud [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>(prope [[Neuenhusa]]m<ref name="-husa"/>)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Halle'')</small> * [[Halvesbostel]] <small>([[Theodisce]] ''Halvesbostel''; [[Saxonice]] ''Hassbossel'')</small> * [[Hamala]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hameln'')</small> * [[Hamberga]]<ref name="-berga"/> <small>([[Theodisce]] ''Hambergen''; [[Saxonice]] ''Hambargen'')</small> * [[Hambuhra]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Hambühren''; [[Saxonice]] ''Hambüren'')</small> * [[Hamele]]<ref name="Hamele">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2261/NOB%20VIII_Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Peine.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VIII Die Ortsnamen des Landkreises Peine'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 1146 ''in Sutherem iuxta Hamele'' (UB H.Hild. I Nr. 239 S. 222) 1180 ''in Bikem iuxta Honhamelen'' (UB H.Hild. I Nr. 396 S. 385) 1193 ''in Honhamele'' (UB H.Hild. II Nachtrag Nr. 13 S. 580) 1198 ''apud Honhamelen'' (...) 1251 ''Sutherem apud Hoenhamale'' (UB H.Hild. II Nr. 861 S. 435) 1278-1280 ''iugera Hamelen'' (Lehnregister Meinersen II Nr. 20 S. 590) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hohenhameln''; [[Saxonice]] ''Häogenhameln'')</small> * [[Hamelhusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hämelhausen''; [[Saxonice]] ''Hämelhusen'')</small> * [[Hamersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Hamersen''; [[Saxonice]] ''Homersen'')</small> * [[Hamma (Saxonia Inferior)|Hamma]]<ref name="-ah">Germanica aut Semitica aut Indoiranica toponyma cum terminatione ''-ah'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Exempli gratiā: [[Calvela]], [[Maliana]], Parra, [[Widenla]], [[Zellia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hammah''; [[Saxonice]] ''Hammoh'')</small> * [[Handeloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Handeloh'' seu olim ''Handorf bei Tostedt''; [[Saxonice]] ''Handörp'')</small> * [[Handorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Handorf''; [[Saxonice]] ''Handörp'')</small> * [[Hantharpa]]<ref name="-tharpa">Germanica toponyma cum suffixis ''-trup'' seu ''-drup'' seu ''-trop'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-tharpa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Butilingtharpa]], [[Graftharpa]], [[Gumorodingtharpa]], [[Haringtharpa]], [[Heppingtharpa]], [[Holttharpa]], [[Hurstharpa]], [[Kathingtharpa]], [[Kiedeningtharpa]], [[Marastharpa]], [[Markiligtharpa]], [[Meinbrahtingtharpa]], [[Peingtharpa]], [[Radistharpa]], [[Sutharpa]], [[Tettingtharpa]], [[Vilomaringtharpa]], [[Winikingtharpa]], [[Varetharpa]], [[Vrilingtharpa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Handrup'')</small> * [[Hannovera]]<ref name="Graesse"/> <small>[[caput (urbs)|caput]] [[Terra foederalis (Germania)|terrae foederalis]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hannover''; [[Saxonice]] ''Hannober'')</small> * [[Hanstadium (Circulus Harburgensis)|Hanstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Harburgensis|Circulo Harburgensi]]<ref name="Landkreis Harburg"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Hanstedt''; [[Saxonice]] ''Hanstää'')</small> * [[Hanstadium (Circulus Ulsenensis)|Hanstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>(in [[Circulus Ulsenensis|Circulo Ulsenensi]]<ref name="Landkreis Uelzen"/>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Hanstedt''; [[Saxonice]] ''Hanster'')</small> * [[Hardegsa]]<ref name="-a"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hardegsen'')</small> * [[Harmstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Harmstorf''; [[Saxonice]] ''Harmsdörp'')</small> * [[Harna]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Haren'')</small> * [[Harpstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Harpstedt''; [[Saxonice]] ''Harpstäe'')</small> * [[Harsfeldum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Harsefeld''; [[Saxonice]] ''Harsfeld'' seu ''Hasfeld'')</small> * [[Harsum]] <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Harsum'')</small> * [[Hartsburgum]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Harzburg''; [[Saxonice]] ''Harzeborg'')</small> * [[Hasberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hasbergen'')</small> * [[Hasburgum]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Haßbergen''; [[Saxonice]] ''Haßbargen'')</small> * [[Hasela (Saxonia Inferior)|Hasela]]<ref name="Hasela">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hassel/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Dort ist die ''villa Hasela'' erwähnt, also das Dorf Hassel (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hassel'')</small> * [[Hasla]]<ref name="Hasla">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hesel/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Der früheste schriftliche Beleg für den Ort findet sich als ''Hasla'' in einem Urbar der Abtei Werden, das sich auf das 10. Jh. datieren lässt (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hesel'')</small> * [[Hassendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hassendorf''; [[Saxonice]] ''Hassendörp'')</small> * [[Hasta (Saxonia Inferior)|Hasta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Haste'')</small> * [[Hatta]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hatten'')</small> * [[Hattorpium ad Harthicos Montes]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hattorf am Harz'')</small> * [[Hauslinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Häuslingen''; [[Saxonice]] ''Hüßel'')</small> * [[Haverla]]<ref name="Haverla">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) um 941 (Fä. Mitte 12. Jh., kop. 17. Jh.) ''Haverlae'' (...) 1319 ''Haverla'' (UB H Hild. IV 464 S. 247) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Haverlah''; [[Saxonice]] ''Haberlah'')</small> * [[Hechthusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hechthausen''; [[Saxonice]] ''Heckthusen'')</small> * [[Hedebere]]<ref name="Hedebere">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''Antiquum Hedebere seu Minus, Novum Hedebere seu Maius'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hedeper''; [[Saxonice]] ''Heper'')</small> * [[Heeda (Terra Emesensis)|Heeda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Heede''; [[Saxonice]] ''Häie'')</small> * [[Heemsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heemsen'')</small> * [[Heessa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heeßen'')</small> * [[Heidenavia (Saxonia Inferior)|Heidenavia]]<ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heidenau'')</small> * [[Heina (Saxonia Inferior)|Heina]]<ref name="Heina">Vide [https://hgv-hhm.de/ortsnamen-13-19-jahrhundert.html?utm ''Heimat- und Geschichtsverein für Heinade-Hellental-Merxhausen E.V.''], ubi dicitur "(...) ''villa Heina'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinade'')</small> * [[Heinbockel]] <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinbockel'')</small> * [[Heiningensis Locus]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Heiningen''; [[Saxonice]] ''Heinig'')</small> * [[Heinsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heinsen'')</small> * [[Heli (Saxonia Inferior)|Heli]]<ref name="Heli">Vide [https://web.archive.org/web/20241109195129/https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter''], ubi dicitur "(...) ''in villa Heli'' (...) ''Heloon'' (...) ''collatio ecclesie Helen'' (...) ''Thidericus de Helenen'' (...) ''plebanos ecclesiarum de Helen'' (...) ''in campo sive marke ville Helen'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hehlen'')</small> * [[Hellwega]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hellwege''; [[Saxonice]] ''Hellweeg'')</small> * [[Helmstadium]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Helmstedt''; [[Saxonice]] ''Helmstidde'')</small> * [[Helpsa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Helpsen'')</small> * [[Helvesiecca]]<ref name="-siek">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-ec(k)'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ecca-ae" seu "-eca-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ec, -eck''' : -''ecca'', -''ēca'' (...)". Hoc in casu, applicatur terminatio latinizans formae antiquae suffixi ''-siek'' -quae ''-sieck'', ut accidit in toponymis velut ''Bannensieck'', cuius hodierna forma ''Bannensiek'' est. Qua de ultima antiqua forma, vide [https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/showArchivalDescriptionDetails?archivalDescriptionId=2955251 ''Arcinsys''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Helvesiek''; [[Saxonice]] ''Helsch'')</small> * [[Hemminga (Saxonia Inferior)|Hemminga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hemmingen''; [[Saxonice]] ''Hemmje'')</small> * [[Hemmoor]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hemmoor'')</small> * [[Hemsbunda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hemsbünde''; [[Saxonice]] ''Heemsbünnen'')</small> * [[Hemslinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hemslingen'')</small> * [[Hemsloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hemsloh''; [[Saxonice]] ''Hemzel'' seu ''Hemsel'' seu ''Hemßel'')</small> * [[Hepstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hepstedt''; [Saxonice]] ''Hepst'' seu ''Heps'')</small> * [[Hepstidi Villa]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Hipstedt''; [[Saxonice]] ''Hipst'')</small> * [[Herrum]]<ref name="Herrum">Vide [https://web.archive.org/web/20241109195129/https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B73-8/NOB%20III%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Wolfenb%C3%BCttel%20und%20der%20Stadt%20Salzgitter.pdf ''NOB III Die Ortsnamen des Landkreises Wolfenbüttel und der Stadt Salzgitter.''], ubi dicitur "(...) ''Majori villa Herre'' (...) ''Maiori Here'' (...) ''Minori Herro'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heere'')</small> * [[Hertzberga ad Harthicos Montes]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Herzberg am Harz'')</small> * [[Herzlaka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Herzlake''; [[Saxonice]] ''Hässelke'')</small> * [[Hespa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hespe'')</small> * [[Heuerssa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Heuerßen''; [[Saxonice]] ''Hoarßen'')</small> * [[Heya]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Heyen''; quoque [[Saxonice]] ''Hein'')</small> * [[Hildesia]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hildesheim''; [[Saxonice]] ''Hilmessen'' seu ''Hilmssen'')</small> * [[Hilgermissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hilgermissen'')</small> * [[Hillersa]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hillerse'')</small> * [[Hilter ad Teutoburgiensem Saltum]]<ref name="Teutoburger Wald">Cfr. [[Cornelius Tacitus|Taciti]], ''[[Annales (Tacitus)|Annales]]'', {{Vf|Ab excessu divi Augusti (Annales)/Liber I|LX|I, 60}}: "... haud procul '''Teutoburgiensi saltu''' in quo reliquiae Vari legionumque insepultae dicebantur".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hilter am Teutoburger Wald'')</small> * [[Himberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Himbergen''; [[Saxonice]] ''Himbargen'')</small> * [[Hinuti]]<ref name="Hinuti">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3180/Hinte.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Das Dorf wurde im 10. Jahrhundert als „in Hinuti“ erstmals urkundlich erfasst (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hinte''; [[Saxonice]] ''Hint'')</small> * [[Hitgera]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hitzacker''; [[Polabice]] ''Ljauci'')</small> * [[Hittberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hittbergen''; [[Saxonice]] ''Hittbargen'')</small> * [[Hlunia (commune)|Hlunia]]<ref name="Hlunia">Nomen communis Theodisce ''Lenne'' dicti suo e homonymo fluvio, Latine "Hlunia" nuncupato, ortum est. Latinum igitur nomen huius communis Latino ex hydronymo etiam derivandum est. Quo de Latino hydronymo, vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lenne'')</small> * [[Hlutherun]]<ref name="Hlutherun">Vide [https://koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardBodeinderdeutschenOrtsgeschichte20161221-965.htm?utm ''Koeble rGerhard Bodeinderdeutschen Ortsgeschichte''], ubi dicitur "(...) '''Lüder''', 11. Jh., an einem Bache bei Bodenteich bei Uelzen, F1-1383 HLUTAR (lauter bzw. rein) Hlutherun, Hlutherun (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lüder'')</small> * [[Hodenhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hodenhagen'')</small> * [[Hohbuoki]]<ref name="Hohbuoki">Vide [https://oar.onroerenderfgoed.be/publicaties/RELM/7/RELM007-001.pdf?utm ''The very beginning of Europe?''], ubi dicitur "(...) ''castellum hohbuoki'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Höhbeck'')</small> * [[Hohna]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hohne'')</small> * [[Hohnhorstium]]<ref name="-horstium"/> <small>([[Theodisce]] ''Hohnhorst''; [[Saxonice]] ''Hionhoste'')</small> * [[Hohnstorpium (Albis)|Hohnstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hohnstorf''; [[Saxonice]] ''Haunstörp'')</small> * [[Holdorfium (Saxonia Inferior)|Holdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Holdorf''; [[Saxonice]] ''Hollrup'')</small> * [[Holdunesteti]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] ''Hollenstedt''; [[Saxonice]] ''Hullnst'')</small> * [[Holenberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Holenberg'')</small> * [[Holla]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Holle'')</small> * [[Hollnsethum]]<ref name="-ethum">Germanica toponyma cum terminatione ''-eth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ethum-i", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Bechtsriethum]], [[Maitenbethum]] ac [[Wiesethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index communium Bavariae|indice communium Bavariae]]; et [[Gransebiethum]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index Communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris|indice communium Megapolis et Pomeraniae Citerioris]].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hollnseth'')</small> * [[Holsta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Holste'')</small> * [[Holtgaste]]<ref name="Friedländer 1878"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Holtgast'')</small> * [[Holtisminni]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Holzminden''; [[Saxonice]] ''Holtsminne'')</small> * [[Holtlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Holtland'')</small> * [[Holza]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Holzen'')</small> * [[Honengesbuthele]]<ref name="Honengesbuthele">Vide [https://blog.slub-dresden.de/fileadmin/groups/slubsite/Blog/2015-KristinCasimir-VortragDresden.pdf?utm ''Ortsnamen zwischen Rhein und Elbe - Onomastik im europäischen Raum''], ubi dicitur "(...) ''Honengesbvthele'' statt ''Honekesbutle'' (Casemir, -büttel S. 147) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hankensbüttel'')</small> * [[Hoogsteda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hoogstede''; [[Saxonice]] ''Hoogstee'')</small> * [[Horda ad Harthicos Montes]]<ref name="-e"/><ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Hörden am Harz'')</small> * [[Horneburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Horneburg''; [[Saxonice]] ''Hornborg'')</small> * [[Horstadium (Saxonia Inferior)|Horstadium]]<ref name="-stadt">Germanica toponyma cum suffixis ''-stadt'' et ''-stedt'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-stadium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Arnstadium]], [[Bernstadium]], [[Berolstadium]], [[Carolostadium]], [[Hermannostadium]], [[Darmstadium]], [[Freistadium]], [[Eisenstadium]], [[Fraustadium]], [[Harpstadium]], [[Helmstadium]], [[Altstadium]], [[Auerstadium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Horstedt''; [[Saxonice]] ''Horß'')</small> * [[Hoya]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hoya''; quoque [[Theodisce]] ''Hoya/Weser''; quoque [[Saxonice]] ''de Haaien'' seu ''Hejen'' seu ''Hajen'' seu ''Heien'')</small> * [[Huda (Circulus terrae Diepholtia)|Huda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hüde''; [[Saxonice]] ''Hüde'')</small> * [[Hudha]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hude'')</small> * [[Hulseda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Hülsede''; [[Saxonice]] ''Hülse'')</small> * [[Husum (prope Novam Urbem)|Husum]] <small>([[Theodisce]] ''Husum''; [[Saxonice]] ''Husen'')</small> * [[Hutta Georgii et Mariae]]<ref name="hutta-ae">Toponyma cum suffixis ''-hütte'' aut ''-hutta'' plerumque latinizari solent Latino vocabulo "Hutta-ae", quamquam huius vocabuli variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Hutta vitriaria Bohemica]] apud [https://schwaben.hu/ortschaften/bohmischhutten?utm Schwaben.hu. (s. d.). ''Böhmischhütten / Csehbánya – Ortsgeschichte'']; [[Hutta Germanica]] apud [https://huta.ewk.hu/nemetbanya-1757-1781/?utm ''Németbánya. (s. s.). Németbánya története'']; [[Hutta Vitriaria]] apud https://slavistika.sk/wp-content/uploads/2023/02/2015_1.pdf?utm [Majtán, M. (1998). ''Názvy obcí Slovenskej republiky: Vývin v rokoch 1773–1997''. Bratislaviae: Veda]; Hutta apud [https://real.mtak.hu/140291/1/K%C3%A1rp%C3%A1talja%20helys%C3%A9gnevei.pdf?utm ''Kárpátalja helységnevei.'']; [[Hutta Polonica]] apud Štefánik, M. (2022). ''Italia ed Europa centro-orientale tra Medioevo ed età moderna: Economia, società, cultura''. Heidelberg University Publishing; [[Hutta (Eiflia)|Hutta Eifliae]] apud Beyer, H. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der, jetzt die Preussischen Regierungsbezirke Coblenz und Trier bildenden mittelrheinischen Territorien'' (Vol. 1). J. Hölscher, et Beyer, H. (1860). ''Urkundenbuch zur Geschichte der mittelrheinischen Territorien: Erster Band. Von den ältesten Zeiten bis zum Jahre 1169''. [[Confluentes (Germania)|Confluentibus]]: J. Hölscher.</ref><ref name="Georgius">[https://la.wiktionary.org/wiki/Georgius?utm Theodiscum praefixum ''Georg-'' Latino anthroponymo casu genetivo "Georfii" vertitur].</ref><ref name="Maria">[https://la.wiktionary.org/wiki/Maria?utm Theodiscum interfixum ''-marien-'' Latino anthroponymo casu genetivo "Mariae" vertitur].</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Georgsmarienhütte'')</small> * [[Huvenni]]<ref name="Huvenni">Vide [https://dokumen.pub/suffixbildungen-in-alten-ortsnamen-akten-eines-internationalen-symposiums-in-uppsala-14-16-mai-2004-9185352578.html?utm ''Suffixbildungen in alten Ortsnamen: Akten eines internationalen Symposiums in Uppsala 14.-16. Mai 2004 9185352578''], ubi dicitur "(...) Hüven (Kr. Emsland), 10. Jh. (Kopie 15. Jh.) in Huvenni (Möller 1998 S. 101, Udolph 2002a S. 238) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hüven'')</small> {{div col end}} === I === {{div col|3}} * [[Iatha (Saxonia Inferior)|Iatha]]<ref name="Iatha">Commune nomen e flumine cepit. Quo de flumine, vide [https://www.lateinlexikon.com/lexicon_latinum_hodiernum_parsgeographica.pdf?utm ''Lexicon Latinum Hodiernum'' Petri Lucusaltiani]{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) '''Jade'', f ''Iatha, ae'', f [WPD: Jade (Fluss) (24.11.2019); a.1314: Jatha] (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Jade''; [[Saxonice]] ''Jaad'')</small> * [[Iburgum]]<ref name="Von Schaten 1714">Von Schaten, N. (1714). ''Monumenta Osnabrugensia ex historia romana, francica, saxonicaque eruta''. Typis Jodoci Henrici Meyer.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Iburg''; [[Saxonice]] ''Bad Ibig'' seu ''Ibig'')</small> * [[Ielmstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jelmstorf''; [[Saxonice]] ''Jelmstörp'')</small> * [[Iembka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jembke'')</small> * [[Iemela]]<ref name="Iemela">Germanica toponyma cum terminatione ''-en'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Stolpa]], [[Dresda]] apud articulum Vicipaedia de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Saxoniae indice urbium et communium Saxoniae]; et Ala, [[Amma]], [[Brema]], [[Salancema]], Wisa, [[Groninga]], [[Toringa]] apud {{Graesse}}. Hoc casu, latinizans suffixum primae communis Theodisce ''Jameln'' dicti mentioni, quae ''Jemelen'' est, applicatur; qua de mentione, vide [https://rcin.org.pl/ihpan/Content/30940/PDF/WA303_9438_A165-8-r1929_Slavia-Occ.pdf?utm ''Slavia Occidentalis, Tomus VIII''].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jameln'')</small> * [[Ierichsum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jerxheim''; [[Saxonice]] ''Jerksen'')</small> * [[Iesteburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Jesteburg''; [[Saxonice]] ''Jesborg'')</small> * [[Ihlienverda]]<ref name="-verda-ae">Germanica toponyma cum suffixo ''-worth'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-verda-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-worth''' : -''verda'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ihlienworth''; [[Saxonice]] ''Helmworth'')</small> * [[Indago Comitis Hoyae]]<ref name="Indago Comitis Hoyae">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hoyerhagen/?utm ''kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''indago comitis Hoye'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Hoyerhagen''; quoque [[Saxonice]] ''Heierhagen'' seu ''Heyerhagen'')</small> * [[Insula Iuistensis]]<ref name="Iuistensis">De Latino gentilicio, cf. [[binomen|epithetum binominale]] [https://turbellaria.umaine.edu/turbellaria/turb3.php?action=6&code=598&valid=618&utm "juistensis"].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Juist'')</small> * [[Insula Longa (Saxonia Inferior)|Insula Longa]]<ref name="Insula Longa">Vocabulum ''Langeoog'', a vocibus [[Lingua Frisica|Frisicis Orientalibus]] ''lange-'' ([[Theodisce]] ''lang'') et ''-oog'' (Theodisce ''Insel'') compositum, [[Latine]] "Insula Longa" reddi potest: Buurman, in ''Hochdeutsch-Plattdeutsches Wörterbuch, s. v. oog, ostfrisicum -oog «Insel» significare tradit atque exempla Langeoog, Spiekeroog, Wangeroog affert; item Glossarium der Flurnamensammlung Ostfriesland'', s. v. ''Oog'', vocabulum Frisicum Orientale ''ôg, oge'' Theodisco ''Insel'' interpretatur. [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/lang?wb=gross&nr=1 Theodiscum autem adiectivum ''lang'' Latine "longus, -a, -um"] redditur; [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/insula?wb=gross&nr=2 nomen vero Theodiscum ''Insel'' Latine "insula, -ae" f.] dicitur. Quam ob rem compositum "Insula Longa" sensum toponymi fideliter reddit.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langeoog''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Langeooch''; [[Saxonice]] ''Langoog'')</small> * [[Isernhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>commune sui iuris</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Isernhagen''; [[Saxonice]] ''Isernhogen'')</small> * [[Isterberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Isterberg''; [[Saxonice]] ''Isterbarg'')</small> * [[Itterbecca]]<ref name="-ecca">Germanica et Romanica toponyma cum suffixis ''-ec(k)'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-ecca-ae" seu "-eca-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-ec, -eck''' : -''ecca'', -''ēca'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Itterbeck'')</small> * [[Iuniun]]<ref name="Iunium">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B74-6/NOB%20IV%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20G%C3%B6ttingen.pdf?utm ''NOB IV Die Ortsnamen des Landkreises Göttingen'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 960 Iuniun (MGH DO I. Nr. 206 S. 285) (...) 1251 (A. 14. Jh.) Johan de June (UB Göttingen I Nr. 4 S. 5) 1266 ''Godefridus de Iunen [...] sacerdos'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Jühnde'')</small> {{div col end}} === K === {{div col|3}} * [[Kakenstorpium]]<ref name="-torpium">Germanica toponyma cum suffixis ''-torf'' et ''-torp'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-torpium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ebbestorpium]] apud Jaitner, K. (Ed.) (1985). ''Urkundenbuch des Klosters Ebstorf (Lüneburger Urkundenbuch, 14. Abteilung)''. Lax Verlag; [[Ermelstorpium]] apud Pratje, J. H. (1759). ''Historische Nachrichten von den ehemaligen vicedominis in ditione Bremensi:...''. Stadae: Typis H. C. Götheli; [[Gottorpium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kakenstorf''; [[Saxonice]] ''Kakenstörp'')</small> * [[Karwicium]]<ref name="-icium">Germanica toponyma cum suffixis ''-itsch'' aut ''-itz'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-icium-i" aut "-itium-i" aut "-icia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-itsch, -itz''' : ''-icium, -itium, -icia'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Karwitz'')</small> * [[Katlenburgum-Lindavia]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="-avia">Germanica toponyma cum terminatione ''-au'' seu ''-aw'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-avia-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Iereslavia]], [[Iunonwladislavia]], [[Labiavia]], [[Landavia]], [[Lindavia]], [[Liptavia]], [[Lobavia]], [[Lochavia]], [[Lublavia]], [[Luccavia]], [[Mitavia]], [[Multavia]], [[Namslavia]], [[Neoboleslavia]], [[Olavia]], [[Oppavia]], [[Pegavia]], [[Pillavia]], [[Premislavia]], inter alia, apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Katlenburg-Lindau''; [[Saxonice]] ''Katelnborg-Lindau'')</small> * [[Kettencampus]]<ref name="campus-i"/> <small>([[Theodisce]] ''Kettenkamp''; [[Saxonice]] ''Ketenkamp '')</small> * [[Kirchdorfium (Saxonia Inferior)|Kirchdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Kirchdorf''; [[Saxonice]] ''Karkdörp'')</small> * [[Kirchgellersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchgellersen''; [[Saxonice]] ''Karkgellsen'')</small> * [[Kirchseelta]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchseelte''; [[Saxonice]] ''Seelte'')</small> * [[Kirchtimka]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchtimke''; [[Saxonice]] ''Karktimk'')</small> * [[Kirchwalseda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Kirchwalsede''; [[Saxonice]] ''Karkwals'')</small> * [[Kissenbruga]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kissenbrück''; [[Saxonice]] ''Kissenbrügge'')</small> * [[Kneitlinga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kneitlingen''; [[Saxonice]] ''Kneitling'')</small> * [[Kneta Maior]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großenkneten''; [[Saxonice]] ''Grotekneten'')</small> * [[Krebecca]]<ref name="-ecca"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Krebeck'')</small> * [[Krummendicum]]<ref name="-dicum">Germanica toponyma cum suffixis ''-di(e)k(e)'' aut ''-deich(e)'' aut ''-dijk'' aut ''-dyk(e)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dicum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Isendicum]] apud {{Graesse}}; aut [[Mardicum]] apud ''Dictionnaire universel françois et latin, vulgairement appelé Dictionnaire de Trévoux''.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Krummendeich''; [[Saxonice]] ''Krummendiek'')</small> * [[Kusta]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Küsten'')</small> * [[Kutenholtia]]<ref name="-holtia">Germanica toponyma cum suffixo ''-holz'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-holtia-ae". Qua de latinizatione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) -holz : -''holtia'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kutenholz''; [[Saxonice]] ''Kutenhult'' seu ''Kutenholt'')</small> {{div col end}} === L === {{div col|3}} * [[Laatza]]<ref name="-a"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Laatzen'')</small> * [[Lachendorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lachendorf''; [[Saxonice]] ''Lachendörp'')</small> * [[Lacstidi]]<ref name="Lacstidi">Vide [https://www.mundart-kommission.lwl.org/media/filer_public/ef/48/ef48ff64-c0e3-4be5-906f-7d8f27fdba18/ndw_39__scheuermann_der_often.pdf?utm ''Mundart Kommission''], ubi dicitur "(...) ''in locis quorum hec sunt nomina, Lacstidi, Romlo, Dudanebutli'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Loxstedt''; [[Saxonice]] ''Lox'')</small> * [[Ladorpe]]<ref name="Abels 1929">Abels, H. (1929). ''Die Ortsnamen des Emslandes, in ihrer sprachlichen und kulturgeschichtlichen Bedeutung''. [[Paderbronna]]e: Ferdinand Schöningh.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lorup''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Loorp''; [[Saxonice]] ''Loorpe'')</small> * [[Laerium]]<ref name="Stüve 1789">Stüve, J. E. (1789). ''Beschreibung des Fürstenthums Osnabrück mit einigen Urkunden''. Kißling.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Bad Laer'')</small> * [[Laga (Saxonia Inferior)|Laga]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatOrtione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lage''; [[Saxonice]] ''Loage'')</small> * [[Lahda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Lähden''; [[Saxonice]] ''Löhn'')</small> * [[Lahna (Saxonia Inferior)|Lahna]]<ref name="Lahna">Theodiscum toponymum ''Lahn'' forma "Lahna" latinizari solet. Cf. [[Limburgum ad Lahnam]] et [[Laugana|Lahnam]] apud [http://www.archive.org/stream/a568395900unknuoft/a568395900unknuoft_djvu.txt ''Further correspondence respecting the relations existing between foreign governments and the court of Rome: in continuation of papers presented to the Parliament,'' March 27, 1851].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lahn''; [[Saxonice]] ''Lohn'')</small> * [[Lamespringa]]<ref name="Lamespringa">Vide [https://www.documentacatholicaomnia.eu/20vs/201_MGH/1925-1933%2C_MGH%2C_5_Antiquitates._01_Poetae_04_1._Poetae_Latini_Aevi_Carolini%2C_LT.pdf?utm ''Poetae Latini Aevi Carolini''], ubi dicitur "(...) ''Agius autem Lamespringae monachus fuisse videatur'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lamspringe'')</small> * [[Lamestede]]<ref name="Lamestede">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/lamstedt/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''parochia Lamestede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lamstedt''; [[Saxonice]] ''Loomst'')</small> * [[Landesberga]]<ref name="-berga">Germanica toponyma cum suffixis ''-berg'' aut ''-berge'' aut ''-bergen'' aut ''-berghe'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-berga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amberga]], [[Annaberga]], [[Arensberga]], [[Asschaberga]], [[Bamberga]], [[Berga]], [[Blancoberga]], [[Bobbinberga]], [[Brunsberga]], [[Cassonberga]], [[Coloberga]], [[Eversberga]], [[Freiberga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Landesbergen''; [[Saxonice]] ''Landsebargen'')</small> * [[Landolfshusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Landolfshausen'')</small> * [[Langelshemium]]<ref name="Chemnitz 1717">Chemnitz, B. P., (1717). ''Belli Sueco-Germanici Volumen Primum: In quo ostenditur, quibus de caussis Gustavus Adolphus, Suecorum Rex, in Germaniam transiverit''. Sumptibus Ioh. Caspari Meyeri.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Langelsheim'')</small> * [[Langa (Circulus Terrae Emesensis)|Langa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Langen'')</small> * [[Langelege]]<ref name="Langelege">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/langlingen/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''ecclesia Langelege'' (Kirche Langlingen), (...) Bauern in Langlingen (''cives in Langelege'') (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langlingen''; [[Saxonice]] ''Langeln'')</small> * [[Langwedel (Saxonia Inferior)|Langwedel]]<ref name="Langwedel">Vide [https://www.koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardLaurinderdeutschenOrtsgeschichte20161207-1612.htm?utm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Langwedel''', 13. Jh., bei Verden, Donb351, (Flecken in dem Landkreis Verden,) rund15000 Einwohner, (apud bzw. ad castrum) Langwedel (1220) (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Langwedel'')</small> * [[Lare]]<ref name="Lare">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/3014/NOB%20XV%20Grafschaft%20Bentheim.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB XV Grafschaft Bentheim'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) '''LAAR''' (Gem. Laar, Samtgem. Emlichheim) 1232 (A. 14. Jh.) ''totum Lare cum ecclesia'' (Gesta Episc. Traiect. S. 424 Z. 51) 1312 (Transs. 1332; A.) ''sex domos [...] de Lare'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Laar''; [[Saxonice]] ''Loar'')</small> * [[Lasdorpe]]<ref name="Lasdorpe">Vide [https://www.lastrup.de/portal/seiten/geschichte-900000009-31120.html?utm ''Lastrup''], ubi dicitur "(...) „Curia Lasdorpe“ (Haupthof Lastrup) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lastrup''; quoque [[Saxonice]] ''Laastrup'')</small> * [[Lauenbruga]]<ref name="-bruga">Germanica toponyma cum suffixis ''-brück(e)'' aut ''-brügge'' aut ''-brugg(e)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bruga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Steinbruga]], [[Kissenbruga]], [[Bruga]], [[Bruga ad Ederum]], [[Osnabruga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lauenbrück''; [[Saxonice]] ''Lauenbrüch'')</small> * [[Lauenforda]]<ref name="-e"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lauenförde'')</small> * [[Lauenhaga]]<ref name="-haga">Germanica toponyma cum suffixis ''-hag(e)(n)'' seu ''-ha(a)g'' seu ''-hague'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-haga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Haga (Franconia Superior)|Haga Franconiae Superioris]], [[Haga ad Ambram]], [[Haga (in Bavaria superiore)|Haga in Bavaria Superiore]] apud [[Index communium Bavariae|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Bavariae]]; [[Falkenhaga (Marchia)|Falkenhaga Marchiana]] apud [[Index communium Brandenburgi|articulum Vicipaediae Latinae de indice communium Brandenburgi]]; [[Haga Schauenburgi]], [[Haga Promontorium]], [[Haga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lauenhagen''; [[Saxonice]] ''Loamharen'')</small> * [[Leezdorfium]]<ref name="-dorf">Germanica toponyma cum suffixo ''-dorf'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-dorfium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ensdorfium]], [[Burgdorfium]], [[Altdorfium]], [[Oberndorfium]], [[Rebdorfium]], [[Schenckendorfium]], [[Wilhelmersdorfium]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Leezdorf''; [[Saxonice]] ''Leezdörp'')</small> * [[Leha (Terrae Emesensis)|Leha]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Lehe''; [[Saxonice]] ''Läie'')</small> * [[Lehrta]]<ref name="-e"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lehrte'')</small> * [[Leiferda]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leiferde'')</small> * [[Lembruchium]]<ref name="-bruchium">Germanica toponyma cum suffixis ''-bruch'' seu ''-broich'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-bruchium-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Horbruchium]] ac [[Mosbruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus|indice urbium et communium Rhenaniae et Palatinatus]]; [[Legebruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index communium Brandenburgi|indice communium Brandenburgi]]; [[Grevenbruchium]] apud articulum Vicipaediae Latinae de [[Index communium Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae|indice communium Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae]].</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lembruch''; [[Saxonice]] ''Lembrouk'')</small> * [[Lemgovia]]<ref name="Hofmannus">{{Hofmannus}}.</ref><ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lemgow'')</small> * [[Lemwerdera]]<ref name="Rüthning 1926">Rüthning, G. (Ed.) (1926). ''Oldenburger Urkundenbuch''. Gerhard Stalling.</ref><ref name="-ovia">[[Linguae Germanicae|Germanica]] ac [[linguae Slavicae|Slavica]] toponyma cum suffixo ''-ov'' seu ''-öv'' seu ''ow'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-ovia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Asovia]], [[Brewnovia]], [[Czernichovia]], [[Glasgovia]], [[Golnovia]], [[Grabovia]], [[Kharkovia]], [[Laszovia]], [[Ostrovia]], [[Pscovia]], [[Racovia]], [[Sucovia]], [[Tarnovia]], [[Wengrovia]], [[Witkowa]], [[Wittovia]], [[Crovia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lemwerder'')</small> * [[Lengethe]]<ref name="NOB VIII">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2261/NOB%20VIII_Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Peine.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VIII_Die Ortsnamen des Landkreises Peine'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''in Lengethe'' (UB H.Hild. I Nr. 275 S. 259) 1213 ''in Lengede'' (UB H.Hild. I Nr. 660 S. 631) um 1232 ''in Lengethe archidiaconus'' (UB Goslar I Nr. 518 S. 499) 1235 ''in Lengete'' (Orig. Guelf. IV Nr. 50 S. 144) 1256 ''in archidiaconatibus de Barem et Lengede'' (UB H.Hild. II Nr. 992 S. 497) 1311 Lenghedhe apud Vusenam (UB H.Hild. IV Nr. 85 S. 45) 1316 ''in Lengede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lengede''; [[Saxonice]] ''Lenge'')</small> * [[Lengenbostel]] <small>([[Theodisce]] ''Lengenbostel''; [[Saxonice]] ''Lengenbossel'')</small> * [[Lengirichi]]<ref name="Lengirichi">Vide [https://www.koeblergerhard.de/Fontes/AltdeutschesNamenbuch-Bd2OrtsnamenLbisZ-3A-1913.pdf?utm ''AltdeutschesNamenbuch''], ubi dicitur "(...) 2) Lengerich an der Wallage, Kr. Lingen (...) Lengirichi Osnabr. Ukb. ca. a. 1000. (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lengerich''; [[Saxonice]] ''Lengerke'')</small> * [[Leonis Forda]]<ref name="Leonis Forda">Vide [https://www.komoot.com/es-es/highlight/2261371 ''Iglesia Martín Lutero de Lemförde''], ubi dicitur "(...) La comunidad fue mencionada por primera vez en un documento en 1248. En épocas anteriores, el lugar se llamaba Löwenförde, Leonis forda (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lemförde''; quoque [[Saxonice]] ''Lemfouer'')</small> * [[Leonovia]]<ref name="Leonovia">Vide [https://sempub.ub.uni-heidelberg.de/propylaeum_vitae/de/wisski/navigate/93514/view?utm ''Propylaeum Vitae''], ubi dicitur "(...) Leonovia-Brunsvigius (...)".</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Lauenau''; [[Saxonice]] ''Laena'')</small> * [[Leopolis (Saxonia Inferior)|Leopolis]]<ref name="Ebel 1960">Ebel, W. (1960). ''Lübisches Recht: Erster Band''. Hansischer Geschichtsverein.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bleckede''; [[Saxonice]] ''Bleikd'')</small> * [[Leri]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leer''; [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Läär''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lier'')</small> * [[Lerin]]<ref name="NOB VII">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''NOB VII Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''in loco Lerin provincie Saxo[n]um iuxta flumen Ouácra'' (...) ''Lerim'' (...)''in Lere'' (mGH Urk. Hdl nr. 50 s. 71) 1196-1197 ''Lere'' (schneidmüller, Kollegiatstifte s. 311) 1234 ''in Lere'' (...) ''plebano in Lere'' (UB Braunschweig iii nr. 440 s. 325) 1344 ''in villa Leere'' (Flentje / Henrichvark, lehnbücher nr. 142 s. 69) 1380 ''Lere'' (UB Braunschweig Vii nr. 351 s. 324) 1419 ''actum in Lere'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lehre'')</small> * [[Lethi]]<ref name="Lethi">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/lathen/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist der Ort im Emsland erstmals als ''Lethi'' im Urbar der Abtei Werden erwähnt; der Eintrag lässt sich auf das 10. Jh. datieren (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lathen''; [[Saxonice]] ''Laothen'')</small> * [[Liebenburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Liebenburg''; quoque [[Saxonice]] ''Liebenborg'')</small> * [[Liliarum Vallis]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] ''Lilienthal''; [[Saxonice]] ''Leendaal'' seu ''Lelendaal'')</small> * [[Lindduri]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Lindern'')</small> * [[Lindhorstium]]<ref name="-horstium"/> <small>([[Theodisce]] ''Lindhorst''; [[Saxonice]] ''Lindhoste'')</small> * [[Lindwedel]] <small>([[Theodisce]] ''Lindwedel''; [[Saxonice]] ''Linneweh'')</small> * [[Linga (Amisia)|Linga]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lingen'')</small> * [[Linsburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Linsburg''; [[Saxonice]] ''Linsborg'')</small> * [[Lintlo]]<ref name="Lintlo">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/kirchlinteln/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Urkundlich ist das Dorf erstmals 1123 als ''Lintlo'' belegt (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Kirchlinteln''; [[Saxonice]] ''Karklinteln'' seu ''Kerklinteln'' seu ''Kerklinneln'')</small> * [[Liubeme]]<ref name="Lübbow">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/luebbow/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Schriftlich ist das zweizeilige Reihendorf erstmals in einer kaiserlichen Urkunde aus dem Jahr 956 erwähnt: Ks. Otto I. († 973) schenkte dem Kloster Quedlinburg sechs Dörfer, darunter ''Liubeme'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lübbow'')</small> * [[Locus Occidentalis (Saxonia Inferior)|Locus Occidentalis]]<ref name="Cellarius 1703">Cellarius, C. (1703). ''Geographia Antiqua iuxta et Nova''. Ienae: Bielckius.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Westerstede''; [[Saxonice]] ''Westerstäe'')</small> * [[Lon]]<ref name="Lon">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B74-6/NOB%20IV%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20G%C3%B6ttingen.pdf?utm ''Das Güterverzeichniss Graf Heinrichs von Dale (1188)'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) ''parrochia Lon prope Vechtam'' (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Lohne''; [[Saxonice]] ''Lohn'')</small> * [[Longa Indago]]<ref name="Longa Indago">Vide [https://www.dbnl.org/tekst/_bij005190401_01/_bij005190401_01_0009.php?utm ''www.dbnl.org''], ubi dicitur "(...) ''parrochianus de Longa Indagine'' (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Langenhagen''; [[Saxonice]] ''Langenhogen'')</small> * [[Longa Villa (Saxonia Inferior)|Longa Villa]]<ref name="Longa Villa">Theodiscum toponymum ''Langendorf'' Latino toponymo "Longa Villa" verti solet. Qua de correspondentia, vide [https://dbc.wroc.pl/Content/15237/PDF/17250.pdf?utm ''Das Waldhufendorf in Schlesien'', Gualterii Bernardi], ubi dicitur "(...) Langedorf ca. 1305 L.F.B.208 Longa villa (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Langendorf''; [[Saxonice]] ''Langendörp'')</small> * [[Loninga]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Löningen'')</small> * [[Lubberstedi]]<ref name="Lubberstedi">Vide [https://lübberstedt.de/ueber-unser-dorf/?utm ''Lübberstedt''], ubi dicitur "(...) Der ursprüngliche Name „lubberstedi“ ist zusammengesetzt aus „stedi“ (Ort, Platz, Stelle), womit eine Ansiedlung bezeichnet wird, und „lubber“, dem Namen des (ursprünglichen) Familienoberhauptes des Einzelhofes bzw. der kleinen Gemeinschaftssiedlung, bedeutet also: „Lubbers-Stätte“. (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lübberstedt''; [[Saxonice]] ''Lübbs'')</small> * [[Luccavia (Saxonia Inferior)|Luccavia]]<ref name="Luccavia">Theodiscum toponymum ''Luckau'' forma "Luccavia" latinizari solet. Cf. [[Luccavia]]m apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Luckau'')</small> * [[Luchovia]]<ref name="Luchovia">Vide [https://ia801403.us.archive.org/28/items/antiquitatessele00keys/antiquitatessele00keys.pdf ''Antiquitates selectae septentrionales et Celticae''], ubi dicitur "(...) De Venedicis aut Germanicis prope Luchoviam effossis Epistola ''Georgii Frid, Mithofii'' data Luchovia d. 17. Maji 1691 (...)".</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lüchow''; [[Polabice]] ''Ljauchüw'')</small> * [[Ludersburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lüdersburg''; [[Saxonice]] ''Lüsborg'')</small> * [[Ludersfelda]]<ref name="-felda">Germanica toponyma cum suffixis ''-feld(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-felda-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Falufelda]], [[Frauenfelda]], [[Heresfelda]], [[Hirutfelda]], [[Ilfelda]], [[Mansfelda]], [[Salfelda]], [[Sualafelda]], [[Alfelda]], [[Alsfelda]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Lüdersfeld''; [[Saxonice]] ''Lüschenfeile'')</small> * [[Luerdissa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Lüerdissen'')</small> * [[Luhda]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Luhden''; [[Saxonice]] ''Liuen'')</small> * [[Luneburgum]]<ref name="Graesse"/> <small>magna urbs sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lüneburg''; [[Saxonice]] ''Lümborg'' seu ''Lünborg''; [[Lingua Saxonica antiqua|Palaeosaxonice]] ''Hliuni'')</small> * [[Lunne]]<ref name="Lunne">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/haseluenne/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''civibus opidi nostri in Lunne'' (...)". Latinum autem gentilicium "Haselunnensis-e" est. Quo de gentilicio, vide [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Haselünne''; quoque [[Saxonice]] ''Lünne'')</small> * [[Lunni (commune generali Spella)|Lunni]]<ref name="Lunni">Vide [https://www.koeblergerhard.de/Fontes/AltdeutschesNamenbuch-Bd2OrtsnamenLbisZ-3A-1913.pdf?utm ''Altdeutsches Namenbuch'']; ubi dicitur "(...) '''Lunni.''' 9. 1) Altlünne bei Plantlünne (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Lünne'')</small> * [[Lutetsburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Lütetsburg''; [[Saxonice]] et [[lingua Saxonica|Eofrisosaxonice]] ''Lütsbörg'')</small> * [[Luttera Regalis]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Königslutter am Elm'')</small> * [[Lyese]]<ref name="Lyese">Vide [https://api.pageplace.de/preview/DT0400.9783835341944_A39332036/preview-9783835341944_A39332036.pdf?utm ''Urkundenbuch des Klosters Loccum''], ubi dicitur "(...) in marchia Lyese proprietatis iure (...) in campis de Lyese trans Werram (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Leese'')</small> {{div col end}} === M === {{div col|3}} * [[Maasa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Maasen'')</small> * [[Magna Palus]]<ref name="Magna Palus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/magnus?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum ''Große-'' Latino adiectivo "magnus-a-um"] et [https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Großefehn''; [[Saxonice]] ''Grootfehn'')</small> * [[Maius Vrelstede]]<ref name="Maius Vrelstede">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der stadt WoLfsburg''], ubi dicitur "(...) 1318 ''in Maiori Vrelstede'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Frellstedt''; [[Saxonice]] ''Frillstidde'')</small> * [[Markloha]]<ref name="-loha">Germanica praesentia aut antiqua toponyma cum suffixis ''-loh(e)'' et ''-lo'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-loha-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Ascloha]], [[Buohloha]], [[Eiloha]], [[Hadaloha]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marklohe'')</small> * [[Marlare (Saxonia Inferior)|Marlare]]<ref name="Marlare">Theodiscum toponymum ''Marl'' forma "Marlare" latinizari solet. Cf. [[Marlare|Marlare Rhenaniae Septentrionalis et Vestfaliae]] apud [https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913 ''Orbis latinus: Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marl'')</small> * [[Marsunnon]]<ref name="Marsunnon">Vide [https://historischer-rueckklick-bielefeld.com/wp-content/uploads/2026/01/07svhvr-texte_ocr.pdf?utm ''Die Ortsnamen des Osnabrücker Raumes''], ubi dicitur "(...) ''Merzen (Marsunnon)'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Merzen'')</small> * [[Marxa]]<ref name="-a">Germanica toponyma cum terminatione ''-en'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Stolpa]], [[Dresda]] apud articulum Vicipaedia de [https://la.wikipedia.org/wiki/Index_urbium_et_communium_Saxoniae indice urbium et communium Saxoniae]; et Ala, [[Amma]], [[Brema]], [[Salancema]], Wisa, [[Groninga]], [[Toringa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Marxen'')</small> * [[Masingi]]<ref name="Messingen">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/2258/WOB%2011%20Die%20Ortsnamen%20des%20Kreises%20Paderborn.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''WOB 11 Die Ortsnamen des Kreises Paderborn''], ubi dicitur "(...) ''silva Masingorum'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Messingen'')</small> * [[Mechtersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Mechtersen''; [[Saxonice]] ''Mechtsen'')</small> * [[Meckelsa Maior]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Meckelsen''; [[Saxonice]] ''Groot Meckels'')</small> * [[Meckelsa Minor]]<ref name="-a"/><ref name="KleinGrosse"/> <small>([[Theodisce]] ''Klein Meckelsen''; [[Saxonice]] ''Lütt Meckels'')</small> * [[Media Lu]]<ref name="Media Lu">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/mittelnkirchen/?utm ''Kirchengemeindelexikon'']. ubi "(...) Mittelnkirchen ist nach 1305 und 1322 als ''medie Lu'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Mittelnkirchen''; [[Saxonice]] ''Mittelskark'')</small> * [[Meinersa]]<ref name="-a"/> <small>([[Theodisce]] ''Meinersen''; [[Saxonice]] ''Maanze'')</small> * [[Melbike]]<ref name="Melbeck">Vide [https://www.samtgemeinde-ilmenau.de/PortalData/10/Resources/historie/dokumente/Orts-_und_Gewaessernamen_im_Landkreis_Lueneburg.pdf?utm ''Orts- und Gewässernamen im Landkreis Lueneburg'']. ubi "(...) Melbeck 1296 in Melbeke. 1300 in villa Melbike. 1303 in villa Melbeke (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Melbeck'')</small> * [[Mella]]<ref name="Mella">Vide [https://www.lemgo.de/fileadmin/user_upload/Dokumente/Stadtarchiv/Bib_974.pdf?utm ''Album studiosorum Academiae'']. ubi "(...) Henrich Carl Kahmann Mella-Osnabrugensis (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Melle'')</small> * [[Mellinghusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Mellinghausen''; [[Saxonice]] ''Mellgenhusen'')</small> * [[Menslaga]]<ref name="-e"/> <small>([[Theodisce]] ''Menslage''; [[Saxonice]] ''Menslaoge'')</small> * [[Meppea]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Meppen''; quoque [[Saxonice]] ''Möppen'')</small> * [[Merdvelde]]<ref name="Merdvelde">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/martfeld/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) 1318 ''Curtem in Merdvelde'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Martfeld''; [[Saxonice]] ''Mattfeld'')</small> * [[Meribiki]]<ref name="Meribiki">Vide [https://www.koeblergerhard.de/wikiling/index.php?f=lemmaFull&langType=reviews&lemmaID=3296&utm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Meerbeck''' (...) Meribiki MGd. 3 (1013) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Meerbeck''; [[Saxonice]] ''Mierbke'')</small> * [[Messencampus]]<ref name="campus-i"/> <small>([[Theodisce]] ''Messenkamp''; [[Saxonice]] ''Messenkampe'')</small> * [[Meynum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Meine'')</small> * [[Mittelstenaha]] <small>([[Theodisce]] ''Mittelstenahe''; [[Saxonice]] ''Mittelsnohn'')</small> * [[Moisburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Moisburg''; [[Saxonice]] ''Mesborg'')</small> * [[Molberga]]<ref name="Molberga">Vide [https://mateo.uni-mannheim.de/camena/loescher2/loescherthreni.html ''THRENI, SEU LAMENTATIOnes Ieremiae Prophetae...''], ubi dicitur "(...) 1318 ''Molberga vocatur'' (...) ''Sensit et externas Molberga innoxia vires'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Molbergen''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Molbiergen'')</small> * [[Mons Catonis (Saxonia Inferior)|Mons Catonis]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Cadenberge''; [[Saxonice]] ''Cuddeldutt'' seu ''Kumbarg'')</small> * [[Moormerlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Moormerland''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Moormerlound'')</small> * [[Moorweg]] <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Moorweg'')</small> * [[Moringen]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> * [[Müden (Alara)]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> * [[Mulsum (Land Wursten)|Mulsum]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> * [[Mundia Hannoverana]]<ref name="Mundia Hannoverana">Vide [https://spatial.demo.geocode.earth/explore/place/wof/101810167?utm ''Geocode Earth''], ubi dicitur "(...) LAT preferred '''Mundia Hannoverana''' (...)".</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Hann. Münden'' seu ''Hannoversch Münden''; [[Saxonice]] ''Hannöversch Münnen'')</small> * [[Munimeri]]<ref name="Dronke 1844">Dronke, E. F. J. (Ed.) (1844). ''Traditiones et Antiquitates Fuldenses: Chartae et registra historica saeculi IX''. Fuldense: Typis Müllerianis.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Münder am Deister''; [[Saxonice]] ''Bad Münner'')</small> * [[Munster (Örtze)|Munster]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] '''')</small> {{div col end}} === N === {{div col|3}} * [[Nahrendorf]] * [[Natendorf]] * [[Neetze]] * [[Negenborn]] * [[Nenndorf (circulus Widmundensis)|Nenndorf]] * [[Neubörger]] * [[Neu Darchau]] * [[Neuenhusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Neuenhaus''; [[Saxonice]] ''Neenhuus'')</small> * [[Neuenkirchen (Altes Land)|Neuenkirchen]] <small>(Altes Land)</small> * [[Neuenkirchen (bei Bassum)|Neuenkirchen]] <small>(b.Bassum)</small> * [[Neuenkirchen (Land Hadeln)|Neuenkirchen]] <small>(Land Hadeln)</small> * [[Neuenkirchen (Landkreis Osnabrück)|Neuenkirchen]] <small>(Lkr.Osnabrück)</small> * [[Neuenkirchen (Lüneburger Heide)|Neuenkirchen]] <small>(Lüneb.Heide)</small> * [[Neuenkirchen-Vörden]] * [[Neuharlingersiel]] * [[Neuhaus (Oste)]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Neuhof (Landkreis Hildesheim)|Neuhof]] * [[Neukamperfehn]] * [[Neulehe]] * [[Neuschoo]] * [[Neustadt am Rübenberge]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Neu Wulmstorf]] * [[Niederlangen]] * [[Niedernwöhren]] * [[Niemetal]] * [[Nienhagen (Landkreis Celle)|Nienhagen]] * [[Nienstädt]] * [[Norden]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Nordenham]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Norderney]] <small>[[urbs]]</small> * [[Nordholz]] * [[Nordleda]] * [[Nordsehl]] * [[Nordstemmen]] * [[Nörten-Hardenberg]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Northemium]]<ref name="Nothemium">Vide [https://mateo.uni-mannheim.de/camenahist/wassenberg1/Wassenberg_florus.html ''FLORUS GERMANICUS''] , ubi dicitur "(...) Et VVolferbytum, Northemium, Steinbruggam, Nienburgum (...) Primo vere Tillius tribunos suos Northemium misit (...) Caesaeriani Northemium expugnant (...)".</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Northeim''; [[Saxonice]] ''Nuurten'')</small> * [[Northorna]]<ref name="Egli 1893">Egli, J. J. (1893). ''Nomina Geographica: Sprach- und Sacherklärung von 42000 Geographischen Namen aller Erdräume''. [[Lipsia]]e: Friedrich Brandstetter.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Nordhorn''; [[Saxonice]] ''Nothoorn'' seu ''Notthoarn'' seu ''Netthoarn'' seu ''Noordhoorn'')</small> * [[Nortmoor]] * [[Nortrup]] * [[Nottensdorf]] * [[Nova Urbs (Saxonia Inferior)|Nova Urbs]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Nienburg/Weser''; [[Saxonice]] ''Näinborg'' seu ''Nienborg'' seu ''Neenborg'' seu ''Negenborg'')</small> * [[Novale Frigidum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] ''Colnrade''; [[Saxonice]] ''Kollenroad'')</small> {{div col end}} === O === {{div col|3}} * [[Oberlangen]] * [[Oberndorf (Oste)|Oberndorf]] * [[Obernfeld]] * [[Obernholz]] * [[Obernkirchen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Ochtersum]] * [[Odisheim]] * [[Oederquart]] * [[Oerel]] * [[Oesinga Maior]]<ref name="-inga">Germanica toponyma cum suffixis ''-ing'' et ''-ingen'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-inga-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Huninga]], [[Ihilinga]], [[Incinga]], [[Isininga]], [[Lauginga]], [[Leichlinga]], [[Liuchinga]], [[Liutmuntinga]], [[Lollinga]], [[Machtolvinga]], [[Mecchinga]], [[Memminga]] apud {{Graesse}}.</ref><ref name="KleinGrosse">De interpretatione toponymica adiectivorum Germanicorum "Klein" et "Gross" per Latina "Minor-us" et "Maior-ius", vide: Casemir, K., Ohainski, U., & Udolph, J. (2018). ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg (Niedersächsisches Ortsnamenbuch, Teil VII)''. Verlag für Regionalgeschichte.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Oesingen''; [[Saxonice]] ''Groot Oesingen'')</small> * [[Oetzen]] * [[Ohne]] * [[Ohrum]] * [[Oldenburgum]] <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> * [[Oldendorf (Landkreis Stade)|Oldendorf]] <small>(Lkr.Stade)</small> * [[Oldendorf (Luhe)]] * [[Osloß]] * [[Osnabruga]] <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Osnabrück''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ossenbrääch''; [[Saxonice]] et [[Lingua Saxonica|Westfalice]] ''Ossenbrügge'')</small> * [[Osteel]] * [[Osten (Oste)|Osten]] * [[Osterbruch]] * [[Ostercappeln]] * [[Ostereistedt]] * [[Osterode am Harz]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Osterwald]] * [[Ostrhauderfehn]] * [[Ottenstein (Niedersachsen)|Ottenstein]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Otter]] * [[Otterndorf]] <small>[[urbs]]</small> * [[Ottersberg]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Ovelgönne]] * [[Ovenhagium]]<ref name="Schlegel 1703"/> <small>([[Theodisce]] ''Auhagen'')</small> * [[Oyten]] {{div col end}} === P === {{div col|3}} * [[Padingbüttel]] * [[Palus Hagensis]]<ref name="Palus Hagensis">[https://www.latin-is-simple.com/de/vocabulary/noun/13172/ Theodiscum toponymicum suffixum ''-marsch'' Latino vocabulo "palus paludis" vertitur] et Latinum gentilicium "Hagensis-e", quod ad [[Haga (Saxonia Inferior)|Hagam]] refertur, Theodiscum gentilicium praefixum ''Hager-'' vertitur. Quo de gentilicio et toponymo, vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/3191/Hage.pdf?utm ''Historische Ortsdatenbank für Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) Erscheinung trat der Ort als „curatus Hagensis“ im Jahr 1400. Spätere Bezeichnungen waren „Haga“ (um 1409) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hagermarsch'')</small> * [[Palus Hilcae]]<ref name="Hilkenbrook">Theodiscum toponymum ''Hilkenbrook'', quamquam hodiernum est, syntagmate ''Palus Hilcae'' Latine verti potest. Nomen Germanicum ''Hilcke'', variatio nominis Theodisci ''Hilken-'', apud Stark ad formam Latinam "Hilca-ae" refertur, quae saeculo XII testata est (''Monumenta Garsensia'', n. 37; ''Monumenta Boica'' I, 27): Stark, F. (1866), ''Die Kosenamen der Germanen'', p. 318. Brook, i. e. bruoh «Sumpf, sumpfiges Gelände», Latine "palus, paludis" reddi potest. Itaque, anthroponomycum praefixum ''Hilken-'' ad nomen ''Hilca'' relatum et suffixum ''brook'' per vocabulum "palus, paludis" redditum, ''Hilkenbrook'' interpretari licet "Palus Hilcae".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hilkenbrook'')</small> * [[Palus Regis]]<ref name="Palus Regis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum suffixum ''-moor'' Latino vocabulo "palus-udis" vertitur] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/rex?wb=gross&nr=1 Theodiscum praefixum genetivo casu ''Königs-'' Latino genetivo "regis"] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Königsmoor'')</small> * [[Papenburg]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Parsau]] * [[Pattensen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Pegestorf]] * [[Pennigsehl]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Pennigsähle'')</small> * [[Petrimons]]<ref name="Perizonius 1758">Perizonius, J. (1758). ''Compendium historiarum antiquissimarum, civilium et ecclesiasticarum, usque ad seculum decimum octavum: Cum appendice de ducatu Westphaliae et comitatu Petrimontano''. Ex officina Wetsteniana.</ref> <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Pyrmont''; [[Saxonice]] ''Bad Puurmont'')</small> * [[Pohle]] * [[Pollhagen]] * [[Pons Cobbanus]]<ref name="Leuckfeld 1714">Leuckfeld, J. G. (1714). ''Antiquitates Blankenburgenses, oder Historische Beschreibung derer vormals berühmten Grafen von Blankenburg, nebst dazugehörigen diplomatibus und Chartis''. Gottfried Freytag.</ref> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Coppenbrügge'')</small> * [[Poynum]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Peine''; [[Saxonice]] ''Paane''; [[Lingua Theodisca alta recens|Protoneoaltotheodisce]] ''Peina'')</small> * [[Praefectura Neohusana]]<ref name="Grupen II 1742">Grupen, C. U. (1742). ''Disceptationes Forenses cum Observationibus Juris: De originibus et iurisdictione praefecturarum ditionis Brunsvicensis (Caput de Praefectura Neohusana)'' (Vol. II). Hannoverae: Förster.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Amt Neuhaus'')</small> * [[Pratum Vitulorum]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Calberlah'')</small> * [[Prezelle]] * [[Prinzhöfte]] {{div col end}} === Q === {{div col|3}} * [[Quakenbrück]] <small>[[urbs]]</small> * [[Quendorf]] * [[Querenhorst]] * [[Quernheim]] {{div col end}} === R === {{div col|3}} * [[Räbke]] * [[Radbruch]] * [[Raddestorf]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rastörpe'')</small> * [[Rastdorf]] * [[Rastede]] * [[Rätzlingen (Niedersachsen)|Rätzlingen]] * [[Rechtsupweg]] * [[Reeßum]] * [[Regesbostel]] * [[Rehburg-Loccum]] <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rehborg-Locken'')</small> * [[Rehden]] * [[Rehlingen]] * [[Reinstorf]] * [[Remlingen (Niedersachsen)|Remlingen]] * [[Renkenberge]] * [[Rennau]] * [[Reppenstedt]] * [[Rethem (Aller)]] <small>[[urbs]]</small> * [[Rhade]] * [[Rhauderfehn]] * [[Rhede (Ems)]] * [[Rhumspringe]] * [[Ribbesbüttel]] * [[Riede (Landkreis Verden)|Riede]] * [[Rieste]] * [[Ringe]] * [[Ringstedt]] * [[Rinteln]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Ritterhude]] * [[Rodenberg]] <small>[[urbs]]</small> * [[Rodewald]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rowohle'')</small> * [[Rohrsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Rohßen'')</small> * [[Roklum]] * [[Rollshausen]] * [[Römstedt]] * [[Ronnenberg]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Ronnenbarg'')</small> * [[Rosche]] * [[Rosdorf]] * [[Rosengarten (Landkreis Harburg)|Rosengarten]] * [[Rotenburgum ad Wemmam]]<ref name="Rotenburgum ad Wemmam">De Latino toponymico syntagmate "[[Rotenburgum ad Wemmam]]" -ad quod Latinum gentilicium "Rotenburgensis-e" refertur-, vide homonymas urbes apud {{Graesse}} et {{Hofmannus}}. De hydronymo "[[Wemma]]", etiam vide {{Graesse}}.</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Rotenburg''; quoque [[Theodisce]] ''Rotenburg an der Wümme''; [[Saxonice]] ''Rodenborg'')</small> * [[Rötgesbüttel]] * [[Rüdershausen]] * [[Rühen]] * [[Rullstorf]] {{div col end}} === S === {{div col|3}} * [[Sachsenhagen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Sagterlandia]]<ref name="BOV 2013">Bischöfliches Offizialat Vechta (2013). ''Findbuch des Offizialatsarchivs Vechta: Altes Archiv (Abteilung A: Saterlandia, Kirchliche Unterlagen, Akte A 8: „Informatio de Sagterlandia“ aus dem Jahre 1710)''. Vechtae, in Germania: Bischöfliches Offizialat.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Saterland''; quoque [[Theodisce]] ''Sagterland''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Seelterlound'')</small> * [[Salis Cancellum]]<ref name="Cellarius 1703"/> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Salzgitter''; [[Saxonice]] ''Soltgitter'')</small> * [[Salzbergen]] * [[Salzdetfordium]]<ref name="Marcard 1805"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Salzdetfurth'')</small> * [[Salzhausen]] * [[Salzhemmendorf]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Samern]] * [[Sandbostel]] * [[Sande (Frisia)|Sande]] * [[Sanctae Mariae Vallis]]<ref name="Orbis Latinus E-M"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Mariental'')</small> * [[Sarstedt]] <small>[[urbs]]</small> * [[Sassenburg]] * [[Sathsa]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Sachsa'')</small> * [[Sauensiek]] * [[Schapen]] * [[Scharnebeck]] * [[Scheden]] * [[Scheeßel]] * [[Schellerten]] * [[Schiffdorf]] * [[Schladen-Werla]] * [[Schnackenburg]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schnega]] * [[Schneverdingen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schola Dei]]<ref name="Orbis Latinus N-Z">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050914?p=27&cq=M%C3%BCnchen&lang=de''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 3. N-Z''].</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Ihlow''; [[Saxonice]] ''Ihl'')</small> * [[Scholen]] * [[Schönewörde]] * [[Schöningen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schöppenstedt]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schortens]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Schüttorf]] <small>[[urbs]]</small> * [[Schwaförden]] * [[Schwanewede]] * [[Schwarme]] * [[Schwarmstedt]] * [[Schweindorf]] * [[Schweringen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Swering'')</small> * [[Schwerinsdorf]] * [[Schwienau]] * [[Schwülper]] * [[Seeburg (Niedersachsen)|Seeburg]] * [[Seedorf (bei Zeven)|Seedorf]] * [[Seelze]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Seesen]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Seevetal]] <small>commune sui iuris</small> * [[Seggebruch]] * [[Sehlde]] * [[Sehlem (Niedersachsen)|Sehlem]] * [[Sehnde]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Seinje'')</small> * [[Selsingen]] * [[Semmenstedt]] * [[Seulingen]] * [[Sibbesse]] * [[Sickte]] * [[Siedenburg]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Sittensen]] * [[Soderstorf]] * [[Sögel]] * [[Söhlde]] * [[Söllingen (Niedersachsen)|Söllingen]] * [[Soltau]] <small>[[urbs]]</small> * [[Soltendieck]] * [[Sottrum]] * [[Spahnharrenstätte]] * [[Spella]]<ref name="Spella">Vide [https://www.emsland.com/la/tour/emsland-route-395-km?utm ''www.esland.com''], ubi dicitur "(...) A Spella ad Rhenum: circiter XVI km (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Spelle'')</small> * [[Spiekeroog]] * [[Sprakensehl]] * [[Springe]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Stadae]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Stade''; [[Saxonice]] ''Stood'')</small> * [[Stadlandia]]<ref>Ioannes Iustus Wynkelman, [https://books.google.com/books?id=WvgaAAAAYAAJ&pg=PA617&lpg=PA617&dq=statlandia+saxonia&source=bl&ots=Ysl9JI4L06&sig=2y6x3I38sU3-RcrP0HtnSkUxssI&hl=en&sa=X&ved=0CCwQ6AEwA2oVChMIwqiv-NWMxgIVQgmSCh2CZwDj#v=onepage&q=statlandia%20saxonia&f=false ''Notitia historico-politica veteris Saxo-Westphaliae finitimarumque regionum,''] 1667:277.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Stadland'')</small> * [[Staffhorst]] * [[Staufenberg]] * [[Stavern]] * [[Stedesdorf]] * [[Steimbke]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Steembke'')</small> * [[Steinau (Niedersachsen)|Steinau]] * [[Steinfeld (Oldenburg)]] * [[Steinhorst (Niedersachsen)|Steinhorst]] * [[Steinkirchen (Altes Land)|Steinkirchen]] * [[Stelle]] * [[Stemmen (Landkreis Rotenburg)|Stemmen]] * [[Stemshorn]] * [[Steyerberg]] <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Staarbarg'')</small> * [[Stinstedt]] * [[Stöckse]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Stöckse'')</small> * [[Stoetze]] * [[Stolzenau]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Stoltnaa'')</small> * [[Stuhr]] <small>commune sui iuris</small> * [[Südbrookmerland]] * [[Suderburg]] * [[Südergellersen]] * [[Südheide]] * [[Sudwalde]] * [[Suhlendorf]] * [[Sulingen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Süpplingen]] * [[Süpplingenburg]] * [[Süstedt]] * [[Sustrum]] * [[Surwold]] * [[Suthfeld]] * [[Syke]] <small>[[urbs]]</small> {{div col end}} === T === {{div col|3}} * [[Tappenbeck]] * [[Tarmstedt]] * [[Tespe]] * [[Teuderium]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Detern''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Tjootern''; [[Saxonice|Eofrisicosaxonice]] ''Däitern'')</small> * [[Thransfellensis Ecclesia]]<ref name="Graesse"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dransfeld'')</small> * [[Thedinghausen]] * [[Theodolfestorpum]]<ref name="Asseburg 1855">Asseburg, J. von der. (1855). ''Urkundenbuch des Geschlechts von der Asseburg (Vol. 1)''. Hahnschen Hofbuchhandlung.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Dedelstorf'')</small> * [[Thomasburg]] * [[Thorpum]]<ref name="Thorpum">Vide [https://www.koeblergerhard.de/ZIER-HP/ZIER-HP-06-2016/AAAKoeblerGerhardDorfinderdeutschenOrtsgeschichte20160831-7111.htm ''www.koeblergerhard.de''], ubi dicitur "(...) '''Dörpen''', 9. Jh., bei Aschendorf nördlich Meppens, F2-1090 THURP (Dorf) Dorfa (7), Thorpum (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Dörpen'')</small> * [[Thuine]] * [[Tiddische]] * [[Tiste]] * [[Toppenstedt]] * [[Tostedt]] * [[Tosterglope]] * [[Trebel]] * [[Triburi]]<ref name="Philippi & Bar 1892"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Drebber'')</small> * [[Tülau]] * [[Twieflingen]] * [[Twilpstede Maius]]<ref name="Twilpstede Maius">Vide [https://rep.adw-goe.de/bitstream/handle/11858/00-001S-0000-0023-9B76-2/NOB%20VII%20Die%20Ortsnamen%20des%20Landkreises%20Helmstedt%20und%20der%20Stadt%20Wolfsburg.pdf?isAllowed=y&sequence=1&utm ''Die Ortsnamen des Landkreises Helmstedt und der Stadt Wolfsburg'']{{Nexus deficit|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ubi dicitur "(...) 1311 ''Twilpstede Maiori'' (...) 1311 ''Twilpstede Maiori et Minori'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Twülpstedt''; [[Saxonice]] ''Groot Twülpstidde'')</small> * [[Twist (Emsland)|Twist]] * [[Twistringen]] <small>[[urbs]]</small> {{div col end}} === U === {{div col|3}} * [[Uchte]] <small>[[oppidum]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Uchte'')</small> * [[Uehrde]] * [[Uelsen]] * [[Uetze]] <small>commune sui iuris</small> * [[Ulsena]]<ref name="Graesse"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Uelzen''; quoque [[Saxonice]] ''Ülz’n'')</small> * [[Ummern]] * [[Undeloh]] * [[Upgant-Schott]] * [[Uplengen]] * [[Uslar]] <small>[[urbs]]</small> * [[Utarp]] {{div col end}} === V === {{div col|3}} * [[Vahlberg]] * [[Vahlbruch]] * [[Vahlde]] * [[Vallis Ambrae]]<ref name="Ambra">Latino de toponymo "Ambra" (Theodisce ''Emmer''), vide {{Graesse}}.</ref><ref name="Vallis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Tal?wb=gross&nr=1 Theodiscum vocabulum ''T(h)al'' aut Theodiscum suffixum ''-t(h)al'' Latino vocabulo "vallis-is"] vertitur.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Emmerthal''; [[Saxonice]] ''Emmerdaal'')</small> * [[Vallis Augae]]<ref name="SLH 1988">Societas Latina Hannoverana (1988). ''Fasciculi geographici et historici: De parvis provinciis ditionis Hannoveranae et Schaumburgensis''. Hannoverae: Typis Exscripsit Libraria Scripturarum.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Auetal'')</small> * [[Vallis Claustra-Cella]]<ref name="Conring 1730">Conring, H. (1730). ''De Antiquitatibus Academicis Dissertationes Septem''. Officina Smeinkiana.</ref><ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Clausthal-Zellerfeld''; [[Supraharthice]] ''Clasthol-Zallerfall'')</small> * [[Varel]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Varrel]] * [[Vastorf]] * [[Vechelde]] * [[Velpke]] * [[Veltheim (Ohe)]] * [[Vetha]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Vechta''; [[Saxonice]] ''Vechte'')</small> * [[Vicus Adelaidis]]<ref name="ALF 2016">Academia Latinitati Fovendae (2016). ''Commentarii Academiae Latinitati Fovendae: De novis parochiis et communibus Saxoniae Inferioris textus'' (Vol. XXIV). Romae: Herder.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Adelheidsdorf'')</small> * [[Vicus Vetus Hassicus]]<ref name="Vicus Vetus Hassicus">Vide [https://www.fallingrain.com/world/GM/06/Hessisch_Oldendorf.html?utm ''www.fallingrain''], ubi dicitur "(...) '''Other (Latin) names: Vicus Vetus Hassicus,Vicus Vetus Hassicus,Hessisch-Oldendorf,Hessisch-Oldendorf''' (...)".</ref> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Hessisch Oldendorf''; [[Saxonice]] ''Eolendörpe'')</small> * [[Vierden]] * [[Vierhöfen]] * [[Vildhusia]]<ref name="Hofmannus"/> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Wildeshausen''; [[Saxonice]] ''Wilshusen'')</small> * [[Villa Cremilonis]]<ref name="Meiborn III 1688"/> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Cremlingen'')</small> * [[Vintlum]]<ref name="Vintlum">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/schneverdingen-peter-und-paul/?utm ''Schneverdingen, Peter und Paul''], ubi dicitur "(...) ''capella in honorem sancti Anthonii in villa Vintlo parrochie Snewerdinge'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Fintel'')</small> * [[Visbek]] * [[Visselhövede]] <small>[[urbs]]</small> * [[Vögelsen]] * [[Vollersode]] * [[Voltlage]] * [[Vorda Bremensis]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>[[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''Bremervörde''; [[Saxonice]] ''Bremervöör'')</small> * [[Vordorf]] * [[Vorwerk (Niedersachsen)|Vorwerk]] * [[Vrees]] {{div col end}} === W === {{div col|3}} * [[Waake]] * [[Waddeweitz]] * [[Wagenfeld]] * [[Wagenhoff]] * [[Wahrenholz]] * [[Walchum]] * [[Walkenried]] * [[Wallenhorst]] <small>commune sui iuris</small> * [[Wallmoden]] * [[Walsrode]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> * [[Wangelnstedt]] * [[Wangerland]] * [[Wangerooge]] * [[Wanna]] * [[Warberg]] * [[Wardenburg]] * [[Warmsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Warmsen'')</small> * [[Warpe]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Warpe'')</small> * [[Wasbüttel]] * [[Wathlingen]] * [[Wedemark]] <small>commune sui iuris</small> * [[Weener]] <small>[[urbs]]</small> * [[Weenzen]] * [[Wehrbleck]] * [[Welle]] * [[Wendeburg]] * [[Wendisch Evern]] * [[Wennigsen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wenngessen'')</small> * [[Wenzendorf]] * [[Werdum]] * [[Werlte]] <small>[[urbs]]</small> * [[Werpeloh]] * [[Wesendorf]] * [[Weste (Niedersachsen)|Weste]] * [[Westergellersen]] * [[Westerholt]] * [[Westertimke]] * [[Westerwalsede]] * [[Westfeld (Niedersachsen)|Westfeld]] * [[Westoverledingen]] * [[Wetschen]] * [[Wettrup]] * [[Weyhausen]] * [[Weyhe]] <small>commune sui iuris</small> * [[Wieda]] * [[Wiedensahl]] <small>[[oppidum]]</small> * [[Wiefelstede]] * [[Wielen]] * [[Wienhausen]] * [[Wiesmoor]] <small>[[urbs]]</small> * [[Wietmarschen]] * [[Wietze]] * [[Wietzen]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wietzen'')</small> * [[Wietzendorf]] * [[Wilhelmshaven]] <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> * [[Wilstedt]] * [[Wilsum]] * [[Wingst]] * [[Winkelsett]] * [[Winnigstedt]] * [[Winsen (Aller)]] * [[Winsenia]]<ref name="Büttner">Büttner, D. S. (1710). ''Rudera Diluvii Testes, i.e. Zeichnung und Abbildung derer Columnarum Sceletonum''. Gottfried Zimmermann.</ref> <small>(ad [[Luya]]m<ref name="Graesse"/>)</small> <small>commune sui iuris et [[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Winsen'')</small> * [[Winzenburg]] * [[Wippingen]] * [[Wirdum]] * [[Wischhafen]] * [[Wistedt]] * [[Witmundia]]<ref>E.g., [[Ioannes Luyts|Ioannis Luyts]] ''Introductio ad Geographiam novam et veterem'', Ultraiecti 1692, [https://books.google.fr/books?id=_o0YP3-9VTMC&pg=PA281&dq=Witmundia&hl=ru&sa=X&ved=2ahUKEwjShLT7vdDrAhVJw4sKHZLLCokQ6AEwAnoECAMQAg#v=onepage&q=Witmundia&f=false p. 281].</ref> <small>[[urbs]] et [[Index circulorum Germanicorum|circuli terrae]] [[caput (urbs)|caput]]</small> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wittmund'')</small> * [[Wittingen]] <small>[[urbs]]</small> * [[Wittmar]] * [[Wittorf]] * [[Wohnste]] * [[Wolfsburgum]]<ref>Vide nomini arcis: Samuel Pufendorfus, ''Commentariorum de rebus Suecicis libri XXVI'' {{Google Books|lV1PAAAAcAAJ|pag. 457 et 475}}, ''Nova Acta Eruditorum'' {{Google Books|eGFlITDJFSMC|pag. 487}}, Lipsiae, anno 1756, ac ''Itininerarium Thomae Carve, Tipperariensis'' ([https://archive.org/details/itinerariumthom00kerngoog/page/n182 pag. 108]).</ref> <small>[[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[urbs]]</small> </small> <small>([[Theodisce]] ''Wolfsburg''; [[Saxonice]] ''Wulfsborg''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Wolfsbuurich'')</small> * [[Wollbrandshausen]] * [[Wollershausen]] * [[Wölpinghausen]] * [[Wolsdorf]] * [[Woltersdorf (Wendland)|Woltersdorf]] * [[Woltershausen]] * [[Worde]]<ref name="Worde">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/grossenwoerden/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) ''Hinricus rector ecclesie in Worde'' (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Großenwörden''; [[Saxonice]] ''Grootweurn'')</small> * [[Worpswede]] * [[Wremen]] * [[Wrestedt]] * [[Wriedel]] * [[Wulfsen]] * [[Wulften ad Harthicos montes]] * [[Wunstorf]] <small>commune sui iuris et [[urbs]]</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''''; [[Saxonice]] ''Wunsdörp'')</small> * [[Wurster Nordseeküste]] * [[Wustrow (Saxonia Inferior)]] <small>[[urbs]]</small> {{div col end}} === Y === {{div col|3}} * [[Ylsede]]<ref name="Ylsede">Vide [https://kleinilsede.hier-im-netz.de/historis.htm ''Historisches über Klein Ilsede''], ubi dicitur "(...) minori ylsede (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Ilsede''; [[Saxonice]] ''Ilse'')</small> * [[Yppenerdhe]]<ref name="Yppenerdhe">Vide [https://www.gross-ippener.de/gemeinde/geschichte.html?utm ''Groß Ippene''], ubi dicitur "(...) Parrochia Yppenerdhe (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] ''Groß Ippener''; [[Saxonice]] ''Groot Ippner'')</small> * [[Ysinibutle]]<ref name="Ysinibutle">Vide [https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/showArchivalDescriptionDetails?archivalDescriptionId=5905372&utm ''Arcinsys''], ubi dicitur "(...) Isenbüttel, Kr. Gifhorn (Ysinibutle, Ysenebutle) (...)".</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Isenbüttel'')</small> {{div col end}} === Z === {{div col|3}} * [[Zernien]] * [[Zetel]] * [[Zeven]] <small>[[urbs]]</small> * [[Zorge]] {{div col end}} ==Notae== <references /> [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris|!]] 995hsbnkeo34yfvgvi4dbr4l4t7fko4 Mons Belicardus 0 216651 3989221 3749257 2026-09-19T09:18:24Z Pippobuono 54500 casus et novissima regio 3989221 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus: Franche-Comt%C3%A9_2009_074.JPG|left |thumb|[[Castellum]] ducum [[Virtembergia|Virtembergiensium]]]] {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus: Map commune FR insee code 25388.png|thumb|right|250px|Communis tabula]] '''Mons Belicardus'''<ref>Étienne Clouzot, ''Pouillés des provinces de Besançon, de Tarentaise et de Vienne'' (Lutetiae: 1940), [http://archive.org/stream/recueildeshistor07acad#page/620/mode/2up p. 621].</ref> ([[Francogallice]] ''Montbéliard''; [[Arpitanice]] ''Monbyai''; Theodisce olim ''Mömpelgard'') est commune [[Francia|Francicum]] {{formatnum:24672}} incolarum (anno [[2023]]) in [[Tabula administrativa Franciae|praefectura]] [[Dubis (praefectura Franciae)|Dube]] regionis [[Burgundia et Liber Comitatus |Burgundiae et Liberi Comitatus]] situm. == Historia == Anno 1397 Mombéliard per hereditatem in possessionem ducum [[Regnum Virtembergiae|Virtembergiae]] venit et quadringentos annos usque ad annum 1793 - sub nomine mutilato ''Moempelgard'' - in eorum dicione permansit. == Coniunctiones communium == * [[Ludoviciburgum]] ({{GermaniaVex}}) ab anno 1962. Primissimus post bellum gemella Germanorum oppidum. * Greensboro (''Greenes''burgum<ref>Haec appellatio a Vicipaediano e lingua indigena in sermonem Latinum conversa est. Extra Vicipaediam huius locutionis testificatio vix inveniri potest.</ref>) ({{CFAVex}}) {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Dubis]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Montbéliard|Montem Belicardum}} {{INSEE commune|25388|de=Monte Belicardo}} * {{opus|url=https://www.montbeliard.fr/||titulus=Montis Belicardi pagina interretialis}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Dubis]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Dubis]] it1gfntuey5zop1msfrkdfdwol4rxj9 Saint-Julien-lès-Montbéliard 0 217036 3989132 3439658 2026-09-18T15:42:54Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989132 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus: Map commune FR insee code 25521.png|thumb|250px|Saint-Julien-lès-Montbéliard: communis tabula]] ''' Saint-Julien-lès-Montbéliard''' est commune [[Francia|Francicum]] 173 incolarum (anno [[2011]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Dubis (praefectura Franciae)|Dubis]] in regione [[Liber Comitatus (regio Franciae)|Libero Comitatu]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Dubis]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Saint-Julien-lès-Montbéliard|Saint-Julien-lès-Montbéliard}} * {{INSEE commune|25521|de=Saint-Julien-lès-Montbéliard}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Dubis]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Dubis]] qmxpaxxwp5ag66vnw7an9qav9ts7fhv 3989133 3989132 2026-09-18T15:43:26Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989133 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus: Map commune FR insee code 25521.png|thumb|250px|Saint-Julien-lès-Montbéliard: communis tabula]] ''' Saint-Julien-lès-Montbéliard''' est commune [[Francia|Francicum]] 158 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Dubis (praefectura Franciae)|Dubis]] in regione [[Liber Comitatus (regio Franciae)|Libero Comitatu]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Dubis]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Saint-Julien-lès-Montbéliard|Saint-Julien-lès-Montbéliard}} * {{INSEE commune|25521|de=Saint-Julien-lès-Montbéliard}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Dubis]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Dubis]] 4szsnkjo093wc88m75tz61uh9z3s9xd Thodure 0 237277 3989101 3944577 2026-09-18T14:07:57Z Kontributor 2K 172405 tabula: in capsa 3989101 wikitext text/x-wiki {{capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Thodure, groupe scolaire, 1910, p250 de L'Isère les 533 communes.jpg|thumb|upright=.7|left|Thodure: [[schola]].]] '''Thodure''' est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 795 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Isara (praefectura Franciae)|Isarae]] in regione orientali [[Rhodanus et Alpes|Rhodano et Alpibus]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Arvernia Rhodanus et Alpes|Arvernia Rhodano et Alpibus]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Isarae|Indicem communium praefecturae Isarae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Thodure|Thodure}} * {{INSEE commune|38505|de=Thodure}} * [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=37498 De hoc commune apud Cassini] * [http://www.thodure.com/ Pagina interretialis huic communi dicata] {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Isarae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Isarae]] 9atwimf1w19jjh6wboz1hsxo8limkbx Virieu 0 237306 3989117 3448027 2026-09-18T14:58:47Z Kontributor 2K 172405 +capsa 3989117 wikitext text/x-wiki {{capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Chateau de Virieu 1.jpg|thumb|upright=.7|left|Virieu: [[castellum]].]] '''Virieu''' etiam '''Virieu-sur-Bourbre''' est commune [[Francia|Francicum]] 1111 incolarum (anno [[2016]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Isara (praefectura Franciae)|Isarae]] in regione orientali [[Rhodanus et Alpes|Rhodano et Alpibus]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Arvernia Rhodanus et Alpes|Arvernia Rhodano et Alpibus]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Isarae|Indicem communium praefecturae Isarae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Virieu|Virieu}} * {{INSEE commune|38560|de=Virieu}} * [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=40822 De hoc commune apud Cassini] * [http://www.mairie-virieu.fr/ Huius communis pagina interretialis] {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Isarae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Isarae]] h3a3ur256lbht5qyjyalio14q1c6ezn 3989127 3989117 2026-09-18T15:30:51Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989127 wikitext text/x-wiki {{capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Chateau de Virieu 1.jpg|thumb|upright=.7|left|Virieu: [[castellum]].]] '''Virieu''' etiam '''Virieu-sur-Bourbre''' fuit commune [[Francia|Francicum]] usque ad annum 2018 (1111 incolarum anno [[2016]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Isara (praefectura Franciae)|Isarae]] in regione orientali [[Rhodanus et Alpes|Rhodano et Alpibus]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Arvernia Rhodanus et Alpes|Arvernia Rhodano et Alpibus]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Isarae]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Virieu|Virieu}} * {{INSEE commune|38560|de=Virieu}} * [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=40822 De hoc communi apud Cassini] * [http://www.mairie-virieu.fr/ Huius communis pagina interretialis] {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Isarae]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Isarae]] rh76beoliqb8f1bnwsjonzhvqdlkzpr Circulus Widmundensis 0 239379 3989257 3987100 2026-09-19T11:31:55Z Cyprianus Marcus 66550 3989257 wikitext text/x-wiki {{Capsa subdivisionis Vicidata}} [[Fasciculus:Municipalities in WTM.svg|300px|right|Communia in circulo Widmundensi]] '''Circulus Widmundensis'''<ref>Fingitur nomen "Circulus Widmundensis" -Theodisce ''Landkreis Wittmund'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Widmundensis-e" ad [[Witmundia]]m refertur. Quo de toponymo, vide {{Graesse}}; et quo de gentilicio, vide [https://books.google.fr/books?id=_o0YP3-9VTMC&pg=PA281&dq=Witmundia&hl=ru&sa=X&ved=2ahUKEwjShLT7vdDrAhVJw4sKHZLLCokQ6AEwAnoECAMQAg#v=onepage&q=Witmundia&f=false p. 281 ''Introductio ad Geographiam novam et veterem'', Ultraiecti 1692, auctore Ioanne Luyts].</ref> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Landkreis Wittmund''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Loundkring Wittmund''), nunc pars [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]], anno [[1885]] conditus est et ad annum [[1945]] ad [[Borussia]]m pertinuit et deinde ab anno [[1946]] ad Saxoniam Inferiorem. Caput circuli urbs [[Witmundia]] est. == Historia == Ager circuli ab anno [[1815]] ad [[Regnum Hannoveranum]], ab anno [[1866]] ad [[Borussia]]m pertinuit. Anno [[1885]] circulus conditus est, anno [[1919]] [[Wilhelmshaven]] urbs a circulo separata est. Ab anno [[1946]] Circulus Widmundensis pars Saxoniae Inferioris est. Annis [[1977]] - [[1980]] circulus Widmundensis dissolutus et inter circulos finitimos divisus erat, sed tum voluntate civium iterum conditus est. == Communia circuli == Haec sunt communia huius circuli, quae partim ad communia generalia coniuncti sunt: * [[Frideburgum]]<ref name="Frideburgum">Vide [https://www.heimatbund-finnentrop.de/index_htm_files/Staats-%20u.%20Reisegeogr.%205.pdf?utm_source=chatgpt.com ''Beschreibung derer merkwürdigsten Oerter''], ubi dicitur "(...) '''Frideburg, Friedeburg, lat. Frideburgum'''. Liegt im Fürstenthum Ostfriesland, an den Grenzen der Grafschaft Oldenburg (...)".</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Friedeburg''; [[Saxonice]] ''Freborg'' seu ''Freebörg'') (10.156 incolae) * [[Insula Longa (Saxonia Inferior)|Insula Longa]]<ref name="Insula Longa">Vocabulum ''Langeoog'', a vocibus [[Lingua Frisica|Frisicis Orientalibus]] ''lange-'' ([[Theodisce]] ''lang'') et ''-oog'' (Theodisce ''Insel'') compositum, [[Latine]] "Insula Longa" reddi potest: Buurman, in ''Hochdeutsch-Plattdeutsches Wörterbuch, s. v. oog, ostfrisicum -oog «Insel» significare tradit atque exempla Langeoog, Spiekeroog, Wangeroog affert; item Glossarium der Flurnamensammlung Ostfriesland'', s. v. ''Oog'', vocabulum Frisicum Orientale ''ôg, oge'' Theodisco ''Insel'' interpretatur. [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/lang?wb=gross&nr=1 Theodiscum autem adiectivum ''lang'' Latine "longus, -a, -um"] redditur; [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/insula?wb=gross&nr=2 nomen vero Theodiscum ''Insel'' Latine "insula, -ae" f.] dicitur. Quam ob rem compositum "Insula Longa" sensum toponymi fideliter reddit.</ref> ([[Theodisce]] ''Langeoog''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Langeooch''; [[Saxonice]] ''Langoog'') (1741) * [[Spiekeroog]] (776) * [[Witmundia]] (Theod. ''Wittmund''), caput circuli (20.363) * [[Esena (commune generale)|Esena]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Esens'') commune generale (14.183) ** [[Dunum (Saxonia Inferior)|Dunum]]<ref name="Houtrouw 1889">Houtrouw, O. G. (1889). ''Ostfriesland: Eine geschichtlich-ortskundige Wanderung gegen Ende der Fürstenzeit (Band 1)''. Dunkmann.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Dunum'') (1099) ** [[Esena]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Esens''), urbs et sedes administrationis (7221) ** [[Holtgast]] (1735) ** [[Neuharlingersiel]] (987) ** [[Stedesdorf]] (1574) ** [[Via Paludis]]<ref name="Via Paludis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum nominale praefixum ''Moor-'' Latino substantivo casu genetivo "paludis" (f.)] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Weg?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-weg'' Latino nomine "via-ae" (f.)] vertitur.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Moorweg'') (848) ** [[Werdum]] (719) * [[Holtriem (commune generale)|Holtriem]] commune generale (9181) ** [[Eversmeer]] ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Eversmeer'') (838) ** [[Florimontium (circulus Widmundensis)|Florimontium]]<ref name="Meiborn III 1688">Meibom, H. (1688). ''Rerum Germanicarum Tomi III: I. Historicos Germanicos, II. Historiam Helmstadensem, III. Dissertationes de utriusque Saxoniae''. Typis Georgii Wolffgangi Hammii</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Blomberg''; [[Saxonice]] ''Bloombarg'' seu ''Blombarg'') (1689) ** [[Nenndorf (circulus Widmundensis)|Nenndorf]] (751) ** [[Neuschoo]] (1137) ** [[Ochtersum]] (896) ** [[Schweindorf]] (701) ** [[Utarp]] (640) ** [[Westerholt]], sedes administrationis (2529) ==Notae== <references /> {{Circuli terrae Saxoniae Inferioris}} {{geo-stipula}} {{DEFAULTSORT:Widmundensis circulus}} [[Categoria:Circuli terrae Saxoniae Inferioris]] [[Categoria:Constituta 1885]] [[Categoria:Frisia orientalis]] n099aa9xtgpe18cx8j98vb61pt6a2s2 Esena (commune generale) 0 239455 3989256 3981513 2026-09-19T11:30:21Z Cyprianus Marcus 66550 3989256 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Esena'''<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Esens'') commune generale [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] in [[Circulus Widmundensis|circulo Widmundensis]] est. == Historia == Haec regio ad annum [[1744]] ad ducatum [[Frisia orientalis|Frisiae Occidentalis]] pertinuit. Annis [[1744]] ad [[1806]] ad [[Borussia]]m pertinuit, tum ad [[Nederlandia]]m et annis [[1810]] ad [[1813]] ad [[Primum Imperium Francicum]] pertinuit. Ab anno [[1815]] Esena regio [[Regnum Hannoveranum|Regno Hannoverano]] tradita est, quod post annum [[1866]] iterum pars Borussiae fuit. Ab anno [[1885]] Witmundia pars novi Circuli Widmundensis facta est, qui circulus autem ab anno [[1977]] usque ad [[1980]] dissolutus erat. Die [[20 Iulii]] [[1972]] commune generale Esena constitutum est, cum [[Esena]]e urbi communia sex coniuncta essent. == Communia ad Esenam pertinentes == * [[Dunum (Saxonia Inferior)|Dunum]]<ref name="Houtrouw 1889">Houtrouw, O. G. (1889). ''Ostfriesland: Eine geschichtlich-ortskundige Wanderung gegen Ende der Fürstenzeit (Band 1)''. Dunkmann.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Dunum'') (1099) * [[Esena]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Esens''), urbs et sedes administrationis (7221) * [[Holtgast]] (1735) * [[Neuharlingersiel]] (987) * [[Stedesdorf]] (1574) * [[Via Paludis]]<ref name="Via Paludis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum nominale praefixum ''Moor-'' Latino substantivo casu genetivo "paludis" (f.)] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Weg?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-weg'' Latino nomine "via-ae" (f.)] vertitur.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Moorweg'') (848) * [[Werdum]] (719) ==Notae== <references /> == Nexus externi == * [http://www.samtgemeinde-esens.de/ Pagina officialis communis generalis Esenae] {{urbs-stipula}} [[Categoria:Communia generalia Saxoniae Inferioris]] [[Categoria:Constituta 1972]] n8kkbep0r83iexkdt78gdft2abjedml Choiseul (Matrona Superior) 0 239612 3989065 3452465 2026-09-18T13:33:46Z Kontributor 2K 172405 +capsa 3989065 wikitext text/x-wiki {{capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:Choiseul.jpg|thumb|upright=.7|left|Choiseul: despectus in vicum.]] '''Choiseul''' est commune [[Francia|Francicum]] 80 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Matrona Superior|Matronae Superioris]] in regione orientali [[Campania et Arduenna]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia]]). {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Matronae Superioris|Indicem communium praefecturae Matronae Superioris]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Choiseul (Haute-Marne)|Choiseul}} * {{INSEE commune|52127|de=Choiseul}} * [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=9415 De hoc commune apud cassini.ehess.fr] {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Matronae Superioris]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Matronae superioris]] k6mhi7olltwc73uu7nj2w4u885mz2eo Via Paludis 0 239681 3989243 3981514 2026-09-19T10:34:06Z Cyprianus Marcus 66550 Cyprianus Marcus movit paginam [[Moorweg]] ad [[Via Paludis]]: Nomen Latinum vel Latinizatum inventum. Vide notam 3981514 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Moorweg''' (Lat. ''Via paludis'') est commune [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et pars [[Circulus Widmundensis|Circuli Widmundensis]]. Cum aliis parvis communibus se ad [[Esena (commune generale)|Esenam]] commune generale coniunxit. Ad Moorweg et [[vicus|Vici]] Altgaude, Kloster Schoo, Neugaude, Wagnersfehn atque Westerschoo pertinent. == Historia == [[Fasciculus:NaturschutzgebietOchsenweide.jpg|thumb|left|Palus ''"Ochsenweide''" apud Moorweg]] Moorweg olim pars ducatus [[Frisia orientalis|Frisiae Orientalis]] fuit. Annis [[1744]] ad [[1806]] ad [[Borussia]]m pertinuit, tum ad [[Nederlandia]]m et annis [[1810]] ad [[1813]] ad [[Primum Imperium Francicum]] pertinuit. Ab anno [[1815]] Moorweg [[Regnum Hannoveranum|Regno Hannoverano]] traditum est, quod post annum [[1866]] iterum pars Borussiae fuit. Ab anno [[1885]] Moorweg pars novi Circuli Widmundensis factum est, qui circulus autem annis [[1977]] ad usque [[1980]] dissolutus erat. Ab anno [[1946]] ad Saxoniam Inferiorem pertinet. Tum multi perfugae e regionibus a [[Polonia]] et [[Russia]] occupatis hanc in regionem venerunt. Anno [[1972]] vici supra dicti ad Moorweg consociati sunt et Moorweg pars [[Esena (commune generale)|Esenam]] communis generalis factum est. == Nexus externi == {{CommuniaCat}} * [https://web.archive.org/web/20141223190046/http://moorweg.de/cm/index.php www.moorweg.de] [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] eayxcidy2zla3eyvs3mrqne0e7yqqas 3989249 3989243 2026-09-19T11:15:32Z Cyprianus Marcus 66550 3989249 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Via Paludis'''<ref name="Via Paludis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum nominale praefixum ''Moor-'' Latino substantivo casu genetivo "paludis" (f.)] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Weg?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-weg'' Latino nomine "via-ae" (f.)] vertitur.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Moorweg'') est commune [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et pars [[Circulus Widmundensis|Circuli Widmundensis]]. Cum aliis parvis communibus se ad [[Esena (commune generale)|Esenam]] commune generale coniunxit. Ad Viam Paludis et [[vicus|Vici]] [[Gauda Vetus]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatOrtione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref><ref name="Vetus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/alt?wb=gross&nr=1 Theodiscum adiectivale praefixum ''Alt-'' Latino adiectivo "vetus veteris" (f.)] vertitur.</ref> (Theodisce ''Altgaude''), [[Gauda Nova]]<ref name="-e"/><ref name="Novus">Theodiscum adiectivale praefixum ''Neu-'' Latino adiectivo "novus, -a, -um" redditur; cf. Langenscheidt, [https://de.langenscheidt.com/deutsch-latein/neu ''Deutsch–Lateinisches Wörterbuch'', s. v. ''neu''].</ref> (Theodisce ''Neugaude''), [[Scona Mora]]<ref name="Scona Mora">Vide [https://www.holtgast-urlaub.de/cgi-bin/hvv/index.pl?gid=&id=&mid=40&utm ''Die Benediktinerzeit''], ubi dicitur "(...) Der Visiator fand um 1290 im Kloster "Scona Mora" (...)".</ref> (Theodisce ''Kloster Schoo''), [[Scona Mora Occidentalis]]<ref name="Scona Mora"/><ref name="Occidentalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/occidentalis?wb=gross&nr=5 Theodiscum praefixum ''West-'' Latino adiectivo "occidentalis-e" vertitur.]</ref> (Theodisce ''Westerschoo'') atque [[Palus Wagneriana]]<ref name="Palus Wagneriana">[https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] et Theodiscum anthroponymicum praefixum casu genetivo ''Wagners-'' Latino adiectivo "Wagnerianus-a-um" vertitur. Quo de adiectivo, confer [[binomen]] "Trachycarpus wagnerianus".</ref> (Theodisce ''Wagnersfehn'') pertinent. == Historia == [[Fasciculus:NaturschutzgebietOchsenweide.jpg|thumb|left|Palus ''"Ochsenweide''" apud Viam Paludis.]] Via Paludis olim pars ducatus [[Frisia orientalis|Frisiae Orientalis]] fuit. Annis [[1744]] ad [[1806]] ad [[Borussia]]m pertinuit, tum ad [[Nederlandia]]m et annis [[1810]] ad [[1813]] ad [[Primum Imperium Francicum]] pertinuit. Ab anno [[1815]] Via Paludis [[Regnum Hannoveranum|Regno Hannoverano]] tradita est, quod post annum [[1866]] iterum pars Borussiae fuit. Ab anno [[1885]] Via Paludis pars novi Circuli Widmundensis factum est, qui circulus autem annis [[1977]] ad usque [[1980]] dissolutus erat. Ab anno [[1946]] ad Saxoniam Inferiorem pertinet. Tum multi perfugae e regionibus a [[Polonia]] et [[Russia]] occupatis hanc in regionem venerunt. Anno [[1972]] vici supra dicti ad Viam Paludis consociati sunt et Via Paludis pars [[Esena (commune generale)|Esenam]] communis generalis facta est. ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Moorweg|Viam Paludis}} * [https://web.archive.org/web/20141223190046/http://moorweg.de/cm/index.php www.moorweg.de] [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] lel56352b8oqgk6p8ndjut5pxft012m 3989250 3989249 2026-09-19T11:16:39Z Cyprianus Marcus 66550 3989250 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Via Paludis'''<ref name="Via Paludis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum nominale praefixum ''Moor-'' Latino substantivo casu genetivo "paludis" (f.)] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Weg?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-weg'' Latino nomine "via-ae" (f.)] vertitur.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Moorweg'') est commune [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et pars [[Circulus Widmundensis|Circuli Widmundensis]]. Cum aliis parvis communibus se ad [[Esena (commune generale)|Esenam]] commune generale coniunxit. Ad Viam Paludis et [[vicus|Vici]] [[Gauda Nova]]<ref name="-e"/><ref name="Novus">Theodiscum adiectivale praefixum ''Neu-'' Latino adiectivo "novus, -a, -um" redditur; cf. Langenscheidt, [https://de.langenscheidt.com/deutsch-latein/neu ''Deutsch–Lateinisches Wörterbuch'', s. v. ''neu''].</ref> (Theodisce ''Neugaude''), [[Gauda Vetus]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatOrtione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref><ref name="Vetus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/alt?wb=gross&nr=1 Theodiscum adiectivale praefixum ''Alt-'' Latino adiectivo "vetus veteris" (f.)] vertitur.</ref> (Theodisce ''Altgaude''), [[Scona Mora]]<ref name="Scona Mora">Vide [https://www.holtgast-urlaub.de/cgi-bin/hvv/index.pl?gid=&id=&mid=40&utm ''Die Benediktinerzeit''], ubi dicitur "(...) Der Visiator fand um 1290 im Kloster "Scona Mora" (...)".</ref> (Theodisce ''Kloster Schoo''), [[Scona Mora Occidentalis]]<ref name="Scona Mora"/><ref name="Occidentalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/occidentalis?wb=gross&nr=5 Theodiscum praefixum ''West-'' Latino adiectivo "occidentalis-e" vertitur.]</ref> (Theodisce ''Westerschoo'') atque [[Palus Wagneriana]]<ref name="Palus Wagneriana">[https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] et Theodiscum anthroponymicum praefixum casu genetivo ''Wagners-'' Latino adiectivo "Wagnerianus-a-um" vertitur. Quo de adiectivo, confer [[binomen]] "Trachycarpus wagnerianus".</ref> (Theodisce ''Wagnersfehn'') pertinent. == Historia == [[Fasciculus:NaturschutzgebietOchsenweide.jpg|thumb|left|Palus ''"Ochsenweide''" apud Viam Paludis.]] Via Paludis olim pars ducatus [[Frisia orientalis|Frisiae Orientalis]] fuit. Annis [[1744]] ad [[1806]] ad [[Borussia]]m pertinuit, tum ad [[Nederlandia]]m et annis [[1810]] ad [[1813]] ad [[Primum Imperium Francicum]] pertinuit. Ab anno [[1815]] Via Paludis [[Regnum Hannoveranum|Regno Hannoverano]] tradita est, quod post annum [[1866]] iterum pars Borussiae fuit. Ab anno [[1885]] Via Paludis pars novi Circuli Widmundensis factum est, qui circulus autem annis [[1977]] ad usque [[1980]] dissolutus erat. Ab anno [[1946]] ad Saxoniam Inferiorem pertinet. Tum multi perfugae e regionibus a [[Polonia]] et [[Russia]] occupatis hanc in regionem venerunt. Anno [[1972]] vici supra dicti ad Viam Paludis consociati sunt et Via Paludis pars [[Esena (commune generale)|Esenam]] communis generalis facta est. ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Moorweg|Viam Paludis}} * [https://web.archive.org/web/20141223190046/http://moorweg.de/cm/index.php www.moorweg.de] [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] ps7ubgp5fhy8jkj3ci94jasyog5elhn 3989252 3989250 2026-09-19T11:26:00Z Cyprianus Marcus 66550 3989252 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Via Paludis'''<ref name="Via Paludis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum nominale praefixum ''Moor-'' Latino substantivo casu genetivo "paludis" (f.)] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Weg?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-weg'' Latino nomine "via-ae" (f.)] vertitur.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Moorweg'') est commune [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et pars [[Circulus Widmundensis|Circuli Widmundensis]]. Cum aliis parvis communibus se ad [[Esena (commune generale)|Esenam]] commune generale coniunxit. Ad Viam Paludis et [[vicus|Vici]] [[Gauda Nova]]<ref name="-e"/><ref name="Novus">Theodiscum adiectivale praefixum ''Neu-'' Latino adiectivo "novus, -a, -um" redditur; cf. Langenscheidt, [https://de.langenscheidt.com/deutsch-latein/neu ''Deutsch–Lateinisches Wörterbuch'', s. v. ''neu''].</ref> (Theodisce ''Neugaude''), [[Gauda Vetus]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatOrtione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref><ref name="Vetus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/alt?wb=gross&nr=1 Theodiscum adiectivale praefixum ''Alt-'' Latino adiectivo "vetus veteris" (f.)] vertitur.</ref> (Theodisce ''Altgaude''), [[Scona Mora]]<ref name="Scona Mora">Vide [https://www.holtgast-urlaub.de/cgi-bin/hvv/index.pl?gid=&id=&mid=40&utm ''Die Benediktinerzeit''], ubi dicitur "(...) Der Visiator fand um 1290 im Kloster "Scona Mora" (...)".</ref> (Theodisce ''Kloster Schoo''), [[Scona Mora Occidentalis]]<ref name="Scona Mora"/><ref name="Occidentalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/occidentalis?wb=gross&nr=5 Theodiscum praefixum ''West-'' Latino adiectivo "occidentalis-e" vertitur.]</ref> (Theodisce ''Westerschoo'') atque [[Palus Wagneriana]]<ref name="Palus Wagneriana">[https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] et Theodiscum anthroponymicum praefixum casu genetivo ''Wagners-'' Latino adiectivo "Wagnerianus-a-um" vertitur. Quo de adiectivo, confer [[binomen]] "Trachycarpus wagnerianus".</ref> (Theodisce ''Wagnersfehn'') pertinent. == Historia == [[Fasciculus:NaturschutzgebietOchsenweide.jpg|thumb|left|Palus [[Oxna]]<ref name="Oxna">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/620/Remmers-Mittelalterliche-Flurnamen.pdf?utm ''Mittelalterliche Flurnamen in Ostfriesland''].</ref> (Theodisce ''Ochsenweide'') apud Viam Paludis.]] Via Paludis olim pars ducatus [[Frisia orientalis|Frisiae Orientalis]] fuit. Annis [[1744]] ad [[1806]] ad [[Borussia]]m pertinuit, tum ad [[Nederlandia]]m et annis [[1810]] ad [[1813]] ad [[Primum Imperium Francicum]] pertinuit. Ab anno [[1815]] Via Paludis [[Regnum Hannoveranum|Regno Hannoverano]] tradita est, quod post annum [[1866]] iterum pars Borussiae fuit. Ab anno [[1885]] Via Paludis pars novi Circuli Widmundensis factum est, qui circulus autem annis [[1977]] ad usque [[1980]] dissolutus erat. Ab anno [[1946]] ad Saxoniam Inferiorem pertinet. Tum multi perfugae e regionibus a [[Polonia]] et [[Russia]] occupatis hanc in regionem venerunt. Anno [[1972]] vici supra dicti ad Viam Paludis consociati sunt et Via Paludis pars [[Esena (commune generale)|Esenam]] communis generalis facta est. ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Moorweg|Viam Paludis}} * [https://web.archive.org/web/20141223190046/http://moorweg.de/cm/index.php www.moorweg.de] [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] pjnwf7ji1jkca4ekcfc7ozah005g83l 3989253 3989252 2026-09-19T11:27:13Z Cyprianus Marcus 66550 3989253 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} '''Via Paludis'''<ref name="Via Paludis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Moor?wb=gross&nr=1 Theodiscum nominale praefixum ''Moor-'' Latino substantivo casu genetivo "paludis" (f.)] et [https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/Weg?wb=gross&nr=2 Theodiscum nominale suffixum ''-weg'' Latino nomine "via-ae" (f.)] vertitur.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Moorweg'') est commune [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et pars [[Circulus Widmundensis|Circuli Widmundensis]]. Cum aliis parvis communibus se ad [[Esena (commune generale)|Esenam]] commune generale coniunxit. Ad Viam Paludis et [[vicus|vici]] [[Gauda Nova]]<ref name="-e"/><ref name="Novus">Theodiscum adiectivale praefixum ''Neu-'' Latino adiectivo "novus, -a, -um" redditur; cf. Langenscheidt, [https://de.langenscheidt.com/deutsch-latein/neu ''Deutsch–Lateinisches Wörterbuch'', s. v. ''neu''].</ref> (Theodisce ''Neugaude''), [[Gauda Vetus]]<ref name="-e">Germanica et Romanica (praecipue Francica) toponyma cum suffixo ''-e'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-a-ae". Qua de latinizatOrtione, vide [https://es.scribd.com/document/441536698/1983-Stearn-Botanical-Latin-pesquisavel-pdf ''Botanical Latin''], ubi dicitur "(...) '''-e''' : -''a'' (...)".</ref><ref name="Vetus">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/alt?wb=gross&nr=1 Theodiscum adiectivale praefixum ''Alt-'' Latino adiectivo "vetus veteris" (f.)] vertitur.</ref> (Theodisce ''Altgaude''), [[Scona Mora]]<ref name="Scona Mora">Vide [https://www.holtgast-urlaub.de/cgi-bin/hvv/index.pl?gid=&id=&mid=40&utm ''Die Benediktinerzeit''], ubi dicitur "(...) Der Visiator fand um 1290 im Kloster "Scona Mora" (...)".</ref> (Theodisce ''Kloster Schoo''), [[Scona Mora Occidentalis]]<ref name="Scona Mora"/><ref name="Occidentalis">[https://www.navigium.de/latein-woerterbuch/occidentalis?wb=gross&nr=5 Theodiscum praefixum ''West-'' Latino adiectivo "occidentalis-e" vertitur.]</ref> (Theodisce ''Westerschoo'') atque [[Palus Wagneriana]]<ref name="Palus Wagneriana">[https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] et Theodiscum anthroponymicum praefixum casu genetivo ''Wagners-'' Latino adiectivo "Wagnerianus-a-um" vertitur. Quo de adiectivo, confer [[binomen]] "Trachycarpus wagnerianus".</ref> (Theodisce ''Wagnersfehn'') pertinent. == Historia == [[Fasciculus:NaturschutzgebietOchsenweide.jpg|thumb|left|Palus [[Oxna]]<ref name="Oxna">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/620/Remmers-Mittelalterliche-Flurnamen.pdf?utm ''Mittelalterliche Flurnamen in Ostfriesland''].</ref> (Theodisce ''Ochsenweide'') apud Viam Paludis.]] Via Paludis olim pars ducatus [[Frisia orientalis|Frisiae Orientalis]] fuit. Annis [[1744]] ad [[1806]] ad [[Borussia]]m pertinuit, tum ad [[Nederlandia]]m et annis [[1810]] ad [[1813]] ad [[Primum Imperium Francicum]] pertinuit. Ab anno [[1815]] Via Paludis [[Regnum Hannoveranum|Regno Hannoverano]] tradita est, quod post annum [[1866]] iterum pars Borussiae fuit. Ab anno [[1885]] Via Paludis pars novi Circuli Widmundensis factum est, qui circulus autem annis [[1977]] ad usque [[1980]] dissolutus erat. Ab anno [[1946]] ad Saxoniam Inferiorem pertinet. Tum multi perfugae e regionibus a [[Polonia]] et [[Russia]] occupatis hanc in regionem venerunt. Anno [[1972]] vici supra dicti ad Viam Paludis consociati sunt et Via Paludis pars [[Esena (commune generale)|Esenam]] communis generalis facta est. ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Moorweg|Viam Paludis}} * [https://web.archive.org/web/20141223190046/http://moorweg.de/cm/index.php www.moorweg.de] [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] 2kdn8o5axte1snuy79rjekpky6ptsgf Trévenans 0 243211 3989168 3428780 2026-09-18T21:58:08Z Pippobuono 54500 capsa 3989168 wikitext text/x-wiki {{capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus: Trevenans-90-eglise.JPG|thumb|upright=0.8|left|Trévenans: despectus in vicum cum [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sancta Margarita|Sanctae Margaritae]] dicata.]] '''Trévenans''' est [[commune]] [[Francia|Francicum]] {{formatnum:1310}} incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Ager Belfortii|Agri Belfortii]] in regione [[Liber Comitatus|Libero Comitatu]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Burgundia et Liber Comitatus|Burgundia et Libero Comitatu]]) {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Agri Belfortii|Indicem communium praefecturae Agri Belfortii]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Trévenans|Trévenans}} {{INSEE commune|90097|de=Trévenans}} * {{opus|url=http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=38173 |titulus=De hoc communi|opus editoria= apud Cassini}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia territorii Belfortii]] [[Categoria:Loci habitati territorii Belfortii]] qtify1k6kn9vye6eryr08vmyop5bf7s De materia medica (Dioscorides) 0 245141 3989210 3971832 2026-09-19T08:32:01Z Andrew Dalby 1084 /* Bibliographia */ 3989210 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} [[Fasciculus:59- Dioscoride VII sec.jpg|thumb|upright=1.5|[[Dioscorides Neapolitanus]]: pagina descriptiones, glossas, imagines de [[origanum|origano]] monstrans]] '''''De materia medica''''', [[Graece]] scriptum et in multas linguas versum, est opus principale [[Dioscorides|Pedanii Dioscuridis Anazarbei]] qui in provinciis [[Asia]]ticis [[Imperium Romanum|Imperii Romani]] saeculo I p.C.n. floruit. Laecanio Basso dicatum est.<ref>[https://web.archive.org/web/20170306003200/http://homepage.univie.ac.at/elisabeth.trinkl/forum//forum0908/48bassus.htm De Laecanio Basso]</ref> [[Fasciculus:Dioscorides Ruellius 1516 tp.jpg|thumb|Versio Latina ab [[Ioannes Ruellius|Ioanne Ruellio]] anno 1516 edita]] Exstant plures recensiones Graecae: * Recensio "genuina"<ref>"Forma genuina": ita [[Max Wellmann]] in praefatione editionis suae [http://cmg.bbaw.de/epubl/online/wa_dioscurides_mat_med_lib_3_4.php vol. 2 (1906) p. v]</ref> pristina, in quinque libros divisum, materie ordine affinitatum enumerata ** [[BNF Grec 2179|Dioscorides Parisinus gr. 2179]] saeculo IX factus, exemplar huius recensionis antiquissimus sed lacunosus * "Dioscorides alphabeticus", herbas tantum describens, imaginibus curiosis illustratus, [[glossae in Dioscoridem|glossario multilingui]] auctus. Medio saeculo IV [[Oribasius]] in ''[[Collectiones medicae|Collectionibus medicis]]'' suis (lib. XI-XIII) medicamenta botanica et mineralia e Dioscoride ordine alphabetico compendiose enumeravit, e recensione alphabetica iam exstante ut videtur citans.<ref>Ita [[Max Wellmann]], "[http://www.digizeitschriften.de/dms/img/?PPN=PPN509862098_0033&DMDID=dmdlog48 Die Pflanzennamen des Dioskurides]" in ''Hermes'' vol. 33 (1898) pp. 360–422 ad [http://www.digizeitschriften.de/dms/img/?PID=PPN509862098_0033|log48&physid=phys393#navi p. 375]</ref><ref>Contra John Scarborough, "Early Byzantine pharmacology" in ''Dumbarton Oaks Papers'' vol. 38 (1984) pp. 213-232 [http://www.jstor.org/stable/1291507 JSTOR] ad pp. 223-224, qui proponit opus Oribasii archetypum esse recensionis alphabeticae. Quod autem difficile erit credendum, textu multo ab Oribasio omisso in libris recensionis alphabeticae recitato.</ref> Recensionis alphabeticae exemplaria sunt: ** [[Dioscorides Vindobonensis]]: exemplar divitissimum saeculo VI ineunte factum et feminae nobili [[Anicia Iuliana|Aniciae Iulianae]] dicatum. In [[Bibliotheca Nationalis Austriaca|Nationali Bibliotheca Austriaca]] servatur ** [[Dioscorides Neapolitanus]]: exemplar saeculo fere VII factum. In [[Bibliotheca Nationalis Neapolitana|Nationali Bibliotheca Neapolitana]] servatur * "Dioscorides alphabeticus" locupletior, in quinque libris divisus, herbis et [[glossae in Dioscoridem|glossis multilinguibus]] e recensione alphabetico priori, rebus medicinalibus aliis e recensione pristina demptis et ordine alphabetico inter libros singulos coactis ** [[Pierpont Morgan M.652|Dioscorides Pierpont Morgan]]: exemplar saeculo X factum, imaginibus multis illustratum * "Dioscorides interpolatus", e recensione pristina refectus, additamentis e Dioscoride alphabetico auctus [[Fasciculus:Laguna translation 1555 tp coloured.jpg|thumb|upright=1.5|Versio Andreae Lacunae Hispanica Antverpiae 1555 edita. Exemplar manu tinctum ([[Bibliotheca Nationalis Hispanica]])]] Versiones Latinae tres aevis antiquo et medio factae sunt.<ref>{{qc|id=Ferraces Rodríguez (1999)}}; {{qc|id=Cronier (2010)}}</ref> Versionis antiquissimae (A), saeculo III a [[Gargilius Martialis|Gargilio Martiali]] factae, fragmenta tantum supersunt. Versionis secundae (B) excerpta pauca apud [[pseudo-Apuleius|pseudo-Apuleium]] et [[Isidorus Hispalensis|Isidori]] ''[[Etymologiae (Isidorus)|Etymologias]]'' reperiuntur. Versio mediaevalis (C, etiam "[[Dioscorides Langobardus]]" ab eruditis appellata), ab exemplari recensionis genuinae saeculo fere VI conversa, e libro manuscripto saeculi IX nobis cognoscitur. Haec versio saeculo fere XI in ordinem alphabeticum retractata est; quae recensio sub nomine "[[Dyascorides]]" recognoscitur.<ref>{{qc|id=Riddle (1974)}}; {{qc|id=Riddle (1984)}} p. 102 n. 91; {{qc|id=Cronier (2010)}}</ref> Saeculo XVI opus ''De materia medica'' in linguas varias verterunt commentariisque adornaverunt [[Latine]] [[Ioannes Ruellius]], [[Valerius Cordus]], [[Italiane]] [[Petrus Andreas Matthiolus]], alii nonnulli. == Notae == <references /> == Bibliographia == ; Editiones * 1499 : Venetiis: editio Aldina [http://bvpb.mcu.es/es/catalogo_imagenes/grupo.cmd?path=21312 Textus apud BVPB] * 1516 ([[Franciscus Asulanus]], [[Hieronymus Roscius]], edd.) : Venetiis: editio Aldina {{Google Books|sdllAAAAcAAJ}} * 1529 ([[Ianus Cornarius]], ed.) : ''Διοσκορίδης : Dioscorides''. Basileae: ex aedibus Ioan. Bebelii {{Ling|Graece|Latine}}[http://daten.digitale-sammlungen.de/bsb00014726/image_3 Textus apud MDZ] [http://bvpb.mcu.es/es/consulta/registro.cmd?id=399004 Textus apud BVPB] * 1549 ([[Iacobus Goupylus]], ed.; [[Ioannes Ruellius]], interpr.) : ''Dioscorides libri octo Graece et Latine; Castigationes in eosdem libros''. Parisiis {{Ling|Graece|Latine}} [https://archive.org/details/dioscoridislibr00ruelgoog Textus apud archive.org] * 1589 ([[Ianus Antonius Saracenus]], interpr.) : ''Pedacii Dioscoridis Anazarbaei opera quae exstant omnia''. Francofurti: sumtibus haeredum Andreae Wecheli {{Google Books|lyd6Sw1uxyMC}} * 1829-1830 ([[Curtius Sprengel]], ed.) : ''Pedanii Dioscuridis Anazarbei De materia medica libri quinque''. 2 voll. Lipsiae {{Ling|Graece|Latine}} {{Google Books|dGw-AAAAcAAJ|1}} {{Google Books|lx4TAAAAQAAJ|2}} * 1906-1914 ([[Max Wellmann]], ed.) : ''Pedanii Dioscuridis Anazarbei De materia medica libri quinque''. 3 voll. Berolini: Weidmann {{Ling|Graece}} [http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6226074d 1] [http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6228793s 2] [http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6254651p 3] / [http://cmg.bbaw.de/epubl/online/wa_dioscurides_mat_med_lib_1_2.php 1] [http://cmg.bbaw.de/epubl/online/wa_dioscurides_mat_med_lib_3_4.php 2] [http://cmg.bbaw.de/epubl/online/wa_dioscurides_mat_med_lib_5_crat_sext_nig_simpl.php 3] ; Versiones * 1478 ([[Constantinus Africanus]] fortasse interpr.; [[Petrus de Abano]], recens.) : ''Dyascorides''. Incipit "[M]ulti voluerunt auctores antiqui de virtutibus herbarum"; "Explicit Dyascorides quem Petrus Paduanensis legendo corexit et exponendo quae utiliora sunt in lucem reduxit". [[Collis (Tuscia)|Colle]]: Iohannes de Medemblick, Iulio 1478<ref group="b">[http://incunables.bodleian.ox.ac.uk/record/D-104 Citatio huius editionis]</ref> [http://daten.digitale-sammlungen.de/bsb00066730/image_9 Textus apud MDZ] * 1516 ([[Hermolaus Barbarus]], interpr.) : ''Ioannis Baptistae Egnatii ... in Dioscoridem ab Hermolao Barbaro tralatum annotamenta; Pedacii Dioscoridis Anazarbei De medicinali materia ab eodem Barbaro Latinitate primum donati; ... Hermolai Barbari ... Corollarium libris quinque absolutum''. Venetiis<ref group="b" name="BPB">[[Bibliotheca publica Bavarica]]</ref> [http://mdz-nbn-resolving.de/urn:nbn:de:bvb:12-bsb11199160-1 Textus] apud Monacenses * 1516 ([[Ioannes Ruellius]], interpr.) : ''Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medicinali materia libri quinque De virulentis animalibus, et venenis canerabioso, et corum notis, ac remediis libri quattuor. Joanne Ruellio Suessionensi interprete''. Lutetiae apud [[Henricus Stephanus|Henricum Stephanum]] {{Ling|Latine}} [http://www.biusante.parisdescartes.fr/histmed/medica/cote?00815 Editio 1516] [https://archive.org/details/dioscoridislibr00ruelgoog Editio Parisiensis 1549 bilinguis] [http://daten.digitale-sammlungen.de/bsb00011921/image_5 Editio Francofurtensis 1549 cum adnotationibus Valerii Cordi etc.] [https://archive.org/details/mobot31753003467922 Editio 1552] * 1518 ([[Marcellus Virgilius Adrianus|Marcellus Virgilius]], interpr.) : ''Pedacii Dioscoridae Anazarbei De medica materia libri sex''. Florentiae apud haeredes Philippi Iuntae {{Ling|Latine}} [http://www.mdz-nbn-resolving.de/urn/resolver.pl?urn=urn:nbn:de:bvb:12-bsb10139442-4 Textus apud MDZ] [http://bvpb.mcu.es/es/catalogo_imagenes/grupo.cmd?path=29623 Editio 1523 apud BVPB] * 1529 : [[Ioannes Ruellius]], interpr.; [[Otho Brunfelsius]], ed., ''P. Dioscoridae pharmacorum simplicium reique medicae libri VIII'' [https://archive.org/details/mobot31753000817921 Textus] * 1544 ([[Petrus Andreas Matthiolus]], interpr.) : ''[[Commentarii (Matthiolus)|Di Pedacio Dioscoride Anazarbeo libri cinque della historia & materia medicinale]], tradotti in lingua volgare italiana da M. Pietro Andrea Matthiolo Senese Medico, con amplissimi discorsi & commenti & dottissime annotationi & censure del medesimo interprete'' {{Ling|Italiane}} [https://archive.org/details/ita-bnc-pos-0000072-001 Editio 1549 apud archive.org] {{Google Books|hV49AQAAIAAJ|Editio 1557}} {{Google Books|w8JCAAAAcAAJ|Editio 1573}} * 1554 : ''[[Commentarii (Matthiolus)|Petri Andreae Matthioli Medici Senensis Commentarii in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de Materia Medica]] adjectis quam plurimis plantarum & animalium imaginibus eodem authore'' (versio Latina ''Materiae medicae'' Dioscoridis) [https://archive.org/details/petriandreaematt00matt Editio 1558] [https://archive.org/details/PetriAndreaMatt00Matt Editio 1565 apud archive.org] * 1555 ([[Andreas Lacuna Secobiensis|Andreas a Lacuna]], interpr.) : ''Pedacio Dioscorides Anazarbeo Acerca de la materia medicinal y de los venenos mortiferos''. Antverpiae {{Ling|Hispanice}} {{Google Books|hG0rnSNIDykC}} [https://www.loc.gov/item/2021666851/ Exemplar manu tinctum] apud ''World Digital Library'' {{Google Books|xzxnLxvzvHUC|Editio Salmanticensis 1570}} * 1561 : [[Valerius Cordus]]; [[Conradus Gesnerus]], ed., ''Annotationes in Dioscoridis; Historiae stirpium libri IV [etc.]'' [https://www.biodiversitylibrary.org/bibliography/8036#/summary Textus] * 1561 ([[Antonius Pinaeus]], interpr.) : ''[[Discorsi (Matthiolus)|Les Commentaires de M. P. André Matthiolus sur les six livres de Pedacius Dioscoride Anazarbéen de la matière médicale]]'' {{Ling|Francogallice}}<ref group="b">Citatio editionis 1561 {{Google Books|Zw1AAAAAcAAJ|vide p. 192}}. N.B. oportet titulum huius editionis verificare</ref> [https://archive.org/details/gri_33125012606816 Editio 1572 apud archive.org] {{Google Books|Db9CAAAAcAAJ|Editio 1620}} [http://www.biusante.parisdescartes.fr/histmed/medica/cote?00826A Editio 1627 apud BiuSanté] * 1586 ([[Ioachimus Camerarius iunior|Ioachimus Camerarius]], interpr.) : ''[[Discorsi (Matthiolus)|Kreutterbuch desz hochgelehrten unnd weitberühmten Herrn D. Petri Andreae Matthioli]]'' {{Ling|Theodisce}} [http://daten.digitale-sammlungen.de/0009/bsb00091089/images/ Textus] * c. 1650 facta, anno 1934 divulgata (J. Goodyer, interpr.; R. T. Gunther, ed.) : ''The Greek Herbal of Dioscorides''. Londinii [https://web.archive.org/web/20141006142945/http://panaceavera.com/demateriaindex.html recensio interretialis huius versionis] * 1998 (Manuela García Valdez, interpr.) : ''Dioscórides. Plantas y remedios medicinales (De materia medica)''. 3 voll. Matriti: Gredos * 2005 (Lily Y. Beck, interpr.; John Scarborough, praef.) : ''Pedanius Dioscorides of Anazarbus. De materia medica''. Berolini: Olms-Weidmann [https://web.archive.org/web/20180418090623/http://www.uhu.es/publicaciones/ojs/index.php/exemplaria/article/viewFile/486/693 Recensio huius operis] ; Editiones, versiones, commentationes partiales {{Vide-etiam|Cinnabaris (medicamentum)|Cyphi|Moly|Seps}} * Praefatio: John Scarborough, Vivian Nutton, "The Preface of Dioscorides' Materia Medica: introduction, translation, commentary" in ''Transactions and Studies of the College of Physicians of Philadelphia'' n.s. vol. 4 (1982) pp. 187-227. * [[Amomum]]: Nicolaus Maronea Veronensis, "[http://www.e-rara.ch/bau_1/content/pageview/8959143 Commentarii in tractatus Dioscoridis et Plinii de amomo]" in [[Ioannes Pona]], ''Plantae seu simplicia ut vocant, quae in Baldo monte et in via ab Verona ad Baldum reperiuntur'' (Basileae: Zetznerus, 1608) * [[Balsamum]]: [[Andreas Chiocchus]], ''Carmen de balsami natura et viribus iuxta Dioscoridis placita''. Veronae, 1596<ref group="b">[https://web.archive.org/web/20210227190621/https://www.ustc.ac.uk/index.php/record/821965 Citatio huius operis]</ref> ** [[Ioannes Pona|Giovanni Pona]], ''Del vero balsamo de gli antichi: commentario ... sopra l'Historia di Dioscoride''. Venetiis, 1623 {{Google Books|k4VAAAAAcAAJ}} * [[Bryonia]]: S. S. Renner, J. Scarborough, H. Schaefer, H. S. Paris, J. Janick, "Dioscorides’ ''bruonia melaina'' is ''Bryonia alba'', not ''Tamus communis'' and an illustration labelled ''bruonia melaina'' in the Codex Vindobonensis is ''Humulus lupulus'' not ''Bryonia dioica''" in M. Pitrat, ed., ''Cucurbitaceae 2008: IXth Meeting on Genetics and Breeding of Cucurbitacea'' (Avenione: INRA, 2008) pp. 273-280 * [[Mandragora]]: George Saliba, Linda Komaroff, "Illustrated Books May Be Hazardous to Your Health: A New Reading of the Arabic Reception and Rendition of the "Materia Medica" of Dioscorides" in ''Ars Orientalis'' vol. 35 (2008) pp. 6-65 [http://www.jstor.org/stable/25481907 JSTOR] ; Eruditio antiquior * [[Hermolaus Barbarus]], ''In Dioscoridem corollariorum libri quinque''. Coloniae: apud Ioan. Soterem, 1530 {{Google Books|6sdCAAAAcAAJ}} ; Eruditio recentior * Minta Collins, ''Medieval Herbals: The Illustrative Traditions'' (Londinii: British Library, 2000) pp. 31-89 {{Google Books|s7c2EaxDYjUC|Paginae selectae}} * {{ec|id=Cronier (2010)|c=Marie Cronier, "Le Dioscoride alphabétique latin et les traductions latines du De materia medica" in David Langslow, Brigitte Maire, edd., ''Body, Disease and Treatment in a Changing World: Latin texts and contexts in ancient and medieval medicine'' (Lausannae: Editions BHMS, 2010) pp. 189-200}} * Florence E. Day, "Mesopotamian Manuscripts of Dioscorides" in ''Metropolitan Museum of Art Bulletin'' n.s. vol. 8 (1950) pp. 274-280 [http://www.jstor.org/stable/3257424 JSTOR] * A. Dietrich, ''Die Dioskurides-Erklärung des Ibn al-Baiṭar: ein Beitrag zur arabischen Pflanzensynonymik des Mittelalters''. Gottingae: Vandenhoeck & Ruprecht, 1991 * Cesar E. Dubler, Elias Teres Sadaba, ''La 'Materia Medica' de Dioscorides, transmisión medieval y renacentista''. 6 voll. Barcelone, 1952-1957 * Nicholas Everett, ''The Alphabet of Galen: Pharmacy from Antiquity to the Middle Ages'' (Toronti: University of Toronto Press, 2012) pp. 64-78 {{Google Books|R2DXb3tF7zwC|Paginae selectae}} * {{ec|id=Ferraces Rodríguez (1999)|c=A. Ferraces Rodríguez, ''Estudios sobre textos latinos de fitoterapia entre la Antigüedad Tardía y la Alta Edad Media''. Corunnae, 1999}} * Martin Levey, ''Early Arabic Pharmacology: An Introduction Based on Ancient and Medieval Sources''. Lugduni Batavorum: Brill, 1973 {{Google Books|LtYUAAAAIAAJ|Paginae selectae}} * {{ec|id=Riddle (1974)|c=John M. Riddle, "The Latin Alphabetical Dioscorides" in ''Proceedings of XIIIth International Congress of the History of Science, Moscow, 1971, sections III and IV'' (Moscuae, 1974) pp. 204-209}} * {{ec|id=Riddle (1984)|c=John M. Riddle, "Byzantine Commentaries on Dioscorides" in ''Dumbarton Oaks Papers'' vol. 38 (1984) pp. 95-102 [http://www.jstor.org/stable/1291497 JSTOR]}} * John M. Riddle, ''Dioscorides on pharmacy and medicine''. Austin: University of Texas Press, 1985 * Mahmoud M. Sadek, ''The Arabic Materia Medica of Dioscorides''. Quebeci: Editions du Sphinx, 1983 * George Saliba and Linda Komaroff, "Illustrated Books May Be Hazardous to Your Health: A New Reading of the Arabic Reception and Rendition of the "Materia Medica" of Dioscorides" in ''Ars Orientalis'' vol. 35 (2008) pp. 6-65 [http://www.jstor.org/stable/25481907 JSTOR] * John Scarborough, "Pharmacy in Pliny's Natural History: some observations on substances and sources" in Roger French, Frank Greenaway, edd., ''Science in the Early Roman Empire'' (Londinii: Croom Helm, 1986) pp. 59-85 [de fontibus tam Dioscoridis quam Plinii] * John Scarborough, ''Pharmacy's ancient heritage: Theophrastus, Nicander and Dioscorides''. Lexington, 1985. * [[Max Wellmann]], "[[:s:de:RE:Dioskurides 12|Dioskurides (12)]]" in {{PW}} vol. 5 pars 1 (1903) pp. 1131–1142 ; Notae librariae <references group="b" /> == Nexus externi == * [http://www.mdz-nbn-resolving.de/urn/resolver.pl?urn=urn:nbn:de:bvb:12-bsb11054626-2 Lambecius 1669] [[Categoria:Scripta saeculo 1]] [[Categoria:Anatoliae scripta]] [[Categoria:Litterae Graecae aevi Romani]] [[Categoria:Libri de medicamentis]] [[Categoria:Dioscorides]] h35vk4dadnf1afzq0cqn9npreskl7yi Circulus Lerensis 0 246170 3989176 3986048 2026-09-18T23:55:45Z Cyprianus Marcus 66550 3989176 wikitext text/x-wiki {{Capsa subdivisionis Vicidata}} [[Fasciculus:Municipalities in LER.svg|300px|right|Communia in circulo Lerensi]] '''Circulus Lerensis'''<ref>Fingitur nomen "Circulus Lerensis" -Theodisce ''Landkreis Leer'' nuncupatum- sic: Latinum substantivum "circulus" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit et Latinum gentilicium "Lerensis-e" ad [[Leri|Leros]] refertur. Quo de toponymo, vide {{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Landkreis Leer''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Loundkring Lier''), nunc pars [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]], anno [[1885]] conditus est et ad annum [[1945]] ad [[Borussia]]m pertinuit et deinde ab anno [[1946]] ad Saxoniam Inferiorem. Caput circuli urbs [[Leri]] est. == Historia == Ager circuli ab anno [[1815]] ad [[Regnum Hannoveranum]], ab anno [[1866]] ad [[Borussia]]m pertinuit. Anno [[1885]] circulus conditus et anno [[1932]] circulo dissoluto Weener auctus est. Ab anno [[1946]] Circulus Lerensis pars Saxoniae Inferioris est. == Communia circuli == Haec sunt communia huius circuli, quae partim ad communia generalia coniuncti sunt: * [[Borkna]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Borkum''; [[lingua Frisica|Frisice]] ''Boarkum''; quoque [[Saxonice]] ''Börkum'') urbs (5175 incolae) * [[Bunda]]<ref name="Deiter">Deiter, H. (1881). Oldeborchs, Pastoris zu Bunda in Reiderland, kleine ostfriesische Chronicke, betreffend die Jahre 1558 bis 1605. ''Jahrbuch de Gesellschaft für bildende Kunst und vaterländische Altertümer zu Emden''.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Bunde''; [[Saxonice]] ''Bunn'') (7566) * [[Gemmegum]]<ref name="Gemmegum">Vide ''Giminghem - der alte Name von Jemgum'' Gerhardi Kronsweide; ubi dicitur "(...) '''Mittelalterliche urkundliche und einige neuzeitliche Nennungen von Jemgum''' (...) Gemmegum (Urkunde in lateinisch) (...) Gommegum (lat.) (...) Gemghum (lat.) (...) Gemmyngum (lat.) (...) Jemgum (Ubbo Emmius, lat.) (...)".</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Jemgum'') (3597) * [[Leri]] (33.891, caput circuli) * [[Moormerlandia]]<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Moormerland''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Moormerlound'') (sedes administrationis [[Palus Warsingana]]<ref name="Palus Warsingana">Theodiscum anthroponymicum praefixum casu genetivo ''Warsings-'' Latino adiectivo "Warsinganus-a-um" et [https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] vertitur.</ref> -Theodisce ''Warsingsfehn''-, 22.667) * [[Ostrhauderfehn]] (10.750) * [[Rhauderfehn]] (sedes: Westrhauderfehn, 17.162) * [[Uplengen]] (sedes: Remels, 11.503) * [[Weener]], oppidum (15.430) * [[Westoverledingen]] (sedes: Ihrhove, 20.036) * [[Hasla (commune generale)|Hasla]]<ref name="Hasla">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hesel/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Der früheste schriftliche Beleg für den Ort findet sich als ''Hasla'' in einem Urbar der Abtei Werden, das sich auf das 10. Jh. datieren lässt (...)".</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hesel'') commune generale (10.595) ** [[Brincama]]<ref name="Friedländer 1878">Friedländer, E. (Ed.) (1878). ''Ostfriesisches Urkundenbuch: Band 1. (Jahre 787–1470)''. [[Emda]]e: Haynel.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Brinkum'') (700) ** [[Firrel]] ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Firrel'') (816) ** [[Hasla]]<ref name="Hasla">Vide [https://kirchengemeindelexikon.de/einzelgemeinde/hesel/?utm ''Kirchengemeindelexikon''], ubi dicitur "(...) Der früheste schriftliche Beleg für den Ort findet sich als ''Hasla'' in einem Urbar der Abtei Werden, das sich auf das 10. Jh. datieren lässt (...)".</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Hesel'') (sedes administrationis, 4520) ** [[Holtland]] (2260) ** [[Neukamperfehn]] (1594) ** [[Schwerinsdorf]] (705) * [[Iummium (commune generale)|Iummium]]<ref name="Egger 1977">Egger, C. (1977). ''Lexicon Nominum Locorum (Officium Libri Catholici)''. Libreria Editrice Vaticana.</ref> ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Jümme'') commune generale (6420) ** [[Filsum]] ([[Theodisce]] et [[lingua Frisica|Sagterlandice]] et [[Saxonice]] ''Filsum'') sedes administraionis (2094) ** [[Nortmoor]] (1653) ** [[Teuderium]]<ref name="Orbis Latinus N-Z">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050914?p=27&cq=M%C3%BCnchen&lang=de''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 3. N-Z''].</ref> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Detern''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Tjootern''; [[Saxonice|Orientalifrisicosaxonice]] ''Däitern'') oppidum (2673) * Ager ad commune non pertinens: ** [[Lütje Hörn]] insula inhabitata ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{commonscat|Landkreis Leer|circulum Lerensem}} [http://www.landkreis-leer.de Pagina officialis] {{Circuli terrae Saxoniae Inferioris}} {{geo-stipula}} {{DEFAULTSORT:Lerensis circulus}} [[Categoria:Circuli terrae Saxoniae Inferioris]] [[Categoria:Constituta 1885]] [[Categoria:Frisia orientalis]] ssph47c4oygn1ggjxtjom0xbwl1fg0o Ben Carson 0 246298 3989166 3642802 2026-09-18T21:56:45Z LilyKitty 18316 de neurochirurgia 3989166 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} [[Fasciculus:Ben Carson at CPAC 2015.jpg|thumb|upright=0.8|Doctor Ben Carson]] '''Beniaminus Salomonis Carson''' (natus ''Benjamin Solomon Carson'' die [[18 Septembris]] [[1951]]), '''Ben Carson''' vulgo appellatus, est [[chirurgus]] [[neurochirurgia]]e et [[politicus|civilitatis]] peritus [[Civitates Foederatae|Americanus]], Primus chirurgus feliciter [[gemellos]] separavit in cerebro coniuncti. Anno 2008, [[Praemium libertatis]] ei tributum est a praeside [[Georgius W. Bush|Georgio W. Bush]]. == Opus == *''Gifted Hands'' {{bio-stipula}} {{Lifetime|1951||Carson, Ben }} [[Categoria:Auctores Anglici]] [[Categoria:Chirurgi Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Medici Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Politici Civitatum Foederatarum]] [[Categoria:Scriptores Civitatum Foederatarum]] nso67mcfuz7hqnpsqr0er4i4p79mzx3 Moormerlandia 0 247053 3989174 3988986 2026-09-18T23:51:29Z Cyprianus Marcus 66550 3989174 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidata}} [[Fasciculus:ChurchGandersum.JPG|thumb|left|Ecclesia vici Gandersi (Theodisce ''Gandersum'').]] [[Fasciculus:FehnkanalJheringsfehn7.jpg|thumb|left|Fossa apud vicum [[Palus Iheringana|Paludem Iheringanam]]<ref name="Palus Iheringana"/> (Theodisce ''Jheringsfehn'').]] '''Moormerlandia'''<ref name="-landia">Germanica toponyma cum suffixo ''-land'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-landia-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Amelandia]], [[Bevelandia Australis]], [[Bevelandia Septentrionalis]], [[Bolandia]], [[Iutlandia]], [[Curlandia]], [[Estlandia]], [[Finlandia]], [[Flevolandia]], [[Friedlandia]], [[Islandia]], [[Gothlandia]], [[Hollandia]], [[Ingermanlandia]], [[Isalandia]] [[Lalandia]], [[Langelandia]], [[Oehtlandia]] [[Olandia]], [[Sallandia]], [[Samlandia]] [[Zelandia]], [[Selandia]] [[Fotlandia]], [[Wermelandia]] [[Withlandia]] apud {{Graesse}}.</ref> ([[Theodisce]] et [[Saxonice]] ''Moormerland''; [[lingua Frisica|Sagterlandice]] ''Moormerlound'') est commune [[Saxonia Inferior|Saxoniae Inferioris]] et pars [[Circulus Lerensis|Circuli Lerensis]]. Ad Moormerlandiam vici [[Palus Warsingana]]<ref name="Palus Warsingana">Theodiscum anthroponymicum praefixum casu genetivo ''Warsings-'' Latino adiectivo "Warsinganus-a-um" et [https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] vertitur.</ref> (Theodisce ''Warsingsfehn'') (7607 incolae), [[Neermoor]] (Theodisce ''Neermoor'') (4670), [[Tortamora]]<ref name="Tortamora">Vide [https://1820diekunst.de/wp-content/uploads/2017/01/EJ20.pdf?utm ''Münstersches Decanatsregister''], ubi dicitur "(...) »Tortamora alias Vennehusen« (...)".</ref> (Theodisce ''Veenhusen'') (3848), [[Palus Iheringana]]<ref name="Palus Iheringana">Theodiscum anthroponymicum praefixum casu genetivo ''Jherings-'' Latino adiectivo "Iheringanus-a-um" et [https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] vertitur.</ref> (Theodisce ''Jheringsfehn'') (2464), [[Olderssum]]<ref name="Olderssum">Vide [https://bibliothek.ostfriesischelandschaft.de/wp-content/uploads/sites/3/dateiarchiv/1499/EJ18.pdf?utm ''Quellen zur Geschichte Ostfriesland''], ubi dicitur "(...) 1318 ''nomine Olderssum, 4000 passuum ab Emeda distans'' (...)".</ref> (Theodisce ''Oldersum'') (1565), [[Palus Bowkesetensis]]<ref name="Palus Bowkesetensis">[https://www.koeblergerhard.de/germanistischewoerterbuecher/altsaechsischeswoerterbuch/asF.pdf Theodiscum suffixum ''-fehn'' Latino nomine "palus paludis" (f.)] et Theodiscum gentilicium praefixum ''Boekzeteler-'' Latino gentilicio "Bowkesetensis-e" vertitur, quod ad toponymum "Bowkesete" (Theodisce ''Boekzetel'') refertur. Quo de Latino toponymo, vide [https://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/drwOstfrUrkunde1878/0063/image,info ''Ostfriesisches Urkundenbuch''], ubi dicitur "(...) conventus domorum Frisie sancti Iohannis eiusdem ordinis, scilicet Warfum, (...) Harsle, Bowkesete, Abbyngearve (...)".</ref> (Theodisce ''Boekzetelerfehn'') (756), [[Hatshusa]]<ref name="-husa">Germanica toponyma cum suffixis ''-haus(en)'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-husa-ae", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Petrishusa]], [[Sachsenhusa]], [[Sangerhusa]], [[Sunthusa]], [[Ahusa]], [[Bebenhusa]], [[Buozolteshusa]], [[Chuzenhusa]], [[Husa]], [[Francohusa]], [[Gisinhusa]], [[Harthusa]], [[Hilpertohusa]] apud {{Graesse}}.</ref> (Theodisce ''Hatshausen'') (571), [[Tergasta]]<ref name="-gasta">Germanica toponyma cum terminatione ''-gast'' plerumque latinizari solent addita terminatione latinizata "-gasta-ae", quamquam huius terminationis variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Leugasta Marchia]] apud Vicipaediae Latinae articulum de [[Index communium Bavariae|indice communium Bavariae]]; et [[Hologasta]] apud {{Graesse}}.</ref> (Theodisce ''Tergast'') (493), [[Rorichum]] (Theodisce ''Rorichum'') (403), [[Terburgum]]<ref name="-burg">Germanica toponyma cum suffixis ''-burg'' et ''-borg'' et ''-burgh'' et ''-bourg'' plerumque latinizari solent addito suffixo latinizato "-burgum-i", quamquam huius suffixi variantes inveniri possunt. Exempli gratiā: [[Wisingsburgum]], [[Edinburgum]], [[Alburgum]], [[Altenburgum]], [[Brandeburgum]], [[Caroburgum]], [[Doesburgum]], [[Friburgum]], [[Hamburgum]], [[Iulioburgum]] apud {{Graesse}}.</ref> (Theodisce ''Terborg'') (116) atque [[Gandersum]] (Theodisce ''Gandersum'') (89) pertinent. Sedes administrationis [[Palus Warsingana]]<ref name="Palus Warsingana"/> (Theodisce ''Warsingfehn'') est. == Historia == [[Fasciculus:Muehle_Warsingsfehn6.jpg|thumb|left|Mola in vico [[Palus Iheringana|Palude Iheringana]]<ref name="Palus Iheringana"/>.]] Anno [[1346]] nomen ''Moormannerlande'' primo in actis descriptum est. Quod nomen "Terram virorum e palude" significat. Sed Gansersum vicus iam anno [[1000]] descriptus est<ref>[https://web.archive.org/web/20160305010810/http://moormerland.conne.net/index.php?hid=389&m=1 Pagina officialis communis Moormerlandiae]</ref>. Saeculo 14 haec regio maximis fluctibus affecta est. Praesertim anno [[1362]] fluctu magno maris pars agri futuri communis submersus est. Tum Moormerlandensis regio pars [[Frisia orientalis|Frisiae Orientalis]] fuit. Ab anno [[1526]] [[Reformatio]] cito accepta est. Annis [[1744]] - [[1806]] Moormerlandia ad [[Borussia]]m, deinde ad [[Nederlandia]]m, annis [[1810]] ad [[1813]] ad [[Primum Imperium Francicum]] pertinuit. Ab anno [[1815]] Moormerlandia [[Regnum Hannoveranum|Regno Hannoverano]] tradita est, quod anno [[1866]] a Borussia occupatum est. Iam anno [[1854]] Neermoor et Oldersum stationes ferroviariae conditae sunt. Ab anno [[1885]] Moormerlandensis regio ad tres circulos pertinuit: partim ad circulum [[Emda]]m, partim ad [[Circulus Auriacum|circulum Auriacum]] atque ultima pars ad circulum Lerensem. Anno [[1932]] - circulo Emda dissoluto - vici Oldersum, Gandersum, Tergast atque Rorichum ad circulum Lerensem transierunt, et ab anno [[1946]] vici regionis ad Saxoniam Inferiorem pertinent. Post [[Bellum mundanum secundum|Bellum Mundanum Secundum]] multi homines ex oriente Germaniae fugati in Moormerlandiam novam patriam invenerunt. Anno [[1973]] vici supra dicti administrationem in commune unum se coniunxerunt. Sedes administrationis vicus maximus, sed non veterrimus, Warsingfehn factus est<ref>[https://web.archive.org/web/20110526192454/http://moormerland.conne.net/index.php?sid=oopdgtgjk09orjb9h8j7tuoc857estog&m=1&hid=365 Historia communis Moormerlandiae]</ref>. ==Notae== <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Moormerland|Moormerlandiam}} * [https://web.archive.org/web/20050306172141/http://moormerland.conne.net/ Pagina officialis communis Moormerlandiae] * [https://web.archive.org/web/20150924062619/http://www.ostfriesischelandschaft.de/fileadmin/php/ortschronisten/Ortsartikel/HOO_Oldersum_Euhausen-1_SB_N_A_P.pdf Historia vici Ochtersi] * [https://web.archive.org/web/20150924062726/http://www.ostfriesischelandschaft.de/fileadmin/php/ortschronisten/Ortsartikel/HOO_Warsingsfehn_Badewien_Boettcher-A_N.PDF Historia vici Paludis Warsinganae] [[Categoria:Communia Saxoniae Inferioris]] [[Categoria:Frisia orientalis]] [[Categoria:Condita 1973]] 28bfc7878ybr4zyy2qvumnx3ojq3n6z Mathematica adhibita 0 259874 3989178 3735585 2026-09-19T00:05:00Z LilyKitty 18316 de analysi numerica et theoria ludorum 3989178 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Vehicle Routing Problem Example.svg|thumb|Solutiones [[quaestio itineris vehiculi|quaestionis itineris vehiculi]] rationes [[optimizatio combinatorialis|optimizationis combinatorialis]] et [[programmatura integrorum|programmaturae integrorum]] postulant.]] '''Mathematica adhibita'''{{convertimus}} est illa pars [[mathematica]]e, [[mathematica pura|purae mathematicae]] opposita, quae ad [[ratio]]nes mathemathicas in [[scientia (ratio)|scientia]] naturali spectat, [[ars ingeniaria|arte ingeniaria]], [[negotium|negotiis]], [[informatica]], [[industria]]que adhibitas; itaque [[scientia (ratio)|scientiam]] mathematicam et scientiam alius [[disciplina academica|disciplinae]] coniungit. Aliquando ad quaestiones [[realitas|reales]] solvendas, novae theoriae mathematicae requiruntur, quae deinde in mathematica pura investigantur. == Notae == <references /> {{NexInt}} *[[Analysis numerica]] *[[Geometria]] *[[Mathematica discreta]] *[[Statistica]] *[[Theoria ludorum]] *[[Topologia]] == Nexus externi == * ''[http://www.journals.elsevier.com/applied-mathematics-and-computation/ Applied Mathematics and Computation]'' (Mathematica adhibita et computatio), periodicum * ''[https://www.siam.org/ Society for Industrial and Applied Mathematics]'' (Societas mathematicae industrialis et adhibitae) {{math-stipula}} [[Categoria:Mathematica]] {{Myrias|Mathematica}} 29agigf103uctkw85bkl3rfi44l7j4w Jack the Ripper 0 261075 3989163 3913933 2026-09-18T21:27:46Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989163 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:JacktheRipper1888.jpg|thumb|"With the Vigilance Committee in the East End: A Suspicious Character." ''[[The Illustrated London News]],'' [[13 Octobris]] [[1888]].]] [[Fasciculus:FromHellLetter.jpg|thumb|upright=0.8|[[Epistula]] [[epistula from hell|''From hell'']]: "Mr Lusk—Sir I send you half the kidne I took from one woman prasarved it for you tother piece I fried and ate it was very nise I may send you the bloody knif that took it out if you only wate a whil longer—Signed Catch me when you can Mishter Lusk."]] [[Fasciculus:Whitechapel Spitalfields 7 murders.JPG|thumb|300px|Loci primorum septem [[homicidia Cappellae Albae|homicidiorum Cappellae Albae]]: [[Osborn Street]] (dextra media), George Yard (sinistra media), [[Hanbury Street]] (summa), [[Buck's Row]] (dextra), [[Berner Street]] (dextra ima), [[Quadratum Mitre]] (sinistra ima), et [[Dorset Street (Londinium)|Dorset Street]] (sinistra media).]] [[Fasciculus:F.G.Abberline.jpg|thumb|upright 0.8|[[Fridericus Abberline]], inspector qui casum anno [[1888]] investigavit.]]<!-- [[Fasciculus:JacktheRipperPuck.jpg|thumb|upright|Speculation as to the identity of Jack the Ripper: cover of the 21 September 1889, issue of ''[[Puck (magazine)|Puck]]'' magazine, by cartoonist [[William Mecham|Tom Merry]]]] [[Fasciculus:Wanted poster.jpg|thumb|upright|alt=Ghastly murder in the East End. Dreadful mutilation of a woman. Capture: Leather Apron|Newspaper broadsheet referring to the killer as "Leather Apron", September 1888.]] [[Fasciculus:Jack-the-Ripper-The-Nemesis-of-Neglect-Punch-London-Charivari-cartoon-poem-1888-09-29.jpg|thumb|alt=A phantom brandishing a knife floats through a slum street|The 'Nemesis of Neglect': Jack the Ripper depicted as a phantom stalking Whitechapel, and as an embodiment of social neglect, in a ''[[Punch (magazine)|Punch]]'' cartoon of 1888.]]--> '''Jack the Ripper''' ('Iacobus Scissor') est ignotus [[homicida serialis]] victimarum mulierum [[meretrix|meretricium]] in [[regio]]nibus plerumque egentibus egisse generatim habitus, praecipue in et circa [[Whitechapel]] [[districtus|districtum]] [[Londinium|Londiniense]] anno [[1888]]. [[Nomen proprium|Nomen]] ''Jack the Ripper'' in quadam [[epistula]] ortum est, ab aliquo homicidam se appellans scripta, quae in mediis divulgata erat. Epistula fraus fuisse late putatur, a [[diurnariorum ars|diurnariis]] divulgata, ad studium fabulae excitandum et numerum exemplarium [[diarium|diariorum]] augendum. [[homicidium|Homicida]] intra investigatorios rei fasciculos atque in [[narratio]]nibus [[diurnariorum ars|diurnariorum]] simul editis etiam appellabatur the Whitechapel Murderer ('[[Homicidium|Homicida]] Cappellae Albae') et Leather Apron ('Subligar Scorteus').<!-- ==Notae== <div class="references-small"><references/></div>--> {{NexInt}} * [[Lulu (opera)]] == Bibliographia == * Begg, Paul. [[2003]]. ''Jack the Ripper: The Definitive History.'' Londinii: Pearson Education. ISBN 0-582-50631-X. * Begg, Paul. [[2006]]. ''Jack the Ripper: The Facts.'' Anova Books. ISBN 1-86105-687-7. * Cook, Andrew. [[2009]]. ''Jack the Ripper.'' Stroud, Gloucestershire: Amberley Publishing. ISBN 978-1-84868-327-3. * Curtis, Lewis Perry. [[2001]]. ''Jack The Ripper & The London Press.'' Portu Novo: Yale University Press. ISBN 0-300-08872-8. * Eddleston, John J. [[2002]]. ''Jack the Ripper: An Encyclopedia.'' Londinii: Metro Books. ISBN 1-84358-046-2. * Evans, Stewart P., et Donald Rumbelow. [[2006]]. ''Jack the Ripper: Scotland Yard Investigates''. Stroud, Gloucestershire: Sutton Publishing. ISBN 0-7509-4228-2. * Evans, Stewart P., et Keith Skinner. [[2000]]. ''The Ultimate Jack the Ripper Sourcebook: An Illustrated Encyclopedia''. Londinii: Constable and Robinson. ISBN 1-84119-225-2. * Evans, Stewart P., et Keith Skinner. [[2001]]. ''Jack the Ripper: Letters from Hell''. Stroud, Gloucestershire: Sutton Publishing. ISBN 0-7509-2549-3. * Fido, Martin. [[1987]]. ''The Crimes, Detection and Death of Jack the Ripper.'' Londinii: Weidenfeld and Nicolson. ISBN 0-297-79136-2. * Marriott, Trevor. [[2005]]. ''Jack the Ripper: The 21st Century Investigation.'' Londinii: John Blake. ISBN 1-84454-103-7. * Meikle, Denis. [[2002]]. ''Jack the Ripper: The Murders and the Movies''. Ricmondiae Surrey: Reynolds and Hearn Ltd. ISBN 1-903111-32-3. * Rivett, Miriam, et Mark Whitehead. [[2006]]. ''Jack the Ripper.'' Harpenden, Hertfordshire: Pocket Essentials. ISBN 978-1-904048-69-5. * Rumbelow, Donald. [[2004]]. ''The Complete Jack the Ripper. Fully Revised and Updated.'' Penguin Books. ISBN 978-0-14-017395-6. * Sugden, Philip. [[2002]]. ''The Complete History of Jack the Ripper.'' Carroll & Graf Publishers. ISBN 0-7867-0276-1. * Werner, Alex, ed. [[2008]]. ''Jack the Ripper and the East End.'' Londinii: Chatto & Windus. ISBN 978-0-7011-8247-2. * Woods, Paul, et Gavin Baddeley. [[2009]]. ''Saucy Jack: The Elusive Ripper.'' Hersham, Surrey: Ian Allan Publishing. ISBN 978-0-7110-3410-5. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Jack the Ripper}} * [http://www.nationalarchives.gov.uk/museum/item.asp?item_id=39 Imagines et epistulae per speciem a Jack the Ripper.] Archivum Nationale. * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/298729/Jack-the-Ripper Jack the Ripper.] ''Encyclopaedia Britannica.'' * [http://www.casebook.org ''Casebook: Jack the Ripper.''] * [http://www.JTRForums.com ''Jack The Ripper Forums.''] * Rossmo, D. K. [https://web.archive.org/web/20110927013454/http://www.txstate.edu/gii/jacktheripper.html ''Jack the Ripper.''] Center for Geospatial Intelligence and Investigation, Texas State University. * [https://web.archive.org/web/20110903154502/http://www.jack-the-ripper.org/ ''Jack the Ripper 1888.'']<!-- *[http://vault.fbi.gov/Jack%20the%20Ripper FBI file on Jack the Ripper] 1988 centennial investigation of the case--> {{Myrias|Homines}} {{Lifetime|saeculo 19|saeculo 19 aut 20|Jack the Ripper}} <!--melius:Homicidae = murderers--> <!-- [[Category:1888 in the United Kingdom]] [[Category:19th-century English criminals]] [[Category:British serial killers]] [[Category:History of the City of London]] [[Category:History of Tower Hamlets]] [[Category:Murder in London]] [[Category:People of the Victorian era]] [[Category:Unidentified serial killers]] [[Category:Violence against sex workers in the United Kingdom]] [[Category:Whitechapel]]--> [[Categoria:De crimine quaesiti]] [[Categoria:Londinium]] [[Categoria:1888]] qpd3cle1ql5agvcav9d8nktta00xgcs Formula:Primi ministri Algerii 10 261773 3989263 3920628 2026-09-19T11:44:38Z ~2026-49405-65 214731 Praenomina Latina 3989263 wikitext text/x-wiki {{Capsa navigationis | titulus = Primi ministri Algerii (1979–) | imago = | corpus = [[Mahometus Ahmedi filius ʿAbd al-Ġanī]]&nbsp;1979&nbsp;• [[Abdulhamidus Barāhīmī]]&nbsp;1984&nbsp;• [[Qāṣdī Marbāḥ]]&nbsp;1988&nbsp;• [[Mūlūd Ḥamrūš]]&nbsp;1989&nbsp;• [[Saiyid Ahmedus Ġazālī]]&nbsp;1991&nbsp;• [[Balʿaid ʿAbd as-Salām]]&nbsp;1992&nbsp;• [[Riḍā Mālik]]&nbsp;1993&nbsp;• [[Muqdād Sīfī]]&nbsp;1994&nbsp;• [[Ahmedus Ūyaḥyā]]&nbsp;1995&nbsp;• [[Ismael Ḥamdānī]]&nbsp;1998&nbsp;• [[Ahmedus ibn Bītūr]]&nbsp;1999&nbsp;• [['Alī ibn Filīs|ʿAlī ibn Filīs]]&nbsp;2000&nbsp;• [[Ahmedus Ūyaḥyā]]&nbsp;2003&nbsp;• [[Abdelazizus Bilḫādim]]&nbsp;2006&nbsp;• [[Ahmedus Ūyaḥyā]]&nbsp;2008&nbsp;• [[Abdelmalechus Silāl]]&nbsp;2012&nbsp;• [[Abdelmagidus Tabūn]]&nbsp;2017&nbsp;• [[Ahmedus Ūyaḥyā]]&nbsp;2017&nbsp;• [[Noradinus Badawī]]&nbsp;2019&nbsp;• [[Abdelazizus Ǧarād]]&nbsp;2019&nbsp;• [[Aiman ibn ʿAbd al-Raḥmān]]&nbsp;2021&nbsp;• [[Naḏīr al-ʿArbāwī]]&nbsp;2023&nbsp;• [[Sifi Ghrieb]]&nbsp;2025 | sub = [[Opus:Geopoliticum|Opus geopoliticum]]&nbsp;• [[Gubernatores civitatum Africanarum hodiernarum]] | sub2 = [[Formula:Praesides Algerii|Praesides Algerii]]&nbsp;• [[Formula:Ministri rerum externarum Algerienses|Ministri rerum externarum]]&nbsp;• [[Formula:Ministri rerum internarum Algerienses|Ministri rerum internarum Algerienses]]}}<noinclude> [[Categoria:Formulae navigationis gubernatorum civitatum|Algerium]] [[Categoria:Formulae Algerium spectantes]] [[Categoria:Res politicae Algerienses|ß]] </noinclude> 5m6cgcqznp8sqav8l81x7kg7bimevo9 'Abd al-Malik Sallal 0 261779 3989238 3916716 2026-09-19T10:02:18Z ~2026-49405-65 214731 De forma Latina praenominis vide Indicem formarum Latinarum nominum Arabicorum 3989238 wikitext text/x-wiki {{Movenda|Abdelmalechus Silāl}} {{Capsa hominis Vicidata}} '''Abdelmalechus Silāl''' seu litteris Arabicis عبد الملك سلال, ''ʿAbd al-Mālik Silāl'' ([[Constantina (Algerium)|Constantina]]e natus die [[1 Augusti]] [[1948]]), est legatus et politicus [[Algerium|Algerii]]. Breviter apud scholam medicinae Constantinianam studuit. Alumnus est [[Schola Nationalis Administrationis (Algeria)|Scholam Nationalem Administrationis]] in urbe [[Algeria]]e. Legatus patriae iuxta [[Hungaria]]m ab anno 1996 ad [[1997]] fuit. Primus minister Algerii meruit a die [[3 Septembris]] [[2012]] ad [[13 Martii]] [[2014]] rursusque a die [[29 Aprilis]] [[2014|eiusdem anni]]. Mense Februario 2022, Abdelmalek Sellal CHU Mustapha-Pacha in Algiers in nosocomio receptus est propter contaminationem cum Omicron variante covid-19 et problemata sanitatis ad alterum pertinentia habuit. == Bibliographia == * "[http://derstandard.at/1397521914795/Bouteflika-ernennt-Wahlkampfchef-Sellal-zum-Ministerpraesidenten Bouteflika ernennt Wahlkampfchef Sellal zum Ministerpräsidenten]" in ''Der Standard'' (28 Aprilis 2014) * Farid Alilat, "[http://www.jeuneafrique.com/36796/politique/en-alg-rie-abdelmalek-sellal-fait-le-job/ En Algérie, Abdelmalek Sellal fait le job]" in ''Jeune Afrique'' (30 Decembris 2014) ==Nexus externi== {{CommuniaCat|Abdelmalek Sellal|Abdelmalechum Silāl}} {{Primi ministri Algerii}} {{DEFAULTSORT:Sallal, Abd al Malik}} [[Categoria:Nati 1948]] [[Categoria:Homines vivi]] [[Categoria:Politici Algerii]] [[Categoria:Gubernatores civitatum]] [[Categoria:Alumni Scholae Nationalis Administrationis (Algeria)]] [[Categoria:Primi ministri Algerii]] [[Categoria:Alumni scholarum medicinae Constantinianarum]] 7avunb0yjljuvjsi5tcl6e423wt6drc 'Abd al-Maǧīd Tabūn 0 267870 3989246 3916713 2026-09-19T11:02:25Z ~2026-49405-65 214731 3989246 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Abdelmagidus Tabūn''' seu litteris Arabicis عبد المجيد تبون, ''ʿAbd al-Maǧīd Tabūn'' ([[Mecheria]] in urbe die [[17 Novembris]] [[1945]] natus), est politicus [[Algerium|Algerii]]. Alumnus est [[schola Nationalis Administrationis (Algeria)|scholae nationalis administrationis]] urbis [[Algeria]]e. Sub-praefectus meruit provinciis [[Djelfa]], [[Adrar]], [[Batna]], [[M'Sila]], mox praefectus provinciis [[Adrar]], [[Tiaret]], [[Tizi-Ouzou]]. Minister delegatus a regimine fuit annis [[1991]] et [[1992]]. Deinde sub praeside [[Abdelazizus Būtaflīqa|Abdelazizo Būtaflīqa]] minister a communicatione annis [[1999]] et [[2000]] et minister delegatus a regimine pagorum usque in insequentem annum, mox minister ab habitatione usque in [[2002]]. Anno [[2012]] idem officium rursus suscepit, primo ministro [[Abdelmalechus Silāl|Abdelmalecho Silāl]]. Cui die [[25 Maii]] [[2017]] ipse in officio primi ministri succedit. {{Latinitas dolet|Lorem candidatus, vicit per primam electionem autem praesidis 2019. Quod ad suffragium aestuat dies electionis est a ingens reclamat ( "Hirak"), et per recordum licentiam agendi putant.}} == Bibliographia == * "[http://www.lemonde.fr/afrique/article/2017/05/25/algerie-abdelmadjid-tebboune-la-surprise-du-chef_5133661_3212.html Algérie : Abdelmadjid Tebboune, la surprise du chef]" in ''[[Le Monde]]'' (25 Maii 2017) * "[http://premium.lefigaro.fr/international/2017/08/15/01003-20170815ARTFIG00160-algerie-le-premier-ministre-deja-limoge-au-bout-de-trois-mois.php Algérie : le premier ministre déjà limogé au bout de trois mois]" in ''[[Le Figaro]]'' (15 Augusti 2017) * Amir Akef, "[https://www.lemonde.fr/afrique/article/2019/12/13/qui-est-abdelmadjid-tebboune-le-vainqueur-de-l-election-presidentielle-en-algerie_6022759_3212.html Qui est Abdelmadjid Tebboune, le vainqueur de l’élection présidentielle en Algérie ?]" in ''[[Le Monde]]'' (13 Decembris 2019) * Nadia Lamlili, "[http://www.jeuneafrique.com/442030/politique/algerie-abdelmadjid-tebboune-nouveau-premier-ministre-dabdelaziz-bouteflika/ Algérie : qui est Abdelmadjid Tebboune, le nouveau Premier ministre d’Abdelaziz Bouteflika ?]" in ''Jeune Afrique'' (25 Maii 2017) ==Nexus externi== {{CommuniaCat|Abdelmadjid Tebboune|Abdelmagidum Tabūn}} {{Fontes biographici}} * {{CIDOB|https://www.cidob.org/biografias_lideres_politicos/africa/argelia/abdelmadjid_tebboune|Abdelmadjid Tebboune}} {{Praesides Algerii}} {{Primi ministri Algerii}} {{DEFAULTSORT:Tabun, Abdalmagid}} [[Categoria:Politici Algerii]] [[Categoria:Nati 1945]] [[Categoria:Homines vivi]] [[Categoria:Gubernatores civitatum]] [[Categoria:Gubernatores provinciarum]] [[Categoria:Praesides Algerii]] [[Categoria:Primi ministri Algerii]] [[Categoria:Alumni Scholae Nationalis Administrationis (Algeria)]] [[Categoria:Duces civitatum]] pk0q6k4h59g72vwze0wqih50qxpja09 3989248 3989246 2026-09-19T11:03:10Z ~2026-49405-65 214731 3989248 wikitext text/x-wiki {{Movenda|Abdelmagidus Tabūn}} {{Capsa hominis Vicidata}} '''Abdelmagidus Tabūn''' seu litteris Arabicis عبد المجيد تبون, ''ʿAbd al-Maǧīd Tabūn'' ([[Mecheria]] in urbe die [[17 Novembris]] [[1945]] natus), est politicus [[Algerium|Algerii]]. Alumnus est [[schola Nationalis Administrationis (Algeria)|scholae nationalis administrationis]] urbis [[Algeria]]e. Sub-praefectus meruit provinciis [[Djelfa]], [[Adrar]], [[Batna]], [[M'Sila]], mox praefectus provinciis [[Adrar]], [[Tiaret]], [[Tizi-Ouzou]]. Minister delegatus a regimine fuit annis [[1991]] et [[1992]]. Deinde sub praeside [[Abdelazizus Būtaflīqa|Abdelazizo Būtaflīqa]] minister a communicatione annis [[1999]] et [[2000]] et minister delegatus a regimine pagorum usque in insequentem annum, mox minister ab habitatione usque in [[2002]]. Anno [[2012]] idem officium rursus suscepit, primo ministro [[Abdelmalechus Silāl|Abdelmalecho Silāl]]. Cui die [[25 Maii]] [[2017]] ipse in officio primi ministri succedit. {{Latinitas dolet|Lorem candidatus, vicit per primam electionem autem praesidis 2019. Quod ad suffragium aestuat dies electionis est a ingens reclamat ( "Hirak"), et per recordum licentiam agendi putant.}} == Bibliographia == * "[http://www.lemonde.fr/afrique/article/2017/05/25/algerie-abdelmadjid-tebboune-la-surprise-du-chef_5133661_3212.html Algérie : Abdelmadjid Tebboune, la surprise du chef]" in ''[[Le Monde]]'' (25 Maii 2017) * "[http://premium.lefigaro.fr/international/2017/08/15/01003-20170815ARTFIG00160-algerie-le-premier-ministre-deja-limoge-au-bout-de-trois-mois.php Algérie : le premier ministre déjà limogé au bout de trois mois]" in ''[[Le Figaro]]'' (15 Augusti 2017) * Amir Akef, "[https://www.lemonde.fr/afrique/article/2019/12/13/qui-est-abdelmadjid-tebboune-le-vainqueur-de-l-election-presidentielle-en-algerie_6022759_3212.html Qui est Abdelmadjid Tebboune, le vainqueur de l’élection présidentielle en Algérie ?]" in ''[[Le Monde]]'' (13 Decembris 2019) * Nadia Lamlili, "[http://www.jeuneafrique.com/442030/politique/algerie-abdelmadjid-tebboune-nouveau-premier-ministre-dabdelaziz-bouteflika/ Algérie : qui est Abdelmadjid Tebboune, le nouveau Premier ministre d’Abdelaziz Bouteflika ?]" in ''Jeune Afrique'' (25 Maii 2017) ==Nexus externi== {{CommuniaCat|Abdelmadjid Tebboune|Abdelmagidum Tabūn}} {{Fontes biographici}} * {{CIDOB|https://www.cidob.org/biografias_lideres_politicos/africa/argelia/abdelmadjid_tebboune|Abdelmadjid Tebboune}} {{Praesides Algerii}} {{Primi ministri Algerii}} {{DEFAULTSORT:Tabun, Abdalmagid}} [[Categoria:Politici Algerii]] [[Categoria:Nati 1945]] [[Categoria:Homines vivi]] [[Categoria:Gubernatores civitatum]] [[Categoria:Gubernatores provinciarum]] [[Categoria:Praesides Algerii]] [[Categoria:Primi ministri Algerii]] [[Categoria:Alumni Scholae Nationalis Administrationis (Algeria)]] [[Categoria:Duces civitatum]] g8vuuip7fmb6z3eb4b2pxymyxr3fvyn Collagenum 0 272882 3989131 3961840 2026-09-18T15:40:52Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989131 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Grace in winter, contemporary ballet.jpg|thumb|Nisi huic ballatrici satis collagenorum potiorum esset, tanta arte ballare nequiret.]] '''Collagenum'''{{FD ref}} est praecipua [[textus conexivus|textus conexivi]] [[animal]]ium [[proteina]], quo massa [[corpus|corporis]] [[mammalia|mammalium]] maxime abundat (26% totius massae proteinorum; in homine circa 6% ponderis [[corpus humanum|corporis]]). Ubique invenitur, sicut in [[musculus|musculis]], [[cartilago|cartilagine]], [[vas sanguineum|vasis sanguineis]], [[cornea|cornea oculi]], [[discus intervertebralis|disco intervertebrali]], [[intestinum|intestinis]]. Collageni species duodetriginta sunt, quae ordine [[aminoacidum|aminoacidorum]] paululum inter se differunt et in [[textus (biologia)|textibus]] unius cuiusque speciei propriis inveniuntur. Plurimum collageni speciei primae in [[os (anatomia ossis)|osse]], sed etiam in [[tendo|tendinibus]], [[ligamentum|ligamentis]], [[dermis|dermide]], [[cutis|cuti]] est. Collageni speciei secundae plurimum in cartilagine; speciei autem tertiae in [[textus adiposus|textu adiposo]] reperitur. Fibrae collageni tensioni mire resistere possunt. == De fibris == [[Fasciculus:Collagentriplehelix.png|thumb|upright=0.7|left|Figura triplicis helicis tropocollageni.]] Fibrae collageni nascuntur ex procollageno, quod ex cellulis textus conexivi, praesertim [[fibroblastus|fibroblastis]], exsistit. Quae enim cellulae procollagenum in spatium externum excernunt una cum [[enzymum|enzymis]], quae ibi procollagenum in tropocollagenum findunt. Fibrae autem tropocollageni aliae iuxta alias positae natura inclinant mutuo complexu implicari ita ut covalentia inter fibras vincula efficiantur. == De structura moleculari == [[Fasciculus:4-hydroxyproline (Hyp).jpg|thumb|upright=0.8|[[Hydroxyprolinum]] frequenter in collageno inventum.]] Structura primaria collageni , hoc est sequentia [[Aminoacidum|aminoacidorum]], sui generis estː nam tertium quemque locum [[Glycinum|glycinum]] occupat, inter quos plerumque [[Prolinum|prolinum]] et hydroxyprolinum (hoc est prolinum cui per [[Vitaminum C|acidum ascorbum]] appendix -OH adnexa est) inseruntur sed etiam [[lysinum]]. Ita catena e triplicibus constat (plerumque Glycinum-Prolinum-Hydroxyprolinum) et helicem angustam laevorsum sese volventem format in qua pars lateralis glycini semper mediam helicem spectat, dum partes laterales ceterorum aminoacidorum extrorsus spectant (structura secundaria). Tres helices huiusmodi in [[Reticulum endoplasmaticum|reticulo endoplasmatico]] cohaerent ut tropocollageni [[Molecula|moleculam]] efficiant, quae helix triplex dici potest dextrorsum sese volvens (structura quaternaria). Helices per pontes [[Vinculum chemicum|covalentes]] cohaerent postquam nonnulla aminoacida mutationes [[Enzymum|enzymis]] moderatas acceperint (ut [[oxidatio|oxidationem]] lysinorum in hydroxylysina)<ref>Charlotte Pratt et Kathleen Cornely, ''Essential Biochemistry'', Wiley, 2018ː V.3. In versione Francogallica, De Boeck, 2019 pp.136-140.</ref>. == De pathologia == Collagenum sive per [[Mutatio genetica|mutationem geneticam]] sive ob enzymaticam penuriam deficiens multorum morborum causa invenitur e quibus notissimi sunt [[Osteogenesis imperfecta|osteogenesis imperfecta]] cum ossa fragilia et depravata sunt, et [[scorbutus]] qui e [[Vitaminum C|vitamini C]] penuria oriri solet. Ehlers-Danlos syndroma quoque et [[arthrosis]] quoddam genus ad collagenum vitiosum referuntur. == Notae == <references /> == Plura legere si cupis == [[Fasciculus:4-hydroxylysine (Hyl).jpg|thumb|upright=0.8|Hydroxylysinum, molecula quae pontes inter helices efficit.]] * Brodsky B.;Ramshaw J. A. (1997) The Collagen Triple-Helix Structure. ''Matrix Biololy'' 15: 545-554. * Exposito, Jean-Yves ; Cluzel, Caroline ; Garrone, Robert ; Lethias, Claire (2002) [http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/ar.10162/full Evolution of collagens], ''The Anatomical Record'' 268 (3): 302–16. *Sylvie Ricard-Blum, "[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3003457/ The Collagen Family]", ''Cold Spring Harb Perspect Biol'', 2011 * Saad, Mohamed (1994) ''[https://drive.google.com/file/d/0B3L_EN9hIuFTTkhuN2lrWEU4RDQ/view Low resolution structure and packing investigations of collagen crystalline domains in tendon using Synchrotron Radiation X-rays, Structure factors determination, evaluation of Isomorphous Replacement methods and other modeling].'' Dissertatio doctoralis, Université Joseph Fourier Grenoble 1. == Nexus externi == *[http://www.lmm.jussieu.fr/~neukirch/files/overheads/triple-helice.pdf Mechanica triplicis helicis (Francogallice)] *[https://web.archive.org/web/20240607065943/http://biochimiedesproteines.espaceweb.usherbrooke.ca/3f.html Biochemia collageni (Francogallice)] *[https://www.aquaportail.com/dictionnaire/definition/15071/tropocollagene Tropocollagenum apud Aquaportail] *[https://web.archive.org/web/20240118165438/https://jiotower.org/fr/biochimie-structurelle-collag%C3%A8ne/ Biochemia structuralis] [[Categoria:Cytologia]] [[Categoria:Matrix extracellularis]] [[Categoria:Proteinae]] [[Categoria:Textus conexivi]] p0oxi3jqf273rsx5iok8l7oelfdjgxs Retina (anatomia) 0 277207 3989137 3603315 2026-09-18T16:41:54Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Notae */ 3989137 wikitext text/x-wiki {{cautio}} {| class="wikitable floatright" ! colspan="3" style="background-color:#cfaf8f;" | '''Retina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | [[Terminologia Anatomica|TA]] || style="font-size: 85%" | [http://www.unifr.ch/ifaa/Public/EntryPage/TA98%20Tree/Entity%20TA98%20EN/15.2.04.002%20Entity%20TA98%20EN.htm A15.2.04.002] |- ! colspan="2" | Anatomia macroscopica |- | colspan="3" style="text-align:center" | <div style="position: relative;">[[Fasciculus:Human eye cross-sectional view grayscale.png|300px|Oculus humanus]]</div> |- | colspan="3" style="font-size: 85%" | Sectio oculi humani. [[Macula lutea]] pars '''retinae''' est, ex qua axis <br /> [[visus|visualis]] procedit. |} '''Retina''' ({{NexTAnat}} [https://www.unifr.ch/ifaa/Public/EntryPage/TA98%20Tree/Entity%20TA98%20EN/15.2.04.002%20Entity%20TA98%20EN.htm 15.2.04.002]) est interna [[oculus|oculi]] tunica ''multorum stratorum'', quae [[lux|lucem]] recipit, in signa electrica transformat, in [[nervus opticus|nervum opticum]] transmittit. == Anatomia macroscopica == Periti oculo structura retinae macroscopica directe haud sine instrumentis visibilis est. Solum [[ophthalmoscopia]]e ope, trans [[pupilla]]m, lucis ope, retinae tantum partes conspectui suo [[fundus oculi|''fundi oculi'']] porrigantur. Alia itinera ad retinam conspiciendam sane modo [[iconismus medicus|iconismo medico]] vel, post mortem, per sectionem anatomicam sint. [[Fasciculus:Fundus photograph-normal retina EDA06.JPG|thumb|[[Fundus oculi]]. In medio, obscurius, [[macula lutea]], sinistre ''discus nervi optici'', ex quo vasa sanguinea retinae emergunt. Circum maculam luteam fere nulla vasa sunt.]] === Fundus oculi === Retina est pars [[fundus oculi|''fundi oculi'']]. Fundus ipse continet retina, discus nervi optici, arteria et vena centralis retinae, ora serrata. Investigatur fundus per ''[[ophthalmoscopia]]m'' (vel ''fundoscopiam''), instrumentum est [[ophthalmoscopium]]. === Providentia vascularis === Providentia sanguine arteriali per [[arteria centralis retinae|arteriam centralem retinae]] fit, ramulum [[arteria ophthalmica|arteriae opthalmicae]]. == Anatomia microscopica == [[Fasciculus:Retina layers.svg|thumb|400px|Retinae strata [[mammalia|mammaliorum]]. Mementote, ut lux ab inferiori ''trans strata omnes'' usque ad stratum pigmentosum transire debeat. Vasa sanguinea hic non indicantur.]] ''Strata retinae'' sunt, quo ''internum'' ad cavum oculi spectat: * Membrana limitans interna * Stratum neurofibrarum * Stratum ganglionare * Stratum plexiforme internum * Stratum nucleare internum * Stratum plexiforme externum * Stratum nucleare externum * Membrana limitans externa * Segmentum internum * Segmentum externum * Stratum pigmentosum == Morbi retinae == === Ablatio (amotio) retinae === Si retina ab parte ''nutritiva'' epithialialia abiungatur, nominatur status hoc ''ablatio'' vel ''amotio''. Symptomata sunt repentina sensationes visuales imprimis fulgurales vel maculas obscuras sentiendi. Si cognoscitur, sit [[necessitas medica]], tractatio immediate pernecesse sit. === Oedema maculae === Accumulatio liquoris extracellularis circum maculam luteam vocatur [[oedema maculae]]. Distinguuntur gradus quattuor: focalis, significans, diffusa, et ischaemica. Praeterea observatur [[syndroma Irvinii et Gasseri]] ''oedema maculae cystica'' post [[cataracta (medicina)|cataractae]] operationem [[chirurgia oculorum|chirurgiae oculorum]]. Symptoma est oculorum acies diminuta. == Retina et morbi aliorum corporis systematum == Nonumquam [[morbus|morbi]] extra [[systema visuale]] etiam cum signis retinalibus cognoscuntur. Frequenter, sane, apparatus speciales in tales mutationes dignoscendis pernecesse sunt. === Morbi neurologici === Quidam morborum neurologicorum mutationes retinae ostendunt<ref>{{cite journal |authors=Yap T. E., Balendra S. I., Almonte M. T., Cordeiro M. F. |title=Retinal correlates of neurological disorders |journal=Therapeutic advances in chronic diseases |year=2019 |month=Dec |pages=10:2040622319882205 |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/31832125}}</ref>: * [[Morbus Alzheimerianus]] * [[Morbus Parkinson]] * [[Encephalomyelitis disseminata]] * [[Sclerosis lateralis amyotrophica]] * Retinopathia diabetica * Retinopathia hypertensiva == Notae == <references /> == Plura lefere si cupis == *Richard H. Masland, "[https://www.cell.com/neuron/fulltext/S0896-6273(12)00883-5?switch=standard The Neuronal Organization of the Retina]", ''Neuron'', 2012: 266-280 {{NexInt}} * [[Degeneratio macularis]] * [[Discus opticus]] * [[Fovea (oculus)]]<!-- * [[Macula (oculus)]]--> * [[Opthalmologia]] * [[Ophthalmoscopia]] * [[Photon]] * [[Retinoblastoma]] * [[Retinitis pigmentosa]] * [[Tapetum lucidum]] == Nexus externi == * Kolb H. [https://webvision.med.utah.edu/book/part-i-foundations/simple-anatomy-of-the-retina/ De structura retinae]. {{Ling|Anglice}} * Langenbeck B. C. R. [[1835]]. [https://books.google.de/books?id=x6tEAAAAcAAJ&pg=PR1&dq=consensu+et+auctoritate+retinae+structura+penitiori&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwi6o6e75-jeAhXMMewKHYLaBDIQ6AEIKDAA#v=onepage&q=consensu%20et%20auctoritate%20retinae%20structura%20penitiori&f=false De retinae structura penitiori]. Dissertatio inauguralis. {{Ling|Latine}} [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Systema visuale]] bnbztxrksky29muamoculsn2a3jzsnk 3989138 3989137 2026-09-18T16:45:35Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Anatomia macroscopica */ 3989138 wikitext text/x-wiki {{cautio}} {| class="wikitable floatright" ! colspan="3" style="background-color:#cfaf8f;" | '''Retina''' |- ! colspan="2" | Cognitores |- | style="font-size: 85%" | [[Terminologia Anatomica|TA]] || style="font-size: 85%" | [http://www.unifr.ch/ifaa/Public/EntryPage/TA98%20Tree/Entity%20TA98%20EN/15.2.04.002%20Entity%20TA98%20EN.htm A15.2.04.002] |- ! colspan="2" | Anatomia macroscopica |- | colspan="3" style="text-align:center" | <div style="position: relative;">[[Fasciculus:Human eye cross-sectional view grayscale.png|300px|Oculus humanus]]</div> |- | colspan="3" style="font-size: 85%" | Sectio oculi humani. [[Macula lutea]] pars '''retinae''' est, ex qua axis <br /> [[visus|visualis]] procedit. |} '''Retina''' ({{NexTAnat}} [https://www.unifr.ch/ifaa/Public/EntryPage/TA98%20Tree/Entity%20TA98%20EN/15.2.04.002%20Entity%20TA98%20EN.htm 15.2.04.002]) est interna [[oculus|oculi]] tunica ''multorum stratorum'', quae [[lux|lucem]] recipit, in signa electrica transformat, in [[nervus opticus|nervum opticum]] transmittit. == Anatomia macroscopica == Periti oculo structura retinae macroscopica directe haud sine instrumentis visibilis est. Solum [[ophthalmoscopia]]e ope, trans [[pupilla]]m, lucis ope, retinae tantum partes conspectui suo [[fundus oculi|''fundi oculi'']] porrigantur. Alia itinera ad retinam conspiciendam sane modo [[iconismus medicus|iconismo medico]] vel, post mortem, per sectionem anatomicam sunt. [[Fasciculus:Fundus photograph-normal retina EDA06.JPG|thumb|[[Fundus oculi]]. In medio, obscurius, [[macula lutea]], sinistre ''discus nervi optici'', ex quo vasa sanguinea retinae emergunt. Circum maculam luteam fere nulla vasa sunt.]] === Fundus oculi === Retina est pars [[fundus oculi|''fundi oculi'']]. Fundus ipse continet retina, discus nervi optici, arteria et vena centralis retinae, ora serrata. Investigatur fundus per ''[[ophthalmoscopia]]m'' (vel ''fundoscopiam''), instrumentum est [[ophthalmoscopium]]. === Providentia vascularis === Providentia sanguine arteriali per [[arteria centralis retinae|arteriam centralem retinae]] fit, ramulum [[arteria ophthalmica|arteriae opthalmicae]]. == Anatomia microscopica == [[Fasciculus:Retina layers.svg|thumb|400px|Retinae strata [[mammalia|mammaliorum]]. Mementote, ut lux ab inferiori ''trans strata omnes'' usque ad stratum pigmentosum transire debeat. Vasa sanguinea hic non indicantur.]] ''Strata retinae'' sunt, quo ''internum'' ad cavum oculi spectat: * Membrana limitans interna * Stratum neurofibrarum * Stratum ganglionare * Stratum plexiforme internum * Stratum nucleare internum * Stratum plexiforme externum * Stratum nucleare externum * Membrana limitans externa * Segmentum internum * Segmentum externum * Stratum pigmentosum == Morbi retinae == === Ablatio (amotio) retinae === Si retina ab parte ''nutritiva'' epithialialia abiungatur, nominatur status hoc ''ablatio'' vel ''amotio''. Symptomata sunt repentina sensationes visuales imprimis fulgurales vel maculas obscuras sentiendi. Si cognoscitur, sit [[necessitas medica]], tractatio immediate pernecesse sit. === Oedema maculae === Accumulatio liquoris extracellularis circum maculam luteam vocatur [[oedema maculae]]. Distinguuntur gradus quattuor: focalis, significans, diffusa, et ischaemica. Praeterea observatur [[syndroma Irvinii et Gasseri]] ''oedema maculae cystica'' post [[cataracta (medicina)|cataractae]] operationem [[chirurgia oculorum|chirurgiae oculorum]]. Symptoma est oculorum acies diminuta. == Retina et morbi aliorum corporis systematum == Nonumquam [[morbus|morbi]] extra [[systema visuale]] etiam cum signis retinalibus cognoscuntur. Frequenter, sane, apparatus speciales in tales mutationes dignoscendis pernecesse sunt. === Morbi neurologici === Quidam morborum neurologicorum mutationes retinae ostendunt<ref>{{cite journal |authors=Yap T. E., Balendra S. I., Almonte M. T., Cordeiro M. F. |title=Retinal correlates of neurological disorders |journal=Therapeutic advances in chronic diseases |year=2019 |month=Dec |pages=10:2040622319882205 |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/31832125}}</ref>: * [[Morbus Alzheimerianus]] * [[Morbus Parkinson]] * [[Encephalomyelitis disseminata]] * [[Sclerosis lateralis amyotrophica]] * Retinopathia diabetica * Retinopathia hypertensiva == Notae == <references /> == Plura lefere si cupis == *Richard H. Masland, "[https://www.cell.com/neuron/fulltext/S0896-6273(12)00883-5?switch=standard The Neuronal Organization of the Retina]", ''Neuron'', 2012: 266-280 {{NexInt}} * [[Degeneratio macularis]] * [[Discus opticus]] * [[Fovea (oculus)]]<!-- * [[Macula (oculus)]]--> * [[Opthalmologia]] * [[Ophthalmoscopia]] * [[Photon]] * [[Retinoblastoma]] * [[Retinitis pigmentosa]] * [[Tapetum lucidum]] == Nexus externi == * Kolb H. [https://webvision.med.utah.edu/book/part-i-foundations/simple-anatomy-of-the-retina/ De structura retinae]. {{Ling|Anglice}} * Langenbeck B. C. R. [[1835]]. [https://books.google.de/books?id=x6tEAAAAcAAJ&pg=PR1&dq=consensu+et+auctoritate+retinae+structura+penitiori&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwi6o6e75-jeAhXMMewKHYLaBDIQ6AEIKDAA#v=onepage&q=consensu%20et%20auctoritate%20retinae%20structura%20penitiori&f=false De retinae structura penitiori]. Dissertatio inauguralis. {{Ling|Latine}} [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Systema visuale]] sk17jlq4rsib5pq35yg7tg7bg9k9fp4 Index formarum Latinarum nominum Arabicorum Persicorumque 0 286758 3989258 3987794 2026-09-19T11:33:30Z ~2026-49405-65 214731 3989258 wikitext text/x-wiki {{Index imperfectus}} == Tabula == {| border="border" class="wikitable sortable" |- ! Nomen ! Translitteratio ! Forma Latina ! Fontes |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|هارون}} | Hārūn | [[Aaron (calipha)|Aaron]] | |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|أبو الفتح}} | ʾAbū l-Fatḥ |Abalphatus |([https://books.google.it/books?id=36sxAQAAMAAJ&pg=PA3&dq=Abalphatus+Asphahanensis&hl=it&sa=X&ved=2ahUKEwjvk_a16L7sAhVjxoUKHRoaDjMQ6AEwAHoECAIQAg#v=onepage&q=Abalphatus%20Asphahanensis&f=false pag. 3]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عباس}} | ʿAbbās | Abas; Abbas (-ae); Abbasus | ([https://www.google.it/books/edition/Sam_L_B_a_Puffendorf_De_jure_natur%C3%A6_et/iI9nAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Abas+rex+Persiae&pg=PA840&printsec=frontcover pag. 840]); {{GB|sLjRDNIuOHYC|pag. 9 (nom.)}}, {{GB|CE5PAAAAcAAJ|pag. 10 (gen.)}}; ([https://www.google.it/books/edition/Italicae_historiae_scriptores_ex_bibliot/oW9QcOzUJPUC?hl=it&gbpv=1&dq=Abbasus+Mahometi&pg=PA123&printsec=frontcover pag. 123]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عبدالله}} | ʿAbdallah, ʿAbdullah | [[Abdalla]]; Abdella; Abdulla | {{GB|tA1cAAAAQAAJ|pag. 207}}; ([https://www.google.it/books/edition/Patrologiae_cursus_completus/IijHqvoSMfYC?hl=it&gbpv=1&dq=abdella+alascemi&pg=PA1277&printsec=frontcover pag. 1278]); {{GB|2LwIQ16JhBwC|pag. 425}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عبد الرحمن}} |ʿAbd al-Raḥmān |Abdarramanus; [[Abderramanus]]; [[Nouroddinus Abdorrahmanus Djamius|Abdorrahmanus]] |{{GB|o0hTAAAAcAAJ|pag. 128}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عبد العزيز}} | ʿAbd al-ʿAzīz | [[Abdelazizus]] | {{GB|ZK7UAAAAMAAJ|pag. 691}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عبد القادر}} |ʿAbd al-Qādir |Abdelcader; Abdelcaderus | {{GB|gwqdVFX_jScC|pag. 207}}; {{GB|MrVO0Tk-erQC|pag. 172}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عبد الكريم}} |ʿAbd al-Karīm |Abdelcarimus | {{GB|o0hTAAAAcAAJ|pag. 162}} |- | style="text-align: right;" | {{lang|ar|عبد المجيد}} |ʿAbd al-Maǧīd |[[Abdelmagidus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عبد الملك}} |ʿAbd al-Malik |Abdelmalechus; Abdelmelicus, [[Abdilmelic]] | {{GB|o0hTAAAAcAAJ|pag. 162}}; {{GB|cUMm2nOd06sC|pag. CCCCLII}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عبد الواحد}} |ʿAbd al-Wāhid |Abdeluahedus | {{GB|o0hTAAAAcAAJ|pag. 162 (gen.)}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عبد السلام‎}} | ʿAbd al-Salām | Abdeslamus | ([https://web.archive.org/web/20121013192243/http://paleodb.org/cgi-bin/bridge.pl?action=checkTaxonInfo&taxon_no=72180&is_real_user=1 nomen biol., gen.]) |- | style="text-align: right;" | {{lang|ar|عبد الحميد}} |ʿAbd al-Ḥamīd |Abdulhamidus |([https://www.google.it/books/edition/Georg_Elmacini_Historia_Saracenica/-e5VAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=abdulhamidus&pg=PA116&printsec=frontcover pag. 116]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أبو بكر}} | ʾAbū Bakr | [[Abubacer (nomen)|Abubacer, Abubecer (-cri)]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أبو القاسم‎}} | ʾAbū al-Qāsim |Abulcasimus, Abulcassem |{{GB|omtJAAAAcAAJ|pag. 254}}; {{GB|gwqdVFX_jScC |pag. 402}} |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|أبو العلاء}} | ʾAbū al-ʿAlāʾ |[[Abulola Moarrensis|Abulola]] | |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|أبو الفداء‎}} | ʾAbū al-Fidāʾ |Abulpheda | {{GB|o0hTAAAAcAAJ|pag. 173}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أبو نصر}} | ʾAbū Nasr |[[Alpharabius|Abunaser]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أبي طالب}} | ʾAbī Ṭālib | Abi-Talibus; Abitalibus | {{GB|1QsZAAAAYAAJ|pag. 615 (gen.)}}; {{GB|-WUoAAAAYAAJ|pag. 18 (gen.)}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أحمد}} | ʾAhmad | [[Ahmedus|Ahmedus (Achmetes, Acomathes)]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عائشة}} | ʿĀʾišah | Aisa; Aischa | {{GB|XdjQ0580RYYC| pag. 246}}; ([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_orientalis_Clementino_Vatica/WSNcO4fCjN0C?hl=it&gbpv=1&dq=Emina+Mahometi&pg=PR578&printsec=frontcover pag. DLXXVIII]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|علاء الدين}} | Alāʼ ad-Dīn |Aladinus |([https://www.google.it/books/edition/An_Essay_on_the_Revelation_of_Saint_John/X8FORYwWUjkC?hl=it&gbpv=1&dq=Aladinum&pg=PA179&printsec=frontcover pag. 179 (acc.)]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أبو الحسن}} | Abū Al-Ḥasan |Alboacen |([https://www.google.it/books/edition/Ferdinandum_sive_Hispaniam_a_Mauris_libe/3HuRFA67bWwC?hl=it&gbpv=1&dq=Alboacen+rex&pg=PA155&printsec=frontcover pag. 155]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أبو الحسن علي}} | Abū l-Ḥasan ʿAlī |Albohazenhalius |([https://www.google.it/books/edition/Catalogue_livres_bibliotheca_Heinsiana_s/lsQ9AAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Albohazenhalius&pg=PA343-IA1&printsec=frontcover pag. 4]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|الحكم}} | Al-Hakam |Alhacen |([https://www.google.it/books/edition/Fratis_Rogeri_Bacon_Ordinis_Minorum_Opus/AWRZAAAAYAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Alhacen+quia&pg=PA400&printsec=frontcover pag. 400]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|الحسن }} | Al-Ḥasan |[[Alhazenus]] | |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|علي}} | ʿAlī | [[Ali (nomen)|Ali]] (gen. ''Alis'', acc. ''Alim'') | |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|عماد الدين}} |ʿImād al-Dīn |[[Amadoddinus Ispahanensis|Amadoddinus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|آمنة‎}} | ʾĀminah | Amena; Amina; Emina | ([https://www.google.it/books/edition/Historia_orientalis/1a9CAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=avum+maternum&pg=PA19&printsec=frontcover pag. 19] ); {{GB|cJtCAAAAcAAJ|pag. 19 (nom. et acc.)}}; ([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_orientalis_Clementino_Vatica/WSNcO4fCjN0C?hl=it&gbpv=1&dq=Emina+Mahometi&pg=PR578&printsec=frontcover pag. DLXXVIII]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أمين‎}} | ʾAmīn | Aminus | {{GB|o0hTAAAAcAAJ|pag. 212}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عنترة‎}} |ʿAntarah |[[Antara]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|أنور‎}} |ʾAnwar |Anvarus |([http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2011/nuntius.php?id=742 Ephemeris]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|أنور‎}} |ʾAsad al-Dīn |Asadoddinus |([https://www.google.it/books/edition/The_Anti_Jacobin_Review_and_Magazine_Or/IwNdAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Nureddinus&pg=PA177&printsec=frontcover pag. 177]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|عزيز‎}} |ʿAzīz |Azizus |([https://www.google.it/books/edition/Oriens_Christianus_In_Quatuor_Patriarcha/nAJhAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=azizus+Billa+%C3%86gypti&pg=PA473&printsec=frontcover pag. 474]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|بدر الدين}} |Badr al-Dīn |Badreddinus |([https://www.google.it/books/edition/Recensio_manuscriptorum_codicum_qui_ex_u/jv6XRwJr2SMC?hl=it&gbpv=1&dq=Badreddino&pg=PA29&printsec=frontcover pag. 29]) |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|بهاء الدين}} |Bahāʾ al-Dīn |Bohadinus |{{GB|tsgGAAAAcAAJ|pag. 310}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|خديجة}} | Ḫadīǧah | [[Chadidia|Chadidia, Chadigia]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|خليفة}} |Ḫalīfah |[[Chalifa (nomen)|Chalifa]] | |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|خويلد}} |Ḫuwaylid |Chowailidus | {{GB|CjpIAQAAMAAJ| pag. 461 (gen.)}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|جعفر}} | Ǧaʿfar | [[Diafarus|Diafarus, Giafarus]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|إدريس}} |ʾIdrīs |Edrisus, [[Idris]] |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_arabico_hispana_escurialensi/jsDKc05YAsUC?hl=it&gbpv=1&dq=almamunus&pg=PA223&printsec=frontcover pag. 223]) |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|إلياس}} |Ilyās |[[Elias]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|حوّاء}} |Ḥawwāʾ |[[Eva (nomen)|Eva]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|فخر الدين}} |Faḵr al-Dīn |Fachreddinus; Fakhreddinus |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_orientalis_Clementino_Vatica/oJ8Mb8wQi5MC?hl=it&gbpv=1&dq=Fachreddinus&pg=PA318&printsec=frontcover pag. 318]); ([https://www.google.it/books/edition/Magazin_f%C3%BCr_die_neue_Historie_und_Geogr/Dg0UAAAAQAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Fakhreddinus&pg=PA156&printsec=frontcover pag. 156 (acc.)]) |- | style="text-align: right;" |فاروق |Fārūq |Faruk |([https://arxlatina.org/pegmata/periodica/almaroma/AlmaRoma.1936.ann23.fasc05.Mai.avent.pdf pag. 87]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|فاطمة‎}} | Fāṭimah | [[Fatima (nomen)|Fatima]]; Phatima | ([https://www.google.it/books/edition/Historia_orientalis/1a9CAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=phatimam+nuptam&pg=PA18&printsec=frontcover pag. 18 (acc.)]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|فيصل‎}} | Fayṣal | Feisalus | ([https://www.gbif.org/species/1733281 nomen biol., gen.]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|فيصل‎}} |Farhād |Ferhadus |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_critica_nova_Edentibus_I_Bak/q4UQAAAAIAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=schirina+ferhado&pg=PA208&printsec=frontcover pag. 208]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|فؤاد‎}} |Fuʾād |[[Fuad]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|جحش}} |Ǧaḥš |Gaissus; Giahsius |([https://www.google.it/books/edition/The_Pseudo_historical_Image_of_the_Proph/5Qs1vzdmmWYC?hl=it&gbpv=1&dq=zaineb+filia+gaissi&pg=PA129&printsec=frontcover pag. 129 (gen.)]); ([https://www.google.it/books/edition/Mahometanus_dogmatice_et_catechetice_in/s85jAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=filiam+Giahfij&pg=PA170&printsec=frontcover pag. 170 (gen.)]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|غازي الدين ‎}} |Ḡāzī al-Dīn |Ga(s)siuddinus |([https://www.google.it/books/edition/Historische_und_chronologische_Abhandlun/DrtPAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Nazibus&pg=PA177&printsec=frontcover pag. 177]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|جابر}} |Jābir, Ǧābir |[[Geber]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|جلال الدين}} |Ǧalāl al-Dīn |Gelaleddinus |([https://www.google.it/books/edition/Mahometanus_dogmatice_et_catechetice_in/s85jAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=zainebam+gelaleddinus&pg=PA171&printsec=frontcover pag. 171]) |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|جرجس}} | Ǧirǧis |[[Georgius Elmacinus|Georgius]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|جمال الدين}} |Ǧamāl al-Dīn |Giamaladdinus; Giamaliddinus |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_orientalis_Clementino_Vatica/5SBsaOUj604C?hl=it&gbpv=1&dq=Giamaladdinus+Kophti&pg=PA529&printsec=frontcover pag. 529]); ([https://www.google.it/books/edition/Catalogus_codicum_manuscriptorum_bibliot/vEIbwH0CTnMC?hl=it&gbpv=1&dq=Giamaliddinus+ebn+autem&pg=PA243&printsec=frontcover pag. 243]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|حبيب}} |Ḥabīb |Habibus |([https://www.google.it/books/edition/Historia_Saracenica_Arabic%C3%A8_Latin%C3%A8/yYFjAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=habibus&pg=PA167&printsec=frontcover pag. 167]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|حافظ}} |Ḥāfiẓ |[[Hafizus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|حليمة}} | Ḥalīmah | Halima | {{GB|ElTbFCfUQ-0C| pag. 11}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|حمد/حامد‎}} | Ḥamad/Ḥāmad/Ḥāmid | Hamadus; Hamedus; Hamidus | {{GB|iZtCAAAAcAAJ|pag. 597 (gen.)}}; {{GB|IbpfAAAAcAAJ|pag. 93 (gen.)}}; {{GB|GO5XAAAAcAAJ|pag. 346}} |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|حمدالل}} |Ḥamdallāh |Hamdoulla |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_critica_nova/-s1PAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Hamdoullam+Kazwinensem&pg=RA2-PA210&printsec=frontcover pag. 210 (acc.)]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar| حمید‎}} | Ḥamīd | Hamidus | {{GB|GO5XAAAAcAAJ|pag. 346}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|حسان}} | Ḥasān | [[Hasanus]] | {{GB|i4NKAAAAcAAJ|pag. 11}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|حكيمة‎}} | Ḥakīmah | Hekima | {{GB|0-tXAAAAcAAJ|pag. 17}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|حسين}} | Ḥusayn | [[Husainus]] | |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|يَعْقُوب}} |Yaʿqūb |[[Iacobus]] | |- | style="text-align: right;" | {{lang|ar|ياسر}} |Yāsir |[[Iaser Arafatius|Iaser]]; Yasser |([http://ephemeris.alcuinus.net/archi2006/nuntius.php?id=75 Ephemeris]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|يزيد}} |Yazīd |Iazid; Iazidus, Iezidus |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_arabico_hispana_escurialensi/h-3dWqfWc8EC?hl=it&gbpv=1&dq=iazidus+ommiaditarum&pg=PT7&printsec=frontcover index rerum]); ([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_arabico_hispana_Escurialensi/DaEDob3f6IwC?hl=it&gbpv=1&dq=iazidus&pg=PA181&printsec=frontcover pag. 181]); {{GB|b9eXXxB3nz0C|pag. 240}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|إبراهيم}} | ʾIbrāhīm | Ibrahimus, [[Ibraimus (sultanus Ottomanicus)|Ibraimus]]<br>([[Abraham|patriarcha biblicus coranicusque]]: ''Abraham(us)'') | {{GB|mmlMAAAAcAAJ|pag. 30}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|يحيى‎}} | Yaḥyā | Ioannes, Iahia | {{GB|u71JAAAAcAAJ|pag. 557}} |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|أيّوب}} |Ayyūb |[[Iob (nomen)|Iob(us)]] | |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|يونس}} |Yūnus |[[Ionas (nomen)|Ionas]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|يوسف‎}} | Yūsuf, Yūsif | [[Mulai Iosephus|Iosephus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عيسى}} | ʿĪsā | Isa ([[Iesus|Iesus Nazarenus]]: ''Iesus'') | {{GB|UkxAAAAAYAAJ|pag. 11}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|إسحاق}} | ʾIsḥāq |[[Isaacus (Islamus)|Isaacus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|إسماعيل}} | ʾIsmāʿīl |[[Ismael (Islamus)|Ismael]] | |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|ياسمين}} | Yāsmīn | [[Jasmina]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|كمال الدين}} |Kamāl al-Dīn |Kamaleddinus; Kemaleddinus |([https://www.google.it/books/edition/Dizionario_e_bibliografia_della_musica_d/BEeGoSBNEHkC?hl=it&gbpv=1&dq=Kamaleddinus&pg=PA473&printsec=frontcover pag. 473]); ([https://www.google.it/books/edition/Carmen_Abu_ltajjib_Ahmed_ben_Alhosian_Al/IMFIAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Kemaleddinus&pg=PA23&printsec=frontcover pag. 25]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|كمال}} |Kamāl |Kamalus |([https://ephemerisnuntii.eu/leolat/DE%20TERRA%20SANCTA.pdf pag. 9]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|كريم}} |Karīm |[[Karimus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|قاسم}} | Qāsim | Kasimus; Casimus | {{GB|t4ZSvha8NTYC|pag. 27 (gen.)}}; {{GB|0-tXAAAAcAAJ|pag. 17 (acc.)}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|خالد}} | Ḫālid | Khaledus | {{GB|RyI1AQAAMAAJ|pag. 531}} |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|قصي}} |Quṣayy |Kosa; Kudai |([https://www.google.it/books/edition/Chronicon_orientale_Petrirahebi_%C3%86gyptii/COpl0aT69-AC?hl=it&gbpv=1&dq=Kofa+Chelabi&pg=RA1-PA244&printsec=frontcover pag. 244]); ([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_orientalis_Clementino_Vatica/pb1JAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Kudai+Hafcem&pg=PR575&printsec=frontcover pag. DLXXV]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|ليلى}} |Laylā |Leila; Leyla |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_critica_nova_Edentibus_I_Bak/q4UQAAAAIAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Medjnouni&pg=PA182&printsec=frontcover pag. 182 (gen.)]); ([http://www.alcuinus.net/ephemeris/archi2008/nuntius.php?id=466 Ephemeris]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|محمودة‎}} | Maḥmūdah | Mahmuda | {{GB|0-tXAAAAcAAJ|pag. 17}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|محمود‎}} | Maḥmūd | [[Mahmudus (nomen)|Mahmudus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|مسعود}} | Masʽud | [[Masudus]] | {{GB|5d8WUJOyxagC|pag. 244}}; {{GB|5d8WUJOyxagC|pag. 27}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|مروان}} |Marwān |[[Maroan I|Maroan(us)]]; Marvanus; Meruan (-is) | {{GB|sQVAAAAAcAAJ|pag. 88}}; {{GB|9P0-AAAAcAAJ|pag. 226}} |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|مجنون}} |Maǧnūn |Medjnounus |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_critica_nova_Edentibus_I_Bak/q4UQAAAAIAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Medjnouni&pg=PA182&printsec=frontcover pag. 182 (gen.)]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|معاوية}} |Muʿāwiyah |[[Moabia]]; Mohabia | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|محب الدين}} |Muḥibb al-Dīn |Mohebeddinus |([https://www.google.it/books/edition/Scriptorum_veterum_nova_collectio_e_Vati/l4othus4qh4C?hl=it&gbpv=1&dq=mohebeddinus&pg=RA1-PA705&printsec=frontcover pag. 705]) |- |style="text-align: right" | {{lang|ar|معمر}} |Muʿammar |[[Mu'ammar al-Qaddhāfī|Muammar (-is)]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|مراد}} | Murād | [[Muradus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|موسى}} | Mūsā | Musa ([[Moyses|propheta]]: ''Mo(y)ses'') | {{GB|6kVUl4sctFUC|pag. 176}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|مسلم}} | Muslim | Muslimus | {{GB|vGY-AAAAYAAJ|pag. 174}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|مصطفى}} | Muṣṭafā | [[Mustapha]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|مظفر الدين}} |Muẓaffar al-Dīn |Muzaffereddinus |([https://www.google.it/books/edition/Se%C3%AFd_Locmani_ex_libro_Turcico_qui_Oghuz/41xpAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Muzaffereddinus&pg=PA5&printsec=frontcover pag. 5]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|نادر}} |Nādir |[[Nadir (nomen)|Nadir(us)]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|نجيب}} |Naǧīb |[[Nayibus Bukelis|Nayibus]], [[Nazibus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|نجم الدين}} | Naǧm al-Dīn | Negemedinus | {{GB|csU_AQAAMAAJ|pag. 739}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|نور الدين}} |Nūr al-Dīn |[[Noradinus]]; [[Norandinus et Lucina|Norandinus]]; [[Nouroddinus Abdorrahmanus Djamius|Nouroddinus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عمر}} | ʿUmar | [[Omar (nomen)|Omar(us)]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|أم كلثوم}} | Umm Kulthūm | Ommkelthuma |([https://www.google.it/books/edition/Magazin_f%C3%BCr_die_neue_Historie_und_Geogr/Dg0UAAAAQAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=ommkelthuma&pg=PA17&printsec=frontcover pag. 17]) |- | style="text-align: right;" | {{lang|ar|أسامة}} |ʾUsāma |Osama (-ae) |([http://ephemeris.alcuinus.net/archi2011/nuntius.php?id=709 Ephemeris]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|عثمان}} | ʿUṯmān | Osman; Osmanus; [[Ottomanus (nomen)|Ottomanus]] | ([http://mateo.uni-mannheim.de/camenaref/hofmann/hof3/s0492a.html pag. 492]); {{GB|-3tUAAAAcAAJ|pag. 1355}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|بطرس}} | Buṭrus | Petrus | ([https://de.pons.com/übersetzung/arabisch-deutsch/بطرس dict.]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|راشد/رشيد}} | Rāshid/Rashīd | Rasiidus; [[Rascidus]] | ([https://archive.org/details/JacobiBruckeriHistoriaCritica3/page/n31/mode/2up pag. 20]), {{GB|c9IBSzYZZAAC|pag. 12 (gen.)}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|رقية}} | Ruqayyah | Rakia<ref>Fortasse etiam - et melius - ''Rucaia'' vel ''Rucaiia'', sed adhuc solum in contextibus [https://books.google.com/books?id=mtp6pQsKUHcC&pg=PA302&dq=rucaia Hispanico] et [https://books.google.com/books?id=9LVCAAAAcAAJ&pg=PA140&dq=rucajja Theodisco] invenitur.</ref> | {{GB|XdjQ0580RYYC| pag. 246}} |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|راشد الدين}} |Rašīd al-Dīn |Raschideddinus |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_critica_nova/NZFYAAAAMAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Raschideddinum&pg=PA210&printsec=frontcover pag. 210 (acc.)]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|رضا}} |Riḍā |Reza; Riza |([https://arxlatina.org/pegmata/periodica/almaroma/AlmaRoma.1926.ann13.fasc01.Ian.tusc.pdf pag. 12]); ([https://arxlatina.org/pegmata/periodica/almaroma/AlmaRoma.1941.ann28.fasc10.Oct.avent.pdf pag. 106]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|رستم}} |Rustum |[[Rustamus]] | |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|صدام}} |Saddām |[[Saddamus Husseinus|Saddamus]] | |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|سعيد}} | ‏Saʿīd | Saidus | {{GB|A1TeY4pDod4C|pag. 185}} |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|سعیدة}} | ‏Saʿīdah | Saida | {{GB|qxHuz1B2TeoC|pag. 584}} |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|صلاح الدين‎}} |Ṣalāḥ al-Dīn |[[Saladinus (nomen)|Saladinus]] | |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|سلمان}} | ‏Salmān | Salmanus | [https://books.google.com/books?id=D8Y7AAAAcAAJ&pg=RA2-PA61&dq=salmanus (pag. 61]), {{GB|1JNSAAAAcAAJ|pag. 32 (gen.)}} |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|سيف الدين}} |Saif al-Dīn |[[Saphadinus]] | |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|شربل}} | Šarbil | [[Sarbelius Makhlouf|Sarbelius]] | |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|شیرین}} |Šīrīn |Schirina; [[Sirin Ebadi|Sirin]] |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_critica_nova_Edentibus_I_Bak/q4UQAAAAIAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=schirina+ferhado&pg=PA208&printsec=frontcover pag. 208]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|صفيّ}} |Ṣafīy |Sefi |([https://www.google.it/books/edition/Memorabilia_ecclesiastica_seculi_a_nato/npQMz1ABLt8C?hl=it&gbpv=1&dq=schach+sefi+persarum&pg=PA1002&printsec=frontcover pag. 1002]) |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|سليم}} | ‏Salīm | [[Selimus]]; Selinus | ([https://www.google.it/books/edition/Della_Libraria_Vaticana_ragionamenti_di/rrHbUmC8AOMC?hl=it&gbpv=1&dq=Selinvm+Tyrannvm+tvrcarvm&pg=PA55&printsec=frontcover pag. 55]) |- | style="text-align: right;" | {{lang|ar|سرحان}} |Sirḥān |Sirhanus |([https://web.archive.org/web/20221012045553/http:/ephemeris.alcuinus.net/leonina/EL%20113.pdf pag. 23]) |- | style="text-align: right" |{{lang|ar|سليمان}} | ‏Sulaymān | [[Suleimanus]]; cf. [[Salomon]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|طاهر}} | Ṭāhir | Taherus | {{GB|6kVUl4sctFUC| pag. 178}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|تميم}} |Tamīm |[[Tamimus Hamidi filius gentis Ṯānī|Tamimus]] | |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|طارق}} | Ṭāriq | [[Taric Abenciet|Taric]]; Taricus | {{GB|XVxBAAAAcAAJ| pag. 5}} |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|وهب}} |Wahb |Vahebus; Wahebus |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_Orientalis_Clementino_Vatica/cUMm2nOd06sC?hl=it&gbpv=1&dq=vahebi+filia&pg=PR578&printsec=frontcover pag. DLXXVIII (gen.)]); ([https://www.google.it/books/edition/Historia_orientalis/1a9CAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=avum+maternum&pg=PA19&printsec=frontcover pag. 19 (acc.)]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|زيد/زايد}} | Zayd/Zāyid | Zaidus | {{GB|Hi9dAAAAcAAJ| pag. 36}} |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|زينب}} | Zaynab | Zainaba; Zaineba; Zeineba | {{GB|XdjQ0580RYYC| pag. 246}}; ([https://www.google.it/books/edition/Mahometanus_dogmatice_et_catechetice_in/s85jAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Zainebam&pg=PA170&printsec=frontcover pag. 170]); ([https://www.google.it/books/edition/Alcorani_textus_universus/CQdRAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=uxorem+tuam+Zeinebam&pg=RA4-PA51&printsec=frontcover pag. 51]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|زين الدين}} |Zayn al-Dīn |Zaineddinus |([https://www.google.it/books/edition/Bibliothec%C3%A6_Bodleian%C3%A6_codicum_manuscri/AXdaAAAAYAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Zaineddinum&pg=PA603&printsec=frontcover pag. 603 (acc.)]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|زهره}} |Zuḥrah |Zahara |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_Orientalis_Clementino_Vatica/cUMm2nOd06sC?hl=it&gbpv=1&dq=zahara+chelabi&pg=PR578&printsec=frontcover pag. DLXXVIII]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|صفوان}} |Ṣafwān |Zaphagan |([https://www.google.it/books/edition/The_Pseudo_historical_Image_of_the_Proph/5Qs1vzdmmWYC?hl=it&gbpv=1&dq=zaineb+filia+gaissi&pg=PA129&printsec=frontcover pag. 129]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|صفيّة}} |Ṣafiyya |Zaphia |([https://www.google.it/books/edition/The_Pseudo_historical_Image_of_the_Proph/5Qs1vzdmmWYC?hl=it&gbpv=1&dq=zaineb+filia+gaissi&pg=PA129&printsec=frontcover pag. 129]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|زبيدة}} |Zubayda |Zebeida |([https://www.google.it/books/edition/Ex_historia_romano_germanica_primitiae_s/nb6PZziskn8C?hl=it&gbpv=1&dq=cognominabatur+zebeida+giafaris&pg=RA2-PA154&printsec=frontcover pag. 154]) |- | style="text-align: right" | {{lang|fa|جم}} | Ǧem ([[Turcice]]: Cem) | Zezimus, [[Zizimus (nomen)|Zizimus]] |([https://www.google.it/books/edition/Orationes_triginta_sex/vZREAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Zezimus&pg=PA149&printsec=frontcover pag. 149]) |- | style="text-align: right" | {{lang|ar|زياد}} | Ziyād | Ziadus | {{GB|-e5VAAAAcAAJ| pag. 60}} |- | style="text-align: right;" |{{lang|fa|زبير}} |Zubayr |Zobairus |([https://www.google.it/books/edition/Specimen_Historiae_Arabum/77gWAAAAQAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=zobairus&pg=PA570&printsec=frontcover pag. 570]) |- | style="text-align: right;" |{{lang|ar|زليخا}} |Zulayḵā |Zuleikha |([https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_critica_nova_Edentibus_I_Bak/q4UQAAAAIAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Iosephi+Zuleikhae&pg=PA185&printsec=frontcover pag. 185 (gen.)]) |- |} == Notae == <references/> == Nexus interni == *[[Index nominum Latinorum Arabum Persarumque Medii Aevi]] [[Categoria:Indices nominum]] [[Categoria:Litterae Arabicae]] [[Categoria:Praenomina Arabica|!]] b4wqp2l3qj5nqe5vhynqtg44e22sh33 Martha (sancta) 0 295307 3989201 3652936 2026-09-19T08:08:03Z ~2026-49405-65 214731 3989201 wikitext text/x-wiki [[Imago:Taming the Tarasque, from Hours of Henry VIII.jpg|thumb|Incolae Tarasconem draconem, a sancta Martha adductum, occidunt (e {{Creanda|en|Hours of Henry VIII|Horarium Henrici VIII|Horario Henrici VIII}})]] '''Martha Bethaniensis''' (saepe ''Martha virgo'', ''Martha hospita Christi'') est [[sancta]] Christiana, mulier [[myrophorae|myrophora]]<ref>"Martha autem erat, quae unxit Dominum unguento et extersit pedes eius capillis suis" ([[Evangelium secundum Ioannem|Io.]] 11:2); [https://books.google.fr/books?id=7QhLAAAAcAAJ&pg=PA528&dq=Myrophorae&hl=la&sa=X&ved=2ahUKEwiu18Kz2NHuAhVPr4sKHbxGDY0Q6AEwBHoECAIQAg#v=onepage&q=Myrophorae&f=false ''Myrophora'' in ''Lexico totius Latinitatis''] [[Aegidius Forcellini|Aegidii Forcellini]]. Cf. [https://books.google.fr/books?id=oH1EWHfpBpACç Caietani Mariae Capucii ''De vetusto altaris pallio'' / Opuscula. Neapoli 1785, p. 115]. Cf. [[Cena apud Simonem Pharisaeum celebrata]].</ref>, [[Lazarus Bethaniae|Lazari]] a [[Iesus Christus|Christo]] resuscitati et [[Maria (soror Lazari)|Mariae]] (quae interdum [[Maria Magdalene]] putatur) soror. [[Imago:Nicolas Mignard-Arrivée du Christ à Béthanie.jpg|thumb|Martha et Maria Christum Bethaniae accipiunt ({{Creanda|fr|Nicolas Mignard|Nicolaus Mignard|Nicolai Mignard}} pictura)]] ==In Evangeliis== Martha et soror eius in vico quodam habitabant, quo Iesus visitavit, <blockquote>...et mulier quaedam Martha nomine excepit illum in domum suam, et huic erat soror nomine Maria, quae etiam sedens secus pedes Domini audiebat verbum illius; Martha autem satagebat circa frequens ministerium; quae stetit et ait "Domine non est tibi curae, quod soror mea reliquit me solam ministrare; dic ergo illi ut me adiuvet"; et respondens dixit illi Dominus: "Martha, Martha, sollicita es et turbaris erga plurima; porro unum est necessarium; Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea" (''[[Evangelium secundum Lucam]]'', 10:39–42) </blockquote> Ex [[Evangelium secundum Ioannem|Evangelio secundum Ioannem]] constat Lazarum fratrem Mariae et Marthae et Iesu amicum cum eis vixisse; cum Lazaro mortuo Iesus ad domum eorum properabat Martha prima ei obviam it dixitque se Iesum Dei Filium esse credere (11:20–27). [[Imago:St Martha tramples the dragon.jpg|thumb|Sancta Martha draconem vincit ({{Creanda|nl|Pieter van den Houte|Petrus de Lignis|Petri de Lignis}} pictura)]] ==In vitis mediaevalibus== Christo resurrecto Martha cum Lazaro et Maria et sanctis [[Maximinus (sanctus)|Maximino]], Marcello et Cydonio [[Massilia]]m Galliae profecti sunt, ut Evangelium praedicerent. Multa de Tarascone dracone saevo a Martha domito narrantur, cuius nomen [[Tarasco]] urbs cepit et qui in insigni Tarasconis figuratus est. == Apud posteriores scriptores... vel scriptrices == Itala poetria cuius opus posthumum foras editum est, [[:en:Marthae_Marchinae_Virginis_Neapolitanae_Musa_Postuma|Martha Marchina]], itineri illius sanctae epigramma dicavit: <blockquote>''Aspicis ut certo puppis secat aequora cursu,'' ''et duce divino flamine carpit iter?'' ''Aether, pelle tuis audacem ex orbibus Argon,'' ''has auro Phryxi nobiliora vehit''<ref>Martha Marchina, ''Musa Posthuma'', 1702, p. 86, "De navi quae D. Martham & socios Massiliam advexit"</ref>''.''</blockquote> ==Notae== <references /> {{NexInt}} *[[205 Martha]], asteroides ==Nexus externi== {{Communia|Saint Martha|Sanctam Martham}} * [https://books.google.pt/books?id=2G8SAAAAYAAJ Vita sanctae Marthae] in ''[[Legenda aurea]]'' (caput 105, p. 444) * [https://web.archive.org/web/20100330232134/http://www.catholic-forum.com/saints/golden239.htm idem, versio Anglica] {{ling|Anglice}} * [https://books.google.fr/books?id=AltSAAAAcAAJ&pg=RA3-PA335&lpg=RA3-PA335&dq=sanctae+marthae+vita+tarascum&source=bl&ots=FoxR9-UjUH&sig=ACfU3U3Qyls_j2rCfT3T-MmcWqOf_ZCt5w&hl=la&sa=X&ved=2ahUKEwik4M2mg8DuAhVE_SoKHSOSBHwQ6AEwBXoECAkQAg#v=onepage&q=sanctae%20marthae%20vita%20tarascum&f=false Vita sanctae Marthae] in ''Flore sanctorum'' [[Petrus Ribadineira|Petri Ribadineirae]] [[Societas Iesu|SI]], Coloniae Agrippinae 1630, p. 334 [[Categoria:Personae Novi Testamenti]] [[Categoria:Sancti]] fif43kehi3vky5ot6ca1wgsg58bu08z Maximinus (sanctus) 0 296168 3989203 3929599 2026-09-19T08:09:50Z ~2026-49405-65 214731 3989203 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidatorum}}{{videdis|Maximinus (discretiva)}} Sanctus '''Maximinus''' dicitur fuisse [[apostolus]] (e [[Septuaginta Apostoli|septuaginta duobus]]), [[Archidioecesis Aquensis in Gallia|Aquarum Sextiarum]] episcopus primus. Maximini memoria ab Ecclesia [[8 Iunii]] colitur. == Vita == Oeconumus familiae [[Lazarus Bethaniae|Lazari]] erat et post resurrectionem Christi cum Lazaro, [[Maria Magdalena]] et [[Martha (sancta)|Martha]] in [[Gallia]]m profectus est, ubi Evangelium praedicavit. [[Aquae Sextiae|Aquarum Sextiarum]] episcopus factus est et ecclesiam cathedralem ibi condidit. == Nexus externi == {{Communia|Maximinus of Aix|Sanctum Maximinum}} {{Fontes biographici}} * [http://www.zeno.org/Heiligenlexikon-1858/A/Maximus,+S.+(55) De Maximino] in ''Vollständiges Heiligen-Lexikon'' * [https://www.catholic.org/saints/saint.php?saint_id=5022 De Maximino] in ''Catholic online'' * [http://mateo.uni-mannheim.de/camena/hessus1/jpg/s200.html Marthae Maximino epistola] e ''[[Heroides (Hessus)|Heroidibus]]'' Eobani Hessi {{Lifetime|saeculo 1 a.C.n. aut 1|saeculo 1|Maximinus}} [[Categoria:Septuaginta Apostoli]] [[Categoria:Sancti]] [[Categoria:Aquae Sextiae]] [[Categoria:Archidioecesis Aquensis in Gallia]] fiom0wj2wrau7uf9yneueor5vnkl33l Ioannes Islen'ev 0 296709 3989158 3719367 2026-09-18T19:30:26Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989158 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Ioannes Ioannis filius Islen'ev''' (vel '''Iohannes Islenieff''' in editionibus saeculi XVIII, [[Russice]] Иван Иванович Исленьев), [[18 Martii]]<ref>{{Greg|[[29 Martii]]}}</ref> [[1738]] natus et [[22 Februarii]]<ref>{{Greg|[[4 Martii]]}}</ref> [[1784]] mortuus, fuit [[cartographus]] et [[astronomus]] Russicus. ==Vita == Pater Ioannis (et ipse Ioannes) et avus Stephanus [[vaivoda]]e Russici saeculi XVII erant. Ioannes noster, in [[Academia Scientiarum Russica|Academia scientiarum Petropolitana]] educatus, adiunctus departamenti geographici Academiae fuit. Anno 1768 in [[Iacutia (urbs)|Iacutiam]] urbem et [[Tobolium]] missus ab Academia est, ut transitum [[Venus (planeta)|Veneris]] per discum [[Sol]]is observaret (de quo commentationes edidit), annis 1772-1773 in [[Moldavia]], [[Valachia]] et [[Nova Rossia]] observatione geodesicas et astronomicas fecit, postea iterum in [[Siberia]] laborabat. ==Opera Latina== * [https://books.google.ru/books?id=R4ixzX2qeN8C&pg=RA1-PA631&dq=Novi+Commentarii+Academiae+Scientiarum+Imperialis+Petropolitanae+islenieff&hl=la&sa=X&ved=2ahUKEwiCmYDVlMrwAhVrwIsKHQojBOIQ6AEwAHoECAEQAg#v=onepage&q=Novi%20Commentarii%20Academiae%20Scientiarum%20Imperialis%20Petropolitanae%20islenieff&f=false ''Deductio longitudinis et latitidinis quorundam Moldaviae et Walachiae locorum..'' ab Ioanne Islenieff...] *[https://books.google.ru/books?id=cAUZAAAAYAAJ&pg=PA268&dq=Novi+Commentarii+Academiae+Scientiarum+Imperialis+Petropolitanae+islenieff&hl=la&sa=X&ved=2ahUKEwiCmYDVlMrwAhVrwIsKHQojBOIQ6AEwAXoECAQQAg#v=onepage&q=Novi%20Commentarii%20Academiae%20Scientiarum%20Imperialis%20Petropolitanae%20islenieff&f=false ''Observationes occasione Transitus Veneris per discum Solis anno 1768 et 1769 in urbe Iakutsk institutae'', in: ''Novi Commentarii Academiae Scientiarum Imperialis Petropolitanae''.- Petropolis, 1770.-T . 14 ( 1769 ), Pt. 2.-C. 268-320.] ==Tabulae Ioannis Islen'ev== * [https://kp.rusneb.ru/item/material/5fcf8c7e991f3b9142347278 Mappa generalis gubernii Asowiensis in circulos divisi] (1782) (cf. [[gubernium Asoviense]]) * [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b8493506p.r=Mappa%20generalis%20gubernii?rk=21459;2 Mappa generalis gubernii Novae Russiae, in circulos divisi] (1779) (cf. [[Nova Russia]]) * [https://kp.rusneb.ru/item/material/5fcf8c7d991f3b9142347244 Mappa fluvii Irtisz partem meridional gubernii Sibiriensis perfluentis cum pristino territorio stirpis Kalmukorum Songaricae] — (1777) (cf. [[gubernium Siberiense]], [[Irtis]], [[Calmucci]]) * [https://kp.rusneb.ru/item/material/5fcf8c7d991f3b9142347244 Tabula exhibens cursum fluvii Irtisch ab Omskaja Krepost usque ad Tobolsk] (1780) (cf. [[Irtis]], [[Omium]]. [[Tobolium]]) ==Notae== <references /> ==Nexus externi== * [https://web.archive.org/web/20210514222736/http://e-heritage.ru/ras/view/person/history.html?id=46998081 De Ioanne Islen'ev] in situ ''Научное наследие России'' {{ling|Russice}} *[http://www.ras.ru/win/db/show_per.asp?P=.id-50587.ln-ru.dl-.pr-inf.uk-12 De Ioanne Islen'ev] in situ Academiae Scientiarum {{ling|Russice}} *[https://web.archive.org/web/20210517172301/https://istgeodez.com/islenev-ivan-ivanovich/ De Ioanne Islen'ev] in situ historiam geodesiae tractante {{ling|Russice}} {{Lifetime|1738|1784|Islen'ev, Ioannes Ioannis filius}} [[Categoria:Cartographi]] [[Categoria:Astronomi Russiae]] [[Categoria:Socii Academiae Scientiarum Russicae]] d5bw0v918nrgvaulbzzp9p1fy4tk3ow Vicipaedia:Scriptorium/Index vexillorum 4 304243 3989181 3973296 2026-09-19T01:27:19Z CommonsDelinker 1422 [[c:COM:CDC|automaton]]: Substituens [[File:Flag_of_Kraków(2-3).svg]] pro File:Flag_of_Kraków.svg. CommonsDelinker hanc rationem dedit: [[:c:COM:FR|File renamed]]: different aspect ratio than statute. 3989181 wikitext text/x-wiki {{Scriptorium}} [[Fasciculus:Flag of Belgium.svg|thumb|upright=0.06]] [[Belgica]] (vulgo ''Belgique/België'') : BE1 [[Fasciculus:Flag of the Brussels-Capital Region.svg|15px]] [[Bruxellae (regio)|Bruxellāna Capitālis]] (vulgo ''Région de Bruxelles-Capitale/Brussels Hoofdstedelijk Gewest'') :: BE10 [[Fasciculus:Flag of the Brussels-Capital Region.svg|15px]] [[Bruxellae (regio)|Bruxellāna Capitālis]] (vulgo ''Région de Bruxelles-Capitale/ Brussels Hoofdstedelijk Gewest'') ::: BE100 [[Fasciculus:Flag of the Brussels-Capital Region.svg|15px]] [[Bruxellae (regio)|Bruxellāna Capitālis]] (vulgo ''Arr. de Bruxelles-Capitale/Arr. Brussel-Hoofdstad'') : BE2 [[Fasciculus:Flag of Flanders.svg|15px]] [[Flandria]] (vulgo ''Vlaams Gewest'') :: BE21 [[Fasciculus:Flag of Antwerp.svg|15px]] [[Antverpia (provincia)|Antverpia]] (vulgo ''Prov. Antwerpen'') ::: BE211 [[Fasciculus:Flag of Antwerp (City).svg|15px]] [[Antverpia]] (vulgo: ''Arr. Antwerpen'') ::: BE212 [[Fasciculus:Flag of Mechlin.svg|15px]] [[Mechlinia]] (vulgo: ''Arr. Mechelen'') ::: BE213 [[Fasciculus:Flag of Turnhout.svg|15px]] [[Turnholtum]] (vulgo: ''Arr. Turnhout'') :: BE22 [[Fasciculus:Flag of Limburg (Belgium).svg|15px]] [[Limburgum (provincia Belgica)|Limburgum]] (vulgo: ''Prov. Limburg (BE)'') ::: BE223 [[Fasciculus:Tongeren vlag.svg|15px]] [[Atuatuca Tungrorum|Atuātuca Tungrōrum]] (vulgo: ''Arr. Tongeren'') ::: BE224 [[Fasciculus:Hasselt (B) vlag.svg|15px]] [[Hasseletum|Hasselētum]] (vulgo: ''Arr. Hasselt'') ::: BE225 [[Fasciculus:Flag of Maaseik.svg|15px]] [[Maseca|Māsēca]] (vulgo: ''Arr. Maaseik'') :: BE23 [[Fasciculus:Flag of Oost-Vlaanderen.svg|15px]] [[Flandria Orientalis|Flandria Orientālis]] (vulgo: ''Prov. Oost-Vlaanderen'') ::: BE231 [[Fasciculus:Aalst (Oost-Vlaanderen) vlag.svg|15px]] [[Halosta|Hālosta]] (vulgo: ''Arr. Aalst'') ::: BE232 [[Fasciculus:Dendermonde Belgium.svg|15px]] [[Teneramonda]] (vulgo: ''Arr. Dendermonde'') ::: BE233 [[Fasciculus:Eekloo vlag.svg|15px]] ''[[Eeklo]]'' (vulgo: ''Arr. Eeklo'') ::: BE234 [[Fasciculus:Vlag van Gent.svg|15px]] [[Gandavum]] (vulgo: ''Arr. Gent'') ::: BE235 [[Fasciculus:Flag of Oudenaarde.svg|15px]] [[Aldenarda|Aldenārda]] (vulgo: ''Arr. Oudenaarde'') ::: BE236 [[Fasciculus:Sint-Niklaas vlag.svg|15px]] [[Sanctus Nicolaus (Flandria Orientalis)|Sānctus Nīcolāus]] (vulgo: ''Arr. Sint-Niklaas'') :: BE24 [[Fasciculus:Flag of Flemish Brabant.svg|15px]] [[Brabantia Flandrica]] (vulgo: ''Prov. Vlaams-Brabant'') ::: BE241 [[Fasciculus:Halle Belgium.svg|7x15px]][[Fasciculus:VilvoordeVlag.svg|7x15px]] [[Halla]]-[[Vilvordia|Vilvōrdia]] (vulgo: ''Arr. Halle-Vilvoorde'') ::: BE242 [[Fasciculus:Flag of Leuven.svg|15px]] [[Lovanium]] (vulgo: ''Arr. Leuven'') :: BE25 [[Fasciculus:Flag of West Flanders.svg|15px]] [[Flandria Occidentalis|Flandria Occidentālis]] (vulgo: ''Prov. West-Vlaanderen'') ::: BE251 [[Fasciculus:Flag of Bruges.svg|15px]] [[Brugae]] (vulgo: ''Arr. Brugge'') ::: BE252 [[Fasciculus:Flag of Diksmuide.svg|15px]] [[Dixmuda]] (vulgo: ''Arr. Diksmuide'') ::: BE253 [[Fasciculus:Flag of Ypres.svg|15px]] [[Ypra|Hyprae]] (vulgo: ''Arr. Ieper'') ::: BE254 [[Fasciculus:Flag of Kortrijk.svg|15px]] [[Cortoriacum]] (vulgo: ''Arr. Kortrijk'') ::: BE255 [[Fasciculus:OostendeVlag.gif|15px]] [[Ostenda|Ōstenda]] (vulgo: ''Arr. Oostende'') ::: BE256 [[Fasciculus:Flag of Roeselare.svg|15px]] [[Roslara]] (vulgo: ''Arr. Roeselare'') ::: BE257 [[Fasciculus:Tielt vlag.svg|15px]] [[Tiletum|Tilētum]] (vulgo: ''Arr. Tielt'') ::: BE258 [[Fasciculus:Flag of Furnes, Belgium.svg|15px]] [[Furna]] (vulgo: ''Arr. Veurne'') : BE3 [[Fasciculus:Flag of Wallonia.svg|15px]] [[Wallonia|Vallōnia]] (vulgo: ''Région wallonne'') :: BE31 [[Fasciculus:Drapeau Province BE Brabant Wallon.svg|15px]] [[Brabantia Wallonica|Brabantia Vallōnica]] (vulgo: ''Prov. Brabant Wallon'') ::: BE310 [[Fasciculus:Nivelles Belgium.svg|15px]] [[Nivigella]] (vulgo: ''Arr. Nivelles'') :: BE32 [[Fasciculus:Flag of Hainaut.svg|15px]] [[Hannonia|Hannōnia]] (vulgo: ''Prov. Hainaut'') ::: BE323 [[Fasciculus:Flag of Mons.svg|15px]] [[Montes (Hannonia)|Montēs]] (vulgo: ''Arr. Mons'') ::: BE328 [[Fasciculus:Flag of Tournai.svg|7x15px]][[Fasciculus:Drapeau ville be Mouscron.svg|7x15px]] [[Turnacum (Belgica)|Turnacum]]-[[Musera]] (vulgo: ''Arr. Tournai-Mouscron'') ::: BE329 [[Fasciculus:Flag of La Louvière.svg|15px]] [[Luparia (Vallonia)|Lupāria]] (vulgo: ''Arr. La Louvière'') ::: BE32A [[Fasciculus:Flag of Ath.svg|15px]] [[Athum]] (vulgo: ''Arr. Ath'') ::: BE32B [[Fasciculus:Drapeau_ville_be_Charleroi.svg|15px]] [[Carolorēgium]] (vulgo: ''Arr. Charleroi'') ::: BE32C [[Fasciculus:Soignies Belgium.svg|15px]] [[Sunniacum]] (vulgo: ''Arr. Soignies'') ::: BE32D [[Fasciculus:Thuin vlag.svg|15px]] [[Tudinum]] (vulgo: ''Arr. Thuin'') :: BE33 [[Fasciculus:Flag of the Province of Liège.svg|15px]] [[Leodium (provincia)|Leodium]] (vulgo: ''Prov. Liège'') ::: BE331 [[Fasciculus:Flag of Huy.svg|15px]] [[Hoium]] (vulgo: ''Arr. Huy'') ::: BE332 [[Fasciculus:LuikVlag.svg|15px]] [[Leodium]] (vulgo: ''Arr. Liège'') ::: BE334 [[Fasciculus:Borgworm wapen.svg|15px]] [[Waremia]] (vulgo: ''Arr. Waremme'') ::: BE335 [[Fasciculus:Verviers Belgium.svg|15px]] [[Vervia]] [[lingua Francogallica|Francophōnōrum]] (vulgo: ''Arr. Verviers — communes francophones'') ::: BE336 [[Fasciculus:Flag of the German Community in Belgium.svg|15px]] [[Communitas Theodiscophona Belgicae|Vervia Theodiscophōnōrum]] (vulgo: ''Bezirk Verviers — Deutschsprachige Gemeinschaft'') :: BE34 [[Fasciculus:Flag of the Province of Luxembourg (Belgium).svg|15px]] [[Luxemburgum (provincia Belgica)|Luxemburgum]] (vulgo: ''Prov. Luxembourg (BE)'') ::: BE341 [[Fasciculus:Flag of Arlon.svg|15px]] [[Orolaunum]] (vulgo: ''Arr. Arlon'') ::: BE342 [[Fasciculus:Flag of Bastogne.svg|15px]] [[Bastonacum]] (vulgo: ''Arr. Bastogne'') ::: BE343 [[Fasciculus:Marche-en-Famenne 1977.svg|15px]] [[Marca in Falmana|Marca in Falmanā]] (vulgo: ''Arr. Marche-en-Famenne'') ::: BE344 [[Fasciculus:Neufchâteau wapen.svg|15px]] [[Novum Castellum (Belgica)|Novum Castellum]] (vulgo: ''Arr. Neufchâteau'') ::: BE345 [[Fasciculus:Flag of Virton.svg|15px]] [[Vertonum]] (vulgo: ''Arr. Virton'') :: BE35 [[Fasciculus:Flag province namur.svg|15px]] [[Namurcum (provincia)|Namurcum]] (vulgo: ''Prov. Namur'') ::: BE351 [[Fasciculus:Flag of Dinant.svg|15px]] [[Dionantum]] (vulgo: ''Arr. Dinant'') ::: BE352 [[Fasciculus:Flag of Namur.svg|15px]] [[Namurcum]] (vulgo: ''Arr. Namur'') ::: BE353 [[Fasciculus:Philippe wapen.svg|15px]] [[Philipopolis|Philippopolis]] (vulgo: ''Arr. Philippeville'') BG [[Fasciculus:Flag of Bulgaria.svg|15px]] [[Bulgaria]] (vulgo: ''България '') : BG3 Bulgaria Superior (vulgo: ''Северна и Югоизточна България'') :: BG31 Thrāsciās (vulgo: ''Северозападен'') ::: BG311 [[Fasciculus:Flag of Bulgaria (14th century).svg|15px]] [[Bidinum (provincia)|Bidinum]] (vulgo: ''Видин'') ::: BG312 [[Fasciculus:Coat_of_Arms_of_Montana_(Bulgaria).png|15px]] [[Montania (provincia)|Montānia]] (vulgo: ''Монтана'') ::: BG313 [[Fasciculus:Vratsa-coat-of-arms.svg|15px]] [[Valvae (provincia)|Valvae]] (vulgo: ''Враца'') ::: BG314 [[Fasciculus:Pleven-coat-of-arms.svg|15px]] [[Plevenum (provincia)|Plevenum]] (vulgo: ''Плевен'') ::: BG315 [[Fasciculus:Lovech-coat-of-arms.svg|15px]] [[Melta (provincia)|Melta]] (vulgo: ''Ловеч'') :: BG32 Aparctiās (vulgo: ''Северен централен'') ::: BG321 [[Fasciculus:Veliko tarnovo flag.png|15px]] [[Ternobum (provincia)|Ternobum]] (vulgo: ''Велико Търново'') ::: BG322 [[Fasciculus:Gabrovo flag.png|15px]] ''[[Gabrovo (provincia)|Gabrovo]]'' (vulgo: ''Габрово'') ::: BG323 [[Fasciculus:Ruse flag.png|15px]] [[Sexantaprista (provincia)|Sexāntaprista]] (vulgo: ''Русе'') ::: BG324 [[Fasciculus:Razgrad flag.png|15px]] [[Abritus (provincia)|Abritus]] (vulgo: ''Разград'') ::: BG325 [[Fasciculus:Silistra Municipality.jpg|15px]] [[Dorostorum (provincia)|Dūrostorum]] (vulgo: ''Силистра'') :: BG33 Caiciās (vulgo: ''Североизточен'') ::: BG331 [[Odessus (provincia)|Odēssus]] (vulgo: ''Варна'') ::: BG332 [[Fasciculus:Flag of Dobrich.svg|15px]] [[Dobroticapolitania (provincia)|Dobroticapolis]] (vulgo: ''Добрич'') ::: BG333 [[Fasciculus:Flag of Shumen.svg|15px]] [[Districtus Simeonis|Simeōnis]] (vulgo: ''Шумен'') ::: BG334 [[Fasciculus:Targovishte-coat-of-arms.png|15px]] [[Districtus Emporiopolitanus|Emporiopolis]] (vulgo: ''Търговище'') :: BG34 Eurus (vulgo: ''Югоизточен'') ::: BG341 [[Fasciculus:BG-Burgas flag.png|15px]] [[Pyrgos (provincia)|Pyrgos]] (vulgo: ''Бургас'') ::: BG342 [[Fasciculus:Sliven flag.png|15px]] [[Selymnos (provincia)|Selymnos]] (vulgo: ''Сливен'') ::: BG343 [[Fasciculus:Ямбол - знаме.svg|15px]] [[Districtus Diospolitanus|Diospolis]] (vulgo: ''Ямбол'') ::: BG344 [[Fasciculus:Flag of Stara Zagora (obverse).svg|15px]] [[Ulpia Augusta Traiana (provincia)|Ulpia Augusta Trāiāna]] (vulgo: ''Стара Загора'') : BG4 [[Fasciculus:Flag of Eastern Rumelia.svg|15px]] [[Rūmelia Orientālis]] (vulgo: ''Югозападна и Южна централна България'') :: BG41 Libonotos (vulgo: ''Югозападен'') ::: BG411 [[Fasciculus:BG Sofia flag.svg|15px]] [[Serdica]] Urbs (vulgo: ''София (столица)'') ::: BG412 [[Fasciculus:Old Flag of Sofia.svg|15px]] [[Districtus Serdicus|Serdicus]] Pagus (vulgo: ''София'') ::: BG413 [[Fasciculus:Emblem_of_Blagoevgrad.svg|15px]] [[Scaptopara (provincia)|Scaptopara]] (vulgo: ''Благоевград'') ::: BG414 [[Fasciculus:Flag of Pernik.svg|15px]] [[Districtus Perunopolitanus|Perunopolis]] (vulgo: ''Перник'') ::: BG415 [[Fasciculus:Flag of Kyustendil.svg|15px]] [[Pautalia (provincia)|Pautalia]] (vulgo: ''Кюстендил'') :: BG42 Notos (vulgo: ''Южен централен'') ::: BG421 [[Fasciculus:Plovdiv flag.svg|15px]] [[Districtus Philippopolitanus|Philippopolis]] (vulgo: ''Пловдив'') ::: BG422 [[Fasciculus:Haskovo-coat-of-arms.svg|15px]] ''[[Haskovo (provincia)|Haskovo]]'' (vulgo: ''Хасково'') ::: BG423 [[Fasciculus:Pazardzhik-coat-of-arms.svg|15px]] [[Bessapara (provincia)|Bessapara]] (vulgo: ''Пазарджик'') ::: BG424 [[Fasciculus:Smolyan Municipality.jpg|15px]] [[Smolenopolitania|Smolenopolis]] (vulgo: ''Смолян'') ::: BG425 [[Fasciculus:Kardzhali-coat-of-arms.svg|15px]] [[Achridos (provincia)|Achridos]] (vulgo: ''Кърджали'') CZ [[Fasciculus:Flag of the Czech Republic.svg|15px]] [[Cechia]] (vulgo: ''Česko'') : CZ0 [[Fasciculus:Flag of the Czech Republic.svg|15px]] [[Cechia]] (vulgo: ''Česko'') :: CZ01 [[Fasciculus:Flag of Prague.svg|15px]] [[Praga]] (vulgo: ''Praha'') ::: CZ010 [[Fasciculus:Flag of Prague.svg|15px]] [[Praga]] Urbs Capitālis (vulgo: ''Hlavní město Praha'') :: CZ02 [[Fasciculus:Flag_of_Central_Bohemian_Region.svg|15px]] Media Bohēmia (vulgo: ''Střední Čechy'') ::: CZ020 [[Fasciculus:Flag_of_Central_Bohemian_Region.svg|15px]] [[Circulus Mediobohemicus|Mediobohēmica]] (vulgo: ''Středočeský kraj'') :: CZ03 Libonotos (vulgo: ''Jihozápad'') ::: CZ031 [[Fasciculus:Flag_of_South_Bohemian_Region.svg|15px]] [[Circulus Meridibohemicus|Austrobohēmica]] (vulgo: ''Jihočeský kraj''), caput [[Budovicium]] ::: CZ032 [[Fasciculus:Flag_of_Plzen_Region.svg|15px]] [[Circulus Pilsnensis|Pilsnēnsis]] (vulgo: ''Plzeňský kraj''), caput [[Pilsna]] :: CZ04 Thrāsciās (vulgo: ''Severozápad'') ::: CZ041 [[Fasciculus:Flag_of_Karlovy_Vary_Region.svg|15px]] [[Circulus Carolinus|Carolīna]] (vulgo: ''Karlovarský kraj''), caput [[Thermae Carolinae|Thermae Carolīnae]] ::: CZ042 [[Fasciculus:Flag_of_Usti_nad_Labem_Region.svg|15px]] [[Circulus Ustiensis|Ūstīēnsis]] (vulgo: ''Ústecký kraj''), caput [[Ustia apud Albim|Ūstīa apud Albim]] :: CZ05 Caeciās (vulgo: ''Severovýchod'') ::: CZ051 [[Fasciculus:Flag_of_Liberec_Region.svg|15px]] [[Circulus Reichenbergensis|Libercēnsis]] (vulgo: ''Liberecký kraj''), caput [[Libercum]] ::: CZ052 [[Fasciculus:Flag_of_Hradec_Kralove_Region.svg|15px]] [[Circulus Reginaehradecensis|Regīnaehradecēnsis]] (vulgo: ''Královéhradecký kraj''), caput [[Reginogradecium|Regīnogradecium]] ::: CZ053 [[Fasciculus:Flag_of_Pardubice_Region.svg|15px]] [[Circulus Pardibensis|Pardibēnsis]] (vulgo: ''Pardubický kraj''), caput [[Pardibus]] :: CZ06 Euronotos (vulgo: ''Jihovýchod'') ::: CZ063 [[Fasciculus:Flag_of_Vysocina_Region.svg|15px]] [[Circulus Montanus|Montānus]] (vulgo: ''Kraj Vysočina''), caput [[Iglavia]] ::: CZ064 [[Fasciculus:Flag_of_South_Moravian_Region.svg|15px]] [[Circulus Meridimoravicus|Austromoravicus]] (vulgo: ''Jihomoravský kraj''), caput [[Bruna]] :: CZ07 [[Fasciculus:Banner_of_arms_of_Moravia.svg|15px]] Moravia Media (vulgo: ''Střední Morava'') ::: CZ071 [[Fasciculus:Flag_of_Olomouc_Region.svg|15px]] [[Circulus Olomucensis|Olomucēnsis]] (vulgo: ''Olomoucký kraj''), caput [[Olomucium]] ::: CZ072 [[Fasciculus:Flag_of_Zlin_Region.svg|15px]] [[Circulus Zlinensis|Zlīnēnsis]] (vulgo: ''Zlínský kraj''), caput [[Zlin|Zlīna]] :: CZ08 [[Fasciculus:Flag_of_Moravian-Silesian_Region.svg|15px]] [[Circulus Moravo-Silesiacus|Moravia Silesiaca]] (vulgo: ''Moravskoslezsko'') ::: CZ080 [[Fasciculus:Flag_of_Moravian-Silesian_Region.svg|15px]] [[Circulus Moravo-Silesiacus|Moravia Silesiaca]] (vulgo: ''Moravskoslezský kraj''), caput [[Ostravia]] DK [[Fasciculus:Flag of Denmark.svg|15px]] [[Dania|Dānia]] (vulgo: ''Danmark'') : DK0 [[Fasciculus:Flag of Denmark.svg|15px]] [[Dania|Dānia]] (vulgo: ''Danmark'') :: DK01 [[Fasciculus:Danish_Region_hovedstaden_logo.svg|15px]] [[Regio Capitis (Dania)|Regiō Capitālis]] (vulgo: ''Hovedstaden'') ::: DK011 [[Fasciculus:Flag of Copenhagen Municipality.svg|15px]] [[Hafnia]] Urbs (vulgo: ''Byen København'') ::: DK012 Hafniēnsis Pāgus (vulgo: ''Københavns omegn'') ::: DK013 Silandia Superior (vulgo: ''Nordsjælland'') ::: DK014 [[Fasciculus:Flag Denmark Bornholmsflaget.svg|15px]] [[Boringia]] (vulgo: ''Bornholm'') :: DK02 [[Fasciculus:Flag of Region Sjælland.svg|15px]] [[Regio Silandiae|Silandia]] (vulgo: ''Sjælland'') ::: DK021 Silandia Orientālis (vulgo: ''Østsjælland'') ::: DK022 Silandia Occidentālis et Merīdiōnālis (vulgo: ''Vest- og Sydsjælland'') :: DK03 [[Fasciculus:Flag_of_Region_Syddanmark.svg|15px]] [[Dania Meridiana|Dānia Merīdiāna]] (vulgo: ''Syddanmark'') ::: DK031 [[Fasciculus:Fyns flag.jpg|15px]] [[Fionia]] (vulgo: ''Fyn'') ::: DK032 Iutia Merīdiōnālis (vulgo: ''Sydjylland'') :: DK04 [[Fasciculus:Flag of Region Midtjylland.svg|15px]] [[Iutia Media]] (vulgo: ''Midtjylland'') ::: DK041 [[Fasciculus:Vestjyske.png|15px]] Iutia Occidentālis (vulgo: ''Vestjylland'') ::: DK042 Iutia Orientālis (vulgo: ''Østjylland'') :: DK05 [[Fasciculus:Flag of Region Nordjylland.svg|15px]] [[Iutia Septemtrionalis|Iutia Septentriōnālis]] (vulgo: ''Nordjylland'') ::: DK050 [[Fasciculus:Flag of Region Nordjylland.svg|15px]] [[Iutia Septemtrionalis|Iutia Septentriōnālis]] (vulgo: ''Nordjylland'') DE [[Fasciculus:Flag of Germany.svg|15px]] [[Germania|Germānia]] (vulgo: ''Deutschland'') : DE1 [[Fasciculus:Flag of Baden-Württemberg.svg|15px]] [[Badenia et Virtembergia|Bādenia et Virtembergia]] (vulgo: ''Baden-Württemberg'') :: DE11 [[Fasciculus:Flagge Stuttgart 2.svg|15px]] [[Stutgardia]] (vulgo: ''Stuttgart'') ::: DE111 [[Fasciculus:Flag of Stuttgart.svg|15px]] [[Stutgardia]] Urbs (vulgo: ''Stuttgart, Stadtkreis'') ::: DE112 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Böblingen.svg|15px]] [[Bilbonium]] (vulgo: ''Böblingen'') ::: DE113 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Esslingen.svg|15px]] [[Eslinga]] (vulgo: ''Esslingen'') ::: DE114 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Goppingen.svg|15px]] [[Goppinga]] (vulgo: ''Göppingen'') ::: DE115 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Ludwigsburg.svg|15px]] [[Ludoviciburgum|Lūdovīcīburgum]] (vulgo: ''Ludwigsburg'') ::: DE116 [[Fasciculus:Flagge Rems-Murr-Kreis.svg|15px]] Remsis et Murra (vulgo: ''Rems-Murr-Kreis'') ::: DE117 [[Fasciculus:Flagge Heilbronn.svg|15px]] [[Heilbronna]] Urbs (vulgo: ''Heilbronn, Stadtkreis'') ::: DE118 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Heilbronn.svg|15px]] [[Heilbronna|Heilbronnēnsis]] Pāgus (vulgo: ''Heilbronn, Landkreis'') ::: DE119 [[Fasciculus:Flagge Hohenlohekreis.svg|15px]] [[Circulus Holacheus|Holacheus]] (vulgo: ''Hohenlohekreis'') ::: DE11A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Schwäbisch Hall.svg|15px]] [[Halla Suevica|Halla Suēvica]] (vulgo: ''Schwäbisch Hall'') ::: DE11B [[Fasciculus:Flagge Main-Tauber-Kreis.svg|15px]] [[Moenus]] et Tauber (vulgo: ''Main-Tauber-Kreis'') ::: DE11C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Heidenheim.svg|15px]] [[Aquileia Sueviae|Aquilēia Suēviae]] (vulgo: ''Heidenheim'') ::: DE11D [[Fasciculus:Flagge Ostalbkreis.svg|15px]] Alpēs Orientālēs Suēviae (vulgo: ''Ostalbkreis'') :: DE12 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Karlsruhe.svg|15px]] [[Carolsruha]] (vulgo: ''Karlsruhe'') ::: DE121 [[Fasciculus:Flag of Baden-Baden.svg|15px]] [[Aquae Aureliae]] Urbs (vulgo: ''Baden-Baden, Stadtkreis'') ::: DE122 [[Fasciculus:Flagge Karlsruhe.svg|15px]] [[Carolsruha]] Urbs (vulgo: ''Karlsruhe, Stadtkreis'') ::: DE123 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Karlsruhe.svg|15px]] [[Carolsruha]]̄nus Pāgus (vulgo: ''Karlsruhe, Landkreis'') ::: DE124 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Rastatt.svg|15px]] ''[[Rastatt]]'' (vulgo: ''Rastatt'') ::: DE125 [[Fasciculus:Flag of Heidelberg.svg|15px]] [[Heidelberga]] Urbs (vulgo: ''Heidelberg, Stadtkreis'') ::: DE126 [[Fasciculus:Flagge Mannheim.svg|15px]] [[Manhemium|Manhēmium]] Urbs (vulgo: ''Mannheim, Stadtkreis'') ::: DE127 [[Fasciculus:Flagge Neckar-Odenwald-Kreis.svg|15px]] [[Nicer|Nīcer]] et Silva Ottōnica (vulgo: ''Neckar-Odenwald-Kreis'') ::: DE128 [[Fasciculus:Flagge Rhein-Neckar-Kreis.svg|15px]] [[Rhenus|Rhēnus]] et [[Nicer|Nīcer]] (vulgo: ''Rhein-Neckar-Kreis'') ::: DE129 [[Fasciculus:Flag of Pforzheim.svg|15px]] [[Phorca]] Urbs (vulgo: ''Pforzheim, Stadtkreis'') ::: DE12A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Calw.svg|15px]] [[Calewa|Caleva]] (vulgo: ''Calw'') ::: DE12B [[Fasciculus:Flagge Landkreis Enzkreis.svg|15px]] ''Enz'' (vulgo: ''Enzkreis'') ::: DE12C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Freudenstadt.svg|15px]] [[Freudenstadt|Charapolis]] (vulgo: ''Freudenstadt'') :: DE13 [[Fasciculus:Flagge Freiburg im Breisgau.svg|15px]] [[Brisgovia]] (vulgo: ''Freiburg'') ::: DE131 [[Fasciculus:Flagge Freiburg im Breisgau.svg|15px]] [[Friburgum Brisgoviae|Frīburgum Brisgoviae]] Urbs (vulgo: ''Freiburg im Breisgau, Stadtkreis'') ::: DE132 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Breisgau-Hochschwarzwald.svg|15px]] [[Brisgovia]] et Hercynia Superior (vulgo: ''Breisgau-Hochschwarzwald'') ::: DE133 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Emmendingen.svg|15px]] [[Emmendinga]] (vulgo: ''Emmendingen'') ::: DE134 [[Fasciculus:Flagge Ortenaukreis.svg|15px]] Ortenavia (vulgo: ''Ortenaukreis'') ::: DE135 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Rottweil.svg|15px]] [[Rottovilla|Rottovīlla]] (vulgo: ''Rottweil'') ::: DE136 [[Fasciculus:Flagge Schwarzwald-Baar-Kreis.svg|15px]] Hercynia et ''Baar'' (vulgo: ''Schwarzwald-Baar-Kreis'') ::: DE137 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Tuttlingen.svg|15px]] [[Tulingum]] (vulgo: ''Tuttlingen'') ::: DE138 [[Fasciculus:Flag of Konstanz.svg|15px]] [[Constantia (Germania)|Cōnstantia]] (vulgo: ''Konstanz'') ::: DE139 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Lörrach.svg|15px]] ''[[Lörrach]]'' (vulgo: ''Lörrach'') ::: DE13A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Waldshut.svg|15px]] ''Waldshut'' (vulgo: ''Waldshut'') :: DE14 [[Fasciculus:DEU Landkreis Tübingen Flag.svg|15px]] [[Tubinga]] (vulgo: ''Tübingen'') ::: DE141 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Reutlingen.svg|15px]] [[Reutlinga]] (vulgo: ''Reutlingen'') ::: DE142 [[Fasciculus:DEU Landkreis Tübingen Flag.svg|15px]] [[Tubinga]]̄nus Pāgus (vulgo: ''Tübingen, Landkreis'') ::: DE143 [[Fasciculus:Flagge Zollernalbkreis.svg|15px]] Montēs Zolnerēnsēs (vulgo: ''Zollernalbkreis'') ::: DE144 [[Fasciculus:Flag of Ulm.svg|15px]] [[Ulma]] Urbs (vulgo: ''Ulm, Stadtkreis'') ::: DE145 [[Fasciculus:Flagge Landratsamt Alb-Donau-Kreis.svg|15px]] Alpēs et Dānubius (vulgo: ''Alb-Donau-Kreis'') ::: DE146 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Biberach.svg|15px]] [[Biberach (Badenia)|Biberacum]] (vulgo: ''Biberach'') ::: DE147 [[Fasciculus:Flagge Bodenseekreis.svg|15px]] [[Lacus Bodamicus]] (vulgo: ''Bodenseekreis'') ::: DE148 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Ravensburg.svg|15px]] [[Ravenspurgum]] (vulgo: ''Ravensburg'') ::: DE149 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Sigmaringen.svg|15px]] [[Sigmaringa]] (vulgo: ''Sigmaringen'') : DE2 [[Fasciculus:Flag of Bavaria (striped).svg|15px]] [[Bavaria|Bavāria]] (vulgo: ''Bayern'') :: DE21 [[Fasciculus:Inoffizielle Flagge Oberbayern.svg|15px]] [[Bavaria Superior|Bavāria Superior]] (vulgo: ''Oberbayern'') ::: DE211 [[Fasciculus:Flagge Ingolstadt.svg|15px]] [[Ingolstadium]] Urbs (vulgo: ''Ingolstadt, Kreisfreie Stadt'') ::: DE212 [[Fasciculus:Flag of Munich (striped).svg|15px]] [[Monacum|Monācum]] Urbs (vulgo: ''München, Kreisfreie Stadt'') ::: DE213 [[Fasciculus:Flagge Rosenheim.svg|15px]] [[Rosenheimium]] Urbs (vulgo: ''Rosenheim, Kreisfreie Stadt'') ::: DE214 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Altötting.svg|15px]] [[Altötting|Vetus Oettinga]] (vulgo: ''Altötting'') ::: DE215 [[Fasciculus:Flagge Berchtesgadener Land.svg|15px]] Pāgus [[Berchtesgaden]]ēnsis (vulgo: ''Berchtesgadener Land'') ::: DE216 [[Fasciculus:Flagge Bad Tölz-Wolfratshausen.svg|15px]] [[Bad Tölz|Aquae Toeltiae]]-[[Wolfratshausen|Domus Volfratī]] (vulgo: ''Bad Tölz-Wolfratshausen'') ::: DE217 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Dachau.svg|15px]] [[Dachanum]] (vulgo: ''Dachau'') ::: DE218 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Ebersberg.svg|15px]] [[Ebersberg]]a (vulgo: ''Ebersberg'') ::: DE219 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Eichstätt.svg|15px]] [[Eystettum]] (vulgo: ''Eichstätt'') ::: DE21A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Erding.svg|15px]] [[Erding]]a (vulgo: ''Erding'') ::: DE21B [[Fasciculus:Flagge Landkreis Freising.svg|15px]] [[Frisinga|Frīsinga]] (vulgo: ''Freising'') ::: DE21C [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Fürstenfeldbruck.svg|15px]] [[Fürstenfeldbruck|Pōns Agrī Prīncipis]] (vulgo: ''Fürstenfeldbruck'') ::: DE21D [[Fasciculus:Flagge Landkreis Garmisch-Partenkirchen.svg|15px]] [[Garmisch-Partenkirchen|Garmisia-Partencyriaca]] (vulgo: ''Garmisch-Partenkirchen'') ::: DE21E [[Fasciculus:Flagge Landkreis Landsberg am Lech.svg|15px]] [[Landsbergium]] (vulgo: ''Landsberg am Lech'') ::: DE21F [[Fasciculus:DEU Landkreis Miesbach Flag.svg|15px]] [[Miesbach|Mīsbachium]] (vulgo: ''Miesbach'') ::: DE21G [[Fasciculus:Flagge Landkreis Mühldorf.svg|15px]] [[Circulus Mühldorf ad Aenum|Muhldorpium ad Aenum]] (vulgo: ''Mühldorf a. Inn'') ::: DE21H [[Fasciculus:Flag of Munich (striped).svg|15px]] [[Monacum|Monācēnsis]] Pāgus (vulgo: ''München, Landkreis'') ::: DE21I [[Fasciculus:Flagge Neuburg-Schrobenhausen.svg|15px]] [[Neuburg-Schrobenhausen|Novoburgum-Schrobenhūsia]] (vulgo: ''Neuburg-Schrobenhausen'') ::: DE21J [[Fasciculus:Flagge Landkreis Pfaffenhofen.svg|15px]] ''[[Pfaffenhofen an der Ilm|Pfaffenhofen]]'' (vulgo: ''Pfaffenhofen a. d. Ilm'') ::: DE21K [[Fasciculus:Flagge Rosenheim.svg|15px]] [[Rosenheimium|Rosenheimius]] Pāgus (vulgo: ''Rosenheim, Landkreis'') ::: DE21L [[Fasciculus:Flagge Landkreis Starnberg.svg|15px]] [[Starnberg]]a (vulgo: ''Starnberg'') ::: DE21M [[Fasciculus:Flagge Landkreis Traunstein.svg|15px]] [[Circulus Traunstein|Traunstīnium]] (vulgo: ''Traunstein'') ::: DE21N [[Fasciculus:Flagge Landkreis Weilheim-Schongau.svg|15px]] [[Weilheim-Schongau|Vīlhīmia-Schongium]] (vulgo: ''Weilheim-Schongau'') :: DE22 [[Fasciculus:Flag of Lower Bavaria.svg|15px]] [[Bavaria Inferior|Bavāria Inferior]] (vulgo: ''Niederbayern'') ::: DE221 [[Fasciculus:Flagge Landshut.svg|15px]] [[Landishuta]] Urbs (vulgo: ''Landshut, Kreisfreie Stadt'') ::: DE222 [[Fasciculus:Flagge Passau.svg|15px]] [[Passavia]] Urbs (vulgo: ''Passau, Kreisfreie Stadt'') ::: DE223 [[Fasciculus:Flagge Straubing-Bogen.svg|15px]] [[Straubinga]] Urbs (vulgo: ''Straubing, Kreisfreie Stadt'') ::: DE224 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Deggendorf.svg|15px]] [[Deggendorf|Deggendorpium]] (vulgo: ''Deggendorf'') ::: DE225 [[Fasciculus:Flagge Freyung-Grafenau.svg|15px]] [[Freyung-Grafenau|Lībertās-Pāstūs Ducālēs]] (vulgo: ''Freyung-Grafenau'') ::: DE226 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Kelheim.svg|15px]] [[Kelheim|Kelīmia]] (vulgo: ''Kelheim'') ::: DE227 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Landshut (variant).svg|15px]] [[Circulus Landishutensis|Landishutēnsis]] Pāgus (vulgo: ''Landshut, Landkreis'') ::: DE228 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Passau.svg|15px]] [[Passavia|Passavius]] Pāgus (vulgo: ''Passau, Landkreis'') ::: DE229 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Regen.svg|15px]] [[Regen|Regna]] (vulgo: ''Regen'') ::: DE22A [[Fasciculus:Flagge Rottal-Inn.svg|15px]] Vallis Rūfa-[[Aenus]] (vulgo: ''Rottal-Inn'') ::: DE22B [[Fasciculus:Flagge Straubing-Bogen.svg|15px]] [[Straubinga]]-[[Bogen (Stadt)|Arcus]] (vulgo: ''Straubing-Bogen'') ::: DE22C [[Fasciculus:Flagge Dingolfing-Landau.svg|15px]] [[Dingolfing-Landau|Dingolfinga-Landavium ad Isaram]] (vulgo: ''Dingolfing-Landau'') :: DE23 [[Fasciculus:Flag of the Upper Palatinate.gif|15px]] [[Palātīnātus Superior]] (vulgo: ''Oberpfalz'') ::: DE231 [[Fasciculus:Flag of Amberg.svg|15px]] [[Amberg]]a Urbs (vulgo: ''Amberg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE232 [[Fasciculus:Flag of Regensburg.png|15px]] [[Ratisbona]] Urbs (vulgo: ''Regensburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE233 [[Fasciculus:Flagge Weiden in der Oberpfalz.svg|15px]] [[Weiden in der Oberpfalz|Utinum Palātīnātūs Superiōris]] Urbs (vulgo: ''Weiden i. d. Opf, Kreisfreie Stadt'') ::: DE234 [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Amberg-Sulzbach.svg|15px]] [[Amberg]]a-[[Sulzbach-Rosenberg|Sulzbachum]] (vulgo: ''Amberg-Sulzbach'') ::: DE235 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Cham.svg|15px]] [[Cham (Oberpfalz)|Cham]] (vulgo: ''Cham'') ::: DE236 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Neumarkt in der Oberpfalz.svg|15px]] [[Novoforum]] (vulgo: ''Neumarkt i. d. OPf.'') ::: DE237 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Neustadt an der Waldnaab.svg|15px]] [[Neustadt an der Waldnaab|Urbs Nova apud Naab Silvānum]] (vulgo: ''Neustadt a. d. Waldnaab'') ::: DE238 [[Fasciculus:Flag of the Principality of Regensburg.svg|15px]] [[Ratisbona|Ratisbonēnsis]] Pāgus (vulgo: ''Regensburg, Landkreis'') ::: DE239 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Schwandorf.svg|15px]] [[Schwandorf|Vīcus Cycnōrum]] (vulgo: ''Schwandorf'') ::: DE23A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Tirschenreuth.svg|15px]] [[Tirschenreuth|Dursinrūta]] (vulgo: ''Tirschenreuth'') :: DE24 [[Fasciculus:Flagge Oberfranken.svg|15px]] [[Francōnia Superior]] (vulgo: ''Oberfranken'') ::: DE241 [[Fasciculus:Flagge Bamberg.svg|15px]] [[Bamberga]] Urbs (vulgo: ''Bamberg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE242 [[Fasciculus:Flagge Bayreuth.svg|15px]] [[Barūthum]] Urbs (vulgo: ''Bayreuth, Kreisfreie Stadt'') ::: DE243 [[Fasciculus:Flagge Coburg.svg|15px]] [[Coburgum]] Urbs (vulgo: ''Coburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE244 [[Fasciculus:Flagge Hof.svg|15px]] [[Cūria Variscōrum]] Urbs (vulgo: ''Hof, Kreisfreie Stadt'') ::: DE245 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Bamberg.svg|15px]] [[Bamberga|Bambergēnsis]] Pāgus (vulgo: ''Bamberg, Landkreis'') ::: DE246 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Bayreuth.svg|15px]] [[Baruthum|Barūthius]] Pāgus (vulgo: ''Bayreuth, Landkreis'') ::: DE247 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Coburg.svg|15px]] [[Coburgum|Coburgēnsis]] Pāgus (vulgo: ''Coburg, Landkreis'') ::: DE248 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Forchheim.svg|15px]] [[Forchheim|Forcha]] (vulgo: ''Forchheim'') ::: DE249 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Hof.svg|15px]] [[Curia Variscorum|Variscōrum]] Pāgus (vulgo: ''Hof, Landkreis'') ::: DE24A [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Kronach.svg|15px]] [[Crana]] (vulgo: ''Kronach'') ::: DE24B [[Fasciculus:Flagge Landkreis Kulmbach.svg|15px]] [[Kulmbach|Culmbachium]] (vulgo: ''Kulmbach'') ::: DE24C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Lichtenfels.svg|15px]] [[Lichtenfels|Lichtenfelda]] (vulgo: ''Lichtenfels'') ::: DE24D [[Fasciculus:Flagge Landkreis Wunsiedel.svg|15px]] [[Wunsiedel im Fichtelgebirge|Vunsīdla in Montēs Vītī]] (vulgo: ''Wunsiedel i. Fichtelgebirge'') :: DE25 [[Fasciculus:Flag of Middle Franconia.svg|15px]] [[Provincia Franconia Media|Francōnia Media]] (vulgo: ''Mittelfranken'') ::: DE251 [[Fasciculus:Flagge Ansbach.svg|15px]] [[Onoldum]] Urbs (vulgo: ''Ansbach, Kreisfreie Stadt'') ::: DE252 [[Fasciculus:Erlangen flag.jpg|15px]] [[Erlanga]] Urbs (vulgo: ''Erlangen, Kreisfreie Stadt'') ::: DE253 [[Fasciculus:Fürth flag.jpg|15px]] [[Fürth|Furtum]] Urbs (vulgo: ''Fürth, Kreisfreie Stadt'') ::: DE254 [[Fasciculus:Flag of Nuremberg.svg|15px]] [[Norimberga]] Urbs (vulgo: ''Nürnberg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE255 [[Fasciculus:Flagge Schwabach.svg|15px]] [[Schwabach|Suapaha]] (vulgo: ''Schwabach, Kreisfreie Stadt'') ::: DE256 [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Ansbach.svg|15px]] [[Onoldum|Onoldinus]] Pagus (vulgo: ''Ansbach, Landkreis'') ::: DE257 [[Fasciculus:Flagge Erlangen-Höchstadt.svg|15px]] [[Erlanga]]-[[Höchstadt an der Aisch|Hohsteta]] (vulgo: ''Erlangen-Höchstadt'') ::: DE258 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Fürth.svg|15px]] [[Fürth|Furtinus]] Pagus (vulgo: ''Fürth, Landkreis'') ::: DE259 [[Fasciculus:Nürnberg flag.jpg|15px]] [[Norimberga|Norimbergensis]] Pagus (vulgo: ''Nürnberger Land'') ::: DE25A [[Fasciculus:Flagge Neustadt an der Aisch-Bad Windsheim.svg|15px]] [[Neustadt an der Aisch|Urbs Nova apud Aiscam]]-[[Bad Windsheim|Aquae Domus Vinidis]] (vulgo: ''Neustadt a. d. Aisch-Bad Windsheim'') ::: DE25B [[Fasciculus:Flagge Landkreis Roth.svg|15px]] [[Roth|Rufa]] (vulgo: ''Roth'') ::: DE25C [[Fasciculus:Flagge Weißenburg-Gunzenhausen.svg|15px]] [[Vissemburgum]]-[[Gunzenhausen|Gunzenusia]] (vulgo: ''Weißenburg-Gunzenhausen'') :: DE26 [[Fasciculus:Flag of Lower Franconia.svg|15px]] [[Provincia Franconia Inferior|Franconia Inferior]] (vulgo: ''Unterfranken'') ::: DE261 [[Fasciculus:Flagge Aschaffenburg.svg|15px]] [[Asciburgum]] Urbs (vulgo: ''Aschaffenburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE262 [[Fasciculus:Flagge Schweinfurt.svg|15px]] [[Suevofortum]] Urbs (vulgo: ''Schweinfurt, Kreisfreie Stadt'') ::: DE263 [[Fasciculus:Flagge Würzburg.svg|15px]] [[Herbipolis]] Urbs (vulgo: ''Würzburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE264 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Aschaffenburg.svg|15px]] [[Asciburgum|Asciburgensis]] Pagus (vulgo: ''Aschaffenburg, Landkreis'') ::: DE265 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Bad Kissingen.svg|15px]] [[Bad Kissingen|Aquae Chizzichae]] (vulgo: ''Bad Kissingen'') ::: DE266 [[Fasciculus:Flagge Rhön-Grabfeld.svg|15px]] Rona et Ager Sepulchrorum (vulgo: ''Rhön-Grabfeld'') ::: DE267 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Haßberge.svg|15px]] [[Haßberge|Hasberga]] (vulgo: ''Haßberge'') ::: DE268 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Kitzingen.svg|15px]] [[Kitzinga]] (vulgo: ''Kitzingen'') ::: DE269 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Miltenberg.svg|15px]] [[Miltenberg]]a (vulgo: ''Miltenberg'') ::: DE26A [[Fasciculus:Flagge Main-Spessart.svg|15px]] Moenus et Lucus Picorum (vulgo: ''Main-Spessart'') ::: DE26B [[Fasciculus:Flagge Landkreis Schweinfurt.svg|15px]] [[Suevofortum|Suevofortensis]] Pagus (vulgo: ''Schweinfurt, Landkreis'') ::: DE26C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Würzburg.svg|15px]] [[Herbipolis|Herbipolitanus]] Pagus (vulgo: ''Würzburg, Landkreis'') :: DE27 [[Fasciculus:Flag of Swabia.jpeg|15px]] [[Suevia]] (vulgo: ''Schwaben'') ::: DE271 [[Fasciculus:DEU Augsburg Flag.svg|15px]] [[Augusta Vindelicorum]] Urbs (vulgo: ''Augsburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE272 [[Fasciculus:Flagge Kaufbeuren.svg|15px]] [[Kaufbeuren|Caufburia]] Urbs (vulgo: ''Kaufbeuren, Kreisfreie Stadt'') ::: DE273 [[Fasciculus:Flagge Kempten (Allgäu).svg|15px]] [[Cambodunum]] Urbs (vulgo: ''Kempten (Allgäu), Kreisfreie Stadt'') ::: DE274 [[Fasciculus:Flagge Memmingen.svg|15px]] [[Memmingen|Memminga]] Urbs (vulgo: ''Memmingen, Kreisfreie Stadt'') ::: DE275 [[Fasciculus:Flagge Aichach-Friedberg.svg|15px]] ''[[Aichach]]''-[[Friedberg|Fridiberga]] (vulgo: ''Aichach-Friedberg'') ::: DE276 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Augsburg.svg|15px]] [[Augusta Vindelicorum|Vindelicorum]] Pagus (vulgo: ''Augsburg, Landkreis'') ::: DE277 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Dillingen an der Donau.svg|15px]] [[Dilinga]] (vulgo: ''Dillingen a.d. Donau'') ::: DE278 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Günzburg.svg|15px]] [[Guntia]] (vulgo: ''Günzburg'') ::: DE279 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Neu-Ulm.svg|15px]] [[Nova Ulma (Bavaria)|Nova Ulma]] (vulgo: ''Neu-Ulm'') ::: DE27A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Lindau.svg|15px]] [[Lindavia]] (vulgo: ''Lindau (Bodensee)'') ::: DE27B [[Fasciculus:Flagge Ostallgäu.svg|15px]] Allgovia Orientalis (vulgo: ''Ostallgäu'') ::: DE27C [[Fasciculus:Flagge Unterallgäu.svg|15px]] Allgovia Inferior (vulgo: ''Unterallgäu'') ::: DE27D [[Fasciculus:Flagge Landkreis Donau-Ries.svg|15px]] Danubium et Raetia (vulgo: ''Donau-Ries'') ::: DE27E [[Fasciculus:Flagge Oberallgäu.svg|15px]] Allgovia Superior (vulgo: ''Oberallgäu'') : DE3 [[Fasciculus:Flag of Berlin.svg|15px]] [[Berolinum]] (vulgo: ''Berlin'') :: DE30 [[Fasciculus:Flag of Berlin.svg|15px]] [[Berolinum]] (vulgo: ''Berlin'') ::: DE300 [[Fasciculus:Flag of Berlin.svg|15px]] [[Berolinum]] (vulgo: ''Berlin'') : DE4 [[Fasciculus:Flag of Brandenburg.svg|15px]] [[Brandenburgum]] (vulgo: ''Brandenburg'') :: DE40 [[Fasciculus:Flag of Brandenburg.svg|15px]] [[Brandenburgum]] (vulgo: ''Brandenburg'') ::: DE401 [[Fasciculus:Flagge der Stadt Brandenburg an der Havel.svg|15px]] [[Brandenburgum (oppidum)|Brandenburgum apud Habalam]] Urbs (vulgo: ''Brandenburg an der Havel, Kreisfreie Stadt'') ::: DE402 [[Fasciculus:DEU Cottbus Flag.svg|15px]] [[Cotbusium]] Urbs (vulgo: ''Cottbus, Kreisfreie Stadt'') ::: DE403 [[Fasciculus:Hissflagge der Stadt Frankfurt an der Oder.svg|15px]] [[Francofortum ad Oderam]] Urbs (vulgo: ''Frankfurt (Oder), Kreisfreie Stadt'') ::: DE404 [[Fasciculus:Flag of Potsdam.svg|15px]] [[Potestampium]] Urbs (vulgo: ''Potsdam, Kreisfreie Stadt'') ::: DE405 [[Fasciculus:DEU Barnim Flag.svg|15px]] Barnimia (vulgo: ''Barnim'') ::: DE406 [[Fasciculus:Flagge Dahme-Spreewald.svg|15px]] Dahme et Silva [[Spreha]]e (vulgo: ''Dahme-Spreewald'') ::: DE407 [[Fasciculus:Flagge des Landkreises Elbe-Elster.svg|15px]] Elba et Alestra (vulgo: ''Elbe-Elster'') ::: DE408 [[Fasciculus:Hissflagge Landkreises Havelland.svg|15px]] [[Habala]]e Pagus (vulgo: ''Havelland'') ::: DE409 [[Fasciculus:DEU Maerkisch Oderland Flag.svg|15px]] Marca-[[Odera]]e Pagus (vulgo: ''Märkisch-Oderland'') ::: DE40A [[Fasciculus:DEU Oberhavel Flag.svg|15px]] [[Habala]] Superior (vulgo: ''Oberhavel'') ::: DE40B [[Fasciculus:Flagge des Landkreises Oberspreewald-Lausitz.svg|15px]] Silva Superior [[Spreha]]e-[[Lusatia]] (vulgo: ''Oberspreewald-Lausitz'') ::: DE40C [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Oder-Spree.svg|15px]] [[Odera]]-[[Spreha]] (vulgo: ''Oder-Spree'') ::: DE40D [[Fasciculus:Flagge des Landkreises Ostprignitz-Ruppin.svg|15px]] Prignitia Orientalis-[[Novirupinum|Rupinum]] (vulgo: ''Ostprignitz-Ruppin'') ::: DE40E [[Fasciculus:Flagge Potsdam-Mittelmark.svg|15px]] [[Potestampium]]-Marca Media (vulgo: ''Potsdam-Mittelmark'') ::: DE40F [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Prignitz.svg|15px]] Prignitia (vulgo: ''Prignitz'') ::: DE40G [[Fasciculus:Hissflagge Spree-Neiße.svg|15px]] [[Spreha]]-[[Nissa Lusatianus|Nissa]] (vulgo: ''Spree-Neiße'') ::: DE40H [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Teltow-Fläming.svg|15px]] [[Teltowia]]-Flemingia (vulgo: ''Teltow-Fläming'') ::: DE40I [[Fasciculus:Flagge Uckermark.svg|15px]] Marca Ueckeris (vulgo: ''Uckermark'') : DE5 [[Fasciculus:Flag of Bremen.svg|15px]] [[Brema]] (vulgo: ''Bremen'') :: DE50 [[Fasciculus:Flag of Bremen.svg|15px]] [[Brema]] (vulgo: ''Bremen'') ::: DE501 [[Fasciculus:Flag of Bremen.svg|15px]] [[Brema]] Urbs (vulgo: ''Bremen, Kreisfreie Stadt'') ::: DE502 [[Fasciculus:Bremerhaven flag.svg|15px]] [[Bremae Portus]] (vulgo: ''Bremerhaven, Kreisfreie Stadt'') : DE6 [[Fasciculus:Flag of Hamburg.svg|15px]] [[Hamburgum]] (vulgo: ''Hamburg'') :: DE60 [[Fasciculus:Flag of Hamburg.svg|15px]] [[Hamburgum]] (vulgo: ''Hamburg'') ::: DE600 [[Fasciculus:Flag of Hamburg.svg|15px]] [[Hamburgum]] (vulgo: ''Hamburg'') : DE7 [[Fasciculus:Flag of Hesse (state).svg|15px]] [[Hassia]] (vulgo: ''Hessen'') :: DE71 [[Fasciculus:Flag of Hesse-Darmstadt Regiment during the Seven Years War (1756-1763).svg|15px]] [[Darmstadium]] (vulgo: ''Darmstadt'') ::: DE711 [[Fasciculus:Darmstadt flag.jpg|15px]] [[Darmstadium]] Urbs (vulgo: ''Darmstadt, Kreisfreie Stadt'') ::: DE712 [[Fasciculus:Flag of Frankfurt am Main.svg|15px]] [[Francofurtum ad Moenum]] Urbs (vulgo: ''Frankfurt am Main, Kreisfreie Stadt'') ::: DE713 [[Fasciculus:Flagge Offenbach am Main.svg|15px]] [[Offenbach]]ium Urbs (vulgo: ''Offenbach am Main, Kreisfreie Stadt'') ::: DE714 [[Fasciculus:Flagge Wiesbaden.svg|15px]] [[Aquae Mattiacae]] (vulgo: ''Wiesbaden, Kreisfreie Stadt'') ::: DE715 [[Fasciculus:Flagge Kreis Bergstrasse.svg|15px]] [[Bergstraße|Via Montana]] (vulgo: ''Bergstraße'') ::: DE716 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Darmstadt-Dieburg.svg|15px]] [[Darmstadium]]-Teutoburgum (vulgo: ''Darmstadt-Dieburg'') ::: DE717 [[Fasciculus:Flagge Kreis Groß-Gerau.svg|15px]] [[Groß-Gerau|Geravia Magna]] (vulgo: ''Groß-Gerau'') ::: DE718 [[Fasciculus:Flagge Hochtaunuskreis.svg|15px]] [[Taunus mons|Taunus]] Superior (vulgo: ''Hochtaunuskreis'') ::: DE719 [[Fasciculus:Flagge Main-Kinzig-Kreis.png|15px]] [[Moenus]] et Kinzig (vulgo: ''Main-Kinzig-Kreis'') ::: DE71A [[Fasciculus:Flagge Main-Taunus-Kreis.png|15px]] [[Moenus]] et [[Taunus mons|Taunus]] (vulgo: ''Main-Taunus-Kreis'') ::: DE71B [[Fasciculus:Flagge Odenwaldkreis.png|15px]] Silva Othini (vulgo: ''Odenwaldkreis'') ::: DE71C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Offenbach.png|15px]] [[Offenbach]]iensis Pagus (vulgo: ''Offenbach, Landkreis'') ::: DE71D [[Fasciculus:Flagge Rheingau-Taunus-Kreis.svg|15px]] [[Pagus Rheni]]-[[Taunus mons|Taunus]] (vulgo: ''Rheingau-Taunus-Kreis'') ::: DE71E [[Fasciculus:Hissflagge des Wetteraukreises.png|15px]] Pagus Vetterae (vulgo: ''Wetteraukreis'') :: DE72 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Gießen.svg|15px]] [[Giessa]] (vulgo: ''Gießen'') ::: DE721 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Gießen.svg|15px]] [[Giessa]] (vulgo: ''Gießen, Landkreis'') ::: DE722 [[Fasciculus:Hissflagge des Lahn-Dill-Kreises.svg|15px]] [[Laugana]]-Dilla (vulgo: ''Lahn-Dill-Kreis'') ::: DE723 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Limburg-Weilburg.png|15px]] [[Limburgum ad Lahnam|Limburgum]]-[[Weilburg|Vilburgum]] (vulgo: ''Limburg-Weilburg'') ::: DE724 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Marburg-Biedenkopf.svg|15px]] [[Marburgum]]-[[Biedenkopf|Caput Biedeni]] (vulgo: ''Marburg-Biedenkopf'') ::: DE725 [[Fasciculus:Flagge Vogelsbergkreis.svg|15px]] Mons Avium (vulgo: ''Vogelsbergkreis'') :: DE73 [[Fasciculus:Hessen_KS_flag.svg|15px]] [[Cassella]] (vulgo: ''Kassel'') ::: DE731 [[Fasciculus:Kassel flag.jpg|15px]] [[Cassella]] Urbs (vulgo: ''Kassel, Kreisfreie Stadt'') ::: DE732 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Fulda.svg|15px]] [[Fulda]] (vulgo: ''Fulda'') ::: DE733 [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Hersfeld-Rotenburg.svg|15px]] [[Herocampia]]-[[Rotenburg]]um (vulgo: ''Hersfeld-Rotenburg'') ::: DE734 [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Kassel.svg|15px]] [[Cassella]]nus Pagus (vulgo: ''Kassel, Landkreis'') ::: DE735 [[Fasciculus:Flagge Schwalm-Eder-Kreis.svg|15px]] [[Schwalm|Sualmia]] et [[Adrana]] (vulgo: ''Schwalm-Eder-Kreis'') ::: DE736 [[Fasciculus:Hissflagge des Landkreises Waldeck-Frankenberg.png|15px]] [[Waldeca]] et [[Frankenberg]]a (vulgo: ''Waldeck-Frankenberg'') ::: DE737 [[Fasciculus:Flagge Werra-Meißner-Kreis.svg|15px]] [[Weraha|Vagarna]]-[[Visnerus]] (vulgo: ''Werra-Meißner-Kreis'') : DE8 [[Fasciculus:Flag of Mecklenburg-Western Pomerania (state).svg|15px]] [[Megapolis et Pomerania Citerior]] (vulgo: ''Mecklenburg-Vorpommern'') :: DE80 [[Fasciculus:Flag of Mecklenburg-Western Pomerania (state).svg|15px]] [[Megapolis et Pomerania Citerior]] (vulgo: ''Mecklenburg-Vorpommern'') ::: DE803 [[Fasciculus:Flagge Rostock.svg|15px]] [[Rostochium]] Urbs (vulgo: ''Rostock, Kreisfreie Stadt'') ::: DE804 [[Fasciculus:Flagge Schwerin.svg|15px]] [[Suerinum]] (vulgo: ''Schwerin, Kreisfreie Stadt'') ::: DE80J [[Fasciculus:Flagge Landkreises Mecklenburgische Seenplatte.svg|15px]] Lacustris Megapolitana (vulgo: ''Mecklenburgische Seenplatte'') ::: DE80K [[Fasciculus:Flagge Landkreis Rostock.svg|15px]] [[Rostochium|Rostochiensis]] Pagus (vulgo: ''Landkreis Rostock'') ::: DE80L [[Fasciculus:Flagge Landkreis Vorpommern-Rügen.svg|15px]] Pomerania Citerior-[[Rugia]] (vulgo: ''Vorpommern-Rügen'') ::: DE80M [[Fasciculus:DEU Nordwestmecklenburg Flag.svg|15px]] Megapolis Boreoccidentalis (vulgo: ''Nordwestmecklenburg'') ::: DE80N [[Fasciculus:Flagge des Landkreises Ostvorpommern.svg|15px]] Pomerania Citerior-[[Gryphiswaldia]] (vulgo: ''Vorpommern-Greifswald'') ::: DE80O [[Fasciculus:Flagge Landkreis Ludwigslust-Parchim.svg|15px]] [[Ludwigslust|Gaudium Ludovici]]-Parchim (vulgo: ''Ludwigslust-Parchim'') : DE9 [[Fasciculus:Flag of Lower Saxony.svg|15px]] [[Saxonia Inferior]] (vulgo: ''Niedersachsen'') :: DE91 [[Fasciculus:Flagge_Herzogtum_Braunschweig.svg|15px]] [[Brunsvicum]] (vulgo: ''Braunschweig'') ::: DE911 [[Fasciculus:DEU Braunschweig Flag.svg|15px]] [[Brunsvicum]] Urbs (vulgo: ''Braunschweig, Kreisfreie Stadt'') ::: DE912 [[Fasciculus:Flagge Salzgitter.svg|15px]] ''[[Salzgitter]]'' Urbs (vulgo: ''Salzgitter, Kreisfreie Stadt'') ::: DE913 [[Fasciculus:Flagge Wolfsburg.svg|15px]] [[Wolfsburg|Lycopolis]] Urbs (vulgo: ''Wolfsburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DE914 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Gifhorn.svg|15px]] [[Gifhorn]]ium (vulgo: ''Gifhorn'') ::: DE916 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Goslar.svg|15px]] [[Goslaria]] (vulgo: ''Goslar'') ::: DE917 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Helmstedt.svg|15px]] [[Helmstadium]] (vulgo: ''Helmstedt'') ::: DE918 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Northeim.svg|15px]] [[Northeim|Northimia]] (vulgo: ''Northeim'') ::: DE91A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Peine.svg|15px]] [[Peine]] (vulgo: ''Peine'') ::: DE91B [[Fasciculus:Flagge Landkreis Wolfenbüttel.svg|15px]] [[Guelpherbytum]] (vulgo: ''Wolfenbüttel'') ::: DE91C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Goettingen 1973.svg|15px]] [[Gottinga]] (vulgo: ''Göttingen'') :: DE92 [[Fasciculus:Flagge_Region_Hannover.svg|15px]] [[Hannovera (regio)|Hannovera]] (vulgo: ''Hannover'') ::: DE922 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Diepholz.svg|15px]] [[Thefholta]] (vulgo: ''Diepholz'') ::: DE923 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Hameln-Pyrmont.svg|15px]] [[Hamala]]-[[Petrimons]] (vulgo: ''Hameln-Pyrmont'') ::: DE925 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Hildesheim.svg|15px]] [[Hildesia]] (vulgo: ''Hildesheim'') ::: DE926 [[Fasciculus:Flagge des Landkreises Holzminden.svg|15px]] [[Holtisminni|Holtisminna]] (vulgo: ''Holzminden'') ::: DE927 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Nienburg Weser.svg|15px]] [[Neoburgum ad Visurgim]] (vulgo: ''Nienburg (Weser)'') ::: DE928 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Schaumburg.svg|15px]] [[Schaumburgum]] (vulgo: ''Schaumburg'') ::: DE929 [[Fasciculus:Flagge_Region_Hannover.svg|15px]] [[Hannovera (regio)|Hannovera]] (vulgo: ''Region Hannover'') :: DE93 [[Fasciculus:Flag_of_Hanover_(1692).svg|15px]] [[Luneburgum]] (vulgo: ''Lüneburg'') ::: DE931 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Celle.svg|15px]] [[Cella (Germania)|Cella]] (vulgo: ''Celle'') ::: DE932 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Cuxhaven.svg|15px]] [[Cuxhavia]] (vulgo: ''Cuxhaven'') ::: DE933 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Harburg.svg|15px]] [[Harburgum]] (vulgo: ''Harburg'') ::: DE934 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Lüchow-Dannenberg.svg|15px]] [[Lüchow (Saxonia Inferior)|Lychovia]]-[[Dannenberg]]a (vulgo: ''Lüchow-Dannenberg'') ::: DE935 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Lueneburg.svg|15px]] [[Luneburgum]] (vulgo: ''Lüneburg, Landkreis'') ::: DE936 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Osterholz.svg|15px]] [[Circulus Osterholz|Ligna Orientalia]] (vulgo: ''Osterholz'') ::: DE937 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Rotenburg.svg|15px]] [[Circulus Rotenburg (Wümme)|Rotemburgum apud Vymma]] (vulgo: ''Rotenburg (Wümme)'') ::: DE938 [[Fasciculus:Flagg Landkreis Heidkreis.svg|15px]] [[Circulus Heidensis|Heida]] (vulgo: ''Heidekreis'') ::: DE939 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Stade.svg|15px]] [[Circulus Stadae|Stada]] (vulgo: ''Stade'') ::: DE93A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Uelzen.svg|15px]] [[Ulsena]] (vulgo: ''Uelzen'') ::: DE93B [[Fasciculus:Flagge Landkreis Verden.svg|15px]] [[Circulus Verden|Verdae]] (vulgo: ''Verden'') :: DE94 [[Fasciculus:Ostfriesland_Flagge_mit_Wappen.0.2.svg|15px]] [[Visurgis]]-[[Amisia]] (vulgo: ''Weser-Ems'') ::: DE941 [[Fasciculus:Flagge Delmenhorst.svg|15px]] [[Delmenhorstium]] Urbs (vulgo: ''Delmenhorst, Kreisfreie Stadt'') ::: DE942 [[Fasciculus:Flagge Emden.svg|15px]] [[Emda]] Urbs (vulgo: ''Emden, Kreisfreie Stadt'') ::: DE943 [[Fasciculus:Civil flag of Oldenburg.svg|15px]] [[Oldenburgum]] Urbs (vulgo: ''Oldenburg (Oldenburg), Kreisfreie Stadt'') ::: DE944 [[Fasciculus:Hissflagge der Stadt Osnabrück.svg|15px]] [[Osnabruga]] Urbs (vulgo: ''Osnabrück, Kreisfreie Stadt'') ::: DE945 [[Fasciculus:Flagge Wilhelmshaven.svg|15px]] [[Wilhelmshaven|Portus Gulielmi]] (vulgo: ''Wilhelmshaven, Kreisfreie Stadt'') ::: DE946 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Ammerland.svg|15px]] [[Circulus Paludosoterrensis|Paludosa Terra]] (vulgo: ''Ammerland'') ::: DE947 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Aurich.svg|15px]] [[Auriacum (Saxonia Inferior)|Auriacum]] (vulgo: ''Aurich'') ::: DE948 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Cloppenburg.svg|15px]] [[Circulus Cloppenburgensis|Cloppenburgum]] (vulgo: ''Cloppenburg'') ::: DE949 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Emsland.svg|15px]] [[Circulus Terrae Emesensis|Terra Emesensis]] (vulgo: ''Emsland'') ::: DE94A [[Fasciculus:Landkreis Friesland flag.svg|15px]] Frisia Theodisca (vulgo: ''Friesland (DE)'') ::: DE94B [[Fasciculus:Flagge Landkreis Grafschaft Bentheim.svg|15px]] Comitatus [[Aquae Benthemiae]] (vulgo: ''Grafschaft Bentheim'') ::: DE94C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Leer.svg|15px]] [[Leri]] (vulgo: ''Leer'') ::: DE94D [[Fasciculus:Flagge Landkreis Oldenburg.svg|15px]] [[Oldenburgum|Oldenburgensis]] Pagus (vulgo: ''Oldenburg, Landkreis'') ::: DE94E [[Fasciculus:Flagge Landkreis Osnabrück.svg|15px]] [[Osnabruga|Osnabrugensis]] Pagus (vulgo: ''Osnabrück, Landkreis'') ::: DE94F [[Fasciculus:Flagge Landkreis Vechta.svg|15px]] [[Circulus Vechta|Vechta]] (vulgo: ''Vechta'') ::: DE94G [[Fasciculus:Flagge Landkreis Wesermarsch.svg|15px]] [[Circulus Alluvionis Visurgensis|Alluvio Visurgensis]] (vulgo: ''Wesermarsch'') ::: DE94H [[Fasciculus:Flagge Landkreis Wittmund.svg|15px]] [[Witmundia]] (vulgo: ''Wittmund'') : DEA [[Fasciculus:Flag of North Rhine-Westphalia (state).svg|15px]] [[Rhenania Septentrionalis et Vestfalia]] (vulgo: ''Nordrhein-Westfalen'') :: DEA1 [[Fasciculus:Düsseldorf flag.jpg|15px]] [[Dusseldorpium]] (vulgo: ''Düsseldorf'') ::: DEA11 [[Fasciculus:Düsseldorf flag.jpg|15px]] [[Dusseldorpium]] Urbs (vulgo: ''Düsseldorf, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA12 [[Fasciculus:Flag of Duisburg.svg|15px]] [[Thuiscoburgum]] Urbs (vulgo: ''Duisburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA13 [[Fasciculus:Flag of essen.svg|15px]] [[Assindia]] Urbs (vulgo: ''Essen, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA14 [[Fasciculus:Krefeld flag.jpg|15px]] [[Crefeldia]] Urbs (vulgo: ''Krefeld, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA15 [[Fasciculus:Flagge der kreisfreien Stadt Mönchengladbach.svg|15px]] [[Gladbacum Monachorum]] Urbs (vulgo: ''Mönchengladbach, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA16 [[Fasciculus:Mülheim an der Ruhr flag.jpg|15px]] [[Mulhemium ad Ruram]] Urbs (vulgo: ''Mülheim an der Ruhr, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA17 [[Fasciculus:Oberhausen flag.jpg|15px]] [[Overhusa]] Urbs (vulgo: ''Oberhausen, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA18 [[Fasciculus:Flagge Remscheid.svg|15px]] [[Remscheidium]] Urbs (vulgo: ''Remscheid, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA19 [[Fasciculus:Flagge Solingen.svg|15px]] [[Salingiacum]] Urbs (vulgo: ''Solingen, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA1A [[Fasciculus:Flag of Wuppertal.png|15px]] [[Vallis Vipperae]] Urbs (vulgo: ''Wuppertal, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA1B [[Fasciculus:Flagge Kreis Kleve.svg|15px]] [[Clivia]] (vulgo: ''Kleve'') ::: DEA1C [[Fasciculus:Flagge des Kreises Mettmann.png|15px]] [[Medamana]] (vulgo: ''Mettmann'') ::: DEA1D [[Fasciculus:Flagge Rhein Kreis Neuss.svg|15px]] [[Rhenus]]-[[Novaesium]] (vulgo: ''Rhein-Kreis Neuss'') ::: DEA1E [[Fasciculus:Kreis Viersen flag.jpg|15px]] [[Virsena]] (vulgo: ''Viersen'') ::: DEA1F [[Fasciculus:Flagge des Kreises Wesel.svg|15px]] [[Vesalia]] (vulgo: ''Wesel'') :: DEA2 [[Fasciculus:Black_St_George's_Cross.svg|15px]] [[Colonia Agrippina]] (vulgo: ''Köln'') ::: DEA22 [[Fasciculus:Flagge_der_kreisfreien_Stadt_Bonn.svg|15px]] [[Bonna]] Urbs (vulgo: ''Bonn, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA23 [[Fasciculus:Flagge_Köln.svg|15px]] [[Colonia Agrippina|Colonia]] Urbs (vulgo: ''Köln, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA24 [[Fasciculus:Flagge Leverkusen.svg|15px]] [[Leverkusen|Levercusum]] Urbs (vulgo: ''Leverkusen, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA26 [[Fasciculus:Kreis Düren flag.jpg|15px]] [[Marcodurum]] (vulgo: ''Düren'') ::: DEA27 [[Fasciculus:Flagge Rhein-Erft-Kreis.svg|15px]] [[Rhenus]]-[[Arnapa]] (vulgo: ''Rhein-Erft-Kreis'') ::: DEA28 [[Fasciculus:Flagge Kreis Euskirchen.svg|15px]] [[Euskirchen|Ecclesia Alvei]] (vulgo: ''Euskirchen'') ::: DEA29 [[Fasciculus:Flagge Kreis Heinsberg.svg|15px]] [[Heinsberg]]a (vulgo: ''Heinsberg'') ::: DEA2A [[Fasciculus:Flagge Oberbergischer Kreis.svg|15px]] Bergensis Superior (vulgo: ''Oberbergischer Kreis'') ::: DEA2B [[Fasciculus:Rheinisch-Bergischer Kreis flag.jpg|15px]] [[Rhenus|Rhenana]]-Bergensis (vulgo: ''Rheinisch-Bergischer Kreis'') ::: DEA2C [[Fasciculus:DEU Rhein-Sieg-Kreis Flag.svg|15px]] [[Rhenus]]-[[Segaha]] (vulgo: ''Rhein-Sieg-Kreis'') ::: DEA2D [[Fasciculus:Flagge Staedteregion Aachen.svg|15px]] [[Aquisgranum]] Urbs (vulgo: ''Städteregion Aachen'') :: DEA3 [[Fasciculus:Flag of the Prince-Bishopric of Münster.svg|15px]] [[Monasterium (Germania)|Monasterium]] (vulgo: ''Münster'') ::: DEA31 [[Fasciculus:Flagge der Stadt Bottrop.svg|15px]] [[Bottorpium]] Urbs (vulgo: ''Bottrop, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA32 [[Fasciculus:Flagge der kreisfreien Stadt Gelsenkirchen.svg|15px]] [[Gelsenkircha]] (vulgo: ''Gelsenkirchen, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA33 [[Fasciculus:Flagge der kreisfreien Stadt Münster (Westfalen).svg|15px]] [[Monasterium (Germania)|Monasterium]] Urbs (vulgo: ''Münster, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA34 [[Fasciculus:Flagge des Kreises Borken.svg|15px]] [[Borken|Burgae]] (vulgo: ''Borken'') ::: DEA35 [[Fasciculus:Flagge des Kreises Coesfeld.svg|15px]] [[Coesfeld|Cosfelda]] (vulgo: ''Coesfeld'') ::: DEA36 [[Fasciculus:Flagge Kreis Recklinghausen.svg|15px]] [[Recklinghusium]] (vulgo: ''Recklinghausen'') ::: DEA37 [[Fasciculus:Flagge des Kreises Steinfurt.png|15px]] [[Steinfurt|Stinfurta]] (vulgo: ''Steinfurt'') ::: DEA38 [[Fasciculus:Flagge des Kreises Warendorf.svg|15px]] [[Warendorf|Warintharpa]] (vulgo: ''Warendorf'') :: DEA4 [[Fasciculus:Flagge Detmold.svg|15px]] [[Detmolda]] (vulgo: ''Detmold'') ::: DEA41 [[Fasciculus:Hissflagge Bielefeld.svg|15px]] [[Bilivelda]] Urbs (vulgo: ''Bielefeld, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA42 [[Fasciculus:Flagge des Kreises Gütersloh.svg|15px]] [[Gutersloha]] (vulgo: ''Gütersloh'') ::: DEA43 [[Fasciculus:Flagge Kreis Herford.svg|15px]] [[Herford]]a (vulgo: ''Herford'') ::: DEA44 [[Fasciculus:Kreis Höxter flag.jpg|15px]] [[Huxaria]] (vulgo: ''Höxter'') ::: DEA45 [[Fasciculus:Flagge des Kreises Lippe.png|15px]] [[Lupia]] (vulgo: ''Lippe'') ::: DEA46 [[Fasciculus:Flagge Minden-Lübbecke.svg|15px]] [[Minda]]-[[Lübbecke|Rivulus]] (vulgo: ''Minden-Lübbecke'') ::: DEA47 [[Fasciculus:Flagge Kreis Paderborn.svg|15px]] [[Paderbronna]] (vulgo: ''Paderborn'') :: DEA5 [[Fasciculus:Flagge Arnsberg.svg|15px]] [[Provincia administrativa Arnsbergum|Arnsbergum]] (vulgo: ''Arnsberg'') ::: DEA51 [[Fasciculus:DEU Bochum Flag.svg|15px]] [[Baucum (Germania)|Baucum]] Urbs (vulgo: ''Bochum, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA52 [[Fasciculus:Flag of Dortmund.svg|15px]] [[Tremonia]] Urbs (vulgo: ''Dortmund, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA53 [[Fasciculus:Flagge der Stadt Hagen.png|15px]] [[Hagenium]] Urbs (vulgo: ''Hagen, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA54 [[Fasciculus:Flag of VG Hamm (Sieg) (Germany).gif|15px]] [[Hammona]] Urbs (vulgo: ''Hamm, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA55 [[Fasciculus:Flagge der Stadt Herne.svg|15px]] [[Herna (Vestfalia)|Herna]] Urbs (vulgo: ''Herne, Kreisfreie Stadt'') ::: DEA56 [[Fasciculus:Ennepe-Ruhr-Kreis flag.jpg|15px]] [[Empere-Rura]] (vulgo: ''Ennepe-Ruhr-Kreis'') ::: DEA57 [[Fasciculus:Hochsauerlandkreis flag.jpg|15px]] [[Sauerlandia]] Superior (vulgo: ''Hochsauerlandkreis'') ::: DEA58 [[Fasciculus:Flagge des Märkischer Kreises.gif|15px]] Marcensis (vulgo: ''Märkischer Kreis'') ::: DEA59 [[Fasciculus:Kreis Olpe flag.jpg|15px]] [[Olpe|Olapa]] (vulgo: ''Olpe'') ::: DEA5A [[Fasciculus:Flagge Kreis Siegen-Wittgenstein.svg|15px]] [[Siegen (Rhenus Inferior)|Siga]]-[[Wittgenstein|Widechinsteinium]] (vulgo: ''Siegen-Wittgenstein'') ::: DEA5B [[Fasciculus:Kreis Soest flag.jpg|15px]] [[Susatum]] (vulgo: ''Soest'') ::: DEA5C [[Fasciculus:Flagge Kreis Unna.svg|15px]] [[Unna]] (vulgo: ''Unna'') : DEB [[Fasciculus:Flag of Rhineland-Palatinate with centered coat of arms.svg|15px]] [[Rhenania et Palatinatus]] (vulgo: ''Rheinland-Pfalz'') :: DEB1 [[Fasciculus:DEU Koblenz Flag (alternative).svg|15px]] [[Confluentes (Germania)|Confluentes]] (vulgo: ''Koblenz'') ::: DEB11 [[Fasciculus:DEU Koblenz Flag (alternative).svg|15px]] [[Confluentes (Germania)|Confluentes]] Urbs (vulgo: ''Koblenz, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB12 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Ahrweiler.svg|15px]] [[Ahrweiler|Villa Ahae]] (vulgo: ''Ahrweiler'') ::: DEB13 [[Fasciculus:Altenkirchen county.png|15px]] [[Altenkirchen (Westerwald)|Veterae Ecclesiae]] (vulgo: ''Altenkirchen (Westerwald)'') ::: DEB14 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Bad Kreuznach.svg|15px]] [[Cruciniacum]] (vulgo: ''Bad Kreuznach'') ::: DEB15 [[Fasciculus:Birkenfeld County (Germany).png|15px]] [[Birkenfeld|Ager Betularum]] (vulgo: ''Birkenfeld'') ::: DEB17 [[Fasciculus:Mayen-Koblenz County (Germany).gif|15px]] [[Megina]]-[[Confluentes (Germania)|Confluentes]] (vulgo: ''Mayen-Koblenz'') ::: DEB18 [[Fasciculus:Flag of Neuwied.svg|15px]] [[Neuwied|Pascus Novus]] (vulgo: ''Neuwied'') ::: DEB1A [[Fasciculus:Flagge Rhein-Lahn-Kreis.svg|15px]] [[Rhenus]]-[[Laugana]] (vulgo: ''Rhein-Lahn-Kreis'') ::: DEB1B [[Fasciculus:Flagge Westerwaldkreis.svg|15px]] [[Westerwaldia|Vestrovaldia]] (vulgo: ''Westerwaldkreis'') ::: DEB1C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Cochem-Zell.svg|15px]] [[Cuchema]]-Cella (vulgo: ''Cochem-Zell'') ::: DEB1D [[Fasciculus:Rhein-Hunsrück County (Germany).gif|15px]] [[Rhenus]]-[[Tergum Caninum]] (vulgo: ''Rhein-Hunsrück-Kreis'') :: DEB2 [[Fasciculus:Red_St_George's_Cross.svg|15px]] [[Augusta Treverorum]] (vulgo: ''Trier'') ::: DEB21 [[Fasciculus:Flagge_Trier.svg|15px]] [[Augusta Treverorum]] Urbs (vulgo: ''Trier, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB22 [[Fasciculus:Flagge Bernkastel-Wittlich.png|15px]] [[Beronis Castellum]]-[[Wittlich|Vitlicha]] (vulgo: ''Bernkastel-Wittlich'') ::: DEB23 [[Fasciculus:Flagge Eifelkreis Bitburg-Pruem.svg|15px]] [[Beda]]-[[Pruma]] in [[Eifla]] (vulgo: ''Eifelkreis Bitburg-Prüm'') ::: DEB24 [[Fasciculus:Flagge_Landkreis_Vulkaneifel.svg|15px]] [[Eifla]] [[mons ignifer|Ignifera]] (vulgo: ''Vulkaneifel'') ::: DEB25 [[Fasciculus:Flagge Trier-Saarburg.png|15px]] [[Augusta Treverorum]]-[[Saraburgum]] (vulgo: ''Trier-Saarburg'') :: DEB3 [[Fasciculus:Flag_of_The_Electoral_Palatinate_(1604).svg|15px]] Hassia Rhenana-Palatinatus (vulgo: ''Rheinhessen-Pfalz'') ::: DEB31 [[Fasciculus:Hissflagge der Stadt Frankenthal (Pfalz).png|15px]] [[Frankenthal|Vallis Francorum]] Urbs (vulgo: ''Frankenthal (Pfalz), Kreisfreie Stadt'') ::: DEB32 [[Fasciculus:Flag of Kaiserslautern.svg|15px]] [[Caesarea Lutra]] Urbs (vulgo: ''Kaiserslautern, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB33 [[Fasciculus:Hissflagge der Stadt Landau in der Pfalz.png|15px]] Lindavia Palatinatus Urbs (vulgo: ''Landau in der Pfalz, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB34 [[Fasciculus:Flagge_Stadt_Ludwigshafen_am_Rhein.svg|15px]] [[Ludovici Portus Rhenanus]] Urbs (vulgo: ''Ludwigshafen am Rhein, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB35 [[Fasciculus:Mainz Flagge quer.svg|15px]] [[Moguntiacum]] Urbs (vulgo: ''Mainz, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB36 [[Fasciculus:Hissflagge der Stadt Neustadt an der Weinstraße.png|15px]] [[Urbs Nova ad Viam Viniferam]] Urbs (vulgo: ''Neustadt an der Weinstraße, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB37 [[Fasciculus:City of Pirmasens (Rhineland-Palatinate, Germany).png|15px]] [[Pirminisensna]] Urbs (vulgo: ''Pirmasens, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB38 [[Fasciculus:Flag of Speyer.svg|15px]] [[Spira (urbs)|Spira]] Urbs (vulgo: ''Speyer, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB39 [[Fasciculus:Flag of Worms.svg|15px]] [[Wormatia]] Urbs (vulgo: ''Worms, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB3A [[Fasciculus:Flag of Zweibrücken.svg|15px]] [[Bipontium]] Urbs (vulgo: ''Zweibrücken, Kreisfreie Stadt'') ::: DEB3B [[Fasciculus:Alzey-Worms county.png|15px]] [[Altiaia]]-[[Wormatia]] (vulgo: ''Alzey-Worms'') ::: DEB3C [[Fasciculus:Flagge Landkreises Bad Dürkheim.svg|15px]] [[Bad Dürkheim|Thuringemia]] (vulgo: ''Bad Dürkheim'') ::: DEB3D [[Fasciculus:Flagge Donnersbergkreis.svg|15px]] [[Donnersberg|Mons Tonitri]] (vulgo: ''Donnersbergkreis'') ::: DEB3E [[Fasciculus:Flagge Landkreis Germersheim.svg|15px]] [[Gemersheim|Gemersimia]] (vulgo: ''Germersheim'') ::: DEB3F [[Fasciculus:Flagge Landkreis Kaiserslautern.svg|15px]] [[Caesarea Lutra|Caesareus Lutranus]] Pagus (vulgo: ''Kaiserslautern, Landkreis'') ::: DEB3G [[Fasciculus:Kusel County (Germany).gif|15px]] [[Cosla]] (vulgo: ''Kusel'') ::: DEB3H [[Fasciculus:Südliche Weinstrasse County (Rhineland-Palatinate, Germany).gif|15px]] Via Vinifera Inferior (vulgo: ''Südliche Weinstraße'') ::: DEB3I [[Fasciculus:Rhein-Pfalz-Kreis (Germany).gif|15px]] Rhenania-Palatinatus (vulgo: ''Rhein-Pfalz-Kreis'') ::: DEB3J [[Fasciculus:Mainz-Bingen County (Germany).gif|15px]] [[Moguntiacum]]-[[Bingium]] (vulgo: ''Mainz-Bingen'') ::: DEB3K [[Fasciculus:Südwestpfalz County (Rhineland-Palatinate, Germany).gif|15px]] Palatinatus Austroccidentalis (vulgo: ''Südwestpfalz'') : DEC [[Fasciculus:Flag de-saarland 300px.png|15px]] [[Saravia]] (vulgo: ''Saarland'') :: DEC0 [[Fasciculus:Flag de-saarland 300px.png|15px]] [[Saravia]] (vulgo: ''Saarland'') ::: DEC01 [[Fasciculus:Flag of Saarbrücken.svg|15px]] [[Saravipons]] (vulgo: ''Regionalverband Saarbrücken'') ::: DEC02 [[Fasciculus:Fahne Landkreis Merzig-Wadern.png|15px]] [[Marcia]]-[[Wadern|Vaderna]] (vulgo: ''Merzig-Wadern'') ::: DEC03 [[Fasciculus:Fahne Landkreis Neunkirchen.svg|15px]] [[Neunkirchen|Ecclesia Nova]] (vulgo: ''Neunkirchen'') ::: DEC04 [[Fasciculus:Fahne Landkreis Saarlouis.svg|15px]] [[Saraviludovicia]] (vulgo: ''Saarlouis'') ::: DEC05 [[Fasciculus:Fahne Saarpfalz Kreis.png|15px]] [[Saraviae Palatinatus]] (vulgo: ''Saarpfalz-Kreis'') ::: DEC06 [[Fasciculus:Flag of Sankt Wendel.svg|15px]] [[Fanum Sancti Wendelis|Sanctus Wendelus]] (vulgo: ''St. Wendel'') : DED [[Fasciculus:Flag of Saxony.svg|15px]] [[Saxonia]] (vulgo: ''Sachsen'') :: DED2 [[Fasciculus:Flag of Dresden (old version).svg|15px]] [[Dresda]] (vulgo: ''Dresden'') ::: DED21 [[Fasciculus:Flag of Dresden (old version).svg|15px]] [[Dresda]] Urbs (vulgo: ''Dresden, Kreisfreie Stadt'') ::: DED2C [[Fasciculus:Flagge Landkreis Bautzen.svg|15px]] [[Budissa]] (vulgo: ''Bautzen'') ::: DED2D [[Fasciculus:Flagge Landkreis Görlitz.svg|15px]] [[Gorlicium Germaniae|Gorlicium]] (vulgo: ''Görlitz'') ::: DED2E [[Fasciculus:Flagge Landkreis Meißen.svg|15px]] [[Misnia]] (vulgo: ''Meißen'') ::: DED2F [[Fasciculus:Wappen_Landkreis_Saechsische_Schweiz-Osterzgebirge.svg|15px]] [[Helvetia Saxonica]]-[[Montes Metalliferi]] Orientales (vulgo: ''Sächsische Schweiz-Osterzgebirge'') :: DED4 [[Fasciculus:Flag of Chemnitz.svg|15px]] [[Chemnicium]] (vulgo: ''Chemnitz'') ::: DED41 [[Fasciculus:Flag of Chemnitz.svg|15px]] [[Chemnicium]] Urbs (vulgo: ''Chemnitz, Kreisfreie Stadt'') ::: DED42 [[Fasciculus:Hissflagge des Erzgebirgskreises.svg|15px]] [[Montes Metalliferi]] (vulgo: ''Erzgebirgskreis'') ::: DED43 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Mittelsachsen.svg|15px]] [[Saxonia Media]] (vulgo: ''Mittelsachsen'') ::: DED44 [[Fasciculus:Flagge_Vogtlandkreis.svg|15px]] [[Terra advocatorum]] (vulgo: ''Vogtlandkreis'') ::: DED45 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Zwickau.svg|15px]] [[Cygnea]] (vulgo: ''Zwickau'') :: DED5 [[Fasciculus:Flag of Leipzig.svg|15px]] [[Lipsia]] (vulgo: ''Leipzig'') ::: DED51 [[Fasciculus:Flag of Leipzig.svg|15px]] [[Lipsia]] Urbs (vulgo: ''Leipzig, Kreisfreie Stadt'') ::: DED52 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Leipzig.svg|15px]] [[Lipsia]]nus Pagus (vulgo: ''Leipzig'') ::: DED53 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Nordsachsen.svg|15px]] [[Saxonia Superior]] (vulgo: ''Nordsachsen'') : DEE [[Fasciculus:Flag of Saxony-Anhalt (state).svg|15px]] [[Saxonia et Anhaltium]] (vulgo: ''Sachsen-Anhalt'') :: DEE0 [[Fasciculus:Flag of Saxony-Anhalt (state).svg|15px]] [[Saxonia et Anhaltium]] (vulgo: ''Sachsen-Anhalt'') ::: DEE01 [[Fasciculus:Flagge Dessau-Roßlau.svg|15px]] [[Dessavia]] Urbs (vulgo: ''Dessau-Roßlau, Kreisfreie Stadt'') ::: DEE02 [[Fasciculus:Flag of Halle (Saale).svg|15px]] [[Salinae Saxonicae]] Urbs (vulgo: ''Halle (Saale), Kreisfreie Stadt'') ::: DEE03 [[Fasciculus:Flagge Magdeburg.svg|15px]] [[Magdeburgum]] (vulgo: ''Magdeburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DEE04 [[Fasciculus:Flagge Altmarkkreis Salzwedel.svg|15px]] [[Salzwedel|Salisvedela]] in Marca Vetera (vulgo: ''Altmarkkreis Salzwedel'') ::: DEE05 [[Fasciculus:Flagge Anhalt-Bitterfeld.svg|15px]] [[Anhaltium]]-[[Bitterfeld|Ager Paluster]] (vulgo: ''Anhalt-Bitterfeld'') ::: DEE06 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Jerichower Land.svg|15px]] [[Hiericus Saxonica]] (vulgo: ''Jerichower Land'') ::: DEE07 [[Fasciculus:Flagge_vom_Landkreis_Börde.svg|15px]] [[Borda]] (vulgo: ''Börde'') ::: DEE08 [[Fasciculus:Flagge Burgenlandkreis.svg|15px]] [[Burgenlandkreis|Terra Burgensis]] (vulgo: ''Burgenlandkreis'') ::: DEE09 [[Fasciculus:Flagge Landkreis Harz.svg|15px]] [[Harthici montes]] (vulgo: ''Harz'') ::: DEE0A [[Fasciculus:Flagge Landkreis Mansfeld-Südharz.svg|15px]] [[Mansfeld]]a-[[Harthici montes|Harthici]] Meridionales (vulgo: ''Mansfeld-Südharz'') ::: DEE0B [[Fasciculus:Flagge Saalekreis.svg|15px]] [[Sala]] (vulgo: ''Saalekreis'') ::: DEE0C [[Fasciculus:Flagge Salzlandkreis.svg|15px]] Terra Salis (vulgo: ''Salzlandkreis'') ::: DEE0D [[Fasciculus:Flagge Landkreis Stendal.svg|15px]] [[Stendalia]] (vulgo: ''Stendal'') ::: DEE0E [[Fasciculus:Flagge Landkreis Wittenberg.svg|15px]] [[Wittenberga]] (vulgo: ''Wittenberg'') : DEF [[Fasciculus:Flag_of_Schleswig-Holstein.svg|15px]] [[Slesvicum et Holsatia]] (vulgo: ''Schleswig-Holstein'') :: DEF0 [[Fasciculus:Flag_of_Schleswig-Holstein.svg|15px]] [[Slesvicum et Holsatia]] (vulgo: ''Schleswig-Holstein'') ::: DEF01 [[Fasciculus:Flensburg flag.png|15px]] [[Flensburgum]] Urbs (vulgo: ''Flensburg, Kreisfreie Stadt'') ::: DEF02 [[Fasciculus:Flagge_der_kreisfreien_Stadt_Kiel.svg|15px]] [[Kielia]] Urbs (vulgo: ''Kiel, Kreisfreie Stadt'') ::: DEF03 [[Fasciculus:Flag of the Free City of Lübeck (state, c. 1670-1839).svg|15px]] [[Lubeca]] Urbs (vulgo: ''Lübeck, Kreisfreie Stadt'') ::: DEF04 [[Fasciculus:Flagge Neumünster.svg|15px]] Monasterium Novum Urbs (vulgo: ''Neumünster, Kreisfreie Stadt'') ::: DEF05 [[Fasciculus:Flagge Kreis Dithmarschen.svg|15px]] [[Dithmarsia]] (vulgo: ''Dithmarschen'') ::: DEF06 [[Fasciculus:Flag of Lauenburg.svg|15px]] [[Lauenburg]]um (vulgo: ''Herzogtum Lauenburg'') ::: DEF07 [[Fasciculus:Kreis Nordfriesland flag.svg|15px]] Frisia Superior (vulgo: ''Nordfriesland'') ::: DEF08 [[Fasciculus:Flagge Kreis Ostholstein.svg|15px]] Holsatia Orientalis (vulgo: ''Ostholstein'') ::: DEF09 [[Fasciculus:Kreis Pinneberg flag.jpg|15px]] [[Pinneberg]]a (vulgo: ''Pinneberg'') ::: DEF0A [[Fasciculus:DEU Kreis Plön Flag.svg|15px]] [[Ploena]] (vulgo: ''Plön'') ::: DEF0B [[Fasciculus:Flagge Kreis Rendsburg-Eckernförde.svg|15px]] [[Rendsburg]]um-[[Ekerenforda]] (vulgo: ''Rendsburg-Eckernförde'') ::: DEF0C [[Fasciculus:Kreis Schleswig-Flensburg flag.jpg|15px]] Slesvicum-Flensburgum (vulgo: ''Schleswig-Flensburg'') ::: DEF0D [[Fasciculus:Landkreis Segeberg Flagge.png|15px]] [[Segeberg]]a (vulgo: ''Segeberg'') ::: DEF0E [[Fasciculus:Landkreis Steinburg Flagge.png|15px]] [[Steinburg]]um (vulgo: ''Steinburg'') ::: DEF0F [[Fasciculus:Flagge Kreis Stormarn.svg|15px]] [[Stormarn]]a (vulgo: ''Stormarn'') : DEG [[Fasciculus:Flag_of_Thuringia.svg|15px]] [[Thuringia]] (vulgo: ''Thüringen'') :: DEG0 [[Fasciculus:Flag_of_Thuringia.svg|15px]] [[Thuringia]] (vulgo: ''Thüringen'') ::: DEG01 [[Fasciculus:Flagge der kreisfreien Stadt Erfurt laut Hauptsatzung.svg|15px]] [[Erfordia]] Urbs (vulgo: ''Erfurt, Kreisfreie Stadt'') ::: DEG02 [[Fasciculus:Hissflagge Gera.svg|15px]] [[Gerapolis]] Urbs (vulgo: ''Gera, Kreisfreie Stadt'') ::: DEG03 [[Fasciculus:Flag of Jena.svg|15px]] [[Iena]] Urbs (vulgo: ''Jena, Kreisfreie Stadt'') ::: DEG04 [[Fasciculus:Hissflagge Suhl.svg|15px]] [[Sulaha]] Urbs (vulgo: ''Suhl, Kreisfreie Stadt'') ::: DEG05 [[Fasciculus:Flagge Großherzogtum Sachsen-Weimar-Eisenach (1813-1897).svg|15px]] [[Vimaria]] Urbs (vulgo: ''Weimar, Kreisfreie Stadt'') ::: DEG06 [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Eichsfeld.svg|15px]] [[Eichsfeldia]] (vulgo: ''Eichsfeld'') ::: DEG07 [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Nordhausen.svg|15px]] [[Nordhusium]] (vulgo: ''Nordhausen'') ::: DEG09 [[Fasciculus:Hissflagge Unstrut-Hainich-Kreis.svg|15px]] [[Onestrudis]]-Hainicha(vulgo: ''Unstrut-Hainich-Kreis'') ::: DEG0A [[Fasciculus:Hissflagge Kyffhäuserkreis.svg|15px]] [[Circulus Kyffhäuser|Cyphausa]] (vulgo: ''Kyffhäuserkreis'') ::: DEG0B [[Fasciculus:Hissflagge Schmalkalden-Meiningen.svg|15px]] [[Smalcaldia]]-[[Mainigia]] (vulgo: ''Schmalkalden-Meiningen'') ::: DEG0C [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Gotha.svg|15px]] [[Gota]] (vulgo: ''Gotha'') ::: DEG0D [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Sömmerda.svg|15px]] [[Circulus Sömmerda|Sommera]] (vulgo: ''Sömmerda'') ::: DEG0E [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Hildburghausen.svg|15px]] [[Hilpertohusa]] (vulgo: ''Hildburghausen'') ::: DEG0F [[Fasciculus:Hissflagge Ilm-Kreis.svg|15px]] [[Ilma]] (vulgo: ''Ilm-Kreis'') ::: DEG0G [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Weimarer Land.svg|15px]] [[Vimaria|Vimarius]] Pagus (vulgo: ''Weimarer Land'') ::: DEG0H [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Sonneberg.svg|15px]] [[Sonneberg]]a (vulgo: ''Sonneberg'') ::: DEG0I [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Saalfeld-Rudolstadt.svg|15px]] [[Salfelda Thuringorum]]-[[Rudolphopolis]] (vulgo: ''Saalfeld-Rudolstadt'') ::: DEG0J [[Fasciculus:Hissflagge Saale-Holzland-Kreis.svg|15px]] [[Sala]]-Silva Thuringia (vulgo: ''Saale-Holzland-Kreis'') ::: DEG0K [[Fasciculus:Hissflagge Saale-Orla-Kreis.svg|15px]] [[Sala]]-[[Orla]] (vulgo: ''Saale-Orla-Kreis'') ::: DEG0L [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Greiz.svg|15px]] [[Graecia Variscorum]] (vulgo: ''Greiz'') ::: DEG0M [[Fasciculus:Hissflagge Landkreis Altenburger Land.svg|15px]] [[Altemburga|Altemburgensis]] Pagus (vulgo: ''Altenburger Land'') ::: DEG0N [[Fasciculus:Hissflagge Eisenach.svg|15px]] [[Eisenach]]a Urbs (vulgo: ''Eisenach, Kreisfreie Stadt'') ::: DEG0P [[Fasciculus:Hissflagge Wartburgkreis.svg|15px]] [[Circulus Wartburg|Vartburga]] (vulgo: ''Wartburgkreis'') EE [[Fasciculus:Flag_of_Estonia.svg|15px]] [[Estonia]] (vulgo: ''Eesti'') : EE0 [[Fasciculus:Flag_of_Estonia.svg|15px]] [[Estonia]] (vulgo: ''Eesti'') :: EE00 [[Fasciculus:Flag_of_Estonia.svg|15px]] [[Estonia]] (vulgo: ''Eesti'') ::: EE001 [[Fasciculus:Flag_of_et-Harju_maakond.svg|15px]] Estonia Septentrionalis (vulgo: ''Põhja-Eesti'') ::: EE004 Estonia Occidentalis (vulgo: ''Lääne-Eesti'') ::: EE008 Estonia Meridionalis (vulgo: ''Lõuna-Eesti'') ::: EE009 Estonia Media (vulgo: ''Kesk-Eesti'') ::: EE00A [[Fasciculus:Ida-Virumaa_lipp.svg|15px]] Estonia Boreorientalis (vulgo: ''Kirde-Eesti'') IE [[Fasciculus:Flag of Ireland.svg|15px]] [[Hibernia (res publica)|Hibernia]] (vulgo: ''Éire/Ireland'') : IE0 [[Fasciculus:Flag of Ireland.svg|15px]] [[Hibernia (res publica)|Hibernia]] (vulgo: ''Ireland'') :: IE04 [[Fasciculus:Flag of Connacht.svg|15px]] Septentrionalis ac Occidentalis (vulgo: ''Northern and Western'') ::: IE041 [[Fasciculus:Flag of Ulster.svg|15px]] Fines (vulgo: ''Border'') ::: IE042 Occidentalis (vulgo: ''West'') :: IE05 [[Fasciculus:Flag of Munster version.svg|15px]] Meridionalis (vulgo: ''Southern'') ::: IE051 Centroccidentalis (vulgo: ''Mid-West '') ::: IE052 Austrorientalis (vulgo: ''South-East '') ::: IE053 Austroccidentalis (vulgo: ''South-West '') :: IE06 [[Fasciculus:Flag of Leinster.svg|15px]] Orientalis ac Terra Media (vulgo: ''Eastern and Midland'') ::: IE061 [[Fasciculus:IRL Dublin flag.svg|15px]] [[Eblana]] (vulgo: ''Dublin'') ::: IE062 Centrorientalis (vulgo: ''Mid-East'') ::: IE063 Terra Media (vulgo: ''Midland'') EL [[Fasciculus:Flag of Greece.svg|15px]] [[Graecia]] (vulgo: ''Ελλάδα '') : EL3 [[Attica]] (vulgo: ''Αττική '') :: EL30 [[Attica]] (vulgo: ''Aττική'') ::: EL301 Athenae Septentrionales (vulgo: ''Βόρειος Τομέας Αθηνών'') ::: EL302 Athenae Occidentales (vulgo: ''Δυτικός Τομέας Αθηνών'') ::: EL303 Athenae Centrales (vulgo: ''Κεντρικός Τομέας Αθηνών'') ::: EL304 Athenae Meridionales (vulgo: ''Νότιος Τομέας Αθηνών'') ::: EL305 Attica Orientalis (vulgo: ''Ανατολική Αττική'') ::: EL306 Attica Occidentalis (vulgo: ''Δυτική Αττική'') ::: EL307 [[Piraeus]] et Insulae (vulgo: ''Πειραιάς, Νήσοι'') : EL4 Insulae Aegaei et [[Creta]] (vulgo: ''Νησιά Αιγαίου, Κρήτη'') :: EL41 Aegaeum Septentrionalis (vulgo: ''Βόρειο Αιγαίο'') ::: EL411 [[Lesbos]] et [[Lemnos]] (vulgo: ''Λέσβος, Λήμνος'') ::: EL412 [[Icaria]] et [[Samos]] (vulgo: ''Ικαρία, Σάμος'') ::: EL413 [[Chios]] (vulgo: ''Χίος'') :: EL42 [[Fasciculus:Flag of the Region of South Aegean.svg|15px]] Aegaeum Meridionalis (vulgo: ''Νότιο Αιγαίο'') ::: EL421 [[Calymnos]], [[Carpathos]], [[Cos]], [[Rhodos]] (vulgo: ''Κάλυμνος, Κάρπαθος – Ηρωική Νήσος Κάσος, Κως, Ρόδος'') ::: EL422 [[Andros]], [[Thera]], [[Cea]], [[Melos]], [[Myconos]], [[Naxos]], [[Paros]], [[Syros]], [[Temos]] (vulgo: ''Άνδρος, Θήρα, Κέα, Μήλος, Μύκονος, Νάξος, Πάρος, Σύρος, Τήνος'') :: EL43 [[Creta]] (vulgo: ''Κρήτη'') ::: EL431 [[Heracleum]] (vulgo: ''Ηράκλειο'') ::: EL432 [[Lasithium]] (vulgo: ''Λασίθι'') ::: EL433 [[Rhithymna]] (vulgo: ''Ρέθυμνο'') ::: EL434 [[Cydonia]] (vulgo: ''Χανιά'') : EL5 Graecia Septentrionalis (vulgo: ''Βόρεια Ελλάδα'') :: EL51 Macedonia Orientalis et [[Thracia]] (vulgo: ''Aνατολική Μακεδονία, Θράκη'') ::: EL511 [[Hebrus]] (vulgo: ''Έβρος'') ::: EL512 [[Xanthe]] (vulgo: ''Ξάνθη'') ::: EL513 [[Rhodope]] (vulgo: ''Ροδόπη'') ::: EL514 [[Drama]] (vulgo: ''Δράμα'') ::: EL515 [[Thasos]] et [[Cabala]] (vulgo: ''Θάσος, Καβάλα'') :: EL52 [[Fasciculus:Flag of Greek Macedonia.svg|15px]] Macedonia Centralis (vulgo: ''Κεντρική Μακεδονία'') ::: EL521 [[Emathia]] (vulgo: ''Ημαθία'') ::: EL522 [[Fasciculus:Flag of Thessaloniki.svg|15px]] [[Thessalonica]] (vulgo: ''Θεσσαλονίκη'') ::: EL523 [[Callicum]] (vulgo: ''Κιλκίς'') ::: EL524 [[Pella]] (vulgo: ''Πέλλα'') ::: EL525 [[Pieria]] (vulgo: ''Πιερία'') ::: EL526 [[Serres]] (vulgo: ''Σέρρες'') ::: EL527 [[Chalcidica]] (vulgo: ''Χαλκιδική'') :: EL53 Macedonia Occidentalis (vulgo: ''Δυτική Μακεδονία'') ::: EL531 [[Grevena]] et [[Cozane]] (vulgo: ''Γρεβενά, Κοζάνη'') ::: EL532 [[Castoria]] (vulgo: ''Καστοριά'') ::: EL533 [[Florina]] (vulgo: ''Φλώρινα'') :: EL54 [[Epirus]] (vulgo: ''Ήπειρος'') ::: EL541 [[Arta]] et [[Prebeza]] (vulgo: ''Άρτα, Πρέβεζα'') ::: EL542 [[Thesprotia]] (vulgo: ''Θεσπρωτία'') ::: EL543 [[Ioannina]] (vulgo: ''Ιωάννινα'') : EL6 Graecia Centralis (vulgo: ''Κεντρική Ελλάδα'') :: EL61 [[Thessalia]] (vulgo: ''Θεσσαλία'') ::: EL611 [[Carditsa]] et [[Tricala]] (vulgo: ''Καρδίτσα, Τρίκαλα'') ::: EL612 [[Larisa]] (vulgo: ''Λάρισα'') ::: EL613 [[Magnesia]] et [[Sporades]] (vulgo: ''Μαγνησία, Σποράδες'') :: EL62 Insulae Ioniae (vulgo: ''Ιόνια Νησιά'') ::: EL621 [[Zacynthos]] (vulgo: ''Ζάκυνθος'') ::: EL622 [[Fasciculus:Flag of Corfu.png|15px]] [[Corcyra]] (vulgo: ''Κέρκυρα'') ::: EL623 [[Ithaca]] et [[Cephalonia]] (vulgo: ''Ιθάκη, Κεφαλληνία'') ::: EL624 [[Leucada]] (vulgo: ''Λευκάδα'') :: EL63 Graecia Occidentalis (vulgo: ''Δυτική Ελλάδα'') ::: EL631 [[Aetoloacarnania]] (vulgo: ''Αιτωλοακαρνανία'') ::: EL632 [[Fasciculus:Blason famille de Villehardouin.svg|15px]] [[Achaea]] (vulgo: ''Αχαΐα'') ::: EL633 [[Elis]] (vulgo: ''Ηλεία'') :: EL64 Graecia Media (vulgo: ''Στερεά Ελλάδα'') ::: EL641 [[Boeotia]] (vulgo: ''Βοιωτία'') ::: EL642 [[Euboea]] (vulgo: ''Εύβοια'') ::: EL643 [[Eurytania]] (vulgo: ''Ευρυτανία'') ::: EL644 [[Phthiotis]] (vulgo: ''Φθιώτιδα'') ::: EL645 [[Phocis]] (vulgo: ''Φωκίδα'') :: EL65 [[Peloponnesus]] (vulgo: ''Πελοπόννησος'') ::: EL651 [[Argolis]] et [[Arcadia]] (vulgo: ''Αργολίδα, Αρκαδία'') ::: EL652 [[Corinthia]] (vulgo: ''Κορινθία'') ::: EL653 [[Laconia]] et [[Messenia]] (vulgo: ''Λακωνία, Μεσσηνία'') ES [[Fasciculus:Flag of Spain.svg|15px]] [[Hispania]] (vulgo: ''Espainia, España, Espanya, Espanha'') : ES1 Boreoccidentalis (vulgo: ''Noroeste'') :: ES11 [[Fasciculus:Flag_of_Galicia.svg|15px]] [[Gallaecia]] (vulgo: ''Galicia'') ::: ES111 [[Fasciculus:Flag maritime coruna.svg|15px]] [[Crunia]] (vulgo: ''A Coruña'') ::: ES112 [[Fasciculus:Flag_of_Lugo_province.svg|15px]] [[Lucus Augusti]] (vulgo: ''Lugo'') ::: ES113 [[Fasciculus:Provincia_de_Ourense_-_Bandera.svg|15px]] [[Aurium]] (vulgo: ''Ourense'') ::: ES114 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Pontevedra.PNG|15px]] [[Pons Vetus]] (vulgo: ''Pontevedra'') :: ES12 [[Fasciculus:Flag_of_Asturias.svg|15px]] [[Principatum Asturiarum]] (vulgo: ''Principado de Asturias, Principáu d'Asturies'') ::: ES120 [[Fasciculus:Flag_of_Asturias.svg|15px]] [[Principatum Asturiarum|Asturiae]] (vulgo: ''Asturias, Asturies'') :: ES13 [[Fasciculus:Flag_of_Cantabria.svg|15px]] [[Cantabria]] (vulgo: ''Cantabria'') ::: ES130 [[Fasciculus:Flag_of_Cantabria.svg|15px]] [[Cantabria]] (vulgo: ''Cantabria'') : ES2 Boreorientalis (vulgo: ''Noreste'') :: ES21 [[Fasciculus:Flag_of_the_Basque_Country.svg|15px]] [[Vasconia]] (vulgo: ''País Vasco'') ::: ES211 [[Fasciculus:Flag_of_Álava.svg|15px]] [[Alava]] (vulgo: ''Araba/Álava'') ::: ES212 [[Fasciculus:Flag_of_Guipúzcoa.svg|15px]] [[Ipuscoa]] (vulgo: ''Gipuzkoa'') ::: ES213 [[Fasciculus:Vizcaya.svg|15px]] [[Biscaia]] (vulgo: ''Bizkaia'') :: ES22 [[Fasciculus:Bandera_de_Navarra.svg|15px]] [[Navarra]] (vulgo: ''Comunidad Foral de Navarra'') ::: ES220 [[Fasciculus:Bandera_de_Navarra.svg|15px]] [[Navarra]] (vulgo: ''Navarra'') :: ES23 [[Fasciculus:Flag_of_La_Rioja_(with_coat_of_arms).svg|15px]] [[Rioiia]] (vulgo: ''La Rioja'') ::: ES230 [[Fasciculus:Flag_of_La_Rioja_(with_coat_of_arms).svg|15px]] [[Rioiia]] (vulgo: ''La Rioja'') :: ES24 [[Fasciculus:Flag_of_Aragon.svg|15px]] [[Aragonia]] (vulgo: ''Aragón'') ::: ES241 [[Fasciculus:Flag_of_Huesca_(province).svg|15px]] [[Osca]] (vulgo: ''Huesca'') ::: ES242 [[Fasciculus:Flag_of_Teruel_(province).svg|15px]] [[Terulium]] (vulgo: ''Teruel'') ::: ES243 [[Fasciculus:Flag_of_Zaragoza_province_(with_coat_of_arms).svg|15px]] [[Caesaraugusta]] (vulgo: ''Zaragoza'') : ES3 [[Fasciculus:Flag_of_the_Community_of_Madrid.svg|15px]] [[Communitas Matriti]] (vulgo: ''Comunidad de Madrid'') :: ES30 [[Fasciculus:Flag_of_the_Community_of_Madrid.svg|15px]] [[Communitas Matriti]] (vulgo: ''Comunidad de Madrid'') ::: ES300 [[Fasciculus:Flag_of_the_Community_of_Madrid.svg|15px]] [[Communitas Matriti|Matritum]] (vulgo: ''Madrid'') : ES4 Hispania Media (vulgo: ''Centro (ES)'') :: ES41 [[Fasciculus:Flag_of_Castile_and_León.svg|15px]] [[Castella et Legio]] (vulgo: ''Castilla y León'') ::: ES411 [[Fasciculus:Bandera_de_la_provincia_de_Ávila.svg|15px]] [[Abula]] (vulgo: ''Ávila'') ::: ES412 [[Fasciculus:Flag_Burgos_Province.svg|15px]] [[Burgi]] (vulgo: ''Burgos'') ::: ES413 [[Fasciculus:Bandera_de_León.svg|15px]] [[Legio]] (vulgo: ''León'') ::: ES414 [[Fasciculus:Bandera_de_la_provincia_de_Palencia.svg|15px]] [[Palantia]] (vulgo: ''Palencia'') ::: ES415 [[Fasciculus:Bandera_de_la_provincia_de_Salamanca.svg|15px]] [[Salmantica]] (vulgo: ''Salamanca'') ::: ES416 [[Fasciculus:Flag_Segovia_province.svg|15px]] [[Segovia]] (vulgo: ''Segovia'') ::: ES417 [[Fasciculus:Flag_Soria_province.svg|15px]] [[Soria]] (vulgo: ''Soria'') ::: ES418 [[Fasciculus:Bandera_de_la_provincia_de_Valladolid.svg|15px]] [[Valdoletum]] (vulgo: ''Valladolid'') ::: ES419 [[Fasciculus:Bandera_de_Zamora.svg|15px]] [[Ocellum Duri]] (vulgo: ''Zamora'') :: ES42 [[Fasciculus:Flag_of_Castilla_La_Mancha_usual.jpg|15px]] [[Castella-Manica]] (vulgo: ''Castilla-La Mancha'') ::: ES421 [[Fasciculus:Bandera_provincia_Albacete.svg|15px]] [[Albasitum]] (vulgo: ''Albacete'') ::: ES422 [[Fasciculus:Flag_Ciudad_Real_Province.svg|15px]] [[Urbs Regia]] (vulgo: ''Ciudad Real'') ::: ES423 [[Fasciculus:Flag_Cuenca_Province.svg|15px]] [[Conca]] (vulgo: ''Cuenca'') ::: ES424 [[Fasciculus:Flag_Guadalajara_Province.svg|15px]] [[Arriaca]] (vulgo: ''Guadalajara'') ::: ES425 [[Fasciculus:Bandera_de_la_provincia_de_Toledo.svg|15px]] [[Toletum]] (vulgo: ''Toledo'') :: ES43 [[Fasciculus:Flag_of_Extremadura,_Spain_(with_coat_of_arms).svg|15px]] [[Extremadura]] (vulgo: ''Extremadura'') ::: ES431 [[Fasciculus:Provincia_de_Badajoz_-_Bandera.svg|15px]] [[Badaiocium]] (vulgo: ''Badajoz'') ::: ES432 [[Fasciculus:Bandera_de_Cáceres.svg|15px]] [[Norba Caesarina]] (vulgo: ''Cáceres'') : ES5 Orientalis (vulgo: ''Este'') :: ES51 [[Fasciculus:Flag_of_Catalonia.svg|15px]] [[Catalaunia]] (vulgo: ''Catalunya'') ::: ES511 [[Fasciculus:Flag_of_Barcelona_(province).svg|15px]] [[Barcino]] (vulgo: ''Barcelona'') ::: ES512 [[Fasciculus:Bandera_antiga_de_la_provincia_de_Girona.svg|15px]] [[Gerunda]] (vulgo: ''Girona'') ::: ES513 [[Fasciculus:Bandera_de_la_provincia_de_Lérida.svg|15px]] [[Ilerda]] (vulgo: ''Lleida'') ::: ES514 [[Fasciculus:Diputació_copy.jpg|15px]] [[Tarraco]] (vulgo: ''Tarragona'') :: ES52 [[Fasciculus:Flag_of_the_Valencian_Community_(2x3).svg|15px]] [[Communitas Valentiana]] (vulgo: ''Comunitat Valenciana '') ::: ES521 [[Fasciculus:Alicante_(provincia).svg|15px]] [[Lucentum]] (vulgo: ''Alacant/Alicante'') ::: ES522 [[Fasciculus:Arms_of_Castellón_Province.svg|15px]] [[Castalia]] (vulgo: ''Castelló'') ::: ES523 [[Fasciculus:Flag_of_Provence.svg|15px]] [[Valentia]] (vulgo: ''València'') :: ES53 [[Fasciculus:Flag_of_the_Balearic_Islands.svg|15px]] [[Insulae Balearicae]] (vulgo: ''Illes Balears'') ::: ES531 [[Fasciculus:Ibiza flag.svg|15px]] [[Pityussae]] (vulgo: ''Eivissa i Formentera'') ::: ES532 [[Fasciculus:Flag of Mallorca.svg|15px]] [[Maiorica]] (vulgo: ''Mallorca'') ::: ES533 [[Fasciculus:Bandera Oficial de Menorca.png|15px]] [[Minorica]] (vulgo: ''Menorca'') : ES6 Meridionalis (vulgo: ''Sur'') :: ES61 [[Fasciculus:Bandera_de_Andalucía.svg|15px]] [[Vandalitia]] (vulgo: ''Andalucía'') ::: ES611 [[Fasciculus:Flag_Almería_Province.svg|15px]] [[Portus Magnus]] (vulgo: ''Almería'') ::: ES612 [[Fasciculus:Flag_Cádiz_Province.svg|15px]] [[Gades]] (vulgo: ''Cádiz'') ::: ES613 [[Fasciculus:Provincia_de_Córdoba_-_Bandera.svg|15px]] [[Corduba]] (vulgo: ''Córdoba'') ::: ES614 [[Fasciculus:Bandera_de_la_provincia_de_Granada_(España).svg|15px]] [[Granata]] (vulgo: ''Granada'') ::: ES615 [[Fasciculus:Bandera_de_la_Provincia_De_Huelva.svg|15px]] [[Onoba]] (vulgo: ''Huelva'') ::: ES616 [[Fasciculus:Bandera_de_la_provincia_de_Jaén.svg|15px]] [[Aurgium]] (vulgo: ''Jaén'') ::: ES617 [[Fasciculus:Flag_Málaga_Province.svg|15px]] [[Malaca]] (vulgo: ''Málaga'') ::: ES618 [[Fasciculus:Flag_of_Diputacion_de_Sevilla_Spain.svg|15px]] [[Hispalis]] (vulgo: ''Sevilla'') :: ES62 [[Fasciculus:Flag_of_the_Region_of_Murcia.svg|15px]] [[Regio Murciae]] (vulgo: ''Región de Murcia'') ::: ES620 [[Fasciculus:Flag_of_the_Region_of_Murcia.svg|15px]] [[Regio Murciae|Murcia]] (vulgo: ''Murcia'') :: ES63 [[Fasciculus:Flag_Ceuta.svg|15px]] [[Septa]] (vulgo: ''Ciudad de Ceuta'') ::: ES630 [[Fasciculus:Flag_Ceuta.svg|15px]] [[Septa]] (vulgo: ''Ceuta'') :: ES64 [[Fasciculus:Flag_of_Melilla.svg|15px]] [[Rusaddir]] (vulgo: ''Ciudad de Melilla'') ::: ES640 [[Fasciculus:Flag_of_Melilla.svg|15px]] [[Rusaddir]] (vulgo: ''Melilla'') : ES7 [[Fasciculus:Flag_of_the_Canary_Islands.svg|15px]] [[Canariae Insulae]] (vulgo: ''Canarias'') :: ES70 [[Fasciculus:Flag_of_the_Canary_Islands.svg|15px]] [[Canariae Insulae]] (vulgo: ''Canarias'') ::: ES703 [[Fasciculus:Flag of El Hierro with CoA.svg|15px]] [[Insula Ferri]] (vulgo: ''El Hierro'') ::: ES704 [[Fasciculus:Flag of Fuerteventura with coat of arms.png|15px]] [[Insula Planaria]] (vulgo: ''Fuerteventura'') ::: ES705 [[Fasciculus:Flag of Gran Canaria.svg|15px]] [[Insula Canaria]] (vulgo: ''Gran Canaria'') ::: ES706 [[Fasciculus:Flag of La Gomera.svg|15px]] [[Insula Gomera]] (vulgo: ''La Gomera'') ::: ES707 [[Fasciculus:Flag of La Palma with CoA.svg|15px]] [[Insula Palmae]] (vulgo: ''La Palma'') ::: ES708 [[Fasciculus:Flag of Lanzarote.svg|15px]] [[Insula Lanzarotta]] (vulgo: ''Lanzarote'') ::: ES709 [[Fasciculus:Flag Santa Cruz de Tenerife province.svg|15px]] [[Insula Nivaria]] (vulgo: ''Tenerife'') FR [[Fasciculus:Flag of France.svg|15px]] [[Francia]] (vulgo: ''France'') : FR1 [[Fasciculus:Cultural flag of Île-de-France.svg|15px]] [[Insula Franciae]] (vulgo: ''Ile-de-France'') :: FR10 [[Fasciculus:Cultural flag of Île-de-France.svg|15px]] [[Insula Franciae]] (vulgo: ''Ile-de-France'') ::: FR101 [[Fasciculus:Flag of Paris with coat of arms.svg|15px]] [[Lutetia]] (vulgo: ''Paris'') ::: FR102 [[Fasciculus:Drapeau culturel pour le département de Seine-et-Marne.svg|15px]] [[Sequana et Matrona]] (vulgo: ''Seine-et-Marne '') ::: FR103 [[Fasciculus:Flag of the Department of Yvelines.svg|15px]] [[Evelinae]] (vulgo: ''Yvelines '') ::: FR104 [[Fasciculus:Drapeau fr département Essonne.svg|15px]] [[Exona]] (vulgo: ''Essonne'') ::: FR105 [[Fasciculus:Drapeau fr département Hauts-de-Seine.svg|15px]] [[Alta Sequanae]] (vulgo: ''Hauts-de-Seine '') ::: FR106 [[Fasciculus:Drapeau fr département Seine-Saint-Denis.svg|15px]] [[Sequana et Sanctus Dionysius]] (vulgo: ''Seine-Saint-Denis '') ::: FR107 [[Fasciculus:Drapeau culturel pour le département du Val-de-Marne.svg|15px]] [[Vallis Matronae]] (vulgo: ''Val-de-Marne'') ::: FR108 [[Fasciculus:Drapeau fr département Val-d'Oise.svg|15px]] [[Vallis Oesiae]] (vulgo: ''Val-d’Oise'') : FRB [[Fasciculus:Flag of Centre-Val de Loire.svg|15px]] [[Centrum et Vallis Ligeris]] (vulgo: ''Centre — Val de Loire'') :: FRB0 [[Fasciculus:Flag of Centre-Val de Loire.svg|15px]] [[Centrum et Vallis Ligeris]] (vulgo: ''Centre — Val de Loire'') ::: FRB01 [[Fasciculus:Drapeau fr département Cher.svg|15px]] [[Carus]] (vulgo: ''Cher'') ::: FRB02 [[Fasciculus:Flag of Eure-et-Loir.svg|15px]] [[Ebura et Lidericus]] (vulgo: ''Eure-et-Loir'') ::: FRB03 [[Fasciculus:Drapeau département fr Indre.svg|15px]] [[Inger]] (vulgo: ''Indre'') ::: FRB04 [[Fasciculus:Drapeau non-officiel fr département Indre-et-Loire.svg|15px]] [[Inger et Liger]] (vulgo: ''Indre-et-Loire'') ::: FRB05 [[Fasciculus:Drapeau fr département Loir-et-Cher.svg|15px]] [[Lidericus et Carus]] (vulgo: ''Loir-et-Cher'') ::: FRB06 [[Fasciculus:Drapeau fr département Loiret.svg|15px]] [[Ligerula]] (vulgo: ''Loiret'') : FRC [[Fasciculus:Flag of the region Bourgogne-Franche-Comté (fixed).svg|15px]] [[Burgundia et Liber Comitatus]] (vulgo: ''Bourgogne-Franche-Comté'') :: FRC1 [[Fasciculus:Flag of Bourgogne.svg|15px]] [[Burgundia]] (vulgo: ''Bourgogne'') ::: FRC11 [[Fasciculus:Drapeau non-officiel fr département Côte-d'Or.svg|15px]] [[Collis Aureus]] (vulgo: ''Côte-d’Or'') ::: FRC12 [[Fasciculus:Drapeau fr département Nièvre.svg|15px]] [[Niverna]] (vulgo: ''Nièvre'') ::: FRC13 [[Fasciculus:Proposition de drapeau pour le département de Saône-et-Loire.svg|15px]] [[Arar et Liger]] (vulgo: ''Saône-et-Loire'') ::: FRC14 [[Fasciculus:Drapeau fr département Yonne.svg|15px]] [[Icauna]] (vulgo: ''Yonne'') :: FRC2 [[Fasciculus:Flag of Franche-Comté.svg|15px]] [[Liber Comitatus]] (vulgo: ''Franche-Comté'') ::: FRC21 [[Fasciculus:Proposed flag of Doubs.svg|15px]] [[Dubis]] (vulgo: ''Doubs'') ::: FRC22 [[Fasciculus:Flag of Jura (department).svg|15px]] [[Iura]] (vulgo: ''Jura'') ::: FRC23 [[Fasciculus:Drapeau fr département Haute-Saône.svg|15px]] [[Arar superior]] (vulgo: ''Haute-Saône'') ::: FRC24 [[Fasciculus:Drapeau fr département Territoire de Belfort.svg|15px]] [[Ager Belfortii]] (vulgo: ''Territoire de Belfort'') : FRD [[Fasciculus:Flag of Normandie.svg|15px]] [[Normannia]] (vulgo: ''Normandie'') :: FRD1 [[Fasciculus:Flag of Normandie.svg|15px]] [[Normannia Inferior]] (vulgo: ''Basse-Normandie '') ::: FRD11 [[Fasciculus:Flag_of_Calvados.svg|15px]] [[Rupes Calvadosia]] (vulgo: ''Calvados '') ::: FRD12 [[Fasciculus:Drapeau_non-officiel_fr_département_Manche.svg|15px]] [[Oceanus Britannicus]] (vulgo: ''Manche '') ::: FRD13 [[Fasciculus:Flag_of_Orne.svg|15px]] [[Olina]] (vulgo: ''Orne'') :: FRD2 [[Fasciculus:Flag of Normandie.svg|15px]] [[Normannia Superior]] (vulgo: ''Haute-Normandie '') ::: FRD21 [[Fasciculus:Proposed_flag_of_Eure.svg|15px]] [[Ebura]] (vulgo: ''Eure'') ::: FRD22 [[Fasciculus:Proposed_flag_for_Seine-Maritime.svg|15px]] [[Sequana maritima]] (vulgo: ''Seine-Maritime'') : FRE [[Fasciculus:Proposed design for a flag of Hauts-de-France.svg|15px]] [[Alta Franciae]] (vulgo: ''Hauts-de-France'') :: FRE1 [[Fasciculus:Nord-Pas-de-Calais region flag.svg|15px]] [[Septentrio et Fretum]] (vulgo: ''Nord-Pas de Calais'') ::: FRE11 [[Septentrio]] (vulgo: ''Nord'') ::: FRE12 [[Fasciculus:Unofficial_Flag_of_Pas-De-Calais.svg|15px]] [[Fretum Gallicum]] (vulgo: ''Pas-de-Calais'') :: FRE2 [[Fasciculus:Picardy flag.png|15px]] [[Picardia]] (vulgo: ''Picardie'') ::: FRE21 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Aisne.svg|15px]] [[Axona]] (vulgo: ''Aisne'') ::: FRE22 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Oise.svg|15px]] [[Oesia]] (vulgo: ''Oise'') ::: FRE23 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Somme.svg|15px]] [[Sumina]] (vulgo: ''Somme'') : FRF [[Fasciculus:Flag of Champagne Lorraine Alsace.png|15px]] [[Magnus Oriens]] (vulgo: ''Grand Est'') :: FRF1 [[Fasciculus:Flag of Alsace.svg|15px]] [[Communitas Europaea Alsatiae|Alsatia]] (vulgo: ''Alsace'') ::: FRF11 [[Fasciculus:Flag_of_Basse-Alsace.svg|15px]] [[Rhenus Inferior]] (vulgo: ''Bas-Rhin'') ::: FRF12 [[Fasciculus:Flag_of_Haute-Alsace.svg|15px]] [[Rhenus Superior]] (vulgo: ''Haut-Rhin'') :: FRF2 [[Fasciculus:Flag of Champagne-Ardenne.svg|15px]] [[Campania Arduenna]] (vulgo: ''Champagne-Ardenne'') ::: FRF21 [[Fasciculus:Proposition_de_drapeau_des_Ardennes.svg|15px]] [[Arduenna]] (vulgo: ''Ardennes'') ::: FRF22 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Aube.svg|15px]] [[Albula]] (vulgo: ''Aube'') ::: FRF23 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Marne.svg|15px]] [[Matrona]] (vulgo: ''Marne'') ::: FRF24 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Haute-Marne.svg|15px]] [[Matrona Superior]] (vulgo: ''Haute-Marne'') :: FRF3 [[Fasciculus:Flag fr-lorraine 300px.png|15px]] [[Lotharingia]] (vulgo: ''Lorraine'') ::: FRF31 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Meurthe-et-Moselle.svg|15px]] [[Morta et Mosella]] (vulgo: ''Meurthe-et-Moselle '') ::: FRF32 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Meuse.svg|15px]] [[Mosa]] (vulgo: ''Meuse '') ::: FRF33 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Moselle.svg|15px]] [[Mosella]] (vulgo: ''Moselle'') ::: FRF34 [[Fasciculus:Flag of Vosges.svg|15px]] [[Vosegus]] (vulgo: ''Vosges'') : FRG [[Fasciculus:Cultural flag of Pays-de-la-Loire.svg|15px]] [[Pagi Ligeris]] (vulgo: ''Pays de la Loire'') :: FRG0 [[Fasciculus:Cultural flag of Pays-de-la-Loire.svg|15px]] [[Pagi Ligeris]] (vulgo: ''Pays de la Loire'') ::: FRG01 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Loire-Atlantique.svg|15px]] [[Liger Atlanticus]] (vulgo: ''Loire-Atlantique'') ::: FRG02 [[Fasciculus:Flag_of_Anjou.svg|15px]] [[Meduana et Liger]] (vulgo: ''Maine-et-Loire'') ::: FRG03 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Mayenne.svg|15px]] [[Meduana]] (vulgo: ''Mayenne'') ::: FRG04 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Sarthe.svg|15px]] [[Sartha]] (vulgo: ''Sarthe'') ::: FRG05 [[Fasciculus:Flag_of_Vendée.svg|15px]] [[Vendea]] (vulgo: ''Vendée'') : FRH [[Fasciculus:Flag of Brittany (Gwenn ha du).svg|15px]] [[Britannia Minor]] (vulgo: ''Bretagne'') :: FRH0 [[Fasciculus:Flag of Brittany (Gwenn ha du).svg|15px]] [[Britannia Minor]] (vulgo: ''Bretagne'') ::: FRH01 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Côtes-d'Armor.svg|15px]] [[Litora ad Mare]] (vulgo: ''Côtes-d’Armor'') ::: FRH02 [[Fasciculus:Drapeau_Finistère.svg|15px]] [[Finis Terrae]] (vulgo: ''Finistère'') ::: FRH03 [[Fasciculus:Drapeau_non-officiel_fr_département_Ille-et-Vilaine.svg|15px]] [[Ella et Vicenonia]] (vulgo: ''Ille-et-Vilaine'') ::: FRH04 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Morbihan.svg|15px]] [[Morbihanum]] (vulgo: ''Morbihan'') : FRI [[Fasciculus:Flag of Nouvelle-Aquitaine (variant).svg|15px]] [[Nova Aquitania]] (vulgo: ''Nouvelle-Aquitaine'') :: FRI1 [[Fasciculus:Flag of Aquitaine.svg|15px]] [[Aquitania]] (vulgo: ''Aquitaine'') ::: FRI11 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Dordogne.svg|15px]] [[Dordonia]] (vulgo: ''Dordogne'') ::: FRI12 [[Fasciculus:Flag_of_Gironde.svg|15px]] [[Girumna]] (vulgo: ''Gironde'') ::: FRI13 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Landes.svg|15px]] [[Landae]] (vulgo: ''Landes'') ::: FRI14 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Lot-et-Garonne.svg|15px]] [[Olda et Garumna]] (vulgo: ''Lot-et-Garonne'') ::: FRI15 [[Fasciculus:Drapeau_proposé_pour_les_Pyrenees-atlantiques.svg|15px]] [[Pyrenaei Atlantici]] (vulgo: ''Pyrénées-Atlantiques'') :: FRI2 [[Fasciculus:Flag of Limousin.svg|15px]] [[Lemovicensis]] (vulgo: ''Limousin'') ::: FRI21 [[Fasciculus:Drapeau_département_fr_Corrèze.svg|15px]] [[Coriza]] (vulgo: ''Corrèze'') ::: FRI22 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Creuse.svg|15px]] [[Crosa]] (vulgo: ''Creuse'') ::: FRI23 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Haute-Vienne.svg|15px]] [[Vigenna superior]] (vulgo: ''Haute-Vienne'') :: FRI3 [[Fasciculus:Poitou-Charentes flag.svg|15px]] [[Pictaviensis et Carantoni]] (vulgo: ''Poitou-Charentes'') ::: FRI31 [[Fasciculus:Flag_of_Charente.svg|15px]] [[Carantonus]] (vulgo: ''Charente'') ::: FRI32 [[Fasciculus:CharenteMaritimeFlag.svg|15px]] [[Carantonus maritimus]] (vulgo: ''Charente-Maritime'') ::: FRI33 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Deux-Sèvres.svg|15px]] [[Utraque Separis]] (vulgo: ''Deux-Sèvres'') ::: FRI34 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Vienne.svg|15px]] [[Vigenna]] (vulgo: ''Vienne'') : FRJ [[Fasciculus:Flag of Occitania (with star).svg|15px]] [[Occitania]] (vulgo: ''Occitanie'') :: FRJ1 [[Fasciculus:Flag of Languedoc-Roussillon.svg|15px]] [[Linguadoca et Ruscino]] (vulgo: ''Languedoc-Roussillon'') ::: FRJ11 [[Fasciculus:Drapeau traditionnel fr département Aude.svg|15px]] [[Atax]] (vulgo: ''Aude'') ::: FRJ12 [[Fasciculus:Drapeau_non-officiel_fr_département_Gard.svg|15px]] [[Gardus]] (vulgo: ''Gard'') ::: FRJ13 [[Fasciculus:Drapeau culturel fr département Hérault.svg|15px]] [[Araura]] (vulgo: ''Hérault'') ::: FRJ14 [[Fasciculus:Drapeau_non-officiel_fr_département_Lozère.svg|15px]] [[Lesura]] (vulgo: ''Lozère'') ::: FRJ15 [[Fasciculus:Drapeau_proposé_pour_le_département_des_Pyrénées-Orientales.svg|15px]] [[Pyrenaei Orientales]] (vulgo: ''Pyrénées-Orientales'') :: FRJ2 [[Fasciculus:Flag fr-midi pyrénées.png|15px]] [[Meridianum et Pyrenaei]] (vulgo: ''Midi-Pyrénées'') ::: FRJ21 [[Fasciculus:Proposition_de_drapeau_pour_le_département_de_l'Ariège.svg|15px]] [[Aurigera]] (vulgo: ''Ariège'') ::: FRJ22 [[Fasciculus:Flag_of_Rouergue.svg|15px]] [[Aveyro]] (vulgo: ''Aveyron'') ::: FRJ23 [[Fasciculus:Drapeau_non-officiel_fr_département_Haute-Garonne.svg|15px]] [[Garumna superior]] (vulgo: ''Haute-Garonne'') ::: FRJ24 [[Fasciculus:Flag_of_Gers.svg|15px]] [[Aegircius]] (vulgo: ''Gers'') ::: FRJ25 [[Fasciculus:Cultural flag of Lot.svg|15px]] [[Oldus]] (vulgo: ''Lot'') ::: FRJ26 [[Fasciculus:Proposed_flag_for_Hautes-Pyrénées.svg|15px]] [[Pyrenaei Superiores]] (vulgo: ''Hautes-Pyrénées '') ::: FRJ27 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Tarn.svg|15px]] [[Tarnis]] (vulgo: ''Tarn'') ::: FRJ28 [[Fasciculus:Flag of Tarn-et-Garonne.svg|15px]] [[Tarnis et Garumna]] (vulgo: ''Tarn-et-Garonne'') : FRK [[Fasciculus:Flag of the region Auvergne-Rhône-Alpes.svg|15px]] [[Arvernia Rhodanus Alpes]] (vulgo: ''Auvergne-Rhône-Alpes'') :: FRK1 [[Fasciculus:Flag of Auvergne.svg|15px]] [[Arvernia]] (vulgo: ''Auvergne'') ::: FRK11 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Allier.svg|15px]] [[Elaver]] (vulgo: ''Allier'') ::: FRK12 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Cantal.svg|15px]] [[Mons Cantalinus]] (vulgo: ''Cantal'') ::: FRK13 [[Fasciculus:Drapeau_département_fr_Haute-Loire.svg|15px]] [[Liger superior]] (vulgo: ''Haute-Loire'') ::: FRK14 [[Fasciculus:Drapeau_proposé_pour_le_département_Puy-de-Dôme.svg|15px]] [[Mons Dumae]] (vulgo: ''Puy-de-Dôme'') :: FRK2 [[Fasciculus:Flag of Rhône-Alpes.svg|15px]] [[Rhodanus Alpes]] (vulgo: ''Rhône-Alpes'') ::: FRK21 [[Fasciculus:Flag_of_Ain.svg|15px]] [[Idanus]] (vulgo: ''Ain'') ::: FRK22 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Ardèche.svg|15px]] [[Ardesca]] (vulgo: ''Ardèche'') ::: FRK23 [[Fasciculus:Drapeau_département_fr_Drôme.svg|15px]] [[Druma]] (vulgo: ''Drôme'') ::: FRK24 [[Fasciculus:Drapeau_non-officiel_département_fr_Isère.svg|15px]] [[Isara]] (vulgo: ''Isère'') ::: FRK25 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Loire.svg|15px]] [[Liger]] (vulgo: ''Loire'') ::: FRK26 [[Fasciculus:Flag_of_Rhône.svg|15px]] [[Rhodanus]] (vulgo: ''Rhône'') ::: FRK27 [[Fasciculus:Flag_of_Savoie.svg|15px]] [[Sabaudia]] (vulgo: ''Savoie'') ::: FRK28 [[Fasciculus:Drapeau de la Savoie.svg|15px]] [[Sabaudia Superior]] (vulgo: ''Haute-Savoie'') : FRL [[Fasciculus:Flag of Provence-Alpes-Côte d'Azur.svg|15px]] [[Provincia Alpes Litus Lazuli]] (vulgo: ''Provence-Alpes-Côte d’Azur'') :: FRL0 [[Fasciculus:Flag of Provence-Alpes-Côte d'Azur.svg|15px]] [[Provincia Alpes Litus Lazuli]] (vulgo: ''Provence-Alpes-Côte d’Azur'') ::: FRL01 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Alpes-de-Haute-Provence.svg|15px]] [[Alpes Provinciae Superioris]] (vulgo: ''Alpes-de-Haute-Provence'') ::: FRL02 [[Fasciculus:Flag_of_Hautes-Alpes.svg|15px]] [[Alpes Superiores]] (vulgo: ''Hautes-Alpes '') ::: FRL03 [[Fasciculus:Flag_of_the_County_of_Nice.svg|15px]] [[Alpes Maritimae]] (vulgo: ''Alpes-Maritimes'') ::: FRL04 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Bouches-du-Rhône.svg|15px]] [[Ostia Rhodani]] (vulgo: ''Bouches-du-Rhône'') ::: FRL05 [[Fasciculus:Proposition_de_drapeau_pour_le_Var.svg|15px]] [[Varus]] (vulgo: ''Var'') ::: FRL06 [[Fasciculus:Drapeau_fr_département_Vaucluse.svg|15px]] [[Vallis Clausa]] (vulgo: ''Vaucluse'') : FRM [[Fasciculus:Flag_of_Corsica.svg|15px]] [[Corsica]] (vulgo: ''Corse'') :: FRM0 [[Fasciculus:Flag_of_Corsica.svg|15px]] [[Corsica]] (vulgo: ''Corse'') ::: FRM01 [[Corsica Meridionalis]] (vulgo: ''Corse-du-Sud'') ::: FRM02 [[Corsica Superior]] (vulgo: ''Haute-Corse'') : FRY Regiones et praefecturae transmarinae (vulgo: ''RUP FR — Régions Ultrapériphériques Françaises'') :: FRY1 [[Fasciculus:Unofficial flag of Guadeloupe (local).svg|15px]] [[Guadalupia]] (vulgo: ''Guadeloupe'') ::: FRY10 [[Fasciculus:Unofficial flag of Guadeloupe (local).svg|15px]] [[Guadalupia]] (vulgo: ''Guadeloupe'') :: FRY2 [[Fasciculus:Snake Flag of Martinique.svg|15px]] [[Martinica]] (vulgo: ''Martinique '') ::: FRY20 [[Fasciculus:Snake Flag of Martinique.svg|15px]] [[Martinica]] (vulgo: ''Martinique '') :: FRY3 [[Fasciculus:Bandera independentista Guyana.svg|15px]] [[Guiana Francica]] (vulgo: ''Guyane'') ::: FRY30 [[Fasciculus:Bandera independentista Guyana.svg|15px]] [[Guiana Francica]] (vulgo: ''Guyane'') :: FRY4 [[Fasciculus:Proposed flag of Réunion (VAR).svg|15px]] [[Reunio]] (vulgo: ''La Réunion '') ::: FRY40 [[Fasciculus:Proposed flag of Réunion (VAR).svg|15px]] [[Reunio]] (vulgo: ''La Réunion'') :: FRY5 [[Fasciculus:Flag of Mayotte (local).png|15px]] [[Maiota]] (vulgo: ''Mayotte'') ::: FRY50 [[Fasciculus:Flag of Mayotte (local).png|15px]] [[Maiota]] (vulgo: ''Mayotte '') HR [[Fasciculus:Flag of Croatia.svg|15px]] [[Croatia]] (vulgo: ''Hrvatska'') : HR0 [[Fasciculus:Flag of Croatia.svg|15px]] [[Croatia]] (vulgo: ''Hrvatska'') :: HR02 [[Fasciculus:Flag of Slavonia.svg|15px]] Croatia Pannonica (vulgo: ''Panonska Hrvatska'') ::: HR021 [[Fasciculus:Zastava bjelovarsko bilogorske zupanije.gif|15px]] [[Bellovar et Bilogora]] (vulgo: ''Bjelovarsko-bilogorska županija'') ::: HR022 [[Fasciculus:Flag of Virovitica-Podravina County.png|15px]] [[Viroviticza et Podravina]] (vulgo: ''Virovitičko-podravska županija'') ::: HR023 [[Fasciculus:Flag of Požega-Slavonia County.png|15px]] [[Posega et Sclavonia]] (vulgo: ''Požeško-slavonska županija'') ::: HR024 [[Fasciculus:Flag of Brod-Posavina County.svg|15px]] [[Marsonia et Posavina]] (vulgo: ''Brodsko-posavska županija'') ::: HR025 [[Fasciculus:Flag of Osijek-Baranja County.svg|15px]] [[Mursa et Valeria]] (vulgo: ''Osječko-baranjska županija'') ::: HR026 [[Fasciculus:Flag of Vukovar-Syrmia County.svg|15px]] [[Cornacum et Sirmia]] (vulgo: ''Vukovarsko-srijemska županija'') ::: HR027 [[Fasciculus:Flag of Karlovac county.svg|15px]] [[Carolostadia]] (vulgo: ''Karlovačka županija'') ::: HR028 [[Fasciculus:Flag of Sisak-Moslavina County.png|15px]] [[Siscia et Moslavina]] (vulgo: ''Sisačko-moslavačka županija'') :: HR03 [[Fasciculus:Flag of the Kingdom of Dalmatia.svg|15px]] Croatia Hadriatica (vulgo: ''Jadranska Hrvatska'') ::: HR031 [[Fasciculus:Flag of Primorje-Gorski Kotar County.png|15px]] [[Litus et Mons]] (vulgo: ''Primorsko-goranska županija'') ::: HR032 [[Fasciculus:Flag of Lika-Senj County.svg|15px]] [[Iapudia et Senia]] (vulgo: ''Ličko-senjska županija'') ::: HR033 [[Fasciculus:Flag of Zadar County.png|15px]] [[Iaderae]] (vulgo: ''Zadarska županija'') ::: HR034 [[Fasciculus:Flag of Šibenik-Knin County.svg|15px]] [[Sebenicum et Tininum]] (vulgo: ''Šibensko-kninska županija'') ::: HR035 [[Fasciculus:Flag of Split-Dalmatia County.svg|15px]] [[Spalatum et Dalmatia]] (vulgo: ''Splitsko-dalmatinska županija'') ::: HR036 [[Fasciculus:Flag of Istria (historical).svg|15px]] [[Histria]] (vulgo: ''Istarska županija'') ::: HR037 [[Fasciculus:Flag of Dubrovnik-Neretva County.png|15px]] [[Ragusa et Naro]] (vulgo: ''Dubrovačko-neretvanska županija'') :: HR05 [[Fasciculus:Flag of Zagreb.svg|15px]] [[Zagabria]] Urbs (vulgo: ''Grad Zagreb'') ::: HR050 [[Fasciculus:Flag of Zagreb.svg|15px]] [[Zagabria]] Urbs (vulgo: ''Grad Zagreb'') :: HR06 [[Fasciculus:Flag_of_the_Kingdom_of_Croatia_(Habsburg).svg|15px]] Croatia Septentrionalis (vulgo: ''Sjeverna Hrvatska'') ::: HR061 [[Fasciculus:Flag of Međimurje County.svg|15px]] [[Murania Media]] (vulgo: ''Međimurska županija'') ::: HR062 [[Fasciculus:Flag of Varaždin County.png|15px]] [[Varasdina]] (vulgo: ''Varaždinska županija'') ::: HR063 [[Fasciculus:Flag of Koprivnica-Križevci County.png|15px]] [[Copriunisa et Crisium]] (vulgo: ''Koprivničko-križevačka županija'') ::: HR064 [[Fasciculus:Flag of Krapina-Zagorje County.svg|15px]] [[Crapina ac Zacoria]] (vulgo: ''Krapinsko-zagorska županija'') ::: HR065 [[Fasciculus:Flag of Zagreb County.svg|15px]] [[Zagrabiensis (regio Croatiae)|Zagrabiensis]] Pagus (vulgo: ''Zagrebačka županija'') IT [[Fasciculus:Flag of Italy.svg|15px]] [[Italia]] (vulgo: ''Italia'') : ITC [[Fasciculus:Flag of Padania.svg|15px]] [[Padania|Boreoccidentalis]] (vulgo: ''Nord-Ovest'') :: ITC1 [[Fasciculus:Flag of Piedmont.svg|15px]] [[Pedemontium]] (vulgo: ''Piemonte'') ::: ITC11 [[Fasciculus:Provincia di Torino flag.svg|15px]] [[Augusta Taurinorum]] (vulgo: ''Torino'') ::: ITC12 [[Fasciculus:Provincia di Vercelli-Stemma.svg|15px]] [[Vercellae]] (vulgo: ''Vercelli'') ::: ITC13 [[Fasciculus:Provincia_di_Biella-Stemma.svg|15px]] [[Bugella]] (vulgo: ''Biella'') ::: ITC14 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Verbano-Cusio-Ossola.gif|15px]] [[Provincia Verbanensis Cusiana Oscelensis|Verbania-Cusiana-Oscela]] (vulgo: ''Verbano-Cusio-Ossola'') ::: ITC15 [[Novaria]] (vulgo: ''Novara'') ::: ITC16 [[Fasciculus:Flag of the Province of Cuneo (Variant).svg|15px]] [[Cuneum]] (vulgo: ''Cuneo'') ::: ITC17 [[Fasciculus:Flag of the Province of Asti.svg|15px]] [[Hasta Pompeia]] (vulgo: ''Asti'') ::: ITC18 [[Fasciculus:Flag of the Province of Alessandria.svg|15px]] [[Alexandria Statiellorum]] (vulgo: ''Alessandria'') :: ITC2 [[Fasciculus:Flag of Valle d'Aosta.svg|15px]] [[Vallis Augustana]] (vulgo: ''Valle d’Aosta/Vallée d’Aoste'') ::: ITC20 [[Fasciculus:Flag of Valle d'Aosta.svg|15px]] [[Vallis Augustana]] (vulgo: ''Valle d’Aosta/Vallée d’Aoste'') :: ITC3 [[Fasciculus:Flag of Liguria.svg|15px]] [[Liguria]] (vulgo: ''Liguria'') ::: ITC31 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Imperia.svg|15px]] [[Imperia]] (vulgo: ''Imperia'') ::: ITC32 [[Savo]] (vulgo: ''Savona'') ::: ITC33 [[Fasciculus:Bandiera di Genova (3-2).svg|15px]] [[Genua]] (vulgo: ''Genova'') ::: ITC34 [[Spedia]] (vulgo: ''La Spezia'') :: ITC4 [[Fasciculus:Flag of Lombardy.svg|15px]] [[Langobardia]] (vulgo: ''Lombardia'') ::: ITC41 [[Baretium]] (vulgo: ''Varese'') ::: ITC42 [[Novum Comum]] (vulgo: ''Como'') ::: ITC43 [[Leucum]] (vulgo: ''Lecco'') ::: ITC44 [[Sundrium]] (vulgo: ''Sondrio'') ::: ITC46 [[Bergomum]] (vulgo: ''Bergamo'') ::: ITC47 [[Brixia]] (vulgo: ''Brescia'') ::: ITC48 [[Fasciculus:County_of_Pavia_Visconti_CoA.svg|15px]] [[Papia]] (vulgo: ''Pavia'') ::: ITC49 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Lodi.svg|15px]] [[Laus Nova]] (vulgo: ''Lodi'') ::: ITC4A [[Cremona]] (vulgo: ''Cremona'') ::: ITC4B [[Mantua]] (vulgo: ''Mantova'') ::: ITC4C [[Fasciculus:Provincia di Milano-Bandiera.svg|15px]] [[Mediolanum]] (vulgo: ''Milano'') ::: ITC4D [[Provincia Modiciensis et Brigantina|Modicia et Brigantina]] (vulgo: ''Monza e della Brianza'') : ITF [[Fasciculus:Proposed flag of Southern Italy (Due Sicilie).svg|15px]] Italiae Meridies (vulgo: ''Sud'') :: ITF1 [[Fasciculus:Flag of Abruzzo.svg|15px]] [[Aprutium]] (vulgo: ''Abruzzo'') ::: ITF11 [[Aquila (Italia)|Aquila]] (vulgo: ''L’Aquila'') ::: ITF12 [[Fasciculus:Provincia_di_Teramo-Stemma.svg|15px]] [[Interamna Praetutia]] (vulgo: ''Teramo'') ::: ITF13 [[Aternum|Piscaria]] (vulgo: ''Pescara'') ::: ITF14 [[Fasciculus:Flag of the province of Chieti (Variant).svg|15px]] [[Teate]] (vulgo: ''Chieti'') :: ITF2 [[Fasciculus:Flag of Molise.svg|15px]] [[Molisium]] (vulgo: ''Molise'') ::: ITF21 [[Aesernia]] (vulgo: ''Isernia'') ::: ITF22 [[Fasciculus:Flag of the province of Campobasso.svg|15px]] [[Campus Bassus]] (vulgo: ''Campobasso'') :: ITF3 [[Fasciculus:Flag of Campania.svg|15px]] [[Campania]] (vulgo: ''Campania'') ::: ITF31 [[Fasciculus:Flag of the province of Caserta.svg|15px]] [[Caserta]] (vulgo: ''Caserta'') ::: ITF32 [[Fasciculus:Flag of the province of Benevento.svg|15px]] [[Beneventum]] (vulgo: ''Benevento'') ::: ITF33 [[Fasciculus:Flag of Napoli City Metropolitan Area.jpg|15px]] [[Neapolis]] (vulgo: ''Napoli'') ::: ITF34 [[Fasciculus:Flag of the province of Avellino.svg|15px]] [[Abellinum]] (vulgo: ''Avellino'') ::: ITF35 [[Fasciculus:Flag of the province of Salerno.svg|15px]] [[Salernum]] (vulgo: ''Salerno'') :: ITF4 [[Fasciculus:Flag of Apulia.svg|15px]] [[Apulia]] (vulgo: ''Puglia'') ::: ITF43 [[Fasciculus:Flag of the Province of Taranto.svg|15px]] [[Tarentum]] (vulgo: ''Taranto'') ::: ITF44 [[Brundisium]] (vulgo: ''Brindisi'') ::: ITF45 [[Lupiae]] (vulgo: ''Lecce'') ::: ITF46 [[Fasciculus:Provincia_di_Foggia-Stemma.svg|15px]] [[Fovea]] (vulgo: ''Foggia'') ::: ITF47 [[Fasciculus:Flag of Metropolitan City of Bari.png|15px]] [[Barium]] (vulgo: ''Bari'') ::: ITF48 [[Provincia Barolensis Andriensis Tranensis|Barolum-Andria-Turenum]] (vulgo: ''Barletta-Andria-Trani'') :: ITF5 [[Fasciculus:Flag of Basilicata.svg|15px]] [[Basilicata]] (vulgo: ''Basilicata'') ::: ITF51 [[Fasciculus:Flag of the Province of Potenza.svg|15px]] [[Potentia (Italia)|Potentia]] (vulgo: ''Potenza'') ::: ITF52 [[Mathera]] (vulgo: ''Matera'') :: ITF6 [[Fasciculus:Flag of Calabria.svg|15px]] [[Bruttium]] (vulgo: ''Calabria'') ::: ITF61 [[Consentia]] (vulgo: ''Cosenza'') ::: ITF62 [[Croton]] (vulgo: ''Crotone'') ::: ITF63 [[Catacium]] (vulgo: ''Catanzaro'') ::: ITF64 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Vibo_Valentia.gif|15px]] [[Vibo Valentia]] (vulgo: ''Vibo Valentia'') ::: ITF65 [[Fasciculus:Flag_of_the_province_of_Reggio_Calabria.svg|15px]] [[Regium (Bruttium)|Rhegium]] (vulgo: ''Reggio di Calabria'') : ITG Insulae (vulgo: ''Isole'') :: ITG1 [[Fasciculus:Flag of Sicily with white triskelion.svg|15px]] [[Sicilia]] (vulgo: ''Sicilia'') ::: ITG11 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Trapani.gif|15px]] [[Drepanum]] (vulgo: ''Trapani'') ::: ITG12 [[Fasciculus:Flag of the Province of Palermo.svg|15px]] [[Panormus]] (vulgo: ''Palermo'') ::: ITG13 [[Messana]] (vulgo: ''Messina'') ::: ITG14 [[Fasciculus:StemmacittàdiAgrigento.svg|15px]] [[Agrigentum]] (vulgo: ''Agrigento'') ::: ITG15 [[Nissa]] (vulgo: ''Caltanissetta'') ::: ITG16 [[Haenna]] (vulgo: ''Enna'') ::: ITG17 [[Fasciculus:Provincia_di_Catania-Stemma.svg|15px]] [[Catina]] (vulgo: ''Catania'') ::: ITG18 [[Ragusia]] (vulgo: ''Ragusa'') ::: ITG19 [[Syracusae]] (vulgo: ''Siracusa'') :: ITG2 [[Fasciculus:Flag of Sardinia, Italy.svg|15px]] [[Sardinia]] (vulgo: ''Sardegna'') ::: ITG2D [[Fasciculus:Flag_of_the_province_of_Sassari.svg|15px]] [[Sassaris]] (vulgo: ''Sassari'') ::: ITG2E [[Nugor]] (vulgo: ''Nuoro'') ::: ITG2F [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Cagliari.svg|15px]] [[Caralis]] (vulgo: ''Cagliari'') ::: ITG2G [[Aristianis]] (vulgo: ''Oristano'') ::: ITG2H [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_Judicate_of_Cagliari.svg|15px]] Sardinia Meridionalis (vulgo: ''Sud Sardegna'') : ITH [[Fasciculus:Foghe+Flag of Lombardy–Venetia.png|15px]] Tres Venetiae (vulgo: ''Nord-Est'') :: ITH1 [[Fasciculus:Flag of South Tyrol.png|15px]] [[Athesia Superior]] (vulgo: ''Provincia Autonoma di Bolzano/Bozen'') ::: ITH10 [[Fasciculus:Flag of South Tyrol.png|15px]] [[Bauzanum]] (vulgo: ''Bolzano-Bozen'') :: ITH2 [[Fasciculus:Flag of Trento Province.png|15px]] [[Tridentinum]] (vulgo: ''Provincia Autonoma di Trento'') ::: ITH20 [[Fasciculus:Flag of Trento Province.png|15px]] [[Tridentum]] (vulgo: ''Trento'') :: ITH3 [[Fasciculus:Veneto flag (italy).png|15px]] [[Venetia (regio)|Venetia]] (vulgo: ''Veneto'') ::: ITH31 [[Fasciculus:Flag of the Province of Verona.svg|15px]] [[Verona]] (vulgo: ''Verona'') ::: ITH32 [[Fasciculus:Vicenza-Stemma.png|15px]] [[Vicetia]] (vulgo: ''Vicenza'') ::: ITH33 [[Bellunum]] (vulgo: ''Belluno'') ::: ITH34 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Treviso.gif|15px]] [[Tarvisium]] (vulgo: ''Treviso'') ::: ITH35 [[Fasciculus:Flag of the Province of Venice.svg|15px]] [[Venetia]] (vulgo: ''Venezia'') ::: ITH36 [[Patavium]] (vulgo: ''Padova'') ::: ITH37 [[Fasciculus:Flag province rovigo.png|15px]] [[Rodigium]] (vulgo: ''Rovigo'') :: ITH4 [[Fasciculus:Flag of Friuli-Venezia Giulia.svg|15px]] [[Forum Iulii-Venetia Iulia]] (vulgo: ''Friuli-Venezia Giulia'') ::: ITH41 [[Portus Naonis]] (vulgo: ''Pordenone'') ::: ITH42 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Udine.gif|15px]] [[Utinum]] (vulgo: ''Udine'') ::: ITH43 [[Goritia]] (vulgo: ''Gorizia'') ::: ITH44 [[Tergeste]] (vulgo: ''Trieste'') :: ITH5 [[Fasciculus:Flag of Emilia-Romagna (de facto).svg|15px]] [[Aemilia-Romania]] (vulgo: ''Emilia-Romagna'') ::: ITH51 [[Fasciculus:Flag of the province of Piacenza.svg|15px]] [[Placentia]] (vulgo: ''Piacenza'') ::: ITH52 [[Fasciculus:Flag of the province of Parma.svg|15px]] [[Parma]] (vulgo: ''Parma'') ::: ITH53 [[Fasciculus:Flag_of_the_province_of_Reggio_Emilia.svg|15px]] [[Regium Lepidi]] (vulgo: ''Reggio nell’Emilia'') ::: ITH54 [[Fasciculus:Flag of the province of Modena.svg|15px]] [[Mutina]] (vulgo: ''Modena'') ::: ITH55 [[Fasciculus:Flag of the province of Bologna.svg|15px]] [[Bononia]] (vulgo: ''Bologna'') ::: ITH56 [[Fasciculus:Flag_of_the_province_of_Ferrara.svg|15px]] [[Ferraria]] (vulgo: ''Ferrara'') ::: ITH57 [[Fasciculus:Flag of the province of Ravenna.svg|15px]] [[Ravenna]] (vulgo: ''Ravenna'') ::: ITH58 [[Fasciculus:Forlì-Stemma.png|15px]] [[Forum Livii]]-[[Caesena]] (vulgo: ''Forlì-Cesena'') ::: ITH59 [[Fasciculus:Flag of the province of Rimini.svg|15px]] [[Ariminum]] (vulgo: ''Rimini'') : ITI [[Fasciculus:Flag Of Central Italy 1859.png|15px]] Italia Centralis (vulgo: ''Centro (IT)'') :: ITI1 [[Fasciculus:Flag of Tuscany.svg|15px]] [[Tuscia]] (vulgo: ''Toscana'') ::: ITI11 [[Massa]] et [[Carraria]] (vulgo: ''Massa-Carrara'') ::: ITI12 [[Fasciculus:Flag of Lucca Province.png|15px]] [[Luca]] (vulgo: ''Lucca'') ::: ITI13 [[Pistorium]] (vulgo: ''Pistoia'') ::: ITI14 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Florence.svg|15px]] [[Florentia]] (vulgo: ''Firenze'') ::: ITI15 [[Pratum (Italia)|Pratum]] (vulgo: ''Prato'') ::: ITI16 [[Fasciculus:Flag of the province of Livorno.svg|15px]] [[Labro]] (vulgo: ''Livorno'') ::: ITI17 [[Fasciculus:Flag of the province of Pisa.svg|15px]] [[Pisae]] (vulgo: ''Pisa'') ::: ITI18 [[Arretium]] (vulgo: ''Arezzo'') ::: ITI19 [[Fasciculus:Flag of Siena Province.png|15px]] [[Sena Iulia]] (vulgo: ''Siena'') ::: ITI1A [[Grossetum]] (vulgo: ''Grosseto'') :: ITI2 [[Fasciculus:Flag of Umbria.svg|15px]] [[Umbria]] (vulgo: ''Umbria'') ::: ITI21 [[Fasciculus:Flag of the province of Perugia.svg|15px]] [[Perusia]] (vulgo: ''Perugia'') ::: ITI22 [[Fasciculus:Flag_of_the_province_of_Terni.svg|15px]] [[Interamnia Nahars]] (vulgo: ''Terni'') :: ITI3 [[Fasciculus:Flag of Marche.svg|15px]] [[Marchia Anconitana]] (vulgo: ''Marche'') ::: ITI31 [[Fasciculus:Flag of the province of Pesaro-Urbino.svg|15px]] [[Pisaurum]] et [[Urbinum]] (vulgo: ''Pesaro e Urbino'') ::: ITI32 [[Ancon]] (vulgo: ''Ancona'') ::: ITI33 [[Macerata]] (vulgo: ''Macerata'') ::: ITI34 [[Fasciculus:Provincia_di_Ascoli_Piceno-Stemma.png|15px]] [[Asculum Picenum]] (vulgo: ''Ascoli Piceno'') ::: ITI35 [[Fasciculus:Ascoli_Piceno-Stemma.png|15px]] [[Firmum Picenum]] (vulgo: ''Fermo'') :: ITI4 [[Fasciculus:Flag of Lazio.svg|15px]] [[Latium]] (vulgo: ''Lazio'') ::: ITI41 [[Fasciculus:Flag_of_the_Province_of_Viterbo.gif|15px]] [[Viterbium]] (vulgo: ''Viterbo'') ::: ITI42 [[Fasciculus:Flag of the province of Rieti.svg|15px]] [[Reate]] (vulgo: ''Rieti'') ::: ITI43 [[Fasciculus:Flag of the Province of Rome.png|15px]] [[Roma]] (vulgo: ''Roma'') ::: ITI44 [[Fasciculus:Flag of Latina.png|15px]] [[Latina (urbs)|Latina]] (vulgo: ''Latina'') ::: ITI45 [[Frusino]] (vulgo: ''Frosinone'') CY [[Fasciculus:Flag of Cyprus.svg|15px]] [[Cyprus]] (vulgo: ''Κύπρος '') : CY0 [[Fasciculus:Flag of Cyprus.svg|15px]] [[Cyprus]] (vulgo: ''Κύπρος'') :: CY00 [[Fasciculus:Flag of Cyprus.svg|15px]] [[Cyprus]] (vulgo: ''Κύπρος'') ::: CY000 [[Fasciculus:Flag of Cyprus.svg|15px]] [[Cyprus]] (vulgo: ''Κύπρος'') LV [[Fasciculus:Flag of Latvia.svg|15px]] [[Lettonia]] (vulgo: ''Latvija'') : LV0 [[Fasciculus:Flag of Latvia.svg|15px]] [[Lettonia]] (vulgo: ''Latvija'') :: LV00 [[Fasciculus:Flag of Latvia.svg|15px]] [[Lettonia]] (vulgo: ''Latvija'') ::: LV003 [[Fasciculus:Flag of Courland (state).gif|15px]] [[Curlandia]] (vulgo: ''Kurzeme'') ::: LV005 [[Fasciculus:Flag of Latgale.svg|15px]] [[Lettigallia]] (vulgo: ''Latgale'') ::: LV006 [[Fasciculus:Flag of Riga.gif|15px]] [[Riga]] Urbs (vulgo: ''Rīga'') ::: LV007 [[Fasciculus:Riga Flag.svg|15px]] [[Riga|Rigensis]] Pagus (vulgo: ''Pierīga'') ::: LV008 [[Fasciculus:Flag of the Livonians.svg|15px]] [[Livonia]] (vulgo: ''Vidzeme'') ::: LV009 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_Zemgale.svg|15px]] [[Semigallia]] (vulgo: ''Zemgale'') LT [[Fasciculus:Flag of Lithuania.svg|15px]] [[Lituania]] (vulgo: ''Lietuva'') : LT0 [[Fasciculus:Flag of Lithuania.svg|15px]] [[Lituania]] (vulgo: ''Lietuva'') :: LT01 [[Fasciculus:Vilnius_County_flag.svg|15px]] [[Districtus Vilnensis|Regio Capitalis]] (vulgo: ''Sostinės regionas'') ::: LT011 [[Fasciculus:Vilnius_County_flag.svg|15px]] [[Districtus Vilnensis|Vilna]] (vulgo: ''Vilniaus apskritis'') :: LT02 Regiones Lithuaniae Centrales atque Occidentales (vulgo: ''Vidurio ir vakarų Lietuvos regionas '') ::: LT021 [[Fasciculus:Alytus_County_flag.svg|15px]] [[Alytus]] (vulgo: ''Alytaus apskritis'') ::: LT022 [[Fasciculus:LTU_Kauno_apskritis_flag.svg|15px]] [[Couna]] (vulgo: ''Kauno apskritis'') ::: LT023 [[Fasciculus:LTU_Klaipėdos_apskritis_flag.svg|15px]] [[Memela]] (vulgo: ''Klaipėdos apskritis'') ::: LT024 [[Fasciculus:Marijampole_County_flag.svg|15px]] [[Marijampolė|Mariapolis]] (vulgo: ''Marijampolės apskritis'') ::: LT025 [[Fasciculus:Panevezys_County_flag.svg|15px]] [[Ponieviecia]] (vulgo: ''Panevėžio apskritis'') ::: LT026 [[Fasciculus:Siauliai_County_flag.svg|15px]] [[Siauliensis]] (vulgo: ''Šiaulių apskritis'') ::: LT027 [[Fasciculus:Taurage_County_flag.png|15px]] [[Tauragė|Tauraga]] (vulgo: ''Tauragės apskritis'') ::: LT028 [[Fasciculus:Telsiai_County_flag.png|15px]] [[Telsensis]] (vulgo: ''Telšių apskritis'') ::: LT029 [[Fasciculus:Utena_County_flag.svg|15px]] [[Utena]] (vulgo: ''Utenos apskritis'') LU [[Fasciculus:Flag of Luxembourg.svg|15px]] [[Luxemburgum]] (vulgo: ''Luxembourg'') : LU0 [[Fasciculus:Flag of Luxembourg.svg|15px]] [[Luxemburgum]] (vulgo: ''Luxembourg'') :: LU00 [[Fasciculus:Flag of Luxembourg.svg|15px]] [[Luxemburgum]] (vulgo: ''Luxembourg'') ::: LU000 [[Fasciculus:Flag of Luxembourg.svg|15px]] [[Luxemburgum]] (vulgo: ''Luxembourg'') HU [[Fasciculus:Flag of Hungary.svg|15px]] [[Hungaria]] (vulgo: ''Magyarország'') : HU1 Hungaria Media (vulgo: ''Közép-Magyarország'') :: HU11 [[Fasciculus:Flag of Budapest (2011-).svg|15px]] [[Budapestinum]] (vulgo: ''Budapest'') ::: HU110 [[Fasciculus:Flag of Budapest (2011-).svg|15px]] [[Budapestinum]] (vulgo: ''Budapest'') :: HU12 [[Fasciculus:FLAG-Pest-megye.svg|15px]] [[Pestinum]] (vulgo: ''Pest'') ::: HU120 [[Fasciculus:FLAG-Pest-megye.svg|15px]] [[Pestinum]] (vulgo: ''Pest'') : HU2 Transdanubia (vulgo: ''Dunántúl'') :: HU21 Transdanubia Media (vulgo: ''Közép-Dunántúl'') ::: HU211 [[Fasciculus:FLAG-Fejér-megye.svg|15px]] [[Alba Regalis]] (vulgo: ''Fejér'') ::: HU212 [[Fasciculus:FLAG-Komárom-Esztergom-megye.svg|15px]] [[Komárom|Comara]]-[[Strigonium]] (vulgo: ''Komárom-Esztergom'') ::: HU213 [[Fasciculus:FLAG-Veszprém-megye.svg|15px]] [[Vesprimia]] (vulgo: ''Veszprém'') :: HU22 Transdanubia Occidentalis (vulgo: ''Nyugat-Dunántúl'') ::: HU221 [[Fasciculus:FLAG-Gyor-Moson-Sopron-megye.svg|15px]] [[Iaurinum]]-[[Mosonia]]-[[Sopronium]](vulgo: ''Győr-Moson-Sopron'') ::: HU222 [[Fasciculus:FLAG-Vas-megye.svg|15px]] [[Comitatus Castriferreus|Castriferreus]] (vulgo: ''Vas'') ::: HU223 [[Fasciculus:FLAG-Zala-megye.svg|15px]] [[Comitatus Zaladiensis|Zaladia]] (vulgo: ''Zala'') :: HU23 Transdanubia Orientalis (vulgo: ''Dél-Dunántúl'') ::: HU231 [[Fasciculus:FLAG-Baranya-megye.svg|15px]] [[Baranyia]] (vulgo: ''Baranya'') ::: HU232 [[Fasciculus:FLAG-Somogy-megye.svg|15px]] [[Simigia]] (vulgo: ''Somogy'') ::: HU233 [[Fasciculus:FLAG-Tolna-megye.svg|15px]] [[Tolna]] (vulgo: ''Tolna'') : HU3 Planities Pannonica atque Septentrio (vulgo: ''Alföld és Észak'') :: HU31 Hungaria Septentrionalis (vulgo: ''Észak-Magyarország'') ::: HU311 [[Fasciculus:FLAG-Borsod-Abaúj-Zemplén-megye.svg|15px]] [[Borsodia-Abaujvaria-Zemplinum]] (vulgo: ''Borsod-Abaúj-Zemplén'') ::: HU312 [[Fasciculus:FLAG-Heves-megye.svg|15px]] [[Heves]] (vulgo: ''Heves'') ::: HU313 [[Fasciculus:FLAG-Nograd.svg|15px]] [[Neogradum]] (vulgo: ''Nógrád'') :: HU32 Planities Septentrionalis (vulgo: ''Észak-Alföld'') ::: HU321 [[Fasciculus:FLAG-Hajdú-Bihar-megye.svg|15px]] [[Hajdonica-Biharia]] (vulgo: ''Hajdú-Bihar'') ::: HU322 [[Fasciculus:FLAG-Jasz-Nagykun-Szolnok.svg|15px]] [[Jazyga et Cumania Maior et Szolnokia]] (vulgo: ''Jász-Nagykun-Szolnok'') ::: HU323 [[Fasciculus:Flag-Szabolcs-Szatmar-Bereg-megye.svg|15px]] [[Szabolcsa-Szathmaria-Bereghia]] (vulgo: ''Szabolcs-Szatmár-Bereg'') :: HU33 Planities Meridionalis (vulgo: ''Dél-Alföld'') ::: HU331 [[Fasciculus:FLAG-Bács-Kiskun-megye.svg|15px]] [[Bács-Cumania Minor]] (vulgo: ''Bács-Kiskun'') ::: HU332 [[Fasciculus:FLAG-Békés-megye.svg|15px]] [[Bekesia]] (vulgo: ''Békés'') ::: HU333 [[Fasciculus:Flag of Csongrad-Csanad megye.svg|15px]] [[Csongradum]] (vulgo: ''Csongrád'') MT [[Fasciculus:Flag of Malta.svg|15px]] [[Melita]] (vulgo: ''Malta'') : MT0 [[Fasciculus:Flag of Malta.svg|15px]] [[Melita]] (vulgo: ''Malta'') :: MT00 [[Fasciculus:Flag of Malta.svg|15px]] [[Melita]] (vulgo: ''Malta'') ::: MT001 [[Fasciculus:Flag of Malta.svg|15px]] [[Melita]] (vulgo: ''Malta'') ::: MT002 [[Fasciculus:Flag of Gozo.svg|15px]] [[Gaulos]] et [[Hephaestia]] (vulgo: ''Gozo and Comino/Għawdex u Kemmuna'') NL [[Fasciculus:Flag of the Netherlands.svg|15px]] [[Nederlandia|Batavia]] (vulgo: ''Nederland'') : NL1 Batavia Septentrionalis (vulgo: ''Noord-Nederland'') :: NL11 [[Fasciculus:Flag Groningen.svg|15px]] [[Groninga]] (vulgo: ''Groningen'') ::: NL111 Groninga Orientalis (vulgo: ''Oost-Groningen'') ::: NL112 [[Fasciculus:Flag of Delfzijl.svg|15px]] [[Delfzijl|Delfsilia]] et pagus (vulgo: ''Delfzijl en omgeving'') ::: NL113 Relicta Groninga (vulgo: ''Overig Groningen'') :: NL12 [[Fasciculus:Frisian flag.svg|15px]] [[Frisia]] (vulgo: ''Friesland (NL)'') ::: NL124 Frisia Septentrionalis (vulgo: ''Noord-Friesland'') ::: NL125 Frisia Austroccidentalis (vulgo: ''Zuidwest-Friesland'') ::: NL126 Frisia Austrorientalis (vulgo: ''Zuidoost-Friesland'') :: NL13 [[Fasciculus:Flag of Drenthe.svg|15px]] [[Drenthia]] (vulgo: ''Drenthe'') ::: NL131 Drenthia Septentrionalis (vulgo: ''Noord-Drenthe'') ::: NL132 Drenthia Austrorientalis (vulgo: ''Zuidoost-Drenthe'') ::: NL133 Drenthia Austroccidentalis (vulgo: ''Zuidwest-Drenthe'') : NL2 Bavaria Orientalis (vulgo: ''Oost-Nederland'') :: NL21 [[Fasciculus:Flag of Overijssel.svg|15px]] [[Transisalania]] (vulgo: ''Overijssel'') ::: NL211 Transisalania Septentrionalis (vulgo: ''Noord-Overijssel'') ::: NL212 Transisalania Austroccidentalis (vulgo: ''Zuidwest-Overijssel'') ::: NL213 [[Fasciculus:Flag of Twente.svg|15px]] [[Tuihantia]] (vulgo: ''Twente'') :: NL22 [[Fasciculus:Flag of Gelderland.svg|15px]] [[Geldria]] (vulgo: ''Gelderland'') ::: NL221 [[Fasciculus:Flag of Veluwe.svg|15px]] [[Felua]] (vulgo: ''Veluwe'') ::: NL224 Geldria Austroccidentlais (vulgo: ''Zuidwest-Gelderland'') ::: NL225 [[Fasciculus:Flag of Achterhoek.svg|15px]] [[Zutphania]] (vulgo: ''Achterhoek'') ::: NL226 [[Fasciculus:VlagArnhem.svg|15px]] [[Arenacum]] et [[Noviomagus Batavorum]] (vulgo: ''Arnhem/Nijmegen'') :: NL23 [[Fasciculus:Flag of Flevoland.svg|15px]] [[Flevolandia]] (vulgo: ''Flevoland'') ::: NL230 [[Fasciculus:Flag of Flevoland.svg|15px]] [[Flevolandia]] (vulgo: ''Flevoland'') : NL3 Batavia Occidentalis (vulgo: ''West-Nederland'') :: NL31 [[Fasciculus:Utrecht (province)-Flag.svg|15px]] [[Traiectum ad Rhenum]] (vulgo: ''Utrecht'') ::: NL310 [[Fasciculus:Utrecht (province)-Flag.svg|15px]] [[Traiectum ad Rhenum]] (vulgo: ''Utrecht'') :: NL32 [[Fasciculus:Flag of North Holland.svg|15px]] [[Hollandia Septentrionalis]] (vulgo: ''Noord-Holland'') ::: NL321 Cuppa Hollandiae Septentrionalis (vulgo: ''Kop van Noord-Holland'') ::: NL323 Isalamonda (vulgo: ''IJmond'') ::: NL324 [[Fasciculus:Flag Haarlem.svg|15px]] [[Harlemum]] cum pago (vulgo: ''Agglomeratie Haarlem'') ::: NL325 Pagus Zaani (vulgo: ''Zaanstreek'') ::: NL327 Govia ac Fectionis Pagus (vulgo: ''Het Gooi en Vechtstreek'') ::: NL328 [[Fasciculus:Alkmaar flag.png|15px]] [[Alcmaria]] cum pago (vulgo: ''Alkmaar en omgeving'') ::: NL329 [[Fasciculus:Flag of Amsterdam.svg|15px]] [[Amstelodamum]] (vulgo: ''Groot-Amsterdam'') :: NL33 [[Fasciculus:Flag Zuid-Holland.svg|15px]] [[Hollandia Australis]] (vulgo: ''Zuid-Holland'') ::: NL332 [[Fasciculus:Flag of The Hague (variant).svg|15px]] [[Haga]] cum pago (vulgo: ''Agglomeratie ’s-Gravenhage'') ::: NL333 [[Fasciculus:Delft flag outline.png|15px]] [[Delfum]] ac [[Westland]]ia (vulgo: ''Delft en Westland'') ::: NL337 [[Fasciculus:Flag of Leiden.svg|15px]] [[Lugdunum Batavorum]] cum pago ac Bulbacea (vulgo: ''Agglomeratie Leiden en Bollenstreek'') ::: NL33A Hollandia Meridionalis Austroccidentalis (vulgo: ''Zuidoost-Zuid-Holland'') ::: NL33B Hollandia Meridionalis Orientalis (vulgo: ''Oost-Zuid-Holland'') ::: NL33C Ostia Rheni (vulgo: ''Groot-Rijnmond'') :: NL34 [[Fasciculus:Flag of Zeeland.svg|15px]] [[Zelandia]] (vulgo: ''Zeeland'') ::: NL341 Flandria Zelandensis (vulgo: ''Zeeuwsch-Vlaanderen'') ::: NL342 Zelandia Relicta (vulgo: ''Overig Zeeland'') : NL4 Batavia Australis (vulgo: ''Zuid-Nederland'') :: NL41 [[Fasciculus:North Brabant-Flag.svg|15px]] [[Brabantia Septentrionalis]] (vulgo: ''Noord-Brabant'') ::: NL411 Brabantia Septentrionalis Occidentalis (vulgo: ''West-Noord-Brabant'') ::: NL412 Brabantia Septentrionalis Media (vulgo: ''Midden-Noord-Brabant'') ::: NL413 Brabantia Septentrionalis Boreorientalis (vulgo: ''Noordoost-Noord-Brabant'') ::: NL414 Brabantia Septentrionalis Austrorientalis (vulgo: ''Zuidoost-Noord-Brabant'') :: NL42 [[Fasciculus:Flag of Limburg (Netherlands).svg|15px]] [[Limburgum (provincia Nederlandiae)|Limburgum]] (vulgo: ''Limburg (NL)'') ::: NL421 Limburgum Septentrionale (vulgo: ''Noord-Limburg'') ::: NL422 Limburgum Medium (vulgo: ''Midden-Limburg'') ::: NL423 Limburgum Meridionale (vulgo: ''Zuid-Limburg'') AT [[Fasciculus:Flag of Austria.svg|15px]] [[Austria]] (vulgo: ''Österreich'') : AT1 [[Fasciculus:Flag_of_Lower_Austria.svg|15px]] Austria Orientalis (vulgo: ''Ostösterreich'') :: AT11 [[Fasciculus:Flag of Burgenland (state).svg|15px]] [[Burgenlandia]] (vulgo: ''Burgenland'') ::: AT111 [[Fasciculus:AUT Oberpullendorf COA.svg|15px]] Burgenlandia Media (vulgo: ''Mittelburgenland'') ::: AT112 Burgenlandia Superior (vulgo: ''Nordburgenland'') ::: AT113 Burgenlandia Inferior (vulgo: ''Südburgenland'') :: AT12 [[Fasciculus:Flag of Lower Austria (state).svg|15px]] [[Austria Inferior]] (vulgo: ''Niederösterreich'') ::: AT121 [[Mostviertel|Quadrans Musti]]-Radices Ferreae (vulgo: ''Mostviertel-Eisenwurzen'') ::: AT122 Austria Inferior Meridionalis (vulgo: ''Niederösterreich-Süd'') ::: AT123 [[Cetium]] (vulgo: ''Sankt Pölten'') ::: AT124 Quadrans Silvanus (vulgo: ''Waldviertel'') ::: AT125 Quadrans Vini (vulgo: ''Weinviertel'') ::: AT126 Septentrionalis Pars circum Vindobonam (vulgo: ''Wiener Umland/Nordteil'') ::: AT127 Meridionalis Pars circum Vindobonam (vulgo: ''Wiener Umland/Südteil'') :: AT13 [[Fasciculus:Flag of Vienna (state).svg|15px]] [[Vindobona]] (vulgo: ''Wien'') ::: AT130 [[Fasciculus:Flag of Vienna (state).svg|15px]] [[Vindobona]] (vulgo: ''Wien'') : AT2 [[Fasciculus:Flag_of_Carinthia_until_1946.svg|15px]] Austria Australis (vulgo: ''Südösterreich'') :: AT21 [[Fasciculus:Flag of Carinthia (state).svg|15px]] [[Carinthia]] (vulgo: ''Kärnten'') ::: AT211 [[Clagenfurtum]]-[[Santicum]] (vulgo: ''Klagenfurt-Villach'') ::: AT212 Carinthia Superior (vulgo: ''Oberkärnten'') ::: AT213 Carinthia Inferior (vulgo: ''Unterkärnten'') :: AT22 [[Fasciculus:Flag of Styria (state).svg|15px]] [[Styria]] (vulgo: ''Steiermark'') ::: AT221 [[Fasciculus:Flag_of_Graz.jpg|15px]] [[Graecia (urbs)|Graecia]] (vulgo: ''Graz'') ::: AT222 [[Fasciculus:AUT Liezen COA.png|15px]] [[Liezen|Liza]] (vulgo: ''Liezen'') ::: AT223 Styria Superior Orientalis (vulgo: ''Östliche Obersteiermark'') ::: AT224 Styria Orientalis (vulgo: ''Oststeiermark'') ::: AT225 Styria Meridionalis ac Occidentalis (vulgo: ''West- und Südsteiermark'') ::: AT226 Styria Superior Occidentalis (vulgo: ''Westliche Obersteiermark'') : AT3 [[Fasciculus:Flag_of_Salzburg,_Vienna,_Vorarlberg.svg|15px]] Austria Occidentalis (vulgo: ''Westösterreich'') :: AT31 [[Fasciculus:Flag of Upper Austria (state).svg|15px]] [[Austria Superior]] (vulgo: ''Oberösterreich'') ::: AT311 [[Innviertel|Quadrans Aeni]] (vulgo: ''Innviertel'') ::: AT312 [[Lentia]]-[[Ovilava]] (vulgo: ''Linz-Wels'') ::: AT313 [[Mühlviertel|Quadrans Mylis]] (vulgo: ''Mühlviertel'') ::: AT314 [[Styra (Austria Superior)|Styra]]-[[Kirchdorf|Kirchdorpium]] (vulgo: ''Steyr-Kirchdorf'') ::: AT315 [[Traunviertel|Quadrans Trunae]] (vulgo: ''Traunviertel'') :: AT32 [[Fasciculus:Flag of Salzburg (state).svg|15px]] [[Salisburgum]] (vulgo: ''Salzburg'') ::: AT321 [[Fasciculus:Wappen at tamsweg.png|15px]] Lungavia (vulgo: ''Lungau'') ::: AT322 [[Ambisontium]]-[[Pongavia]] (vulgo: ''Pinzgau-Pongau'') ::: AT323 [[Fasciculus:Flag of Salzburg (state).svg|15px]] [[Salisburgum]] cum pago (vulgo: ''Salzburg und Umgebung'') :: AT33 [[Fasciculus:Flag of Tirol (state).svg|15px]] [[Tyrolis]] (vulgo: ''Tirol'') ::: AT331 [[Fasciculus:AUT Reutte COA.svg|15px]] [[Außerfern|Transferna]] (vulgo: ''Außerfern'') ::: AT332 [[Fasciculus:AUT Innsbruck COA.svg|15px]] [[Aeni Pons (Austria)|Aeni Pons]] (vulgo: ''Innsbruck'') ::: AT333 [[Fasciculus:AUT_Lienz_COA.svg|15px]] Tyrolis Orientalis (vulgo: ''Osttirol'') ::: AT334 Pagus Superior Tyrolis (vulgo: ''Tiroler Oberland'') ::: AT335 Pagus Inferior Tyrolis (vulgo: ''Tiroler Unterland'') :: AT34 [[Fasciculus:Flag of Vorarlberg (state).svg|15px]] [[Cisarulana]] (vulgo: ''Vorarlberg'') ::: AT341 [[Bludenz|Bludentia]]-[[Brigantium (Austria)|Brigantina]] Silva (vulgo: ''Bludenz-Bregenzer Wald'') ::: AT342 Vallis Rheni-Pagus [[Lacus Bodamicus|Laci Bodamici]] (vulgo: ''Rheintal-Bodenseegebiet'') PL [[Fasciculus:Flag of Poland.svg|15px]] [[Polonia]] (vulgo: ''Polska'') : PL2 Meridionalis (vulgo: ''Makroregion południowy'') :: PL21 [[Fasciculus:POL województwo małopolskie flag.svg|15px]] [[Polonia Minor]] (vulgo: ''Małopolskie'') ::: PL213 [[Fasciculus:Flag of Kraków(2-3).svg|15px]] [[Cracovia]] Urbs (vulgo: ''Miasto Kraków'') ::: PL214 [[Fasciculus:Flag grand duchy of krakow.jpg|15px]] [[Cracovia|Cracoviensis]] Pagus (vulgo: ''Krakowski'') ::: PL217 [[Fasciculus:POL Tarnów flaga.svg|15px]] [[Tarnovia]] (vulgo: ''Tarnowski'') ::: PL218 [[Fasciculus:POL Nowy Sącz flag.svg|15px]] [[Nowy Sa̧cz|Nova Sandecia]] (vulgo: ''Nowosądecki'') ::: PL219 [[Fasciculus:POL gmina Nowy Targ flag.png|15px]] [[Neoforum]] (vulgo: ''Nowotarski'') ::: PL21A [[Fasciculus:Oswiecim flag.png|15px]] [[Osvecimia]] (vulgo: ''Oświęcimski'') :: PL22 [[Fasciculus:POL_województwo_śląskie_flag.svg|15px]] [[Silesia]] (vulgo: ''Śląskie'') ::: PL224 [[Fasciculus:POL Częstochowa flag.svg|15px]] [[Czanstochova]] (vulgo: ''Częstochowski'') ::: PL225 [[Fasciculus:POL_powiat_bielski_(województwo_śląskie)_flag.svg|15px]] [[Bielsko-Biała|Alba Bilsca]] (vulgo: ''Bielski'') ::: PL227 [[Fasciculus:POL_powiat_rybnicki_flag.svg|15px]] [[Rybnik]]a (vulgo: ''Rybnicki'') ::: PL228 [[Fasciculus:POL Bytom flag.svg|15px]] [[Bithomia]] (vulgo: ''Bytomski'') ::: PL229 [[Fasciculus:POL_powiat_gliwicki_flag.svg|15px]] [[Gliwice|Glivitza]] (vulgo: ''Gliwicki'') ::: PL22A [[Fasciculus:Katowice Flaga.svg|15px]] [[Katovicum]] (vulgo: ''Katowicki'') ::: PL22B [[Fasciculus:POL_Sosnowiec_flag.svg|15px]] [[Sosnowiec|Pinetum]] (vulgo: ''Sosnowiecki'') ::: PL22C [[Fasciculus:POL_powiat_bieruńsko-lędziński_COA.svg|15px]] [[Tychy|Silentium]] (vulgo: ''Tyski'') : PL4 Boreoccidentalis (vulgo: ''Makroregion północno-zachodni'') :: PL41 [[Fasciculus:POL_województwo_wielkopolskie_flag.svg|15px]] [[Polonia Maior]] (vulgo: ''Wielkopolskie'') ::: PL411 [[Fasciculus:POL_powiat_pilski_flag.svg|15px]] [[Piła|Serra]] (vulgo: ''Pilski'') ::: PL414 [[Fasciculus:POL_powiat_koniński_COA.svg|15px]] [[Setidava]] (vulgo: ''Koniński'') ::: PL415 [[Fasciculus:POL Poznań flag.svg|15px]] [[Posnania]] Urbs (vulgo: ''Miasto Poznań'') ::: PL416 [[Fasciculus:POL powiat kaliski flag (2000-2024).svg|15px]] [[Calisia]] (vulgo: ''Kaliski'') ::: PL417 [[Fasciculus:POL_Leszno_flag.svg|15px]] [[Leszno|Lesno]] (vulgo: ''Leszczyński'') ::: PL418 [[Fasciculus:POL_powiat_poznański_flag.svg|15px]] [[Posnania|Posnaniensis]] Pagus (vulgo: ''Poznański'') :: PL42 [[Fasciculus:POL_województwo_zachodniopomorskie_flag.svg|15px]] [[Pomerania occidentalis]] (vulgo: ''Zachodniopomorskie'') ::: PL424 [[Fasciculus:POL Szczecin flag.svg|15px]] [[Stettinum]] Urbs (vulgo: ''Miasto Szczecin'') ::: PL426 [[Fasciculus:POL_powiat_koszaliński_flag.svg|15px]] [[Coslinum]] (vulgo: ''Koszaliński'') ::: PL427 [[Fasciculus:POL_powiat_pyrzycki_flag.svg|15px]] [[Stettinum|Stettino]]-[[Prissania]] (vulgo: ''Szczecinecko-pyrzycki'') ::: PL428 [[Fasciculus:POL_powiat_policki_flag.svg|15px]] [[Stettinum|Stettinius]] Pagus (vulgo: ''Szczeciński'') :: PL43 [[Fasciculus:POL_województwo_lubuskie_flag.svg|15px]] [[Lubucensis]] (vulgo: ''Lubuskie'') ::: PL431 [[Fasciculus:POL_powiat_gorzowski_flag.svg|15px]] [[Landsbergum (iuxta Wartam)|Landsbergum]] (vulgo: ''Gorzowski'') ::: PL432 [[Fasciculus:POL_powiat_zielonogórski_flag.svg|15px]] [[Prasia Elysiorum]] (vulgo: ''Zielonogórski'') : PL5 Austroccidentalis (vulgo: ''Makroregion południowo-zachodni'') :: PL51 [[Fasciculus:POL_województwo_dolnośląskie_flag.svg|15px]] [[Silesia Inferior]] (vulgo: ''Dolnośląskie'') ::: PL514 [[Fasciculus:Flag of Breslau.png|15px]] [[Vratislavia]] Urbs (vulgo: ''Miasto Wrocław'') ::: PL515 [[Fasciculus:POL_powiat_karkonoski_flag.svg|15px]] [[Mons Cervinus]] (vulgo: ''Jeleniogórski'') ::: PL516 [[Fasciculus:POL_powiat_legnicki_flag.svg|15px]] [[Lignitium]]-[[Glogovia]] (vulgo: ''Legnicko-głogowski'') ::: PL517 [[Fasciculus:POL_powiat_wałbrzyski_flag.svg|15px]] [[Valbricha]] (vulgo: ''Wałbrzyski'') ::: PL518 [[Fasciculus:POL_powiat_wrocławski_flag.svg|15px]] [[Vratislavia|Vratislaviensis]] Pagus (vulgo: ''Wrocławski'') :: PL52 [[Fasciculus:POL_województwo_opolskie_flag.svg|15px]] [[Oppolia]] (vulgo: ''Opolskie'') ::: PL523 [[Fasciculus:POL_powiat_nyski_flag.svg|15px]] [[Nysa Polonica]] (vulgo: ''Nyski'') ::: PL524 [[Fasciculus:POL_powiat_opolski_flag.svg|15px]] [[Oppolia]] (vulgo: ''Opolski'') : PL6 Septentrionalis (vulgo: ''Makroregion północny'') :: PL61 [[Fasciculus:POL_województwo_kujawsko-pomorskie_flag.svg|15px]] [[Cuiavia-Pomerania]] (vulgo: ''Kujawsko-pomorskie'') ::: PL613 [[Fasciculus:POL_powiat_bydgoski_flag_alt.svg|15px]] [[Bidgostia]]-[[Thorunium]] (vulgo: ''Bydgosko-toruński'') ::: PL616 [[Fasciculus:POL_powiat_grudziądzki_COA.svg|15px]] [[Graudentium]] (vulgo: ''Grudziądzki'') ::: PL617 [[Fasciculus:POL_powiat_inowrocławski_flag.svg|15px]] [[Juniwladislavia]] (vulgo: ''Inowrocławski'') ::: PL618 [[Fasciculus:POL_powiat_świecki_flag.svg|15px]] [[Świecie|Fulgens]] (vulgo: ''Świecki'') ::: PL619 [[Fasciculus:POL_powiat_włocławski_flag.svg|15px]] [[Vladislavia]] (vulgo: ''Włocławski'') :: PL62 [[Fasciculus:POL_województwo_warmińsko-mazurskie_flag.svg|15px]] [[Ermlandia-Masuria]] (vulgo: ''Warmińsko-mazurskie'') ::: PL621 [[Fasciculus:POL_powiat_elbląski_flag.svg|15px]] [[Elbinga]] (vulgo: ''Elbląski'') ::: PL622 [[Fasciculus:POL_powiat_olsztyński_COA.svg|15px]] [[Allenstenium]] (vulgo: ''Olsztyński'') ::: PL623 [[Fasciculus:POL_powiat_ełcki_flag.svg|15px]] [[Ełk|Lux]] (vulgo: ''Ełcki'') :: PL63 [[Fasciculus:POL_województwo_pomorskie_flag.svg|15px]] [[Pomerania]] (vulgo: ''Pomorskie'') ::: PL633 [[Fasciculus:Gdansk_flag.svg|15px]] Tripolis Baltica (vulgo: ''Trójmiejski'') ::: PL634 [[Fasciculus:POL_powiat_gdański_flag.svg|15px]] [[Gedanum]] (vulgo: ''Gdański'') ::: PL636 [[Fasciculus:POL_powiat_słupski_flag.svg|15px]] [[Stolpe]] (vulgo: ''Słupski'') ::: PL637 [[Fasciculus:POL_powiat_chojnicki_flag.svg|15px]] [[Chojnice|Choinitia]] (vulgo: ''Chojnicki'') ::: PL638 [[Fasciculus:POL_powiat_starogardzki_flag.svg|15px]] [[Urbs Vetus Prussiae]] (vulgo: ''Starogardzki'') : PL7 Polonia Media (vulgo: ''Makroregion centralny'') :: PL71 [[Fasciculus:POL_województwo_łódzkie_1_flag.svg|15px]] [[Lodzia]] (vulgo: ''Łódzkie'') ::: PL711 [[Fasciculus:POL_Łódź_flag.svg|15px]] [[Lodzia]] Urbs (vulgo: ''Miasto Łódź'') ::: PL712 [[Fasciculus:POL_powiat_łódzki_wschodni_flag.svg|15px]] [[Lodzia]]nus Pagus (vulgo: ''Łódzki'') ::: PL713 [[Fasciculus:POL_powiat_piotrkowski_flag.svg|15px]] [[Piotrków Trybunalski|Petrocovia Tribunalis]] (vulgo: ''Piotrkowski'') ::: PL714 [[Fasciculus:POL_powiat_sieradzki_flag.svg|15px]] [[Siradia]] (vulgo: ''Sieradzki'') ::: PL715 [[Fasciculus:POL_powiat_skierniewicki_COA.svg|15px]] [[Skierniewice|Skiernievitia]] (vulgo: ''Skierniewicki'') :: PL72 [[Fasciculus:POL_województwo_świętokrzyskie_flag.svg|15px]] [[Sancta Crux]] (vulgo: ''Świętokrzyskie'') ::: PL721 [[Fasciculus:POL_powiat_kielecki_flag.svg|15px]] [[Kielce|Kieltia]] (vulgo: ''Kielecki'') ::: PL722 [[Fasciculus:POL_powiat_sandomierski_flag.svg|15px]] [[Sandomiria]]-[[Andreiow]]ia (vulgo: ''Sandomiersko-jędrzejowski'') : PL8 Orientalis (vulgo: ''Makroregion wschodni'') :: PL81 [[Fasciculus:POL_województwo_lubelskie_flag.svg|15px]] [[Lublinum]] (vulgo: ''Lubelskie'') ::: PL811 [[Fasciculus:POL_powiat_bialski_COA.svg|15px]] [[Alba Ducalis]] (vulgo: ''Bialski'') ::: PL812 [[Fasciculus:POL_powiat_chełmski_flag.svg|15px]] [[Chełm|Chelma]]-[[Zamoscia]] (vulgo: ''Chełmsko-zamojski'') ::: PL814 [[Fasciculus:POL_powiat_lubelski_flag.svg|15px]] [[Lublinum]] (vulgo: ''Lubelski'') ::: PL815 [[Fasciculus:POL_powiat_puławski_flag.svg|15px]] [[Nova Alexandria]] (vulgo: ''Puławski'') :: PL82 [[Fasciculus:POL_województwo_podkarpackie_flag.svg|15px]] [[Antecarpaticus]] (vulgo: ''Podkarpackie'') ::: PL821 [[Fasciculus:POL_Krosno_flag.svg|15px]] [[Krosno|Crosnum]] (vulgo: ''Krośnieński'') ::: PL822 [[Fasciculus:POL_powiat_przemyski_flag.svg|15px]] [[Premislia]] (vulgo: ''Przemyski'') ::: PL823 [[Fasciculus:POL_powiat_rzeszowski_flag.svg|15px]] [[Resovia]] (vulgo: ''Rzeszowski'') ::: PL824 [[Fasciculus:POL_powiat_tarnobrzeski_flag.svg|15px]] [[Nova Tarnovia]] (vulgo: ''Tarnobrzeski'') :: PL84 [[Fasciculus:POL_województwo_podlaskie_flag.svg|15px]] [[Podlachia]] (vulgo: ''Podlaskie'') ::: PL841 [[Fasciculus:POL_powiat_białostocki_flag.svg|15px]] [[Białystok|Albastoca]] (vulgo: ''Białostocki'') ::: PL842 [[Fasciculus:POL_powiat_łomżyński_COA.svg|15px]] [[Lomsa]] (vulgo: ''Łomżyński'') ::: PL843 [[Fasciculus:POL_powiat_suwalski_flag.svg|15px]] [[Suvalca]] (vulgo: ''Suwalski'') : PL9 [[Fasciculus:POL_województwo_mazowieckie_flag.svg|15px]] [[Palatinatus Masoviae]] (vulgo: ''Makroregion województwo mazowieckie'') :: PL91 [[Fasciculus:Flag_of_Warsaw.svg|15px]] [[Varsovia]] Caput (vulgo: ''Warszawski stołeczny'') ::: PL911 [[Fasciculus:Flag_of_Warsaw.svg|15px]] [[Varsovia]] Urbs (vulgo: ''Miasto Warszawa'') ::: PL912 [[Fasciculus:Flag_of_Warsaw.svg|15px]] [[Varsovia]] Occidentalis (vulgo: ''Warszawski wschodni'') ::: PL913 [[Fasciculus:Flag_of_Warsaw.svg|15px]] [[Varsovia]] Orientalis (vulgo: ''Warszawski zachodni'') :: PL92 [[Fasciculus:POL_województwo_mazowieckie_flag.svg|15px]] [[Masovia]] (vulgo: ''Mazowiecki regionalny'') ::: PL921 [[Fasciculus:POL_powiat_radomski_flag.svg|15px]] [[Radom]]ia (vulgo: ''Radomski'') ::: PL922 [[Fasciculus:POL_Ciechanów_flag.svg|15px]] [[Ciechanovia]] (vulgo: ''Ciechanowski'') ::: PL923 [[Fasciculus:POL_powiat_płocki_flag.svg|15px]] [[Plocum]] (vulgo: ''Płocki'') ::: PL924 [[Fasciculus:POL_Ostrołęka_flag.svg|15px]] [[Ostrołȩka|Ostrovenca]] (vulgo: ''Ostrołęcki'') ::: PL925 [[Fasciculus:POL Siedlce flag.svg|15px]] [[Siedlce|Sedlitia]] (vulgo: ''Siedlecki'') ::: PL926 [[Fasciculus:POL_powiat_żyrardowski_flag.svg|15px]] [[Gerardi]] (vulgo: ''Żyrardowski'') PT [[Fasciculus:Flag of Portugal.svg|15px]] [[Portugallia]] (vulgo: ''Portugal'') : PT1 Lusitania (vulgo: ''Continente'') :: PT11 Septentrionalis (vulgo: ''Norte'') ::: PT111 [[Fasciculus:Bandeira Alto Minho.png|15px]] [[Minius]] Superior (vulgo: ''Alto Minho'') ::: PT112 [[Fasciculus:Bandeira do Cávado.png|15px]] [[Cávado|Cavadus]] (vulgo: ''Cávado'') ::: PT119 Ave (vulgo: ''Ave'') ::: PT11A [[Fasciculus:Porto Flag.png|15px]] [[Portus Cale]] Urbs (vulgo: ''Área Metropolitana do Porto'') ::: PT11B [[Fasciculus:Bandeira do CIM Alto Tâmega.jpg|15px]] [[Tamega]] Superior (vulgo: ''Alto Tâmega'') ::: PT11C Tamega et Sousa (vulgo: ''Tâmega e Sousa'') ::: PT11D [[Durius]] (vulgo: ''Douro'') ::: PT11E [[Fasciculus:Mirandese flag.svg|15px]] Terrae Trans Montes (vulgo: ''Terras de Trás-os-Montes'') :: PT15 [[Fasciculus:Flag of the Kingdom of the Algarve.svg|15px]] Algarbia (vulgo: ''Algarve'') ::: PT150 [[Fasciculus:Flag of the Kingdom of the Algarve.svg|15px]] Algarbia (vulgo: ''Algarve'') :: PT16 Centralis (vulgo: ''Centro (PT)'') ::: PT16B Occidentalis (vulgo: ''Oeste'') ::: PT16D [[Fasciculus:Aveiro Municipality flag.png|15px]] [[Aviarum]] (vulgo: ''Região de Aveiro'') ::: PT16E [[Fasciculus:Flag Coimbra.gif|15px]] [[Conimbriga]] (vulgo: ''Região de Coimbra'') ::: PT16F [[Fasciculus:Flag of Leiria.png|15px]] [[Leiria]] (vulgo: ''Região de Leiria'') ::: PT16G [[Fasciculus:Bandeira de Viseu.jpg|15px]] [[Vissaium]]-''Dão Lafões'' (vulgo: ''Viseu Dão Lafões'') ::: PT16H Ripa Inferior (vulgo: ''Beira Baixa'') ::: PT16I Tagus Medius (vulgo: ''Médio Tejo'') ::: PT16J Ripae et Montes Stellae (vulgo: ''Beiras e Serra da Estrela'') :: PT17 [[Fasciculus:Flag of Lisboa (unofficial).svg|15px]] [[Olisipo]] (vulgo: ''Área Metropolitana de Lisboa'') ::: PT170 [[Fasciculus:Flag of Lisboa (unofficial).svg|15px]] [[Olisipo]] (vulgo: ''Área Metropolitana de Lisboa'') :: PT18 [[Transtagus]] (vulgo: ''Alentejo'') ::: PT181 Transtagus Maritimus (vulgo: ''Alentejo Litoral'') ::: PT184 Transtagus Inferior (vulgo: ''Baixo Alentejo'') ::: PT185 Limes Tagi (vulgo: ''Lezíria do Tejo'') ::: PT186 Transtagus Superior (vulgo: ''Alto Alentejo'') ::: PT187 Transtagus Medius (vulgo: ''Alentejo Central'') : PT2 [[Fasciculus:Flag of the Azores.svg|15px]] [[Azores]] (vulgo: ''Região Autónoma dos Açores'') :: PT20 [[Fasciculus:Flag of the Azores.svg|15px]] [[Azores]] (vulgo: ''Região Autónoma dos Açores'') ::: PT200 [[Fasciculus:Flag of the Azores.svg|15px]] [[Azores]] (vulgo: ''Região Autónoma dos Açores'') : PT3 [[Fasciculus:Flag of Madeira.svg|15px]] [[Insula Materiae]] (vulgo: ''Região Autónoma da Madeira'') :: PT30 [[Fasciculus:Flag of Madeira.svg|15px]] [[Insula Materiae]] (vulgo: ''Região Autónoma da Madeira'') ::: PT300 [[Fasciculus:Flag of Madeira.svg|15px]] [[Insula Materiae]] (vulgo: ''Região Autónoma da Madeira'') RO [[Fasciculus:Flag of Romania.svg|15px]] [[Romania]] (vulgo: ''România'') : RO1 Dacia Prima (vulgo: ''Macroregiunea Unu'') :: RO11 Boreoccidentalis (vulgo: ''Nord-Vest'') ::: RO111 [[Fasciculus:Actual Bihor county CoA.svg|15px]] [[Bihor (circulus)|Bihor]]a (vulgo: ''Bihor'') ::: RO112 [[Fasciculus:Actual Bistrița-Năsăud county CoA.png|15px]] [[Bistriţa-Năsăud (circulus)|Bystricia-Nosa]] (vulgo: ''Bistriţa-Năsăud'') ::: RO113 [[Fasciculus:Actual Cluj county CoA.svg|15px]] [[Claudiopolis (Dacia)|Claudiopolis]] (vulgo: ''Cluj'') ::: RO114 [[Fasciculus:Flag of Maramureș County.svg|15px]] [[Maramureș (circulus)|Marmatia]] (vulgo: ''Maramureş'') ::: RO115 [[Fasciculus:Flag of Satu Mare County.png|15px]] [[Satmarinum]] (vulgo: ''Satu Mare'') ::: RO116 [[Fasciculus:Actual Sălaj county CoA.png|15px]] [[Sălaj (circulus)|Silvania]] (vulgo: ''Sălaj'') :: RO12 Dacia Media (vulgo: ''Centru'') ::: RO121 [[Fasciculus:Flag_of_Alba_County.jpg|15px]] [[Alba (circulus)|Alba Iulia]] (vulgo: ''Alba'') ::: RO122 [[Fasciculus:Flag of Brasov, Romania.svg|15px]] [[Braşov (circulus)|Corona]] (vulgo: ''Braşov'') ::: RO123 [[Fasciculus:Flag_of_Kovászna_County.png|15px]] [[Covasna]] (vulgo: ''Covasna'') ::: RO124 [[Fasciculus:Actual Harghita county CoA.png|15px]] [[Harghita (circulus)|Harghita]] (vulgo: ''Harghita'') ::: RO125 [[Fasciculus:Actual Mureș county CoA.png|15px]] [[Mureș (circulus)|Marisus]] (vulgo: ''Mureş'') ::: RO126 [[Fasciculus:Actual Sibiu county CoA.png|15px]] [[Cibinium (circulus)|Cibinium]] (vulgo: ''Sibiu'') : RO2 Dacia Secunda (vulgo: ''Macroregiunea Doi'') :: RO21 Boreorientalis (vulgo: ''Nord-Est'') ::: RO211 [[Fasciculus:Bacau county coat of arms.jpg|15px]] [[Bacău (circulus)|Bacovia]] (vulgo: ''Bacău'') ::: RO212 [[Fasciculus:Actual Botoșani county CoA.png|15px]] [[Botoşani (circulus)|Botosani]] (vulgo: ''Botoşani'') ::: RO213 [[Fasciculus:Actual Iasi county CoA.svg|15px]] [[Iassium]] (vulgo: ''Iaşi'') ::: RO214 [[Fasciculus:Stema Neamt.svg|15px]] [[Neamţ (circulus)|Ozana]] (vulgo: ''Neamţ'') ::: RO215 [[Fasciculus:Actual Suceava county CoA.png|15px]] [[Suceava]] (vulgo: ''Suceava'') ::: RO216 [[Fasciculus:ROU Vaslui County Coat.png|15px]] [[Vaslui]] (vulgo: ''Vaslui'') :: RO22 Austrorientalis (vulgo: ''Sud-Est'') ::: RO221 [[Fasciculus:Actual Brăila county CoA.png|15px]] [[Brăila (circulus)|Proilabum]] (vulgo: ''Brăila'') ::: RO222 [[Fasciculus:ROU Buzau County Coat.jpg|15px]] [[Buzău (circulus)|Museos]] (vulgo: ''Buzău'') ::: RO223 [[Fasciculus:Flag of Constanta, Romania.svg|15px]] [[Constantia (circulus)|Constantia]] (vulgo: ''Constanţa'') ::: RO224 [[Fasciculus:Actual Galați county CoA.png|15px]] [[Galaţi (circulus)|Galatzium]] (vulgo: ''Galaţi'') ::: RO225 [[Fasciculus:Actual Tulcea county CoA.svg|15px]] [[Tulcea (circulus)|Aegyssus]] (vulgo: ''Tulcea'') ::: RO226 [[Fasciculus:Actual Vrancea county CoA.png|15px]] [[Vrancea (circulus)|Vrancea]] (vulgo: ''Vrancea'') : RO3 Dacia Tertia (vulgo: ''Macroregiunea Trei'') :: RO31 [[Fasciculus:Flag of Principality of Wallachia before 1834.jpg|15px]] Meridionalis seu [[Muntenia]] (vulgo: ''Sud-Muntenia'') ::: RO311 [[Fasciculus:Arges county coat of arms.jpg|15px]] [[Argeș (circulus)|Ordessus]] (vulgo: ''Argeş'') ::: RO312 [[Fasciculus:Rajon Calarasi flag.gif|15px]] [[Călăraşi (circulus)|Equitum]] (vulgo: ''Călăraşi'') ::: RO313 [[Fasciculus:Actual Dâmbovița county CoA.png|15px]] [[Dâmboviţa (circulus)|Dambovitia]] (vulgo: ''Dâmboviţa'') ::: RO314 [[Fasciculus:ROU GR Giurgiu CoA.jpg|15px]] [[Giurgiu (circulus)|Georgiopolis]] (vulgo: ''Giurgiu'') ::: RO315 [[Fasciculus:Flag of Ialomita county, Romania.png|15px]] [[Ialomiţa (circulus)|Ialomitia]] (vulgo: ''Ialomiţa'') ::: RO316 [[Fasciculus:Actual Prahova county CoA.png|15px]] [[Prahova (circulus)|Prahova]] (vulgo: ''Prahova'') ::: RO317 [[Fasciculus:Stema Teleorman.svg|15px]] [[Teleorman (circulus)|Silva Insana]] (vulgo: ''Teleorman'') :: RO32 [[Fasciculus:ROU Bucharest Flag1.png|15px]] [[Bucaresta]]-[[Ilfov (circulus)|Ilfovia]] (vulgo: ''Bucureşti-Ilfov'') ::: RO321 [[Fasciculus:ROU Bucharest Flag1.png|15px]] [[Bucaresta]] (vulgo: ''Bucureşti'') ::: RO322 [[Fasciculus:ROU Ilfov County Coat.png|15px]] [[Ilfov (circulus)|Ilfovia]] (vulgo: '' Ilfov'') : RO4 Dacia Quarta (vulgo: ''Macroregiunea Patru'') :: RO41 [[Fasciculus:Oltenia1483.png|15px]] Austroccidentalis seu [[Oltenia]] (vulgo: ''Sud-Vest Oltenia'') ::: RO411 [[Fasciculus:Dolj county coat of arms.png|15px]] [[Dolj (circulus)|Rabon Inferior]] (vulgo: ''Dolj'') ::: RO412 [[Fasciculus:Stema Gorj.svg|15px]] [[Gorj (circulus)|Rabon Superior]] (vulgo: ''Gorj'') ::: RO413 [[Fasciculus:Actual Mehedinți county CoA.png|15px]] [[Mehedinţi (circulus)|Mehedinti]] (vulgo: ''Mehedinţi'') ::: RO414 [[Fasciculus:Olt county coat of arms.jpg|15px]] [[Olt (circulus)|Aluta]] (vulgo: ''Olt'') ::: RO415 [[Fasciculus:Stema Valcea.svg|15px]] [[Vâlcea (circulus)|Valcea]] (vulgo: ''Vâlcea'') :: RO42 Occidentalis (vulgo: ''Vest'') ::: RO421 [[Fasciculus:ROU AR Arad Flag.svg|15px]] [[Aradinum (circulus)|Aradinum]] (vulgo: ''Arad'') ::: RO422 [[Fasciculus:Actual Caraș-Severin county CoA.png|15px]] [[Caraş-Severin (circulus)|Apo-Severina]] (vulgo: ''Caraş-Severin'') ::: RO423 [[Fasciculus:Actual Hunedoara county CoA.svg|15px]] [[Hunedoara (circulus)|Hunnopolis]] (vulgo: ''Hunedoara'') ::: RO424 [[Fasciculus:ROU Timis County Coat.jpg|15px]] [[Timiş (circulus)|Tibiscus]] (vulgo: ''Timiş'') SI [[Fasciculus:Flag of Slovenia.svg|15px]] [[Slovenia]] (vulgo: ''Slovenija'') : SI0 [[Fasciculus:Flag of Slovenia.svg|15px]] [[Slovenia]] (vulgo: ''Slovenija'') :: SI03 [[Fasciculus:Flag_of_Krain.svg|15px]] Slovenia Orientalis (vulgo: ''Vzhodna Slovenija'') ::: SI031 [[Murania]] (vulgo: ''Pomurska'') ::: SI032 [[Transdravania]] (vulgo: ''Podravska'') ::: SI033 [[Fasciculus:K.Ö.a.V. Carinthia.PNG|15px]] [[Carinthia]] (vulgo: ''Koroška'') ::: SI034 [[Sovuina]] (vulgo: ''Savinjska'') ::: SI035 [[Savania Media]] (vulgo: ''Zasavska'') ::: SI036 [[Transavania]] (vulgo: ''Posavska'') ::: SI037 [[Slovenia Austro-Orientalis]] (vulgo: ''Jugovzhodna Slovenija'') ::: SI038 [[Litorale-Carniola Interior]] (vulgo: ''Primorsko-notranjska'') :: SI04 [[Fasciculus:Flag_of_the_Austrian_Littoral_with_coat_of_arms.svg|15px]] Slovenia Occidentalis (vulgo: ''Zahodna Slovenija'') ::: SI041 (vulgo: ''Osrednjeslovenska'') ::: SI042 (vulgo: ''Gorenjska'') ::: SI043 (vulgo: ''Goriška'') ::: SI044 (vulgo: ''Obalno-kraška'') SK [[Fasciculus:Flag of Slovakia.svg|15px]] [[Slovacia]] (vulgo: ''Slovensko'') : SK0 [[Fasciculus:Flag of Slovakia.svg|15px]] [[Slovacia]] (vulgo: ''Slovensko'') :: SK01 [[Fasciculus:Bratislavsky vlajka.svg|15px]] [[Bratislavia]] (vulgo: ''Bratislavský kraj'') ::: SK010 [[Fasciculus:Bratislavsky vlajka.svg|15px]] [[Bratislavia]] (vulgo: ''Bratislavský kraj'') :: SK02 Slovacia Occidentalis (vulgo: ''Západné Slovensko'') ::: SK021 [[Fasciculus:Trnavsky vlajka.svg|15px]] [[Tyrnavia]] (vulgo: ''Trnavský kraj'') ::: SK022 [[Fasciculus:Trenciansky vlajka.svg|15px]] [[Laugaricio]] (vulgo: ''Trenčiansky kraj'') ::: SK023 [[Fasciculus:Nitriansky vlajka.svg|15px]] [[Nitria]] (vulgo: ''Nitriansky kraj'') :: SK03 Slovacia Media (vulgo: ''Stredné Slovensko'') ::: SK031 [[Fasciculus:Zilinsky vlajka.svg|15px]] [[Solna]] (vulgo: ''Žilinský kraj'') ::: SK032 [[Fasciculus:Banskobystricky vlajka.svg|15px]] [[Neosolium]] (vulgo: ''Banskobystrický kraj'') :: SK04 Slovacia Orientalis (vulgo: ''Východné Slovensko'') ::: SK041 [[Fasciculus:Presovsky vlajka.svg|15px]] [[Eperiae]] (vulgo: ''Prešovský kraj'') ::: SK042 [[Fasciculus:Kosicky vlajka.svg|15px]] [[Cassovia]] (vulgo: ''Košický kraj'') FI [[Fasciculus:Flag of Finland.svg|15px]] [[Finnia]] (vulgo: ''Suomi/Finland'') : FI1 [[Fasciculus:Flag of Finland.svg|15px]] [[Finnia]] (vulgo: ''Manner-Suomi'') :: FI19 Finnia Occidentalis (vulgo: ''Länsi-Suomi'') ::: FI193 [[Fasciculus:Keski-suomi_lippu.svg|15px]] [[Finnia Media]] (vulgo: ''Keski-Suomi'') ::: FI194 [[Fasciculus:Flag_of_Southern_Ostrobothnia.svg|15px]] [[Ostrobothnia Meridionalis]] (vulgo: ''Etelä-Pohjanmaa'') ::: FI195 [[Fasciculus:Pohjanmaan jalkaväkirykmentti lippu.jpg|15px]] [[Ostrobothnia]] (vulgo: ''Pohjanmaa'') ::: FI196 [[Fasciculus:Satakunta-flag.svg|15px]] [[Satagundia]] (vulgo: ''Satakunta'') ::: FI197 [[Fasciculus:Pennant of Pirkanmaa.svg|15px]] [[Birkaria]] (vulgo: ''Pirkanmaa'') :: FI1B [[Fasciculus:Flag_of_Uusimaa.svg|15px]] [[Helsingia]]-[[Nylandia]] (vulgo: ''Helsinki-Uusimaa'') ::: FI1B1 [[Fasciculus:Flag_of_Uusimaa.svg|15px]] [[Helsingia]]-[[Nylandia]] (vulgo: ''Helsinki-Uusimaa'') :: FI1C Finnia Meridionalis (vulgo: ''Etelä-Suomi'') ::: FI1C1 [[Fasciculus:Varsinais-Suomen.vaakuna.svg|15px]] [[Finnia Propria]] (vulgo: ''Varsinais-Suomi'') ::: FI1C2 [[Fasciculus:Flag_of_Tavastia_Proper.svg|15px]] [[Tavastia]] Propria (vulgo: ''Kanta-Häme'') ::: FI1C3 [[Fasciculus:Päijät-Häme.lippu.svg|15px]] [[Tavastia]] Meridionalis (vulgo: ''Päijät-Häme'') ::: FI1C4 [[Fasciculus:Kymenlaakson_maakunnan_vaakuna.svg|15px]] [[Vallis Kumoensis]] (vulgo: ''Kymenlaakso'') ::: FI1C5 [[Fasciculus:Etelä-Karjala.vaakuna.svg|15px]] [[Carelia Meridionalis]] (vulgo: ''Etelä-Karjala'') :: FI1D Finnia Septentrionalis ac Orientalis (vulgo: ''Pohjois- ja Itä-Suomi'') ::: FI1D1 [[Fasciculus:Flag_of_South_Savonia.svg|15px]] [[Savonia Meridionalis]] (vulgo: ''Etelä-Savo'') ::: FI1D2 [[Fasciculus:Flag_of_Northern_Savonia.svg|15px]] [[Savonia Septentrionalis]] (vulgo: ''Pohjois-Savo'') ::: FI1D3 [[Fasciculus:North_karelia_flag.svg|15px]] [[Carelia Septentrionalis]] (vulgo: ''Pohjois-Karjala'') ::: FI1D5 [[Fasciculus:Keski-Pohjanmaa.lippu.svg|15px]] [[Ostrobothnia Media]] (vulgo: ''Keski-Pohjanmaa'') ::: FI1D7 [[Fasciculus:Lapin maakuntavaakuna vanha.svg|15px]] [[Lapponia (Finnia)|Lapponia]] (vulgo: ''Lappi'') ::: FI1D8 [[Fasciculus:Flag_of_Kainuu.svg|15px]] [[Caiania]] (vulgo: ''Kainuu'') ::: FI1D9 [[Fasciculus:Pohjois-Pohjanmaan_vaakuna.svg|15px]] [[Ostrobothnia Septentrionalis]] (vulgo: ''Pohjois-Pohjanmaa'') : FI2 [[Fasciculus:Flag_of_Åland.svg|15px]] [[Alandia]] (vulgo: ''Åland'') :: FI20 [[Fasciculus:Flag_of_Åland.svg|15px]] [[Alandia]] (vulgo: ''Åland'') ::: FI200 [[Fasciculus:Flag_of_Åland.svg|15px]] [[Alandia]] (vulgo: ''Åland'') SE [[Fasciculus:Flag of Sweden.svg|15px]] [[Suecia]] (vulgo: ''Sverige'') : SE1 Suecia Orientalis (vulgo: ''Östra Sverige'') :: SE11 [[Fasciculus:Flag of Stockholm lan.png|15px]] [[Holmia]] (vulgo: ''Stockholm'') ::: SE110 [[Fasciculus:Flag of Stockholm lan.png|15px]] [[Holmia]] (vulgo: ''Stockholms län'') :: SE12 Suecia Mediorientalis (vulgo: ''Östra Mellansverige'') ::: SE121 [[Fasciculus:Uppsala län vapenflagga.svg|15px]] [[Uplandia]] (vulgo: ''Uppsala län'') ::: SE122 [[Fasciculus:Södermanland Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Sudermannia]] (vulgo: ''Södermanlands län'') ::: SE123 [[Fasciculus:Flag of Ostergotland clear.svg|15px]] [[Ostrogothia]] (vulgo: ''Östergötlands län'') ::: SE124 [[Fasciculus:Flag of Örebro lan.png|15px]] [[Orebrogia]] (vulgo: ''Örebro län'') ::: SE125 [[Fasciculus:Västmanland Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Westmannia]] (vulgo: ''Västmanlands län'') : SE2 [[Fasciculus:Armoiries_Suède_ancien_2.svg|15px]] Suecia Meridionalis (vulgo: ''Södra Sverige'') :: SE21 [[Fasciculus:Flag of småland.svg|15px]] [[Smalandia]] cum insulis (vulgo: ''Småland med öarna'') ::: SE211 [[Fasciculus:Flag of Jonkoping lan.png|15px]] [[Iunecopia]] (vulgo: ''Jönköpings län'') ::: SE212 [[Fasciculus:Kronoberg Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Cronobergia]] (vulgo: ''Kronobergs län'') ::: SE213 [[Fasciculus:Flag of Kalmar lan.png|15px]] [[Calmaria]] (vulgo: ''Kalmar län'') ::: SE214 [[Fasciculus:Flag of gotland 1991.gif|15px]] [[Gothlandia]](vulgo: ''Gotlands län'') :: SE22 Suecia Meridionalis (vulgo: ''Sydsverige'') ::: SE221 [[Fasciculus:Blekinge län vapenflagga.svg|15px]] [[Blekingia]] (vulgo: ''Blekinge län'') ::: SE224 [[Fasciculus:Skånska flaggan.svg|15px]] [[Scania]] (vulgo: ''Skåne län'') :: SE23 Suecia Occidentalis (vulgo: ''Västsverige'') ::: SE231 [[Fasciculus:Halland Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Hallandia]] (vulgo: ''Hallands län'') ::: SE232 [[Fasciculus:Västra Götaland Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Westrogothia]] (vulgo: ''Västra Götalands län'') : SE3 [[Fasciculus:Norrlandsflaggan.svg|15px]] Suecia Septentrionalis (vulgo: ''Norra Sverige'') :: SE31 Suecia Bis Septentrionalis (vulgo: ''Norra Mellansverige'') ::: SE311 [[Fasciculus:Värmland Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Wermelandia]] (vulgo: ''Värmlands län'') ::: SE312 [[Fasciculus:Dalarna Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Dalecarlia]] (vulgo: ''Dalarnas län'') ::: SE313 [[Fasciculus:Gävleborg Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Gevalia]] (vulgo: ''Gävleborgs län'') :: SE32 Norrlandia Media (vulgo: ''Mellersta Norrland'') ::: SE321 [[Fasciculus:Flag of Västernorrland lan.png|15px]] [[Angermannia]] (vulgo: ''Västernorrlands län'') ::: SE322 [[Fasciculus:Flag of Jamtland lan.png|15px]] [[Jemtia]] (vulgo: ''Jämtlands län'') :: SE33 Norrlandia Superior (vulgo: ''Övre Norrland'') ::: SE331 [[Fasciculus:Västerbotten Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Westrobothnia]] (vulgo: ''Västerbottens län'') ::: SE332 [[Fasciculus:Norrbotten Flag(SWEDEN).png|15px]] [[Norbotnia]] (vulgo: ''Norrbottens län'') UK [[Fasciculus:Flag_of_the_United_Kingdom_(3-5).svg|15px]] [[Britanniarum regnum|Britannia]] (vulgo: ''United Kingdom'') : UKC Anglia Boreorientalis (vulgo: ''North East (England)'') :: UKC1 [[Fasciculus:Flag of County Durham.svg|15px]] [[Vallis Tees]] et [[Dunelmum]] (vulgo: ''Tees Valley and Durham'') ::: UKC11 [[Fasciculus:Hartlepool_Borough_Council_logo.JPG|15px]] [[Harlepolis]] et [[Stockton-on-Tees|Stocdunum apud Tees]] (vulgo: ''Hartlepool and Stockton-on-Tees'') ::: UKC12 Latus Tees Meridionalis (vulgo: ''South Teesside'') ::: UKC13 [[Fasciculus:Darlingtoncoatofarms.jpg|15px]] [[Dearthingdunum]] (vulgo: ''Darlington'') ::: UKC14 [[Fasciculus:Flag of County Durham.svg|15px]] [[Dunelmum]] (vulgo: ''Durham CC'') :: UKC2 [[Fasciculus:Flag_of_Northumberland.svg|15px]] [[Northumbria]] et [[Tina et Viurus]] (vulgo: ''Northumberland and Tyne and Wear'') ::: UKC21 [[Fasciculus:Flag_of_Northumberland.svg|15px]] [[Northumbria]] (vulgo: ''Northumberland'') ::: UKC22 Latus Tinae (vulgo: ''Tyneside'') ::: UKC23 [[Fasciculus:Flag of Sunderland.png|15px]] [[Sunderland]]a (vulgo: ''Sunderland'') : UKD Anglia Boreoccidentalis (vulgo: ''North West (England)'') :: UKD1 [[Fasciculus:Flag of Cumbria County Council.svg|15px]] [[Cumbria]] (vulgo: ''Cumbria'') ::: UKD11 Cumbria Occidentalis (vulgo: ''West Cumbria'') ::: UKD12 Cumbria Orientalis (vulgo: ''East Cumbria'') :: UKD3 [[Fasciculus:County Flag of Greater Manchester variant.svg|15px]] [[Mancunium Maius]] (vulgo: ''Greater Manchester'') ::: UKD33 [[Fasciculus:Flag of Manchester.png|15px]] [[Mancunium]] (vulgo: ''Manchester'') ::: UKD34 Mancuniensis Austroccidentalis (vulgo: ''Greater Manchester South West'') ::: UKD35 Mancuniensis Austrorientalis (vulgo: ''Greater Manchester South East'') ::: UKD36 Mancuniensis Boreoccidentalis (vulgo: ''Greater Manchester North West'') ::: UKD37 Mancuniensis Boreorientalis (vulgo: ''Greater Manchester North East'') :: UKD4 [[Fasciculus:Lancashire_County_Flag.svg|15px]] [[Lancastria]] (vulgo: ''Lancashire'') ::: UKD41 [[Fasciculus:Blackburn_with_Darwen_Borough_Council_COA.svg|15px]] [[Blackburn]]um cum [[Derewent]]o (vulgo: ''Blackburn with Darwen'') ::: UKD42 [[Fasciculus:Coat of arms of Blackpool Borough Council.png|15px]] [[Blackpool|Blackpulium]] (vulgo: ''Blackpool'') ::: UKD44 [[Fasciculus:Flag of Lancaster.png|15px]] [[Lancastria]] Urbs et [[Wyra]] (vulgo: ''Lancaster and Wyre'') ::: UKD45 Lancastria Media (vulgo: ''Mid Lancashire'') ::: UKD46 Lancastria Orientalis (vulgo: ''East Lancashire'') ::: UKD47 [[Chorley|Lucus Rusticorum]] et Lancastria Occidentalis (vulgo: ''Chorley and West Lancashire'') :: UKD6 [[Fasciculus:Flag_of_Cheshire.svg|15px]] [[Cestria]] (vulgo: ''Cheshire'') ::: UKD61 Werindunum (vulgo: ''Warrington'') ::: UKD62 Cestria Orientalis (vulgo: ''Cheshire East'') ::: UKD63 Cestria Occidentalis et [[Cestria]] Urbs (vulgo: ''Cheshire West and Chester'') :: UKD7 [[Fasciculus:County Flag of Merseyside.png|15px]] [[Merseyside|Ripae Merseae]] (vulgo: ''Merseyside'') ::: UKD71 Ripes Merseae Orientales (vulgo: ''East Merseyside'') ::: UKD72 [[Fasciculus:Flag of Liverpool.png|15px]] [[Liverpolium]] (vulgo: ''Liverpool'') ::: UKD73 Sefdunum (vulgo: ''Sefton'') ::: UKD74 [[Fasciculus:Coat of arms of Wirral Metropolitan Borough Council.png|15px]] Angulus Myricae (vulgo: ''Wirral'') : UKE Isuria et Humbria (vulgo: ''Yorkshire and the Humber'') :: UKE1 [[Fasciculus:East Riding Of Yorkshire.svg|15px]] [[Isuria Orientalis]] et Lincolnia Septentrionalis (vulgo: ''East Yorkshire and Northern Lincolnshire'') ::: UKE11 [[Fasciculus:Flag of Kingston-upon-Hull.png|15px]] [[Kingstonium ad Hullum]] (vulgo: ''Kingston upon Hull, City of'') ::: UKE12 [[Fasciculus:East Riding Of Yorkshire.svg|15px]] [[Isuria Orientalis]] (vulgo: ''East Riding of Yorkshire'') ::: UKE13 Lincolnia Septentrionalis ac Boreorientalis (vulgo: ''North and North East Lincolnshire'') :: UKE2 [[Fasciculus:Flag of North Riding of Yorkshire.svg|15px]] [[Isuria Septentrionalis]] (vulgo: ''North Yorkshire'') ::: UKE21 [[Fasciculus:Flag_of_York.svg|15px]] [[Eboracum]] (vulgo: ''York'') ::: UKE22 [[Fasciculus:Flag of North Riding of Yorkshire.svg|15px]] [[Isuria Septentrionalis]] (vulgo: ''North Yorkshire CC'') :: UKE3 Isuria Meridionalis (vulgo: ''South Yorkshire'') ::: UKE31 ''[[Barnsley]]'', [[Denocestria]] et ''[[Rotherham]]'' (vulgo: ''Barnsley, Doncaster and Rotherham'') ::: UKE32 [[Fasciculus:Sheffield Flag.png|15px]] [[Sefelda]] (vulgo: ''Sheffield'') :: UKE4 [[Fasciculus:West Riding Flag.svg|15px]] Isuria Occidentalis (vulgo: ''West Yorkshire'') ::: UKE41 [[Fasciculus:Flag of Bradford.png|15px]] [[Bradefordium]] (vulgo: ''Bradford'') ::: UKE42 [[Fasciculus:Flag of Leeds.png|15px]] [[Ledesia]] (vulgo: ''Leeds'') ::: UKE44 ''Calderdale'' et ''Kirklees'' (vulgo: ''Calderdale and Kirklees'') ::: UKE45 [[Fasciculus:Flag of Wakefield.png|15px]] [[Wakefield|Vacafelda]] (vulgo: ''Wakefield'') : UKF [[Fasciculus:600px East Midlands Rugby.svg|15px]] Mediterranea Orientalia (vulgo: ''East Midlands (England)'') :: UKF1 [[Fasciculus:Derbyshire_flag.svg|15px]] [[Derbia]] et [[Nottinghamia]] (vulgo: ''Derbyshire and Nottinghamshire'') ::: UKF11 [[Fasciculus:Flag of Derby.png|15px]] [[Derbia]] Urbs (vulgo: ''Derby'') ::: UKF12 Derbia Orientalis (vulgo: ''East Derbyshire'') ::: UKF13 Derbia Meridionalis ac Occidentalis (vulgo: ''South and West Derbyshire'') ::: UKF14 [[Fasciculus:Flag of Nottingham.png|15px]] [[Nottinghamia]] Urbs (vulgo: ''Nottingham'') ::: UKF15 Nottinghamia Septentrionalis (vulgo: ''North Nottinghamshire'') ::: UKF16 Nottinghamia Meridionalis (vulgo: ''South Nottinghamshire'') :: UKF2 [[Fasciculus:Flag_of_Leicestershire.svg|15px]] [[Leicestra]], [[Rutlandia]] et [[Northamptonia]] (vulgo: ''Leicestershire, Rutland and Northamptonshire'') ::: UKF21 [[Fasciculus:Flag of the City of Leicester.png|15px]] [[Leicestra]] Urbs (vulgo: ''Leicester'') ::: UKF22 [[Fasciculus:Flag_of_Leicestershire.svg|15px]] [[Leicestra]] et [[Rutlandia]] (vulgo: ''Leicestershire CC and Rutland'') ::: UKF24 Northamptonia Occidentalis (vulgo: ''West Northamptonshire'') ::: UKF25 Northamptonia Septentrionalis (vulgo: ''North Northamptonshire'') :: UKF3 [[Fasciculus:Lincolnshire_flag.svg|15px]] [[Lincolnia]] (vulgo: ''Lincolnshire'') ::: UKF30 [[Fasciculus:Lincolnshire_flag.svg|15px]] [[Lincolnia]] (vulgo: ''Lincolnshire'') : UKG [[Fasciculus:Flag of the West Midlands County.svg|15px]] [[Mediterranea Occidentalia]] (vulgo: ''West Midlands (England)'') :: UKG1 [[Fasciculus:County_Flag_Of_Herefordshire.svg|15px]] [[Herefordia]], [[Vigornia]] et [[Warwicum]] (vulgo: ''Herefordshire, Worcestershire and Warwickshire'') ::: UKG11 [[Fasciculus:County_Flag_Of_Herefordshire.svg|15px]] [[Herefordia]] (vulgo: ''Herefordshire, County of'') ::: UKG12 [[Fasciculus:Flag of Worcestershire.png|15px]] [[Vigornia]] (vulgo: ''Worcestershire'') ::: UKG13 [[Fasciculus:Flag of Warwickshire.svg|15px]] [[Warwicum]] (vulgo: ''Warwickshire'') :: UKG2 [[Fasciculus:Flag_of_Shropshire.svg|15px]] [[Salopia]] et [[Staffordia]] (vulgo: ''Shropshire and Staffordshire'') ::: UKG21 Telforda et Wreocensetum (vulgo: ''Telford and Wrekin'') ::: UKG22 [[Fasciculus:Flag_of_Shropshire.svg|15px]] [[Salopia]] (vulgo: ''Shropshire CC'') ::: UKG23 [[Fasciculus:Flag of Stoke-on-Trent.png|15px]] [[Stoke-on-Trent|Stoca ad Trentum]] (vulgo: ''Stoke-on-Trent'') ::: UKG24 [[Fasciculus:Staffordshire Flag.svg|15px]] [[Staffordia]] (vulgo: ''Staffordshire CC'') :: UKG3 [[Fasciculus:Flag of the West Midlands County.svg|15px]] [[Mediterranea Occidentalia]] (vulgo: ''West Midlands'') ::: UKG31 [[Fasciculus:Flag_of_Birmingham,_United_Kingdom.svg|15px]] [[Birminghamia]] (vulgo: ''Birmingham'') ::: UKG32 [[Fasciculus:Coat of arms of Solihull Metropolitan Borough Council.png|15px]] [[Solihull]]a (vulgo: ''Solihull'') ::: UKG33 [[Fasciculus:Coventry_city_flag.svg|15px]] [[Coventria]] (vulgo: ''Coventry'') ::: UKG36 [[Fasciculus:Flag of Dudley, West Midlands.png|15px]] [[Dudelei]] (vulgo: ''Dudley'') ::: UKG37 [[Fasciculus:Coat of arms of Sandwell Metropolitan Borough Council.png|15px]] [[Sandwell]]ia (vulgo: ''Sandwell'') ::: UKG38 [[Fasciculus:Walsall_Arms.png|15px]] [[Vallis Cambrica]] (vulgo: ''Walsall'') ::: UKG39 [[Fasciculus:Flag of Wolverhampton.png|15px]] [[Wolvrenehamptonia]] (vulgo: ''Wolverhampton'') : UKH Anglia Orientalis (vulgo: ''East of England'') :: UKH1 [[Fasciculus:Flag of East Anglia.svg|15px]] [[Anglia Orientalis]] (vulgo: ''East Anglia'') ::: UKH11 [[Fasciculus:Peterborough Arms Flag.png|15px]] [[Petroburgum]] (vulgo: ''Peterborough'') ::: UKH12 [[Fasciculus:Cambridgeshire_Flag.svg|15px]] [[Cantabrigia]] (vulgo: ''Cambridgeshire CC'') ::: UKH14 [[Fasciculus:County_Flag_of_Suffolk.svg|15px]] [[Suffolcia]] (vulgo: ''Suffolk'') ::: UKH15 [[Fasciculus:Norfolk flag (ABC proposal).svg|15px]] [[Nordovicum]] et [[Norfolcia]] Orientalis (vulgo: ''Norwich and East Norfolk'') ::: UKH16 Norfolcia Septentrionalis ac Occidentalis (vulgo: ''North and West Norfolk'') ::: UKH17 [[Breckland]]ia et Norfolcia Meridionalis (vulgo: ''Breckland and South Norfolk'') :: UKH2 [[Fasciculus:Bedfordshire_County_Flag.svg|15px]] [[Bedfordia]] et [[Hertfordia]] (vulgo: ''Bedfordshire and Hertfordshire'') ::: UKH21 [[Fasciculus:Flag of Luton.png|15px]] [[Luton]] (vulgo: ''Luton'') ::: UKH23 [[Fasciculus:County_Flag_of_Hertfordshire.svg|15px]] [[Hertfordia]] (vulgo: ''Hertfordshire'') ::: UKH24 [[Fasciculus:Bedford Minutemen Flag (1775).svg|15px]] [[Bedfordia]] Urbs (vulgo: ''Bedford'') ::: UKH25 [[Fasciculus:Bedfordshire_County_Flag.svg|15px]] [[Bedfordia]] Media (vulgo: ''Central Bedfordshire'') :: UKH3 [[Fasciculus:Flag_of_Essex.svg|15px]] [[Essexia]] (vulgo: ''Essex'') ::: UKH31 [[Fasciculus:Flag of Southend-on-Sea.png|15px]] [[Southend-on-Sea|Caput Meridianus ad Mare]] (vulgo: ''Southend-on-Sea'') ::: UKH32 [[Thurrock]]ia (vulgo: ''Thurrock'') ::: UKH34 Portus Essexiae (vulgo: ''Essex Haven Gateway'') ::: UKH35 Essexia Occidentalis (vulgo: ''West Essex'') ::: UKH36 Essexiae Cor (vulgo: ''Heart of Essex'') ::: UKH37 Essexiae [[Tamesis (fluvius)|Tamesis]] (vulgo: ''Essex Thames Gateway'') : UKI [[Fasciculus:Flag of the City of London banner.png|15px]] [[Londinium]] (vulgo: ''London'') :: UKI3 Londinii Internae Pars Occidentalis (vulgo: ''Inner London — West'') ::: UKI31 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Camden.svg|15px]] ''Camden'' et Urbs Londinii (vulgo: ''Camden and City of London'') ::: UKI32 [[Fasciculus:Flag of Westminster.png|15px]] ''Westminster'' (vulgo: ''Westminster'') ::: UKI33 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_Royal_Borough_of_Kensington_and_Chelsea.svg|15px]] ''Kensington, Chelsea, [[Hammersmith et Fulham]]'' (vulgo: ''Kensington & Chelsea and Hammersmith & Fulham'') ::: UKI34 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Wandsworth.svg|15px]] ''[[Wandsworth (burgus)|Wandsworth]]'' (vulgo: ''Wandsworth'') :: UKI4 Londinii Internae Pars Orientalis (vulgo: ''Inner London — East'') ::: UKI41 [[Fasciculus:LB_Hackney_Coat_of_Arms.svg|15px]] [[Hakeneia (burgus)|Hakeneia]] et ''[[Newham (Londinium)|Newham]]'' (vulgo: ''Hackney and Newham'') ::: UKI42 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Tower_Hamlets.svg|15px]] [[Tower Hamlets|Vici Turris]] (vulgo: ''Tower Hamlets'') ::: UKI43 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Haringey.svg|15px]] [[Haringeia (burgus)|Haringeia]] et [[Islingtonium]] (vulgo: ''Haringey and Islington'') ::: UKI44 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Lewisham.svg|15px]] ''[[Lewisham (burgus)|Lewisham]]'' et ''[[Southwark (burgus)|Southwark]]'' (vulgo: ''Lewisham and Southwark'') ::: UKI45 [[Fasciculus:Coat_of_Arms_of_the_London_Borough_of_Lambeth.svg|15px]] [[Lambethum (burgus)|Lambethum]] (vulgo: ''Lambeth'') :: UKI5 Londinii Externae Partes Orientalis et Septentrionalis (vulgo: ''Outer London — East and North East'') ::: UKI51 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_Ldn_Borough_of_Bexley.svg|15px]] ''[[Bexley (burgus)|Bexley]]'' et [[Grenovicum (burgus)|Grenovicum]] (vulgo: ''Bexley and Greenwich'') ::: UKI52 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Barking_and_Dagenham.svg|15px]] ''[[Barking et Dagenham]]'' atque ''[[Havering (burgus)|Havering]]'' (vulgo: ''Barking & Dagenham and Havering'') ::: UKI53 [[Fasciculus:Arms-redbridge.jpg|15px]] [[Redbridge (burgus)|Pons Rufus]] et [[Waltham Forest (burgus)|Silva ''Waltham'']] (vulgo: ''Redbridge and Waltham Forest'') ::: UKI54 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Enfield.svg|15px]] [[Enefelda (burgus)|Enefelda]] (vulgo: ''Enfield'') :: UKI6 Londinii Externae Pars Meridionalis (vulgo: ''Outer London — South'') ::: UKI61 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Bromley.svg|15px]] ''[[Bromley (burgus)|Bromley]]'' (vulgo: ''Bromley'') ::: UKI62 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Croydon.svg|15px]] [[Croydonia (burgus)|Croydonia]] (vulgo: ''Croydon'') ::: UKI63 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Merton.svg|15px]] [[Merton (burgus)|Merton]], [[Kingstonium (burgus Londiniensis)|Kingstonium]] et [[Sutton (burgus)|Sutton]] (vulgo: ''Merton, Kingston upon Thames and Sutton'') :: UKI7 Londinii Externae Partes Occidentalis et Septentrionalis (vulgo: ''Outer London — West and North West'') ::: UKI71 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Barnet.svg|15px]] [[Barnetum (burgus)|Barnetum]] (vulgo: ''Barnet'') ::: UKI72 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Brent.svg|15px]] ''[[Brent (burgus)|Brent]]'' (vulgo: ''Brent'') ::: UKI73 [[Fasciculus:Ealing_coat_of_arms.svg|15px]] ''[[Ealing (burgus)|Ealing]]'' (vulgo: ''Ealing'') ::: UKI74 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Harrow.svg|15px]] [[Harrovia (burgus)|Harrovia]] et ''[[Hillingdon (burgus)|Hillingdon]]'' (vulgo: ''Harrow and Hillingdon'') ::: UKI75 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_London_Borough_of_Hounslow.svg|15px]] ''[[Hounslow (burgus)|Hounslow]]'' et [[Richmondia (burgus Londiniensis)|Richmondia]] (vulgo: ''Hounslow and Richmond upon Thames'') : UKJ [[Fasciculus:Flag of Wessex.svg|15px]] Anglia Austrorientalis (vulgo: ''South East (England)'') :: UKJ1 [[Fasciculus:Flag_of_Berkshire.svg|15px]] [[Berceria]], [[Buckinghamia]] et [[Oxonia]] (vulgo: ''Berkshire, Buckinghamshire and Oxfordshire'') ::: UKJ11 [[Fasciculus:Flag_of_Berkshire.svg|15px]] [[Berceria]] (vulgo: ''Berkshire'') ::: UKJ12 [[Fasciculus:Flag of Milton Keynes.png|15px]] ''Milton Keynes'' (vulgo: ''Milton Keynes'') ::: UKJ13 [[Fasciculus:Flag_of_Buckinghamshire.svg|15px]] [[Buckinghamia]] (vulgo: ''Buckinghamshire CC'') ::: UKJ14 [[Fasciculus:Flag_of_Oxfordshire.svg|15px]] [[Oxonia]] (vulgo: ''Oxfordshire'') :: UKJ2 [[Fasciculus:Flag of the County of Surrey.svg|15px]] [[Surria]], [[Sussexia Orientalis]] ac [[Sussexia Occidentalis|Occidentalis]] (vulgo: ''Surrey, East and West Sussex'') ::: UKJ21 [[Fasciculus:Banner of arms of Brighton and Hove (3-5).svg|15px]] [[Brightonia]] et [[Hova]] (vulgo: ''Brighton and Hove'') ::: UKJ22 [[Fasciculus:Flag_of_East_Sussex.svg|15px]] [[Sussexia Orientalis]] (vulgo: ''East Sussex CC'') ::: UKJ25 Surria Occidentalis (vulgo: ''West Surrey'') ::: UKJ26 Surria Orientalis (vulgo: ''East Surrey'') ::: UKJ27 [[Fasciculus:County_Flag_of_West_Sussex_(variant).png|15px]] [[Sussexia Occidentalis|Sussexiae Occidentalis]] pars Meridiana (vulgo: ''West Sussex (South West)'') ::: UKJ28 [[Fasciculus:Flag of West Sussex.svg|15px]] [[Sussexia Occidentalis|Sussexiae Occidentalis]] pars Septentrionalis (vulgo: ''West Sussex (North East)'') :: UKJ3 [[Fasciculus:County_Flag_of_Hampshire.svg|15px]] [[Hantonia]] et [[Vecta]] (vulgo: ''Hampshire and Isle of Wight'') ::: UKJ31 [[Fasciculus:City_Flag_of_Portsmouth.svg|15px]] [[Portus Ostium]] (vulgo: ''Portsmouth'') ::: UKJ32 [[Fasciculus:Flag_of_Southampton.png|15px]] [[Hantonia]] Urbs (vulgo: ''Southampton'') ::: UKJ34 [[Fasciculus:Flag_of_the_Isle_of_Wight.svg|15px]] [[Vecta]] (vulgo: ''Isle of Wight'') ::: UKJ35 Hantonia Meridionalis (vulgo: ''South Hampshire'') ::: UKJ36 Hantonia Media (vulgo: ''Central Hampshire'') ::: UKJ37 Hantonia Septentrionalis (vulgo: ''North Hampshire'') :: UKJ4 [[Fasciculus:FlagOfKent.svg|15px]] [[Cantium]] (vulgo: ''Kent'') ::: UKJ41 [[Fasciculus:CoA_of_Medway.svg|15px]] ''Medway'' (vulgo: ''Medway'') ::: UKJ43 [[Cantium|Cantii]] Pars ad [[Tamesis (fluvius)|Tamesim]] (vulgo: ''Kent Thames Gateway'') ::: UKJ44 Cantium Orientale (vulgo: ''East Kent'') ::: UKJ45 Cantium Medium (vulgo: ''Mid Kent'') ::: UKJ46 Cantium Occidentale (vulgo: ''West Kent'') : UKK Anglia Austroccidentalis (vulgo: ''South West (England)'') :: UKK1 [[Fasciculus:Severn_Cross.svg|15px]] [[Glocestria]], [[Wiltonia]] et pagi [[Bristolium|Bristolii]] atque [[Aquae Sulis|Aquarum Sulis]] (vulgo: ''Gloucestershire, Wiltshire and Bristol/Bath area'') ::: UKK11 [[Fasciculus:Bristol Flag.jpg|15px]] [[Bristolium]] Urbs (vulgo: ''Bristol, City of'') ::: UKK12 [[Fasciculus:Flag of Bath.png|15px]] [[Aquae Salis]] atque Somersetia Boreorientalis, Somersetia Septentrionalis et Glocestria Meridionalis (vulgo: ''Bath and North East Somerset, North Somerset and South Gloucestershire'') ::: UKK13 [[Fasciculus:Severn_Cross.svg|15px]] [[Glocestria]] (vulgo: ''Gloucestershire'') ::: UKK14 [[Swindon|Suindunum]] (vulgo: ''Swindon'') ::: UKK15 [[Fasciculus:County_Flag_of_Wiltshire.svg|15px]] [[Wiltonia]] (vulgo: ''Wiltshire CC'') :: UKK2 [[Fasciculus:Flag_of_Dorset.svg|15px]] [[Dorcestria]] et [[Somersetia]] (vulgo: ''Dorset and Somerset'') ::: UKK23 [[Fasciculus:Somerset_Flag.svg|15px]] [[Somersetia]] (vulgo: ''Somerset'') ::: UKK24 [[Fasciculus:Bournemouth_town_flag.svg|15px]] ''[[Bournemouth]]'', [[Christchurch (Dorcestria)|Ecclesia Christi]] et ''[[Poole]]'' (vulgo: ''Bournemouth, Christchurch and Poole'') ::: UKK25 [[Fasciculus:Flag_of_Dorset.svg|15px]] [[Dorcestria]] (vulgo: ''Dorset'') :: UKK3 [[Fasciculus:Flag_of_Cornwall.svg|15px]] [[Cornubia]] et [[Insulae Sillinae]] (vulgo: ''Cornwall and Isles of Scilly'') ::: UKK30 [[Fasciculus:Flag_of_Cornwall.svg|15px]] [[Cornubia]] et [[Insulae Sillinae]] (vulgo: ''Cornwall and Isles of Scilly'') :: UKK4 [[Fasciculus:Flag_of_Devon.svg|15px]] [[Devonia]] (vulgo: ''Devon'') ::: UKK41 [[Fasciculus:Flag_of_Plymouth.svg|15px]] [[Plimmuta]] (vulgo: ''Plymouth'') ::: UKK42 ''[[Torbay]]'' (vulgo: ''Torbay'') ::: UKK43 [[Fasciculus:Flag_of_Devon.svg|15px]] [[Devonia]] (vulgo: ''Devon CC'') : UKL [[Fasciculus:Flag of Wales.svg|15px]] [[Cambria]] (vulgo: ''Wales'') :: UKL1 [[Fasciculus:Flag of Deheubarth.svg|15px]] Cambria Occidentalis et Valles (vulgo: ''West Wales and The Valleys'') ::: UKL11 [[Fasciculus:Flag_of_Anglesey.svg|15px]] [[Mona]] (vulgo: ''Isle of Anglesey'') ::: UKL12 [[Fasciculus:Flag of Gwynedd.jpg|15px]] [[Venedotia]] (vulgo: ''Gwynedd'') ::: UKL13 [[Fasciculus:Arms_of_Denbighshire_County_Council.svg|15px]] ''Conwy'' et [[Denbighshire|Castellulus]] (vulgo: ''Conwy and Denbighshire'') ::: UKL14 Cambria Austroccidentalis (vulgo: ''South West Wales'') ::: UKL15 Valles Mediae (vulgo: ''Central Valleys'') ::: UKL16 Valles in Gwenta (vulgo: ''Gwent Valleys'') ::: UKL17 [[Fasciculus:Ogwr_arms.png|15px]] [[Bridgend|Finis Ponti]] et [[Nidum]]-Portus Talboti (vulgo: ''Bridgend and Neath Port Talbot'') ::: UKL18 [[Fasciculus:SWANSEA FLAG.jpg|15px]] [[Abretaum]] (vulgo: ''Swansea'') :: UKL2 Cambria Orientalis (vulgo: ''East Wales'') ::: UKL21 [[Fasciculus:Flag of Monmouthshire.svg|15px]] [[Monemutensis]] et [[Novus Burgus]] (vulgo: ''Monmouthshire and Newport'') ::: UKL22 [[Fasciculus:Flag_of_Cardiff.svg|15px]] [[Cardiffa]] et [[Glamorgana]] (vulgo: ''Cardiff and Vale of Glamorgan'') ::: UKL23 [[Fasciculus:Flintshire flag (ABC proposal).svg|15px]] [[Deceanglia]] et ''[[Wrexham]]'' (vulgo: ''Flintshire and Wrexham'') ::: UKL24 [[Fasciculus:Flag of Powys.svg|15px]] [[Poysia]] (vulgo: ''Powys'') : UKM [[Fasciculus:Flag_of_Scotland.svg|15px]] [[Scotia]] (vulgo: ''Scotland'') :: UKM5 Scotia Boreorientalis (vulgo: ''North Eastern Scotland'') ::: UKM50 [[Fasciculus:City_Flag_of_Aberdeen.svg|15px]] [[Aberdonia]] Urbs ac Comitatus (vulgo: ''Aberdeen City and Aberdeenshire'') :: UKM6 Saltus Scotiae et Insulae (vulgo: ''Highlands and Islands'') ::: UKM61 [[Fasciculus:Flag_of_Caithness.svg|15px]] [[Cathanesiensis]], [[Sutherlandia]] et [[Rossia]] [[Cromartiensis]]que (vulgo: ''Caithness & Sutherland and Ross & Cromarty'') ::: UKM62 [[Inverness|Ostia Nessae]], [[Nairnensis]] [[Moravia]]que et ''Badenoch'' ''Strathspey''que (vulgo: ''Inverness & Nairn and Moray, Badenoch & Strathspey'') ::: UKM63 [[Fasciculus:Reconstructed battle standard of Earl of Argyll 1685.svg|15px]] ''Lochaber'', [[Skia]] ''Lochalsh''que, ''Arran'' Cumbraeque et [[Ergadia]] Ebudaeque (vulgo: ''Lochaber, Skye & Lochalsh, Arran & Cumbrae and Argyll & Bute'') ::: UKM64 [[Fasciculus:Western Isles Council Flag.svg|15px]] [[Ebudes Exteriores]] (vulgo: ''Na h-Eileanan Siar (Western Isles)'') ::: UKM65 [[Fasciculus:2007_Flag_of_Orkney.svg|15px]] [[Orcades insulae]] (vulgo: ''Orkney Islands'') ::: UKM66 [[Fasciculus:Flag_of_Shetland.svg|15px]] [[Aemodae insulae]] (vulgo: ''Shetland Islands'') :: UKM7 Scotia Orientalis (vulgo: ''Eastern Scotland'') ::: UKM71 [[Fasciculus:Flag_of_Angus.png|15px]] [[Angusia]] et [[Taodunum]] Urbs (vulgo: ''Angus and Dundee City'') ::: UKM72 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_Clackmannanshire.svg|15px]] [[Clacmanana]] et [[Fifa (Scotia)|Fifa]] (vulgo: ''Clackmannanshire and Fife'') ::: UKM73 [[Fasciculus:Flag_of_East_Lothian.svg|15px]] [[Lothiana Orientalis]] et [[Edinburgensis|Media]] (vulgo: ''East Lothian and Midlothian'') ::: UKM75 [[Fasciculus:Flag_of_Edinburgh.svg|15px]] [[Edinburgum]] Urbs (vulgo: ''Edinburgh, City of'') ::: UKM76 [[Fasciculus:Falkirk_Council.svg|15px]] [[Varia Capella]] (vulgo: ''Falkirk'') ::: UKM77 [[Fasciculus:Perth_Kinross_Arms.png|15px]] [[Perthia]] [[Kinrossensis]]que et [[Stirlingum]] (vulgo: ''Perth & Kinross and Stirling'') ::: UKM78 [[Fasciculus:W_Lothian_council_arms.png|15px]] [[Lithgoana]] (vulgo: ''West Lothian'') :: UKM8 Scotia Medioccidentalis (vulgo: ''West Central Scotland'') ::: UKM81 [[Fasciculus:West_Dunbs_arms.png|15px]] [[Dumbartonensis]] Orientalis, Occidentalis et [[Helensburgh|Helenaburgum]] ''Lomond''que (vulgo: ''East Dunbartonshire, West Dunbartonshire and Helensburgh & Lomond'') ::: UKM82 [[Fasciculus:Flag of Glasgow.svg|15px]] [[Glasgua]] Urbs (vulgo: ''Glasgow City'') ::: UKM83 [[Fasciculus:Coat_of_Arms_Inverclyde.svg|15px]] [[Inverclyde|Ostia Clotae]], ''Renfrew''ia Orientalis et ''Renfrew''ia Ipsa (vulgo: ''Inverclyde, East Renfrewshire and Renfrewshire'') ::: UKM84 [[Fasciculus:North_lanarkshire_arms.jpg|15px]] [[Lanarcum]] Septentrionale (vulgo: ''North Lanarkshire'') :: UKM9 Scotia Meridionalis (vulgo: ''Southern Scotland'') ::: UKM91 Marchia Scotorum (vulgo: ''Scottish Borders'') ::: UKM92 [[Fasciculus:Dumfries_and_Galloway_Council.svg|15px]] [[Drumfrisium]] et [[Gallovidia]] (vulgo: ''Dumfries & Galloway'') ::: UKM93 [[Fasciculus:East_Ayrshire_arms.jpg|15px]] [[Aerensis]] Orientalis et Meridionalis Pars Maior (vulgo: ''East Ayrshire and North Ayrshire mainland'') ::: UKM94 [[Fasciculus:S_Ayrs_arms.png|15px]] [[Aerensis]] Meridionalis (vulgo: ''South Ayrshire'') ::: UKM95 [[Fasciculus:Arms_slanarkshire.jpg|15px]] [[Lanarcum]] Meridionale (vulgo: ''South Lanarkshire'') : UKN [[Fasciculus:Flag of Northern Ireland (1953–1972).svg|15px]] [[Hibernia Septentrionalis]] (vulgo: ''Northern Ireland'') :: UKN0 [[Fasciculus:Flag of Northern Ireland (1953–1972).svg|15px]] [[Hibernia Septentrionalis]] (vulgo: ''Northern Ireland'') ::: UKN06 [[Fasciculus:Flag of Belfast.png|15px]] [[Belfastum]] (vulgo: ''Belfast'') ::: UKN07 [[Fasciculus:Flag of county Armagh.svg|15px]] [[Armacha]], ''[[Banbridge]]'' et ''Craigavon'' (vulgo: ''Armagh City, Banbridge and Craigavon'') ::: UKN08 [[Fasciculus:Flag of Newry.png|15px]] [[Iuorus]], ''Murna'' et [[Dunum Sancti Patricii|Dunum]] (vulgo: ''Newry, Mourne and Down'') ::: UKN09 ''Aird'' et Dunum Septentrionalis (vulgo: ''Ards and North Down '') ::: UKN0A [[Fasciculus:Flag of the counties of Cork, Derry and Louth.svg|15px]] [[Derria]] Urbs et ''Strabane'' (vulgo: ''Derry City and Strabane'') ::: UKN0B Media [[Ultonia]] (vulgo: ''Mid Ulster'') ::: UKN0C Litus Gigantium et ''Glens'' (vulgo: ''Causeway Coast and Glens'') ::: UKN0D [[Fasciculus:Flag of county Antrim.svg|15px]] [[Antrimum]] et [[Abbadia Urbis Novae]] (vulgo: ''Antrim and Newtownabbey'') ::: UKN0E [[Fasciculus:Flag of Lisburn.png|15px]] ''Lisburn'' et ''Castlereagh'' (vulgo: ''Lisburn and Castlereagh'') ::: UKN0F [[Antrimum]] Medium et Orientalis (vulgo: ''Mid and East Antrim'') ::: UKN0G [[Fasciculus:Flag of the counties of Fermanagh and Limerick.svg|15px]] [[Fermanaghensis]] et [[Omaghum]] (vulgo: ''Fermanagh and Omagh'') IS [[Fasciculus:Flag of Iceland.svg|15px]] [[Islandia]] (vulgo: ''Ísland'') : IS0 [[Fasciculus:Flag of Iceland.svg|15px]] [[Islandia]] (vulgo: ''Ísland'') :: IS00 [[Fasciculus:Flag of Iceland.svg|15px]] [[Islandia]] (vulgo: ''Ísland'') ::: IS001 [[Fasciculus:Flag of Reykjavik, Iceland.svg|15px]] [[Reykiavica|Caput Islandiae]] (vulgo: ''Höfuðborgarsvæði'') ::: IS002 Extra Capitali (vulgo: ''Landsbyggð'') LI [[Fasciculus:Flag_of_Liechtenstein.svg|15px]] [[Lichtenstenum]] (vulgo: ''Liechtenstein'') : LI0 [[Fasciculus:Flag_of_Liechtenstein.svg|15px]] [[Lichtenstenum]] (vulgo: ''Liechtenstein'') :: LI00 [[Fasciculus:Flag_of_Liechtenstein.svg|15px]] [[Lichtenstenum]] (vulgo: ''Liechtenstein'') ::: LI000 [[Fasciculus:Flag_of_Liechtenstein.svg|15px]] [[Lichtenstenum]] (vulgo: ''Liechtenstein'') NO [[Fasciculus:Flag of Norway.svg|15px]] [[Norvegia]] (vulgo: ''Norge'') : NO0 [[Fasciculus:Flag of Norway.svg|15px]] [[Norvegia]] (vulgo: ''Norge'') :: NO02 [[Fasciculus:Innlandet våpen.svg|15px]] ''[[Innlandet]]'' (vulgo: ''Innlandet'') ::: NO020 [[Fasciculus:Innlandet våpen.svg|15px]] ''[[Innlandet]]'' (vulgo: ''Innlandet'') :: NO06 [[Fasciculus:Flag of Nord-Trøndelag.svg|15px]] ''[[Trøndelag]]'' (vulgo: ''Trøndelag'') ::: NO060 [[Fasciculus:Flag of Nord-Trøndelag.svg|15px]] ''[[Trøndelag]]'' (vulgo: ''Trøndelag'') :: NO07 Norvegia Superior (vulgo: ''Nord-Norge'') ::: NO071 [[Fasciculus:Nordland Flag(NORWAY).png|15px]] [[Nordland]]ia (vulgo: ''Nordland'') ::: NO074 [[Fasciculus:Troms_og_Finnmark_våpen.svg|15px]] [[Troms og Finnmark|''Troms'' et Marchia Finnica]] (vulgo: ''Troms og Finnmark'') :: NO08 [[Osloa]] et ''[[Vika]]'' (vulgo: ''Oslo og Viken'') ::: NO081 [[Fasciculus:Flag of Oslo.svg|15px]] [[Osloa]] (vulgo: ''Oslo'') ::: NO082 [[Fasciculus:Viken våpen.svg|15px]] ''[[Vika]]'' (vulgo: ''Viken'') :: NO09 ''[[Agder]]'' et Austlandia Meridionalis (vulgo: ''Agder og Sør-Østlandet'') ::: NO091 [[Fasciculus:Flag of Vestfold and Telemark.svg|15px]] [[Vestfoldia atque Telemarkia]] (vulgo: ''Vestfold og Telemark'') ::: NO092 [[Fasciculus:Agder våpen.svg|15px]] ''[[Agder]]'' (vulgo: ''Agder'') :: NO0A Vestlandia (vulgo: ''Vestlandet'') ::: NO0A1 [[Fasciculus:Flag of Rogaland.svg|15px]] [[Rogalandia]] (vulgo: ''Rogaland'') ::: NO0A2 [[Fasciculus:Vestland våpen.svg|15px]] [[Vestland]]ia (vulgo: ''Vestland'') ::: NO0A3 [[Fasciculus:Flag of Møre og Romsdal.svg|15px]] [[Moria et Romsdal]]ia (vulgo: ''Møre og Romsdal'') :: NO0B [[Svalbardum]] et [[Jan Mayen|Ianmaiena]] (vulgo: ''Svalbard og Jan Mayen'') ::: NO0B1 [[Jan Mayen|Ianmaiena]] (vulgo: ''Jan Mayen'') ::: NO0B2 [[Svalbardum]] (vulgo: ''Svalbard'') CH [[Fasciculus:Flag of Switzerland.svg|15px]] [[Helvetia]] (vulgo: ''Schweiz/Suisse/Svizzera'') : CH0 [[Fasciculus:Flag of Switzerland.svg|15px]] [[Helvetia]] (vulgo: ''Schweiz/Suisse/Svizzera'') :: CH01 [[Fasciculus:Ancien drapeau du Mouvement Romand.png|15px]] [[Lacus Lemannus|Pagus Lemanni]] (vulgo: ''Région lémanique'') ::: CH011 [[Fasciculus:Flag of Canton of Vaud.svg|15px]] [[Valdensis (pagus)|Valdensis]] (vulgo: ''Vaud'') ::: CH012 [[Fasciculus:Flag of Canton of Valais.svg|15px]] [[Valesia]] (vulgo: ''Valais / Wallis'') ::: CH013 [[Fasciculus:Flag of Canton of Geneva.svg|15px]] [[Genava]] (vulgo: ''Genève'') :: CH02 [[Nuithonia]] (vulgo: ''Espace Mittelland'') ::: CH021 [[Fasciculus: Flag of Canton of Bern.svg|15px]] [[Berna]] (vulgo: ''Bern / Berne'') ::: CH022 [[Fasciculus:Flag of Canton of Fribourg.svg|15px]] [[Friburgensis (pagus)|Friburgum]] (vulgo: ''Fribourg / Freiburg'') ::: CH023 [[Fasciculus:Flag of Canton of Solothurn.svg|15px]] [[Solodurum]] (vulgo: ''Solothurn'') ::: CH024 [[Fasciculus:Flag of Canton of Neuchâtel.svg|15px]] [[Novicastrum]] (vulgo: ''Neuchâtel'') ::: CH025 [[Fasciculus:Flag of Canton of Jura.svg|15px]] [[Iura]] (vulgo: ''Jura'') :: CH03 Helvetia Boreoccidentalis (vulgo: ''Nordwestschweiz'') ::: CH031 [[Fasciculus:Flag of Canton of Basel.svg|15px]] [[Basilea Urbs]] (vulgo: ''Basel-Stadt'') ::: CH032 [[Fasciculus:Flag of Canton of Basel Land.svg|15px]] [[Basilea Rus]] (vulgo: ''Basel-Landschaft'') ::: CH033 [[Fasciculus:Flag of Canton of Aargau.svg|15px]] [[Argovia]] (vulgo: ''Aargau'') :: CH04 [[Fasciculus:Flag of Canton of Zürich.svg|15px]] [[Turicum]] (vulgo: ''Zürich'') ::: CH040 [[Fasciculus:Flag of Canton of Zürich.svg|15px]] [[Turicum]] (vulgo: ''Zürich'') :: CH05 Helvetia Orientalis (vulgo: ''Ostschweiz'') ::: CH051 [[Fasciculus:Flag of Canton of Glarus.svg|15px]] [[Glarona]] (vulgo: ''Glarus'') ::: CH052 [[Fasciculus:Flag of Canton of Schaffhausen.svg|15px]] [[Scafusa]] (vulgo: ''Schaffhausen'') ::: CH053 [[Fasciculus:Flag of Canton of Appenzell Ausserrhoden.svg|15px]] [[Abbatis Cella Exterior]] (vulgo: ''Appenzell Ausserrhoden'') ::: CH054 [[Fasciculus:Flag of Canton of Appenzell Innerrhoden.svg|15px]] [[Abbatis Cella Interior]] (vulgo: ''Appenzell Innerrhoden'') ::: CH055 [[Fasciculus:Flag of Canton of Sankt Gallen.svg|15px]] [[Sanctogallum]] (vulgo: ''St. Gallen'') ::: CH056 [[Fasciculus:Flag of Canton of Graubünden.svg|15px]] [[Grisonia]] (vulgo: ''Graubünden / Grigioni / Grischun'') ::: CH057 [[Fasciculus:Flag of Canton of Thurgau.svg|15px]] [[Turgovia]] (vulgo: ''Thurgau'') :: CH06 [[Fasciculus:Early_Swiss_cross.svg|15px]] Helvetia Media (vulgo: ''Zentralschweiz'') ::: CH061 [[Fasciculus:Flag of Canton of Lucerne.svg|15px]] [[Lucerna]] (vulgo: ''Luzern'') ::: CH062 [[Fasciculus:Flag of Canton of Uri.svg|15px]] [[Urania]] (vulgo: ''Uri'') ::: CH063 [[Fasciculus:Flag of Canton of Schwyz.svg|15px]] [[Suitia]] (vulgo: ''Schwyz'') ::: CH064 [[Fasciculus:Flag of Canton of Obwalden.svg|15px]] [[Subsilvania Superior]] (vulgo: ''Obwalden'') ::: CH065 [[Fasciculus:Flag of Canton of Nidwalden.svg|15px]] [[Subsilvania Inferior]] (vulgo: ''Nidwalden'') ::: CH066 [[Fasciculus:Flag of Zug municipality.gif|15px]] [[Tugium]] (vulgo: ''Zug'') :: CH07 [[Fasciculus:Flag of Canton of Tessin.svg|15px]] [[Pagus Ticinensis|Ticinensis]] (vulgo: ''Ticino'') ::: CH070 [[Fasciculus:Flag of Canton of Tessin.svg|15px]] [[Pagus Ticinensis|Ticinensis]] (vulgo: ''Ticino'') ME [[Fasciculus:Flag_of_Montenegro.svg|15px]] [[Mons Niger]] (vulgo: ''Црна Гора '') : ME0 [[Fasciculus:Flag_of_Montenegro.svg|15px]] [[Mons Niger]] (vulgo: ''Црна Гора '') :: ME00 [[Fasciculus:Flag_of_Montenegro.svg|15px]] [[Mons Niger]] (vulgo: ''Црна Гора'') ::: ME000 [[Fasciculus:Flag_of_Montenegro.svg|15px]] [[Mons Niger]] (vulgo: ''Црна Гора'') MK [[Fasciculus:Flag_of_North_Macedonia.svg|15px]] [[Macedonia Septentrionalis]] (vulgo: ''Северна Македонија'') : MK0 [[Fasciculus:Flag_of_North_Macedonia.svg|15px]] [[Macedonia Septentrionalis]] (vulgo: ''Северна Македонија'') :: MK00 [[Fasciculus:Flag_of_North_Macedonia.svg|15px]] [[Macedonia Septentrionalis]] (vulgo: ''Северна Македонија'') ::: MK001 [[Fasciculus:Logo of Vardar Region.svg|15px]] [[Regio Axiensis|Axius]] (vulgo: ''Вардарски'') ::: MK002 [[Fasciculus:Logo_of_Eastern_Region,_North_Macedonia.svg|15px]] [[Regio Orientalis (Macedonia Septentrionalis)|Orientalis]] (vulgo: ''Источен'') ::: MK003 [[Fasciculus:Logo_of_Southwestern_Region,_North_Macedonia.svg|15px]] [[Regio Austro-Occidentalis|Austro-Occidentalis]] (vulgo: ''Југозападен'') ::: MK004 [[Fasciculus:Logo of Southeastern Region, North Macedonia.svg|15px]] [[Regio Austro-Orientalis|Austro-Orientalis]] (vulgo: ''Југоисточен'') ::: MK005 [[Fasciculus:Logo of Pelagonia Region.svg|15px]] [[Regio Pelagoniensis|Pelagonia]] (vulgo: ''Пелагониски'') ::: MK006 [[Fasciculus:Logo_of_Polog_Region.svg|15px]] [[Regio Pologensis|Pologum]] (vulgo: ''Полошки'') ::: MK007 [[Fasciculus:Logo_of_Northeastern_Region,_North_Macedonia.svg|15px]] [[Regio Septemtrio-Orientalis|Boreo-Orientalis]] (vulgo: ''Североисточен'') ::: MK008 [[Fasciculus:Flag of Skopje horizontal.png|15px]] [[Regio Scupiensis|Scupi]] (vulgo: ''Скопски'') AL [[Fasciculus:Flag of Albania.svg|15px]] [[Albania]] (vulgo: ''Shqipëria'') : AL0 [[Fasciculus:Flag of Albania.svg|15px]] [[Albania]] (vulgo: ''Shqipëria'') :: AL01 Septentrionalis (vulgo: ''Veri'') ::: AL011 [[Fasciculus:Stema e Bashkisë Dibër.svg|15px]] [[Deborus]] (vulgo: ''Dibër'') ::: AL012 [[Fasciculus:Flag of Durrës.svg|15px]] [[Dyrrhachium]] (vulgo: ''Durrës'') ::: AL013 [[Fasciculus:Flag of Kukës.svg|15px]] [[Cucesium]] (vulgo: ''Kukës'') ::: AL014 [[Fasciculus:Stema e Bashkisë Lezhë.svg|15px]] [[Lissus]] (vulgo: ''Lezhë'') ::: AL015 [[Fasciculus:Flamuri i Bashkisë Shkodër.svg|15px]] [[Scodra]] (vulgo: ''Shkodër'') :: AL02 Media (vulgo: ''Qender'') ::: AL021 [[Fasciculus:Flag of Elbasan.svg|15px]] [[Neocastrum]] (vulgo: ''Elbasan'') ::: AL022 [[Fasciculus:Flag of Tirana.svg|15px]] [[Tyrana]] (vulgo: ''Tiranë'') :: AL03 Meridionalis (vulgo: ''Jug'') ::: AL031 [[Fasciculus:Flag of Berat.svg|15px]] [[Antipatrea]] (vulgo: ''Berat'') ::: AL032 [[Fasciculus:Stema e Qarkut Fier.svg|15px]] [[Fier]] (vulgo: ''Fier'') ::: AL033 [[Fasciculus:Stema e Bashkisë Gjirokastër.svg|15px]] [[Argyrocastrum]] (vulgo: ''Gjirokastër'') ::: AL034 [[Fasciculus:Flag of Korçë.svg|15px]] [[Coryza]] (vulgo: ''Korçë'') ::: AL035 [[Fasciculus:Flag of Vlorë.svg|15px]] [[Aulon]] (vulgo: ''Vlorë'') RS [[Fasciculus:Flag of Serbia.svg|15px]] [[Serbia]] (vulgo: ''Srbija/Сpбија'') : RS1 Serbia Septentrionalis (vulgo: ''Србија - север '') :: RS11 [[Fasciculus:Flag of Belgrade, Serbia.svg|15px]] [[Belogradum]] (vulgo: ''Београдски регион'') ::: RS110 [[Fasciculus:Flag of Belgrade, Serbia.svg|15px]] [[Belogradum]] (vulgo: ''Београдска област'') :: RS12 [[Fasciculus:Flag of Vojvodina.svg|15px]] [[Voivodina]] (vulgo: ''Регион Војводине'') ::: RS121 Pagatiensis Occidentalis (vulgo: ''Западнобачка област'') ::: RS122 [[Fasciculus:FLAG Pančevo (former).gif|15px]] [[Banatus]] Meridionalis (vulgo: ''Јужнобанатска област'') ::: RS123 Pagatiensis Meridionalis (vulgo: ''Јужнобачка област'') ::: RS124 [[Fasciculus:Proposed flag of Banat.svg|15px]] [[Banatus]] Septentrionalis (vulgo: ''Севернобанатска област'') ::: RS125 Pagatiensis Septentrionalis (vulgo: ''Севернобачка област'') ::: RS126 [[Fasciculus:FLAG Zrenjanin (former).gif|15px]] [[Banatus]] Centralis (vulgo: ''Средњобанатска област'') ::: RS127 [[Sirmium]] (vulgo: ''Сремска област'') : RS2 Serbia Meridionalis (vulgo: ''Србија - југ '') :: RS21 [[Fasciculus:Flag_of_Revolutionary_Serbia.svg|15px]] Silvana et Serbia Occidentalis (vulgo: ''Регион Шумадије и Западне Србије'') ::: RS211 [[Zlatibor]]ia (vulgo: ''Златиборска област'') ::: RS212 [[Colubara]] (vulgo: ''Колубарска област'') ::: RS213 [[Matschva]] (vulgo: ''Мачванска област'') ::: RS214 [[Brongus Minor]] (vulgo: ''Моравичка област'') ::: RS215 [[Brongensis]] (vulgo: ''Поморавска област'') ::: RS216 [[Arsen]] (vulgo: ''Расинска област'') ::: RS217 [[Rascia]] (vulgo: ''Рашка област'') ::: RS218 [[Silvana (Serbia)|Silvana]] (vulgo: ''Шумадијска област'') :: RS22 Serbia Australis ac Orientalis (vulgo: ''Регион Јужне и Источне Србије'') ::: RS221 [[Fasciculus:Zastava Grada Bora.svg|15px]] [[Pinum Serbiae]] (vulgo: ''Борска област'') ::: RS222 [[Branitzova]] (vulgo: ''Браничевска област'') ::: RS223 [[Fasciculus:Zastava Zaječara.svg|15px]] [[Felix Romuliana]] (vulgo: ''Зајечарска област'') ::: RS224 [[Fasciculus:Coat of arms Jablanica.svg|15px]] [[Jablanica]] (vulgo: ''Јабланичка област'') ::: RS225 [[Fasciculus:Flag_of_Niš.gif|15px]] [[Naissus]] (vulgo: ''Нишавска област'') ::: RS226 [[Fasciculus:FLAG Pirot.gif|15px]] [[Turres (Serbia)|Turres]] (vulgo: ''Пиротска област'') ::: RS227 [[Fasciculus:Smederevo_coat_of_arms.gif|15px]] [[Danubiensis (Serbia)|Danubiensis]] (vulgo: ''Подунавска област'') ::: RS228 [[Pčinja|Psinia]] (vulgo: ''Пчињска област'') ::: RS229 [[Toplica]] (vulgo: ''Топличка област'') TR [[Fasciculus:Flag of Turkey.svg|15px]] [[Turcia]] (vulgo: ''Türkiye'') : TR1 [[Constantinopolis]] (vulgo: ''İstanbul'') :: TR10 [[Constantinopolis]] (vulgo: ''İstanbul'') ::: TR100 [[Constantinopolis]] (vulgo: ''İstanbul'') : TR2 Mare Marmoreum Occidentalis (vulgo: ''Batı Marmara'') :: TR21 [[Fasciculus:Greek flag (black cross).svg|15px]] [[Thracia]] (vulgo: ''Tekirdağ, Edirne, Kırklareli'') ::: TR211 [[Rhaedestus]] (vulgo: ''Tekirdağ'') ::: TR212 [[Hadrianopolis]] (vulgo: ''Edirne'') ::: TR213 [[Quadraginta Ecclesiae]] (vulgo: ''Kırklareli'') :: TR22 [[Fasciculus:Flag of Ancient Troy.jpg|15px]] [[Troas]] (vulgo: ''Balıkesir, Çanakkale'') ::: TR221 [[Palaeocastrum]] (vulgo: ''Balıkesir'') ::: TR222 [[Fasciculus:Çanakkale_Emblem.png|15px]] [[Dardanellia]] (vulgo: ''Çanakkale'') : TR3 [[Mare Aegeum]] (vulgo: ''Ege'') :: TR31 [[Smyrne]] (vulgo: ''İzmir'') ::: TR310 [[Smyrne]] (vulgo: ''İzmir'') :: TR32 [[Caria]] (vulgo: ''Aydın, Denizli, Muğla'') ::: TR321 [[Fasciculus:Aydin_Emblem.png|15px]] [[Tralles]] (vulgo: ''Aydın'') ::: TR322 [[Fasciculus:Denizli_city_emblem.png|15px]] [[Attuda]] (vulgo: ''Denizli'') ::: TR323 [[Fasciculus:Muğla_logo.png|15px]] [[Mobolla]] (vulgo: ''Muğla'') :: TR33 [[Lydia]] (vulgo: ''Manisa, Afyonkarahisar, Kütahya, Uşak'') ::: TR331 [[Fasciculus:Manisa_city_emblem.png|15px]] [[Magnesia ad Sipylum]] (vulgo: ''Manisa'') ::: TR332 [[Acroenus]] (vulgo: ''Afyonkarahisar'') ::: TR333 [[Cotyaeum]] (vulgo: ''Kütahya'') ::: TR334 [[Servus Lydiae]] (vulgo: ''Uşak'') : TR4 [[Mare Marmoreum]] Occidentalis (vulgo: ''Doğu Marmara'') :: TR41 [[Phrygia]] (vulgo: ''Bursa, Eskişehir, Bilecik'') ::: TR411 [[Prusa]] (vulgo: ''Bursa'') ::: TR412 [[Fasciculus:Eskişehir_city_emblem.png|15px]] [[Dorylaeum]] (vulgo: ''Eskişehir'') ::: TR413 [[Bilecik|Biledzicum]] (vulgo: ''Bilecik'') :: TR42 [[Bithynia]] (vulgo: ''Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova'') ::: TR421 [[Fasciculus:İzmit_city_emblem.png|15px]] [[Nicomedia]] (vulgo: ''Kocaeli'') ::: TR422 [[Fasciculus:Sakarya_city_emblem.png|15px]] [[Sangarius]] (vulgo: ''Sakarya'') ::: TR423 [[Prusias ad Hypium]] (vulgo: ''Düzce'') ::: TR424 [[Claudiopolis]] (vulgo: ''Bolu'') ::: TR425 [[Fasciculus:Yalova_city_emblem.png|15px]] [[Pylae]] (vulgo: ''Yalova'') : TR5 Anatolia Occidentalis (vulgo: ''Batı Anadolu'') :: TR51 [[Fasciculus:Ankara Flag of Turkey.png|15px]] [[Ancyra]] (vulgo: ''Ankara'') ::: TR510 [[Fasciculus:Ankara Flag of Turkey.png|15px]] [[Ancyra]] (vulgo: ''Ankara'') :: TR52 [[Pisidia]] (vulgo: ''Konya, Karaman'') ::: TR521 [[Fasciculus:Konya_city_emblem.png|15px]] [[Iconium]] (vulgo: ''Konya'') ::: TR522 [[Fasciculus:Karaman.png|15px]] [[Laranda]] (vulgo: ''Karaman'') : TR6 [[Mare Mediterranaeum]] (vulgo: ''Akdeniz'') :: TR61 [[Lycia]] (vulgo: ''Antalya, Isparta, Burdur'') ::: TR611 [[Fasciculus:Antalya.svg|15px]] [[Attalea]] (vulgo: ''Antalya'') ::: TR612 [[Fasciculus:Isparta_Belediyesi_logo.svg|15px]] [[Baris in Pisidia]] (vulgo: ''Isparta'') ::: TR613 [[Polydorium]] (vulgo: ''Burdur'') :: TR62 [[Fasciculus:Flag of Armenian Kingdom of Cilicia.png|15px]] [[Cilicia]] (vulgo: ''Adana, Mersin'') ::: TR621 [[Fasciculus:Adana_city_emblem.png|15px]] [[Adana (Turcia)|Adana]] (vulgo: ''Adana'') ::: TR622 [[Myrsine]] (vulgo: ''Mersin'') :: TR63 [[Fasciculus:Flag of Kingdom of Syria (1920-03-08 to 1920-07-24).svg|15px]] Syria Turcarum (vulgo: ''Hatay, Kahramanmaraş, Osmaniye'') ::: TR631 [[Fasciculus:Flag of Hatay.svg|15px]] [[Hathay|Hethaea]] (vulgo: ''Hatay'') ::: TR632 [[Germanicea]] (vulgo: ''Kahramanmaraş'') ::: TR633 [[Fasciculus:Osmaniye_Belediyesi_logo.svg|15px]] [[Ottomanica]] (vulgo: ''Osmaniye'') : TR7 Anatolia Media (vulgo: ''Orta Anadolu'') :: TR71 [[Lycaonia]] (vulgo: ''Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir'') ::: TR711 [[Kırıkkale|Castrum Fractum]] (vulgo: ''Kırıkkale'') ::: TR712 [[Archelais]] (vulgo: ''Aksaray'') ::: TR713 [[Magida]] (vulgo: ''Niğde'') ::: TR714 [[Neapolis Turcarum]] (vulgo: ''Nevşehir'') ::: TR715 [[Aquae Saravenae]] (vulgo: ''Kırşehir'') :: TR72 [[Fasciculus:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|15px]] [[Cappadocia]] (vulgo: ''Kayseri, Sivas, Yozgat'') ::: TR721 [[Caesarea in Cappadocia]] (vulgo: ''Kayseri'') ::: TR722 [[Sebastea]] (vulgo: ''Sivas'') ::: TR723 [[Fasciculus:Yozgat_(Stadt)_Wappen_2013-11-30_16-03.jpg|15px]] [[Yozgat|Iozgatum]] (vulgo: ''Yozgat'') : TR8 [[Pontus Euxinus]] Occidentalis (vulgo: ''Batı Karadeniz'') :: TR81 [[Paphlagonia]] Occidentalis (vulgo: ''Zonguldak, Karabük, Bartın'') ::: TR811 [[Sandaraca]] (vulgo: ''Zonguldak'') ::: TR812 [[Rubetum]] (vulgo: ''Karabük'') ::: TR813 [[Parthenia]] (vulgo: ''Bartın'') :: TR82 [[Paphlagonia]] Orientalis (vulgo: ''Kastamonu, Çankırı, Sinop'') ::: TR821 [[Fasciculus:Kastamonu_Belediyesi_logo.svg|15px]] [[Castra Comnenorum]] (vulgo: ''Kastamonu'') ::: TR822 [[Gangra]] (vulgo: ''Çankırı'') ::: TR823 [[Sinope]] (vulgo: ''Sinop'') :: TR83 [[Armenia Minor]] (vulgo: ''Samsun, Tokat, Çorum, Amasya'') ::: TR831 [[Sampsunta]] (vulgo: ''Samsun'') ::: TR832 [[Eudoxia]] (vulgo: ''Tokat'') ::: TR833 [[Euchania]] (vulgo: ''Çorum'') ::: TR834 [[Amasea]] (vulgo: ''Amasya'') : TR9 [[Pontus Euxinus]] Orientalis (vulgo: ''Doğu Karadeniz'') :: TR90 [[Chaldia]] (vulgo: ''Trabzon, Ordu, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane'') ::: TR901 [[Fasciculus:Trabzon_Büyükşehir.png|15px]] [[Trapezus]] (vulgo: ''Trabzon'') ::: TR902 [[Cotyora]] (vulgo: ''Ordu'') ::: TR903 [[Fasciculus:Giresunbel.JPG|15px]] [[Cerasus]] (vulgo: ''Giresun'') ::: TR904 [[Rhizus]] (vulgo: ''Rize'') ::: TR905 [[Artuin]] (vulgo: ''Artvin'') ::: TR906 [[Argyropolis]] (vulgo: ''Gümüşhane'') : TRA Anatolia Boreorientalis (vulgo: ''Kuzeydoğu Anadolu'') :: TRA1 [[Acilisene]] (vulgo: ''Erzurum, Erzincan, Bayburt'') ::: TRA11 [[Theodosiopolis]] (vulgo: ''Erzurum'') ::: TRA12 [[Acilisene]] (vulgo: ''Erzincan'') ::: TRA13 [[Baiberdum]] (vulgo: ''Bayburt'') :: TRA2 [[Ecclesia Nigra]], [[Chorzene]], [[Igdir]] et [[Ardachan]] (vulgo: ''Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan'') ::: TRA21 [[Ecclesia Nigra]] (vulgo: ''Ağrı'') ::: TRA22 [[Chorzene]] (vulgo: ''Kars'') ::: TRA23 [[Igdir]] (vulgo: ''Iğdır'') ::: TRA24 [[Ardachan]] (vulgo: ''Ardahan'') : TRB Anatolia Mediorientalis (vulgo: ''Ortadoğu Anadolu'') :: TRB1 [[Sophene]] (vulgo: ''Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli'') ::: TRB11 [[Melitene]] (vulgo: ''Malatya'') ::: TRB12 [[Mazara]] (vulgo: ''Elazığ'') ::: TRB13 [[Romanopolis]] (vulgo: ''Bingöl'') ::: TRB14 [[Chalceum]] (vulgo: ''Tunceli'') :: TRB2 [[Tuspa]], [[Mus Turcarum|Mus]], [[Balalesa]] et [[Haccari]] (vulgo: ''Van, Muş, Bitlis, Hakkari'') ::: TRB21 [[Fasciculus:Van_Büyükşehir_Belediyesi_logo.svg|15px]] [[Tuspa]] (vulgo: ''Van'') ::: TRB22 [[Mus Turcarum]] (vulgo: ''Muş'') ::: TRB23 [[Balalesa]] (vulgo: ''Bitlis'') ::: TRB24 [[Haccari]] (vulgo: ''Hakkari'') : TRC Anatolia Austrorientalis (vulgo: ''Güneydoğu Anadolu'') :: TRC1 [[Fasciculus:Reconstruction of Commagene flag.png|15px]] [[Commagene]] (vulgo: ''Gaziantep, Adıyaman, Kilis'') ::: TRC11 [[Gaziantep|Antiochia ad Taurum]] (vulgo: ''Gaziantep'') ::: TRC12 [[Thaumasionoma]] (vulgo: ''Adıyaman'') ::: TRC13 [[Ciliza]] (vulgo: ''Kilis'') :: TRC2 [[Edessa]] et [[Amida]] (vulgo: ''Şanlıurfa, Diyarbakır'') ::: TRC21 [[Fasciculus:Flag of the County of Edessa.png|15px]] [[Edessa]] (vulgo: ''Şanlıurfa'') ::: TRC22 [[Amida]] (vulgo: ''Diyarbakır'') :: TRC3 [[Osroene]] (vulgo: ''Mardin, Batman, Şırnak, Siirt'') ::: TRC31 [[Marida]] (vulgo: ''Mardin'') ::: TRC32 [[Elechan]] (vulgo: ''Batman'') ::: TRC33 [[Sirnech]] (vulgo: ''Şırnak'') ::: TRC34 [[Sirte]] (vulgo: ''Siirt'') XK [[Fasciculus:Flag of Kosovo.svg|15px]] [[Kosovia]] (vulgo: ''Kosovo'') :XK0 [[Fasciculus:Flag of Kosovo.svg|15px]] [[Kosovia]] (vulgo: ''Kosovo'') ::XK00 [[Fasciculus:Flag of Kosovo.svg|15px]] [[Kosovia]] (vulgo: ''Kosovo'') :::XK001 [[Fasciculus:Flag_of_Ferizaj.png|15px]] [[Ferizaj|Ferizae]] (vulgo: ''Rajoni i Ferizajit'') :::XK002 [[Fasciculus:Stema_e_Komunës_Gjakovë.svg|15px]] [[Gjakova|Iacobopolis]] (vulgo: ''Rajoni i Gjakovës'') :::XK003 [[Fasciculus:Flag_of_Gjilan_Municipality.png|15px]] [[Gjilan|Morava]] (vulgo: ''Rajoni i Gjilanit'') :::XK004 [[Fasciculus:Stema_e_Komunës_Mitrovicë.svg|15px]] [[Civitas Sancti Demetrii (Kosovo)|Sancti Demetrii]] (vulgo: ''Rajoni i Mitrovicës'') :::XK005 [[Fasciculus:Stema_e_Komunës_Pejë.svg|15px]] [[Picaria]] (vulgo: ''Rajoni i Pejës'') :::XK006 [[Fasciculus:Flag_of_Pristina.svg|15px]] [[Pristina]] (vulgo: ''Rajoni i Prishtinës'') :::XK007 [[Fasciculus:Flag_of_Prizren.png|15px]] [[Prizren|Theranda]] (vulgo: ''Rajoni i Prizrenit'') BI [[Fasciculus:Flag_of_Bosnia_and_Herzegovina.svg|15px]] [[Bosnia et Herzegovina]] (vulgo: ''Bosna i Hercegovina'') :BI0 [[Fasciculus:Flag_of_Bosnia_and_Herzegovina.svg|15px]] [[Bosnia et Herzegovina]] (vulgo: ''Bosna i Hercegovina'') ::BI01 [[Fasciculus:Flag_of_the_Federation_of_Bosnia_and_Herzegovina_(1996–2007).svg|15px]] [[Foederatio Bosniae et Herzegovinae]] (vulgo: ''Federacija Bosne i Hercegovine'') :::BI011 [[Fasciculus:Flag_of_Una-Sana.svg|15px]] [[Pagus Oeneae-Sanae|Oenea-Sana]] (vulgo: ''Unsko-sanski kanton'') :::BI012 [[Fasciculus:Flag_of_Posavina.svg|15px]] [[Pagus Posavinae|Posavina]] (vulgo: ''Posavski kanton'') :::BI013 [[Fasciculus:Flag_of_Tuzla_Canton.svg|15px]] [[Pagus Salinensis|Salines]] (vulgo: ''Tuzlanski kanton'') :::BI014 [[Fasciculus:Flag_of_Zenica-Doboj.svg|15px]] [[Pagus Bistuae Novae-Canabeae|Bistuae-Canabea]] (vulgo: ''Zeničko-dobojski kanton'') :::BI015 [[Fasciculus:Flag_of_Sarajevo_Canton.svg|15px]] [[Pagus Seraiensis|Seraium]] atque [[Pagus Driniae Bosnicae|Drinia Bosnica]] (vulgo: ''Kanton Sarajevo i Bosansko-podrinjski kanton Goražde'') :::BI016 [[Fasciculus:Flag_of_Central_Bosnia.svg|15px]] [[Pagus Bosniae Mediae|Bosnia Media]] (vulgo: ''Srednjobosanski kanton'') :::BI017 [[Fasciculus:Flag_of_Herzegovina-Neretva.svg|15px]] [[Pagus Herzegovinae-Narentae|Herzegovina-Narenta]] (vulgo: ''Hercegovačko-neretvanski kanton'') :::BI019 [[Fasciculus:Flag_of_the_Croatian_Republic_of_Herzeg-Bosnia.svg|15px]] [[Pagus Herzegovinae Occidentalis|Herzegovina Occidentalis]] atque [[Pagus Decimus (Bosnia et Herzegovina)|Pagus Decimus]] (vulgo: ''Zapadnohercegovački kanton i Kanton 10'') ::BI02 [[Fasciculus:Flag_of_the_Republika_Srpska.svg|15px]] [[Res publica Serbica]] (vulgo: ''Република Српска'') :::BI021 [[Fasciculus:Flag_of_Banja_Luka.jpg|15px]] [[Res publica Serbica|Rei publicae Serbicae]] pars Occidentalis :::BI022 [[Res publica Serbica|Rei publicae Serbicae]] pars Orientalis ::BI03 [[Fasciculus:Brčko (grb).png|15px]] [[Districtus Breucus]] (vulgo: ''Brčko Distrikt'') ::BI030 [[Fasciculus:Brčko (grb).png|15px]] [[Districtus Breucus]] (vulgo: ''Brčko Distrikt'') MD [[Fasciculus:Flag of Moldova.svg|15px]] [[Moldavia]] (vulgo: ''Moldova'') :MD0 [[Fasciculus:Flag of Moldova.svg|15px]] [[Moldavia]] (vulgo: ''Moldova'') ::MD00 [[Fasciculus:Flag of Moldova.svg|15px]] [[Moldavia]] (vulgo: ''Moldova'') :::MD001 [[Fasciculus:Flag_of_Chișinău.svg|15px]] [[Chisinovia]] (vulgo: ''Chişinău'') :::MD002 [[Fasciculus:Flag_of_Gagauzia.svg|15px]] [[Gagauzia]] (vulgo: ''Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauziya'') :::MD003 [[Fasciculus:Flag_of_Transnistria_(state).svg|15px]] [[Transnistria]] (vulgo: ''Unitățile Administrativ-Teritoriale din stînga Nistrului'') :::MD004 [[Moldavia]]e Pars Septentrionalis (vulgo: ''Regiunea de dezvoltare Nord'') :::MD005 [[Moldavia]]e Pars Media (vulgo: ''Regiunea de dezvoltare Centru'') :::MD006 [[Moldavia]]e Pars Meridionalis (vulgo: ''Regiunea de dezvoltare Sud'') AD [[Fasciculus:Flag of Andorra.svg|15px]] [[Andorra]] (vulgo: ''Andorra'') :AD0 [[Fasciculus:Flag of Andorra.svg|15px]] [[Andorra]] (vulgo: ''Andorra'') ::AD00 [[Fasciculus:Flag of Andorra.svg|15px]] [[Andorra]] (vulgo: ''Andorra'') :::AD000 [[Fasciculus:Flag of Andorra.svg|15px]] [[Andorra]] (vulgo: ''Andorra'') LI [[Fasciculus:Flag of Liechtenstein.svg|15px]] [[Lichtenstenum]] (vulgo: ''Liechtenstein'') :LI0 [[Fasciculus:Flag of Liechtenstein.svg|15px]] [[Lichtenstenum]] (vulgo: ''Liechtenstein'') ::LI00 [[Fasciculus:Flag of Liechtenstein.svg|15px]] [[Lichtenstenum]] (vulgo: ''Liechtenstein'') :::LI000 [[Fasciculus:Flag of Liechtenstein.svg|15px]] [[Lichtenstenum]] (vulgo: ''Liechtenstein'') MC [[Fasciculus:Flag of Monaco.svg|15px]] [[Principatus Monoeci]] (vulgo: ''Principauté de Monaco'') :MC0 [[Fasciculus:Flag of Monaco.svg|15px]] [[Principatus Monoeci]] (vulgo: ''Principauté de Monaco'') ::MC00 [[Fasciculus:Flag of Monaco.svg|15px]] [[Principatus Monoeci]] (vulgo: ''Principauté de Monaco'') :::MC000 [[Fasciculus:Flag of Monaco.svg|15px]] [[Principatus Monoeci]] (vulgo: ''Principauté de Monaco'') VA [[Fasciculus:Flag of the Vatican City.svg|15px]] [[Sancta Sedes]] (vulgo: ''Sancta Sedes'') :VA0 [[Fasciculus:Flag of the Vatican City.svg|15px]] [[Sancta Sedes]] (vulgo: ''Sancta Sedes'') ::VA00 [[Fasciculus:Flag of the Vatican City.svg|15px]] [[Sancta Sedes]] (vulgo: ''Sancta Sedes'') :::VA000 [[Fasciculus:Flag of the Vatican City.svg|15px]] [[Sancta Sedes]] (vulgo: ''Sancta Sedes'') UA [[Fasciculus:Flag of Ukraine.svg|15px]] [[Ucraina]] (vulgo: ''Україна'') :UA1 Zona Oeconomica Occidentalis (vulgo: ''Західна економічна зона'') ::UA11 [[Fasciculus:Flag_of_Rivne_Oblast.svg|15px]] [[Regio Rovnensis|Rovnensis]] (vulgo: ''Рі́вненська о́бласть'') :::UA111 [[Fasciculus:Flag of Dubenskiy Raion in Rivne Oblast.svg|15px]] ''[[Dubno]]'' (vulgo: ''Дубенський район'') :::UA112 [[Fasciculus:Rovenskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Eractum]] (vulgo: ''Рівненський район'') :::UA113 [[Fasciculus:Flag_of_Sarny_raion.svg|15px]] [[Cervae]] (vulgo: ''Сарненський район'') :::UA114 [[Fasciculus:Flag_of_Varash.svg|15px]] ''[[Varash]]'' (vulgo: ''Вараський район'') ::UA12 [[Fasciculus:Flag_of_Volyn_Oblast.svg|15px]] [[Regio Volhyniensis|Volhyniensis]] (vulgo: ''Воли́нська о́бласть'') :::UA121 [[Fasciculus:Kam_kashyrskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Focus Chaser]] (vulgo: ''Камінь-Каширський район'') :::UA122 [[Fasciculus:Flag_of_Kovel_raion.svg|15px]] [[Fabricia Volhyniae]] (vulgo: ''Ковельський район'') :::UA123 [[Fasciculus:Flag_of_Lutskyj_rajon.gif|15px]] [[Luceoria]] (vulgo: ''Луцький район'') :::UA124 [[Fasciculus:Flag_of_Volodymyr-Volynskyi_raion.svg|15px]] [[Volodimiria (Ucraina)|Volodimiria Volhyniae]] (vulgo: ''Володимирський район'') ::UA13 [[Fasciculus:Flag_of_Lviv_Oblast.svg|15px]] [[Regio Leopolitana|Leopolitana]] (vulgo: ''Льві́вська о́бласть'') :::UA131 [[Fasciculus:Chervonogradskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Christinopolis]] (vulgo: ''Червоноградський район'') :::UA132 [[Fasciculus:Flag_of_Drohobych_raion.svg|15px]] ''[[Drohobych]]'' (vulgo: ''Дрогобицький район'') :::UA133 [[Fasciculus:Flag_of_Sambir_raion.svg|15px]] [[Sambir]] (vulgo: ''Самбірський район'') :::UA134 [[Fasciculus:Flag_of_Stryi_raion.svg|15px]] [[Strya]] (vulgo: ''Стрийський район'') :::UA135 [[Fasciculus:Flag_of_Yavoriv_raion.svg|15px]] ''[[Yavoriv]]'' (vulgo: ''Яворівський район'') :::UA136 [[Fasciculus:Flag of Zolochiv Raion, Lviv Oblast.png|15px]] ''[[Zolochiv]]'' (vulgo: ''Золочівський район'') :::UA137 [[Fasciculus:Flag_of_Lviv.svg|15px]] [[Leopolis]] Urbs (vulgo: ''Львів'') :::UA138 [[Leopolis|Leopolitanus]] Districtus ::UA14 [[Fasciculus:Flag_of_Ivano-Frankivsk_Oblast2.svg|15px]] [[Regio Ivano-Frankivskensis|Ivanofrankivskensis]] (vulgo: ''Іва́но-Франкі́вська о́бласть'') :::UA141 [[Fasciculus:Flag_of_Ivano-Frankivsk.svg|15px]] ''[[Ivano-Frankivsk]]'' (vulgo: ''Івано-Франківський район'') :::UA142 [[Fasciculus:Flag_of_Kalush_raion.svg|15px]] ''[[Kalush]]'' (vulgo: ''Ка́луський райо́н'') :::UA143 [[Fasciculus:Flag_of_Kolomyisky_raion_in_Ivano-Frankivsk_oblast.png|15px]] [[Colomea]] (vulgo: ''Коломи́йський райо́н'') :::UA144 [[Fasciculus:Kosov_prapor.gif|15px]] ''[[Kossiv]]'', ''[[Nadvirna]]'' et ''[[Verkhovyna]]'' (vulgo: ''Ко́сівський, Надвірня́нський, Верхови́нський'') ::UA15 [[Fasciculus:Flag_of_Zakarpattia_Oblast.svg|15px]] [[Transcarpathia]] (vulgo: ''Закарпатська область'') :::UA151 [[Fasciculus:Flag_of_Berehove_Raion.svg|15px]] [[Peregium]] (vulgo: ''Берегівський район'') :::UA152 [[Fasciculus:Flag_of_Khust_raion.svg|15px]] ''[[Khust]]'' (vulgo: ''Хустський район'') :::UA153 [[Fasciculus:Flag_of_Mukacheve_raion.svg|15px]] ''[[Mukachevo]]'' (vulgo: ''Мукачівський район'') :::UA154 [[Fasciculus:Flag_of_Rakhiv_raion.svg|15px]] ''[[Rakhiv]]'' atque [[Thecho]] (vulgo: ''Рахівський, Тячівський'') ::UA16 [[Fasciculus:Flag_of_Chernivtsi_Oblast.svg|15px]] [[Regio Czernovicensis|Czernovicensis]] (vulgo: ''Черніве́цька о́бласть'') :::UA161 [[Fasciculus:Flag_Czernovcov_L.JPG|15px]] [[Czernovicum]] (vulgo: ''Чернівецький район'') :::UA162 [[Fasciculus:Vygnytskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Tyras]] et ''[[Vyzhnytsia]]'' (vulgo: ''Дністровський, Вижницкий'') :UA2 [[Fasciculus:Alex_K_Podolia.svg|15px]] [[Podolia]] (vulgo: ''Подільський економічний район'') ::UA21 [[Fasciculus:Flag_of_Ternopil_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tarnopolitana|Tarnopolitana]] (vulgo: ''Тернопільська область'') :::UA211 [[Fasciculus:Chortkiv_Raion_prapor.png|15px]] ''[[Chortkiv]]'' (vulgo: ''Чортківський район'') :::UA212 [[Fasciculus:Flag_of_Kremenets_Raion_in_Ternopil_Oblast.svg|15px]] ''[[Kremenets]]'' (vulgo: ''Кременецький район'') :::UA213 [[Fasciculus:Flag_of_Ternopil_Raion.svg|15px]] [[Tarnopolis]] (vulgo: ''Тернопільський район'') ::UA22 [[Fasciculus:Flag_of_Khmelnytskyi_Oblast.svg|15px]] [[Regio Chmielniciensis|Chmielniciensis]] (vulgo: ''Хмельни́цька о́бласть'') :::UA221 [[Fasciculus:Flag of Kamianets-Podilskyi Raion.svg|15px]] [[Camenecia]] (vulgo: ''Кам'янець-Подільський район'') :::UA222 [[Fasciculus:Flag_of_Khmelnytskiy_Raion_in_Khmelnytsky_Oblast.png|15px]] [[Chmielnicius]] (vulgo: ''Хмельницький район'') :::UA223 [[Fasciculus:Flag_of_Shepetivka_raion.svg|15px]] ''[[Shepetivka]]'' (vulgo: ''Шепетівський район'') ::UA23 [[Fasciculus:Flag_of_Vinnytsia_Oblast.svg|15px]] [[Regio Vinniciensis|Vinniciensis]] (vulgo: ''Ві́нницька о́бласть'') :::UA231 [[Fasciculus:UAR_Гайсинський_район_flag.gif|15px]] ''[[Haisyn]]'' (vulgo: ''Гайсинський район'') :::UA232 [[Fasciculus:Flag_of_Khmilnyk_Raion_new.png|15px]] [[Chmielnicum]] (vulgo: ''Хмільницький район'') :::UA233 [[Fasciculus:Mohyliv_podilskyi_rayon_prapor.png|15px]] [[Movilau Podoliae]] (vulgo: ''Могилів-Подільський район'') :::UA234 [[Fasciculus:Tulchin_rayon_prapor.gif|15px]] [[Tulcinum]] (vulgo: ''Тульчинський район'') :::UA235 [[Fasciculus:Flag_of_Vinnytsia_raion.svg|15px]] [[Vinnicia]] (vulgo: ''Вінницький район'') :UA3 [[Fasciculus:Flag of Polesia.png|15px]] [[Polesia]] Media (vulgo: ''Центральнополіський економічний район'') ::UA31 [[Fasciculus:Flag_of_Kyiv_Kurovskyi.svg|15px]] [[Kiovia]] Urbs (vulgo: ''Київ'') :::UA311 [[Fasciculus:Flag_of_Darnytsia_district.svg|15px]] [[Darnytsia]] (vulgo: ''Дарницький район'') :::UA312 [[Fasciculus:Flag_of_Desnianskyi_Raion.svg|15px]] [[Desna]] (vulgo: ''Деснянський район'') :::UA313 [[Fasciculus:Flag_of_Dnipro_district.svg|15px]] [[Danapris]] [[Kiovia]]e (vulgo: ''Дніпровський район'') :::UA314 [[Fasciculus:COA_of_Holosiiv_Raion_Big.svg|15px]] ''[[Holosiiv]]'' (vulgo: ''Голосіївський район'') :::UA315 [[Fasciculus:Flag_of_Obolon_district.svg|15px]] [[Obolon]] (vulgo: ''Оболонський район'') :::UA316 [[Fasciculus:Flag_of_Pechersk_district_in_Kyiv.svg|15px]] ''[[Pechersk]]'' (vulgo: ''Печерський район'') :::UA317 [[Fasciculus:Flag_of_Podil_Raion.svg|15px]] [[Podil]] (vulgo: ''Подільський район'') :::UA318 [[Fasciculus:Shevch-gerb.png|15px]] [[Caligaria]] (vulgo: ''Шевченківський район'') :::UA319 [[Fasciculus:Flag_of_Solomianka_district.svg|15px]] [[Solomianka]] (vulgo: ''Солом'янський район'') :::UA320 [[Fasciculus:COA_Sviatoshynskyi,_Kyiv,_Ukraine.svg|15px]] ''[[Sviatoshyn]]'' (vulgo: ''Святошинський район'') ::UA32 [[Fasciculus:Flag_of_Kyiv_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kioviensis|Kioviensis]] (vulgo: ''Ки́ївська о́бласть'') :::UA321 [[Fasciculus:Flag_of_Bilotserkivskyi_Raion.gif|15px]] [[Ecclesia Alba]] (vulgo: ''Білоцерківський район'') :::UA322 [[Fasciculus:Borispilskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Boryspolis]] (vulgo: ''Бориспільський район'') :::UA323 [[Fasciculus:Brovarskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Bracitorium]] (vulgo: ''Броварський район'') :::UA324 [[Fasciculus:Bucha_flag.svg|15px]] ''[[Bucha]]'' (vulgo: ''Бучанський район'') :::UA325 [[Fasciculus:Fastivskiy_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Fastiv]]'' (vulgo: ''Фастівський район'') :::UA326 [[Fasciculus:Flag_of_Obukhiv_Raion.svg|15px]] ''[[Obukhiv]]'' (vulgo: ''Обухівський район'') :::UA327 [[Fasciculus:Flag_of_Vyshhorod_Raion,_Kyiv_Oblast.svg|15px]] ''[[Vyshhorod]]'' (vulgo: ''Вишгородський район'') ::UA33 [[Fasciculus:Flag_of_Zhytomyr_Oblast.svg|15px]] [[Regio Zitomiriensis|Zitomiriensis]] (vulgo: ''Жито́мирська о́бласть'') :::UA331 [[Fasciculus:Berdychivsky_Flag_2008.svg|15px]] ''[[Berdychiv]]'' (vulgo: ''Бердичівський район'') :::UA332 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_Korosten_Raion.png|15px]] ''[[Korosten]]'' (vulgo: ''Коростенський район'') :::UA333 [[Fasciculus:Flag_of_Novohrad-Volynskyi_raion.svg|15px]] [[Neapolis Volhyniae]] (vulgo: ''Новоград-Волинський район'') :::UA334 [[Fasciculus:Flag_of_Zhytomyrskiy_Raion_in_Zhytomyr_Oblast.png|15px]] [[Zitomiria]] (vulgo: ''Житомирський район'') ::UA34 [[Fasciculus:Flag_of_Chernihiv_Oblast.svg|15px]] [[Regio Czernihoviensis|Czernihoviensis]] (vulgo: ''Черні́гівська о́бласть'') :::UA341 [[Fasciculus:Chrnihivskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Czernihovia]] (vulgo: ''Чернігівський район'') :::UA342 [[Fasciculus:Korukivskiy_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Koriukivka]]'' atque [[Novogardia Severiae]] (vulgo: ''Корюківський, Новгород-Сіверський'') :::UA343 [[Fasciculus:Nizhinskiy_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Nizhyn]]'' (vulgo: ''Ніжинський район'') :::UA344 [[Fasciculus:Prylukskiy_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Pryluky]]'' (vulgo: ''Прилуцький район'') ::UA35 [[Fasciculus:Flag_of_Cherkasy_Oblast.svg|15px]] [[Regio Circassiensis|Circassiensis]] (vulgo: ''Черка́ська о́бласть'') :::UA351 [[Fasciculus:Cherkaskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Circassium]] (vulgo: ''Черкаський район'') :::UA352 [[Fasciculus:Flag_of_Uman_raion.svg|15px]] [[Uman]] (vulgo: ''Уманський район'') :::UA353 [[Fasciculus:Zolotoniskiy_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Zolotonosha]]'' (vulgo: ''Золотоніський район'') :::UA354 [[Fasciculus:Flag of Zvenyhorodskiy Raion, Cherkasy Oblast (reverse).png|15px]] ''[[Zvenyhorodka]]'' (vulgo: ''Звенигородський район'') :UA4 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_Kharkov_Governorate_1887.svg|15px]] [[Sloboda|Terra Libera]] (vulgo: ''Слобідський економічний район'') ::UA41 [[Fasciculus:Flag_of_Sumy_Oblast.svg|15px]] [[Regio Sumensis|Sumensis]] (vulgo: ''Сумська́ о́бласть'') :::UA411 [[Fasciculus:Flag_of_Konotop_Raion_2022.svg|15px]] [[Conotopus]] atque [[Romen]] (vulgo: ''Конотопський, Роменський'') :::UA412 [[Fasciculus:Flag_of_Okhtyrka_Raion.svg|15px]] ''[[Okhtyrka]]'' atque [[Sumae]] (vulgo: ''Охтирський, Сумський'') :::UA413 [[Fasciculus:Shostka_raion_prapor.png|15px]] ''[[Shostka]]'' (vulgo: ''Шосткинський'') ::UA42 [[Fasciculus:Flag_of_Poltava_Oblast.svg|15px]] [[Regio Poltavensis|Poltavensis]] (vulgo: ''Полтавська область'') :::UA421 [[Fasciculus:Flag_of_Kremenchuk_raion.svg|15px]] ''[[Kremenchuk]]'' (vulgo: ''Кременчуцький район'') :::UA422 [[Fasciculus:Flag_of_Lubny_raion.svg|15px]] ''[[Lubny]]'' (vulgo: ''Лубенський район'') :::UA423 [[Fasciculus:Flag_of_Myrhorod_raion.svg|15px]] [[Mirogroda]] (vulgo: ''Миргородський район'') :::UA424 [[Fasciculus:Flag_of_Poltava_Raion.svg|15px]] [[Poltava]] (vulgo: ''Полтавський район'') ::UA43 [[Fasciculus:Flag_of_Kharkiv_Oblast.svg|15px]] [[Regio Charcoviensis|Charcoviensis]] (vulgo: ''Харківська́ о́бласть'') :::UA431 [[Fasciculus:Kharkiv-town-flag.svg|15px]] Districtus ''[[Kholodna Hora]]'' atque ''[[Shevchenko]]'' (vulgo: ''Холодногірський, Шевченківський'') :::UA432 [[Fasciculus:Герб_Киевского_района_города_Харькова.jpg|15px]] [[Kiovia]]nus Districtus (vulgo: ''Київський район'') :::UA433 [[Fasciculus:Moskow_Rayon_of_Kharkov.svg|15px]] Districtus ''[[Saltivska]]'' (vulgo: ''Салтівський район'') :::UA434 Districtus ''[[Nemyshlya]]'' atque [[Industria]] (vulgo: ''Немишлянський, Індустріальний'') :::UA435 Districtus [[Sloboda|Libera]], [[Osnova]], atque [[Nova Bavaria]] (vulgo: ''Слобідський, Основ'янський, Новобаварський'') :::UA436 [[Fasciculus:Bohodukhiv_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Bohodukhiv]]'' atque Districtus [[Charcovia]]e (vulgo: ''Богодухівський, Харківський'') :::UA437 [[Fasciculus:Chuhuyivskyj_rayon_prapor.gif|15px]] ''[[Chuhuiv]]'' (vulgo: ''Чугуївський район'') :::UA438 [[Fasciculus:Flag_of_Izium.svg|15px]] [[Izium]] atque ''[[Kupiansk]]'' (vulgo: ''Ізюмський, Куп'янський'') :::UA439 [[Fasciculus:UAR_Красноградський_район_flag.png|15px]] [[Krasnohrad|Constantinogradum]] atque [[Lozova]] (vulgo: ''Красноградський, Лозівський'') :UA5 [[Fasciculus:Flag_of_Donetsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Donetskensis|Fornacina]] (vulgo: ''Донецька область'') ::UA51 [[Fasciculus:Flag of Donetsk People's Republic.svg|15px]] [[Donetsk|Fornaces]] (vulgo: ''Донецький район'') :::UA511 [[Fasciculus:Flag_of_Donetsk.svg|15px]] [[Donetsk|Fornaces]] Urbs (vulgo: ''Донецьк'') :::UA512 [[Fasciculus:Flag of Donetsk People's Republic.svg|15px]] [[Donetsk|Fornacinus]] Districtus (vulgo: ''Донецький район'') ::UA52 ''[[Volnovakha]]'', [[Mariupolis]] et ''[[Pokrovsk]]'' (vulgo: ''Волноваський, Маріупольський, Покровський'') :::UA521 [[Fasciculus:Flag_of_Mariupol.svg|15px]] [[Mariupolis]] (vulgo: ''Маріупольський район'') :::UA522 [[Fasciculus:Flag of Volnovakha Raion, Ukraine.svg|15px]] ''[[Volnovakha]]'' atque ''[[Pokrovsk]]'' (vulgo: ''Волноваський, Покровський'') ::UA53 ''[[Horlivka]]'', [[Urbs Iuvenum Communistarum]], ''[[Kramatorsk]]'' (vulgo: ''Горлівський, Кальміуський, Краматорський'') :::UA531 [[Fasciculus:Flag_of_Horlivka.svg|15px]] ''[[Horlivka]]'' atque [[Urbs Iuvenum Communistarum]] (vulgo: ''Горлівський, Кальміуський'') :::UA532 [[Fasciculus:Flag_of_Kramatorsk_raion.jpg|15px]] ''[[Kramatorsk]]'' (vulgo: ''Краматорський район'') :UA6 Cis[[danapris|danaprina]] (vulgo: ''Придніпровський економічний район'') ::UA61 [[Fasciculus:Flag_of_Kirovohrad_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kirovogradensis|Kirovogradensis]] (vulgo: ''Кіровоградська область'') :::UA611 [[Fasciculus:Прапор-Голованівського--рай.png|15px]] ''[[Holovanivsk]]'' atque [[Ucraina Nova]] (vulgo: ''Голованівський, Новоукраїнський'') :::UA612 [[Fasciculus:Flag_of_Kropyvnytskyi_Raion.svg|15px]] [[Elisabethopolis (Ucraina)|Elisabethopolis]] (vulgo: ''Кропивницький район'') :::UA613 [[Fasciculus:UAR_Олександрійський_район_flag.svg|15px]] [[Alexandria Ucrainae]] (vulgo: ''Олександрійський район'') ::UA62 [[Fasciculus:Dniprovskiy_rayon_prapor.png|15px]] Districtus [[Danapris (urbs)|Danaprinus]] (vulgo: ''Дніпровський район'') :::UA621 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_Amur-Nyzhnodniprovskyi_District.jpg|15px]] Districtus [[Amur-Danapris Inferior|''Amur''-Danapris Inferior]], [[Industria]]e atque [[Samar]] (vulgo: ''Амур-Нижньодніпровський, Індустріальний, Самарський'') :::UA622 [[Fasciculus:Shevchrnkyvskyi_rayon_dnipro_prapor.png|15px]] Districtus ''[[Shevchenko]]'' (vulgo: ''Шевченківський район'') :::UA623 [[Fasciculus:Sobornuy_rayon_dnipra_gerb.png|15px]] Districtus '[[Sobornyi]]'' (vulgo: ''Соборний район'') :::UA624 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_Krasnohvardiiskyi_District.jpg|15px]] Districtus Medius atque ''[[Chechelivskyi]]'' (vulgo: ''Центральний, Чечелівський'') :::UA625 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_the_Leninskyi_District.jpg|15px]] Districtus ''[[Novi Kodaky]]'' (vulgo: ''Новокодацький район'') :::UA626 [[Fasciculus:Dniprovskiy_rayon_prapor.png|15px]] Districtus [[Danapris (urbs)|Danaprinus]] extra Urbem (vulgo: ''Дніпровський район'') ::UA63 [[Fasciculus:Flag_of_Dnipropetrovsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Dnepropetrovskensis|Dnepropetrovskensis]] (vulgo: ''Дніпропетровська область'') :::UA631 [[Fasciculus:Flag_of_Kamianske.svg|15px]] [[Locus Petrarum]] (vulgo: ''Кам'янський район'') :::UA632 [[Fasciculus:Flag_of_Kryvyi_Rih_Raion.gif|15px]] [[Cornu Curvum]] (vulgo: ''Криворізький район'') :::UA633 [[Fasciculus:Nikopolskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Nicopolis]] (vulgo: ''Нікопольський район'') :::UA634 [[Fasciculus:Novomoskiy_rayon_prapor.gif|15px]] [[Moscova Nova]] (vulgo: ''Новомосковський район'') :::UA635 [[Fasciculus:Flag_of_Pavlohrad_raion.svg|15px]] [[Paulogradum]] (vulgo: ''Павлоградський район'') :::UA636 [[Fasciculus:Flag_of_Synelnykove_raion.svg|15px]] ''[[Synelnykove]]'' (vulgo: ''Синельниківський район'') ::UA64 [[Fasciculus:Flag_of_Zaporizhia_Oblast.svg|15px]] [[Regio Zaporizhiensis|Transcatarrhactia]] (vulgo: ''Запорізька область'') :::UA641 [[Fasciculus:Berdyanskiy_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Berdiansk]]'' (vulgo: ''Бердянський район'') :::UA642 [[Fasciculus:Melitopolskiy_rayon_prapor.png|15px]] [[Melitopolis]] (vulgo: ''Мелітопольський район'') :::UA643 [[Fasciculus:Polohivskyj_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Polohy]]'' (vulgo: ''Пологівський район'') :::UA644 [[Fasciculus:Vasylivskiy_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Vasylivka]]'' (vulgo: ''Василівський район'') :::UA645 [[Fasciculus:Flag of Zaporizhzhia Raion, Ukraine.png|15px]] [[Transcatarrhactium]] (vulgo: ''Запорізький район'') :UA7 Ad [[Pontus Euxinum|Pontum Euxinum]] (vulgo: ''Причорноморський економічний район'') ::UA71 [[Fasciculus:Flag_of_Odesa_Oblast.svg|15px]] [[Regio Odessana|Odessana]] (vulgo: ''Одеська область'') :::UA711 [[Kiovia]]nus Districtus [[Odessa]]e (vulgo: ''Київський район'') :::UA712 ''[[Malynovsk]]'' Districtus [[Odessa]]e (vulgo: ''Малиновський район'') :::UA713 [[Litoralis]] Districtus [[Odessa]]e (vulgo: ''Приморський район'') :::UA714 ''[[Suvorov]]'' Districtus [[Odessa]]e (vulgo: ''Суворовський район'') :::UA715 [[Fasciculus:Прапор_Одеського_району_Одеськой_області.svg|15px]] [[Odessa]] (vulgo: ''Одеський район'') :::UA716 [[Fasciculus:Berezivka_Raion_Flag.png|15px]] ''[[Berezivka]]'' atque ''[[Rozdilna]]'' (vulgo: ''Березівський, Роздільнянський'') :::UA717 [[Fasciculus:Bilhorod-Dnistrovskiy_Raion_prapor.png|15px]] [[Asprocastrum]] atque ''[[Bolhrad]]'' (vulgo: ''Білгород-Дністровський, Болградський'') :::UA718 [[Fasciculus:Izmayil_Raion_flag.svg|15px]] [[Ismaelis]] (vulgo: ''Ізмаїльський район'') :::UA719 [[Fasciculus:Podilsk_Flag.png|15px]] [[Birzula]] (vulgo: ''Подільський район'') ::UA72 [[Fasciculus:Flag_of_Mykolaiv_Oblast.svg|15px]] [[Regio Nicolaopolitana|Nicolaopolitana]] (vulgo: ''Микола́ївська о́бласть'') :::UA721 [[Fasciculus:Flag_of_Bashtanskiy_Raion_in_Mykolaiv_Oblast.png|15px]] ''[[Bashtanka]]'' (vulgo: ''Баштанський район'') :::UA722 [[Fasciculus:Nikolaew_rayon_prapor.gif|15px]] [[Nicolaopolis Olbiopolitarum|Nicolaopolis]] (vulgo: ''Миколаївський район'') :::UA723 [[Fasciculus:Pervomaiskyi_rh.gif|15px]] [[Calendae Maiae]] (vulgo: ''Первомайський район'') :::UA724 [[Fasciculus:Flag_of_Voznesenskiy_Raion_in_Mykolaiv_Oblast.gif|15px]] ''[[Voznesensk]]'' (vulgo: ''Вознесенський район'') ::UA73 [[Fasciculus:Flag_of_Kherson_Oblast.svg|15px]] [[Regio Chersonensis|Chersonensis]] (vulgo: ''Херсонська область'') :::UA731 [[Fasciculus:Flag_of_Kherson.svg|15px]] [[Chersonium]] atque ''[[Beryslav]]'' (vulgo: ''Херсонський, Бериславський'') :::UA732 [[Fasciculus:Flag_of_Henichesk_raion.svg|15px]] ''[[Henichesk]]'', ''[[Kakhovka]]'' atque ''[[Skadovsk]]'' (vulgo: ''Генічеський, Каховський, Скадовський'') :UA8 [[Fasciculus:Flag_of_Crimea.svg|15px]] [[Crimaea]] (vulgo: ''Автономна Республіка Крим'') ::UA80 [[Fasciculus:Flag_of_Crimea.svg|15px]] [[Crimaea]] (vulgo: ''Автономна Республіка Крим'') :::UA801 [[Fasciculus:Flag_of_Sevastopol.svg|15px]] [[Sebastopolis]] (vulgo: ''Севастополь'') :::UA802 [[Fasciculus:Flag_of_Bakhchisaray_district.png|15px]] [[Baccasara]] atque [[Sympheropolis]] (vulgo: ''Бахчисарайский, Сімферопольський'') :::UA803 [[Fasciculus:FLA_Bilohirskyi_Raion,_Crimea.svg|15px]] [[Montes Albi]] atque ''[[Krasnohvardiiske]]'' (vulgo: ''Білогірський, Курманський'') :::UA804 [[Fasciculus:Flag Eupatoria.svg|15px]] [[Eupatoria]] (vulgo: ''Євпаторійська міськрада'') :::UA805 [[Fasciculus:Flag_of_Kerch.svg|15px]] [[Kertschia|Bosporus]] (vulgo: ''Керч'') :::UA806 [[Fasciculus:Perekopskiy_rayon_prapor.png|15px]] ''[[Krasnoperekopsk]]'' atque [[Vicus Novus Crimaeae]] (vulgo: ''Красноперекопський, Джанкойський'') :::UA807 [[Fasciculus:Flag of Feodosia.svg|15px]] [[Theodosia (urbs)|Theodosia]] (vulgo: ''Феодосійська міськрада'') :::UA808 [[Fasciculus:Yalta_flag_2005.svg|15px]] [[Ialta]] (vulgo: ''Ялтинська міська рада'') :UA9 [[Fasciculus:Flag_of_Luhansk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Luganskensis|Prataliensis]] (vulgo: ''Луганська область'') ::UA90 [[Fasciculus:Flag_of_Luhansk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Luganskensis|Prataliensis]] (vulgo: ''Луганська область'') :::UA901 [[Fasciculus:Flag_of_Alchevsk.svg|15px]] ''[[Alchevsk]]'' (vulgo: ''Алчевський район'') :::UA902 [[Fasciculus:Flag_of_Sverdlovsk.svg|15px]] ''[[Dovzhansk]]'' (vulgo: ''Довжанський район'') :::UA903 [[Fasciculus:Flag_of_the_Luhansk_People's_Republic.svg|15px]] [[Luhansk|Pratalia]] (vulgo: ''Луганський район'') :::UA904 [[Fasciculus:Flag_of_Rovenki.gif|15px]] ''[[Rovenky]]'' (vulgo: ''Ровеньківський район'') :::UA905 [[Fasciculus:Coat_of_arms_of_Shchastia.png|15px]] [[Laetitia (Ucraina)|Laetitia]] atque ''[[Starobilsk]]'' (vulgo: ''Щастинський, Старобільський'') :::UA906 [[Fasciculus:Severodoneck_prapor.png|15px]] ''[[Sievierodonetsk]]'' atque ''[[Svatove]]'' (vulgo: ''Сєвєродонецький, Сватівський'') BY [[Fasciculus:Flag of Belarus.svg|15px]] [[Alba Ruthenia]] (vulgo: ''Беларусь'') :BY1 [[Minscum]], [[Bressicia]], [[Homel]]um (vulgo: ''Мінск, Брэст, Гомель'') ::BY11 [[Fasciculus:Flag_of_Minsk,_Belarus.svg|15px]] [[Minscum]] Urbs (vulgo: ''Мінск'') :::BY111 [[Fasciculus:Mn_cen.gif|15px]] Districtus Medius atque Sovieticus (vulgo: ''Цэнтральны, Савецкі'') :::BY112 [[Fasciculus:Mn_perv.jpg|15px]] Districtus Calendarum Maiarum atque [[Militum pro Libertate]] (vulgo: ''Першамайскі, Партызанскі'') :::BY113 [[Fasciculus:Mn_zav.gif|15px]] Districtus [[Ergasterium|Ergasteriorum]] (vulgo: ''Заводскі'') :::BY114 Districtus [[Lenin]]i (vulgo: ''Ленінскі'') :::BY115 [[Fasciculus:Mn_okt.gif|15px]] Districtus [[Res novae Octobres|Rerum novarum Octobrium]] (vulgo: ''Кастрычніцкі'') :::BY116 Districtus [[Moscovia]]e (vulgo: ''Маскоўскі'') :::BY117 [[Fasciculus:Mn_frunz.gif|15px]] Districtus [[Michael Frunze]] dicatus (vulgo: ''Фрунзенскі'') ::BY12 [[Fasciculus:Flag_of_Brest_Voblast,_Belarus.svg|15px]] [[Regio Brestensis|Brestensis]] (vulgo: ''Брэсцкая'') :::BY121 [[Fasciculus:Flag_of_Brest,_Belarus.svg|15px]] [[Bressicia]] Urbs (vulgo: ''Брэст'') :::BY122 [[Fasciculus:Flag of Baranavichy.svg|15px]] [[Baranovia]] (vulgo: ''Баранавічы'') :::BY123 [[Fasciculus:Flag_of_Pinsk.svg|15px]] [[Pinscum]] (vulgo: ''Пінск'') :::BY124 [[Fasciculus:Flag_of_Brest_Voblast,_Belarus.svg|15px]] [[Regio Brestensis|Brestensis]] (vulgo: ''Брэсцкая'') ::BY13 [[Fasciculus:Flag_of_Homyel_Voblast.svg|15px]] [[Regio Homelensis|Homelensis]] (vulgo: ''Гомельская'') :::BY131 [[Fasciculus:Flag_of_Gomel.svg|15px]] [[Homel]]um Urbs (vulgo: ''Гомель'') :::BY132 [[Fasciculus:Flag_of_Homyel_Voblast.svg|15px]] [[Regio Homelensis|Homelensis]] (vulgo: ''Гомельская'') ::BY14 [[Fasciculus:Flag_of_Minsk_Voblast.svg|15px]] [[Regio Minscensis|Minscensis]] (vulgo: ''Мiнская'') :::BY141 [[Regio Minscensis|Minscensis]] pars Septentrionalis (vulgo: ''Поўнач Мінскай вобласці'') :::BY142 [[Regio Minscensis|Minscensis]] pars Meridionalis (vulgo: ''Поўдзень Мінскай вобласці'') :BY2 [[Grodna]], [[Mohilovia]], [[Vitebscum]] (vulgo: ''Гродна, Магілёў, Віцебск'') ::BY21 [[Fasciculus:Flag_of_Hrodna_Voblasts.svg|15px]] [[Regio Grodnensis|Grodnensis]] (vulgo: ''Гродзенская'') :::BY211 [[Fasciculus:Flag_of_Hrodna.svg|15px]] [[Grodna]] Urbs (vulgo: ''Гродна'') :::BY212 [[Fasciculus:Flag_of_Hrodna_Voblasts.svg|15px]] [[Regio Grodnensis|Grodnensis]] (vulgo: ''Гродзенская'') ::BY22 [[Fasciculus:Flag_of_Mahilyow_Voblast.svg|15px]] [[Regio Mohiloviensis|Mohiloviensis]] (vulgo: ''Магілёўская'') :::BY221 [[Fasciculus:Flag_of_Mahiloŭ.svg|15px]] [[Mohilovia]] Urbs (vulgo: ''Магілёў'') :::BY222 [[Fasciculus:Flag_of_Babruisk,_Belarus.svg|15px]] [[Bobruisca]] (vulgo: ''Бабруйск'') :::BY223 [[Fasciculus:Flag_of_Mahilyow_Voblast.svg|15px]] [[Regio Mohiloviensis|Mohiloviensis]] (vulgo: ''Магілёўская'') ::BY23 [[Fasciculus:Flag_of_Vitsebsk_Voblasts.svg|15px]] [[Regio Vitebscensis|Vitebscensis]] (vulgo: ''Вiцебская'') :::BY231 [[Fasciculus:Flag_of_Viciebsk,_Belarus.svg|15px]] [[Vitebscum]] Urbs (vulgo: ''Витебск'') :::BY232 [[Fasciculus:Flag_of_Vorsza,_Belarus.svg|15px]] [[Orsa (urbs)|Orsa]] (vulgo: ''Орша'') :::BY233 [[Fasciculus:Flag_of_Vitsebsk_Voblasts.svg|15px]] [[Regio Vitebscensis|Vitebscensis]] (vulgo: ''Вiцебская'') RU [[Fasciculus:Flag of Russia.svg|15px]] [[Russia]] (vulgo: ''Российская Федерация'') :RU1 Regio Septentrionalis (vulgo: ''Северный экономический район'') ::RU11 [[Fasciculus:Flag_of_Arkhangelsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Archangelopolitana|Archangelopolitana]] (vulgo: ''Архангельская область'') :::RU111 [[Fasciculus:Герб_Архангельска_—_основной_на_светлом_фоне.svg|15px]] [[Archangelopolis]] (vulgo: ''Архангельск'') :::RU112 [[Fasciculus:Flag_of_Arkhangelsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Archangelopolitana]] (vulgo: ''Архангельская область'') :::RU113 [[Fasciculus:Flag_of_Nenets_Autonomous_District.svg|15px]] [[Districtus autonomus Neneticus]] (vulgo: ''Ненецкий автономный округ'') ::RU12 [[Carelia (res publica)|Carelia]] et [[Regio Murmanica]] (vulgo: ''Республика Карелия, Мурманская область'') :::RU121 [[Fasciculus:Flag_of_Karelia.svg|15px]] [[Carelia (res publica)|Carelia]] (vulgo: ''Республика Карелия'') :::RU122 [[Fasciculus:Flag_of_Murmansk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Murmanica|Murmanica]] (vulgo: ''Мурманская область'') ::RU13 [[Fasciculus:Flag_of_Komi.svg|15px]] [[Komi (res publica)|Komi]] (vulgo: ''Республика Коми'') :::RU131 [[Fasciculus:Flag_of_Syktyvkar_(Komia).svg|15px]] [[Sysola (urbs)|Sysola]] (vulgo: ''Сыктывкар'') :::RU132 [[Fasciculus:Flag_of_Komi.svg|15px]] [[Komi (res publica)|Komi]] (vulgo: ''Республика Коми'') ::RU14 [[Fasciculus:Flag_of_Vologda_oblast.svg|15px]] [[Regio Vologdensis|Vologdensis]] (vulgo: ''Вологодская область'') :::RU141 [[Fasciculus:Flag_of_Vologda.svg|15px]] [[Vologda]] (vulgo: ''Вологда'') :::RU142 [[Fasciculus:Flag_of_Cherepovets_(Vologda_oblast).svg|15px]] [[Čerepovec|Calvaria]] (vulgo: ''Череповец'') :::RU143 [[Fasciculus:Flag_of_Vologda_oblast.svg|15px]] [[Regio Vologdensis]] (vulgo: ''Вологодская область'') :RU2 Siberia Orientalis (vulgo: ''Восточно-Сибирский экономический район'') ::RU21 [[Fasciculus:Flag_of_Irkutsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Ircutensis|Ircutensis]] (vulgo: ''Иркутская область'') :::RU211 [[Fasciculus:Flag_of_Irkutsk_(Irkutsk_oblast).svg|15px]] [[Ircutia]] (vulgo: ''Иркутск'') :::RU212 [[Fasciculus:Flag_of_Bratsk_(Irkutsk_oblast).png|15px]] [[Brattica]] (vulgo: ''Братск'') :::RU213 [[Fasciculus:Flag_of_Ust-Orda_Buryat_Autonomous_Okrug.svg|15px]] [[Districtus Buriaticus Ust-Orda]] (vulgo: ''Усть-Ордынский Бурятский округ'') :::RU214 Urbes Ircutenses (vulgo: ''Зима, Саянск, Свирск, Тулун, Усолье-Сибирское, Усть-Илимск, Черемхово'') :::RU215 [[Fasciculus:Flag_of_Angarsk_(2004).svg|15px]] [[Districtus Angarsk]]ius (vulgo: ''Ангарский район'') :::RU216 Reliqua pars [[Regio Ircutensis|regionis Ircutensis]] ::RU22 [[Chakassia]] et [[Tuva]] (vulgo: ''Республика Хакасия, Республика Тыва'') :::RU221 [[Fasciculus:Flag_of_Khakassia.svg|15px]] [[Chakassia]] (vulgo: ''Республика Хакасия'') :::RU222 [[Fasciculus:Flag_of_Tuva.svg|15px]] [[Tuva]] (vulgo: ''Республика Тыва'') ::RU23 [[Fasciculus:Flag_of_Krasnoyarsk_Krai.svg|15px]] [[Territorium Crasnoiarense|Crasnoiarensis]] (vulgo: ''Красноярский край'') :::''Ignoti districtus'' :RU3 Orientalis Ultima (vulgo: ''Дальневосточный экономический район'') ::RU31 [[Fasciculus:Flag_of_Amur_Oblast.svg|15px]] [[Regio Amurensis|Amurensis]] (vulgo: ''Амурская область'') :::RU311 [[Fasciculus:Flag_of_Blagoveshchensk.svg|15px]] [[Evangelistria]] (vulgo: ''Благовещенск'') :::RU312 [[Fasciculus:Flag_of_Amur_Oblast.svg|15px]] [[Regio Amurensis]] (vulgo: ''Амурская область'') ::RU32 [[Fasciculus:Flag_of_Buryatia.svg|15px]] [[Buriatia]] (vulgo: ''Республика Бурятия'') :::RU321 [[Fasciculus:Flag_of_Ulan-Ude_(Buryatia).png|15px]] [[Udinium]] (vulgo: ''Улан-Удэ'') :::RU322 [[Fasciculus:Flag_of_Buryatia.svg|15px]] [[Buriatia]] (vulgo: ''Республика Бурятия'') ::RU33 [[Districtus autonomus Tschucoticus|Tschucoticus]], [[Territorium Camtschaticum|Camtschaticum]], [[Regio Magadanensis|Magdanensis]], [[Regio Sachalinensis|Sachalinensis]] (vulgo: ''Чукотский автономный округ, Камчатский край, Магаданская область, Сахалинская область'') :::RU331 [[Districtus autonomus Tschucoticus]], [[Territorium Camtschaticum]], [[Regio Magadanensis]] (vulgo: ''Чукотский автономный округ, Камчатский край, Магаданская область'') :::RU332 [[Fasciculus:Flag_of_Sakhalin_Oblast.svg|15px]] [[Regio Sachalinensis|Sachalinensis]] (vulgo: ''Сахалинская область'') ::RU34 [[Regio autonoma Iudaica]] atque [[Territorium Fortunianum]] (vulgo: ''Еврейская автономная область, Хабаровский край'') :::RU341 [[Fasciculus:Flag_of_the_Jewish_Autonomous_Oblast.svg|15px]] [[Regio autonoma Iudaica]] (vulgo: ''Еврейская автономная область'') :::RU342 [[Fasciculus:Flag_of_Khabarovsk.svg|15px]] [[Fortunia]] (vulgo: ''Хабаровск'') :::RU343 [[Fasciculus:Flag_of_Khabarovsk_Krai.svg|15px]] [[Territorium Fortunianum]] (vulgo: ''Хабаровский край'') ::RU35 [[Fasciculus:Flag_of_Primorsky_Krai.svg|15px]] [[Territorium Maritimum]] (vulgo: ''Приморский край'') :::''Ignoti districtus'' ::RU36 [[Fasciculus:Flag_of_Sakha.svg|15px]] [[Iacutia]] (vulgo: ''Республика Саха (Якутия)'') :::RU361 [[Fasciculus:Flag_of_Yakutsk.svg|15px]] [[Iacutia (urbs)|Iacutia]] Urbs (vulgo: ''Якутск'') :::RU362 [[Fasciculus:Flag_of_Sakha.svg|15px]] [[Iacutia]] (vulgo: ''Республика Саха (Якутия)'') ::RU37 [[Fasciculus:Flag_of_Zabaykalsky_Krai.svg|15px]] [[Territorium Transbaicalicum|Transbaicalica]] (vulgo: ''Забайкальский край'') :::RU371 [[Fasciculus:Flag_of_Chita_(Chita_oblast).svg|15px]] [[Tschita]] (vulgo: ''Чита'') :::RU372 [[Fasciculus:Flag_of_Zabaykalsky_Krai.svg|15px]] [[Territorium Transbaicalicum|Transbaicalica]] (vulgo: ''Забайкальский край'') :RU4 Terra Atra Media (vulgo: ''Центрально-Чернозёмный экономический район'') ::RU41 [[Fasciculus:New_Flag_of_Belgorod_Oblast.svg|15px]] [[Regio Bielogrodensis|Bielogrodensis]] (vulgo: ''Белгородская область'') :::''Ignoti districtus'' ::RU42 [[Fasciculus:Flag_of_Kursk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kurschensis|Kurschensis]] (vulgo: ''Курская область'') :::RU421 [[Fasciculus:Flag_of_Kursk.png|15px]] [[Kurscha]] (vulgo: ''Курск'') :::RU422 [[Fasciculus:Flag_of_Kursk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kurschensis]] (vulgo: ''Курская область'') ::RU43 [[Fasciculus:Flag_of_Lipetsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Aquitilietana|Aquitilietana]] (vulgo: ''Липецкая область'') :::RU431 [[Fasciculus:Flag_of_Lipetsk.svg|15px]] [[Aquae Tilietanae]] (vulgo: ''Липецк'') :::RU432 [[Fasciculus:Flag_of_Lipetsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Aquitilietana]] (vulgo: ''Липецкая область'') ::RU44 [[Fasciculus:Flag_of_Tambov_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tamboviensis|Tamboviensis]] (vulgo: ''Тамбовская область'') :::RU441 [[Fasciculus:Flag_of_Tambov_(Tambov_oblast).png|15px]] [[Tambovia]] (vulgo: ''Тамбов'') :::RU442 [[Fasciculus:Flag_of_Tambov_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tamboviensis]] (vulgo: ''Тамбовская область'') ::RU45 [[Fasciculus:Flag_of_Voronezh_Oblast.svg|15px]] [[Regio Voronegiensis|Voronegiensis]] (vulgo: ''Воронежская область'') :::''Ignoti districtus'' :RU5 [[Rha]] et [[Viatca (flumen)|Viatca]] (vulgo: ''Волго-Вятский экономический район'') ::RU51 [[Fasciculus:Flag_of_Chuvashia.svg|15px]] [[Tschuvaschia]] (vulgo: ''Чувашская Республика'') :::RU511 [[Fasciculus:Flag_of_Cheboksary.svg|15px]] [[Tscheboxari]] (vulgo: ''Чебоксары'') :::RU512 [[Fasciculus:Flag_of_Chuvashia.svg|15px]] [[Tschuvaschia]] (vulgo: ''Чувашская Республика'') ::RU52 [[Regio Kirovensis]] et [[Mari El]] Res Publica (vulgo: ''Кировская область, Республика Марий Эл'') :::RU521 [[Fasciculus:Flag_of_Kirov_(Kirov_oblast).svg|15px]] [[Kirov (urbs)|Chlynovia]] (vulgo: ''Киров'') :::RU522 [[Fasciculus:Flag_of_Kirov_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kirovensis]] (vulgo: ''Кировская область'') :::RU523 [[Fasciculus:Flag_of_Mari_El.svg|15px]] [[Mari El]] (vulgo: ''Республика Марий Эл'') ::RU53 [[Fasciculus:Flag_of_Mordovia.svg|15px]] [[Mordovia]] (vulgo: ''Республика Мордовия'') :::RU530 [[Fasciculus:Flag_of_Mordovia.svg|15px]] [[Mordovia]] (vulgo: ''Республика Мордовия'') ::RU54 [[Fasciculus:Flag_of_Nizhny_Novgorod.svg|15px]] [[Novogardia Inferior]] (vulgo: ''Нижний Новгород'') :::RU541 Alta Urbs (vulgo: ''Нижегородский, Приокский, Советский) :::RU542 [[Fasciculus:Avtozavodsky_district.svg|15px]] Districtus Curruum Ergasterii (vulgo: ''Автозаводский район'') :::RU543 Districtus Kanavino et [[Lenin]]i (vulgo: ''Канавинский, Ленинский'') :::RU544 Districtus [[Moscovia]]e et Sormovo (vulgo: ''Московский, Сормовский'') ::RU55 [[Fasciculus:Flag_of_Nizhny_Novgorod_Region.svg|15px]] [[Regio Novogardiensis Inferior]] (vulgo: ''Нижегородская область'') :::''Ignoti districtus'' :RU6 [[Regio Kaliningradensis]] atque Boreoccidentalis (vulgo: ''Калининградская, Северо-Западный экономический район'') ::RU61 [[Fasciculus:Flag_of_Kaliningrad_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kaliningradensis|Kaliningradensis]] (vulgo: ''Калининградская область'') :::RU611 [[Fasciculus:Flag_of_Kaliningrad.svg|15px]] [[Kaliningradum]] (vulgo: ''Калининград'') :::RU612 [[Fasciculus:Flag_of_Kaliningrad_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kaliningradensis]] (vulgo: ''Калининградская область'') ::RU62 [[Fasciculus:Flag_of_Leningrad_Oblast.svg|15px]] [[Regio Leninopolitana|Leninopolitana]] (vulgo: ''Ленинградская область'') :::''Ignoti districtus'' ::RU63 [[Regio Novogardiensis|Novogardiensis]] atque [[Regio Pscoviensis|Plescoviensis]] (vulgo: ''Новгородская область, Псковская область'') :::RU631 [[Fasciculus:Flag_of_Novgorod_Oblast.svg|15px]] [[Regio Novogardiensis|Novogardiensis]] (vulgo: ''Новгородская область'') :::RU632 [[Fasciculus:Flag_of_Pskov_Oblast.svg|15px]] [[Regio Pscoviensis|Plescoviensis]] (vulgo: ''Псковская область'') :RU7 [[Fasciculus:Flag_of_Saint_Petersburg.svg|15px]] [[Petropolis]] (vulgo: ''Санкт-Петербург'') ::RU71 [[Petropolis]] Pars Prima (vulgo: ''Санкт-Петербург А'') :::RU711 [[Fasciculus:Coat_of_arms_Admiralteysky_district_of_Sankt_Peterburg.jpg|15px]] Districtus Navarchiae (vulgo: ''Адмиралтейский район'') :::RU712 Districtus [[Michael Frunze|Frunze]] dicatus (vulgo: ''Фрунзенский район'') :::RU713 [[Fasciculus:Flag_of_Kronshtadt_(St_Petersburg).png|15px]] Districtus [[Michael Kalinin|Kalinin]]o dicatus (vulgo: ''Калининский район'') :::RU714 Districtus [[Sergius Kirov|Kirov]]o dicatus (vulgo: ''Кировский район'') :::RU715 [[Fasciculus:Kolpino8-2.gif|15px]] Districtus Kolpino (vulgo: ''Колпинский район'') :::RU716 Districtus [[Exercitus Ruber|Exercitu Rubro]] dicatus (vulgo: ''Красногвардейский район'') ::RU72 [[Petropolis]] Pars Secunda (vulgo: ''Санкт-Петербург Б'') :::RU721 Districtus Vici Rubri (vulgo: ''Красносельский район'') :::RU722 Districtus [[Neva]]e (vulgo: ''Невский район'') :::RU722 [[Cronstadium]], Kurortny, [[Moscovia]]e, [[Peterhofium|Peterhofii]] Districtus (vulgo: ''Кронштадтский, Курортный, Московский, Петродворцовый'') ::RU73 [[Petropolis]] Pars Tertia (vulgo: ''Санкт-Петербург В'') :::RU731 Districtus [[Petropolis|Petropolitanus]] et [[Pushkin]]o dicatus (vulgo: ''Петроградский, Пушкинский'') :::RU732 Districtus Maritimus (vulgo: ''Приморский район'') :::RU733 Districtus Medius (vulgo: ''Центральный район'') :::RU734 Districtus Insulae Basilii (vulgo: ''Василеостровский район'') :::RU735 Districtus [[Viburgum (Russia)|Viburgi]] (vulgo: ''Выборгский район'') :RU8 [[Districtus autonomus Chanty-Mansiensis|Iugra]], [[Regio Tumenensis|Tumenensis]] et [[Districtus autonomus Iamalo-Neneticus|Iamalia]] (vulgo: ''Югра, Тюменская область, Ямалия'') ::RU81 [[Districtus autonomus Chanty-Mansiensis|Iugra]] et [[Districtus autonomus Iamalo-Neneticus|Iamalia]] (vulgo: ''Югра, Ямалия'') :::RU811 [[Fasciculus:Flag_of_Surgut.svg|15px]] [[Surgutum]] (vulgo: ''Сургут'') :::RU812 [[Fasciculus:Flag_of_Nizhnevartovsk.svg|15px]] [[Vartovsca Inferior]] (vulgo: ''Нижневартовск'') :::RU813 [[Fasciculus:Flag_of_Nefteyugansk.png|15px]] ''[[Nefteyugansk]]'' (vulgo: ''Нефтеюганск'') :::RU814 [[Fasciculus:Flag_of_Khanty-Mansiysk.svg|15px]] [[Iyrcopolis]] (vulgo: ''Ханты-Мансийск'') :::RU815 [[Fasciculus:Flag_of_Yugra.svg|15px]] [[Districtus autonomus Chanty-Mansiensis|Iugra]] (vulgo: ''Ханты-Мансийский автономный округ — Югра'') :::RU816 [[Fasciculus:Flag_of_Yamal-Nenets_Autonomous_District.svg|15px]] [[Districtus autonomus Iamalo-Neneticus|Iamalia]] (vulgo: ''Ямало-Ненецкий автономный округ'') ::RU82 [[Fasciculus:Flag_of_Tyumen_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tumenensis|Tumenensis]] (vulgo: ''Тюменская область'') :::RU821 [[Fasciculus:Flag_of_Tyumen_(Tyumen_oblast).png|15px]] [[Tumenum]] (vulgo: ''Тюмень'') :::RU822 [[Fasciculus:Flag_of_Tyumen_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tumenensis]] (vulgo: ''Тюменская область'') :RU9 [[Siberia]] Occidentalis (vulgo: ''Западно-Сибирский экономический район'') ::RU91 Utrique Altai et [[Regio Kemerovensis|Cusneziana]] (vulgo: ''Алтай, Кузбасс'') :::RU911 [[Fasciculus:Flag_of_Barnaul.svg|15px]] [[Barnaulia]] (vulgo: ''Барнаул'') :::RU912 [[Fasciculus:Flag_of_Biysk.gif|15px]] [[Biscum]] (vulgo: ''Бийск'') :::RU913 ''[[Rubtsovsk]]'' (vulgo: ''Рубцовск'') :::RU914 [[Fasciculus:Flag_of_Altai_Krai.svg|15px]] [[Territorium Altaicum]] (vulgo: ''Алтайский край'') :::RU915 [[Fasciculus:Flag_of_Altai_Republic.svg|15px]] [[Altai (res publica)]] (vulgo: ''Республика Алтай'') :::RU916 [[Fasciculus:Flag_of_Novokuznetsk.png|15px]] [[Novocusnecum]] (vulgo: ''Новокузнецк'') :::RU917 [[Fasciculus:Flag_of_Kemerovo.svg|15px]] [[Carduelinum]] (vulgo: ''Кемерово'') :::RU918 [[Fasciculus:Flag_of_Prokopyevsk.png|15px]] [[Procopiopolis]] (vulgo: ''Прокопьевск'') :::RU919 [[Fasciculus:Flag_of_Mezhdurechensk_(Kemerovo_oblast).png|15px]] ''[[Mezhdurechensk]]'' et [[Leninofabriciopolis]] (vulgo: ''Междуреченск, Ленинск-Кузнецкий'') :::RU91A [[Fasciculus:Flag_of_Kemerovo_oblast.svg|15px]] [[Regio Kemerovensis]] (vulgo: ''Кемеровская область — Кузбасс'') ::RU92 [[Fasciculus:Flag of Novosibirsk Oblast.svg|15px]] [[Regio Novosibirscensis|Novosibirscensis]] (vulgo: ''Новосибирская область'') :::RU921 Districtus [[Felix Dzierżyński|Dzierżyński]] dicatus (vulgo: ''Дзержинский район'') :::RU922 Districtus [[Kalinin]]o dicatus (vulgo: ''Калининский район'') :::RU923 Districtus [[Kirov]]o dicatus (vulgo: ''Кировский район'') :::RU924 Districtus [[Lenin]]i (vulgo: ''Ленинский район'') :::RU925 Districtus [[Res novae Octobres|rerum novarum Octobrium]] (vulgo: ''Октябрьский район'') :::RU926 Districtus Calendarum Maiarum atque Sovieticus (vulgo: ''Первомайский, Советский'') :::RU927 Districtus Medius, Zayeltsovsky et Ferriviarius (vulgo: ''Центральный, Заельцовский, Железнодорожный'') :::RU928 [[Fasciculus:Flag of Novosibirsk Oblast.svg|15px]] [[Regio Novosibirscensis]] (vulgo: ''Новосибирская область'') ::RU93 [[Fasciculus:Flag_of_Omsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Omiensis|Omiensis]] (vulgo: ''Омская область'') :::''Ignoti districtus'' ::RU94 [[Fasciculus:Flag_of_Tomsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tomensis|Tomensis]] (vulgo: ''Томская область'') :::RU941 [[Fasciculus:Flag_of_Tomsk.png|15px]] [[Tomium (urbs)|Tomium]] (vulgo: ''Томск'') :::RU942 [[Fasciculus:Flag_of_Tomsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tomensis]] (vulgo: ''Томская область'') :RUA [[Regio Astrachanensis|Astrachanensis]], [[Calmuccia]] et [[Regio Volgogradensis|Volgogradensis]] (vulgo: ''Астраханская, Калмыкия, Волгоградская'') ::RUA1 [[Regio Astrachanensis|Astrachanensis]] et [[Calmuccia]] (vulgo: ''Астраханская, Калмыкия'') :::RUA11 [[Fasciculus:Flag_of_Astrakhan.svg|15px]] [[Astrachanum]] (vulgo: ''Астрахань'') :::RUA12 [[Fasciculus:Flag_of_Astrakhan_Oblast.svg|15px]] [[Regio Astrachanensis]] (vulgo: ''Астраханская область'') :::RUA13 [[Fasciculus:Flag_of_Kalmykia.svg|15px]] [[Calmuccia]] (vulgo: ''Республика Калмыкия'') ::RUA2 [[Fasciculus:Flag_of_Volgograd_Oblast.svg|15px]] [[Regio Volgogradensis|Volgogradensis]] (vulgo: ''Волгоградская область'') :::''Ignoti districtus'' :RUB [[Fasciculus:Flag_of_Tatarstan.svg|15px]] [[Tatarstania|Tataria]] (vulgo: ''Республика Татарстан'') ::RUB1 [[Fasciculus:Flag_of_Kazan.svg|15px]] [[Casanum]] (vulgo: ''Казань'') :::RUB11 Districtus Aeroplanorum Ergasterii, [[Kirov]]o dicatus, [[Moscovia]]e, Novi Savinovsky (vulgo: ''Авиастроительный, Кировский, Московский, Ново-Савиновский'') :::RUB12 Districtus Vakhitovsky, ante [[Rha]]m, Sovieticus (vulgo: ''Вахитовский, Приволжский, Советский'') ::RUB2 [[Fasciculus:Flag_of_Tatarstan.svg|15px]] [[Tatarstania|Tataria]] (vulgo: ''Республика Татарстан'') :::''Ignoti districtus'' :RUC Pars apud [[Rha]]m (vulgo: ''Поволжский экономический район'') ::RUC1 [[Fasciculus:Flag_of_Penza_Oblast.svg|15px]] [[Regio Pensensis|Pensensis]] (vulgo: ''Пензенская область'') :::RUC11 [[Fasciculus:Flag_of_Penza.png|15px]] [[Pensa]] (vulgo: ''Пенза'') :::RUC12 [[Fasciculus:Flag_of_Penza_Oblast.svg|15px]] [[Regio Pensensis]] (vulgo: ''Пензенская область'') ::RUC2 [[Fasciculus:Flag_of_Samara.svg|15px]] [[Samara (Russia)|Samara]] (vulgo: ''Самара'') :::RUC21 Districtus [[Kuybyshev]]o dicatus (vulgo: ''Куйбышевский район'') :::RUC22 Districtus Samarae, [[Lenin]]i, Ferriviarius (vulgo: ''Самарский, Ленинский, Железнодорожный'') :::RUC23 Districtus [[res novae Octobres|rerum novarum Octobrium]] (vulgo: ''Октябрьский район'') :::RUC24 Districtus Sovieticus (vulgo: ''Советский район'') :::RUC25 Districtus Promyshlenny (vulgo: ''Промышленный район'') :::RUC26 Districtus [[Kirov]]o dicatus (vulgo: ''Кировский район'') :::RUC27 Districtus Krasnoglinsky (vulgo: ''Красноглинский район'') ::RUC3 [[Fasciculus:Flag_of_Samara_Oblast.svg|15px]] [[Regio Samarensis|Samarensis]] (vulgo: ''Самарская область'') :::''Ignoti districtus'' ::RUC4 [[Fasciculus:Flag_of_Saratov_Oblast.svg|15px]] [[Regio Saratoviensis|Saratoviensis]] (vulgo: ''Саратовская область'') :::''Ignoti districtus'' ::RUC5 [[Fasciculus:Flag_of_Ulyanovsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Simbiriensis|Simbiriensis]] (vulgo: ''Ульяновская область'') :::RUC51 [[Fasciculus:Flag_of_Ulyanovsk.svg|15px]] [[Simbirium]] (vulgo: ''Ульяновск'') :::RUC52 [[Fasciculus:Flag_of_Ulyanovsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Simbiriensis]] (vulgo: ''Ульяновская область'') :RUD [[Fasciculus:Flag_of_Bashkortostan.svg|15px]] [[Baschkiria]] (vulgo: ''Республика Башкортостан'') ::RUD1 [[Fasciculus:Flag_of_Ufa.svg|15px]] [[Ufa]] (vulgo: ''Уфа'') :::''Ignoti districtus'' ::RUD2 [[Fasciculus:Flag_of_Bashkortostan.svg|15px]] [[Baschkiria]] (vulgo: ''Республика Башкортостан'') :::''Ignoti districtus'' :RUE [[Fasciculus:Flag_of_Sverdlovsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Sverdloviensis|Sverdloviensis]] (vulgo: ''Свердловская область'') ::RUE1 [[Fasciculus:Flag_of_Yekaterinburg_(Sverdlovsk_oblast).svg|15px]] [[Catharinopolis]] (vulgo: ''Екатеринбург'') :::RUE11 Districtus Academicus, Verkh-Isetsky :::RUE12 Districtus Ferriviarius :::RUE13 Districtus [[Kirov]]o dicatus :::RUE14 Districtus [[Lenin]]i :::RUE15 Districtus [[Res novae Octobres|rerum novarum Octobrium]] :::RUE16 Districtus [[Gregorius Ordžonikidze|Ordschonikidze]] dicatus :::RUE17 Districtus Chkalovsky ::RUE2 [[Fasciculus:Flag_of_Sverdlovsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Sverdloviensis]] (vulgo ''Свердловская область'') :::''Ignoti districtus'' :RUF [[Territorium Permicum|Permica]] et [[Udmurtia]] (vulgo: ''Пермский край, Удмуртская Республика'') ::RUF1 [[Fasciculus:Flag_of_Perm_Krai.svg|15px]] [[Territorium Permicum|Permica]] (vulgo: ''Пермский край'') :::''Ignoti districtus'' ::RUF2 [[Fasciculus:Flag_of_Udmurtia.svg|15px]] [[Udmurtia]] (vulgo: ''Удмуртская Республика'') :::RUF21 [[Fasciculus:Flag_of_Izhevsk_(Udmurtia).svg|15px]] [[Izum]] (vulgo: ''Ижевск'') :::RUF22 [[Fasciculus:Flag_of_Udmurtia.svg|15px]] [[Udmurtia]] (vulgo: ''Удмуртская Республика'') :RUG [[Fasciculus:Flag_of_ural.svg|15px]] [[Urales]] (vulgo: ''Уральский экономический район'') ::RUG1 [[Fasciculus:Flag_of_Chelyabinsk.svg|15px]] [[Celiabinsca]] (vulgo: ''Челябинск'') :::RUG11 Districtus [[Kalinin]]o dicatus et Medius :::RUG12 Districtus [[Kurchatov]]o dicatus et Metallurgiae :::RUG13 Districtus [[Lenin]]i et Sovieticus :::RUG14 Districtus Tractoriorum Ergasterii ::RUG2 [[Fasciculus:Flag_of_Chelyabinsk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Celiabinscensis]] (vulgo: ''Челябинская область'') :::''Ignoti districtus'' ::RUG3 [[Fasciculus:Flag_of_Kurgan_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kurganensis|Kurganensis]] (vulgo: ''Курганская область'') :::RUG31 [[Fasciculus:Flag_of_Kurgan_(Kurgan_oblast).svg|15px]] [[Tumulus (urbs)|Tumulus]] (vulgo: ''Курган'') :::RUG32 [[Fasciculus:Flag_of_Kurgan_Oblast.svg|15px]] [[Regio Kurganensis]] (vulgo: ''Курганская область'') ::RUG4 [[Fasciculus:Flag_of_Orenburg_Oblast.svg|15px]] [[Regio Orenburgensis|Orenburgensis]] (vulgo: ''Оренбургская область'') :::''Ignoti districtus'' :RUH [[Cubania]] (vulgo: ''Кубань'') ::RUH1 [[Fasciculus:Flag of Krasnodar.svg|15px]] [[Crasnodaria]] (vulgo: ''Краснодар'') :::''Ignoti districtus'' ::RUH2 [[Fasciculus:Flag_of_Novorossiysk.gif|15px]] [[Bata]] (vulgo: ''Новороссийск'') :::RUH20 [[Fasciculus:Flag_of_Novorossiysk.gif|15px]] [[Bata]] (vulgo: ''Новороссийск'') ::RUH3 [[Fasciculus:Flag_of_Sochi_(Krasnodar_krai).svg|15px]] [[Sotzium]] (vulgo: ''Сочи'') :::RUH30 [[Fasciculus:Flag_of_Sochi_(Krasnodar_krai).svg|15px]] [[Sotzium]] (vulgo: ''Сочи'') ::RUH4 [[Fasciculus:Flag_of_Adygea.svg|15px]] [[Adygeia]] (vulgo: ''Республика Адыгея'') :::RUH40 [[Fasciculus:Flag_of_Adygea.svg|15px]] [[Adygeia]] (vulgo: ''Республика Адыгея'') ::RUH5 Urbes [[Territorium Crasnodarianum|Crasnodarianae]] (vulgo: ''Анапа, Армавир, Белореченск, Геленджик, Горячий Ключ, Кропоткин, Крымск, Лабинск, Славянск-на-Кубани, Тихорецк, Туапсе, Ейск'') :::''Ignoti districtus'' ::RUH6 [[Fasciculus:Flag_of_Krasnodar_Krai.svg|15px]] [[Territorium Crasnodarianum]] (vulgo: ''Краснодарский край'') :::''Ignoti districtus'' :RUI [[Fasciculus:Flag_of_Rostov_Oblast.svg|15px]] [[Regio Rostoviensis|Rostoviensis]] (vulgo: ''Ростовская область'') ::RUI1 [[Fasciculus:Rostov-na-Donu_flag.svg|15px]] [[Rostovia ad Tanaim]] (vulgo: ''Ростов-на-Дону'') :::RUI11 Districtus [[Voroshilov]]o dicatus :::RUI12 Districtus Ferriviarius et [[Lenin]]i :::RUI13 Districtus [[Kirov]]o dicatus et [[Proletariatus|Proletariati]] :::RUI14 Districtus [[Res novae Octobres|rerum novarum Octobrium]] :::RUI15 Districtus Calendarum Maiarum :::RUI16 Districtus Sovieticus ::RUI2 Urbes [[Regio Rostoviensis|Rostovienses]] (vulgo: ''Азов, Батайск, Донецк, Гуково, Каменск-Шахтинский, Новочеркасск, Новошахтинск, Шахты, Таганрог, Волгодонск, Зверево'') :::''Ignoti districtus'' ::RUI3 [[Fasciculus:Flag_of_Rostov_Oblast.svg|15px]] [[Regio Rostoviensis]] (vulgo ''Ростовская область'') :::''Ignoti districtus'' :RUJ [[Daghestania]] et [[Tsetsenia]] (vulgo ''Республика Дагестан, Чеченская Республика'') ::RUJ1 Urbes Daghestanae :::RUJ11 [[Fasciculus:Flag_of_Makhachkala_(Dagestan).svg|15px]] [[Machaczkala]] (vulgo ''Махачкала'') :::RUJ12 Urbes Daghestanae extra [[Machaczkala]] ::RUJ2 [[Fasciculus:Flag_of_Dagestan.svg|15px]] [[Daghestania]] (vulgo ''Республика Дагестан'') :::''Ignoti districtus'' ::RUJ3 [[Fasciculus:Flag_of_the_Chechen_Republic.svg|15px]] [[Tsetsenia]] (vulgo ''Чеченская Республика'') :::''Ignoti districtus'' :RUK Ciscaucasia (vulgo ''Предкавказье'') ::RUK1 Ciscaucasia Prima (vulgo ''Предкавказье А'') :::RUK11 [[Fasciculus:Flag_of_Ingushetia.svg|15px]] [[Ingussetia]] (vulgo ''Республика Ингушетия'') :::RUK12 [[Fasciculus:Flag_of_North_Ossetia.svg|15px]] [[Ossetia Septemtrionalis]] (vulgo ''Республика Северная Осетия — Алания'') ::RUK2 Ciscaucasia Secunda (vulgo ''Предкавказье Б'') :::RUK21 [[Fasciculus:Flag_of_Nalchik_(Kabardino-Balkaria).png|15px]] [[Naltschik]] (vulgo ''Нальчик'') :::RUK22 [[Fasciculus:Flag_of_Kabardino-Balkaria.svg|15px]] [[Cabardino-Balcaria]] (vulgo ''Кабардино-Балкарская Республика'') :::RUK23 [[Fasciculus:Flag_of_Karachay-Cherkessia.svg|15px]] [[Karaczaevo-Circassia]] (vulgo ''Карачаево-Черкесская Республика'') :RUL Russia Media Prima ::RUL1 [[Fasciculus:Flag_of_Bryansk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Branscensis|Branscensis]] (vulgo: ''Брянская область'') :::RUL11 [[Fasciculus:Flag_of_Bryansk.png|15px]] [[Branscum]] (vulgo: ''Брянск'') :::RUL12 [[Fasciculus:Flag_of_Bryansk_Oblast.svg|15px]] [[Regio Branscensis]] (vulgo: ''Брянская область'') ::RUL2 [[Fasciculus:Flag_of_Kaluga_Oblast.svg|15px]] [[Regio Calugensis|Calugensis]] (vulgo: ''Калужская область'') :::RUL21 [[Fasciculus:Flag_of_Kaluga.svg|15px]] [[Caluga]] (vulgo: ''Калуга'') :::RUL22 [[Fasciculus:Flag_of_Kaluga_Oblast.svg|15px]] [[Regio Calugensis]] (vulgo: ''Калужская область'') ::RUL3 [[Fasciculus:Flag_of_Smolensk_oblast.svg|15px]] [[Regio Smolenscensis|Smolenscensis]] (vulgo: ''Смоленская область'') :::RUL31 [[Fasciculus:Flag_of_Smolensk_(Smolensk_oblast).png|15px]] [[Smolenscum]] (vulgo: ''Смоленск'') :::RUL32 [[Fasciculus:Flag_of_Smolensk_oblast.svg|15px]] [[Regio Smolenscensis]] (vulgo: ''Смоленская область'') ::RUL4 [[Fasciculus:Flag_of_Tver_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tueriensis|Tueriensis]] (vulgo: ''Тверская область'') :::RUL41 [[Fasciculus:Flag_of_Tver.svg|15px]] [[Tueria]] (vulgo ''Тверь'') :::RUL42 [[Kimra]], [[Rescovia]], [[Torsocia]], [[Vysznievolocum]] (vulgo ''Кимры, Ржев, Торжок, Вышний Волочёк'') :::RUL43 [[Fasciculus:Flag_of_Tver_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tueriensis]] (vulgo ''Тверская область'') :RUM Russia Media Secunda ::RUM1 [[Fasciculus:Flag_of_Ivanovo_Oblast.svg|15px]] [[Regio Analeptriana|Analeptriana]] (vulgo: ''Ивановская область'') :::RUM11 [[Fasciculus:Flag_of_Ivanovo.svg|15px]] [[Analeptria]] (vulgo ''Иваново'') :::RUM12 [[Fasciculus:Flag_of_Ivanovo_Oblast.svg|15px]] [[Regio Analeptriana]] (vulgo ''Ивановская область'') ::RUM2 [[Regio Costromensis|Costromensis]] et [[Regio Iaroslaviensis|Iaroslaviensis]] (vulgo ''Костромская область, Ярославская область'') :::RUM21 [[Fasciculus:Flag_of_Kostroma_Oblast.svg|15px]] [[Regio Costromensis]] (vulgo ''Костромская область'') :::RUM22 [[Fasciculus:Flag_of_Yaroslavl.svg|15px]] [[Iaroslavia]] (vulgo ''Ярославль'') :::RUM23 [[Fasciculus:Flag_of_Yaroslavl_Oblast.svg|15px]] [[Regio Iaroslaviensis]] (vulgo ''Ярославская область'') ::RUM3 [[Regio Orelensis|Orelensis]] et [[Regio Tulensis|Tulensis]] (vulgo ''Орловская область, Тульская область'') :::RUM31 [[Fasciculus:Flag_of_Oryol_Oblast.svg|15px]] [[Regio Orelensis]] (vulgo ''Орловская область'') :::RUM32 [[Fasciculus:Flag_of_Tula.png|15px]] [[Tula]] (vulgo ''Тула'') :::RUM33 [[Fasciculus:Flag_of_Novomoskovsk_(Tula_oblast).png|15px]] [[Nova Moscovia]] (vulgo ''Новомосковск'') :::RUM34 [[Fasciculus:Flag_of_Tula_Oblast.svg|15px]] [[Regio Tulensis]] (vulgo ''Тульская область'') ::RUM4 [[Fasciculus:Flag_of_Ryazan_Oblast.svg|15px]] [[Regio Resaniensis|Resaniensis]] (vulgo: ''Рязанская область'') :::RUM41 [[Fasciculus:Flag_of_Ryazan.svg|15px]] [[Resania]] (vulgo ''Рязань'') :::RUM42 [[Fasciculus:Flag_of_Ryazan_Oblast.svg|15px]] [[Regio Resaniensis]] (vulgo ''Рязанская область'') ::RUM5 [[Fasciculus:Flag_of_Vladimirskaya_Oblast.svg|15px]] [[Regio Volodimiriensis|Volodimiriensis]] (vulgo ''Владимирская область'') :::RUM51 [[Fasciculus:Flag_of_Vladimir.svg|15px]] [[Volodimiria]] (vulgo ''Владимир'') :::RUM52 ''[[Kovrov]]'' et [[Muromum]] (vulgo ''Ковров, Муром'') :::RUM53 [[Fasciculus:Flag_of_Vladimirskaya_Oblast.svg|15px]] [[Regio Volodimiriensis]] (vulgo ''Владимирская область'') :RUN [[Fasciculus:Flag_of_Moscow_oblast.svg|15px]] [[Regio Moscuensis]] (vulgo ''Московская область'') ::RUN1 Moscuensis Pars Prima :::''Ignoti districtus'' ::RUN2 Moscuensis Pars Secunda :::''Ignoti districtus'' :RUO [[Fasciculus:Flag_of_Moscow,_Russia.svg|15px]] [[Moscua]] Urbs - Pars Prima ::RUO1 Districti Medius et Septentrionalis :::''Ignoti districtus'' ::RUO2 Districtus Boreorientalis :::''Ignoti districtus'' ::RUO3 Districtus Orientalis :::''Ignoti districtus'' ::RUO4 Districtus Austrorientalis :::''Ignoti districtus'' ::RUO5 Districtus Meridionalis :::''Ignoti districtus'' ::RUO6 Districtus Austroccidentalis :::''Ignoti districtus'' :RUP [[Fasciculus:Flag_of_Moscow,_Russia.svg|15px]] [[Moscua]] Urbs - Pars Secunda ::RUP1 Districtus Occidentalis :::''Ignoti districtus'' ::RUP2 Districtus Boreoccidentalis, [[Zelenograd|Urbs Viridis]], Nova Moscua, Troitsky :::RUP21 Districtus Boreoccidentalis :::RUP22 Districtus [[Zelenograd|Urbs Viridis]] :::RUP23 Nova Moscua et Troitsky GE {{flag|Georgia}} (vulgo: ''საქართველო'') :GE0 {{flag|Georgia}} (vulgo: ''საქართველო'') ::GE01 Georgiae partes Occidentalis Mediaque :::GE011 Georgiae pars Occidentalis ::::GE0111 [[Fasciculus:Flag_of_Adjara.svg|15px]] [[Adjara|Adiara]] (vulgo ''აჭარა'') ::::GE0112 [[Fasciculus:Banner_of_Guria.svg|15px]] [[Guria]] (vulgo ''გურია'') ::::GE0113 [[Fasciculus:Flag_of_The_Principality_of_Mingrelia_(Portolan_1560).svg|15px]] [[Mingrelia]] et [[Svanetia]] Superior (vulgo ''სამეგრელო-ზემო სვანეთი'') :::GE012 Georgiae pars Media ::::GE0121 [[Fasciculus:Flag of the Principality of Samtskhe.svg|15px]] [[Samtskhe-Javakheti|Samtsche-Zabachetia]] (vulgo ''სამცხე-ჯავახეთი'') ::::GE0122 [[Fasciculus:Fictional flag of Imereti.png|15px]] [[Imeretia]] (vulgo ''იმერეთი'') ::::GE0123 [[Fasciculus:Flag of Racha-Lechkhumi and Kvemo Svaneti.svg|15px]] [[Racha]], [[Scymnia]] et [[Svanetia]] Inferior (vulgo ''რაჭა-ლეჩხუმი და ქვემო სვანეთი'') ::GE02 Georgia Orientalis :::GE021 [[Fasciculus:Flag of Kingdom of Kartli-Kakheti.svg|15px]] [[Carthlia]] (vulgo ''ქართლი'') ::::GE0211 Carthlia Superior ::::GE0212 Carthlia Inferior :::GE022 Georgiae pars Nordorientalis ::::GE0221 [[Fasciculus:Flag_of_Mtskheta_Municipality.svg|15px]] [[Mtzcheta]] et Montes (vulgo ''მცხეთა-მთიანეთი'') ::::GE0222 [[Fasciculus:Flag of Kingdom of Kakheti.svg|15px]] [[Cachetia]] (vulgo ''კახეთი'') ::GE03 [[Fasciculus:Flag_of_Tbilisi.svg|15px]] [[Tiphlis]] (vulgo ''თბილისი'') :::GE030 [[Fasciculus:Flag_of_Tbilisi.svg|15px]] [[Tiphlis]] (vulgo ''თბილისი'') :GE1 [[Fasciculus:Flag_of_the_Republic_of_Abkhazia.svg|15px]] [[Abasgia]] (vulgo ''Аԥсны'') ::GE10 [[Fasciculus:Flag_of_the_Republic_of_Abkhazia.svg|15px]] [[Abasgia]] (vulgo ''Аԥсны'') :::GE100 [[Fasciculus:Flag_of_the_Republic_of_Abkhazia.svg|15px]] [[Abasgia]] (vulgo ''Аԥсны'') ::::GE1000 [[Fasciculus:Flag_of_the_Republic_of_Abkhazia.svg|15px]] [[Abasgia]] (vulgo ''Аԥсны'') :GE2 [[Fasciculus:Flag_of_South_Ossetia.svg|15px]] [[Ossetia Meridionalis]] (vulgo ''Хуссар Ирыстон'') ::GE20 [[Fasciculus:Flag_of_South_Ossetia.svg|15px]] [[Ossetia Meridionalis]] (vulgo ''Хуссар Ирыстон'') :::GE200 [[Fasciculus:Flag_of_South_Ossetia.svg|15px]] [[Ossetia Meridionalis]] (vulgo ''Хуссар Ирыстон'') ::::GE2000 [[Fasciculus:Flag_of_South_Ossetia.svg|15px]] [[Ossetia Meridionalis]] (vulgo ''Хуссар Ирыстон'') HY {{flag|Armenia}} (vulgo ''Հայաստան'') :HY0 {{flag|Armenia}} (vulgo ''Հայաստան'') ::HY01 {{flag|Armenia}} extra capitalem :::HY011 [[Siracum]] (vulgo ''Շիրակ'') :::HY012 [[Fasciculus:Coat of arms of Armavir.jpg|15px]] [[Armavirum]] (vulgo ''Արմավիր'') :::HY014 [[Fasciculus:Flag of the Republic of Ararat (fictitious).svg|15px]] [[Ararat]] (vulgo ''Արարատ''){{dubsig}} :::HY015 [[Fasciculus:Kotayk marz gerb.jpg|15px]] [[Cotaicum]] (vulgo ''Կոտայք'') :::HY016 [[Fasciculus:Gegharkunik barnsatar.png|15px]] [[Gegarcunicum]] (vulgo ''Գեղարքունիք'') :::HY017 [[Syunia]] (vulgo ''Սյունիք'') :::HY018 [[Anticaucasia]] (vulgo ''Արագածոտն'') :::HY019 [[Otena]] (vulgo ''Տավուշ'') :::HY01A [[Fasciculus:Vajots Dzor marz gerb.jpg|15px]] [[Fauces Claudium]] (vulgo ''Վայոց Ձոր'') ::HY02 [[Fasciculus:Flag of Yerevan.svg|15px]] [[Erivanum]] (vulgo ''Երևան'') [[Categoria:Scriptorium]] iemjn9aeacpuwrwk3wxw48ddqp1u9ws Otho (praenomen) 0 304832 3989220 3869873 2026-09-19T09:07:16Z ~2026-49405-65 214731 3989220 wikitext text/x-wiki {{disnomen}} {{Nomen|genus=Masculinum|origo=Latina|significatio=ignota|imago=Prinz Otto von Bayern Koenig von Griechenland 1833.jpg|capitulum=[[Otho (rex Graeciae)]]}} '''Otho''' est [[cognomen]] Romanum,<ref>''Behind the Name'', s.v. "[https://www.behindthename.com/name/otho Otho]". {{Ling|Anglice}}.</ref> quod interdum pro praenomine Theodisco [[Otto]] ponitur. == Qui hoc cognomen habuerint == * [[Lucius Salvius Otho (consul 33)]] * [[Lucius Salvius Otho Cocceianus]] * [[Lucius Salvius Otho Titianus]] * [[Marcus Salvius Otho|Marcus Salvius Otho Augustus]] == Qui hoc nomen habuerint == * [[Otho (episcopus Carcassonis)]] * [[Otho (rex Graeciae)|Otho]], rex Graeciae * [[Christianus Otho Mohr]] == Qui hoc praenomen habuerint == * [[Otho Bismarckius]] * [[Otho Brunfelsius]] * [[Otho Linnaeus Erdmann]] * [[Otho Ludwig]] * [[Otho Vicecomes]] == Notae == <references /> == Nexus interni == * ''[[Wallengrenia otho]]'' [[Categoria:Cognomina Romana antiqua]] [[Categoria:Nomina]] [[Categoria:Praenomina masculina]] g1s3l350uethrobivrr6vvkxnan4ljt Formula:Nomen operis 10 312698 3989095 3852586 2026-09-18T13:55:48Z Grufo 64423 ‘|nota=’ → ‘|plene=’ 3989095 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{1|}}} | <cite{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{ancora|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{ancora|}}}|id="{{safesubst:<noinclude />anchorencode:{{{ancora}}}}}"}}{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{class|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{class|}}}|class="{{{class}}}"}}{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{nota|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{plene|}}}|title="{{safesubst:<noinclude />Textus planus|{{{plene}}}}}"}}{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{lingua|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|lang="{{{lingua}}}"}}{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{style|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{style|}}}|style="{{safesubst:<noinclude />Textus planus|{{{style}}}}}"}}>{{{1}}}</cite> | {{Error|Error: Opus abest.}} }}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> da44d3o8iwhm4zcvrnfkdjt0j1r43ok 3989098 3989095 2026-09-18T13:58:58Z Grufo 64423 3989098 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{safesubst:<noinclude />#if:{{{1|}}} | <cite{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{ancora|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{ancora|}}}|id="{{safesubst:<noinclude />anchorencode:{{{ancora}}}}}"}}{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{class|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{class|}}}|class="{{{class}}}"}}{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{plene|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{plene|}}}|title="{{safesubst:<noinclude />Textus planus|{{{plene}}}}}"}}{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{lingua|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{lingua|}}}|lang="{{{lingua}}}"}}{{safesubst:<noinclude />spsi|{{{style|}}}}}{{safesubst:<noinclude />#if:{{{style|}}}|style="{{safesubst:<noinclude />Textus planus|{{{style}}}}}"}}>{{{1}}}</cite> | {{Error|Error: Opus abest.}} }}</includeonly><noinclude>{{Documentatio}}</noinclude> cfsbp347rnar3t4rzzjy22f14lf3xlt Formula:Nomen operis/doc 10 312699 3989096 3885831 2026-09-18T13:56:23Z Grufo 64423 Documentationem redintegravi 3989096 wikitext text/x-wiki {{Subpagina documentationis}} {{Formula in locum notae HTML substituta|cite}} {{Formula substituibilis|...}} {{Compendia formulae|op}} Utere hac formula ut quiddam nomen proprium operis scribas (per notam HTML <syntaxhighlight lang="wikitext" inline><cite>...</cite></syntaxhighlight> – de hac vide [[#De nota HTML|infra]]). == De usu == * <syntaxhighlight lang="wikitext" inline>Vide Dantis Alagherii {{Op|Divinam comoediam}}.</syntaxhighlight> *: ↳ Vide Dantis Alagherii {{Op|Divinam comoediam}}. == De argumentis == <templatedata>{ "description": "Per hanc formulam nomen proprium operis ostenditur.", "params": { "1": { "label": "Opus", "description": "Nomen operis ostentum", "example": "Divinam comoediam", "type": "content", "required": true }, "plene": { "label": "Nomen plenius", "description": "Attributio HTML ‘title’", "example": "Lorem ipsum", "type": "string", "required": false }, "ancora": { "label": "Ancora", "description": "Attributio HTML ‘id’", "example": "divina-comoedia", "type": "string", "required": false }, "class": { "label": "Classis HTML", "description": "Attributio HTML ‘class’", "example": "liber", "type": "string", "required": false }, "style": { "label": "CSS", "description": "Attributio HTML ‘style’", "example": "font-style: inherit; font-weight: bold;", "type": "string", "required": false }, "lingua": { "label": "Tessera linguae", "description": "Attributio HTML ‘lang’", "example": "en-GB", "type": "string", "required": false } } }</templatedata> == De nota HTML == Consortium [[WHATWG]] sic notam HTML <syntaxhighlight lang="wikitext" inline><cite>...</cite></syntaxhighlight> definivit (Anglice): {{Citatio | The <code>[https://html.spec.whatwg.org/multipage/text-level-semantics.html#the-cite-element cite]</code> element [https://html.spec.whatwg.org/multipage/dom.html#represents represents] the title of a work (e.g. a book, a paper, an essay, a poem, a score, a song, a script, a film, a TV show, a game, a sculpture, a painting, a theatre production, a play, an opera, a musical, an exhibition, a legal case report, a computer program, etc.). This can be a work that is being quoted or [https://html.spec.whatwg.org/multipage/dom.html#referenced referenced] in detail (i.e., a citation), or it can just be a work that is mentioned in passing. A person's name is not the title of a work — even if people call that person a piece of work — and the element must therefore not be used to mark up people's names. (In some cases, the <code>[https://html.spec.whatwg.org/multipage/text-level-semantics.html#the-b-element b]</code> element might be appropriate for names; e.g. in a gossip article where the names of famous people are keywords rendered with a different style to draw attention to them. In other cases, if an element is {{emphasis|really}} needed, the <code>[https://html.spec.whatwg.org/multipage/text-level-semantics.html#the-span-element span]</code> element can be used.). | 2 = HTML Standard, § [https://html.spec.whatwg.org/multipage/text-level-semantics.html#the-cite-element The <code>cite</code> element] }} == Synonyma == * {{Fn|Op}} * {{Fn|Cite}} – nomen interviciale * {{Fn|Nomen proprium}} * {{Fn|Titulus}} == Ulteriora si cupis == * [[Auxilium:HTML in vicitextu]] * [[:Categoria:Formulae typographicae]] * {{Fn|Opus}} * {{Fn|Emphasis}} * {{Fn|Res de opere}} * {{Fn|Idioma}} <includeonly>{{in harenario aut alibi|| <!-- Categorias sub hac linea adde --> [[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae intra versum accommodandae|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae typographicae|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae citationis|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly> hsslsj4ihvxv3dyjv1265m70jogiud5 Othmanus (nomen) 0 313315 3989265 3883045 2026-09-19T11:57:49Z ~2026-49405-65 214731 3989265 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} {{disnomen}} {{Nomen|genus=Masculinum|origo=Arabica|significatio="pullus otididae"|imago=Sultan Uthman I.jpg|capitulum=[[Ottomanus I]], sultanus Ottomanicus}} '''''Othmanus''''',<ref>{{cite book|year=1866|title=Sancti Eusebii Hieronymi stridonensis presbyteri opera omnia|page=601|url=https://books.google.com/books?id=Behz0kj0s3IC|quote=Othmanus}}</ref> aut '''''Othman''''',<ref>"Morbo correptus est anno 856, et eodem die quo regnum a se alienavit, Othman Sultanus suffectus est"; ''Maured Allatafet Jemaleddini filii Togri-Bardii, seu rerum Aegyptiacarum annales ab anno Christi 971, usque ad annum 1453'' (Cantabrigiae, 1792): 126 [https://www.google.it/books/edition/Maured_Allatafet_Jemaleddini_filii_Togri/DGmfE0nIs1UC?hl=it&gbpv=1&dq=othman+sultanus&pg=RA1-PA126&printsec=frontcover].</ref> vel '''''Ottomanus''''', sive '''''Osmanus''''',<ref>"Dum Osmanus Turcarum Imperator [. . .]"; vide ''Opere del Padre Daniello Bartoli'' (Augustae Taurinorum, 1825): 62 [https://www.google.it/books/edition/Oprere_del_Padre_Daniello_Bartoli/snutQevZWMcC?hl=it&gbpv=1&dq=Osmanus&pg=RA1-PA62&printsec=frontcover].</ref> vel etiam '''''Osman''''',<ref>De forma praenominis vide hic [https://mateo.uni-mannheim.de/camenaref/hofmann/hof3/s0492a.html].</ref> est [[Nomen proprium|nomen]] et [[praenomen]] masculinum Arabicum et Turcicum ([[Arabice]] ''ʿUthmān''; [[Turcice]] ''Osman''). Significatio nominis 'pullus [[Otididae]]' est.<ref>''Behind the Name'', s.v. "[https://www.behindthename.com/name/uthman Uthman]". {{Ling|Anglice}}.</ref> ''Ousmane'' est forma [[Francogallica]], quae in civitatibus [[Africa Occidentalis|Africae Occidentalis]] adhibetur, ubi haec [[lingua]] in usu est.<ref>''Behind the Name'', s.v. "[https://www.behindthename.com/name/ousmane Ousmane]". {{Ling|Anglice}}.</ref> == Homines == * [[Othmanus]], gener prophetae Mahometi * [[Ousmane Sembène]] === Sultani Ottomanici === * [[Ottomanus I]] * [[Ottomanus II]] * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ottomanus III|<>|tr|qid=Q199825}} == Qui hoc cognomen habuerint == * [[Al-Aziz Othmanus]] * [[Calixtus Ottomanus]] == Notae == <references /> [[Categoria:Cognomina]] [[Categoria:Nomina]] [[Categoria:Praenomina masculina]] l9fwyn9gq8d0g3fo4oxei3uvepp0dyy Siegfriedus 0 314251 3989214 3972624 2026-09-19T08:43:37Z ~2026-49405-65 214731 3989214 wikitext text/x-wiki {{disnomen}} {{Nomen|genus=Masculinum|origo=Germanica|significatio="pax victoriosa"|imago=800px Hans Thoma Kriegspostkarte Siegfried 1914.jpg|capitulum=[[Sigfridus]], heros in mythologia Germanica}} '''''Siegfriedus''''',<ref>De forma praenominis vide librum ''Studi italiani di filologia classica, Volume 5'' (Florentiae et Romae, 1897): 102, [https://www.google.it/books/edition/Studi_italiani_di_filologia_classica/ALJJAAAAYAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Siegfriedus+est&pg=PA102&printsec=frontcover hic].</ref> vel '''''Sigfredus''''',<ref>"''Sigfredus II''. nobilis Dominus a Quernofurto; ''Christ. Francisci Paollini rerum et antiquitatum Germanicorum syntagma'' (Francofurti ad Moenum, 1698): 97 [https://www.google.it/books/edition/Christ_Francisci_Paollini_rerum_et_antiq/S2nwAO579soC?hl=it&gbpv=1&dq=sigfredus&pg=RA1-PA97&printsec=frontcover]. </ref> seu etiam '''''Sigfridus''''',<ref name=":1">"Sigefridus (Sigfridus, Sefridus) - Teut. - Nauta pacificus, et etiam In victoria placidus"; ''Alma Roma'', ann. VII, n. 11 (Romae, mense Novembris 1920): 174 [https://arxlatina.org/pegmata/periodica/almaroma/AlmaRoma.1920.ann07.fasc11.Id_Nov.tusc.pdf].</ref> '''''Sigefridus'''''<ref name=":1" /> et '''''Segfridus''''',<ref>De nominis forma vide librum Magnoaldi Ziegelbauer ''Historiam Rei Literariae Ordinis S. Benedicti'' (Augustae Vindelicorum et Herbipoli, 1754): 626, [https://www.google.it/books/edition/Historia_Rei_Literariae_Ordinis_S_Benedi/IQNRRYHsp94C?hl=it&gbpv=1&dq=segfridus&pg=PA626&printsec=frontcover hic].</ref> est [[Nomen proprium|nomen]] atque [[praenomen]] masculinum originis Germanicae, quod e [[Vocabulum|vocabulis]] ''sigu'' ('victoria') atque ''fridu'' ('pax') ductum est.<ref>''Behind the Name'', s.v. "[https://www.behindthename.com/name/siegfried Siegfried]". {{Ling|Anglice}}.</ref> == Qui hoc nomen habuerint == * [[Sigfridus]], persona mythologica * [[Bernardus Siegfriedus Albinus]] == Qui hoc praenomen habuerint == * [[Siegfriedus Balke]] * [[Siegfriedus Kracauer]] * [[Segfridus Lederer]] * [[Sigfredus Lenz]] * [[Siegfriedus Wagner]] == Notae == <references /> [[Categoria:Nomina]] [[Categoria:Praenomina masculina]] adyjptigqe1jkbx4kc2es22fri11uey Celeritas fugae 0 314745 3989102 3923832 2026-09-18T14:09:00Z Grufo 64423 Minora 3989102 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Newton Cannon.svg|thumb|upright=1.3|“Canno Newtoni”, sive de celeritate fugae ab [[Isaacus Newtonus|Isaaco Newtono]] illustrata. A summa altissimi [[mons|montis]], [[canno]] quidam [[proiectile|proiectilia]] maiore maioreque velocitate explodit. Proiectilia A et B in terram denuo incidunt; proiectile C orbitam circularem sequitur; D autem sequitur [[ellipsis|ellipticam]]; demum proiectile E e planeta evadit.]] [[Fasciculus:Newton's cannonball cropped.svg|thumb|upright=1|“Canno Newtoni” sicut in editione Anglica anni [[1728]] libri Newtoni {{Op|De mundi systemate}}.<ref>{{Opus | cognomen auctoris = Newtonus | nomen auctoris = Isaacus | commentatio de auctore = Isaacus Newtonus | titulus = A Treatise Of The System Of The World | latine = Tractatus de mundi systemate | tempus = 1728 | domus editoria = F. Fayram | locus = [[Londinium|Londinii]] | pagina = 6 | url = https://archive.org/details/1728-newton-a-treatise-of-the-system-of-the-world/page/n35/mode/2up }}.</ref>]] {{Res|Celeritas fugae}}{{Convertimus}} seu {{Res|plene=Celeritas effugiendi|effugiendi}}{{Convertimus}} in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|mechanica caelestis|mechanica caelesti|en|qid=Q184274}} est minima [[celeritas]] cuidam corpori necessaria ut e contactu vel ex [[orbita]] circum aliud corpus evadat, dummodo: * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|traiectoria||en|qid=Q193139}} sit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|motus parabolicus|ballistica|de|qid=Q10281355}} ({{*ie}} nullae aliae [[vis|vires]] corpus agunt, ne {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|propulsio||en|qid=Q2583685}} nec {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|frictio||en|qid=Q82580}} quidem) * ulla ailia notabilis [[massa]] circum corpus fugiens absit Etiamsi ambo verba ''celeritatis'' et ''velocitatis'' vulgo adhiberi solent, casus vocabulo ''celeritatis'' melius descirbitur, quum [[velocitas]] sit [[vector]] ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|directio|directionem|en|qid=Q2151613}} habeat), sed fugae celeritas eadem sit praeter directionem. Massā corporis fugientis neglectā et corporibus inter se tangentibus, haec [[aequatio]] celeritatem describit fugae {{Eodem versu|(<math>c_f</math>)}}, : <math>c_f = \sqrt{\frac{2GM}{d}}</math> ubi: * <math>G</math> est [[constans gravitatis]] * <math>M</math> est massa alterius corporis * <math>d</math> est [[spatium]] inter amborum corporum [[Centrum (geometria)|centra]] [[Energia]] quam fuga requirit {{Eodem versu|(<math>E_f</math>)}} sic computatur, : <math>E_f = \frac{GMm}{d}</math> ubi <math>m</math> est massa corporis effugientis. Si autem corpus est in orbita [[circulus|circulari]], magnitudo velocitatis orbitalis eius (<math>|\mathbf{v_o}|</math>) totiens celeritati fugae congruit quotiens numerus [[unus|unius]] radici congruit numeri [[2|duorum]], i.e.: : <math>c_f = \sqrt{2}\;|\mathbf{v_o}| \approx 1.414\;|\mathbf{v_o}|</math> Celeritas fugae prope [[horizon eventuum|horizontem eventuum]] cuiuslibet [[foramen nigrum|foramini nigri]] est semper [[celeritas lucis]]. Iam prius quam foramina nigra conciperentur, [[astronomus|astronomi]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Michell||en|qid=Q373097}} anno [[1784]] et [[Petrus Simon de Laplace]] anno [[1796]] de corporibus adeo magnis cogitaverunt ut ne lux quidem effugere posset. Ambo astronomi, potius quam, more nostro, parvas stellas permagnae [[densitas|densitatis]], stellas ordinariae densitatis sed immensas proposuerunt stellas “obscuras”.<ref>{{Opus | cognomen 1 = Montgomery | nomen 1 = Colin | cognomen 2 = Orchiston | nomen 2 = Wayne | cognomen 3 = Whittingham | nomen 3 = Ian | titulus = Michell, Laplace and the origin of the black hole concept | contextus = Journal of Astronomical History and Heritage | annus = 2009 | volumen = 12 | fasciculus = 2 | paginae = 90–96 | url = https://researchonline.jcu.edu.au/9892/1/Microsoft_Word_-_Paper__Black_Hole_Concept_Final_.pdf | bibcode = 2009JAHH...12...90M | doi = 10.3724/SP.J.1440-2807.2009.02.01 | s2cid = 55890996 }}.</ref> == Celeritates fugae planetarum systematis solaris, Lunae Solisque == {| class="wikitable" ! rowspan="2" | '''Corpus''' ! colspan="3" | '''Celeritas fugae a [[superficies|superficie]]''' |- ! [[metrum|m]]/[[secundum|s]] !! [[chiliometrum|km]]/[[secundum|s]] !! [[chiliometrum|km]]/[[hora|h]] |- | [[Sol]] || 617 300 || 617.3 || 2 222 280 |- | [[Mercurius (planeta)|Mercurius]] || 4 435 || 4.435 || 15 966 |- | [[Venus (planeta)|Venus]] || 10 400 || 10.4 || 37 440 |- | [[Tellus]] || 11 200 || 11.2 || 40 320 |- | [[Luna]] || 2 300 || 2.30 || 8 280 |- | [[Mars (planeta)|Mars]] || 5 000 || 5.00 || 18 000 |- | [[Iuppiter (planeta)|Iuppiter]] || 59 600 || 59.6 || 214 560 |- | [[Saturnus (planeta)|Saturnus]] || 35 500 || 35.5 || 127 800 |- | [[Uranus (planeta)|Uranus]] || 21 300 || 21.3 || 76 680 |- | [[Neptunus (planeta)|Neptunus]] || 23 300 || 23.3 || 83 880 |- | [[Ceres (planetulus)|Ceres]] || 510 || 0.51 || 1 836 |- | [[Pluto (planetulus)|Pluto]] || 1 200 || 1.20 || 4 320 |- | [[Eris (planetulus)|Eris]] || 2 700 || 2.70 || 9 720 |} == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Astrophysica]] * [[Constans gravitatis]] * [[Fluctus gravitatis]] * [[Gravitas (physica)]] * [[Isaacus Newtonus]] * [[Relativitas generalis]] * [[Systema solare]] * [[Vis aestualis]] {{physica-stipula}} {{Myrias|Physica}} [[Categoria:Mechanica caelestis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] [[Categoria:Astronomia]] axxgxie88ud96hxyypjd1o24xzv1ro0 3989103 3989102 2026-09-18T14:09:17Z Grufo 64423 -{{physica-stipula}} 3989103 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Newton Cannon.svg|thumb|upright=1.3|“Canno Newtoni”, sive de celeritate fugae ab [[Isaacus Newtonus|Isaaco Newtono]] illustrata. A summa altissimi [[mons|montis]], [[canno]] quidam [[proiectile|proiectilia]] maiore maioreque velocitate explodit. Proiectilia A et B in terram denuo incidunt; proiectile C orbitam circularem sequitur; D autem sequitur [[ellipsis|ellipticam]]; demum proiectile E e planeta evadit.]] [[Fasciculus:Newton's cannonball cropped.svg|thumb|upright=1|“Canno Newtoni” sicut in editione Anglica anni [[1728]] libri Newtoni {{Op|De mundi systemate}}.<ref>{{Opus | cognomen auctoris = Newtonus | nomen auctoris = Isaacus | commentatio de auctore = Isaacus Newtonus | titulus = A Treatise Of The System Of The World | latine = Tractatus de mundi systemate | tempus = 1728 | domus editoria = F. Fayram | locus = [[Londinium|Londinii]] | pagina = 6 | url = https://archive.org/details/1728-newton-a-treatise-of-the-system-of-the-world/page/n35/mode/2up }}.</ref>]] {{Res|Celeritas fugae}}{{Convertimus}} seu {{Res|plene=Celeritas effugiendi|effugiendi}}{{Convertimus}} in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|mechanica caelestis|mechanica caelesti|en|qid=Q184274}} est minima [[celeritas]] cuidam corpori necessaria ut e contactu vel ex [[orbita]] circum aliud corpus evadat, dummodo: * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|traiectoria||en|qid=Q193139}} sit {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|motus parabolicus|ballistica|de|qid=Q10281355}} ({{*ie}} nullae aliae [[vis|vires]] corpus agunt, ne {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|propulsio||en|qid=Q2583685}} nec {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|frictio||en|qid=Q82580}} quidem) * ulla ailia notabilis [[massa]] circum corpus fugiens absit Etiamsi ambo verba ''celeritatis'' et ''velocitatis'' vulgo adhiberi solent, casus vocabulo ''celeritatis'' melius descirbitur, quum [[velocitas]] sit [[vector]] ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|directio|directionem|en|qid=Q2151613}} habeat), sed fugae celeritas eadem sit praeter directionem. Massā corporis fugientis neglectā et corporibus inter se tangentibus, haec [[aequatio]] celeritatem describit fugae {{Eodem versu|(<math>c_f</math>)}}, : <math>c_f = \sqrt{\frac{2GM}{d}}</math> ubi: * <math>G</math> est [[constans gravitatis]] * <math>M</math> est massa alterius corporis * <math>d</math> est [[spatium]] inter amborum corporum [[Centrum (geometria)|centra]] [[Energia]] quam fuga requirit {{Eodem versu|(<math>E_f</math>)}} sic computatur, : <math>E_f = \frac{GMm}{d}</math> ubi <math>m</math> est massa corporis effugientis. Si autem corpus est in orbita [[circulus|circulari]], magnitudo velocitatis orbitalis eius (<math>|\mathbf{v_o}|</math>) totiens celeritati fugae congruit quotiens numerus [[unus|unius]] radici congruit numeri [[2|duorum]], i.e.: : <math>c_f = \sqrt{2}\;|\mathbf{v_o}| \approx 1.414\;|\mathbf{v_o}|</math> Celeritas fugae prope [[horizon eventuum|horizontem eventuum]] cuiuslibet [[foramen nigrum|foramini nigri]] est semper [[celeritas lucis]]. Iam prius quam foramina nigra conciperentur, [[astronomus|astronomi]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Michell||en|qid=Q373097}} anno [[1784]] et [[Petrus Simon de Laplace]] anno [[1796]] de corporibus adeo magnis cogitaverunt ut ne lux quidem effugere posset. Ambo astronomi, potius quam, more nostro, parvas stellas permagnae [[densitas|densitatis]], stellas ordinariae densitatis sed immensas proposuerunt stellas “obscuras”.<ref>{{Opus | cognomen 1 = Montgomery | nomen 1 = Colin | cognomen 2 = Orchiston | nomen 2 = Wayne | cognomen 3 = Whittingham | nomen 3 = Ian | titulus = Michell, Laplace and the origin of the black hole concept | contextus = Journal of Astronomical History and Heritage | annus = 2009 | volumen = 12 | fasciculus = 2 | paginae = 90–96 | url = https://researchonline.jcu.edu.au/9892/1/Microsoft_Word_-_Paper__Black_Hole_Concept_Final_.pdf | bibcode = 2009JAHH...12...90M | doi = 10.3724/SP.J.1440-2807.2009.02.01 | s2cid = 55890996 }}.</ref> == Celeritates fugae planetarum systematis solaris, Lunae Solisque == {| class="wikitable" ! rowspan="2" | '''Corpus''' ! colspan="3" | '''Celeritas fugae a [[superficies|superficie]]''' |- ! [[metrum|m]]/[[secundum|s]] !! [[chiliometrum|km]]/[[secundum|s]] !! [[chiliometrum|km]]/[[hora|h]] |- | [[Sol]] || 617 300 || 617.3 || 2 222 280 |- | [[Mercurius (planeta)|Mercurius]] || 4 435 || 4.435 || 15 966 |- | [[Venus (planeta)|Venus]] || 10 400 || 10.4 || 37 440 |- | [[Tellus]] || 11 200 || 11.2 || 40 320 |- | [[Luna]] || 2 300 || 2.30 || 8 280 |- | [[Mars (planeta)|Mars]] || 5 000 || 5.00 || 18 000 |- | [[Iuppiter (planeta)|Iuppiter]] || 59 600 || 59.6 || 214 560 |- | [[Saturnus (planeta)|Saturnus]] || 35 500 || 35.5 || 127 800 |- | [[Uranus (planeta)|Uranus]] || 21 300 || 21.3 || 76 680 |- | [[Neptunus (planeta)|Neptunus]] || 23 300 || 23.3 || 83 880 |- | [[Ceres (planetulus)|Ceres]] || 510 || 0.51 || 1 836 |- | [[Pluto (planetulus)|Pluto]] || 1 200 || 1.20 || 4 320 |- | [[Eris (planetulus)|Eris]] || 2 700 || 2.70 || 9 720 |} == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[Astrophysica]] * [[Constans gravitatis]] * [[Fluctus gravitatis]] * [[Gravitas (physica)]] * [[Isaacus Newtonus]] * [[Relativitas generalis]] * [[Systema solare]] * [[Vis aestualis]] {{Myrias|Physica}} [[Categoria:Mechanica caelestis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] [[Categoria:Astronomia]] 1rrltew1e9mkuf5zamduxv0pnkhvd7x Moneta (Atropatene) 0 314977 3989191 3970655 2026-09-19T06:00:16Z InternetArchiveBot 139091 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 3989191 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Images nacionalniy manat.jpg|thumb|upright=1|[[Nummus|Nummi]] et [[charta argentaria|chartae argentariae]] monetae Atropatenae.]] {{Res|Moneta Atropatenica}} ([[Atropatenice]]: ''Azərbaycan manatı''; secundum codicem [[ISO 4217]] per [[glyphum]] '''₼''' vel litteras '''AZN''' notata) est [[moneta (pecunia)|moneta]] [[Atropatene (res publica)|Atropatenae]]. Moneta Atropatenica ab [[Argentaria Centralis Atropatenae|Argentaria Centrali Atropatenae]], monetali Atropatenae [[auctoritas|auctoritate]], dispensatur. In 100 '''copeicas''' (Atropatenice: ''qəpik'') dividitur. == Nexus externi == {{CommuniaCat|Manat (currency)|Monetam Atropatenicam}} * [https://web.archive.org/web/20100314050016/http://www.cbar.az/ Argentaria Centralis Atropatenae] (Lingua Atropatenica) (Lingua Anglica) * [https://www.banknoteworld.com/banknotes/Banknotes-by-Country/azerbaijan/ Moneta Atropatenae - Banknoteworld.com] (Lingua Anglica) {{Myrias|Societas}} {{oecon-stipula}} [[Categoria:Monetae]] [[Categoria:Nummi]] [[Categoria:Oeconomia Respublicae Atropatenae]] iwwkftzxbzw2kt74a0acwsrl8nnv8x1 Usor:Pippobuono/Harenarium 2 319751 3989222 3987268 2026-09-19T09:20:36Z Pippobuono 54500 /* Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi */ 3989222 wikitext text/x-wiki = Utilia = == Ad civitates == <nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki> <nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki> <nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki> <nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki> == Ad homines == <nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki> <nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki> <nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki> <nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki> = [[Sanctus Iulianus]] = <nowiki>{{discretiva}}</nowiki> '''Sanctus Iulianus''' ad complures sanctos refertur, nomine '''Iulianus'''. Inde multi loci nomini horum sanctorum vocantur. == Sancti == * [[Iulianus Hospitator]], martyr cum [[Sancta Basilissa]] in [[Aegyptus|Aegypto]], qui celebratur [[6 Ianuarii]]<ref>{{opus|url=https://archive.org/details/MartRom2004/page/86/mode/2up?q=Iuliani|titulus=Martyrologium Romanum |annus=2004|domus editoria=Typis Vaticanis|pagina=86}}</ref> seu [[12 Februarii]].<ref>{{opus|url=https://nominis.cef.fr/contenus/saint/5680/Saint-Julien-l-Hospitalier.html|titulus=Saint Julien l'Hospitalier|domus editoria=Nominis}} {{ling|Francogallice}}.</ref> * [[Iulianus Soranus]], martyr [[Sora (Italia)|Sorae]] in tempore [[Antoninus Pius|Antonini Pii]], qui celebratur [[27 Ianuarii]].<ref>{{opus|url=https://archive.org/details/MartRom2004/page/118/mode/2up?q=Iuliani|titulus=Martyrologium Romanum |annus=2004|domus editoria=Typis Vaticanis|pagina=118}}</ref><ref>{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/5416/Saint-Julien-de-Sora.html |domus editoria=Nominis|titulus=Saint Julien de Sora}} {{ling|Francogallice}}.</ref> * ''Iulianus'' († [[250]]), et Eunus servus eius, martyres in [[Aegyptus|Aegypto]], qui celebrantur localiter [[27 Februarii]].<ref>{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/713/Saints-Julien-et-Eunus.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saints Julien et Eunus}} {{ling|Francogallice}}.</ref> * [[Iulianus Carthaginensis]] († [[259]]), cum Lucio, [[Montanus Carthaginensis|Montano]], Victorico, Flaviano, Victori, Primole, Reno et Donatiano, martyres [[Carthago|Carthaginis]] in tempore [[Valerianus]], qui celebrantur [[23 Maii]]<ref>{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/1208/Saints-Lucius--Montanus.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saints Lucius, Montanus et leurs compagnons}} {{ling|Francogallice}}.</ref> in Occidente et [[24 Februarii]]<ref>{{opus|url=https://www.forum-orthodoxe.com/~forum/viewtopic.php?f=5&t=467&p=2172&hilit=+LUCIEN+MONTAN#p2172|domus editoria= Forum orthodoxe.com|titulus=saints pour le 24 février du calendrier ecclésiastique}} {{ling|Francogallice}}.</ref> in Oriente. * [[Iulianus Terracinae]] († [[268]] seu [[269]]), sacerdos, et [[Cesarius Terracinae|Cesarius]], diaconus, martyres [[Terracina]]e in [[Campania]] in tempore [[Claude II le Gothique]], qui celebrantur [[7 Octobris]].<ref>{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/8465/Saints-Julien-et-Cesaire.html |domus editoria=Nominis|titulus=Saints Julien et Césaire}} {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Iulianus Emesensis]] († {{circa}} [[284]]), medicator natus [[Emesa]]e in [[Syria]], martyr, qui celebratur die [[6 Februarii]]. * [[Iulianus Brivatensis]] ([[saeculum 3|saeculum III]]), martyr in [[Arvernia]], qui celebratur [[28 Augusti]]<ref>{{opus|url=https://nominis.cef.fr/contenus/saint/1753/Saint-Julien-de-Brioude.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saint Julien de Brioude}} {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Iulianus Cenomanensis]] ([[saeculum 4|saeculo IV]]), episcopus [[Dioecesis Cenomanensis|Cenomanensis]], qui celebratur [[27 Ianuarii]].<ref>{{opus|url=https://archive.org/details/MartRom2004/page/118/mode/2up?q=Iuliani|titulus=Martyrologium Romanum |annus=2004|domus editoria=Typis Vaticanis|pagina=119}}</ref><ref>{{opus|url=https://nominis.cef.fr/contenus/saint/516/Saint-Julien-du-Mans.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saint Julien du Mans}} {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Iulianus Galatas]] († [[303]] seu [[305]] seu etiam [[320]] ?), forte sacerdos, cum quadraginta sociis, martyres in [[Galatia]] in tempore [[Diocletianus|Diocletiano]] seu [[Licinius|Licinii]] ; qui celebrantur [[13 Septembris]] in Occidente<ref>{{opus|url=https://nominis.cef.fr/contenus/saint/10401/Saint-Julien-de-Galatie.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saint Julien de Galatie}} {{ling|Francogallice}}.</ref> et [[12 Septembris]] in Oriente<ref>{{opus|url=https://www.forum-orthodoxe.com/~forum/viewtopic.php?f=5&t=921&p=4521&hilit=JULIEN+DE+GALATIE#p4521 |domus editoria=Forum orthodoxe.com|titulus=saints pour le 12 septembre du calendrier ecclésiastique}} {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Julien de Tarse]] († entre [[305]] et [[311]]) ou ''Julien d'Antioche'', martyrisé pendant les persécutions de [[Galère (empereur romain)|Galère]], fêté le [[21 Iunii]] en Orient et le [[16 Martii]] dans l'Église latine. * [[Julien Sabas]] († [[377]]), ermite dans l'[[Osrohène]] en [[Mésopotamie]] (aujourd'hui en [[Irak]] et [[Turquie]]) ; fêté le [[18 Octobris]] en Orient<ref>[http://www.forum-orthodoxe.com/~forum/viewtopic.php?f=5&t=975&p=4923&hilit=JULIEN+SABAS#p4923 Forum orthodoxe.com] : saints pour le 18 octobre du calendrier ecclésiastique.</ref> et le [[17 Ianuarii]] en Occident<ref>[http://nominis.cef.fr/contenus/saint/5222/Saint-Julien-Sabas.html Nominis] : Saint Julien Sabas {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Julien d'Orta]] († [[391]]), [[Diacre (christianisme)|diacre]], frère de [[Jules d'Orta|Jules]] le prêtre, fêté le [[31 Ianuarii]]<ref>[http://nominis.cef.fr/contenus/saint/5494/Saint-Jules.html Nominis] : Saints Jules et Saint Julien {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Julien de Vienne]] († après [[533]]<ref>[[Léon Cristiani]], [http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/rhef_0300-9505_1945_num_31_118_2986 ''Liste chronologique des saints de France, des origines à l'avènement des carolingiens (essai critique)''], Revue d'histoire de l'Église de France, 1945, {{vol}}31, {{n°}}118, pp. 5-96, {{p.}}42</ref>), [[Liste des évêques et archevêques de Vienne (France)|évêque de Vienne]], assista au {{IIe}} [[concile d'Orléans]], fêté le [[22 Aprilis]]<ref>[[Jacques Longueval]], [https://books.google.fr/books?id=QyEIS6SsmHsC&vq=aspais&dq=PA392&hl=fr&pg=PA392#v= ''Histoire de l’Église gallicane''], vol. 2, 1732, p. 392</ref>. * [[Julien de Constantinople]] († entre [[726]] et [[730]]), avec ses neuf compagnons<ref>Les neuf compagnons martyrs de [[Julien de Constantinople]] († entre [[726]] et [[730]]) sont : Marcien, Jean, Jacques, Alexis, Démètre, Photios, Pierre et léonce, moines, et [[Marie la Patricienne]].</ref> martyrs sous [[Léon III l'Isaurien]] durant la persécution [[Iconoclasme|iconoclaste]] ; célébrés le [[9 Augusti]]<ref>[http://nominis.cef.fr/contenus/saint/7834/Saints-Julien-et-ses-compagnons.html nominis.cef.fr] Nominis : Saints Julien et ses compagnons {{ling|Francogallice}}.</ref>{{,}}<ref>[http://www.forum-orthodoxe.com/~forum/viewtopic.php?t=143 www.forum-orthodoxe.com] Forum orthodoxe francophone : Saints pour le 9 août du calendrier ecclésiastique.</ref>. *[[Petus Iulianus Eymard|Sanctus Iulianus Eymard]] (1811-1868), sacerdos [[Isère (département)|isérois]], fondateur de la [[Congrégation du Très-Saint-Sacrement|congrégation du Saint-Sacrement]]. Canonisé en 1963, qui celebratur die [[2 Augusti]]. * [[Iulianus Maunoir]] ([[saeculum 17|saeculum XVII]]), sacerdos britannicus, qui celebratur die [[28 Ianuarii]].<ref>[{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/521/Saint-Julien-Maunoir.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saint Julien Maunoir}} {{ling|Francogallice}}.</ref> == Toponyma == === Francia === * [[Sanctus Iulianus (Corsica)|Sanctus Iulianus]] (Corsica) * [[Sanctus Iulianus de Concellis]] (Liger Atlanticus) * [[Sanctus Iulianus de Voantis]] (Liger Atlanticus) * [[Fanum Sancti Iuliani (Rhodanus et Alpes)|Fanum Sancti Iuliani]] (Sabaudia Superior) * [[Fanum Sancti Iuliani-Mons Dionisius]] (Sabaudia) === Italia === * [[Sanctus Iulianus (Molisium)|Sanctus Iulianus]], commune provinciae Campobassensis; * [[Fanum Sancti Iuliani (Urbs metropolitana Mediolanensis)|Fanum Sancti Iuliani]], Urbs in [[Urbs metropolitana Mediolanensis|Urbe metropolitana Mediolanensis]]; * [[Fanum Sancti Iuliani Samniticum]], commune [[Provincia Campobassensis|provinciae Campobassensis]]; * [[Aquae Pisanae|Fanum Sancti Iuliani ad Aquas]], urbs [[Provincia Pisana|Provinciae Pisanae]]; == Notae et Fontes == <references /> [[:Categoria:Sancti|Iulianus]] = [[Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi]] = {{Capsa subdivisionis Vicidatorum}} {{res|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Belfort-Montbéliard}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Latina|Ecclesiae Latinae]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Belfortium|Belfortii]] est.<ref name=presentatio>{{opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/le-diocese/presentation/|titulus=Présentation - Diocèse de Belfort-Montbéliard|domus editoria= diocese-belfort-montbéliard.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref> Dioecesis, sub patrocinio [[Sanctus Paulus|Sancti Pauli]] sub titulum conversionis eius posita, anno [[1979]] erecta est per separationem partis boreorientalis [[Archidioecesis Bisuntina|Archidioecesis Bisuntinae]]. Territorium eius partem septentrionalem atque orientalem Archidioecesis Bisuntinae complectitur, duas regiones pastorales — Territorium Belfortiense et Regionem Montis Beliardi — includens. Per tres [[Tabula administrativa Franciae|praefecturas]] patet: * [[Dubis (praefectura Franciae)|Dubis]] (in qua Regio [[Mons Belicardus|Montis Belicardi]] continetur) * Territorium Belfortiense * [[Arar superior]] (in qua pagus [[Héricourt (Arar Superior)|Héricourt]] continetur). Dioecesis sedes Belfortii sita est, cum regio [[Mons Belicardus|Montis Belicardi]] historice Protestans sit. Nihilominus, novum centrum dioecesanum in [[Trévenans]], in regione inter Belfortium et Montem Belicardum, prope magna aedificia in septentrionali [[Liber Comitatus|Libero Comitatu]] (universitatem, stationem TGV, et valetudinarium), constitutum est. Ibi, episcopus et curia eius resident.<ref>{{opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/|titulus=Accueil|domus editoria=diocese-belfort-montbéliard.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref> Ab anno [[2002]], dioecesis ad [[Archidioecesis Bisuntina|provinciam ecclesiasticam Bisuntinam]] pertinet. == Ecclesia cathedralis == [[Fasciculus:St Christopher cathedral in Belfort 01.jpg|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Sanctus Christophorus|Sancto Christophoro]] dicata.]] [[Ecclesia cathedralis]] Sancto Christophoro dicata, [[Belfortium|Belfortii]] sita. == Notae == <references /> == Nexus externi == * {{Opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}} {{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Belfort-Montbéliard|Dioecesem Belfortiensis-Montis Beligardi}} {{Fontes geographici}} * {{CathHierDiocese|belf|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}} <!--{{RC-stipula}}--> {{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}} [[:Categoria:Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi]] = Ad formulam = {{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}} {{Capsa navigationis | titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e | formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae | Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]] | corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]] }} <noinclude> == Vide etiam == * [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]] <!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]] [[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]] [[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]--> </noinclude> = [[Index episcoporum Onasbrugensium]] = Episcopi [[Dioecesis Osnabrugensis]], a [[saeculum 11|saeculo XI]] usque ad annum [[1802]] ut Comites-Episcopi et etiam rectores Principatus Osnabrugensis. {| class="wikitable toptextcells" |- ! style="width:20%"|Tempus episcopatus ! style="width:35%"|Nomen ! style="width:25%"|Adnotationes ! style="width:20%"|Imago |- | a 783 ad [[20 Aprilis]] 804/805 | [[Wiho I]] (sive: Wicho I) ||antea praefectus nuper conditi districtus missionalis Osnabrugensis|| |- | a 805 ad [[12 Aprilis]] [[829]] || [[Meginhardus]] |||| |- | 829–845 || [[Gosvinus]] |||| |- | a 847 ad [[11 Aprilis]] [[860]] || [[Gauzbertus]] |||| |- | a 860 ad [[1 Februarii]] [[887]] || [[Egbertus]]|||| |- | a 887 ad [[11 Maii]] [[906]] || [[Egilmarus]] |||| |- | 906–918 || Bernardus I |||| |- | a 918 ad [[14 Maii]] [[949]] || [[Dodo I]] |||| |- | a 949 ad [[7 Novembris]] [[967]] || [[Drogo]] |||| |- | a 967 ad [[31 Martii]] [[978]] || [[Ludolphus]] |||| |- | a 978 ad [[12 Aprilis]] [[996]] || Dodo II ||978-980: Cuno [[antiepiscopus]]|| |- | a 996 ad [[27 Novembris]] [[998]] || Gonthierus |||| |- | a 998 ad [[17 Februarii]] [[1003]] || Vodilulphus |||| |- | a 1003 ad [[18 Iunii]] [[1022]] || [[Dietmarus]] |||| |- | a 1023 ad [[10 Decembris]] [[1027]] || Meginherus |||| |- | a [[1028]] ad 10 Decembris [[1036]] || Gosmarus |||| |- | a 1036 ad [[19 Aprilis]] [[1052]] || Albericus |||| |- | a 1052 ad 19 aut [[20 Septembris]] [[1068]] || Benno I |||| |- | a 1068 ad [[27 Iulii]] [[1088]] || [[Benno II]] |||| [[Fasciculus:BadIburgBennoII.JPG|center|80px|Benno II epsicopus, scultpura a Hans Gerd Ruwe in [[Bad Iburg]]]] |- | 1088–1093 || [[Marquardus]] |||| |- | a 1093 ad [[21 Aprilis]] [[1101]] || [[Wiho II]] sive Guido |||| |- | a 1101 ad [[13 Iulii]] [[1109]] || [[Iohannes I (Osanbrugensis)|Iohannes I]] |||| |- | a 1109 ad [[1 Ianuarii]] [[1119]] || [[Gottschalk von Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Gottschalk von Diepholz.jpg|center|80px|Sepultura Episcopi Onasbrugensis Gottschalk.]] |- | 1119–1137 || [[Detmardus]] ||1119–1125: Conradus (antiepiscopus)|| |- | a 1137 ad [[28 Iunii]] [[1141]] || [[Udo (Osnabrugensis)|Udo]] |||| |- | a 1141 ad [[15 Iunii]] [[1173]] || [[Philippus a Katzenelnbogen]] ||1141: Veselus (antiepiscopus) || |- | 1173–1190 || [[Arnoldus (Osnabrugensis)]] |||| |- | 1190–1216 || [[Gerardus I ab Oldenburg-Wildeshausen]] |||| |- | 1216–1224 || [[Adolphus Osnabrugensis]] |||| |- | 1224–1226 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Cum titulo principe-episcopo (1225-1803)|| |- | 1226–1227 || Otto I |||| |- | 1227–1239 || [[Conradus I a Velber]] |||| |- | 1239–1250 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Rehabilitatus post supensionem|| |- | 1251–1258 || [[Bruno ab Isenberg]] |||| |- | 1259–1264 || Balduinus (Rusle) |||| |- | 1265–1269 || Vidufilius a Waldeck |||| |- | 1270–1297 || [[Conradus II a Rietberg]] |||| |- | 1297–1308 || [[Ludovicus a Ravensberg (episcopus)|Ludovicus a Ravensberg]] |||| |- | 1309–1320 || Engelbertus II a Weyhe |||| |- | 1321–1349 || [[Gaudfridus ab Arnsberg]] |||| |- | 1350–1366 || [[Iohannes II Hoet]] |||| |- | 1366–1376 || [[Melchior a Braunschweig-Grubenhagen]] |||| |- | 1376–1402 || [[Theodoricus a Horne]] |||| [[Fasciculus:Dietrich von horne.jpg|center|80px|Episcopus Theodoricus a Horne]] |- | 1402–1410 || [[Henricus III a Schauenburg-Holstein]] |||| |- | 1410–1424 || [[Otto II a Hoya]] |||| |- | 1424–1437 || [[Iohannes III a Diepholz]] |||| |- | 1437–1442 || [[Ericus II a Hoya]] ut [[Ericus I Osnabrugensis|Ericus I]] (''administrator'') |||| |- | 1442–1450 || [[Henricus II a Moers]] (''administrator'') |||| |- | 1450–1454 || [[Albertus a Hoya]] (''administrator'') |||| |- | 1454–1455 || [[Rudolphus a Diepholz]] |||| |- | 1455–1482 || [[Conradus III a Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Konrad III. von Diepholz.jpg|center|200px|Sculptura sepulcralis Conradi III Episcopi Osnabrugensis.]] |- | 1482–1508 || [[Konrad VI. (Rietberg)|Konrad IV. von Rietberg]] |||| |- | 1508–1532 || [[Erich von Braunschweig-Grubenhagen]] |||| [[Datei:Braunschweig, Erich von-2.jpg|zentriert|80px|Erich von Braunschweig-Grubenhagen]] |- | 1532–1553 || [[Franz von Waldeck]] ||||[[Datei:Franz Graf von Waldeck.jpeg|zentriert|80px]] |- | 1553–1574 || [[Johann IV. von Hoya|Johann IV.]], als Johann III. [[Bischof von Münster]] und als Johann II. [[Bistum Paderborn|Administrator von Paderborn]] |||| [[Datei:Johannes von Hoya.jpg|zentriert|80px]] |- | 1574–1585 || [[Heinrich von Sachsen-Lauenburg]], auch Heinrich III. von [[Erzbistum Bremen|Bremen]] |||| [[Datei:FBPB 17 Heinrich IV. von Sachsen-Lauenburg (1577–1585).jpg|zentriert|80px]] |- | 1585 || [[Wilhelm von Schencking]] |||| |- | 1585–1591 || [[Bernhard von Waldeck]] |||| |- | 1591–1623 || [[Philipp Sigismund von Braunschweig-Wolfenbüttel]] |||| [[Datei:PhilippSigismundBraunschweig.JPG|zentriert|80px]] |- | 1623–1625 | [[Eitel Friedrich von Hohenzollern (1582–1625)|Eitel Friedrich von Hohenzollern]] ||||[[Datei:Eitel Fridrich Grav zu Zollern.tif|zentriert|132x132px]] |- | 1625–1661 || [[Franz Wilhelm von Wartenberg]] |||| [[Datei:Kardinal Franz Wilhelm von Wartenberg.jpg|zentriert|80px]] |- | colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Nach dem Tode von [[Fürstbischof]] Franz Wilhelm galt die „immerwährende Kapitulation“, nach der abwechselnd ein katholischer und ein lutherischer Bischof aus dem [[Herzogtum Braunschweig-Lüneburg|Hause Braunschweig-Lüneburg]] gewählt werden sollte.''' |- | 1662–1698 || [[Ernst August (Hannover)|Ernst August I., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:ErnstAugustKurfürst.JPG|zentriert|80px]] |- | 1698–1715 || [[Karl Joseph von Lothringen]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:Karel III. Lotrinský.jpg|zentriert|80px]] |- | 1716–1728 || [[Ernst August II. von Hannover|Ernst August II., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1674 Ernst August.jpg|zentriert|80px]] |- | 1728–1761 || [[Clemens August I. von Bayern]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1700 Clemens-August.JPG|zentriert|80px]] |- | 1764–1802 || [[Friedrich August, Herzog von York und Albany|Friedrich, Herzog zu Braunschweig und Lüneburg, Prinz von Großbritannien]] (lutherischer und letzter Fürstbischof) |||| [[Datei:Frederick, Duke of York in Garter Robes.jpg|zentriert|80px]] |- | 1803–1827 || [[Karl Klemens von Gruben|Karl von Gruben]] (leitender Weihbischof) |||| [[Datei:Karl Klemens von Gruben (1764-1827).jpg|zentriert|80px]] |- | 1830–1855 || [[Carl Anton Lüpke]] (leitender Weihbischof) ||||[[Datei:Carl Anton Lüpke (1775-1855).jpg|zentriert|80px]] |- | colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Mit Hildesheim vereinigt 1855–1857 unter [[Eduard Jakob Wedekin]]''' |- | 1857–1866 | [[Paulus Melchers]] (später [[Erzbistum Köln|Erzbischof von Köln]] und [[Kardinal]]) |||| [[Datei:Paul Melchers (1).jpg|zentriert|80px]] |- | 1866–1878 || [[Johann Heinrich Beckmann]] |||| [[Datei:Johannes Heinrich Beckmann Detail.jpg|zentriert|80px]] |- | colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''[[Sedisvakanz]] 1878–1882''' |- | 1882–1898 || [[Bernhard Höting]] |||| [[Datei:Bernhard Höting (1821-1898).jpg|zentriert|80px]] |- | 1899–1914 || [[Hubertus Voß]] |||| [[Datei:Hubertus Voß (1841-1914).jpg|zentriert|80px]] |- | 1914–1955 || [[Gulielmus Berning]] |||| [[Fasciculus:Hermann Wilhelm Berning.jpg|zentriert|80px]] |- | 27. März 1957 || [[Franziskus Demann]] |||| [[File:Porträt Totenzettel Demann.jpg|zentriert|80px]] |- | 1957–1987 || [[Helmut Hermann Wittler]] |||| [[Datei:Wittler.jpg|zentriert|80px]] |- | 1987–1995 || [[Ludwig Averkamp]] (später [[Erzbistum Hamburg|Erzbischof von Hamburg]])|||| |- | 1995–2023 || [[Franciscus Iosephus Bode]] |||| [[Fasciculus:Franz-Josef Bode.jpg|zentriert|80px]] |- | seit 2024 || [[Dominicus Meier]] [[Benediktiner|OSB]] || || [[Datei:Abt-Dominicus-Meier.JPG|zentriert|80px]] |- |} {{Archiepiscopi Friburgenses}} !! [[:Categoria:Indices episcoporum|Osnabrugensis]] [[:Categoria:Episcopi Osnabrugenses| ]] [[:Categoria:Dioecesis Osnabrugensis]] <nowiki>{{Attributio|de|Liste der Bischöfe von Osnabrück|247761516}}</nowiki> = [[Raymondus Aron]] = {{Capsa hominis Vicidatorum}} {{Res|Raymondus Aron}}, {{barbarice|lingua=fr|Raymond Aron}} ([[Lutetia]]e [[14 Martii]] [[1905]] natus; eadem civitate [[17 Octobris]] [[1983]] mortuus) fuit [[philosophus]], [[sociologus]], [[politologus]], [[historicus]] et [[diurnarius]] [[Francia|Francicus]]. == Biographia == Initio amicus et condiscipulus [[Ioannes Paulus Sartre|Ioannis Pauli Sartre]] et [[Paulus Nizan|Pauli Nizan]] in [[Schola normalis superior (Lutetia)|Schola Normali Superiore]], ardens [[liberalismus|liberalismi]] fautor, contra ambitum intellectualem [[Pacifismus|pacifisticum]] qui dominabatur, factus est. In opere suo celeberrimo, ''L'Opium des intellectuels'', caecitatem et complicitatem intellectualium erga regimina communistarum denuntiavit. Triginta annos, Aron scriptor editorialis pro diurno ''[[Le Figaro]]'' fuit. Postremis annis apud ''[[L'Express]]'' laboravit. Anno [[1978]], periodicum intellectuale ''[[Commentaire]]'' condidit, ut principia, quae democratiam liberalem sive societatem liberalem regere debent, defenderet et illustraret. Hoc conatum, alia perspectiva et alio titulo continuans, ad periodicum ''[[Contrepoint]]'' contulit, a tribus studentibus [[Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense|Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] mense Maio 1970 conditum. Triginta annos docuit, praesertim apud Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense et [[École des hautes études en sciences sociales]], et cathedram ''Sociologiae Civilisationis Modernae'' apud [[Collegium Franciae]] anno 1970 obtinuit. Commentator agnitus est de [[Carolus Marxius|Marxio]], [[Carolus Philippus Amadeus de Clausewitz|Clausewitz]], [[Alexander Kojève|Kojève]] et [[Ioannes Paulus Sartre|Sartre]]. Grâce à des compétences et des centres d'intérêt multiples (en [[économie (discipline)|économie]], [[sociologie]], [[philosophie]], [[relations internationales]], [[géopolitique]]), il se distingue et acquiert une grande réputation auprès des intellectuels. Ses convictions [[libéralisme|libérales]] et [[atlantisme|atlantistes]] lui attirent de nombreuses critiques venant des partisans de la gauche et de la droite. Il garde néanmoins tout au long de sa vie un ton modéré<ref>{{opus |auctor=Perrine Simon |titulus=Raymond Aron dans l'histoire du siècle |domus editoria=[[Vingtième Siècle : Revue d'histoire]] |volume=9 |date=1986 |url=https://www.persee.fr/doc/xxs_0294-1759_1986_num_9_1_1460 |pagina=124-126 }} {{ling|Francogallice}}.</ref>. Il est élu en 1963 à l'[[Académie des sciences morales et politiques]]<ref>{{opus |langue=fr |titulus=M. Raymond Aron est élu l'Académie des sciences morales et politiques |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1963/11/27/m-raymond-aron-est-elu-membre-de-l-academie-des-sciences-morales-et-politiques_2220400_1819218.html |situs=lemonde.fr |data=27 novembre 1963 }}.</ref>. Le 17 octobre 1983, il meurt d'une [[Infarctus du myocarde|crise cardiaque]] à l'âge de 78 ans, alors qu'il quitte le [[palais de justice de Paris]], situé dans le [[4e arrondissement de Paris|{{4e}} arrondissement]], après avoir témoigné en faveur de [[Bertrand de Jouvenel]] lors du procès qui oppose ce dernier à [[Zeev Sternhell]]<ref>{{lien web|périodique=émission de [[Canal Académie]] |url=http://www.canalacademie.com/ida3922-Un-intellectuel-atypique-Bertrand-de-Jouvenel.html|titre=Un intellectuel atypique : Bertrand de Jouvenel|date=}}, fiche de présentation.</ref>. Il est inhumé dans le caveau familial du [[cimetière du Montparnasse]] (division 24)<ref>{{lien web|périodique= |url=https://www.landrucimetieres.fr/spip/spip.php?article722|titre=Cimetières de France et d'ailleurs|date=}}</ref>. == Opera == [[Image:Book signed by Raymond Aron and offered to Maurice Halbwachs.JPG|thumb|right|Envoi de R. Aron à [[Maurice Halbwachs]] sur ''La Sociologie allemande contemporaine'', Paris, Alcan, 1935. <br>Ouvrage conservé à la [[Bibliothèque Saint-Germain-des-Prés|Bibliothèque de sciences humaines et sociales Paris Descartes-CNRS]].]] Les œuvres complètes de Raymond Aron ont été établies par Perrine Simon et Élisabeth Dutartre aux éditions Julliard avec la Société des amis de Raymond Aron en 1989. * ''[[La Sociologie allemande contemporaine]]'', Paris, [[Alcan]], 1935 * ''[[Introduction à la philosophie de l'histoire|Introduction à la philosophie de l'histoire. Essai sur les limites de l'objectivité historique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1938 * ''[[Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine|Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine. La philosophie critique de l'histoire]]'', Paris, [[Librairie philosophique Vrin|Vrin]], 1938 * ''[[L'Homme contre les tyrans]]'', New York, La Maison française, 1944 * ''[[De l'armistice à l'insurrection nationale]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945 * ''[[L'Âge des empires et l'Avenir de la France]]'', Paris, [[Défense de la France]], 1945 * ''Chroniques de guerre. « La France Libre », 1940-1945'', [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945<br> Rassemble les trois livres précédents. Nouvelle édition avec introduction de [[Jean-Marie Soutou]] et appareil critique de Christian Bachelier, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1990. * ''Les Français devant la Constitution'' (en collaboration avec Francis Cleirens), Paris, [[Défense de la France]], 1946 * ''[[Le Grand Schisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1948 * ''[[Les Guerres en chaîne]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1951 * ''[[La Coexistence pacifique|La Coexistence pacifique. Essai d'analyse]]'', Paris, Monde nouveau, 1953<br>Sous le pseudonyme de « François Houtisse », signalé par [[Boris Souvarine]]<ref>{{Lien web|url=http://raymond-aron.ehess.fr/document.php?id=48|titre=Bulletin d’information – Archives Raymond Aron|éditeur=[[École des hautes études en sciences sociales]]|date=juin 1995|site=raymond-aron.ehess.fr|consulté le=3 décembre 2013}}.</ref>. * ''[[L'Opium des intellectuels]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1955 * ''[[Polémiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1955 * ''[[La Tragédie algérienne]]'', Paris, [[Plon]], 1957 * ''[[Espoir et peur du siècle|Espoir et peur du siècle. Essais non partisans]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1957 * ''[[L'Algérie et la République]]'', Paris, [[Plon]], 1958 * ''[[La Société industrielle et la guerre suivi d'un Tableau de la diplomatie mondiale en 1958|La Société industrielle et la Guerre]]'' suivi d'un ''[[Tableau de la diplomatie mondiale en 1958]]'', Paris, [[Plon]], 1959 * ''[[Immuable et changeante|Immuable et changeante. De la IVe à la Ve République]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1959 * ''[[Dimensions de la conscience historique]]'', Paris, [[Plon]], 1961 * ''[[Paix et guerre entre les nations]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1962 * ''[[Le Grand Débat (Raymond Aron)|Le Grand Débat. Initiation à la stratégie atomique]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1963 * ''[[Dix-huit leçons sur la société industrielle]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1963 * ''[[La Lutte des classes (Aron)|La Lutte des classes]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1964 * ''[[Essai sur les libertés]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1965 * ''[[Démocratie et Totalitarisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1965 * ''[[Trois essais sur l'âge industriel]]'', Paris, [[Plon]], 1966 * ''[[Les Étapes de la pensée sociologique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1967 * ''[[De Gaulle, Israël et les Juifs]]'', Paris, [[Plon]], 1968 * ''[[La Révolution introuvable|La Révolution introuvable. Réflexions sur les événements de mai]]'', Paris, [[Librairie Arthème Fayard|Fayard]], 1968 * ''[[Les Désillusions du progrès]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1969 * ''[[D'une sainte famille à l'autre|D'une sainte famille à l'autre. Essai sur le marxisme imaginaire]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1969 * ''[[De la condition historique du sociologue]]'', Paris, Gallimard, 1971 * ''[[Études politiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1972 * ''[[République impériale|République impériale. Les États-Unis dans le monde (1945–1972)]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1973 * ''[[Histoire et dialectique de la violence]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1973<br>Ce livre, qui est un commentaire de la ''Critique de la raison dialectique'' de [[Jean-Paul Sartre|Sartre]], fait l'objet d'une analyse par son ancien éditeur [[Pierre Verstraeten]], professeur à l'ULB : ''L'Anti-Aron'', [[Éditions de la Différence]], 2008). * ''[[Penser la guerre, Clausewitz]]'', 2 vol., Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1976 * ''[[Plaidoyer pour l'Europe décadente]]'', Paris, [[Robert Laffont]], 1977 * ''[[Le Spectateur engagé]]'', entretiens avec [[Jean-Louis Missika]] et [[Dominique Wolton]], Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1981, 342 pages avec présentation finale de Jean-Louis Missika et Dominique Wolton. Bibliographie des principaux ouvrages, articles et pamphlets de Raymond Aron, p. 333-339. * ''[[Mémoires. 50 ans de réflexion politique]]'', Paris, [[Éditions Julliard]], 1983, 1082{{nb p.}} ===À titre posthume=== * ''[[Les Dernières Années du siècle]]'', Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1984 * ''Études sociologiques'', Paris, [[Presses universitaires de France|PUF]], 1988<ref>{{Article |langue=fr |auteur=Hervé Coutau-Bégarie |titre=Raymond Aron. Etudes sociologiques |périodique=Politique étrangère |volume=53 |numéro=4 |date=1988 |lire en ligne=https://www.persee.fr/doc/polit_0032-342x_1988_num_53_4_3826_t1_1016_0000_1 |pages=1016 }}</ref> * ''Une histoire du {{s-|XX}}, anthologie'', Paris, Plon, 1996 * {{Ouvrage|langue=fr|auteur1=Raymond Aron|auteur2=[[Louis Séchan]]|titre=''Introduction à la philosophie de l'histoire''|lieu=Paris|éditeur=[[Éditions de Fallois]]|année=1997|pages totales=254|isbn=2-253-90536-4}} * ''[[Le Marxisme de Marx]]'', Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2002 {{ISBN|2-87706-423-9}} ; rééd. poche, 1082{{nb p.}}, Paris, 2004 {{ISBN|2-253-10800-6}} * ''[[De Giscard à Mitterrand : 1977-1983]]'', éditoriaux parus dans ''[[L'Express]]'', préface de Jean-Claude Casanova, Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2005, 895{{nb p.}} {{ISBN|2-87706-570-7}} * ''Essais sur la condition juive contemporaine'', Paris, Tallandier, 2007. * ''Liberté et égalité (cours au Collège de France)'', Paris, Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 2013 * {{Ouvrage|langue=fr|titre=Aron et De Gaulle|prénom1=Jean-Claude|nom1=Casanova|lien auteur1=Jean-Claude Casanova|prénom2=Jean-Claude|nom2=Casanova|lieu=Paris|éditeur=Calmann Lévy|lien éditeur=Calmann-Levy|année=2022|pages totales=399|isbn=978-2-702-18360-1|isbn10=2-702-18360-3|oclc=1350349818|id=JC C 2022}}. * ''Critique de la pensée sociologique : Cours au Collège de France (1970-1971 et 1971-1972)'', 2023, Éditions Odile Jacob, {{ISBN|978-2738157652}}, * ''Leçons sur l'histoire : Cours au Collège de France (1972-1973 et 1973-1974)'', 2023, Éditions De Fallois. * ''L'Europe selon Aron'', recueil de textes de Raymond Aron, textes choisis et préfaces par Joël Mouric, Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 400 p., 2024 {{ISBN|978-2702189603}} * ''Aron, critique de Sartre : Textes rassemblés et commentés par [[Perrine Simon-Nahum]]'', Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 350 p., 2025 {{ISBN|978-2702191644}} == Notae == <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Raymond Aron|Raymondum Aron}} {{Fontes biographici}} <!--{{Lifetime|1905|1983|Aron, Raymondus}}--> [[:Categoria:Agnostici]] [[:Categoria:Politologi]] [[:Categoria:Sectatores Franciae liberae]] [[:Categoria:Diurnarii Franciae]] [[:Categoria:Professores apud Collegium Franciae]] [[:Categoria:Scriptores Franciae]] [[:Categoria:Socii Academiae Scientiarum Moralium et Politicarum]] [[:Categoria:Socii Academiae Artium et Scientiarum Americanae]] [[:Categoria:Professores Scholae Studiorum ad Scientias Sociales Superiorum (Lutetia)]] [[:Categoria:Professores Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] [[:Categoria:Philosophi]] [[:Categoria:Alumni Lycei Condorcet]] [[:Categoria:Alumni Scholae Normalis Superioris (Lutetia)]] [[:Categoria:Sociologi]] = [[Wendelinus (Sanctus)]] = Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est. cf fr.wikipedia Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est. == Fontes == Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491. cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org <!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}--> [[:Categoria:Sanctus catholicus]] 22jrcck6l8b3t29sp4qric0exy3oyoj 3989237 3989222 2026-09-19T10:01:50Z Pippobuono 54500 /* Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi */ productio et initiatio sequentis 3989237 wikitext text/x-wiki = Utilia = == Ad civitates == <nowiki>{{Capsa urbis Vicidatorum}}</nowiki> <nowiki>{{Capsa subdivisionis Vicidatorum}}</nowiki> <nowiki>[[ecclesia (aedificium)|ecclesia]]</nowiki> <nowiki>{{Fontes geographici}}</nowiki> == Ad homines == <nowiki>{{Capsa hominis Vicidatorum}}</nowiki> <nowiki>* {{CathHierBishop|}}</nowiki> <nowiki>{{Archiepiscopi Friburgenses}}</nowiki> <nowiki>{{Fontes biographici}}</nowiki> = [[Sanctus Iulianus]] = <nowiki>{{discretiva}}</nowiki> '''Sanctus Iulianus''' ad complures sanctos refertur, nomine '''Iulianus'''. Inde multi loci nomini horum sanctorum vocantur. == Sancti == * [[Iulianus Hospitator]], martyr cum [[Sancta Basilissa]] in [[Aegyptus|Aegypto]], qui celebratur [[6 Ianuarii]]<ref>{{opus|url=https://archive.org/details/MartRom2004/page/86/mode/2up?q=Iuliani|titulus=Martyrologium Romanum |annus=2004|domus editoria=Typis Vaticanis|pagina=86}}</ref> seu [[12 Februarii]].<ref>{{opus|url=https://nominis.cef.fr/contenus/saint/5680/Saint-Julien-l-Hospitalier.html|titulus=Saint Julien l'Hospitalier|domus editoria=Nominis}} {{ling|Francogallice}}.</ref> * [[Iulianus Soranus]], martyr [[Sora (Italia)|Sorae]] in tempore [[Antoninus Pius|Antonini Pii]], qui celebratur [[27 Ianuarii]].<ref>{{opus|url=https://archive.org/details/MartRom2004/page/118/mode/2up?q=Iuliani|titulus=Martyrologium Romanum |annus=2004|domus editoria=Typis Vaticanis|pagina=118}}</ref><ref>{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/5416/Saint-Julien-de-Sora.html |domus editoria=Nominis|titulus=Saint Julien de Sora}} {{ling|Francogallice}}.</ref> * ''Iulianus'' († [[250]]), et Eunus servus eius, martyres in [[Aegyptus|Aegypto]], qui celebrantur localiter [[27 Februarii]].<ref>{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/713/Saints-Julien-et-Eunus.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saints Julien et Eunus}} {{ling|Francogallice}}.</ref> * [[Iulianus Carthaginensis]] († [[259]]), cum Lucio, [[Montanus Carthaginensis|Montano]], Victorico, Flaviano, Victori, Primole, Reno et Donatiano, martyres [[Carthago|Carthaginis]] in tempore [[Valerianus]], qui celebrantur [[23 Maii]]<ref>{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/1208/Saints-Lucius--Montanus.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saints Lucius, Montanus et leurs compagnons}} {{ling|Francogallice}}.</ref> in Occidente et [[24 Februarii]]<ref>{{opus|url=https://www.forum-orthodoxe.com/~forum/viewtopic.php?f=5&t=467&p=2172&hilit=+LUCIEN+MONTAN#p2172|domus editoria= Forum orthodoxe.com|titulus=saints pour le 24 février du calendrier ecclésiastique}} {{ling|Francogallice}}.</ref> in Oriente. * [[Iulianus Terracinae]] († [[268]] seu [[269]]), sacerdos, et [[Cesarius Terracinae|Cesarius]], diaconus, martyres [[Terracina]]e in [[Campania]] in tempore [[Claude II le Gothique]], qui celebrantur [[7 Octobris]].<ref>{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/8465/Saints-Julien-et-Cesaire.html |domus editoria=Nominis|titulus=Saints Julien et Césaire}} {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Iulianus Emesensis]] († {{circa}} [[284]]), medicator natus [[Emesa]]e in [[Syria]], martyr, qui celebratur die [[6 Februarii]]. * [[Iulianus Brivatensis]] ([[saeculum 3|saeculum III]]), martyr in [[Arvernia]], qui celebratur [[28 Augusti]]<ref>{{opus|url=https://nominis.cef.fr/contenus/saint/1753/Saint-Julien-de-Brioude.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saint Julien de Brioude}} {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Iulianus Cenomanensis]] ([[saeculum 4|saeculo IV]]), episcopus [[Dioecesis Cenomanensis|Cenomanensis]], qui celebratur [[27 Ianuarii]].<ref>{{opus|url=https://archive.org/details/MartRom2004/page/118/mode/2up?q=Iuliani|titulus=Martyrologium Romanum |annus=2004|domus editoria=Typis Vaticanis|pagina=119}}</ref><ref>{{opus|url=https://nominis.cef.fr/contenus/saint/516/Saint-Julien-du-Mans.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saint Julien du Mans}} {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Iulianus Galatas]] († [[303]] seu [[305]] seu etiam [[320]] ?), forte sacerdos, cum quadraginta sociis, martyres in [[Galatia]] in tempore [[Diocletianus|Diocletiano]] seu [[Licinius|Licinii]] ; qui celebrantur [[13 Septembris]] in Occidente<ref>{{opus|url=https://nominis.cef.fr/contenus/saint/10401/Saint-Julien-de-Galatie.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saint Julien de Galatie}} {{ling|Francogallice}}.</ref> et [[12 Septembris]] in Oriente<ref>{{opus|url=https://www.forum-orthodoxe.com/~forum/viewtopic.php?f=5&t=921&p=4521&hilit=JULIEN+DE+GALATIE#p4521 |domus editoria=Forum orthodoxe.com|titulus=saints pour le 12 septembre du calendrier ecclésiastique}} {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Julien de Tarse]] († entre [[305]] et [[311]]) ou ''Julien d'Antioche'', martyrisé pendant les persécutions de [[Galère (empereur romain)|Galère]], fêté le [[21 Iunii]] en Orient et le [[16 Martii]] dans l'Église latine. * [[Julien Sabas]] († [[377]]), ermite dans l'[[Osrohène]] en [[Mésopotamie]] (aujourd'hui en [[Irak]] et [[Turquie]]) ; fêté le [[18 Octobris]] en Orient<ref>[http://www.forum-orthodoxe.com/~forum/viewtopic.php?f=5&t=975&p=4923&hilit=JULIEN+SABAS#p4923 Forum orthodoxe.com] : saints pour le 18 octobre du calendrier ecclésiastique.</ref> et le [[17 Ianuarii]] en Occident<ref>[http://nominis.cef.fr/contenus/saint/5222/Saint-Julien-Sabas.html Nominis] : Saint Julien Sabas {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Julien d'Orta]] († [[391]]), [[Diacre (christianisme)|diacre]], frère de [[Jules d'Orta|Jules]] le prêtre, fêté le [[31 Ianuarii]]<ref>[http://nominis.cef.fr/contenus/saint/5494/Saint-Jules.html Nominis] : Saints Jules et Saint Julien {{ling|Francogallice}}.</ref>. * [[Julien de Vienne]] († après [[533]]<ref>[[Léon Cristiani]], [http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/rhef_0300-9505_1945_num_31_118_2986 ''Liste chronologique des saints de France, des origines à l'avènement des carolingiens (essai critique)''], Revue d'histoire de l'Église de France, 1945, {{vol}}31, {{n°}}118, pp. 5-96, {{p.}}42</ref>), [[Liste des évêques et archevêques de Vienne (France)|évêque de Vienne]], assista au {{IIe}} [[concile d'Orléans]], fêté le [[22 Aprilis]]<ref>[[Jacques Longueval]], [https://books.google.fr/books?id=QyEIS6SsmHsC&vq=aspais&dq=PA392&hl=fr&pg=PA392#v= ''Histoire de l’Église gallicane''], vol. 2, 1732, p. 392</ref>. * [[Julien de Constantinople]] († entre [[726]] et [[730]]), avec ses neuf compagnons<ref>Les neuf compagnons martyrs de [[Julien de Constantinople]] († entre [[726]] et [[730]]) sont : Marcien, Jean, Jacques, Alexis, Démètre, Photios, Pierre et léonce, moines, et [[Marie la Patricienne]].</ref> martyrs sous [[Léon III l'Isaurien]] durant la persécution [[Iconoclasme|iconoclaste]] ; célébrés le [[9 Augusti]]<ref>[http://nominis.cef.fr/contenus/saint/7834/Saints-Julien-et-ses-compagnons.html nominis.cef.fr] Nominis : Saints Julien et ses compagnons {{ling|Francogallice}}.</ref>{{,}}<ref>[http://www.forum-orthodoxe.com/~forum/viewtopic.php?t=143 www.forum-orthodoxe.com] Forum orthodoxe francophone : Saints pour le 9 août du calendrier ecclésiastique.</ref>. *[[Petus Iulianus Eymard|Sanctus Iulianus Eymard]] (1811-1868), sacerdos [[Isère (département)|isérois]], fondateur de la [[Congrégation du Très-Saint-Sacrement|congrégation du Saint-Sacrement]]. Canonisé en 1963, qui celebratur die [[2 Augusti]]. * [[Iulianus Maunoir]] ([[saeculum 17|saeculum XVII]]), sacerdos britannicus, qui celebratur die [[28 Ianuarii]].<ref>[{{opus|url=http://nominis.cef.fr/contenus/saint/521/Saint-Julien-Maunoir.html |domus editoria=Nominis|titulus= Saint Julien Maunoir}} {{ling|Francogallice}}.</ref> == Toponyma == === Francia === * [[Sanctus Iulianus (Corsica)|Sanctus Iulianus]] (Corsica) * [[Sanctus Iulianus de Concellis]] (Liger Atlanticus) * [[Sanctus Iulianus de Voantis]] (Liger Atlanticus) * [[Fanum Sancti Iuliani (Rhodanus et Alpes)|Fanum Sancti Iuliani]] (Sabaudia Superior) * [[Fanum Sancti Iuliani-Mons Dionisius]] (Sabaudia) === Italia === * [[Sanctus Iulianus (Molisium)|Sanctus Iulianus]], commune provinciae Campobassensis; * [[Fanum Sancti Iuliani (Urbs metropolitana Mediolanensis)|Fanum Sancti Iuliani]], Urbs in [[Urbs metropolitana Mediolanensis|Urbe metropolitana Mediolanensis]]; * [[Fanum Sancti Iuliani Samniticum]], commune [[Provincia Campobassensis|provinciae Campobassensis]]; * [[Aquae Pisanae|Fanum Sancti Iuliani ad Aquas]], urbs [[Provincia Pisana|Provinciae Pisanae]]; == Notae et Fontes == <references /> [[:Categoria:Sancti|Iulianus]] = [[Dioecesis Virodunensis]] = {{Capsa subdivisionis Vicidatorum}} {{res|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Belfort-Montbéliard}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Latina|Ecclesiae Latinae]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Belfortium|Belfortii]] est.<ref name=presentatio>{{opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/le-diocese/presentation/|titulus=Présentation - Diocèse de Belfort-Montbéliard|domus editoria= diocese-belfort-montbéliard.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref> Dioecesis, sub patrocinio [[Sanctus Paulus|Sancti Pauli]] sub titulum conversionis eius posita, anno [[1979]] erecta est per separationem partis boreorientalis [[Archidioecesis Bisuntina|Archidioecesis Bisuntinae]]. Territorium eius partem septentrionalem atque orientalem Archidioecesis Bisuntinae complectitur, duas regiones pastorales — Territorium Belfortiense et Regionem Montis Beliardi — includens. Per tres [[Tabula administrativa Franciae|praefecturas]] patet: * [[Dubis (praefectura Franciae)|Dubis]] (in qua Regio [[Mons Belicardus|Montis Belicardi]] continetur) * Territorium Belfortiense * [[Arar superior]] (in qua pagus [[Hericuria (Arar Superior)|Hericuriae]] continetur). Dioecesis sedes Belfortii sita est, cum regio [[Mons Belicardus|Montis Belicardi]] historice Protestans sit. Nihilominus, novum centrum dioecesanum in [[Trévenans]], in regione inter Belfortium et Montem Belicardum, prope magna aedificia in septentrionali [[Liber Comitatus|Libero Comitatu]] (universitatem, stationem TGV, et valetudinarium), constitutum est. Ibi, episcopus et curia eius resident.<ref>{{opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/|titulus=Accueil|domus editoria=diocese-belfort-montbéliard.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref> Ab anno [[2002]], dioecesis ad [[Archidioecesis Bisuntina|provinciam ecclesiasticam Bisuntinam]] pertinet. == Ecclesia cathedralis == [[Fasciculus:St Christopher cathedral in Belfort 01.jpg|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Sanctus Christophorus|Sancto Christophoro]] dicata.]] [[Ecclesia cathedralis]] Sancto Christophoro dicata, [[Belfortium|Belfortii]] sita. == Notae == <references /> == Nexus externi == * {{Opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}} {{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Belfort-Montbéliard|Dioecesem Belfortiensis-Montis Beligardi}} {{Fontes geographici}} * {{CathHierDiocese|belf|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}} <!--{{RC-stipula}}--> {{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}} [[:Categoria:Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi]] = Ad formulam = {{Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae}} {{Capsa navigationis | titulus = [[dioecesis|Dioeceses]] et ''archidioeceses'' [[ecclesia Catholica Romana|catholicae]] [[Polonia]]e | formula = Dioeceses archidioeceses catholicae Poloniae | Imago = [[Fasciculus:CatholicDiocesesPoland2004.svg|100px|Dioeceses Poloniae]] | corpus = ''[[Archidioecesis Bialostocensis|Bialostocensis]]'' . [[Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis|Bielscensis-Zyviecensis]] . [[Dioecesis Bydgostiensis|Bydgostiensis]] . [[Dioecesis Calissiensis|Calissiensis]] . [[Dioecesis Coslinensis-Colubregana|Coslinensis-Colubregana]] . ''[[Archidioecesis Cracoviensis|Cracoviensis]]'' . ''[[Archidioecesis Czestochoviensis|Czestochoviensis]]'' . [[Dioecesis Drohiczinensis|Drohiczinensis]] . [[Dioecesis Elbingensis|Elbingensis]] . ''[[Archidioecesis Gedanensis|Gedanensis]]'' . [[Dioecesis Glivicensis|Glivicensis]] . ''[[Archidioecesis Gnesnensis|Gnesnensis]]'' . ''[[Archidioecesis Katovicensis|Katovicensis]]'' . [[Dioecesis Kielcensis|Kielcensis]] . [[Dioecesis Legnicensis|Legnicensis]] . [[Dioecesis Liccanensis]] . ''[[Archidioecesis Lodziensis|Lodziensis]]'' . [[Dioecesis Lomzensis|Lomzensis]] . [[Dioecesis Lovicensis|Lovicensis]] . ''[[Archidioecesis Lublinensis|Lublinensis]]'' . [[Dioecesis Opoliensis|Opoliensis]] . [[Dioecesis Pelplinensis|Pelplinensis]] . [[Dioecesis Plocensis|Plocensis]] . ''[[Archidioecesis Posnaniensis|Posnaniensis]]'' . ''[[Archidioecesis Premisliensis Latinorum|Premisliensis Latinorum]]'' . [[Dioecesis Radomensis|Radomensis]] . [[Dioecesis Rzeszoviensis|Rzeszoviensis]] . [[Dioecesis Sandomiriensis|Sandomiriensis]] . ''[[Archidioecesis Sedinensis-Caminensis|Sedinensis-Caminensis]]'' . [[Dioecesis Siedlecensis|Siedlecensis]] . [[Dioecesis Sosnoviensis|Sosnoviensis]] . [[Dioecesis Suidniciensis|Suidniciensis]] . [[Dioecesis Tarnoviensis|Tarnoviensis]] . [[Dioecesis Thoruniensis|Thoruniensis]] . ''[[Archidioecesis Varmiensis|Varmiensis]]'' . ''[[Archidioecesis Varsaviensis]]'' . [[Dioecesis Varsaviensis-Pragensis]] . [[Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis|Viridimontanensis-Gorzoviensis]] . [[Dioecesis Vladislaviensis|Vladislaviensis]] . ''[[Archidioecesis Vratislaviensis]]'' . [[Dioecesis Zamosciensis-Lubaczoviensis|Zamosciensis-Lubaczoviensis]] . [[Ordinariatus Militaris Poloniae]] }} <noinclude> == Vide etiam == * [[Dioeceses Ecclesiae Catholicae]] <!--[[Categoria:Formulae Poloniam spectantes]] [[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Polonia|!]] [[Categoria:Formulae navigationis hierarchiae Catholicae]]--> </noinclude> = [[Index episcoporum Onasbrugensium]] = Episcopi [[Dioecesis Osnabrugensis]], a [[saeculum 11|saeculo XI]] usque ad annum [[1802]] ut Comites-Episcopi et etiam rectores Principatus Osnabrugensis. {| class="wikitable toptextcells" |- ! style="width:20%"|Tempus episcopatus ! style="width:35%"|Nomen ! style="width:25%"|Adnotationes ! style="width:20%"|Imago |- | a 783 ad [[20 Aprilis]] 804/805 | [[Wiho I]] (sive: Wicho I) ||antea praefectus nuper conditi districtus missionalis Osnabrugensis|| |- | a 805 ad [[12 Aprilis]] [[829]] || [[Meginhardus]] |||| |- | 829–845 || [[Gosvinus]] |||| |- | a 847 ad [[11 Aprilis]] [[860]] || [[Gauzbertus]] |||| |- | a 860 ad [[1 Februarii]] [[887]] || [[Egbertus]]|||| |- | a 887 ad [[11 Maii]] [[906]] || [[Egilmarus]] |||| |- | 906–918 || Bernardus I |||| |- | a 918 ad [[14 Maii]] [[949]] || [[Dodo I]] |||| |- | a 949 ad [[7 Novembris]] [[967]] || [[Drogo]] |||| |- | a 967 ad [[31 Martii]] [[978]] || [[Ludolphus]] |||| |- | a 978 ad [[12 Aprilis]] [[996]] || Dodo II ||978-980: Cuno [[antiepiscopus]]|| |- | a 996 ad [[27 Novembris]] [[998]] || Gonthierus |||| |- | a 998 ad [[17 Februarii]] [[1003]] || Vodilulphus |||| |- | a 1003 ad [[18 Iunii]] [[1022]] || [[Dietmarus]] |||| |- | a 1023 ad [[10 Decembris]] [[1027]] || Meginherus |||| |- | a [[1028]] ad 10 Decembris [[1036]] || Gosmarus |||| |- | a 1036 ad [[19 Aprilis]] [[1052]] || Albericus |||| |- | a 1052 ad 19 aut [[20 Septembris]] [[1068]] || Benno I |||| |- | a 1068 ad [[27 Iulii]] [[1088]] || [[Benno II]] |||| [[Fasciculus:BadIburgBennoII.JPG|center|80px|Benno II epsicopus, scultpura a Hans Gerd Ruwe in [[Bad Iburg]]]] |- | 1088–1093 || [[Marquardus]] |||| |- | a 1093 ad [[21 Aprilis]] [[1101]] || [[Wiho II]] sive Guido |||| |- | a 1101 ad [[13 Iulii]] [[1109]] || [[Iohannes I (Osanbrugensis)|Iohannes I]] |||| |- | a 1109 ad [[1 Ianuarii]] [[1119]] || [[Gottschalk von Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Gottschalk von Diepholz.jpg|center|80px|Sepultura Episcopi Onasbrugensis Gottschalk.]] |- | 1119–1137 || [[Detmardus]] ||1119–1125: Conradus (antiepiscopus)|| |- | a 1137 ad [[28 Iunii]] [[1141]] || [[Udo (Osnabrugensis)|Udo]] |||| |- | a 1141 ad [[15 Iunii]] [[1173]] || [[Philippus a Katzenelnbogen]] ||1141: Veselus (antiepiscopus) || |- | 1173–1190 || [[Arnoldus (Osnabrugensis)]] |||| |- | 1190–1216 || [[Gerardus I ab Oldenburg-Wildeshausen]] |||| |- | 1216–1224 || [[Adolphus Osnabrugensis]] |||| |- | 1224–1226 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Cum titulo principe-episcopo (1225-1803)|| |- | 1226–1227 || Otto I |||| |- | 1227–1239 || [[Conradus I a Velber]] |||| |- | 1239–1250 || [[Engelbertus I ab Isenberg]] ||Rehabilitatus post supensionem|| |- | 1251–1258 || [[Bruno ab Isenberg]] |||| |- | 1259–1264 || Balduinus (Rusle) |||| |- | 1265–1269 || Vidufilius a Waldeck |||| |- | 1270–1297 || [[Conradus II a Rietberg]] |||| |- | 1297–1308 || [[Ludovicus a Ravensberg (episcopus)|Ludovicus a Ravensberg]] |||| |- | 1309–1320 || Engelbertus II a Weyhe |||| |- | 1321–1349 || [[Gaudfridus ab Arnsberg]] |||| |- | 1350–1366 || [[Iohannes II Hoet]] |||| |- | 1366–1376 || [[Melchior a Braunschweig-Grubenhagen]] |||| |- | 1376–1402 || [[Theodoricus a Horne]] |||| [[Fasciculus:Dietrich von horne.jpg|center|80px|Episcopus Theodoricus a Horne]] |- | 1402–1410 || [[Henricus III a Schauenburg-Holstein]] |||| |- | 1410–1424 || [[Otto II a Hoya]] |||| |- | 1424–1437 || [[Iohannes III a Diepholz]] |||| |- | 1437–1442 || [[Ericus II a Hoya]] ut [[Ericus I Osnabrugensis|Ericus I]] (''administrator'') |||| |- | 1442–1450 || [[Henricus II a Moers]] (''administrator'') |||| |- | 1450–1454 || [[Albertus a Hoya]] (''administrator'') |||| |- | 1454–1455 || [[Rudolphus a Diepholz]] |||| |- | 1455–1482 || [[Conradus III a Diepholz]] |||| [[Fasciculus:Konrad III. von Diepholz.jpg|center|200px|Sculptura sepulcralis Conradi III Episcopi Osnabrugensis.]] |- | 1482–1508 || [[Konrad VI. (Rietberg)|Konrad IV. von Rietberg]] |||| |- | 1508–1532 || [[Erich von Braunschweig-Grubenhagen]] |||| [[Datei:Braunschweig, Erich von-2.jpg|zentriert|80px|Erich von Braunschweig-Grubenhagen]] |- | 1532–1553 || [[Franz von Waldeck]] ||||[[Datei:Franz Graf von Waldeck.jpeg|zentriert|80px]] |- | 1553–1574 || [[Johann IV. von Hoya|Johann IV.]], als Johann III. [[Bischof von Münster]] und als Johann II. [[Bistum Paderborn|Administrator von Paderborn]] |||| [[Datei:Johannes von Hoya.jpg|zentriert|80px]] |- | 1574–1585 || [[Heinrich von Sachsen-Lauenburg]], auch Heinrich III. von [[Erzbistum Bremen|Bremen]] |||| [[Datei:FBPB 17 Heinrich IV. von Sachsen-Lauenburg (1577–1585).jpg|zentriert|80px]] |- | 1585 || [[Wilhelm von Schencking]] |||| |- | 1585–1591 || [[Bernhard von Waldeck]] |||| |- | 1591–1623 || [[Philipp Sigismund von Braunschweig-Wolfenbüttel]] |||| [[Datei:PhilippSigismundBraunschweig.JPG|zentriert|80px]] |- | 1623–1625 | [[Eitel Friedrich von Hohenzollern (1582–1625)|Eitel Friedrich von Hohenzollern]] ||||[[Datei:Eitel Fridrich Grav zu Zollern.tif|zentriert|132x132px]] |- | 1625–1661 || [[Franz Wilhelm von Wartenberg]] |||| [[Datei:Kardinal Franz Wilhelm von Wartenberg.jpg|zentriert|80px]] |- | colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Nach dem Tode von [[Fürstbischof]] Franz Wilhelm galt die „immerwährende Kapitulation“, nach der abwechselnd ein katholischer und ein lutherischer Bischof aus dem [[Herzogtum Braunschweig-Lüneburg|Hause Braunschweig-Lüneburg]] gewählt werden sollte.''' |- | 1662–1698 || [[Ernst August (Hannover)|Ernst August I., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:ErnstAugustKurfürst.JPG|zentriert|80px]] |- | 1698–1715 || [[Karl Joseph von Lothringen]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:Karel III. Lotrinský.jpg|zentriert|80px]] |- | 1716–1728 || [[Ernst August II. von Hannover|Ernst August II., Herzog zu Braunschweig und Lüneburg]] (lutherischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1674 Ernst August.jpg|zentriert|80px]] |- | 1728–1761 || [[Clemens August I. von Bayern]] (katholischer Fürstbischof) |||| [[Datei:1700 Clemens-August.JPG|zentriert|80px]] |- | 1764–1802 || [[Friedrich August, Herzog von York und Albany|Friedrich, Herzog zu Braunschweig und Lüneburg, Prinz von Großbritannien]] (lutherischer und letzter Fürstbischof) |||| [[Datei:Frederick, Duke of York in Garter Robes.jpg|zentriert|80px]] |- | 1803–1827 || [[Karl Klemens von Gruben|Karl von Gruben]] (leitender Weihbischof) |||| [[Datei:Karl Klemens von Gruben (1764-1827).jpg|zentriert|80px]] |- | 1830–1855 || [[Carl Anton Lüpke]] (leitender Weihbischof) ||||[[Datei:Carl Anton Lüpke (1775-1855).jpg|zentriert|80px]] |- | colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''Mit Hildesheim vereinigt 1855–1857 unter [[Eduard Jakob Wedekin]]''' |- | 1857–1866 | [[Paulus Melchers]] (später [[Erzbistum Köln|Erzbischof von Köln]] und [[Kardinal]]) |||| [[Datei:Paul Melchers (1).jpg|zentriert|80px]] |- | 1866–1878 || [[Johann Heinrich Beckmann]] |||| [[Datei:Johannes Heinrich Beckmann Detail.jpg|zentriert|80px]] |- | colspan="4" class="hintergrundfarbe5"|'''[[Sedisvakanz]] 1878–1882''' |- | 1882–1898 || [[Bernhard Höting]] |||| [[Datei:Bernhard Höting (1821-1898).jpg|zentriert|80px]] |- | 1899–1914 || [[Hubertus Voß]] |||| [[Datei:Hubertus Voß (1841-1914).jpg|zentriert|80px]] |- | 1914–1955 || [[Gulielmus Berning]] |||| [[Fasciculus:Hermann Wilhelm Berning.jpg|zentriert|80px]] |- | 27. März 1957 || [[Franziskus Demann]] |||| [[File:Porträt Totenzettel Demann.jpg|zentriert|80px]] |- | 1957–1987 || [[Helmut Hermann Wittler]] |||| [[Datei:Wittler.jpg|zentriert|80px]] |- | 1987–1995 || [[Ludwig Averkamp]] (später [[Erzbistum Hamburg|Erzbischof von Hamburg]])|||| |- | 1995–2023 || [[Franciscus Iosephus Bode]] |||| [[Fasciculus:Franz-Josef Bode.jpg|zentriert|80px]] |- | seit 2024 || [[Dominicus Meier]] [[Benediktiner|OSB]] || || [[Datei:Abt-Dominicus-Meier.JPG|zentriert|80px]] |- |} {{Archiepiscopi Friburgenses}} !! [[:Categoria:Indices episcoporum|Osnabrugensis]] [[:Categoria:Episcopi Osnabrugenses| ]] [[:Categoria:Dioecesis Osnabrugensis]] <nowiki>{{Attributio|de|Liste der Bischöfe von Osnabrück|247761516}}</nowiki> = [[Raymondus Aron]] = {{Capsa hominis Vicidatorum}} {{Res|Raymondus Aron}}, {{barbarice|lingua=fr|Raymond Aron}} ([[Lutetia]]e [[14 Martii]] [[1905]] natus; eadem civitate [[17 Octobris]] [[1983]] mortuus) fuit [[philosophus]], [[sociologus]], [[politologus]], [[historicus]] et [[diurnarius]] [[Francia|Francicus]]. == Biographia == Initio amicus et condiscipulus [[Ioannes Paulus Sartre|Ioannis Pauli Sartre]] et [[Paulus Nizan|Pauli Nizan]] in [[Schola normalis superior (Lutetia)|Schola Normali Superiore]], ardens [[liberalismus|liberalismi]] fautor, contra ambitum intellectualem [[Pacifismus|pacifisticum]] qui dominabatur, factus est. In opere suo celeberrimo, ''L'Opium des intellectuels'', caecitatem et complicitatem intellectualium erga regimina communistarum denuntiavit. Triginta annos, Aron scriptor editorialis pro diurno ''[[Le Figaro]]'' fuit. Postremis annis apud ''[[L'Express]]'' laboravit. Anno [[1978]], periodicum intellectuale ''[[Commentaire]]'' condidit, ut principia, quae democratiam liberalem sive societatem liberalem regere debent, defenderet et illustraret. Hoc conatum, alia perspectiva et alio titulo continuans, ad periodicum ''[[Contrepoint]]'' contulit, a tribus studentibus [[Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense|Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] mense Maio 1970 conditum. Triginta annos docuit, praesertim apud Institutum Scientiarum Politicarum Parisiense et [[École des hautes études en sciences sociales]], et cathedram ''Sociologiae Civilisationis Modernae'' apud [[Collegium Franciae]] anno 1970 obtinuit. Commentator agnitus est de [[Carolus Marxius|Marxio]], [[Carolus Philippus Amadeus de Clausewitz|Clausewitz]], [[Alexander Kojève|Kojève]] et [[Ioannes Paulus Sartre|Sartre]]. Grâce à des compétences et des centres d'intérêt multiples (en [[économie (discipline)|économie]], [[sociologie]], [[philosophie]], [[relations internationales]], [[géopolitique]]), il se distingue et acquiert une grande réputation auprès des intellectuels. Ses convictions [[libéralisme|libérales]] et [[atlantisme|atlantistes]] lui attirent de nombreuses critiques venant des partisans de la gauche et de la droite. Il garde néanmoins tout au long de sa vie un ton modéré<ref>{{opus |auctor=Perrine Simon |titulus=Raymond Aron dans l'histoire du siècle |domus editoria=[[Vingtième Siècle : Revue d'histoire]] |volume=9 |date=1986 |url=https://www.persee.fr/doc/xxs_0294-1759_1986_num_9_1_1460 |pagina=124-126 }} {{ling|Francogallice}}.</ref>. Il est élu en 1963 à l'[[Académie des sciences morales et politiques]]<ref>{{opus |langue=fr |titulus=M. Raymond Aron est élu l'Académie des sciences morales et politiques |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/1963/11/27/m-raymond-aron-est-elu-membre-de-l-academie-des-sciences-morales-et-politiques_2220400_1819218.html |situs=lemonde.fr |data=27 novembre 1963 }}.</ref>. Le 17 octobre 1983, il meurt d'une [[Infarctus du myocarde|crise cardiaque]] à l'âge de 78 ans, alors qu'il quitte le [[palais de justice de Paris]], situé dans le [[4e arrondissement de Paris|{{4e}} arrondissement]], après avoir témoigné en faveur de [[Bertrand de Jouvenel]] lors du procès qui oppose ce dernier à [[Zeev Sternhell]]<ref>{{lien web|périodique=émission de [[Canal Académie]] |url=http://www.canalacademie.com/ida3922-Un-intellectuel-atypique-Bertrand-de-Jouvenel.html|titre=Un intellectuel atypique : Bertrand de Jouvenel|date=}}, fiche de présentation.</ref>. Il est inhumé dans le caveau familial du [[cimetière du Montparnasse]] (division 24)<ref>{{lien web|périodique= |url=https://www.landrucimetieres.fr/spip/spip.php?article722|titre=Cimetières de France et d'ailleurs|date=}}</ref>. == Opera == [[Image:Book signed by Raymond Aron and offered to Maurice Halbwachs.JPG|thumb|right|Envoi de R. Aron à [[Maurice Halbwachs]] sur ''La Sociologie allemande contemporaine'', Paris, Alcan, 1935. <br>Ouvrage conservé à la [[Bibliothèque Saint-Germain-des-Prés|Bibliothèque de sciences humaines et sociales Paris Descartes-CNRS]].]] Les œuvres complètes de Raymond Aron ont été établies par Perrine Simon et Élisabeth Dutartre aux éditions Julliard avec la Société des amis de Raymond Aron en 1989. * ''[[La Sociologie allemande contemporaine]]'', Paris, [[Alcan]], 1935 * ''[[Introduction à la philosophie de l'histoire|Introduction à la philosophie de l'histoire. Essai sur les limites de l'objectivité historique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1938 * ''[[Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine|Essai sur la théorie de l'histoire dans l'Allemagne contemporaine. La philosophie critique de l'histoire]]'', Paris, [[Librairie philosophique Vrin|Vrin]], 1938 * ''[[L'Homme contre les tyrans]]'', New York, La Maison française, 1944 * ''[[De l'armistice à l'insurrection nationale]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945 * ''[[L'Âge des empires et l'Avenir de la France]]'', Paris, [[Défense de la France]], 1945 * ''Chroniques de guerre. « La France Libre », 1940-1945'', [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1945<br> Rassemble les trois livres précédents. Nouvelle édition avec introduction de [[Jean-Marie Soutou]] et appareil critique de Christian Bachelier, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1990. * ''Les Français devant la Constitution'' (en collaboration avec Francis Cleirens), Paris, [[Défense de la France]], 1946 * ''[[Le Grand Schisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1948 * ''[[Les Guerres en chaîne]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1951 * ''[[La Coexistence pacifique|La Coexistence pacifique. Essai d'analyse]]'', Paris, Monde nouveau, 1953<br>Sous le pseudonyme de « François Houtisse », signalé par [[Boris Souvarine]]<ref>{{Lien web|url=http://raymond-aron.ehess.fr/document.php?id=48|titre=Bulletin d’information – Archives Raymond Aron|éditeur=[[École des hautes études en sciences sociales]]|date=juin 1995|site=raymond-aron.ehess.fr|consulté le=3 décembre 2013}}.</ref>. * ''[[L'Opium des intellectuels]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1955 * ''[[Polémiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1955 * ''[[La Tragédie algérienne]]'', Paris, [[Plon]], 1957 * ''[[Espoir et peur du siècle|Espoir et peur du siècle. Essais non partisans]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1957 * ''[[L'Algérie et la République]]'', Paris, [[Plon]], 1958 * ''[[La Société industrielle et la guerre suivi d'un Tableau de la diplomatie mondiale en 1958|La Société industrielle et la Guerre]]'' suivi d'un ''[[Tableau de la diplomatie mondiale en 1958]]'', Paris, [[Plon]], 1959 * ''[[Immuable et changeante|Immuable et changeante. De la IVe à la Ve République]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1959 * ''[[Dimensions de la conscience historique]]'', Paris, [[Plon]], 1961 * ''[[Paix et guerre entre les nations]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1962 * ''[[Le Grand Débat (Raymond Aron)|Le Grand Débat. Initiation à la stratégie atomique]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1963 * ''[[Dix-huit leçons sur la société industrielle]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1963 * ''[[La Lutte des classes (Aron)|La Lutte des classes]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1964 * ''[[Essai sur les libertés]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1965 * ''[[Démocratie et Totalitarisme]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1965 * ''[[Trois essais sur l'âge industriel]]'', Paris, [[Plon]], 1966 * ''[[Les Étapes de la pensée sociologique]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1967 * ''[[De Gaulle, Israël et les Juifs]]'', Paris, [[Plon]], 1968 * ''[[La Révolution introuvable|La Révolution introuvable. Réflexions sur les événements de mai]]'', Paris, [[Librairie Arthème Fayard|Fayard]], 1968 * ''[[Les Désillusions du progrès]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1969 * ''[[D'une sainte famille à l'autre|D'une sainte famille à l'autre. Essai sur le marxisme imaginaire]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1969 * ''[[De la condition historique du sociologue]]'', Paris, Gallimard, 1971 * ''[[Études politiques]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1972 * ''[[République impériale|République impériale. Les États-Unis dans le monde (1945–1972)]]'', Paris, [[Calmann-Lévy]], 1973 * ''[[Histoire et dialectique de la violence]]'', Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1973<br>Ce livre, qui est un commentaire de la ''Critique de la raison dialectique'' de [[Jean-Paul Sartre|Sartre]], fait l'objet d'une analyse par son ancien éditeur [[Pierre Verstraeten]], professeur à l'ULB : ''L'Anti-Aron'', [[Éditions de la Différence]], 2008). * ''[[Penser la guerre, Clausewitz]]'', 2 vol., Paris, [[Éditions Gallimard|Gallimard]], 1976 * ''[[Plaidoyer pour l'Europe décadente]]'', Paris, [[Robert Laffont]], 1977 * ''[[Le Spectateur engagé]]'', entretiens avec [[Jean-Louis Missika]] et [[Dominique Wolton]], Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1981, 342 pages avec présentation finale de Jean-Louis Missika et Dominique Wolton. Bibliographie des principaux ouvrages, articles et pamphlets de Raymond Aron, p. 333-339. * ''[[Mémoires. 50 ans de réflexion politique]]'', Paris, [[Éditions Julliard]], 1983, 1082{{nb p.}} ===À titre posthume=== * ''[[Les Dernières Années du siècle]]'', Paris, [[Éditions Julliard|Julliard]], 1984 * ''Études sociologiques'', Paris, [[Presses universitaires de France|PUF]], 1988<ref>{{Article |langue=fr |auteur=Hervé Coutau-Bégarie |titre=Raymond Aron. Etudes sociologiques |périodique=Politique étrangère |volume=53 |numéro=4 |date=1988 |lire en ligne=https://www.persee.fr/doc/polit_0032-342x_1988_num_53_4_3826_t1_1016_0000_1 |pages=1016 }}</ref> * ''Une histoire du {{s-|XX}}, anthologie'', Paris, Plon, 1996 * {{Ouvrage|langue=fr|auteur1=Raymond Aron|auteur2=[[Louis Séchan]]|titre=''Introduction à la philosophie de l'histoire''|lieu=Paris|éditeur=[[Éditions de Fallois]]|année=1997|pages totales=254|isbn=2-253-90536-4}} * ''[[Le Marxisme de Marx]]'', Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2002 {{ISBN|2-87706-423-9}} ; rééd. poche, 1082{{nb p.}}, Paris, 2004 {{ISBN|2-253-10800-6}} * ''[[De Giscard à Mitterrand : 1977-1983]]'', éditoriaux parus dans ''[[L'Express]]'', préface de Jean-Claude Casanova, Paris, [[Éditions de Fallois|Fallois]], 2005, 895{{nb p.}} {{ISBN|2-87706-570-7}} * ''Essais sur la condition juive contemporaine'', Paris, Tallandier, 2007. * ''Liberté et égalité (cours au Collège de France)'', Paris, Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 2013 * {{Ouvrage|langue=fr|titre=Aron et De Gaulle|prénom1=Jean-Claude|nom1=Casanova|lien auteur1=Jean-Claude Casanova|prénom2=Jean-Claude|nom2=Casanova|lieu=Paris|éditeur=Calmann Lévy|lien éditeur=Calmann-Levy|année=2022|pages totales=399|isbn=978-2-702-18360-1|isbn10=2-702-18360-3|oclc=1350349818|id=JC C 2022}}. * ''Critique de la pensée sociologique : Cours au Collège de France (1970-1971 et 1971-1972)'', 2023, Éditions Odile Jacob, {{ISBN|978-2738157652}}, * ''Leçons sur l'histoire : Cours au Collège de France (1972-1973 et 1973-1974)'', 2023, Éditions De Fallois. * ''L'Europe selon Aron'', recueil de textes de Raymond Aron, textes choisis et préfaces par Joël Mouric, Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 400 p., 2024 {{ISBN|978-2702189603}} * ''Aron, critique de Sartre : Textes rassemblés et commentés par [[Perrine Simon-Nahum]]'', Paris, Calmann-Lévy, coll. Bibliothèque Raymond Aron, 350 p., 2025 {{ISBN|978-2702191644}} == Notae == <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Raymond Aron|Raymondum Aron}} {{Fontes biographici}} <!--{{Lifetime|1905|1983|Aron, Raymondus}}--> [[:Categoria:Agnostici]] [[:Categoria:Politologi]] [[:Categoria:Sectatores Franciae liberae]] [[:Categoria:Diurnarii Franciae]] [[:Categoria:Professores apud Collegium Franciae]] [[:Categoria:Scriptores Franciae]] [[:Categoria:Socii Academiae Scientiarum Moralium et Politicarum]] [[:Categoria:Socii Academiae Artium et Scientiarum Americanae]] [[:Categoria:Professores Scholae Studiorum ad Scientias Sociales Superiorum (Lutetia)]] [[:Categoria:Professores Instituti Scientiarum Politicarum Parisiensis]] [[:Categoria:Philosophi]] [[:Categoria:Alumni Lycei Condorcet]] [[:Categoria:Alumni Scholae Normalis Superioris (Lutetia)]] [[:Categoria:Sociologi]] = [[Wendelinus (Sanctus)]] = Wendelinus (Theodisce Wendelin) est sanctus [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]], die [[21 Octobris]] veneratus, qui in [[Religio Christiana|Christianisatione]] [[Rhenania et Palatinatus|Rhenaniae et Palatinatus]] et praesertim septentrionalis [[Saravia]]e participavit. Persona virtuosa, popularis et agricola, originis [[Scotia|Scoticae]] vel [[Hibernia|Hibernicae]], nobilis et divitis stirpis, nihilominus [[eremita]], [[peregrinus]], agricola, pastor, deinde [[monachus]] factus est, antequam munus abbatis [[Abbatia Theulegii|Abbatiae]] [[Theulegium|Theulegii]] occupavit. Sanctus Wendelinus patronus pastorum, segetum et pecorum, et postea omnium animalium domesticorum (vaccarum, gallinorum, canum, felium, etc.) est. cf fr.wikipedia Secundum fabulam, Sanctus Vandalinus filius erat Frochardi et Evelinae regiorum coniugum Scotorum. Iuvenis, coronam et voluptates mundi repudiavit et Deo in paupertate et obscuritate servire constituit. Romam aliaque loca peregrinationis ut peregrinus visitavit, deinde aliquamdiu ut eremita in regione Westrich Episcopatus Trevirensis vixit, domino manerii serviens, primum ut subulcus, deinde ut pastor boum, et denique ut pastor ovium. Postea, abbas Monasterii Tholey electus et a Severino Episcopo Trevirensi anno 517 consecratus est. Anno 607 mortuus est et prope casam ubi antea ut eremita vixerat sepultus est. Oppidum Sancti Wendel ibi conditum est propter multas peregrinationes saeculi XIV. In calendariis, Sanctus Wendelinus diebus XX, XXI, vel XXII Octobris celebratur. Patronus pastorum et gregum veneratur. Vitae antiquissimae quas Bollandistis notae sunt ad saeculum XV pertinent. Utrum fundamentum historicum habeant vehementer dubium est. == Fontes == Acta Sanctorum. Oct. T. IX, p. 342–351. – Stadler, Heiligen- Lex. V, 776. – (Stramberg,) Rhein. Antiquarius, 2. Abth., 2. Bd., S. 481 bis 491. cf. ADB:Wendelinus der Heilige de.wikisource.org <!--{{lifetime|554|617|Wendelinus}}--> [[:Categoria:Sanctus catholicus]] 50bpbww9mrss7lbcdt70c4essjtxfvd Theoria ludorum 0 320207 3989173 3988920 2026-09-18T23:34:27Z LilyKitty 18316 de mathematica adhibita 3989173 wikitext text/x-wiki {{res|Theoria ludorum}}{{Convertimus}} vel {{res|theoria lusoria}}{{Convertimus}} est studium interactionum [[strategia|strategicarum]] per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Exemplar mathematicum|exemplaria|en|qid=Q486902}} [[mathematica adhibita|mathematica actarum]].<ref>{{Opus | cognomen = Myerson | nomen = Rogerius B. | titulus = Game Theory: Analysis of Conflict | annus = 1991 | domus editoria = Harvard University Press | isbn = 9780674341166 }}.</ref> In pluribus [[scientia socialis|scientiis socialibus]] adhibetur, necnon late in [[oeconomica]], [[logica]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|scientia systematum||en|qid=Q2167061}}, et [[scientia computatralis|scientia computatrali]].<ref>{{Opus | cognomen 1 = Shapley | nomen 1 = Lloyd S. | cognomen 2 = Shubik | nomen 2 = Martinus | titulus = Game Theory in Economics | contextus = Chapter 1, Introduction, The Use of Models | salus url = vivit | retrospectio = 20230423130243 | tempus = 1971-01-01 | tempus inspectionis = 2023-03-23 | url = https://www.rand.org/pubs/reports/R0904z1.html }}.</ref> Investigatores optimis [[strategia|strategiis]] et [[mores|moribus]] hominum in [[ludus|ludis]] student. Quae [[theoria]] primum ab [[Ioannes von Neumann|Ioanne Neumanno]] anno [[1928]] excogitata est. == Notae == <references /> == Nexus externi == {{CommuniaCat|Game theory|theoriam ludorum}} {{math-stipula}} [[Categoria:Cybernetica]] [[Categoria:Intellegentia artificialis]] [[Categoria:Oeconomia]]<!--melius (in en) "mathematical economics"--> [[Categoria:Scientia]]<!--melius (in en) "Formal sciences"--> [[Categoria:Theoria ludorum| ]] maj0e2pn44lpumqu4f6p7lhef98xfph Formula:De hac redirectione/tabula 10 321031 3989078 3988999 2026-09-18T13:37:41Z Grufo 64423 Nexum internum addidi 3989078 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}} | imago = Soft redirect arrow.svg | color = #3366aa | 1 = {{#ifeq:{{{namespace|}}}|14 | ; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}} | {{#if:{{{fragment|}}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum : Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|10 | formulae &#123;&#123;'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''&#125;&#125; et &#123;&#123;'''{{#ifeq:{{{namespace|}}}|10 | [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]] | [[:{{{fullText}}}]] }}'''&#125;&#125; | “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” }} tamquam synonyma tractantur. }} }}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|119 | ; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae : Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur. | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | ; Disputationes ad aliud spatium nominale motae : Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur. | {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1 | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris. | {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} | ! }} = ; Disputationes unā cum pagina annexa motae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est. | = ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]] | #default = ; Redirectio incongruens : Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]] }} }} }} }} | {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}} | ; Hoc est compendium : [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|118 | ; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit : Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|118 | ; Haec fuit adumbratio : Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}} | ; Redirectio ad aliud spatium nominale : Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }} }} }} }} }}{{#if:{{{qid|}}} | ; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa : Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari. }}{{#if:{{{recensio|}}} | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} | {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} }} }}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}} | | ; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]] : Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#if:{{{nsText|}}}|{{{nsText}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet. }}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}} | ; Huic redirectioni sunt disputationes : De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}} }}{{#switch:{{{protectio|}}} | partialis = ; Haec redirectio partim protegitur : [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}} | plena = ; Haec redirectio protegitur : Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesemus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}} }}{{#switch: {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| pulling|fullText| pulling|sourcePage| with_value_matching|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|or|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$| mapping_by_mixing|1| providing|fullText|0| providing|sourcePage|0| all_sorted| list_values }} | 01 = ; Redirectio antidiscretiva : Haec pagina discretiva ad paginam '''non [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]]''' aut '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Paginae discretivae quae sunt redirectiones]]}} | 10 = ; Redirectio ad paginam discretivam : Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}} | 11 = ; Redirectio discretiva : Haec pagina discretiva ad aliam [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]}} }}{{#if:{{{annotatio|}}} | ; Annotatio de hac redirectione addita est {{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}} }} }}</includeonly><noinclude>{{Documentatio|contenta={{Formula machinaria}}}}</noinclude> 6n6rncs3i0pvx4dd47yjv93mnioagh5 3989080 3989078 2026-09-18T13:39:36Z Grufo 64423 “[[:Categoria:Paginae discretivae quae sunt redirectiones]]” → “[[:Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]” 3989080 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}} | imago = Soft redirect arrow.svg | color = #3366aa | 1 = {{#ifeq:{{{namespace|}}}|14 | ; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}} | {{#if:{{{fragment|}}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum : Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|10 | formulae &#123;&#123;'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''&#125;&#125; et &#123;&#123;'''{{#ifeq:{{{namespace|}}}|10 | [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]] | [[:{{{fullText}}}]] }}'''&#125;&#125; | “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” }} tamquam synonyma tractantur. }} }}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|119 | ; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae : Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur. | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | ; Disputationes ad aliud spatium nominale motae : Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur. | {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1 | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris. | {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} | ! }} = ; Disputationes unā cum pagina annexa motae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est. | = ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]] | #default = ; Redirectio incongruens : Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]] }} }} }} }} | {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}} | ; Hoc est compendium : [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|118 | ; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit : Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|118 | ; Haec fuit adumbratio : Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}} | ; Redirectio ad aliud spatium nominale : Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }} }} }} }} }}{{#if:{{{qid|}}} | ; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa : Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari. }}{{#if:{{{recensio|}}} | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} | {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} }} }}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}} | | ; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]] : Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#if:{{{nsText|}}}|{{{nsText}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet. }}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}} | ; Huic redirectioni sunt disputationes : De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}} }}{{#switch:{{{protectio|}}} | partialis = ; Haec redirectio partim protegitur : [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}} | plena = ; Haec redirectio protegitur : Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesemus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}} }}{{#switch: {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| pulling|fullText| pulling|sourcePage| with_value_matching|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|or|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$| mapping_by_mixing|1| providing|fullText|0| providing|sourcePage|0| all_sorted| list_values }} | 01 = ; Redirectio antidiscretiva : Haec pagina discretiva ad paginam '''non [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]]''' aut '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}} | 10 = ; Redirectio ad paginam discretivam : Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}} | 11 = ; Redirectio discretiva : Haec pagina discretiva ad aliam [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]}} }}{{#if:{{{annotatio|}}} | ; Annotatio de hac redirectione addita est {{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}} }} }}</includeonly><noinclude>{{Documentatio|contenta={{Formula machinaria}}}}</noinclude> 8shdttta0u7dsk3diygrsfccykq1z6x 3989086 3989080 2026-09-18T13:43:54Z Grufo 64423 3989086 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}} | imago = Soft redirect arrow.svg | color = #3366aa | 1 = {{#ifeq:{{{namespace|}}}|14 | ; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}} | {{#if:{{{fragment|}}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum : Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|10 | formulae &#123;&#123;'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''&#125;&#125; et &#123;&#123;'''{{#ifeq:{{{namespace|}}}|10 | [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]] | [[:{{{fullText}}}]] }}'''&#125;&#125; | “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” }} tamquam synonyma tractantur. }} }}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|119 | ; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae : Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur. | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | ; Disputationes ad aliud spatium nominale motae : Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur. | {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1 | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris. | {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} | ! }} = ; Disputationes unā cum pagina annexa motae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est. | = ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]] | #default = ; Redirectio incongruens : Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]] }} }} }} }} | {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}} | ; Hoc est compendium : [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|118 | ; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit : Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|118 | ; Haec fuit adumbratio : Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}} | ; Redirectio ad aliud spatium nominale : Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }} }} }} }} }}{{#if:{{{qid|}}} | ; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa : Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari. }}{{#if:{{{recensio|}}} | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} | {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} }} }}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}} | | ; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]] : Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#if:{{{nsText|}}}|{{{nsText}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet. }}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}} | ; Huic redirectioni sunt disputationes : De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}} }}{{#switch:{{{protectio|}}} | partialis = ; Haec redirectio partim protegitur : [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}} | plena = ; Haec redirectio protegitur : Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesemus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}} }}{{#switch: {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| pulling|fullText| pulling|sourcePage| with_value_matching|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|or|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$| mapping_by_mixing|1| providing|fullText|0| providing|sourcePage|0| all_sorted| list_values }} | 01 = ; Redirectio antidiscretiva : Haec pagina discretiva ad paginam '''non [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]]''' aut '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}} | 10 = ; Redirectio ad paginam discretivam : Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}} | 11 = ; Redirectio inter paginas discretivas : Haec pagina discretiva ad aliam [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]}} }}{{#if:{{{annotatio|}}} | ; Annotatio de hac redirectione addita est {{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}} }} }}</includeonly><noinclude>{{Documentatio|contenta={{Formula machinaria}}}}</noinclude> 3uotxtoxtlavct1xlbo5fcb08u7rrqg 3989087 3989086 2026-09-18T13:44:17Z Grufo 64423 3989087 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Capsa {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|disputationis|annuntiationis}} | imago = Soft redirect arrow.svg | color = #3366aa | 1 = {{#ifeq:{{{namespace|}}}|14 | ; Haec categoria est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : Ad categorias [[Vicipaedia Latina|Vicipaediae Latinae]] explorandas, “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” tamquam synonyma tractantur. Oportet tamen hanc categoriam '''nullam paginam neque ullam subcategoriam continere'''.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Categoriae quae sunt redirectiones]]{{#ifeq:{{PAGESINCATEGORY:{{PAGENAME}}|all}}|0||[[Categoria:Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones]]}}}} | {{#if:{{{fragment|}}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] ad capitulum : Haec pagina ad capitulum '''[[{{{prefixedText|}}}#{{{fragment}}}|{{{prefixedText|}}} § {{{fragment}}}]]''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad capitula]]}} | ; Haec est [[Vicipaedia:redirectio|redirectio]] : In [[Vicipaedia Latina]] {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|10 | formulae &#123;&#123;'''{{PAGENAME:{{{sourcePage}}}}}'''&#125;&#125; et &#123;&#123;'''{{#ifeq:{{{namespace|}}}|10 | [[:{{{fullText}}}|{{{text}}}]] | [[:{{{fullText}}}]] }}'''&#125;&#125; | “'''{{{sourcePage}}}'''” et “'''[[:{{{fullText}}}]]'''” }} tamquam synonyma tractantur. }} }}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|119 | ; Disputationes ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] coniunctae : Quum pagina coniuncta in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paretur, disputationes ibidem inveniuntur. | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | ; Disputationes ad aliud spatium nominale motae : Haec pagina disputationis ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }}{{#ifeq:{{{ratio|}}}|collectio | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est pars alicuius rei maioris vel illic sunt relatae disputationes quae saepius visitantur. | {{#ifeq:{{#invoke:string|find|{{{sourcePage}}}|{{{fullText}}}|1|true}}|1 | ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia [[:{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina coniuncta]] est subpagina alicuius paginae maioris. | {{#switch:{{#invoke:redirection|get_target_page|{{SUBJECTPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | {{SUBJECTPAGENAME:{{{fullText}}}}} | ! }} = ; Disputationes unā cum pagina annexa motae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit, quia unā cum pagina annexa mota est. | = ; Disputationes in singulum locum collectae : Haec pagina disputationis ad alias disputationes redigit.[[Categoria:Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent]] | #default = ; Redirectio incongruens : Haec redirectio paginae annexae non congruit. Fortasse per errorem creata est.[[Categoria:Paginae disputationis quae male redigunt]] }} }} }} }} | {{#if:{{#invoke:params|new|pulling|sourcePage|with_value_matching|^%s*VP:%S|or|^%s*A:%S|value_of|sourcePage}} | ; Hoc est compendium : [[Vicipaedia:Compendium|Compendia]] sunt nexūs breves qui accessum facilem ad paginas praebent. Paginae in [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] encyclopaedico non solent fieri compendia, multa autem sunt compendia paginarum quae in spatiis nominalibus <code>Vicipaedia:</code> et <code>Auxilium:</code> iacent.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Compendia]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|118 | ; Haec pagina ad [[Vicipaedia:Adumbratio|adumbrationem]] redigit : Haec pagina {{#ifeq:{{{text}}}|{{{sourcePage}}}|in|(sub titulo “{{{text}}})” in}} [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatio nominali]] adumbrationum adhuc paratur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes in locum paginarum substitutae]]}} | {{#ifeq:{{{namespace|}}}|{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}} | | {{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER:{{{sourcePage}}}}}|118 | ; Haec fuit adumbratio : Pagina “[[:{{{fullText}}}]]” olim hic parata est.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Adumbrationes perfectae]]}} | ; Redirectio ad aliud spatium nominale : Haec pagina ad aliud [[Vicipaedia:Spatium nominale|spatium nominale]] redigit. }} }} }} }} }}{{#if:{{{qid|}}} | ; Haec redirectio est ad [[Vicidata]] annexa : Entitas Vicidatorum [[:d:{{{qid}}}|{{Sin secus|{{#invoke:vicidata|appellatio|tessera={{{qid}}}}}|{{{qid}}}|“|” <small>({{{qid}}})</small>}}]] huic redirectioni nectitur. Quod indicare solet hanc redirectionem esse caducam et paginam Latinam quae talem entitatem interpretatur hic exspectari. }}{{#if:{{{recensio|}}} | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec [[Specialis:PermanentLink/{{{recensio}}}|fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}]], quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} | {{#ifeq:{{{olim|}}}|pagina | ; Olim haec redirectio fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }} : Haec fuit {{#switch:{{NAMESPACENUMBER}} | 0 = commentatio | 1 | 3 | 5 | 7 | 9 | 11 | 13 | 15 | 101 | 119 | 711 | 829 = pagina disputationis | 6 = fasciculus | 10 = formula | 828 = modulus | 14 = categoria | #default = pagina }}, quae [[Special:PageHistory/{{{sourcePage}}}|postea]] facta est redirectio.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones quae olim fuerunt paginae]]}} }} }}{{#ifeq:{{{subpageText|}}}|{{{text|}}} | | ; Haec est redirectio ad [[Vicipaedia:Subpaginae|subpaginam]] : Pagina “'''[[:{{{fullText|}}}|/{{{subpageText|}}}]]'''” sub pagina “'''[[:{{#if:{{{nsText|}}}|{{{nsText}}}:}}{{{baseText|}}}]]'''” iacet. }}{{#if:{{{cum-disputationibus|}}} | ; Huic redirectioni sunt disputationes : De hac pagina [[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|disputatum est]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones cum disputationibus]]}} }}{{#switch:{{{protectio|}}} | partialis = ; Haec redirectio partim protegitur : [[Formula:Invitatio|Ustricibus usoribusque ignotis]] {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|hoc tempore|'''intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}'''}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|non licet]] hanc paginam recensere. Si nomine Vicipaediano cares, quaesumus ut emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}} proponas vel nomen [[Special:Userlogin|crees]].{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae semi-protectae]]}} | plena = ; Haec redirectio protegitur : Ob [[Vicipaedia:Malefactor|maleficia]] perpetua haec pagina {{#ifeq:{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}|infinity|ad tempus|intra horam {{#time:H:i \d\i\e\i [[j xg]] [[Y]]|{{PROTECTIONEXPIRY:edit}}}}}} [[Vicipaedia:Paginae protectae|protecta]] est. Suggere, quaesemus, emendationes in {{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{TALKSPACE}}|[[Vicipaedia:Taberna|nostra Taberna]]|[[{{TALKPAGENAME:{{{sourcePage}}}}}|pagina disputationis]]}}, vel pete a [[Vicipaedia:Magistratus|magistratu]] ut pagina deprotegatur.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae protectae]]}} }}{{#switch: {{safesubst:<noinclude />#invoke:params|new| pulling|fullText| pulling|sourcePage| with_value_matching|%s+%(discretiva%)$|or|%s+%(discretio%)$|or|%s+%(nomen%)$|or|%s+%(praenomen%)$|or|%s+%(cognomen%)$| mapping_by_mixing|1| providing|fullText|0| providing|sourcePage|0| all_sorted| list_values }} | 01 = ; Redirectio antidiscretiva : Haec pagina discretiva ad paginam '''non [[Vicipaedia:Discretio|discretivam]]''' aut '''tacite discretivam''' redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]}} | 10 = ; Redirectio ad paginam discretivam : Haec pagina ad [[Vicipaedia:Discretio|paginam discretivam]] redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas]][[Categoria:Tituli ambigui]]}} | 11 = ; Redirectio inter paginas discretivas : Haec [[Vicipaedia:Discretio|pagina discretiva]] ad aliam paginam discretivam redigit.{{#ifeq:{{{propositum|}}}|exhibitio||[[Categoria:Paginae discretivae]][[Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas]]}} }}{{#if:{{{annotatio|}}} | ; Annotatio de hac redirectione addita est {{Vitta sententiae|color=#fff|1={{{annotatio}}}}} }} }}</includeonly><noinclude>{{Documentatio|contenta={{Formula machinaria}}}}</noinclude> c8qftkqa1tftd45dqrffrdqu7njtkd3 Formula:De hac redirectione/doc 10 321032 3989081 3988908 2026-09-18T13:40:09Z Grufo 64423 “[[:Categoria:Paginae discretivae quae sunt redirectiones]]” → “[[:Categoria:Redirectiones antidiscretivae]]” 3989081 wikitext text/x-wiki {{Subpagina documentationis}} {{Vicitextus concors | Postilla redirectionis | De hac redirectione }} {{Lua | Params | Redirection | String | Vicidata }} Haec capsa paginis redirectionis addi potest. In simplicibus redirectionibus non requiritur, sed oportet eam inserere: {{De hac redirectione/quando}} Haec formula pluribus categoriis vestigatoriis utitur—vide [[#categoriae-vestigatoriae|indicem]] hic infra. {{Nota bene}} Aliquando, quum paginae moventur, [[Auxilium:Substitutio|substitutio]] systematis {{Fsn|Postilla redirectionis}} hanc capsam sua sponte inserit. == De usu == Formula argumenta facultativa tria tantum accipit ({{para|ratio}}, {{para|olim}}) et {{para|annotatio}}). '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Apollonius Syrus}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Historia Augusta]] {{De hac redirectione}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=Q4068055|sourcePage=Apollonius Syrus|fullText=Historia Augusta|fragment=|prefixedText=Historia Augusta|olim=}} {{Ast}} '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Catamarca (provincia)}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Argentina#Divisio administrativa]] {{De hac redirectione}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=Q4068055|sourcePage=Catamarca (provincia)|fullText=Argentina|fragment=Divisio administrativa|prefixedText=Argentina|olim=}} {{Ast}} '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|VP:1000}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Vicipaedia:1000 paginae]] {{De hac redirectione}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=|sourcePage=VP:1000|fullText=Vicipaedia:1000 paginae|fragment=Vicipaedia:1000 paginae|prefixedText=|olim=}} {{Ast}} '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Adfixum}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Affixum]] {{De hac redirectione|olim=2434003}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=|sourcePage=Adfixum|fullText=Affixum|fragment=|prefixedText=Affixum|olim=2434003|recensio=2434003}} {{Ast}} '''Vicitextus ({{*eg}} in pagina “{{rns|Adfixum}}”):''' <syntaxhighlight lang="wikitext">#REDIRECT [[Affixum]] {{De hac redirectione|olim=pagina}}</syntaxhighlight> '''Effectus:''' {{De hac redirectione/tabula|propositum=exhibitio|qid=|sourcePage=Adfixum|fullText=Affixum|fragment=|prefixedText=Affixum|olim=pagina}} == De argumentis == <templatedata>{ "description": "Haec capsa paginis redirectionis addi potest.", "params": { "ratio": { "label": "Ratio", "description": "Scribe ‘ratio=collectio’ si pagina disputationis ad disputationes in singulum locum collectas redigit", "type": "string", "required": false, "example": "collectio" }, "olim": { "label": "Olim", "description": "Scribe ‘olim=pagina’ aut ‘olim=[NUMERUS RECENSIONIS]’ si redirectio erat pagina cum sua historia", "type": "string", "required": false, "example": "pagina" }, "annotatio": { "label": "Annotatio", "description": "Annotatio de hac redirectione", "type": "content", "required": false, "example": "Gallia est omnis divisa in partes tres." } } }</templatedata> == Subformulae auxiliares == * &#123;&#123;{{rel|Formula:De hac redirectione/tabula}}&#125;&#125; == Ulteriora si cupis == {{Categoriae vestigatoriae formulae | ancora = categoriae-vestigatoriae | Adumbrationes perfectae | Categoriae non vacuae quae sunt redirectiones # infeliciter | Categoriae quae sunt redirectiones | Compendia | Paginae discretivae | Redirectiones antidiscretivae | Redirectiones ad paginas discretivas | Adumbrationes in locum paginarum substitutae # caduciter | Paginae protectae | Paginae disputationis quae male redigunt # infeliciter | Paginae disputationis quae sunt redirectiones etiamsi paginam habent # infeliciter | Paginae semi-protectae | Redirectiones ad capitula | Redirectiones cum disputationibus | Redirectiones inter paginas discretivas | Redirectiones quae olim fuerunt paginae | Tituli ambigui }} * [[:Categoria:Redirectiones ad Vicidata annexae]] * [[Vicipaedia:Redirectio]] * {{Fn|Redirectio obliqua}} * {{Fn|Nondum}} * {{Fn|Pagina protecta}} * {{Fn|Disputationes redirectionem comitantes}} <includeonly>{{in harenario aut alibi|| <!-- Categorias sub hac linea adde --> [[Categoria:Formulae|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae quae seorsos versus creant|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae administrationis Vicipaediae|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae monituum nuntiorumque|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae Vicidatorum|{{PAGENAME}}]] [[Categoria:Formulae nexuales|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly> c6zgujh6ubzgc8m9kzzlzpr6i0w96mn Bela 0 321118 3989233 3987327 2026-09-19T09:44:00Z ~2026-49405-65 214731 3989233 wikitext text/x-wiki {{Pagina discretiva nominis}} {{Nomen | genus = Masculinum | origo = Hungarica | significatio = “exta” vel “albus” | imago = Nádasdy Mausoleum - III. Béla király.jpg | capitulum = [[Bela III (rex Hungariae)|Bela III]], rex Hungariae }} {{res|Bela}}<ref>Vide imaginem nostram.</ref> (-ae. ''m.'')<ref>"De miraculo Kingae, filiae Belae IV. regis"; ''Iuventus'', ann. XXI, n. 10 (Budapestini, 1937): 146 [https://arxlatina.org/pegmata/periodica/iuventus/Iuventus.1937.ann21.num10.Cal_Iun.avent.pdf].</ref> est nomen et [[praenomen]] masculinum [[Hungarice|Hungaricum]] (vulgo ''Béla''). Origo nominis certa non est: sunt qui putant nomen habuisse originem Hungaricam (e vocabulo ''bél'', “exta” seu “[[viscera]]”), vel [[Linguae Slavicae|Slavicam]] (e vocabulo [[Lingua Slavonica antiqua|Slavico antiquo]] ''bělŭ'', “albus”).<ref name=":03">''Behind the Name'', s.v. “[https://www.behindthename.com/name/be10la Béla]”. {{Ling|Anglice}}.</ref> == Homines == * [[Bela Bartók]] * [[Béla Király]] * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bela Lugosi||hu|qid=Q34529}} * [[Béla Markó]] * [[Béla Nemeth]] === Reges Hungariae === * [[Bela I (rex Hungariae)|Bela I]] * [[Bela II (rex Hungariae)|Bela II]] * [[Bela III (rex Hungariae)|Bela III]] * [[Bela IV (rex Hungariae)|Bela IV]] == Notae == <references /> [[Categoria:Nomina]] [[Categoria:Praenomina masculina]] q4eodyvg58c2l6s82aykjyawm0b914k Categoria:Redirectiones antidiscretivae 14 323895 3989082 3989001 2026-09-18T13:41:06Z Grufo 64423 Grufo movit paginam [[Categoria:Paginae discretivae quae sunt redirectiones]] ad [[Categoria:Redirectiones antidiscretivae]] sine redirectione: Nomen clarius 3989001 wikitext text/x-wiki {{Categoria vestigatoria formularum|De hac redirectione}} {{Categoria redirectionum}} {{Categoria celata}} {{Videatur etiam | Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas }} [[Categoria:Discretio]] 33iu05ypxog3vvmkvm2onueyov7cuwl Tonat evangelica clara vox in mundo 0 324414 3989202 3980896 2026-09-19T08:08:51Z ~2026-49405-65 214731 3989202 wikitext text/x-wiki {{Titulus ad litteram}} {{Pagina principalis|Index Carminum Buranorum}} {{Carmen Carminum Buranorum | titulus = | imago = | descriptio = | categoria = | numerus = | auctor = | argumenta = | tempus = | lingua = | contextus = | praecedens = | sequens = }} {{lres|Tonat evangelica clara vox in mundo}} est initium [[carmen|carminis]] a [[Goliardia|discipulis vagantibus]] [[Latinitas medii aevi|Latine]] scripti, quod in codice [[Carmina Burana|Carminum Buranorum]] sub numero XLIX reperitur.<ref name="de-correctione-hominum-26-28">{{Opus | titulus = De correctione hominum 26–28 | url = https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost13/CarminaBurana/bur_cmo5.html }}.</ref> == Textus == {{Versus numerati| Tonat evangelica clara vox in mundo: «qui dormis in pulvere, surge de profondo luce sua Dominus te illuminabit et a malis omnibus animam salvabit. Memor esto, iuvenis, tui creatoris. crux Christi te moneat omnibus in horis. cape mente, cogita corde de futuris, quod ad radicem arboris sit posita securis. Senes et decrepiti, vobis est oblata vera penitentia cruce Christi data. dies vestra desiit et est inclinata, nam ad umbram vergitur fine desperata. Ecce cum fiducia venit regnum Dei. illud primum querite vos, qui estis rei. carnem crucifigite famulantes ei et in psalmis dicite: ‹miserere mei!› O peccatrix anima, si vis dealbari et ab omni crimine penitus mundari, te in cruce Domini oportet gloriari et in ipso penitus ab hoste liberari. Iacob scale summitas altera calcatur, in qua Christi passio nobis reseratur. Tyrus alta desinit, in se reprobatur; in Iudea Domini mons uber adoratur. O fidelis anima, clama de profundis, de terrenis fugito rebus et immundis. cruce Christi naviga velis in secundis, ne te ventus turbinis suffocet in undis. Cum per ignem venerit nos iudicaturus homo Dei filius, nulli parcens, durus, eius omnis crucifer erit tunc securus, gratulans cum angelis, candidus et purus. In die iudicii cum sol obscuratur et lumen fidelibus crucis Christi datur, tunc in peccatoribus hostis dominatur; sed ab hoste crucifer tunc omnis liberatur. Ergo Christi milites fugite beati huius mundi gloriam cruce iam signati, in qua Christus moriens mortem superavit atque suo sanguine peccata nostra lavit. Quid erit, cum stabimus ante tribunal Christi? pandens sua vulnera dicet: ‹quid fecisti? pro te crucem subii; quare non subisti hanc loco penitentie? vade, iam peristi!› Ergo fetens Lazarus ducatur in exemplum digne penitentibus, ut sint eius templum, in quo virtus habitat sue passionis; hanc impleat et muniat ipse suis donis!»<ref name="de-correctione-hominum-26-28"/> }} == Descriptio == Hoc carmen, in sectione moralium et satiricorum servatum, est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|protrepsis et paraenesis|paraenesis|en|qid=Q2113832}} christiana quae omnes homines, tam iuvenes quam senes, ad [[Paenitentia|paenitentiam]] et ad fugam mundi hortatur. Auctor argumentis [[Eschatologia|eschatologicis]] utitur, commonens auditores de iudicio divino futuro, de securi ad radicem arboris posita, et de tribunali Christi ubi unusquisque de operibus suis rationem reddere debebit.<ref name="de-correctione-hominum-26-28"/> In textu, crux Christi praesentatur unicum salutis subsidium et quasi navis qua fideles per mundi procellas ad portum aeternum vehantur. Per exemplum [[Lazarus Bethaniae|Lazari]] et per citationes biblicas, carmen momentum paenitentiae effert, mundanam gloriam ut rem periculosam vituperat, et victoriam Christi super mortem celebrat ad animas peccatis mundandas.<ref name="de-correctione-hominum-26-28"/> == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Lehtonen, 1995 | c = {{Opus | cognomen = Lehtonen | nomen = Thomas Martinus Samuel | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fortuna, Money, and the Sublunar World: Eleventh-century Ethical Thought as a Paradigm for Late Medieval Moral Philosophy | annus = 1995 | lingua = en | locus = [[Helsingia (Finnia)|Helsingiae]] | domus editoria = [[Societas Litterarum Finnicarum]] | isbn = 978-951-717-846-4 }} }} {{Carmina Burana}} [[Categoria:Index Carminum Buranorum]] [[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]] mykznmbdjtt1nib3qo8bjbrgdgvkaxc Quocumque more motu 0 324462 3989185 3956907 2026-09-19T03:02:15Z Grufo 64423 Minora 3989185 wikitext text/x-wiki {{Titulus ad litteram}} {{Pagina principalis|Index Carminum Buranorum}} {{Carmen Carminum Buranorum | titulus = | imago = | descriptio = | categoria = | numerus = | auctor = | argumenta = | tempus = | lingua = | contextus = | praecedens = | sequens = }} {{lres|Quocumque more motu}} est initium [[carmen|carminis]] a [[Goliardia|discipulis vagantibus]] [[Latinitas medii aevi|Latine]] scripti, quod in codice [[Carmina Burana|Carminum Buranorum]] sub numero LXV reperitur.<ref name="Carminamatoria56-70">{{Opus | titulus = Carmina amatoria 56–70 | url = https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost13/CarminaBurana/bur_cam1.html }}.</ref> == Textus == <div style="display: flow-root"> {{Versus numerati| {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|1.}}Quocumque more motu volvuntur tempora, eadem fretus eucrasi pulso tympana. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|2a.}}Seu Philogeus in imis moretur, aut Euricteus solito vernali femine rubens notetur, vel dum coruscus Acteon estivo lumine repletur, sive Lampas radians autumni copia ditetur: ab uno semper numine michi salus debetur. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|2b.}}Brevi spectata Basythea immisit, quod expectata tempore tanto Euryale tandem subrisit. sola Euphrosyne strictrici emula fautrix michi sit, cui Dione nudula per quandam dulciter arrisit! nam allotheta cecinit hoc carmen, quod promisit. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|3a.}}Cypris barbata gaudeat occultu iam renovata maturo tumultu! virgo dudum femine habitum mentita, nec fallit in virgine Veneris perita. nomine pudico palliat Venereum libamen, provida, ne palam ebulliat experte rei famen. devirginata tamen non horruit, cum iteravit nature luctamen. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|3b.}}Fautor sis, Paris, Veneris agonis! Venus, fruaris amplexibus Adonis! myrtum libans Indicam fanis Citheronis testem ponam pedicam mee conditionis. Delio liberior immobili non superor cohorte. spes lassam rem impulit, dum nobili fruar tori consorte. nec admittetur forte; nam intra seram militavi virginalis porte. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4a.}}Pallerem, nisi me veteri miranda decore virgo probaret; {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|4b.}}Marcerem, nisi spe Veneri fuscata timore me stimularet. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5a.}}Inclita res ita cognita, perdita dat michi fata; namque rogavi, {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|5b.}}Cui pia basia, dulcia, suavia, congeminata multiplicavi. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|6a.}}Hac bibo pocula vite, hoc decus est michi mite, {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|6b.}}Que satis est michi culta, obvia secula multa. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|7a.}}Sat modo mature sum confessus eam; {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|7b.}}† Claudit opus dure, dum complector eam. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|8a.}}Gratia letitie iure cupita, {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|8b.}}Moribus et facie tam redimita, {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|9a.}}Flosculo presignis, dote leporis, {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|9b.}}Foveat me signis dulcis amoris! {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|10a.}}Hoc memor corde serva, quod te mea Minerva nunc prudens, nunc proterva multiformis hactenus declarat harmonia: prosa, versu, satira psallens et rhythmachia te per orbem intonat scolaris symphonia. {{Nota typographica|style=margin-right: .5em;|10b.}}Siquis versat, quod verso, amans et e converso corde nichil diverso petat, optet, supplicet, ut duret amor meus, ego vicem replicans non ero fraudis reus, ut tali freto federe sit annus iubileus!<ref name="Carminamatoria56-70"/> }} </div> == Descriptio == Hoc carmen est compositio polymetrica et perdocta, in qua poëta firmitatem animi sui contra varietates temporum et fortunam mutabilem declarat. Per multas allegorias mythologicas, quae ad quattuor anni tempora et ad figuras sicut [[Venus (dea)|Venerem]], [[Paris (heros)|Paridem]], et [[Adonis|Adonidem]] spectant, auctor gaudium amoris celebrat fontem salutis et vitae. Textus praecipue ob usum terminorum technicorum et Graecismorum eminet (velut “eucrasia”, “allotheta”, “rhythmachia”), qui doctrinam scholasticam et artem poëticam goliardicam demonstrant.<ref name="Carminamatoria56-70"/> In ultima parte, carmen se ipsum definit “scholarem symphoniam”, ubi [[Minerva]] (sapientia) et Venus (amor) in unum conveniunt. Poëta invocat communionem spiritūs inter amantes, sperans foedus amoris, annis iubilaeis comparandum, perpetuum fore, dum artem suam poëticam per orbem diffundit.<ref name="Carminamatoria56-70"/> ==Investigatio critica== Hoc carmen doctum argumenta de temporis cursu, rerum vicissitudine et amore erotico tractat.<ref name="lehtonen-1995-p-120">{{qc|Lehtonen, 1995}}, p. 120.</ref> Textus magni momenti habetur ad historiam litterarum investigandam, cum definitionem formalem “saturae” praebeat, quae genus mixtum seu [[prosimetrum]] intellegitur. In extrema parte operis, “scholarium chorus” Venerem celebrat “multiformi harmoniā” usus, quae prosam, metrum et saturam confundit (“prosa, versu, satira psallens et rhythmachia”).<ref>{{qc|Lehtonen, 1995}}, pp. 120–121.</ref> Opus culturam clericalem illius aetatis refert, qua Minerva (sapientia) et Venus (amor) sicut duo cardines existimabantur, inter quos vita {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|doctus|litterati|en|qid=Q58968}} in mundo sublunari versabatur.<ref name="lehtonen-1995-p-120" /> == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Lehtonen, 1995 | c = {{Opus | cognomen = Lehtonen | nomen = Thomas Martinus Samuel | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fortuna, Money, and the Sublunar World: Eleventh-century Ethical Thought as a Paradigm for Late Medieval Moral Philosophy | annus = 1995 | lingua = en | locus = [[Helsingia (Finnia)|Helsingiae]] | domus editoria = [[Societas Litterarum Finnicarum]] | isbn = 978-951-717-846-4 }} }} {{Carmina Burana}} [[Categoria:Index Carminum Buranorum]] [[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]] 3q5tp2my8oui9mhejrtzvt5bo7cn62v Gislodi Mons 0 325302 3989061 3962408 2026-09-18T13:23:23Z Pippobuono 54500 typo 3989061 wikitext text/x-wiki {{Capsa subdivisionis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Girmont, Église de la Nativité-de-Notre-Dame.jpg|thumb|upright=0.8|left|Gislodi Mons: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] Nativitati [[Maria (mater Iesu)|Nostrae Dominae]] dicata.]] {{res|Gislodi Mons}} seu '''Goerici Mons'''<ref>{{Graesse}}, t. 2, p. 164.</ref> (Francogallice ''Girmont'') est delegata novi [[commune|communis]] [[Francia|Francici]] [[Tado]]nis. Illud novum commune [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]], e fusione pristinorum communium, Tadonis, Gislodi Montis et [[Hugonis Curtis]], die [[1 Ianuarii]] [[2016]] creatum est. Priusquam illi novo communi coniunctum fuisset, Gislodi Mons 993 incolas (anno [[2013]]) habebat. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Girmont|Gislodi Montem}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia delegata Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] k0a7v016xcrd49xi6qqb17a6fcb17f8 Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas 14 325864 3989083 3988978 2026-09-18T13:41:50Z Grufo 64423 Nomen categoriae mutatum est 3989083 wikitext text/x-wiki {{Categoria vestigatoria formularum|De hac redirectione}} {{Categoria redirectionum}} {{Categoria celata}} {{Videatur etiam | Categoria:Redirectiones antidiscretivae | Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas }} [[Categoria:Discretio]] ih2bn4lcjgr7agrr2qgflxp49a4pzl7 Opus epistolarum (Petrus Martyr ab Angleria) 0 327260 3989139 3988894 2026-09-18T16:54:56Z Andrew Dalby 1084 3989139 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} {{ores|Opus epistolarum}} est congeries scriptorum privatorum [[Petrus Martyr ab Angleria|Petrus Martyr ab Angleria]] aulici regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et [[Isabella II (regina Hispaniae)|Isabellae]]. Epistolae 813 colliguntur, quae secundum annos in libros 38 divisae sunt (libro primo annum 1488, libro trigesimo octavo annum 1525 comprehendente). Inter amicos, quibus epistulae missae erant, videntur (enumeratio epistularum editionis 1670 hic accipitur): * [[Aruna|Arunenses]]: fratres sui Georgius et Ioannes Baptista ab Angleria;<ref>Epistulae 78, 79, 412, 422 (1489-1509)</ref> condiscipulus iuvenilis Ioannes Maria Sardus,<ref>Epistulae 77, 83 (1489-1490)</ref> Ioannes Borromeus comes Aronae<ref>Inter alias epistulae 23, 30, 61, 94</ref> * [[Mediolanum|Mediolanenses]]: Franciscus Niger protonotarius,<ref>Epistula 42 (1488)</ref> [[Ioannes Iacobus Trivultius]] marchio Viglevanus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Arcimboldus||it|qid=Q1406791}} archiepiscopus Mediolanensis, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Scaramutia Trivultius||it|qid=Q729751}} episcopus Comensis * Mediolanenses peregrini: [[Theodorus Guainerius]] Papiensis regi Francico archiatrus,<ref>Epistulae 28, 141. De eo cf. [https://www.academia.edu/42900870/Penser_la_médecine_construire_sa_pratique_Antonio_et_Théodore_Guaineri_deux_médecins_au_XVe_siècle dissertationem Bonnaffoux]</ref> [[Aloisius Marlianus (archiatrus)|Aloisius Marlianus]] "concivis" "conterraneus et amicissimus" regi [[Carolus V (imperator)|Carolo]] protomedicus et episcopus Tudensis<ref>Epistulae 361, 382, 516-518, 529, 551, 554, 573-576, 579, 581, 584, 611, 656-662, cf. 655 (1507-1520). De eo cf. [https://emlo.bodleian.ox.ac.uk/profile/person/3f2206c1-0e91-4f54-be4d-62d94b563aa6 indicem epistularum Erasmi] et [https://theses.hal.science/tel-02917360v1/file/GORDEZIANI_Lika_2_com_20190107.pdf dissertationem Gordeziani p. 96 (nota subiuncta)]</ref> et [[Mercurinus Gattinara]] regi Carolo magnus cancellarius marescalcusque Franciae * [[Roma]]ni: cardinalis [[Ascanius Maria Sfortia]] (epistulis saepe "Ascanio" superscriptis), [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponius Laetus]]<ref>Epistulae 6, 88, 146, 152, 156, 181, 185, 189, cf. 190 (1488-1498)</ref> * Itali alii: [[Petrus Ranzanus]] Panormitanus<ref>Epistula 166 (1495)</ref> * Scholastici eruditique [[Pontificia Universitas Salmanticensis|Salmanticenses]]: [[Lucius Marineus Siculus]],<ref>Epistulae 54, 55</ref> [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]], {{safesubst:creanda/m|es|Gutierre de Toledo (-1506)|Gutterius a Toleto|t=2026-09-17 17:00:42}}, Arius Lusitanus, Petrus Pontensis, "doctor Villasandinus" * Familia regia: [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabella I]] regina et [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandus II]] rex,<ref>Inter alias epistula 280 (1504) "futuro ... regi Parthenopeo", i.e. Neapolitano, superscripta</ref> Ioannes princeps * Aulici et clerici Hispani: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)||es|qid=Q8078615}} (epistulis saepe "suo comiti" superscriptis) et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ferdinandus a Talavera||en|qid=Q559368}} archiepiscopus Granatensis reginaeque [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] consiliarius (epistulis saepe "Comiti et Archiepiscopo" superscriptis), Alphonsus Carillus episcopus Pompilonensis et Georgius de Costa archiepiscopus Bracarensis amici ut videtur inseparabiles,<ref>Epistulae saepe ambobus missae 9, 10, 27, 43, 48, 86-87, 93, 115, 124, 135 [de Columbo], 144, 171, 186, 190, 192, 194, 197</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Gonzalus Mendocius (cardinalis)||es|qid=Q786748}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Murus (decanus Compostellanus)||es|qid=Q8471018}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Villascusae||es|qid=Q5806511}} episcopus Conchensis deinde Malacitanus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Michael Perez Almacanus||es|qid=Q15816415}} regis secretarius, Gometius a Toleto canonicus Granatensis, Fernandus a Vega consiliarius et commendatarius Castellae * Hispani in Italia morantes: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bernardinus Lupus Caravaialus||es|qid=Q2537990}} cardinalis Sanctae Crucis, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Garcias Lassus (orator)|Garcias Lassus|es|qid=Q17632800}} orator Hispanus apud Pontificem<ref>Epistulae 244-245 (1502)</ref> * Discipuli: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius||es|qid=Q2297287}} poëta et legatus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius||es|qid=Q3754494}} epistulis "mei Tendillae comitis filio" atque deinde "marchioni Mondejaris" etc. superscriptis<ref>Epistulae 514-561, 564-565 (1513-1515)</ref> et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)||es|qid=Q2615834}} (epistulis nonnullis "marchionibus discipulis" etc. superscriptis),<ref>E. g. epistula 582 (1517); cf. epistula 790 (1523)</ref> Ioannes Portugallicus dux Brigantiae, Iacobus Ghimaraneus dux Portugalliae, Alfonsus a Silva Cifontei comitis haeres, Garsias a Toleto, Praefectus Damicellorum Stellae arcem habens * Itali in Hispania morantes: Lucius Marineus Siculus supra enumeratus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Alexander Geraldinus||it|qid=Q3610043}} episcopus futurus [[Dominicopolis|Dominicopolitanus]],<ref>Epistulae 38, 76 (1488-1489)</ref> Antonius Geraldinus protonotarius,<ref>Epistula 37 (1488)</ref> Bartholomeus Scandianus nuntius in Hispanis apostolicus, Condulmarius protonotarius, Dominicus Trivisanus quondam orator in Hispania, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Ruffus (archiepiscopus Cusentinus)||it|qid=Q64779142}} legatus apostolicus,<ref>Epistulae 325-330 (1507)</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Vianesius Albergatus||d|qid=Q68862084}} nuntius apostolicus * Francogallus: [[Georgius de Ambacia]] cardinalis * Batavus: [[Hadrianus VI|Adrianus Traiectinus]], episcopus Dertosensis cardinalisque Hispaniaeque regens pontifexque (Hadrianus VI) == Editiones et versiones == * 1530 : ''Opus epistolarum P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum''; [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh Textus apud Internet Archive] * 1670 : ''Opus epistolarum Petri Martyris Anglerii Mediolanensis ...'' Amstelodami: typis Elzevirianis; [https://archive.org/details/bub_gb_QB0VAAAAQAAJ Textus apud Internet Archive] * 1885 : Paul Gaffarel, Fernand Louvot, interprr., ''Lettres de Pierre Martyr Anghiera relatives aux découvertes maritimes des espagnols et des portugais''. Lutetiae: Institut Géographique de Paris; [https://archive.org/details/lettresdepierrem00anghiala Textus apud Internet Archive] * 1953-1957 :José López de Toro, ed., ''Pedro Mártir de Anglería: Epistolario''. Matriti; [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1503686w Textus ultimi fasciculi] * 1966 : Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * J. Bernays, ''Petrus Martyr Anglerius und sein Opus epistolarum''. Argentorati: Trübner, 1891; [https://archive.org/details/petrusmartyrang00berngoog/page/n8/mode/2up Textus imperfectus] {{Google Books|Om0WbNSwTGUC}} (sunt qui "Isaac Bernays", qui "Jakob Bernays" adscribunt) * Heinrich Heidenheimer, ''Petrus Martyr Anglerius und sein Opus epistolarum''. Berolini: Seehagen, 1881; [https://archive.org/details/petrusmartyrang01heidgoog/page/n7/mode/2up Textus] * Johannes Gerigk, ''Das Opus epistolarum des Petrus Martyr, ein Beitrag zur Kritik der Quellen des ausgehenden 15. und beginnenden 16. Jahrhunderts''. Braunsberg: Druck der Ermlœndischen Zeitungs und Verlagsdruckerei J. A. Wichert, 1881 (dissertatio Regiomontana); [https://nbn-resolving.org/urn:nbn:de:bvb:824-dtl-0000086795 Textus] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 [[Categoria:Scripta 1530]] [[Categoria:Litterae Latinae Renascentes]] [[Categoria:Hispaniae scripta]] [[Categoria:Epistulae]] [[Categoria:Monarchia Regum Catholicorum]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria]] 8fl6qb64xcoirobkx7omjkgtjj0r6k7 3989152 3989139 2026-09-18T19:23:37Z Andrew Dalby 1084 3989152 wikitext text/x-wiki {{Titulus italicus}} {{ores|Opus epistolarum}} est congeries scriptorum privatorum [[Petrus Martyr ab Angleria|Petrus Martyr ab Angleria]] aulici regum catholicorum [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandi]] et [[Isabella II (regina Hispaniae)|Isabellae]]. Epistolae 813 colliguntur, quae secundum annos in libros 38 divisae sunt (libro primo annum 1488, libro trigesimo octavo annum 1525 comprehendente). Inter amicos, quibus epistulae missae erant, videntur (enumeratio epistularum editionis 1670 hic accipitur): * [[Aruna|Arunenses]]: fratres sui Georgius et Ioannes Baptista ab Angleria;<ref>Epistulae 78, 79, 412, 422 (1489-1509)</ref> condiscipulus iuvenilis Ioannes Maria Sardus,<ref>Epistulae 77, 83 (1489-1490)</ref> Ioannes Borromeus comes Aronae<ref>Inter alias epistulae 23, 30, 61, 94</ref> * [[Mediolanum|Mediolanenses]]: Franciscus Niger protonotarius,<ref>Epistula 42 (1488)</ref> [[Ioannes Iacobus Trivultius]] marchio Viglevanus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Arcimboldus||it|qid=Q1406791}} archiepiscopus Mediolanensis, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Scaramutia Trivultius||it|qid=Q729751}} episcopus Comensis * Mediolanenses peregrini: [[Theodorus Guainerius]] Papiensis regi Francico archiatrus,<ref>Epistulae 28, 141. De eo cf. [https://www.academia.edu/42900870/Penser_la_médecine_construire_sa_pratique_Antonio_et_Théodore_Guaineri_deux_médecins_au_XVe_siècle dissertationem Bonnaffoux]</ref> [[Aloisius Marlianus (archiatrus)|Aloisius Marlianus]] "concivis" "conterraneus et amicissimus" regi [[Carolus V (imperator)|Carolo]] protomedicus et episcopus Tudensis<ref>Epistulae 361, 382, 516-518, 529, 551, 554, 573-576, 579, 581, 584, 611, 656-662, cf. 655 (1507-1520). De eo cf. [https://emlo.bodleian.ox.ac.uk/profile/person/3f2206c1-0e91-4f54-be4d-62d94b563aa6 indicem epistularum Erasmi] et [https://theses.hal.science/tel-02917360v1/file/GORDEZIANI_Lika_2_com_20190107.pdf dissertationem Gordeziani p. 96 (nota subiuncta)]</ref> et [[Mercurinus Gattinara]] regi Carolo magnus cancellarius marescalcusque Franciae * [[Roma]]ni: cardinalis [[Ascanius Maria Sfortia]] (epistulis saepe "Ascanio" superscriptis), [[Iulius Pomponius Laetus|Pomponius Laetus]]<ref>Epistulae 6, 88, 146, 152, 156, 181, 185, 189, cf. 190 (1488-1498)</ref> * Itali alii: [[Petrus Ranzanus]] Panormitanus<ref>Epistula 166 (1495)</ref> * Scholastici eruditique [[Pontificia Universitas Salmanticensis|Salmanticenses]]: [[Lucius Marineus Siculus]],<ref>Epistulae 54, 55</ref> [[Aelius Antonius Nebrissensis|Antonius Nebrissensis]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Gutterius a Toleto||es|qid=Q48739562}}, Arius Lusitanus, Petrus Pontensis, "doctor Villasandinus" * Familia regia: [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabella I]] regina et [[Ferdinandus II (rex Aragonum)|Ferdinandus II]] rex,<ref>Inter alias epistula 280 (1504) "futuro ... regi Parthenopeo", i.e. Neapolitano, superscripta</ref> Ioannes princeps * Aulici et clerici Hispani: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Enecus Lupus Mendocius (comes Tendillae)||es|qid=Q8078615}} (epistulis saepe "suo comiti" superscriptis) et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ferdinandus a Talavera||en|qid=Q559368}} archiepiscopus Granatensis reginaeque [[Isabella I (regina Castellae et Legionis)|Isabellae]] consiliarius (epistulis saepe "Comiti et Archiepiscopo" superscriptis), Alphonsus Carillus episcopus Pompilonensis et Georgius de Costa archiepiscopus Bracarensis amici ut videtur inseparabiles,<ref>Epistulae saepe ambobus missae 9, 10, 27, 43, 48, 86-87, 93, 115, 124, 135 [de Columbo], 144, 171, 186, 190, 192, 194, 197</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Gonzalus Mendocius (cardinalis)||es|qid=Q786748}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Murus (decanus Compostellanus)||es|qid=Q8471018}}, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Villascusae||es|qid=Q5806511}} episcopus Conchensis deinde Malacitanus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Michael Perez Almacanus||es|qid=Q15816415}} regis secretarius, Gometius a Toleto canonicus Granatensis, Fernandus a Vega consiliarius et commendatarius Castellae * Hispani in Italia morantes: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bernardinus Lupus Caravaialus||es|qid=Q2537990}} cardinalis Sanctae Crucis, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Garcias Lassus (orator)|Garcias Lassus|es|qid=Q17632800}} orator Hispanus apud Pontificem<ref>Epistulae 244-245 (1502)</ref> * Discipuli: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Didacus Furtatus Mendocius||es|qid=Q2297287}} poëta et legatus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ludovicus Furtatus Mendocius||es|qid=Q3754494}} epistulis "mei Tendillae comitis filio" atque deinde "marchioni Mondejaris" etc. superscriptis<ref>Epistulae 514-561, 564-565 (1513-1515)</ref> et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Petrus Fagiardus (marchio Bellecensis)||es|qid=Q2615834}} (epistulis nonnullis "marchionibus discipulis" etc. superscriptis),<ref>E. g. epistula 582 (1517); cf. epistula 790 (1523)</ref> Ioannes Portugallicus dux Brigantiae, Iacobus Ghimaraneus dux Portugalliae, Alfonsus a Silva Cifontei comitis haeres, Garsias a Toleto, Praefectus Damicellorum Stellae arcem habens * Itali in Hispania morantes: Lucius Marineus Siculus supra enumeratus, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Alexander Geraldinus||it|qid=Q3610043}} episcopus futurus [[Dominicopolis|Dominicopolitanus]],<ref>Epistulae 38, 76 (1488-1489)</ref> Antonius Geraldinus protonotarius,<ref>Epistula 37 (1488)</ref> Bartholomeus Scandianus nuntius in Hispanis apostolicus, Condulmarius protonotarius, Dominicus Trivisanus quondam orator in Hispania, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Ruffus (archiepiscopus Cusentinus)||it|qid=Q64779142}} legatus apostolicus,<ref>Epistulae 325-330 (1507)</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Vianesius Albergatus||d|qid=Q68862084}} nuntius apostolicus * Francogallus: [[Georgius de Ambacia]] cardinalis * Batavus: [[Hadrianus VI|Adrianus Traiectinus]], episcopus Dertosensis cardinalisque Hispaniaeque regens pontifexque (Hadrianus VI) == Editiones et versiones == * 1530 : ''Opus epistolarum P. M. Anglerii Mediolanensis protonotarii apostolici atque a consiliis rerum Indicarum''; [https://archive.org/details/opusepistolarump00angh Textus apud Internet Archive] * 1670 : ''Opus epistolarum Petri Martyris Anglerii Mediolanensis ...'' Amstelodami: typis Elzevirianis; [https://archive.org/details/bub_gb_QB0VAAAAQAAJ Textus apud Internet Archive] * 1885 : Paul Gaffarel, Fernand Louvot, interprr., ''Lettres de Pierre Martyr Anghiera relatives aux découvertes maritimes des espagnols et des portugais''. Lutetiae: Institut Géographique de Paris; [https://archive.org/details/lettresdepierrem00anghiala Textus apud Internet Archive] * 1953-1957 :José López de Toro, ed., ''Pedro Mártir de Anglería: Epistolario''. Matriti; [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1503686w Textus ultimi fasciculi] * 1966 : Erich Woldan, ed., ''Petrus Martyr de Angleria: Opera''. Graecii: Akademische Druck- u. Verlagsanstalt, 1966 (fac-simile editionum antiquorum) == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{DBI|http://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-martire-d-anghiera_(Dizionario-Biografico)/|Anghiera, Pietro Martire d'|Roberto Almagià|1961}} * J. Bernays, ''Petrus Martyr Anglerius und sein Opus epistolarum''. Argentorati: Trübner, 1891; [https://archive.org/details/petrusmartyrang00berngoog/page/n8/mode/2up Textus imperfectus] {{Google Books|Om0WbNSwTGUC}} (sunt qui "Isaac Bernays", qui "Jakob Bernays" adscribunt) * Heinrich Heidenheimer, ''Petrus Martyr Anglerius und sein Opus epistolarum''. Berolini: Seehagen, 1881; [https://archive.org/details/petrusmartyrang01heidgoog/page/n7/mode/2up Textus] * Johannes Gerigk, ''Das Opus epistolarum des Petrus Martyr, ein Beitrag zur Kritik der Quellen des ausgehenden 15. und beginnenden 16. Jahrhunderts''. Braunsberg: Druck der Ermlœndischen Zeitungs und Verlagsdruckerei J. A. Wichert, 1881 (dissertatio Regiomontana); [https://nbn-resolving.org/urn:nbn:de:bvb:824-dtl-0000086795 Textus] * Henry R. Wagner, "[https://www.americanantiquarian.org/node/11329 Peter Martyr and His Works]" in ''Proceedings of the American Antiquarian Society'' vol. 56 (1946) pp. 239-288 [[Categoria:Scripta 1530]] [[Categoria:Litterae Latinae Renascentes]] [[Categoria:Hispaniae scripta]] [[Categoria:Epistulae]] [[Categoria:Monarchia Regum Catholicorum]] [[Categoria:Petrus Martyr ab Angleria]] 58od00kgi14l7x0j7gceu0t1on4sao5 Constans Fermiana 0 328406 3989057 3988687 2026-09-18T12:57:37Z Grufo 64423 /* Bibliographia */ 3989057 wikitext text/x-wiki {{Capsa tabellaria | ; Constans Fermiana | Notatio: {{mvar/G_F}} | Dimensiones: {{Dimensiones|5|1|−2}} | Magnitudo: {{Series versibus dissaepta | {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}} | {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[iulium|J]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>3</sup>}} }} | ; Constans Fermiana naturalis | Notatio: {{mvar/G0_F}} | Dimensiones: {{Dimensiones|−4|−2|4}} | Magnitudo: {{Series versibus dissaepta | {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}} | {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[iulium|J]]<sup>−2</sup>}} | {{val|1.1663787|(6)|e=-5|u=[[electronvolta|GeV]]<sup>−2</sup>}}<ref name="codata">{{Opus | titulus = CODATA Value: Fermi coupling constant | contextus = 2022 CODATA recommended values | tempus = 2024-08-29 | domus editoria = National Institute of Standards and Technology (CFA) | url = https://physics.nist.gov/cgi-bin/cuu/Value?gf | url contextus = https://physics.nist.gov/cuu/pdf/JPCRD2022CODATA.pdf | tempus inspectionis = 2026-09-10 | work = The NIST Reference on Constants, Units, and Uncertainty }}.</ref> }} }} {{res|Constans Fermiana}} ({{mvar/G_F}} aut formā naturali saepe {{mvar/G0_F}} notata) est [[quantitas constans]] in [[physica particularum]] adhibita, cuius [[dimensio]]nes sunt {{Dimensiones|5|1|−2}}, aut, formā naturali, {{Dimensiones|−4|−2|4}}. Nomen in honorem [[Henricus Fermi|Henrici Fermi]] ([[1901]]–[[1954]]) [[physicus|physici]] [[Italia|Italici]] electum est, qui anno [[1933]] [[interactio Fermiana|suam theoriam]] proposuit ad {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio beta|dilapsionem beta|en|qid=Q306786}}<ref>De nomine {{locutio|dilapsionis}} {{LLHL26|Zerfall|339|prima=minuscula}}.</ref> explicandam.<ref name="fermi-1933">{{qc|Fermi, 1933}}.</ref><ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref><ref name="fermi-1933-bis">{{qc|Fermi, 1934 bis}}.</ref><ref>{{qc|Fermi & Wilson, 1968}}.</ref> Duae eiusdem constantis formae, {{mvar/G_F}} et {{mvar/G0_F}}, hac ratione inter se coniunguntur: : <math>G_{\rm F}^0=\frac{G_{\rm F}}{(\hbar c)^3}</math> Constans Fermiana valet {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}}; constans autem Fermiana naturalis valet {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}}. == De mensione quantitatis == Accuratissima determinatio e mensurā {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio exponentialis|temporis vitae|en|qid=Q574576}} [[muon]]is habetur, quod inversē {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|proportio|proportionale|en|qid=Q117209928}} est [[quadratura (mathematica)|quadrato]] constantis Fermianae ({{mvar/G_F}}).<ref name="chitwood-et-al-2007">{{qc|Chitwood & al., 2007}}.</ref> Forma naturalis constantis—id est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unitates naturales|unitatibus naturalibus|en|qid=Q3962243}} expressa—est,<ref name="griffiths-2009">{{qc|Griffiths, 2009 [1987]}}.</ref><ref name="codata" /> : <math>G_{\rm F}^0=\frac{\sqrt{2}}{8}\frac{g^{2}}{M_{\rm W}^{2} c^4}</math> ubi {{mvar|g}} est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|constans copulationis||en|qid=Q1193095}} [[Vis debilis|interactionis debilis]] et {{math|{{mvar|M}}<sub>W</sub>}} est massa {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}}|en|qid=Q211922}}, qui, intercedens, dilapsionem de qua agitur moderatur. In [[theoria canonica]], constans Fermiana ad {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|mechanema Higgsianum|valorem exspectatum vacui Higgsiani|en|qid=Q747702}} refertur:<ref>{{qc|Plehn & Rauch, 2005}}.</ref> : <math>v = \left(\sqrt{2} \, G_{\rm F}^0\right)^{-1/2} \simeq 246.22 \; \textrm{GeV}</math> In approximatione, correctionibus quantisticis neglectis, habetur: : <math>G_{\rm F}^0\simeq \frac {\pi \alpha}{\sqrt{2}~ M_{\rm W}^2 c^4 (1- M^2_{\rm W}/M^2_{\rm Z} )}</math> Haec formula porro simplicior reddi potest ope {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|angulum Weinbergianum|anguli Weinbergiani|en|qid=Q452412}}, ratione inter {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|bosones W et Z|bosones {{mvar|W}} et {{mvar|Z}}|en|qid=Q211922}} adhibitā quam aequatio <math>M_\text{Z}=\frac{M_\text{W}}{\cos\theta_\text{W}}</math> praebet, ita ut: : <math>G_{\rm F}^0\simeq \frac {\pi \alpha}{\sqrt{2}~ M_{\rm Z}^{2} c^4\cos^{2}\theta_{\rm W}\sin^{2}\theta_{\rm W}}</math> == De significatu physico == {{Pagina principalis|Interactio Fermiana}} [[Fasciculus:Beta-minus Decay.svg|thumb|Dilapsio β<sup>−</sup> in [[nucleus atomicus|nucleo atomico]] (antineutrinum comitans omittitur). In imagine dilapsio β<sup>−</sup> [[neutron]]is liberi ostenditur. Utroque in processu emissio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intermedii (qui deinde in [[electron]]em et [[neutrinum|antineutrinum]] dilabitur) non ostenditur.]] [[Fasciculus:MuonFermiDecay.gif|thumb|[[Interactio Fermiana]] per [[vector|vectores]] quattuor in singulum punctum sub constante Fermiana {{mvar/G_F}} convergentes hic ostenditur.]] Constans Fermiana vim interactionis debilis in regiminibus humilium energiarum aestimat. Nam in theoria Fermiana, interactiones inter [[fermion]]es, quales sunt processus β et dilapsio muonis, per interactionem quadrifermionicam approximantur, atque in hac descriptione quantitas {{mvar/G0_F}} magnitudinem huius interactionis determinat: quo maior est {{mvar/G0_F}}, eo maior, ceteris paribus, est probabilitas processūs debilis. Theoria Fermiana dicitur “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria efficax|efficax|en|qid=Q281778}}”, quia in regiminibus humilium energiarum non necesse est bosones vectoriales {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">±</sup>}} et {{mvar|1=Z<sup style="font-style: inherit;">0</sup>}} tractare, qui in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Interactio electrodebilis|theoria electrodebili|en|qid=Q466416}} interactiones debiles moderantur; quum enim processūs energia multo minor sit quam massa bosonis {{mvar|W}}, propagatio eius per interactionem localem quadrifermionicam approximari potest. Attamen, quum haec sit theoria efficax tantum quae in regiminibus altarum energiarum non valeat, non est habenda theoria fundamentalis interactionis debilis. Nam in theoria electrodebili bosones {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">+</sup>}}, {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}} et {{mvar|1=Z<sup style="font-style: inherit;">0</sup>}} interactiones debiles moderantur; descriptio igitur quadrifermionica obtinetur quasi [[limes (mathematica)|limes]] in regiminibus humilium energiarum illius theoriae. == De ordinibus magnitudinis energiarum == E ratione inter [[constans gravitatis|constantem gravitatis]] ({{mvar/G}}) et constantem Fermianam naturalem ({{mvar/G0_F}}) etiam ratio inter peculiares energias interactionis debilis et peculiares energias gravitatis deduci potest: : <math>\frac{E_\text{debil}}{E_\text{grav}} = \sqrt{\frac{4\pi G}{G_{\rm F}^0\hbar c^5}} \simeq 8.4866\times10^{-17}</math> qua * <math>c</math> est [[celeritas lucis|celeritas lucis in vacuo]], * <math>\hbar</math> est [[constans Planckiana minuta]], * <math>G</math> est [[constans gravitatis|constans gravitatis universalis]], * <math>E_\text{debil}</math> est <math>\sqrt{1 / G_F^0}</math>, * <math>E_\text{grav}</math> est [[unitates Planckianae|energia Heavisidiana-Planckiana]], seu <math>E_\text{HP} = \sqrt{\frac{\hbar c^5}{4\pi G}}</math>. == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Chitwood & al., 2007 | c = {{Opus | cognomen 1 = Chitwood | nomen 1 = D. B. | cognomen 2 = Banks | nomen 2 = T. I. | cognomen 3 = Barnes | nomen 3 = M. J. | cognomen 4 = Battu | nomen 4 = S. | cognomen 5 = Carey | nomen 5 = R. M. | cognomen 6 = Cheekatmalla | nomen 6 = S. | cognomen 7 = Clayton | nomen 7 = S. M. | cognomen 8 = Crnkovic | nomen 8 = J. | cognomen 9 = Crowe | nomen 9 = K. M. | cognomen 10 = Debevec | nomen 10 = P. T. | cognomen 11 = Dhamija | nomen 11 = S. | cognomen 12 = Earle | nomen 12 = W. | cognomen 13 = Gafarov | nomen 13 = A. | cognomen 14 = Giovanetti | nomen 14 = K. | cognomen 15 = Gorringe | nomen 15 = T. P. | cognomen 16 = Gray | nomen 16 = F. E. | cognomen 17 = Hance | nomen 17 = M. | cognomen 18 = Hertzog | nomen 18 = D. W. | cognomen 19 = Hare | nomen 19 = M. F. | cognomen 20 = Kammel | nomen 20 = P. | cognomen 21 = Kiburg | nomen 21 = B. | cognomen 22 = Kunkle | nomen 22 = J. | cognomen 23 = Lauss | nomen 23 = B. | cognomen 24 = Logashenko | nomen 24 = I. | cognomen 25 = Lynch | nomen 25 = K. R. | cognomen 26 = McNabb | nomen 26 = R. | cognomen 27 = Miller | nomen 27 = J. P. | cognomen 28 = Mulhauser | nomen 28 = F. | cognomen 29 = Onderwater | nomen 29 = C. J. G. | cognomen 30 = Ozben | nomen 30 = C. S. | cognomen 31 = Peng | nomen 31 = Q. | cognomen 32 = Polly | nomen 32 = C. C. | cognomen 33 = Rath | nomen 33 = S. | cognomen 34 = Roberts | nomen 34 = B. L. | cognomen 35 = Tishchenko | nomen 35 = V. | cognomen 36 = Wait | nomen 36 = G. D. | cognomen 37 = Wasserman | nomen 37 = J. | cognomen 38 = Webber | nomen 38 = D. M. | cognomen 39 = Winter | nomen 39 = P. | cognomen 40 = Zolnierczuk | nomen 40 = P. A. | auctores dumtaxat = 1 | titulus = Improved Measurement of the Positive-Muon Lifetime and Determination of the Fermi Constant | contextus = Physical Review Letters | lingua = en | volumen = 99 | fasciculus = 3 | annus = 2007 | bibcode = 2007PhRvL..99c2001C | doi = 10.1103/PhysRevLett.99.032001 | s2cid = 3255120 | pmid = 17678280 | arxiv = 0704.1981 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1933 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = La ricerca scientifica | lingua = it | volumen = 4 | fasciculus = 2 | tempus = 1933-07-31 | paginae = 491–495 | url = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/page/n541/mode/2up | url contextus = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/ | url contextus forma pdf = https://archive.org/download/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/La%20Ricerca%20Scientifica%20%20A.%204%20vol%202.pdf }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = Il nuovo cimento | lingua = it | volumen = 11 | annus = 1934 | paginae = 1–19 | doi = 10.1007/BF02959820 | bibcode = 1934NCim...11....1F | s2cid = 123342095 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 bis | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Versuch einer Theorie der beta-Strahlen. I | contextus = Zeitschrift für Physik | volumen = 88 | fasciculus = 3–4 | annus = 1934 | lingua = de | pagina = 161 | bibcode = 1934ZPhy...88..161F | doi = 10.1007/BF01351864 | s2cid = 125763380 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi & Wilson, 1968 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen interpretis = Wilson | nomen interpretis = Fred L. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi's Theory of Beta Decay | contextus = American Journal of Physics | volumen = 36 | fasciculus = 12 | lingua = en | annus = 1968 | annus primae editionis = 1934 | paginae = 1150–1160 | url = https://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 | accessus ad url = emptoribus | bibcode = 1968AmJPh..36.1150W | doi = 10.1119/1.1974382 }} }}. * <!-- Etiam prima editio in interrete invenitur: https://archive.org/details/GriffithsD.IntroductiontoelementaryparticlesWiley1987 -->{{Ecce citatio | id = Griffiths, 2009 [1987] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Griffiths | nomen auctoris = David | nomenclatura = compendiaria | titulus = Introduction to Elementary Particles | lingua = en | annus = 2009 | editio = 2 | annus primae editionis = 1987 | paginae = 314–315 | url paginarum = https://archive.org/details/elementarypartic00grif/page/n328 | url = https://archive.org/details/elementarypartic00grif | isbn = 978-3-527-40601-2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Plehn & Rauch, 2005 | c = {{Opus | cognomen 1 = Plehn | nomen 1 = Tilman | cognomen 2 = Rauch | nomen 2 = Michael | nomenclatura = compendiaria | titulus = Quartic Higgs coupling at hadron colliders | lingua = en | contextus = Physical Review D | volumen = 72 | fasciculus = 5 | annus = 2005 | bibcode = 2005PhRvD..72e3008P | doi = 10.1103/PhysRevD.72.053008 | s2cid = 10737764 | arxiv = hep-ph/0507321 }} }}. {{NexInt}} * [[Interactio Fermiana]] * [[Vis debilis]] * [[Constans Planckiana]] * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Dilapsio beta|<>|en|qid=Q306786}} * [[Henricus Fermi]] * [[Unitates Planckianae]] [[Categoria:Quantitates constantes physicae]] [[Categoria:Henricus Fermi]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] [[Categoria:Interactio debilis]] 1ah9tu2vj9kvp1f0xe94fik4woadsla Pactio Bernensis de protectione operum litterariorum et artificialium 0 328458 3989261 3987533 2026-09-19T11:38:38Z ~2026-49405-65 214731 3989261 wikitext text/x-wiki {{Latinitas|-3}} [[Fasciculus:Berne Convention signatories.svg|thumb|Civitates quae Pactionem Bernae ratam habent.]] {{res|Pactio Bernensis de protectione operum litterariorum et artificiosorum}} ([[Francice]] ''Convention de Berne pour la protection des œuvres littéraires et artistiques'') est [[pactio]] ad [[ius auctoris|iura auctorum]] inter gentes protegenda [[Berna]]e in [[Helvetia]] die [[9 Septembris]] [[1886]] decreta. [[Lingua]] [[verificatio|authentica]] pactionis est [[lingua Francogallica]].<ref>Per revisionem anno [[1948]], et versio [[lingua Anglica|linguae Anglicae]] publice admissit.{{dubsig}}</ref> [[Totius Orbis Institutum pro Proprietate Intellectuali]] hanc pactionem in custodiam dat, et centum octoginta duae [[civitas|civitates]] hanc ratam adhuc habent.<ref>[https://www.wipo.int/documents/d/treaties/docs-en-berne.pdf Pactio Bernae de protectione operorum litterariorum et artificiosorum.]</ref> Articulus{{dubsig}} 7 durationem iuris auctoris [[quinquaginta]] annos definit, et articulus 33 [[Tribunal internationale Hagense]] in casu [[iurisprudentia]]e inter gentes differet{{dubsig}} postulat.{{dubsig}} == Notae == <references/> == Nexus externi == * [https://wipo.int/fr/web/treaties/ip/berne/index Situs proprius pactionis] ([[Francogallice]]) * [https://wipo.int/en/web/treaties/ip/berne/index Situs proprius pactionis] (Anglice) [[Categoria:Berna (urbs)]] [[Categoria:Condita 1886]] [[Categoria:Ius auctoris]] 4seo0n1wsrj5ves2h34v6dl9jvfprq6 Interactio Fermiana 0 328673 3989056 3988915 2026-09-18T12:55:55Z Grufo 64423 De fontibus 3989056 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Beta-minus Decay.svg|thumb|Dilapsio β<sup>−</sup> in [[nucleus atomicus|nucleo atomico]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} comitans omittitur). In imagine dilapsio β<sup>−</sup> [[neutron]]is liberi ostenditur. Utroque in processu emissio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intermedii (qui deinde in [[electron]]em et antineutrinum dilabitur) non ostenditur.]] In [[physica particularum]], {{res|interactio Fermiana}}, etiam {{res|plene=Interactio quadrifermionica|quadrifermionica}} dicta, est explanatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio beta|dilapsionis beta|en|qid=Q306786}} quam [[Henricus Fermi]] anno [[1933]] proposuit.<ref>{{qc|Yang, 2012}}, pp. 27–30.</ref> Eius [[theoria]] postulat quattuor [[fermion]]es in uno vertice {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|diagramma Feynmanianum|diagrammatis Feynmaniani|en|qid=Q386272}} inter se ita agere ut dilapsio beta [[neutron]]is per copulationem directam ipsius cum [[electron]]e, [[neutrinum|neutrino]] (quod postea {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} esse statutum est) et [[proton]]e explicari possit.<ref name="feynman-1962-capp6-7">{{qc|Feynman, 1962}}, capitula VI & VII.</ref> Fermi hanc theoriam anno [[1933]] primum excogitavit.<ref name="fermi-1933">{{qc|Fermi, 1933}}.</ref><ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref><ref name="fermi-1933-bis">{{qc|Fermi, 1934 bis}}.</ref><ref name="griffiths-2009-pp314-315">{{qc|Griffiths, 2009 [1987]}}, [https://archive.org/details/elementarypartic00grif/page/n328 pp. 314–315].</ref> Talis explanatio theoriam [[interactio debilis|interactionis debilis]] praecessit, in qua interactiones inter protonem et neutronem atque inter electronem et antineutrinum per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonem {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intercedentem fiunt. Theoria Fermiana est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria campi efficax||en|qid=Q281778}}, tantummodo in regiminibus humilium [[energia]]rum valida. Secundum [[Eugenius Wigner|Eugenium Wigner]], qui unā cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Paschalis Jordan|Paschali Jordan|en|qid=Q61761}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio Jordana-Wigneriana|transformationem Jordanam-Wignerianam|en|qid=Q898893}} introduxit, commentatio Fermiana de dilapsione beta inter praecipua physici Italici ad [[historia physicae|historiam physicae]] opera numeratur.<ref>{{qc|Cronin, 2004}}, pp. 241–244.</ref> == De prima recusatione et de posteriore editione == Fermi theoriam suam de dilapsione beta, quam ipse “temptativam” appellavit (Italice {{barbarice|lingua=it|tentativo}}),<ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref> ad inclitam ephemeridem scientificam ''[[Nature]]'' primitus misit; quae tamen theoriam recusavit quum putaret eam “speculationes a veritate nimis remotas continere ut lectori usui essent”.<ref>{{*Cfr}} {{qc|Rasetti, 1962}}, [https://web.archive.org/web/20230523070233/https://operedigitali.lincei.it/Fermi/Fermi-omnia1_testo.pdf vol. 1], p. 540: “Fermi intended to announce the results of his beta-decay theory in a letter to ‘Nature’, but the manuscript was rejected by the Editor of that journal as containing abstract speculations too remote from physical reality to be of interest to the readers. He then sent a somewhat longer paper {{ellipsis sparsa}} to ‘Ricerca Scientifica’ where it was promptly published.”</ref><ref name="close-2012">{{qc|Close, 2012}}, p. 24.</ref><ref>{{qc|Pais, 1986}}, [https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0/page/418 p. 418].</ref> Traditum est postea ''Nature'' hanc recusationem inter maximos errores suae historiae editoriae numeravisse; David N. Schwartz tamen, biographus Henrici Fermi, huic [[traditio]]ni obiecit eam nec comprobatam neque verisimilem esse.{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{Cfr.}} {{qc|Schwartz, 2017}}, annotationes 60, 61, 63 sectione octava secundae partis. Secundum Schwartz, incertum est ephemerisne [[manuscriptum]] reiecerit, quoniam tabularia ad illa tempora pertinentia, sede ephemeridis translata, amissa sunt. Argumentatur quoque parum verisimile esse Fermi serio petivisse ut opus suum in illa ephemeride divulgaretur, quoniam eo tempore ''Nature'' de similibus commentationibus tantummodo brevissimas annotationes edebat, neque apta erat ad novas theorias physicas divulgandas. Aptior, si quid, fuisset ephemeris ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Proceedings of the Royal Society|<>|en|qid=Q1193201}}''.|2=Q1193201}} Fermi versiones commentationis suae ad ephemerides [[Italia|Italicas]] et [[Germania|Germanicas]] misit, quae annis [[1933]] et [[1934]] acceperunt atque ediderunt.<ref name="fermi-1933" /><ref name="fermi-1933-bis" /><ref name="fermi-1934" /><ref name="fermi-et-wilson-1968">{{qc|Fermi & Wilson, 1968}}.</ref> Anno [[1968]] prima editio [[Lingua Anglica|Anglica]] in ephemeride ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|American Journal of Physics||en|qid=Q465346}}'' apparuit.<ref name="close-2012" /><ref name="fermi-et-wilson-1968" /> Fermi primam recusationem commentationis suae adeo graviter tulit ut aliquantum temporis a [[physica theoretica]] abesset et solam {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|physica experimentalis|physicam experimentalem|en|qid=Q18366}} exerceret. Paulo post, haec mutatio studiorum ad praeclarum opus de {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Temperatura neutronica|activatione nucleorum|en|qid=Q1969703}} ope {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Neutron thermicus|neutronum tardorum|it|qid=Q951990}} eum perduxit, cuius gratiā [[Praemium Nobelianum physicae]] anno [[1938]] accepit. == ''“{{Op|Tentativo|lingua=it}}”'' == Theoria Fermiana tria genera particularum tractat, quae directe inter se interagere putantur: primitus “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particula gravis|en|qid=Q102165}}” in “statu neutronico” (<math>\rho = +1</math>), quae deinde, electrone neutrinoque emissis, in “statum protonicum” (<math>\rho = -1</math>) transit. ==== Status electronis ==== Electronis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae||en|qid=Q2362761}} hac [[aequatio]]ne describitur: : <math>\psi = \sum_s \psi_s a_s</math> ubi <math>\psi</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae Coulombiana||en|qid=Q17007968}} unius electronis et <math>\psi_s</math> sunt eius {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statūs stationarii|en|qid=Q911951}}. <math>a_s</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatra creationis annihilationisque|operatrum quod electronem in statu {{mvar|s}} annihilat|en|qid=Q902336}}, quod in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|spatium Fockianum|spatio Fockiano|en|qid=Q899044}} hoc modo agit: : <math>a_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} (1 - N_s) \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> <math>a_s^*</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} creationis electronis in statu {{mvar|s}}: : <math>a_s^* \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} N_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> ==== Status neutrini ==== Similiter, functio undae neutrini (<math>\phi</math>) hac aequatione describitur : <math>\phi = \sum_\sigma \phi_\sigma b_\sigma</math> ubi <math>\phi_\sigma</math> sunt statūs stationarii unius neutrini. <math>b_\sigma</math> est operatrum quod neutrinum in statu {{mvar|σ}} annihilat et quod in spatio Fockiano hoc modo agit: : <math>b_\sigma \Phi(M_1, M_2, \ldots, M_\sigma, \ldots) = (-1)^{M_1 + M_2 + \cdots + M_\sigma - 1} (1 - M_\sigma) \Phi(M_1, M_2, \ldots, 1 - M_\sigma, \ldots)</math> <math>b_\sigma^*</math> est creationis operatrum neutrini in statu {{mvar|σ}}. ==== Status particulae gravis ==== <math>\rho</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} a [[Wernerus Heisenberg|Wernero Heisenberg]] introductum (postea in notione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vertigo isotopica|vertiginis isotopicae|en|qid=Q836938}} ampliatum) quo status {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particulae gravis|en|qid=Q102165}} describitur; si particula est neutron valorem proprium {{math|+1}} habet, et {{math|−1}} si particula est proton. Itaque statūs particularum gravium per vectores columnarios duarum componentium repraesentabuntur, ubi : <math>\begin{pmatrix}1\\0\end{pmatrix}</math> neutronem repraesentat, et : <math>\begin{pmatrix}0\\1\end{pmatrix}</math> protonem repraesentat (in illa repraesentatione in qua <math>\rho</math> est consueta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrix Pauliana||en|qid=Q336233}} <math>\sigma_z</math>). Operatra quae particulam gravem e statu protonicum in neutronicum et vice versa mutant per : <math>Q = \sigma_x - i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 1\\ 0 & 0\end{pmatrix}</math> et : <math>Q^* = \sigma_x + i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 0\\ 1 & 0\end{pmatrix}</math> repraesentantur. <math>u_n(x)</math> et <math>v_n(x)</math> sunt functiones propriae particulae gravis in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statu stationario|en|qid=Q911951}} {{comp|<math>n</math><sup>mo</sup>|“Ennensimo”}}, quum <math>\rho = +1</math> (neutron) et <math>\rho = -1</math> (proton), ubi <math>x</math> est positio particulae gravis. === Operatrum Hamiltonianum === {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatrum Hamiltonianum||en|qid=Q660488}} tribus partibus constat: pars <math>H_\text{h.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum gravium repraesentat; pars <math>H_\text{l.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum levium repraesentat; et pars <math>H_\text{int.}</math>, quae interactionem praebet. : <math>H_\text{h.p.} = \frac{1}{2}(1 + \rho)N + \frac{1}{2}(1 - \rho)P</math> ubi <math>N</math> et <math>P</math> sunt operatra energiae neutronis et protonis, ita ut, si <math>\rho = 1</math>, <math>H_\text{h.p.} = N</math>, et, si <math>\rho = -1</math>, <math>H_\text{h.p.} = P</math>. : <math>H_\text{l.p.} = \sum_s H_s N_s + \sum_\sigma K_\sigma M_\sigma</math> ubi <math>H_s</math> est energia electronis in statu <math>s</math> intra campum Coulombianum [[nucleus atomicus|nuclei]], et <math>N_s</math> est numerus electronum in illo statu; <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>, et <math>K_\sigma</math> est energia uniuscuiusque talis neutrini (quod assumitur esse in libero statu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unda plana|undae planae|en|qid=Q122518}}). In parte interactionis terminus continendus est qui transformationem protonis in neutronem, unā cum emissione electronis et neutrini (nunc scimus hoc esse antineutrinum), repraesentet, necnon terminus pro inverso processu; {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vis electrica|vis Coulombiana|en|qid=Q83152}} inter electronem et protonem omittitur, quia ad dilapsionem β non pertinet. Fermi duo valores possibiles quantitatis <math>H_\text{int.}</math> proposuit: primum, quandam formam non relativisticam in qua [[vertigo quantica|vertigo]] omittitur: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \psi(x) \phi(x) + Q^* \psi^*(x) \phi^*(x) \right]</math> deinde, quum assumeret particulas leves esse {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor Diracianus|versores Diracianos|en|qid=Q688945}} componentium quattuor, sed velocitatem particularum gravium parvam esse respectu constantis <math>c</math>, et omnes interactionis terminos qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|potentialis vectorialis|potentiali vectoriali|en|qid=Q521126}} electromagnetico similes erant omitti posse, hanc formam alteram: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \tilde{\psi}^* \delta \phi + Q^* \tilde{\psi} \delta \phi^* \right]</math> ubi <math>\psi</math> et <math>\phi</math> nunc sunt {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor (geometria)|versores|en|qid=Q604907}} Diraciani componentium quattuor, <math>\tilde{\psi}</math> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix transposita coniugata|coniugatam Hermitianam|en|qid=Q2051983}} ipsius <math>\psi</math> repraesentat, et <math>\delta</math> est matrix : <math>\begin{pmatrix} 0 & -1 & 0 & 0\\ 1 & 0 & 0 & 0\\ 0 & 0 & 0 & 1\\ 0 & 0 & -1 & 0 \end{pmatrix}</math> === Elementa matricis === Status systematis [[n-plex|sequentiā ''en''plici]] <math>\rho, n, N_1, N_2, \ldots, M_1, M_2, \ldots</math> dari intellegitur, ubi <math>\rho = \pm 1</math> indicat utrum particula gravis sit neutron an proton, <math>n</math> est status quanticus particulae gravis, <math>N_s</math> est numerus electronum in statu <math>s</math>, et <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>. Formā relativisticā quantitatis <math>H_\text{int.}</math> utens, Fermi illud elementum matricis exhibet inter statum in quo neutron est in statu <math>n</math> et nulli electrones in statu <math>s</math> nullaque neutrina in statu <math>\sigma</math> adsunt, et statum in quo proton est in statu <math>m</math> et electron ac neutrino in statibus <math>s</math> et <math>\sigma</math> adsunt, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \int v_m^* u_n \tilde{\psi}_s \delta \phi^*_\sigma d\tau</math> dummodo [[integrale]] per totum spatium configurationis particularum gravium (praeter <math>\rho</math>) computetur. Signum <math>\pm</math> ex eo dependet, utrum numerus omnium particularum levium sit impar (−) an par (+). === Probabilitas transitionis === Ad tempus vitae mediocre neutronis in statu <math>n</math> secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum quantica|theoriam perturbationum quanticam|en|qid=Q911364}} computandum, elementa matricis supradicta de omnibus statibus electronum et neutrinorum nondum occupatis summanda sunt. Hoc simplicatur assumendo functiones proprias electronis et neutrini <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> intra nucleum esse constantes ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Longitudo undae Comptoniana|longitudines undarum Comptonianarum|en|qid=Q1145377}} electronis et neutrini multo maiores esse quam magnitudinem nuclei). Hoc dat, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \tilde{\psi}_s \delta \phi_\sigma^* \int v_m^* u_n d\tau</math> ubi nunc <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> in positione nuclei aestimantur. Secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula aurea Fermiana|regulam auream Fermianam|en|qid=Q1073295}}, probabilitas huius transitionis est : <math>\begin{align} \left|a^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 &= \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} \times \frac{\exp{\frac{2\pi i}{h} (-W + H_s + K_\sigma) t} - 1}{-W + H_s + K_\sigma}\right|^2 \\ &= 4 \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \times \frac{\sin^2\left(\frac{\pi t}{h}(-W + H_s + K_\sigma)\right)}{(-W + H_s + K_\sigma)^2}, \end{align}</math> ubi <math>W</math> est differentia energetica inter statum protonis et statum neutronis. Per omnes directiones [[medietas|medietatem]] omnium [[vertigo quantica|vertiginum]] et omnium [[motus|motuum]] neutrinorum capiendo qui energiam habent positivam (ubi <math>\Omega^{-1}</math> est densitas statuum neutrinorum, quae postremo ad infinitum tendere sumitur), habetur: : <math> \left\langle \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \right \rangle_\text{avg} = \frac{g^2}{4\Omega} \left|\int v_m^* u_n d\tau\right|^2 \left( \tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right)</math> ubi <math>\mu</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|massa quietis||en|qid=Q1097654}} neutrini et <math>\beta</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrices Diracianae|matrix Diraciana|en|qid=Q1151645}}. Quum animadvertamus valoribus <math>p_\sigma</math> quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math> probabilitatem transitionis fieri maximam, idem sequenti formulā simplicatur: : <math> t\frac{8\pi^3 g^2}{h^4} \times \left| \int v_m^* u_n d\tau \right|^2 \frac{p_\sigma^2}{v_\sigma}\left(\tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right),</math> ubi <math>p_\sigma</math> et <math>K_\sigma</math> sunt valores quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math>. Fermi tres annotationes de hac functione animadvertit: * Quum statūs neutrinorum habeantur liberi, <math>K_\sigma > \mu c^2</math>, atque ideo limes superior spectri continui <math>\beta</math> est <math>H_s \leq W - \mu c^2</math>. * Quum respectu electronum [[inaequatio]] <math>H_s > mc^2</math> sit vera, energiae protonis secundum inaequationem <math>W \geq (m + \mu)c^2</math> ab energia neutronis ita differendum est ut dilapsio β eveniat. * In probabilitate transitionis factori <math>Q_{mn}^* = \int v_m^* u_n d\tau</math> magnitudinis unius esse solet; sed aliquando, peculiaribus condicionibus, evanescit; inde (approximatae) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula selectionis|regulae selectionis|en|qid=Q570412}} dilapsionis β oriuntur. === Transitiones prohibitae === Ut supra dictum est, quum multiplicatio <math>Q_{mn}^*</math> inter statūs <math>u_n</math> et <math>v_m</math> particulae gravis evanescit, talis transitus dicitur “prohibitus” (vel potius multo minus probabilis quam casibus quibus eadem multiplicatio uni propinqua est). Si descriptio nuclei per singulos statūs quanticos protonum et neutronum satis accurate valet, tum <math>Q_{mn}^*</math> evanescit nisi status neutronicus <math>u_n</math> et status protonicus <math>v_m</math> idem momentum angulare habent; alioquin, momentum angulare totius nuclei ante et post dilapsionem describendum est. == De primis effectibus novae theoriae == Paulo postquam theoria Fermiana apparuit, [[Wernerus Heisenberg]] in [[epistula]] ad [[Volfgangus Pauli|Volfgangum Pauli]] missa<ref>{{qc|Hermann & al., 1985 [1979]}}, p. 250, littera {{*numero}} 341, ''Wernerus Heisenberg Volfgango Pauli salutem dicit'', die 18 Ianuarii anno 1934.</ref> animadvertit emissionem et absorptionem neutrinorum electronumque in nucleo, in secundo ordine {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum|theoriae perturbationum|en|qid=Q10886678}}, vim gignere qua protones et neutrones in vicem se attraherent, item ut emissio et absorptio [[photon|photonum]] vim electromagneticam gignebat. Ipse invēnit talem vim formam <math>\frac{\text{Const.}}{r^5}</math> habituram esse, sed animadvertit [[experimentum|experimenta]] illius temporis quantitatem nimis parvam, ordine [[magnitudo|magnitudinis]] circiter unius [[millio]]nensimae partis, suadere.<ref>{{qc|Brown, 1996}}, sectio 3.3.</ref> Anno sequenti, [[Hideki Yukawa]] eandem notionem secutus est,<ref>{{qc|Yukawa, 1935}}, p. 1.</ref> sed in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|interactio Yukawiana|sua theoria|en|qid=Q31387}} in locum neutrinorum electronumque novam particulam [[hypothesis|opinabilem]], cuius [[massa]] quietis circiter ducentiens maior erat quam massa electronis, substituit. Talis particula postea “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|pion|<>|en|qid=Q4097}}” appellata est.<ref>{{qc|Mehra, 2001}}, p. 832.</ref> == De posteriore progressu == [[Fasciculus:MuonFermiDecay.gif|thumb|upright=0.8|Interactio Fermiana per [[vector|vectores]] quattuor in singulum punctum sub constante Fermiana {{mvar/G_F}} convergentes hic ostenditur.]] Theoria Fermiana quadrifermionica [[interactio debilis|interactionem debilem]] egregie describit. Infeliciter, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|sectio efficax||en|qid=Q17128025}} calculata, {{*ie}} probabilitas interactionis per aream interactionis communem multiplicata, secundum quadratum energiae crescit, velut <math> \sigma \approx G_{\rm F}^2 E^2 </math> (in aequatione <math>G_{\rm F}</math> est [[constans Fermiana]], quae vim interactionis debilis aestimat). Quum sectio efficax sine fine crescat, ad energias multo maiores quam fere 100 [[electronvolta|GeV]] theoria valere cessat. Hinc demum theoria amplior orta est quae interactionem quadrifermionicam per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|completio ultraviolacea|completionem ultraviolaceam|en|qid=Q7876097}} explanat; in nova theoria, quae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|electrodebilis|en|qid=Q466416}} appellatur, interactio interpositione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}} aut {{mvar|Z}}|en|qid=Q211922}} explanatur. Nova theoria electrodebilis, per interactionem inter [[muon]]em, antineutrinum electronicum, neutrinum muonicum et electronem, eādem vi fundamentali etiam dilapsionem muonis explanare poterat. Haec hypothesis a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Semyon Gershtein||en|qid=Q2269323}} et [[Iacobus Zel'dovič|Yakov Zeldovich]] proposita est, atque hodie nota est nomine “hypothesis conservationis fluxūs vectorialis”.<ref>{{qc|Gerstein & Zeldovich, 1955}}, pp. 698–699.</ref> In sua theoria Fermi censuit interactioni esse formam copulationis cuiusdam contactu duorum fluxuum vectorialium effectae. Postea tamen [[Tsung-Dao Lee]] et [[Chen Ning Yang|Yang Chen-Ning]] ostenderunt nihil impedire quin fluxus quidam axialis, qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|paritas (physica)|paritatem|en|qid=Q141160}} violaret, appareret. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Experimentum Wu|Experimenta|en|qid=Q1303351}} a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chien-Shiung Wu||en|qid=Q450317}} peracta violationem paritatis probaverunt.<ref>{{qc|Lee & Yang, 1956}}, pp. 254–258.</ref><ref>{{qc|Wu & al., 1957}}, pp. 1413–1415.</ref> [[Georgius Gamov]] et [[Eduardus Teller]] primum siverunt violationem paritatis in interactionem Fermianam includere. Nam postea intellectum est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transitiones Gamowianae-Tellerianae||en|qid=Q5520378}} dilapsionibus “permissis”—paritatem violantibus―et dilapsionibus “superpermissis”—paritatem conservantibus—secundum [[vertigo quantica|vertiginem]] electronis antiparallelam et vertiginem parallelam neutrini interactionem Fermianam describere. Iam ante adventum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|theoriae electrodebilis|en|qid=Q466416}} et [[theoria canonica|theoriae canonicae]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Sudarshan|<>|en|qid=Q1384866}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Robertus Marshak|<>|en|qid=Q181687}}, atque, suo uterque consilio, [[Ricardus Feynman]] et [[Murray Gell-Mann]], structuram tensorialem ({{*ie}} [[vector (mathematica)|vector]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pseudovector|vectore axiali|en|qid=Q621476}} detracto, {{math|''V'' − ''A''}}) interactionis quadrifermionicae determinare potuerunt.<ref>{{qc|Feynman & Gell-Mann, 1958}}, p. 193.</ref><ref>{{qc|Sudarshan & Marshak, 1958}}, p. 1860.</ref> == Constans Fermiana == {{Pagina principalis|Constans Fermiana}} [[Constans Fermiana]] vim interactionis debilis in regiminibus humilium energiarum aestimat. Duae formae eiusdem constantis ({{mvar/G_F}} et, formā naturali, {{mvar/G0_F}} notatae), cuius [[dimensio]]nes sunt {{Dimensiones|5|1|−2}} ({{mvar/G_F}}) et {{Dimensiones|−4|−2|4}} ({{mvar/G0_F}}), hac ratione inter se coniunguntur: : <math>G_{\rm F}^0=\frac{G_{\rm F}}{(\hbar c)^3}</math> Accuratissima determinatio e mensurā {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio exponentialis|temporis vitae|en|qid=Q574576}} [[muon]]is habetur, quod inversē {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|proportio|proportionale|en|qid=Q117209928}} est [[quadratura (mathematica)|quadrato]] constantis Fermianae ({{mvar/G_F}}).<ref name="chitwood-et-al-2007">{{qc|Chitwood & al., 2007}}.</ref> Forma naturalis constantis—{{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unitates naturales|unitatibus naturalibus|en|qid=Q3962243}} expressa—est,<ref name="griffiths-2009-pp314-315" /> : <math>G_{\rm F}^0=\frac{\sqrt{2}}{8}\frac{g^{2}}{M_{\rm W}^{2} c^4}</math> ubi {{mvar|g}} est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|constans copulationis||en|qid=Q1193095}} [[Vis debilis|interactionis debilis]] et {{math|{{mvar|M}}<sub>W</sub>}} est massa {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}}|en|qid=Q211922}}, qui, intercedens, dilapsionem de qua agitur moderatur. Ex hoc invenitur constantem Fermianam valere {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}}, atque constantem Fermianam naturalem valere {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}}. == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Brown, 1996 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Brown | nomen auctoris = Laurie Marcus | titulus = The Origin of the Concept of Nuclear Forces | annus = 1996 | lingua = en | domus editoria = Institute of Physics Publishing | url = https://archive.org/details/originofconcepto0000brow | accessus ad url = sociis | isbn = 978-0-7503-0373-6 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Chitwood & al., 2007 | c = {{Opus | cognomen 1 = Chitwood | nomen 1 = D. B. | cognomen 2 = Banks | nomen 2 = T. I. | cognomen 3 = Barnes | nomen 3 = M. J. | cognomen 4 = Battu | nomen 4 = S. | cognomen 5 = Carey | nomen 5 = R. M. | cognomen 6 = Cheekatmalla | nomen 6 = S. | cognomen 7 = Clayton | nomen 7 = S. M. | cognomen 8 = Crnkovic | nomen 8 = J. | cognomen 9 = Crowe | nomen 9 = K. M. | cognomen 10 = Debevec | nomen 10 = P. T. | cognomen 11 = Dhamija | nomen 11 = S. | cognomen 12 = Earle | nomen 12 = W. | cognomen 13 = Gafarov | nomen 13 = A. | cognomen 14 = Giovanetti | nomen 14 = K. | cognomen 15 = Gorringe | nomen 15 = T. P. | cognomen 16 = Gray | nomen 16 = F. E. | cognomen 17 = Hance | nomen 17 = M. | cognomen 18 = Hertzog | nomen 18 = D. W. | cognomen 19 = Hare | nomen 19 = M. F. | cognomen 20 = Kammel | nomen 20 = P. | cognomen 21 = Kiburg | nomen 21 = B. | cognomen 22 = Kunkle | nomen 22 = J. | cognomen 23 = Lauss | nomen 23 = B. | cognomen 24 = Logashenko | nomen 24 = I. | cognomen 25 = Lynch | nomen 25 = K. R. | cognomen 26 = McNabb | nomen 26 = R. | cognomen 27 = Miller | nomen 27 = J. P. | cognomen 28 = Mulhauser | nomen 28 = F. | cognomen 29 = Onderwater | nomen 29 = C. J. G. | cognomen 30 = Ozben | nomen 30 = C. S. | cognomen 31 = Peng | nomen 31 = Q. | cognomen 32 = Polly | nomen 32 = C. C. | cognomen 33 = Rath | nomen 33 = S. | cognomen 34 = Roberts | nomen 34 = B. L. | cognomen 35 = Tishchenko | nomen 35 = V. | cognomen 36 = Wait | nomen 36 = G. D. | cognomen 37 = Wasserman | nomen 37 = J. | cognomen 38 = Webber | nomen 38 = D. M. | cognomen 39 = Winter | nomen 39 = P. | cognomen 40 = Zolnierczuk | nomen 40 = P. A. | auctores dumtaxat = 1 | titulus = Improved Measurement of the Positive-Muon Lifetime and Determination of the Fermi Constant | contextus = Physical Review Letters | lingua = en | volumen = 99 | fasciculus = 3 | annus = 2007 | bibcode = 2007PhRvL..99c2001C | doi = 10.1103/PhysRevLett.99.032001 | s2cid = 3255120 | pmid = 17678280 | arxiv = 0704.1981 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Close, 2012 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Close | nomen auctoris = Francus | titulus = Neutrino | lingua = en | tempus = 2012-02-23 | domus editoria = Oxford University Press | isbn = 978-0-19-969599-7 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Cronin, 2004 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen redactoris = Cronin | nomen redactoris = Iacobus Watson | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi Remembered | lingua = en | tempus = 2004-09-11 | domus editoria = University of Chicago Press | isbn = 0-226-12111-9 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1933 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = La ricerca scientifica | lingua = it | volumen = 4 | fasciculus = 2 | tempus = 1933-07-31 | paginae = 491–495 | url = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/page/n541/mode/2up | url contextus = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/ | url contextus forma pdf = https://archive.org/download/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/La%20Ricerca%20Scientifica%20%20A.%204%20vol%202.pdf }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = Il nuovo cimento | lingua = it | volumen = 11 | annus = 1934 | paginae = 1–19 | doi = 10.1007/BF02959820 | bibcode = 1934NCim...11....1F | s2cid = 123342095 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 bis | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Versuch einer Theorie der beta-Strahlen. I | contextus = Zeitschrift für Physik | volumen = 88 | fasciculus = 3–4 | annus = 1934 | lingua = de | pagina = 161 | bibcode = 1934ZPhy...88..161F | doi = 10.1007/BF01351864 | s2cid = 125763380 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi & Wilson, 1968 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen interpretis = Wilson | nomen interpretis = Fred L. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi's Theory of Beta Decay | contextus = American Journal of Physics | volumen = 36 | fasciculus = 12 | lingua = en | annus = 1968 | annus primae editionis = 1934 | paginae = 1150–1160 | url = https://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 | accessus ad url = emptoribus | bibcode = 1968AmJPh..36.1150W | doi = 10.1119/1.1974382 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman & Gell-Mann, 1958 | c = {{Opus | cognomen auctoris 1 = Feynman | nomen auctoris 1 = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore 1 = Ricardus Feynman | cognomen auctoris 2 = Gell-Mann | nomen auctoris 2 = Murray | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of the Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 1 | annus = 1958 | url = https://authors.library.caltech.edu/3514/1/FEYpr58.pdf | bibcode = 1958PhRv..109..193F | doi = 10.1103/physrev.109.193 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman, 1962 | c = {{Opus | cognomen = Feynman | nomen = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore = Ricardus Feynman | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of Fundamental Processes | lingua = en | annus = 1962 | domus editoria = W. A. Benjamin }} }}. * {{Ecce citatio | id = Gerstein & Zeldovich, 1955 | c = {{Opus | cognomen 1 = Gerstein | nomen 1 = S. S. | cognomen 2 = Zeldovich | nomen 2 = Ya. B. | titulus = Meson corrections in the theory of beta decay | contextus = Zh. Eksp. Teor. Fiz. | annus = 1955 | lingua = en }} }}. * <!-- Etiam prima editio in interrete invenitur: https://archive.org/details/GriffithsD.IntroductiontoelementaryparticlesWiley1987 -->{{Ecce citatio | id = Griffiths, 2009 [1987] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Griffiths | nomen auctoris = David | nomenclatura = compendiaria | titulus = Introduction to Elementary Particles | lingua = en | annus = 2009 | editio = 2 | annus primae editionis = 1987 | url = https://archive.org/details/elementarypartic00grif | isbn = 978-3-527-40601-2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Hermann & al., 1985 [1979] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pauli | nomen auctoris = Volfgangus | commentatio de auctore = Volfgangus Pauli | cognomen redactoris 1 = Hermann | nomen redactoris 1 = A. | cognomen redactoris 2 = von Meyenn | nomen redactoris 2 = K. | cognomen redactoris 3 = Weisskopf | nomen redactoris 3 = V. F. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Scientific Correspondence with Bohr, Einstein, Heisenberg a.o. Volume II: 1930–1939 | lingua = en | annus = 1985 | annus primae editionis = 1979 | domus editoria = Springer-Verlag Berlin Heidelberg GmbH }} }}. * {{Ecce citatio | id = Lee & Yang, 1956 | c = {{Opus | cognomen 1 = Lee | nomen 1 = T. D. | cognomen 2 = Yang | nomen 2 = C. N. | titulus = Question of Parity Conservation in Weak Interactions | contextus = Physical Review | volumen = 104 | fasciculus = 1 | annus = 1956 | lingua = en | bibcode = 1956PhRv..104..254L | doi = 10.1103/PhysRev.104.254 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Mehra, 2001 | c = {{Opus | cognomen = Mehra | nomen = Jagdish | titulus = The Historical Development of Quantum Theory, Volume 6 Part 2 (1932–1941) | lingua = en | annus = 2001 | domus editoria = Springer }} }}. * {{Ecce citatio | id = Pais, 1986 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pais | nomen auctoris = Abraham | titulus = Inward Bound | tempus = 1986-09-12 | lingua = en | locus = Oxford | domus editoria = Oxford University Press | url = https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0 | accessus ad url = sociis | isbn = 0-19-851997-4 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Rasetti, 1962 | c = {{Opus | cognomen redactoris = Rasetti | nomen redactoris = Francus | titulus = Enrico Fermi: Note e Memorie | annus = 1962 | domus editoria = Accademia Nazionale dei Lincei | locus = [[Roma]]e | url = https://operedigitali.lincei.it/Fermi/index.php | retrospectio = 20230522093259 | salus url = vivit }} }}. * {{Ecce citatio | id = Schwartz, 2017 | c = {{Opus | cognomen = Schwartz | nomen = David N. | titulus = The Last Man Who Knew Everything. The Life and Times of Enrico Fermi, Father of the Nuclear Age | lingua = en | tempus = 2017-09-12 | domus editoria = Basic Books | isbn = 978-0-465-09312-0 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Sudarshan & Marshak, 1958 | c = {{Opus | cognomen 1 = Sudarshan | nomen 1 = E. C. | cognomen 2 = Marshak | nomen 2 = R. E. | titulus = Chirality invariance and the universal Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 5 | annus = 1958 | bibcode = 1958PhRv..109.1860S | doi = 10.1103/physrev.109.1860.2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Wu & al., 1957 | c = {{Opus | cognomen 1 = Wu | nomen 1 = C. S. | cognomen 2 = Ambler | nomen 2 = E | cognomen 3 = Hayward | nomen 3 = R. W. | cognomen 4 = Hoppes | nomen 4 = D. D. | cognomen 5 = Hudson | nomen 5 = R. P. | titulus = Experimental Test of Parity Conservation in Beta Decay | contextus = Physical Review | volumen = 105 | fasciculus = 4 | annus = 1957 | lingua = en | bibcode = 1957PhRv..105.1413W | doi = 10.1103/PhysRev.105.1413 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yang, 2012 | c = {{Opus | cognomen 1 = Yang | nomen 1 = C. N. | titulus = Fermi's β-decay Theory | contextus = Asia Pacific Physics Newsletter | lingua = en | volumen = 1 | fasciculus = 1 | annus = 2012 | doi = 10.1142/s2251158x12000045 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yukawa, 1935 | c = {{Opus | cognomen = Yukawa | nomen = H. | titulus = On the interaction of elementary particles | contextus = Proceedings of the Physico-Mathematical Society of Japan | volumen = 17 | annus = 1935 | lingua = en }} }}. {{NexInt}} * [[Constans Fermiana]] * [[Henricus Fermi]] * [[Vis debilis]] [[Categoria:Henricus Fermi]] [[Categoria:Interactio debilis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] rwq2uob4htr7wb4p09ih33e0ji7sq8t 3989058 3989056 2026-09-18T13:15:17Z Grufo 64423 Minora 3989058 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Beta-minus Decay.svg|thumb|Dilapsio β<sup>−</sup> in [[nucleus atomicus|nucleo atomico]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} comitans omittitur). In imagine dilapsio β<sup>−</sup> [[neutron]]is liberi ostenditur. Utroque in processu emissio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intermedii (qui deinde in [[electron]]em et antineutrinum dilabitur) non ostenditur.]] In [[physica particularum]], {{res|interactio Fermiana}}, etiam {{res|plene=Interactio quadrifermionica|quadrifermionica}} dicta, est explanatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio beta|dilapsionis beta|en|qid=Q306786}} quam [[Henricus Fermi]] anno [[1933]] proposuit.<ref>{{qc|Yang, 2012}}, pp. 27–30.</ref> Eius [[theoria]] postulat quattuor [[fermion]]es in eodem vertice {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|diagramma Feynmanianum|diagrammatis Feynmaniani|en|qid=Q386272}} inter se ita agere ut dilapsio beta [[neutron]]is per copulationem directam ipsius cum [[electron]]e, [[neutrinum|neutrino]] (quod postea {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} esse statutum est) et [[proton]]e explicari possit.<ref name="feynman-1962-capp6-7">{{qc|Feynman, 1962}}, capitula VI & VII.</ref> Fermi hanc theoriam anno [[1933]] primum excogitavit.<ref name="fermi-1933">{{qc|Fermi, 1933}}.</ref><ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref><ref name="fermi-1933-bis">{{qc|Fermi, 1934 bis}}.</ref><ref name="griffiths-2009-pp314-315">{{qc|Griffiths, 2009 [1987]}}, [https://archive.org/details/elementarypartic00grif/page/n328 pp. 314–315].</ref> Talis explanatio theoriam [[interactio debilis|interactionis debilis]] praecessit, in qua interactiones inter protonem et neutronem atque inter electronem et antineutrinum per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonem {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intercedentem fiunt. Theoria Fermiana est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria campi efficax||en|qid=Q281778}}, tantummodo in regiminibus humilium [[energia]]rum valida. Secundum [[Eugenius Wigner|Eugenium Wigner]], qui unā cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Paschalis Jordan|Paschali Jordan|en|qid=Q61761}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio Jordana-Wigneriana|transformationem Jordanam-Wignerianam|en|qid=Q898893}} introduxit, commentatio Fermiana de dilapsione beta inter praecipua physici Italici opera in [[historia physicae|historiam physicae]] numeratur.<ref>{{qc|Cronin, 2004}}, pp. 241–244.</ref> == De prima recusatione et de posteriore editione == Fermi theoriam suam de dilapsione beta, quam ipse “temptativam” appellavit (Italice {{barbarice|lingua=it|tentativo}}),<ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref> ad inclitam ephemeridem scientificam ''[[Nature]]'' primitus misit; quae tamen theoriam recusavit quum putaret eam “speculationes a veritate nimis remotas continere ut lectori usui essent”.<ref>{{*Cfr}} {{qc|Rasetti, 1962}}, [https://web.archive.org/web/20230523070233/https://operedigitali.lincei.it/Fermi/Fermi-omnia1_testo.pdf vol. 1], p. 540: “Fermi intended to announce the results of his beta-decay theory in a letter to ‘Nature’, but the manuscript was rejected by the Editor of that journal as containing abstract speculations too remote from physical reality to be of interest to the readers. He then sent a somewhat longer paper {{ellipsis sparsa}} to ‘Ricerca Scientifica’ where it was promptly published.”</ref><ref name="close-2012">{{qc|Close, 2012}}, p. 24.</ref><ref>{{qc|Pais, 1986}}, [https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0/page/418 p. 418].</ref> Traditum est postea ''Nature'' hanc recusationem inter maximos errores suae historiae editoriae numeravisse; David N. Schwartz tamen, biographus Henrici Fermi, huic [[traditio]]ni obiecit eam nec comprobatam neque verisimilem esse.{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{Cfr.}} {{qc|Schwartz, 2017}}, annotationes 60, 61, 63 sectione octava secundae partis. Secundum Schwartz, incertum est ephemerisne [[manuscriptum]] reiecerit, quoniam tabularia ad illa tempora pertinentia, sede ephemeridis translata, amissa sunt. Argumentatur quoque parum verisimile esse Fermi serio petivisse ut opus suum in illa ephemeride divulgaretur, quoniam eo tempore ''Nature'' de similibus commentationibus tantummodo brevissimas annotationes edebat, neque apta erat ad novas theorias physicas divulgandas. Aptior, si quid, fuisset ephemeris ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Proceedings of the Royal Society|<>|en|qid=Q1193201}}''.|2=Q1193201}} Fermi versiones commentationis suae ad ephemerides [[Italia|Italicas]] et [[Germania|Germanicas]] misit, quae annis [[1933]] et [[1934]] acceperunt atque ediderunt.<ref name="fermi-1933" /><ref name="fermi-1933-bis" /><ref name="fermi-1934" /><ref name="fermi-et-wilson-1968">{{qc|Fermi & Wilson, 1968}}.</ref> Anno [[1968]] prima editio [[Lingua Anglica|Anglica]] in ephemeride ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|American Journal of Physics||en|qid=Q465346}}'' apparuit.<ref name="close-2012" /><ref name="fermi-et-wilson-1968" /> Fermi primam recusationem commentationis suae adeo graviter tulit ut aliquantum temporis a [[physica theoretica]] abesset et solam {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|physica experimentalis|physicam experimentalem|en|qid=Q18366}} exerceret. Paulo post, haec mutatio studiorum ad praeclarum opus de {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Temperatura neutronica|activatione nucleorum|en|qid=Q1969703}} ope {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Neutron thermicus|neutronum tardorum|it|qid=Q951990}} eum perduxit, cuius gratiā [[Praemium Nobelianum physicae]] anno [[1938]] accepit. == ''“{{Op|Tentativo|lingua=it}}”'' == Theoria Fermiana tria genera particularum tractat, quae directe inter se interagere putantur: primitus “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particula gravis|en|qid=Q102165}}” in “statu neutronico” (<math>\rho = +1</math>), quae deinde, electrone neutrinoque emissis, in “statum protonicum” (<math>\rho = -1</math>) transit. ==== Status electronis ==== Electronis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae||en|qid=Q2362761}} hac [[aequatio]]ne describitur: : <math>\psi = \sum_s \psi_s a_s</math> ubi <math>\psi</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae Coulombiana||en|qid=Q17007968}} unius electronis et <math>\psi_s</math> sunt eius {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statūs stationarii|en|qid=Q911951}}. <math>a_s</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatra creationis annihilationisque|operatrum quod electronem in statu {{mvar|s}} annihilat|en|qid=Q902336}}, quod in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|spatium Fockianum|spatio Fockiano|en|qid=Q899044}} hoc modo agit: : <math>a_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} (1 - N_s) \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> <math>a_s^*</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} creationis electronis in statu {{mvar|s}}: : <math>a_s^* \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} N_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> ==== Status neutrini ==== Similiter, functio undae neutrini (<math>\phi</math>) hac aequatione describitur : <math>\phi = \sum_\sigma \phi_\sigma b_\sigma</math> ubi <math>\phi_\sigma</math> sunt statūs stationarii unius neutrini. <math>b_\sigma</math> est operatrum quod neutrinum in statu {{mvar|σ}} annihilat et quod in spatio Fockiano hoc modo agit: : <math>b_\sigma \Phi(M_1, M_2, \ldots, M_\sigma, \ldots) = (-1)^{M_1 + M_2 + \cdots + M_\sigma - 1} (1 - M_\sigma) \Phi(M_1, M_2, \ldots, 1 - M_\sigma, \ldots)</math> <math>b_\sigma^*</math> est creationis operatrum neutrini in statu {{mvar|σ}}. ==== Status particulae gravis ==== <math>\rho</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} a [[Wernerus Heisenberg|Wernero Heisenberg]] introductum (postea in notione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vertigo isotopica|vertiginis isotopicae|en|qid=Q836938}} ampliatum) quo status {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particulae gravis|en|qid=Q102165}} describitur; si particula est neutron valorem proprium {{math|+1}} habet, et {{math|−1}} si particula est proton. Itaque statūs particularum gravium per vectores columnarios duarum componentium repraesentabuntur, ubi : <math>\begin{pmatrix}1\\0\end{pmatrix}</math> neutronem repraesentat, et : <math>\begin{pmatrix}0\\1\end{pmatrix}</math> protonem repraesentat (in illa repraesentatione in qua <math>\rho</math> est consueta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrix Pauliana||en|qid=Q336233}} <math>\sigma_z</math>). Operatra quae particulam gravem e statu protonicum in neutronicum et vice versa mutant per : <math>Q = \sigma_x - i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 1\\ 0 & 0\end{pmatrix}</math> et : <math>Q^* = \sigma_x + i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 0\\ 1 & 0\end{pmatrix}</math> repraesentantur. <math>u_n(x)</math> et <math>v_n(x)</math> sunt functiones propriae particulae gravis in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statu stationario|en|qid=Q911951}} {{comp|<math>n</math><sup>mo</sup>|“Ennensimo”}}, quum <math>\rho = +1</math> (neutron) et <math>\rho = -1</math> (proton), ubi <math>x</math> est positio particulae gravis. === Operatrum Hamiltonianum === {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatrum Hamiltonianum||en|qid=Q660488}} tribus partibus constat: pars <math>H_\text{h.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum gravium repraesentat; pars <math>H_\text{l.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum levium repraesentat; et pars <math>H_\text{int.}</math>, quae interactionem praebet. : <math>H_\text{h.p.} = \frac{1}{2}(1 + \rho)N + \frac{1}{2}(1 - \rho)P</math> ubi <math>N</math> et <math>P</math> sunt operatra energiae neutronis et protonis, ita ut, si <math>\rho = 1</math>, <math>H_\text{h.p.} = N</math>, et, si <math>\rho = -1</math>, <math>H_\text{h.p.} = P</math>. : <math>H_\text{l.p.} = \sum_s H_s N_s + \sum_\sigma K_\sigma M_\sigma</math> ubi <math>H_s</math> est energia electronis in statu <math>s</math> intra campum Coulombianum [[nucleus atomicus|nuclei]], et <math>N_s</math> est numerus electronum in illo statu; <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>, et <math>K_\sigma</math> est energia uniuscuiusque talis neutrini (quod in libero statu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unda plana|undae planae|en|qid=Q122518}} assumitur). In parte interactionis terminus continendus est qui transformationem protonis in neutronem, unā cum emissione electronis et neutrini (nunc scimus hoc esse antineutrinum), repraesentet, necnon terminus qui processum inversum repraesentet; {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vis electrica|vis Coulombiana|en|qid=Q83152}} inter electronem et protonem omittitur, quia ad dilapsionem β non pertinet. Fermi duo valores possibiles quantitatis <math>H_\text{int.}</math> proposuit: primum, quandam formam non relativisticam in qua [[vertigo quantica|vertigo]] omittitur: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \psi(x) \phi(x) + Q^* \psi^*(x) \phi^*(x) \right]</math> deinde, quum assumeret particulas leves esse {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor Diracianus|versores Diracianos|en|qid=Q688945}} componentium quattuor, sed velocitatem particularum gravium parvam esse respectu constantis <math>c</math>, et omnes interactionis terminos qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|potentialis vectorialis|potentiali vectoriali|en|qid=Q521126}} electromagnetico similes erant omitti posse, hanc formam alteram: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \tilde{\psi}^* \delta \phi + Q^* \tilde{\psi} \delta \phi^* \right]</math> ubi <math>\psi</math> et <math>\phi</math> nunc sunt {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor (geometria)|versores|en|qid=Q604907}} Diraciani componentium quattuor, <math>\tilde{\psi}</math> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix transposita coniugata|coniugatam Hermitianam|en|qid=Q2051983}} ipsius <math>\psi</math> repraesentat, et <math>\delta</math> est matrix : <math>\begin{pmatrix} 0 & -1 & 0 & 0\\ 1 & 0 & 0 & 0\\ 0 & 0 & 0 & 1\\ 0 & 0 & -1 & 0 \end{pmatrix}</math> === Elementa matricis === Status systematis [[n-plex|sequentiā ''en''plici]] <math>\rho, n, N_1, N_2, \ldots, M_1, M_2, \ldots</math> dari intellegitur, ubi <math>\rho = \pm 1</math> indicat utrum particula gravis sit neutron an proton, <math>n</math> est status quanticus particulae gravis, <math>N_s</math> est numerus electronum in statu <math>s</math>, et <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>. Formā relativisticā quantitatis <math>H_\text{int.}</math> utens, Fermi illud elementum matricis exhibet inter statum in quo neutron est in statu <math>n</math> et nulli electrones in statu <math>s</math> nullaque neutrina in statu <math>\sigma</math> adsunt, et statum in quo proton est in statu <math>m</math> et electron ac neutrino in statibus <math>s</math> et <math>\sigma</math> adsunt, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \int v_m^* u_n \tilde{\psi}_s \delta \phi^*_\sigma d\tau</math> dummodo [[integrale]] per totum spatium configurationis particularum gravium (praeter <math>\rho</math>) computetur. Signum <math>\pm</math> ex eo dependet, utrum numerus omnium particularum levium sit impar (−) an par (+). === Probabilitas transitionis === Ad tempus vitae mediocre neutronis in statu <math>n</math> secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum quantica|theoriam perturbationum quanticam|en|qid=Q911364}} computandum, elementa matricis supradicta de omnibus statibus electronum et neutrinorum nondum occupatis summanda sunt. Hoc simplicatur assumendo functiones proprias electronis et neutrini <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> intra nucleum esse constantes ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Longitudo undae Comptoniana|longitudines undarum Comptonianarum|en|qid=Q1145377}} electronis et neutrini multo maiores esse quam magnitudinem nuclei). Hoc dat, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \tilde{\psi}_s \delta \phi_\sigma^* \int v_m^* u_n d\tau</math> ubi nunc <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> in positione nuclei aestimantur. Secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula aurea Fermiana|regulam auream Fermianam|en|qid=Q1073295}}, probabilitas huius transitionis est : <math>\begin{align} \left|a^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 &= \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} \times \frac{\exp{\frac{2\pi i}{h} (-W + H_s + K_\sigma) t} - 1}{-W + H_s + K_\sigma}\right|^2 \\ &= 4 \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \times \frac{\sin^2\left(\frac{\pi t}{h}(-W + H_s + K_\sigma)\right)}{(-W + H_s + K_\sigma)^2}, \end{align}</math> ubi <math>W</math> est differentia energetica inter statum protonis et statum neutronis. Per omnes directiones [[medietas|medietatem]] omnium [[vertigo quantica|vertiginum]] et omnium [[motus|motuum]] neutrinorum capiendo qui energiam habent positivam (ubi <math>\Omega^{-1}</math> est densitas statuum neutrinorum, quae postremo ad infinitum tendere sumitur), habetur: : <math> \left\langle \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \right \rangle_\text{avg} = \frac{g^2}{4\Omega} \left|\int v_m^* u_n d\tau\right|^2 \left( \tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right)</math> ubi <math>\mu</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|massa quietis||en|qid=Q1097654}} neutrini et <math>\beta</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrices Diracianae|matrix Diraciana|en|qid=Q1151645}}. Quum animadvertamus valoribus <math>p_\sigma</math> quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math> probabilitatem transitionis fieri maximam, prior formula in sequentem formam redigitur: : <math> t\frac{8\pi^3 g^2}{h^4} \times \left| \int v_m^* u_n d\tau \right|^2 \frac{p_\sigma^2}{v_\sigma}\left(\tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right),</math> ubi <math>p_\sigma</math> et <math>K_\sigma</math> sunt valores quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math>. Fermi tria de hac functione observavit: * Quum statūs neutrinorum habeantur liberi, <math>K_\sigma > \mu c^2</math>, atque ideo limes superior spectri continui <math>\beta</math> est <math>H_s \leq W - \mu c^2</math>. * Quum respectu electronum [[inaequatio]] <math>H_s > mc^2</math> sit vera, energiae protonis secundum inaequationem <math>W \geq (m + \mu)c^2</math> ab energia neutronis ita differendum est ut dilapsio β eveniat. * In probabilitate transitionis factori <math>Q_{mn}^* = \int v_m^* u_n d\tau</math> magnitudinis unius esse solet; sed aliquando, peculiaribus condicionibus, evanescit; inde (approximatae) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula selectionis|regulae selectionis|en|qid=Q570412}} dilapsionis β oriuntur. === Transitiones prohibitae === Ut supra dictum est, quum multiplicatio <math>Q_{mn}^*</math> inter statūs <math>u_n</math> et <math>v_m</math> particulae gravis evanescit, talis transitus dicitur “prohibitus” (vel potius multo minus probabilis quam casibus quibus eadem multiplicatio uni propinqua est). Si descriptio nuclei per singulos statūs quanticos protonum et neutronum satis accurate valet, tum <math>Q_{mn}^*</math> evanescit nisi status neutronicus <math>u_n</math> et status protonicus <math>v_m</math> idem momentum angulare habent; alioquin, momentum angulare totius nuclei ante et post dilapsionem describendum est. == De primis effectibus novae theoriae == Paulo postquam theoria Fermiana apparuit, [[Wernerus Heisenberg]] in [[epistula]] ad [[Volfgangus Pauli|Volfgangum Pauli]] missa<ref>{{qc|Hermann & al., 1985 [1979]}}, p. 250, littera {{*numero}} 341, ''Wernerus Heisenberg Volfgango Pauli salutem dicit'', die 18 Ianuarii anno 1934.</ref> animadvertit emissionem et absorptionem neutrinorum electronumque in nucleo, in secundo ordine {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum|theoriae perturbationum|en|qid=Q10886678}}, vim gignere qua protones et neutrones in vicem se attraherent, item ut emissio et absorptio [[photon|photonum]] vim electromagneticam gignebat. Ipse invēnit talem vim formam <math>\frac{\text{Const.}}{r^5}</math> habituram esse, sed animadvertit [[experimentum|experimenta]] illius temporis quantitatem nimis parvam, ordine [[magnitudo|magnitudinis]] circiter unius [[millio]]nensimae partis, indicare.<ref>{{qc|Brown, 1996}}, sectio 3.3.</ref> Anno sequenti, [[Hideki Yukawa]] eandem notionem secutus est,<ref>{{qc|Yukawa, 1935}}, p. 1.</ref> sed in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|interactio Yukawiana|sua theoria|en|qid=Q31387}} in locum neutrinorum electronumque novam particulam [[hypothesis|opinabilem]], cuius [[massa]] quietis circiter ducentiens maior erat quam massa electronis, substituit. Talis particula postea “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|pion|<>|en|qid=Q4097}}” appellata est.<ref>{{qc|Mehra, 2001}}, p. 832.</ref> == De posteriore progressu == [[Fasciculus:MuonFermiDecay.gif|thumb|upright=0.8|Interactio Fermiana per [[vector|vectores]] quattuor in singulum punctum sub constante Fermiana {{mvar/G_F}} convergentes hic ostenditur.]] Theoria Fermiana quadrifermionica [[interactio debilis|interactionem debilem]] egregie describit. Infeliciter, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|sectio efficax||en|qid=Q17128025}} calculata, {{*ie}} probabilitas interactionis per aream interactionis communem multiplicata, secundum quadratum energiae crescit, velut <math> \sigma \approx G_{\rm F}^2 E^2 </math> (in aequatione <math>G_{\rm F}</math> est [[constans Fermiana]], quae vim interactionis debilis aestimat). Quum sectio efficax sine fine crescat, ad energias multo maiores quam fere 100 [[electronvolta|GeV]] theoria valere cessat. Hinc demum theoria amplior orta est quae interactionem quadrifermionicam per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|completio ultraviolacea|completionem ultraviolaceam|en|qid=Q7876097}} explanat; in nova theoria, quae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|electrodebilis|en|qid=Q466416}} appellatur, interactio interpositione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}} aut {{mvar|Z}}|en|qid=Q211922}} explanatur. Nova theoria electrodebilis, per interactionem inter [[muon]]em, antineutrinum electronicum, neutrinum muonicum et electronem, eādem vi fundamentali agente, etiam dilapsionem muonis explanare poterat. Haec hypothesis a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Semyon Gershtein||en|qid=Q2269323}} et [[Iacobus Zel'dovič|Yakov Zeldovich]] proposita est, atque hodie nota est nomine “hypothesis conservationis fluxūs vectorialis”.<ref>{{qc|Gerstein & Zeldovich, 1955}}, pp. 698–699.</ref> In sua theoria Fermi censuit interactioni esse formam copulationis cuiusdam contactu duorum fluxuum vectorialium effectae. Postea tamen [[Tsung-Dao Lee]] et [[Chen Ning Yang|Yang Chen-Ning]] ostenderunt nihil impedire quin fluxus quidam axialis, qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|paritas (physica)|paritatem|en|qid=Q141160}} violaret, appareret. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Experimentum Wu|Experimenta|en|qid=Q1303351}} a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chien-Shiung Wu||en|qid=Q450317}} peracta violationem paritatis probaverunt.<ref>{{qc|Lee & Yang, 1956}}, pp. 254–258.</ref><ref>{{qc|Wu & al., 1957}}, pp. 1413–1415.</ref> [[Georgius Gamov]] et [[Eduardus Teller]] primum siverunt violationem paritatis in interactionem Fermianam includere. Nam postea intellectum est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transitiones Gamowianae-Tellerianae||en|qid=Q5520378}} dilapsionibus “permissis”—paritatem violantibus―et dilapsionibus “superpermissis”—paritatem conservantibus—secundum [[vertigo quantica|vertiginem]] electronis antiparallelam et vertiginem parallelam neutrini interactionem Fermianam describere. Iam ante adventum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|theoriae electrodebilis|en|qid=Q466416}} et [[theoria canonica|theoriae canonicae]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Sudarshan|<>|en|qid=Q1384866}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Robertus Marshak|<>|en|qid=Q181687}}, atque, suo uterque consilio, [[Ricardus Feynman]] et [[Murray Gell-Mann]], structuram tensorialem ({{*ie}} [[vector (mathematica)|vector]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pseudovector|vectore axiali|en|qid=Q621476}} detracto, {{math|''V'' − ''A''}}) interactionis quadrifermionicae determinare potuerunt.<ref>{{qc|Feynman & Gell-Mann, 1958}}, p. 193.</ref><ref>{{qc|Sudarshan & Marshak, 1958}}, p. 1860.</ref> == Constans Fermiana == {{Pagina principalis|Constans Fermiana}} [[Constans Fermiana]] vim interactionis debilis in regiminibus humilium energiarum aestimat. Duae formae eiusdem constantis ({{mvar/G_F}} et, formā naturali, {{mvar/G0_F}} notatae), cuius [[dimensio]]nes sunt {{Dimensiones|5|1|−2}} ({{mvar/G_F}}) et {{Dimensiones|−4|−2|4}} ({{mvar/G0_F}}), hac ratione inter se coniunguntur: : <math>G_{\rm F}^0=\frac{G_{\rm F}}{(\hbar c)^3}</math> Accuratissima determinatio e mensurā {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio exponentialis|temporis vitae|en|qid=Q574576}} [[muon]]is habetur, quod inversē {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|proportio|proportionale|en|qid=Q117209928}} est [[quadratura (mathematica)|quadrato]] constantis Fermianae ({{mvar/G_F}}).<ref name="chitwood-et-al-2007">{{qc|Chitwood & al., 2007}}.</ref> Forma naturalis constantis—{{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unitates naturales|unitatibus naturalibus|en|qid=Q3962243}} expressa—est,<ref name="griffiths-2009-pp314-315" /> : <math>G_{\rm F}^0=\frac{\sqrt{2}}{8}\frac{g^{2}}{M_{\rm W}^{2} c^4}</math> ubi {{mvar|g}} est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|constans copulationis||en|qid=Q1193095}} [[Vis debilis|interactionis debilis]] et {{math|{{mvar|M}}<sub>W</sub>}} est massa {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}}|en|qid=Q211922}}, qui, intercedens, dilapsionem de qua agitur moderatur. Ex hoc invenitur constantem Fermianam valere {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}}, atque constantem Fermianam naturalem valere {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}}. == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Brown, 1996 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Brown | nomen auctoris = Laurie Marcus | titulus = The Origin of the Concept of Nuclear Forces | annus = 1996 | lingua = en | domus editoria = Institute of Physics Publishing | url = https://archive.org/details/originofconcepto0000brow | accessus ad url = sociis | isbn = 978-0-7503-0373-6 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Chitwood & al., 2007 | c = {{Opus | cognomen 1 = Chitwood | nomen 1 = D. B. | cognomen 2 = Banks | nomen 2 = T. I. | cognomen 3 = Barnes | nomen 3 = M. J. | cognomen 4 = Battu | nomen 4 = S. | cognomen 5 = Carey | nomen 5 = R. M. | cognomen 6 = Cheekatmalla | nomen 6 = S. | cognomen 7 = Clayton | nomen 7 = S. M. | cognomen 8 = Crnkovic | nomen 8 = J. | cognomen 9 = Crowe | nomen 9 = K. M. | cognomen 10 = Debevec | nomen 10 = P. T. | cognomen 11 = Dhamija | nomen 11 = S. | cognomen 12 = Earle | nomen 12 = W. | cognomen 13 = Gafarov | nomen 13 = A. | cognomen 14 = Giovanetti | nomen 14 = K. | cognomen 15 = Gorringe | nomen 15 = T. P. | cognomen 16 = Gray | nomen 16 = F. E. | cognomen 17 = Hance | nomen 17 = M. | cognomen 18 = Hertzog | nomen 18 = D. W. | cognomen 19 = Hare | nomen 19 = M. F. | cognomen 20 = Kammel | nomen 20 = P. | cognomen 21 = Kiburg | nomen 21 = B. | cognomen 22 = Kunkle | nomen 22 = J. | cognomen 23 = Lauss | nomen 23 = B. | cognomen 24 = Logashenko | nomen 24 = I. | cognomen 25 = Lynch | nomen 25 = K. R. | cognomen 26 = McNabb | nomen 26 = R. | cognomen 27 = Miller | nomen 27 = J. P. | cognomen 28 = Mulhauser | nomen 28 = F. | cognomen 29 = Onderwater | nomen 29 = C. J. G. | cognomen 30 = Ozben | nomen 30 = C. S. | cognomen 31 = Peng | nomen 31 = Q. | cognomen 32 = Polly | nomen 32 = C. C. | cognomen 33 = Rath | nomen 33 = S. | cognomen 34 = Roberts | nomen 34 = B. L. | cognomen 35 = Tishchenko | nomen 35 = V. | cognomen 36 = Wait | nomen 36 = G. D. | cognomen 37 = Wasserman | nomen 37 = J. | cognomen 38 = Webber | nomen 38 = D. M. | cognomen 39 = Winter | nomen 39 = P. | cognomen 40 = Zolnierczuk | nomen 40 = P. A. | auctores dumtaxat = 1 | titulus = Improved Measurement of the Positive-Muon Lifetime and Determination of the Fermi Constant | contextus = Physical Review Letters | lingua = en | volumen = 99 | fasciculus = 3 | annus = 2007 | bibcode = 2007PhRvL..99c2001C | doi = 10.1103/PhysRevLett.99.032001 | s2cid = 3255120 | pmid = 17678280 | arxiv = 0704.1981 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Close, 2012 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Close | nomen auctoris = Francus | titulus = Neutrino | lingua = en | tempus = 2012-02-23 | domus editoria = Oxford University Press | isbn = 978-0-19-969599-7 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Cronin, 2004 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen redactoris = Cronin | nomen redactoris = Iacobus Watson | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi Remembered | lingua = en | tempus = 2004-09-11 | domus editoria = University of Chicago Press | isbn = 0-226-12111-9 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1933 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = La ricerca scientifica | lingua = it | volumen = 4 | fasciculus = 2 | tempus = 1933-07-31 | paginae = 491–495 | url = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/page/n541/mode/2up | url contextus = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/ | url contextus forma pdf = https://archive.org/download/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/La%20Ricerca%20Scientifica%20%20A.%204%20vol%202.pdf }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = Il nuovo cimento | lingua = it | volumen = 11 | annus = 1934 | paginae = 1–19 | doi = 10.1007/BF02959820 | bibcode = 1934NCim...11....1F | s2cid = 123342095 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 bis | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Versuch einer Theorie der beta-Strahlen. I | contextus = Zeitschrift für Physik | volumen = 88 | fasciculus = 3–4 | annus = 1934 | lingua = de | pagina = 161 | bibcode = 1934ZPhy...88..161F | doi = 10.1007/BF01351864 | s2cid = 125763380 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi & Wilson, 1968 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen interpretis = Wilson | nomen interpretis = Fred L. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi's Theory of Beta Decay | contextus = American Journal of Physics | volumen = 36 | fasciculus = 12 | lingua = en | annus = 1968 | annus primae editionis = 1934 | paginae = 1150–1160 | url = https://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 | accessus ad url = emptoribus | bibcode = 1968AmJPh..36.1150W | doi = 10.1119/1.1974382 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman & Gell-Mann, 1958 | c = {{Opus | cognomen auctoris 1 = Feynman | nomen auctoris 1 = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore 1 = Ricardus Feynman | cognomen auctoris 2 = Gell-Mann | nomen auctoris 2 = Murray | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of the Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 1 | annus = 1958 | url = https://authors.library.caltech.edu/3514/1/FEYpr58.pdf | bibcode = 1958PhRv..109..193F | doi = 10.1103/physrev.109.193 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman, 1962 | c = {{Opus | cognomen = Feynman | nomen = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore = Ricardus Feynman | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of Fundamental Processes | lingua = en | annus = 1962 | domus editoria = W. A. Benjamin }} }}. * {{Ecce citatio | id = Gerstein & Zeldovich, 1955 | c = {{Opus | cognomen 1 = Gerstein | nomen 1 = S. S. | cognomen 2 = Zeldovich | nomen 2 = Ya. B. | titulus = Meson corrections in the theory of beta decay | contextus = Zh. Eksp. Teor. Fiz. | annus = 1955 | lingua = en }} }}. * <!-- Etiam prima editio in interrete invenitur: https://archive.org/details/GriffithsD.IntroductiontoelementaryparticlesWiley1987 -->{{Ecce citatio | id = Griffiths, 2009 [1987] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Griffiths | nomen auctoris = David | nomenclatura = compendiaria | titulus = Introduction to Elementary Particles | lingua = en | annus = 2009 | editio = 2 | annus primae editionis = 1987 | url = https://archive.org/details/elementarypartic00grif | isbn = 978-3-527-40601-2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Hermann & al., 1985 [1979] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pauli | nomen auctoris = Volfgangus | commentatio de auctore = Volfgangus Pauli | cognomen redactoris 1 = Hermann | nomen redactoris 1 = A. | cognomen redactoris 2 = von Meyenn | nomen redactoris 2 = K. | cognomen redactoris 3 = Weisskopf | nomen redactoris 3 = V. F. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Scientific Correspondence with Bohr, Einstein, Heisenberg a.o. Volume II: 1930–1939 | lingua = en | annus = 1985 | annus primae editionis = 1979 | domus editoria = Springer-Verlag Berlin Heidelberg GmbH }} }}. * {{Ecce citatio | id = Lee & Yang, 1956 | c = {{Opus | cognomen 1 = Lee | nomen 1 = T. D. | cognomen 2 = Yang | nomen 2 = C. N. | titulus = Question of Parity Conservation in Weak Interactions | contextus = Physical Review | volumen = 104 | fasciculus = 1 | annus = 1956 | lingua = en | bibcode = 1956PhRv..104..254L | doi = 10.1103/PhysRev.104.254 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Mehra, 2001 | c = {{Opus | cognomen = Mehra | nomen = Jagdish | titulus = The Historical Development of Quantum Theory, Volume 6 Part 2 (1932–1941) | lingua = en | annus = 2001 | domus editoria = Springer }} }}. * {{Ecce citatio | id = Pais, 1986 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pais | nomen auctoris = Abraham | titulus = Inward Bound | tempus = 1986-09-12 | lingua = en | locus = Oxford | domus editoria = Oxford University Press | url = https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0 | accessus ad url = sociis | isbn = 0-19-851997-4 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Rasetti, 1962 | c = {{Opus | cognomen redactoris = Rasetti | nomen redactoris = Francus | titulus = Enrico Fermi: Note e Memorie | annus = 1962 | domus editoria = Accademia Nazionale dei Lincei | locus = [[Roma]]e | url = https://operedigitali.lincei.it/Fermi/index.php | retrospectio = 20230522093259 | salus url = vivit }} }}. * {{Ecce citatio | id = Schwartz, 2017 | c = {{Opus | cognomen = Schwartz | nomen = David N. | titulus = The Last Man Who Knew Everything. The Life and Times of Enrico Fermi, Father of the Nuclear Age | lingua = en | tempus = 2017-09-12 | domus editoria = Basic Books | isbn = 978-0-465-09312-0 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Sudarshan & Marshak, 1958 | c = {{Opus | cognomen 1 = Sudarshan | nomen 1 = E. C. | cognomen 2 = Marshak | nomen 2 = R. E. | titulus = Chirality invariance and the universal Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 5 | annus = 1958 | bibcode = 1958PhRv..109.1860S | doi = 10.1103/physrev.109.1860.2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Wu & al., 1957 | c = {{Opus | cognomen 1 = Wu | nomen 1 = C. S. | cognomen 2 = Ambler | nomen 2 = E | cognomen 3 = Hayward | nomen 3 = R. W. | cognomen 4 = Hoppes | nomen 4 = D. D. | cognomen 5 = Hudson | nomen 5 = R. P. | titulus = Experimental Test of Parity Conservation in Beta Decay | contextus = Physical Review | volumen = 105 | fasciculus = 4 | annus = 1957 | lingua = en | bibcode = 1957PhRv..105.1413W | doi = 10.1103/PhysRev.105.1413 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yang, 2012 | c = {{Opus | cognomen 1 = Yang | nomen 1 = C. N. | titulus = Fermi's β-decay Theory | contextus = Asia Pacific Physics Newsletter | lingua = en | volumen = 1 | fasciculus = 1 | annus = 2012 | doi = 10.1142/s2251158x12000045 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yukawa, 1935 | c = {{Opus | cognomen = Yukawa | nomen = H. | titulus = On the interaction of elementary particles | contextus = Proceedings of the Physico-Mathematical Society of Japan | volumen = 17 | annus = 1935 | lingua = en }} }}. {{NexInt}} * [[Constans Fermiana]] * [[Henricus Fermi]] * [[Vis debilis]] [[Categoria:Henricus Fermi]] [[Categoria:Interactio debilis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] a6hmst6vpwpkvl58fdtpvwmijqt2kgi 3989059 3989058 2026-09-18T13:16:36Z Grufo 64423 3989059 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Beta-minus Decay.svg|thumb|Dilapsio β<sup>−</sup> in [[nucleus atomicus|nucleo atomico]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} comitans omittitur). In imagine dilapsio β<sup>−</sup> [[neutron]]is liberi ostenditur. Utroque in processu emissio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intermedii (qui deinde in [[electron]]em et antineutrinum dilabitur) non ostenditur.]] In [[physica particularum]], {{res|interactio Fermiana}}, etiam {{res|plene=Interactio quadrifermionica|quadrifermionica}} dicta, est explanatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio beta|dilapsionis beta|en|qid=Q306786}} quam [[Henricus Fermi]] anno [[1933]] proposuit.<ref>{{qc|Yang, 2012}}, pp. 27–30.</ref> Eius [[theoria]] postulat quattuor [[fermion]]es in eodem vertice {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|diagramma Feynmanianum|diagrammatis Feynmaniani|en|qid=Q386272}} inter se ita agere ut dilapsio beta [[neutron]]is per copulationem directam ipsius cum [[electron]]e, [[neutrinum|neutrino]] (quod postea {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} esse statutum est) et [[proton]]e explicari possit.<ref name="feynman-1962-capp6-7">{{qc|Feynman, 1962}}, capitula VI & VII.</ref> Fermi hanc theoriam anno [[1933]] excogitavit.<ref name="fermi-1933">{{qc|Fermi, 1933}}.</ref><ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref><ref name="fermi-1933-bis">{{qc|Fermi, 1934 bis}}.</ref><ref name="griffiths-2009-pp314-315">{{qc|Griffiths, 2009 [1987]}}, [https://archive.org/details/elementarypartic00grif/page/n328 pp. 314–315].</ref> Talis explanatio theoriam [[interactio debilis|interactionis debilis]] praecessit, in qua interactiones inter protonem et neutronem atque inter electronem et antineutrinum per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonem {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intercedentem fiunt. Theoria Fermiana est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria campi efficax||en|qid=Q281778}}, tantummodo in regiminibus humilium [[energia]]rum valida. Secundum [[Eugenius Wigner|Eugenium Wigner]], qui unā cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Paschalis Jordan|Paschali Jordan|en|qid=Q61761}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio Jordana-Wigneriana|transformationem Jordanam-Wignerianam|en|qid=Q898893}} introduxit, commentatio Fermiana de dilapsione beta inter praecipua physici Italici opera in [[historia physicae|historiam physicae]] numeratur.<ref>{{qc|Cronin, 2004}}, pp. 241–244.</ref> == De prima recusatione et de posteriore editione == Fermi theoriam suam de dilapsione beta, quam ipse “temptativam” appellavit (Italice {{barbarice|lingua=it|tentativo}}),<ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref> ad inclitam ephemeridem scientificam ''[[Nature]]'' primitus misit; quae tamen theoriam recusavit quum putaret eam “speculationes a veritate nimis remotas continere ut lectori usui essent”.<ref>{{*Cfr}} {{qc|Rasetti, 1962}}, [https://web.archive.org/web/20230523070233/https://operedigitali.lincei.it/Fermi/Fermi-omnia1_testo.pdf vol. 1], p. 540: “Fermi intended to announce the results of his beta-decay theory in a letter to ‘Nature’, but the manuscript was rejected by the Editor of that journal as containing abstract speculations too remote from physical reality to be of interest to the readers. He then sent a somewhat longer paper {{ellipsis sparsa}} to ‘Ricerca Scientifica’ where it was promptly published.”</ref><ref name="close-2012">{{qc|Close, 2012}}, p. 24.</ref><ref>{{qc|Pais, 1986}}, [https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0/page/418 p. 418].</ref> Traditum est postea ''Nature'' hanc recusationem inter maximos errores suae historiae editoriae numeravisse; David N. Schwartz tamen, biographus Henrici Fermi, huic [[traditio]]ni obiecit eam nec comprobatam neque verisimilem esse.{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{Cfr.}} {{qc|Schwartz, 2017}}, annotationes 60, 61, 63 sectione octava secundae partis. Secundum Schwartz, incertum est ephemerisne [[manuscriptum]] reiecerit, quoniam tabularia ad illa tempora pertinentia, sede ephemeridis translata, amissa sunt. Argumentatur quoque parum verisimile esse Fermi serio petivisse ut opus suum in illa ephemeride divulgaretur, quoniam eo tempore ''Nature'' de similibus commentationibus tantummodo brevissimas annotationes edebat, neque apta erat ad novas theorias physicas divulgandas. Aptior, si quid, fuisset ephemeris ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Proceedings of the Royal Society|<>|en|qid=Q1193201}}''.|2=Q1193201}} Fermi versiones commentationis suae ad ephemerides [[Italia|Italicas]] et [[Germania|Germanicas]] misit, quae annis [[1933]] et [[1934]] acceperunt atque ediderunt.<ref name="fermi-1933" /><ref name="fermi-1933-bis" /><ref name="fermi-1934" /><ref name="fermi-et-wilson-1968">{{qc|Fermi & Wilson, 1968}}.</ref> Anno [[1968]] prima editio [[Lingua Anglica|Anglica]] in ephemeride ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|American Journal of Physics||en|qid=Q465346}}'' apparuit.<ref name="close-2012" /><ref name="fermi-et-wilson-1968" /> Fermi primam recusationem commentationis suae adeo graviter tulit ut aliquantum temporis a [[physica theoretica]] abesset et solam {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|physica experimentalis|physicam experimentalem|en|qid=Q18366}} exerceret. Paulo post, haec mutatio studiorum ad praeclarum opus de {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Temperatura neutronica|activatione nucleorum|en|qid=Q1969703}} ope {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Neutron thermicus|neutronum tardorum|it|qid=Q951990}} eum perduxit, cuius gratiā [[Praemium Nobelianum physicae]] anno [[1938]] accepit. == ''“{{Op|Tentativo|lingua=it}}”'' == Theoria Fermiana tria genera particularum tractat, quae directe inter se interagere putantur: primitus “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particula gravis|en|qid=Q102165}}” in “statu neutronico” (<math>\rho = +1</math>), quae deinde, electrone neutrinoque emissis, in “statum protonicum” (<math>\rho = -1</math>) transit. ==== Status electronis ==== Electronis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae||en|qid=Q2362761}} hac [[aequatio]]ne describitur: : <math>\psi = \sum_s \psi_s a_s</math> ubi <math>\psi</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae Coulombiana||en|qid=Q17007968}} unius electronis et <math>\psi_s</math> sunt eius {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statūs stationarii|en|qid=Q911951}}. <math>a_s</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatra creationis annihilationisque|operatrum quod electronem in statu {{mvar|s}} annihilat|en|qid=Q902336}}, quod in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|spatium Fockianum|spatio Fockiano|en|qid=Q899044}} hoc modo agit: : <math>a_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} (1 - N_s) \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> <math>a_s^*</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} creationis electronis in statu {{mvar|s}}: : <math>a_s^* \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} N_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> ==== Status neutrini ==== Similiter, functio undae neutrini (<math>\phi</math>) hac aequatione describitur : <math>\phi = \sum_\sigma \phi_\sigma b_\sigma</math> ubi <math>\phi_\sigma</math> sunt statūs stationarii unius neutrini. <math>b_\sigma</math> est operatrum quod neutrinum in statu {{mvar|σ}} annihilat et quod in spatio Fockiano hoc modo agit: : <math>b_\sigma \Phi(M_1, M_2, \ldots, M_\sigma, \ldots) = (-1)^{M_1 + M_2 + \cdots + M_\sigma - 1} (1 - M_\sigma) \Phi(M_1, M_2, \ldots, 1 - M_\sigma, \ldots)</math> <math>b_\sigma^*</math> est creationis operatrum neutrini in statu {{mvar|σ}}. ==== Status particulae gravis ==== <math>\rho</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} a [[Wernerus Heisenberg|Wernero Heisenberg]] introductum (postea in notione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vertigo isotopica|vertiginis isotopicae|en|qid=Q836938}} ampliatum) quo status {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particulae gravis|en|qid=Q102165}} describitur; si particula est neutron valorem proprium {{math|+1}} habet, et {{math|−1}} si particula est proton. Itaque statūs particularum gravium per vectores columnarios duarum componentium repraesentabuntur, ubi : <math>\begin{pmatrix}1\\0\end{pmatrix}</math> neutronem repraesentat, et : <math>\begin{pmatrix}0\\1\end{pmatrix}</math> protonem repraesentat (in illa repraesentatione in qua <math>\rho</math> est consueta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrix Pauliana||en|qid=Q336233}} <math>\sigma_z</math>). Operatra quae particulam gravem e statu protonicum in neutronicum et vice versa mutant per : <math>Q = \sigma_x - i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 1\\ 0 & 0\end{pmatrix}</math> et : <math>Q^* = \sigma_x + i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 0\\ 1 & 0\end{pmatrix}</math> repraesentantur. <math>u_n(x)</math> et <math>v_n(x)</math> sunt functiones propriae particulae gravis in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statu stationario|en|qid=Q911951}} {{comp|<math>n</math><sup>mo</sup>|“Ennensimo”}}, quum <math>\rho = +1</math> (neutron) et <math>\rho = -1</math> (proton), ubi <math>x</math> est positio particulae gravis. === Operatrum Hamiltonianum === {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatrum Hamiltonianum||en|qid=Q660488}} tribus partibus constat: pars <math>H_\text{h.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum gravium repraesentat; pars <math>H_\text{l.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum levium repraesentat; et pars <math>H_\text{int.}</math>, quae interactionem praebet. : <math>H_\text{h.p.} = \frac{1}{2}(1 + \rho)N + \frac{1}{2}(1 - \rho)P</math> ubi <math>N</math> et <math>P</math> sunt operatra energiae neutronis et protonis, ita ut, si <math>\rho = 1</math>, <math>H_\text{h.p.} = N</math>, et, si <math>\rho = -1</math>, <math>H_\text{h.p.} = P</math>. : <math>H_\text{l.p.} = \sum_s H_s N_s + \sum_\sigma K_\sigma M_\sigma</math> ubi <math>H_s</math> est energia electronis in statu <math>s</math> intra campum Coulombianum [[nucleus atomicus|nuclei]], et <math>N_s</math> est numerus electronum in illo statu; <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>, et <math>K_\sigma</math> est energia uniuscuiusque talis neutrini (quod in libero statu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unda plana|undae planae|en|qid=Q122518}} assumitur). In parte interactionis terminus continendus est qui transformationem protonis in neutronem, unā cum emissione electronis et neutrini (nunc scimus hoc esse antineutrinum), repraesentet, necnon terminus qui processum inversum repraesentet; {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vis electrica|vis Coulombiana|en|qid=Q83152}} inter electronem et protonem omittitur, quia ad dilapsionem β non pertinet. Fermi duo valores possibiles quantitatis <math>H_\text{int.}</math> proposuit: primum, quandam formam non relativisticam in qua [[vertigo quantica|vertigo]] omittitur: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \psi(x) \phi(x) + Q^* \psi^*(x) \phi^*(x) \right]</math> deinde, quum assumeret particulas leves esse {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor Diracianus|versores Diracianos|en|qid=Q688945}} componentium quattuor, sed velocitatem particularum gravium parvam esse respectu constantis <math>c</math>, et omnes interactionis terminos qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|potentialis vectorialis|potentiali vectoriali|en|qid=Q521126}} electromagnetico similes erant omitti posse, hanc formam alteram: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \tilde{\psi}^* \delta \phi + Q^* \tilde{\psi} \delta \phi^* \right]</math> ubi <math>\psi</math> et <math>\phi</math> nunc sunt {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor (geometria)|versores|en|qid=Q604907}} Diraciani componentium quattuor, <math>\tilde{\psi}</math> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix transposita coniugata|coniugatam Hermitianam|en|qid=Q2051983}} ipsius <math>\psi</math> repraesentat, et <math>\delta</math> est matrix : <math>\begin{pmatrix} 0 & -1 & 0 & 0\\ 1 & 0 & 0 & 0\\ 0 & 0 & 0 & 1\\ 0 & 0 & -1 & 0 \end{pmatrix}</math> === Elementa matricis === Status systematis [[n-plex|sequentiā ''en''plici]] <math>\rho, n, N_1, N_2, \ldots, M_1, M_2, \ldots</math> dari intellegitur, ubi <math>\rho = \pm 1</math> indicat utrum particula gravis sit neutron an proton, <math>n</math> est status quanticus particulae gravis, <math>N_s</math> est numerus electronum in statu <math>s</math>, et <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>. Formā relativisticā quantitatis <math>H_\text{int.}</math> utens, Fermi illud elementum matricis exhibet inter statum in quo neutron est in statu <math>n</math> et nulli electrones in statu <math>s</math> nullaque neutrina in statu <math>\sigma</math> adsunt, et statum in quo proton est in statu <math>m</math> et electron ac neutrino in statibus <math>s</math> et <math>\sigma</math> adsunt, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \int v_m^* u_n \tilde{\psi}_s \delta \phi^*_\sigma d\tau</math> dummodo [[integrale]] per totum spatium configurationis particularum gravium (praeter <math>\rho</math>) computetur. Signum <math>\pm</math> ex eo dependet, utrum numerus omnium particularum levium sit impar (−) an par (+). === Probabilitas transitionis === Ad tempus vitae mediocre neutronis in statu <math>n</math> secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum quantica|theoriam perturbationum quanticam|en|qid=Q911364}} computandum, elementa matricis supradicta de omnibus statibus electronum et neutrinorum nondum occupatis summanda sunt. Hoc simplicatur assumendo functiones proprias electronis et neutrini <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> intra nucleum esse constantes ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Longitudo undae Comptoniana|longitudines undarum Comptonianarum|en|qid=Q1145377}} electronis et neutrini multo maiores esse quam magnitudinem nuclei). Hoc dat, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \tilde{\psi}_s \delta \phi_\sigma^* \int v_m^* u_n d\tau</math> ubi nunc <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> in positione nuclei aestimantur. Secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula aurea Fermiana|regulam auream Fermianam|en|qid=Q1073295}}, probabilitas huius transitionis est : <math>\begin{align} \left|a^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 &= \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} \times \frac{\exp{\frac{2\pi i}{h} (-W + H_s + K_\sigma) t} - 1}{-W + H_s + K_\sigma}\right|^2 \\ &= 4 \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \times \frac{\sin^2\left(\frac{\pi t}{h}(-W + H_s + K_\sigma)\right)}{(-W + H_s + K_\sigma)^2}, \end{align}</math> ubi <math>W</math> est differentia energetica inter statum protonis et statum neutronis. Per omnes directiones [[medietas|medietatem]] omnium [[vertigo quantica|vertiginum]] et omnium [[motus|motuum]] neutrinorum capiendo qui energiam habent positivam (ubi <math>\Omega^{-1}</math> est densitas statuum neutrinorum, quae postremo ad infinitum tendere sumitur), habetur: : <math> \left\langle \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \right \rangle_\text{avg} = \frac{g^2}{4\Omega} \left|\int v_m^* u_n d\tau\right|^2 \left( \tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right)</math> ubi <math>\mu</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|massa quietis||en|qid=Q1097654}} neutrini et <math>\beta</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrices Diracianae|matrix Diraciana|en|qid=Q1151645}}. Quum animadvertamus valoribus <math>p_\sigma</math> quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math> probabilitatem transitionis fieri maximam, prior formula in sequentem formam redigitur: : <math> t\frac{8\pi^3 g^2}{h^4} \times \left| \int v_m^* u_n d\tau \right|^2 \frac{p_\sigma^2}{v_\sigma}\left(\tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right),</math> ubi <math>p_\sigma</math> et <math>K_\sigma</math> sunt valores quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math>. Fermi tria de hac functione observavit: * Quum statūs neutrinorum habeantur liberi, <math>K_\sigma > \mu c^2</math>, atque ideo limes superior spectri continui <math>\beta</math> est <math>H_s \leq W - \mu c^2</math>. * Quum respectu electronum [[inaequatio]] <math>H_s > mc^2</math> sit vera, energiae protonis secundum inaequationem <math>W \geq (m + \mu)c^2</math> ab energia neutronis ita differendum est ut dilapsio β eveniat. * In probabilitate transitionis factori <math>Q_{mn}^* = \int v_m^* u_n d\tau</math> magnitudinis unius esse solet; sed aliquando, peculiaribus condicionibus, evanescit; inde (approximatae) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula selectionis|regulae selectionis|en|qid=Q570412}} dilapsionis β oriuntur. === Transitiones prohibitae === Ut supra dictum est, quum multiplicatio <math>Q_{mn}^*</math> inter statūs <math>u_n</math> et <math>v_m</math> particulae gravis evanescit, talis transitus dicitur “prohibitus” (vel potius multo minus probabilis quam casibus quibus eadem multiplicatio uni propinqua est). Si descriptio nuclei per singulos statūs quanticos protonum et neutronum satis accurate valet, tum <math>Q_{mn}^*</math> evanescit nisi status neutronicus <math>u_n</math> et status protonicus <math>v_m</math> idem momentum angulare habent; alioquin, momentum angulare totius nuclei ante et post dilapsionem describendum est. == De primis effectibus novae theoriae == Paulo postquam theoria Fermiana apparuit, [[Wernerus Heisenberg]] in [[epistula]] ad [[Volfgangus Pauli|Volfgangum Pauli]] missa<ref>{{qc|Hermann & al., 1985 [1979]}}, p. 250, littera {{*numero}} 341, ''Wernerus Heisenberg Volfgango Pauli salutem dicit'', die 18 Ianuarii anno 1934.</ref> animadvertit emissionem et absorptionem neutrinorum electronumque in nucleo, in secundo ordine {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum|theoriae perturbationum|en|qid=Q10886678}}, vim gignere qua protones et neutrones in vicem se attraherent, item ut emissio et absorptio [[photon|photonum]] vim electromagneticam gignebat. Ipse invēnit talem vim formam <math>\frac{\text{Const.}}{r^5}</math> habituram esse, sed animadvertit [[experimentum|experimenta]] illius temporis quantitatem nimis parvam, ordine [[magnitudo|magnitudinis]] circiter unius [[millio]]nensimae partis, indicare.<ref>{{qc|Brown, 1996}}, sectio 3.3.</ref> Anno sequenti, [[Hideki Yukawa]] eandem notionem secutus est,<ref>{{qc|Yukawa, 1935}}, p. 1.</ref> sed in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|interactio Yukawiana|sua theoria|en|qid=Q31387}} in locum neutrinorum electronumque novam particulam [[hypothesis|opinabilem]], cuius [[massa]] quietis circiter ducentiens maior erat quam massa electronis, substituit. Talis particula postea “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|pion|<>|en|qid=Q4097}}” appellata est.<ref>{{qc|Mehra, 2001}}, p. 832.</ref> == De posteriore progressu == [[Fasciculus:MuonFermiDecay.gif|thumb|upright=0.8|Interactio Fermiana per [[vector|vectores]] quattuor in singulum punctum sub constante Fermiana {{mvar/G_F}} convergentes hic ostenditur.]] Theoria Fermiana quadrifermionica [[interactio debilis|interactionem debilem]] egregie describit. Infeliciter, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|sectio efficax||en|qid=Q17128025}} calculata, {{*ie}} probabilitas interactionis per aream interactionis communem multiplicata, secundum quadratum energiae crescit, velut <math> \sigma \approx G_{\rm F}^2 E^2 </math> (in aequatione <math>G_{\rm F}</math> est [[constans Fermiana]], quae vim interactionis debilis aestimat). Quum sectio efficax sine fine crescat, ad energias multo maiores quam fere 100 [[electronvolta|GeV]] theoria valere cessat. Hinc demum theoria amplior orta est quae interactionem quadrifermionicam per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|completio ultraviolacea|completionem ultraviolaceam|en|qid=Q7876097}} explanat; in nova theoria, quae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|electrodebilis|en|qid=Q466416}} appellatur, interactio interpositione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}} aut {{mvar|Z}}|en|qid=Q211922}} explanatur. Nova theoria electrodebilis, per interactionem inter [[muon]]em, antineutrinum electronicum, neutrinum muonicum et electronem, eādem vi fundamentali agente, etiam dilapsionem muonis explanare poterat. Haec hypothesis a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Semyon Gershtein||en|qid=Q2269323}} et [[Iacobus Zel'dovič|Yakov Zeldovich]] proposita est, atque hodie nota est nomine “hypothesis conservationis fluxūs vectorialis”.<ref>{{qc|Gerstein & Zeldovich, 1955}}, pp. 698–699.</ref> In sua theoria Fermi censuit interactioni esse formam copulationis cuiusdam contactu duorum fluxuum vectorialium effectae. Postea tamen [[Tsung-Dao Lee]] et [[Chen Ning Yang|Yang Chen-Ning]] ostenderunt nihil impedire quin fluxus quidam axialis, qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|paritas (physica)|paritatem|en|qid=Q141160}} violaret, appareret. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Experimentum Wu|Experimenta|en|qid=Q1303351}} a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chien-Shiung Wu||en|qid=Q450317}} peracta violationem paritatis probaverunt.<ref>{{qc|Lee & Yang, 1956}}, pp. 254–258.</ref><ref>{{qc|Wu & al., 1957}}, pp. 1413–1415.</ref> [[Georgius Gamov]] et [[Eduardus Teller]] primum siverunt violationem paritatis in interactionem Fermianam includere. Nam postea intellectum est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transitiones Gamowianae-Tellerianae||en|qid=Q5520378}} dilapsionibus “permissis”—paritatem violantibus―et dilapsionibus “superpermissis”—paritatem conservantibus—secundum [[vertigo quantica|vertiginem]] electronis antiparallelam et vertiginem parallelam neutrini interactionem Fermianam describere. Iam ante adventum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|theoriae electrodebilis|en|qid=Q466416}} et [[theoria canonica|theoriae canonicae]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Sudarshan|<>|en|qid=Q1384866}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Robertus Marshak|<>|en|qid=Q181687}}, atque, suo uterque consilio, [[Ricardus Feynman]] et [[Murray Gell-Mann]], structuram tensorialem ({{*ie}} [[vector (mathematica)|vector]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pseudovector|vectore axiali|en|qid=Q621476}} detracto, {{math|''V'' − ''A''}}) interactionis quadrifermionicae determinare potuerunt.<ref>{{qc|Feynman & Gell-Mann, 1958}}, p. 193.</ref><ref>{{qc|Sudarshan & Marshak, 1958}}, p. 1860.</ref> == Constans Fermiana == {{Pagina principalis|Constans Fermiana}} [[Constans Fermiana]] vim interactionis debilis in regiminibus humilium energiarum aestimat. Duae formae eiusdem constantis ({{mvar/G_F}} et, formā naturali, {{mvar/G0_F}} notatae), cuius [[dimensio]]nes sunt {{Dimensiones|5|1|−2}} ({{mvar/G_F}}) et {{Dimensiones|−4|−2|4}} ({{mvar/G0_F}}), hac ratione inter se coniunguntur: : <math>G_{\rm F}^0=\frac{G_{\rm F}}{(\hbar c)^3}</math> Accuratissima determinatio e mensurā {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio exponentialis|temporis vitae|en|qid=Q574576}} [[muon]]is habetur, quod inversē {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|proportio|proportionale|en|qid=Q117209928}} est [[quadratura (mathematica)|quadrato]] constantis Fermianae ({{mvar/G_F}}).<ref name="chitwood-et-al-2007">{{qc|Chitwood & al., 2007}}.</ref> Forma naturalis constantis—{{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unitates naturales|unitatibus naturalibus|en|qid=Q3962243}} expressa—est,<ref name="griffiths-2009-pp314-315" /> : <math>G_{\rm F}^0=\frac{\sqrt{2}}{8}\frac{g^{2}}{M_{\rm W}^{2} c^4}</math> ubi {{mvar|g}} est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|constans copulationis||en|qid=Q1193095}} [[Vis debilis|interactionis debilis]] et {{math|{{mvar|M}}<sub>W</sub>}} est massa {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}}|en|qid=Q211922}}, qui, intercedens, dilapsionem de qua agitur moderatur. Ex hoc invenitur constantem Fermianam valere {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}}, atque constantem Fermianam naturalem valere {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}}. == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Brown, 1996 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Brown | nomen auctoris = Laurie Marcus | titulus = The Origin of the Concept of Nuclear Forces | annus = 1996 | lingua = en | domus editoria = Institute of Physics Publishing | url = https://archive.org/details/originofconcepto0000brow | accessus ad url = sociis | isbn = 978-0-7503-0373-6 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Chitwood & al., 2007 | c = {{Opus | cognomen 1 = Chitwood | nomen 1 = D. B. | cognomen 2 = Banks | nomen 2 = T. I. | cognomen 3 = Barnes | nomen 3 = M. J. | cognomen 4 = Battu | nomen 4 = S. | cognomen 5 = Carey | nomen 5 = R. M. | cognomen 6 = Cheekatmalla | nomen 6 = S. | cognomen 7 = Clayton | nomen 7 = S. M. | cognomen 8 = Crnkovic | nomen 8 = J. | cognomen 9 = Crowe | nomen 9 = K. M. | cognomen 10 = Debevec | nomen 10 = P. T. | cognomen 11 = Dhamija | nomen 11 = S. | cognomen 12 = Earle | nomen 12 = W. | cognomen 13 = Gafarov | nomen 13 = A. | cognomen 14 = Giovanetti | nomen 14 = K. | cognomen 15 = Gorringe | nomen 15 = T. P. | cognomen 16 = Gray | nomen 16 = F. E. | cognomen 17 = Hance | nomen 17 = M. | cognomen 18 = Hertzog | nomen 18 = D. W. | cognomen 19 = Hare | nomen 19 = M. F. | cognomen 20 = Kammel | nomen 20 = P. | cognomen 21 = Kiburg | nomen 21 = B. | cognomen 22 = Kunkle | nomen 22 = J. | cognomen 23 = Lauss | nomen 23 = B. | cognomen 24 = Logashenko | nomen 24 = I. | cognomen 25 = Lynch | nomen 25 = K. R. | cognomen 26 = McNabb | nomen 26 = R. | cognomen 27 = Miller | nomen 27 = J. P. | cognomen 28 = Mulhauser | nomen 28 = F. | cognomen 29 = Onderwater | nomen 29 = C. J. G. | cognomen 30 = Ozben | nomen 30 = C. S. | cognomen 31 = Peng | nomen 31 = Q. | cognomen 32 = Polly | nomen 32 = C. C. | cognomen 33 = Rath | nomen 33 = S. | cognomen 34 = Roberts | nomen 34 = B. L. | cognomen 35 = Tishchenko | nomen 35 = V. | cognomen 36 = Wait | nomen 36 = G. D. | cognomen 37 = Wasserman | nomen 37 = J. | cognomen 38 = Webber | nomen 38 = D. M. | cognomen 39 = Winter | nomen 39 = P. | cognomen 40 = Zolnierczuk | nomen 40 = P. A. | auctores dumtaxat = 1 | titulus = Improved Measurement of the Positive-Muon Lifetime and Determination of the Fermi Constant | contextus = Physical Review Letters | lingua = en | volumen = 99 | fasciculus = 3 | annus = 2007 | bibcode = 2007PhRvL..99c2001C | doi = 10.1103/PhysRevLett.99.032001 | s2cid = 3255120 | pmid = 17678280 | arxiv = 0704.1981 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Close, 2012 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Close | nomen auctoris = Francus | titulus = Neutrino | lingua = en | tempus = 2012-02-23 | domus editoria = Oxford University Press | isbn = 978-0-19-969599-7 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Cronin, 2004 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen redactoris = Cronin | nomen redactoris = Iacobus Watson | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi Remembered | lingua = en | tempus = 2004-09-11 | domus editoria = University of Chicago Press | isbn = 0-226-12111-9 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1933 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = La ricerca scientifica | lingua = it | volumen = 4 | fasciculus = 2 | tempus = 1933-07-31 | paginae = 491–495 | url = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/page/n541/mode/2up | url contextus = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/ | url contextus forma pdf = https://archive.org/download/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/La%20Ricerca%20Scientifica%20%20A.%204%20vol%202.pdf }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = Il nuovo cimento | lingua = it | volumen = 11 | annus = 1934 | paginae = 1–19 | doi = 10.1007/BF02959820 | bibcode = 1934NCim...11....1F | s2cid = 123342095 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 bis | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Versuch einer Theorie der beta-Strahlen. I | contextus = Zeitschrift für Physik | volumen = 88 | fasciculus = 3–4 | annus = 1934 | lingua = de | pagina = 161 | bibcode = 1934ZPhy...88..161F | doi = 10.1007/BF01351864 | s2cid = 125763380 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi & Wilson, 1968 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen interpretis = Wilson | nomen interpretis = Fred L. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi's Theory of Beta Decay | contextus = American Journal of Physics | volumen = 36 | fasciculus = 12 | lingua = en | annus = 1968 | annus primae editionis = 1934 | paginae = 1150–1160 | url = https://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 | accessus ad url = emptoribus | bibcode = 1968AmJPh..36.1150W | doi = 10.1119/1.1974382 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman & Gell-Mann, 1958 | c = {{Opus | cognomen auctoris 1 = Feynman | nomen auctoris 1 = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore 1 = Ricardus Feynman | cognomen auctoris 2 = Gell-Mann | nomen auctoris 2 = Murray | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of the Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 1 | annus = 1958 | url = https://authors.library.caltech.edu/3514/1/FEYpr58.pdf | bibcode = 1958PhRv..109..193F | doi = 10.1103/physrev.109.193 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman, 1962 | c = {{Opus | cognomen = Feynman | nomen = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore = Ricardus Feynman | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of Fundamental Processes | lingua = en | annus = 1962 | domus editoria = W. A. Benjamin }} }}. * {{Ecce citatio | id = Gerstein & Zeldovich, 1955 | c = {{Opus | cognomen 1 = Gerstein | nomen 1 = S. S. | cognomen 2 = Zeldovich | nomen 2 = Ya. B. | titulus = Meson corrections in the theory of beta decay | contextus = Zh. Eksp. Teor. Fiz. | annus = 1955 | lingua = en }} }}. * <!-- Etiam prima editio in interrete invenitur: https://archive.org/details/GriffithsD.IntroductiontoelementaryparticlesWiley1987 -->{{Ecce citatio | id = Griffiths, 2009 [1987] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Griffiths | nomen auctoris = David | nomenclatura = compendiaria | titulus = Introduction to Elementary Particles | lingua = en | annus = 2009 | editio = 2 | annus primae editionis = 1987 | url = https://archive.org/details/elementarypartic00grif | isbn = 978-3-527-40601-2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Hermann & al., 1985 [1979] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pauli | nomen auctoris = Volfgangus | commentatio de auctore = Volfgangus Pauli | cognomen redactoris 1 = Hermann | nomen redactoris 1 = A. | cognomen redactoris 2 = von Meyenn | nomen redactoris 2 = K. | cognomen redactoris 3 = Weisskopf | nomen redactoris 3 = V. F. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Scientific Correspondence with Bohr, Einstein, Heisenberg a.o. Volume II: 1930–1939 | lingua = en | annus = 1985 | annus primae editionis = 1979 | domus editoria = Springer-Verlag Berlin Heidelberg GmbH }} }}. * {{Ecce citatio | id = Lee & Yang, 1956 | c = {{Opus | cognomen 1 = Lee | nomen 1 = T. D. | cognomen 2 = Yang | nomen 2 = C. N. | titulus = Question of Parity Conservation in Weak Interactions | contextus = Physical Review | volumen = 104 | fasciculus = 1 | annus = 1956 | lingua = en | bibcode = 1956PhRv..104..254L | doi = 10.1103/PhysRev.104.254 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Mehra, 2001 | c = {{Opus | cognomen = Mehra | nomen = Jagdish | titulus = The Historical Development of Quantum Theory, Volume 6 Part 2 (1932–1941) | lingua = en | annus = 2001 | domus editoria = Springer }} }}. * {{Ecce citatio | id = Pais, 1986 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pais | nomen auctoris = Abraham | titulus = Inward Bound | tempus = 1986-09-12 | lingua = en | locus = Oxford | domus editoria = Oxford University Press | url = https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0 | accessus ad url = sociis | isbn = 0-19-851997-4 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Rasetti, 1962 | c = {{Opus | cognomen redactoris = Rasetti | nomen redactoris = Francus | titulus = Enrico Fermi: Note e Memorie | annus = 1962 | domus editoria = Accademia Nazionale dei Lincei | locus = [[Roma]]e | url = https://operedigitali.lincei.it/Fermi/index.php | retrospectio = 20230522093259 | salus url = vivit }} }}. * {{Ecce citatio | id = Schwartz, 2017 | c = {{Opus | cognomen = Schwartz | nomen = David N. | titulus = The Last Man Who Knew Everything. The Life and Times of Enrico Fermi, Father of the Nuclear Age | lingua = en | tempus = 2017-09-12 | domus editoria = Basic Books | isbn = 978-0-465-09312-0 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Sudarshan & Marshak, 1958 | c = {{Opus | cognomen 1 = Sudarshan | nomen 1 = E. C. | cognomen 2 = Marshak | nomen 2 = R. E. | titulus = Chirality invariance and the universal Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 5 | annus = 1958 | bibcode = 1958PhRv..109.1860S | doi = 10.1103/physrev.109.1860.2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Wu & al., 1957 | c = {{Opus | cognomen 1 = Wu | nomen 1 = C. S. | cognomen 2 = Ambler | nomen 2 = E | cognomen 3 = Hayward | nomen 3 = R. W. | cognomen 4 = Hoppes | nomen 4 = D. D. | cognomen 5 = Hudson | nomen 5 = R. P. | titulus = Experimental Test of Parity Conservation in Beta Decay | contextus = Physical Review | volumen = 105 | fasciculus = 4 | annus = 1957 | lingua = en | bibcode = 1957PhRv..105.1413W | doi = 10.1103/PhysRev.105.1413 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yang, 2012 | c = {{Opus | cognomen 1 = Yang | nomen 1 = C. N. | titulus = Fermi's β-decay Theory | contextus = Asia Pacific Physics Newsletter | lingua = en | volumen = 1 | fasciculus = 1 | annus = 2012 | doi = 10.1142/s2251158x12000045 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yukawa, 1935 | c = {{Opus | cognomen = Yukawa | nomen = H. | titulus = On the interaction of elementary particles | contextus = Proceedings of the Physico-Mathematical Society of Japan | volumen = 17 | annus = 1935 | lingua = en }} }}. {{NexInt}} * [[Constans Fermiana]] * [[Henricus Fermi]] * [[Vis debilis]] [[Categoria:Henricus Fermi]] [[Categoria:Interactio debilis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] rzjlf7ag4ix39wr6i78f1n8wrtao7ic 3989060 3989059 2026-09-18T13:19:38Z Grufo 64423 /* De posteriore progressu */ 3989060 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Beta-minus Decay.svg|thumb|Dilapsio β<sup>−</sup> in [[nucleus atomicus|nucleo atomico]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} comitans omittitur). In imagine dilapsio β<sup>−</sup> [[neutron]]is liberi ostenditur. Utroque in processu emissio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intermedii (qui deinde in [[electron]]em et antineutrinum dilabitur) non ostenditur.]] In [[physica particularum]], {{res|interactio Fermiana}}, etiam {{res|plene=Interactio quadrifermionica|quadrifermionica}} dicta, est explanatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio beta|dilapsionis beta|en|qid=Q306786}} quam [[Henricus Fermi]] anno [[1933]] proposuit.<ref>{{qc|Yang, 2012}}, pp. 27–30.</ref> Eius [[theoria]] postulat quattuor [[fermion]]es in eodem vertice {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|diagramma Feynmanianum|diagrammatis Feynmaniani|en|qid=Q386272}} inter se ita agere ut dilapsio beta [[neutron]]is per copulationem directam ipsius cum [[electron]]e, [[neutrinum|neutrino]] (quod postea {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} esse statutum est) et [[proton]]e explicari possit.<ref name="feynman-1962-capp6-7">{{qc|Feynman, 1962}}, capitula VI & VII.</ref> Fermi hanc theoriam anno [[1933]] excogitavit.<ref name="fermi-1933">{{qc|Fermi, 1933}}.</ref><ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref><ref name="fermi-1933-bis">{{qc|Fermi, 1934 bis}}.</ref><ref name="griffiths-2009-pp314-315">{{qc|Griffiths, 2009 [1987]}}, [https://archive.org/details/elementarypartic00grif/page/n328 pp. 314–315].</ref> Talis explanatio theoriam [[interactio debilis|interactionis debilis]] praecessit, in qua interactiones inter protonem et neutronem atque inter electronem et antineutrinum per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonem {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intercedentem fiunt. Theoria Fermiana est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria campi efficax||en|qid=Q281778}}, tantummodo in regiminibus humilium [[energia]]rum valida. Secundum [[Eugenius Wigner|Eugenium Wigner]], qui unā cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Paschalis Jordan|Paschali Jordan|en|qid=Q61761}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio Jordana-Wigneriana|transformationem Jordanam-Wignerianam|en|qid=Q898893}} introduxit, commentatio Fermiana de dilapsione beta inter praecipua physici Italici opera in [[historia physicae|historiam physicae]] numeratur.<ref>{{qc|Cronin, 2004}}, pp. 241–244.</ref> == De prima recusatione et de posteriore editione == Fermi theoriam suam de dilapsione beta, quam ipse “temptativam” appellavit (Italice {{barbarice|lingua=it|tentativo}}),<ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref> ad inclitam ephemeridem scientificam ''[[Nature]]'' primitus misit; quae tamen theoriam recusavit quum putaret eam “speculationes a veritate nimis remotas continere ut lectori usui essent”.<ref>{{*Cfr}} {{qc|Rasetti, 1962}}, [https://web.archive.org/web/20230523070233/https://operedigitali.lincei.it/Fermi/Fermi-omnia1_testo.pdf vol. 1], p. 540: “Fermi intended to announce the results of his beta-decay theory in a letter to ‘Nature’, but the manuscript was rejected by the Editor of that journal as containing abstract speculations too remote from physical reality to be of interest to the readers. He then sent a somewhat longer paper {{ellipsis sparsa}} to ‘Ricerca Scientifica’ where it was promptly published.”</ref><ref name="close-2012">{{qc|Close, 2012}}, p. 24.</ref><ref>{{qc|Pais, 1986}}, [https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0/page/418 p. 418].</ref> Traditum est postea ''Nature'' hanc recusationem inter maximos errores suae historiae editoriae numeravisse; David N. Schwartz tamen, biographus Henrici Fermi, huic [[traditio]]ni obiecit eam nec comprobatam neque verisimilem esse.{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{Cfr.}} {{qc|Schwartz, 2017}}, annotationes 60, 61, 63 sectione octava secundae partis. Secundum Schwartz, incertum est ephemerisne [[manuscriptum]] reiecerit, quoniam tabularia ad illa tempora pertinentia, sede ephemeridis translata, amissa sunt. Argumentatur quoque parum verisimile esse Fermi serio petivisse ut opus suum in illa ephemeride divulgaretur, quoniam eo tempore ''Nature'' de similibus commentationibus tantummodo brevissimas annotationes edebat, neque apta erat ad novas theorias physicas divulgandas. Aptior, si quid, fuisset ephemeris ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Proceedings of the Royal Society|<>|en|qid=Q1193201}}''.|2=Q1193201}} Fermi versiones commentationis suae ad ephemerides [[Italia|Italicas]] et [[Germania|Germanicas]] misit, quae annis [[1933]] et [[1934]] acceperunt atque ediderunt.<ref name="fermi-1933" /><ref name="fermi-1933-bis" /><ref name="fermi-1934" /><ref name="fermi-et-wilson-1968">{{qc|Fermi & Wilson, 1968}}.</ref> Anno [[1968]] prima editio [[Lingua Anglica|Anglica]] in ephemeride ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|American Journal of Physics||en|qid=Q465346}}'' apparuit.<ref name="close-2012" /><ref name="fermi-et-wilson-1968" /> Fermi primam recusationem commentationis suae adeo graviter tulit ut aliquantum temporis a [[physica theoretica]] abesset et solam {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|physica experimentalis|physicam experimentalem|en|qid=Q18366}} exerceret. Paulo post, haec mutatio studiorum ad praeclarum opus de {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Temperatura neutronica|activatione nucleorum|en|qid=Q1969703}} ope {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Neutron thermicus|neutronum tardorum|it|qid=Q951990}} eum perduxit, cuius gratiā [[Praemium Nobelianum physicae]] anno [[1938]] accepit. == ''“{{Op|Tentativo|lingua=it}}”'' == Theoria Fermiana tria genera particularum tractat, quae directe inter se interagere putantur: primitus “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particula gravis|en|qid=Q102165}}” in “statu neutronico” (<math>\rho = +1</math>), quae deinde, electrone neutrinoque emissis, in “statum protonicum” (<math>\rho = -1</math>) transit. ==== Status electronis ==== Electronis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae||en|qid=Q2362761}} hac [[aequatio]]ne describitur: : <math>\psi = \sum_s \psi_s a_s</math> ubi <math>\psi</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae Coulombiana||en|qid=Q17007968}} unius electronis et <math>\psi_s</math> sunt eius {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statūs stationarii|en|qid=Q911951}}. <math>a_s</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatra creationis annihilationisque|operatrum quod electronem in statu {{mvar|s}} annihilat|en|qid=Q902336}}, quod in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|spatium Fockianum|spatio Fockiano|en|qid=Q899044}} hoc modo agit: : <math>a_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} (1 - N_s) \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> <math>a_s^*</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} creationis electronis in statu {{mvar|s}}: : <math>a_s^* \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} N_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> ==== Status neutrini ==== Similiter, functio undae neutrini (<math>\phi</math>) hac aequatione describitur : <math>\phi = \sum_\sigma \phi_\sigma b_\sigma</math> ubi <math>\phi_\sigma</math> sunt statūs stationarii unius neutrini. <math>b_\sigma</math> est operatrum quod neutrinum in statu {{mvar|σ}} annihilat et quod in spatio Fockiano hoc modo agit: : <math>b_\sigma \Phi(M_1, M_2, \ldots, M_\sigma, \ldots) = (-1)^{M_1 + M_2 + \cdots + M_\sigma - 1} (1 - M_\sigma) \Phi(M_1, M_2, \ldots, 1 - M_\sigma, \ldots)</math> <math>b_\sigma^*</math> est creationis operatrum neutrini in statu {{mvar|σ}}. ==== Status particulae gravis ==== <math>\rho</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} a [[Wernerus Heisenberg|Wernero Heisenberg]] introductum (postea in notione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vertigo isotopica|vertiginis isotopicae|en|qid=Q836938}} ampliatum) quo status {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particulae gravis|en|qid=Q102165}} describitur; si particula est neutron valorem proprium {{math|+1}} habet, et {{math|−1}} si particula est proton. Itaque statūs particularum gravium per vectores columnarios duarum componentium repraesentabuntur, ubi : <math>\begin{pmatrix}1\\0\end{pmatrix}</math> neutronem repraesentat, et : <math>\begin{pmatrix}0\\1\end{pmatrix}</math> protonem repraesentat (in illa repraesentatione in qua <math>\rho</math> est consueta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrix Pauliana||en|qid=Q336233}} <math>\sigma_z</math>). Operatra quae particulam gravem e statu protonicum in neutronicum et vice versa mutant per : <math>Q = \sigma_x - i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 1\\ 0 & 0\end{pmatrix}</math> et : <math>Q^* = \sigma_x + i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 0\\ 1 & 0\end{pmatrix}</math> repraesentantur. <math>u_n(x)</math> et <math>v_n(x)</math> sunt functiones propriae particulae gravis in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statu stationario|en|qid=Q911951}} {{comp|<math>n</math><sup>mo</sup>|“Ennensimo”}}, quum <math>\rho = +1</math> (neutron) et <math>\rho = -1</math> (proton), ubi <math>x</math> est positio particulae gravis. === Operatrum Hamiltonianum === {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatrum Hamiltonianum||en|qid=Q660488}} tribus partibus constat: pars <math>H_\text{h.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum gravium repraesentat; pars <math>H_\text{l.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum levium repraesentat; et pars <math>H_\text{int.}</math>, quae interactionem praebet. : <math>H_\text{h.p.} = \frac{1}{2}(1 + \rho)N + \frac{1}{2}(1 - \rho)P</math> ubi <math>N</math> et <math>P</math> sunt operatra energiae neutronis et protonis, ita ut, si <math>\rho = 1</math>, <math>H_\text{h.p.} = N</math>, et, si <math>\rho = -1</math>, <math>H_\text{h.p.} = P</math>. : <math>H_\text{l.p.} = \sum_s H_s N_s + \sum_\sigma K_\sigma M_\sigma</math> ubi <math>H_s</math> est energia electronis in statu <math>s</math> intra campum Coulombianum [[nucleus atomicus|nuclei]], et <math>N_s</math> est numerus electronum in illo statu; <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>, et <math>K_\sigma</math> est energia uniuscuiusque talis neutrini (quod in libero statu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unda plana|undae planae|en|qid=Q122518}} assumitur). In parte interactionis terminus continendus est qui transformationem protonis in neutronem, unā cum emissione electronis et neutrini (nunc scimus hoc esse antineutrinum), repraesentet, necnon terminus qui processum inversum repraesentet; {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vis electrica|vis Coulombiana|en|qid=Q83152}} inter electronem et protonem omittitur, quia ad dilapsionem β non pertinet. Fermi duo valores possibiles quantitatis <math>H_\text{int.}</math> proposuit: primum, quandam formam non relativisticam in qua [[vertigo quantica|vertigo]] omittitur: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \psi(x) \phi(x) + Q^* \psi^*(x) \phi^*(x) \right]</math> deinde, quum assumeret particulas leves esse {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor Diracianus|versores Diracianos|en|qid=Q688945}} componentium quattuor, sed velocitatem particularum gravium parvam esse respectu constantis <math>c</math>, et omnes interactionis terminos qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|potentialis vectorialis|potentiali vectoriali|en|qid=Q521126}} electromagnetico similes erant omitti posse, hanc formam alteram: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \tilde{\psi}^* \delta \phi + Q^* \tilde{\psi} \delta \phi^* \right]</math> ubi <math>\psi</math> et <math>\phi</math> nunc sunt {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor (geometria)|versores|en|qid=Q604907}} Diraciani componentium quattuor, <math>\tilde{\psi}</math> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix transposita coniugata|coniugatam Hermitianam|en|qid=Q2051983}} ipsius <math>\psi</math> repraesentat, et <math>\delta</math> est matrix : <math>\begin{pmatrix} 0 & -1 & 0 & 0\\ 1 & 0 & 0 & 0\\ 0 & 0 & 0 & 1\\ 0 & 0 & -1 & 0 \end{pmatrix}</math> === Elementa matricis === Status systematis [[n-plex|sequentiā ''en''plici]] <math>\rho, n, N_1, N_2, \ldots, M_1, M_2, \ldots</math> dari intellegitur, ubi <math>\rho = \pm 1</math> indicat utrum particula gravis sit neutron an proton, <math>n</math> est status quanticus particulae gravis, <math>N_s</math> est numerus electronum in statu <math>s</math>, et <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>. Formā relativisticā quantitatis <math>H_\text{int.}</math> utens, Fermi illud elementum matricis exhibet inter statum in quo neutron est in statu <math>n</math> et nulli electrones in statu <math>s</math> nullaque neutrina in statu <math>\sigma</math> adsunt, et statum in quo proton est in statu <math>m</math> et electron ac neutrino in statibus <math>s</math> et <math>\sigma</math> adsunt, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \int v_m^* u_n \tilde{\psi}_s \delta \phi^*_\sigma d\tau</math> dummodo [[integrale]] per totum spatium configurationis particularum gravium (praeter <math>\rho</math>) computetur. Signum <math>\pm</math> ex eo dependet, utrum numerus omnium particularum levium sit impar (−) an par (+). === Probabilitas transitionis === Ad tempus vitae mediocre neutronis in statu <math>n</math> secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum quantica|theoriam perturbationum quanticam|en|qid=Q911364}} computandum, elementa matricis supradicta de omnibus statibus electronum et neutrinorum nondum occupatis summanda sunt. Hoc simplicatur assumendo functiones proprias electronis et neutrini <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> intra nucleum esse constantes ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Longitudo undae Comptoniana|longitudines undarum Comptonianarum|en|qid=Q1145377}} electronis et neutrini multo maiores esse quam magnitudinem nuclei). Hoc dat, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \tilde{\psi}_s \delta \phi_\sigma^* \int v_m^* u_n d\tau</math> ubi nunc <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> in positione nuclei aestimantur. Secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula aurea Fermiana|regulam auream Fermianam|en|qid=Q1073295}}, probabilitas huius transitionis est : <math>\begin{align} \left|a^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 &= \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} \times \frac{\exp{\frac{2\pi i}{h} (-W + H_s + K_\sigma) t} - 1}{-W + H_s + K_\sigma}\right|^2 \\ &= 4 \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \times \frac{\sin^2\left(\frac{\pi t}{h}(-W + H_s + K_\sigma)\right)}{(-W + H_s + K_\sigma)^2}, \end{align}</math> ubi <math>W</math> est differentia energetica inter statum protonis et statum neutronis. Per omnes directiones [[medietas|medietatem]] omnium [[vertigo quantica|vertiginum]] et omnium [[motus|motuum]] neutrinorum capiendo qui energiam habent positivam (ubi <math>\Omega^{-1}</math> est densitas statuum neutrinorum, quae postremo ad infinitum tendere sumitur), habetur: : <math> \left\langle \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \right \rangle_\text{avg} = \frac{g^2}{4\Omega} \left|\int v_m^* u_n d\tau\right|^2 \left( \tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right)</math> ubi <math>\mu</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|massa quietis||en|qid=Q1097654}} neutrini et <math>\beta</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrices Diracianae|matrix Diraciana|en|qid=Q1151645}}. Quum animadvertamus valoribus <math>p_\sigma</math> quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math> probabilitatem transitionis fieri maximam, prior formula in sequentem formam redigitur: : <math> t\frac{8\pi^3 g^2}{h^4} \times \left| \int v_m^* u_n d\tau \right|^2 \frac{p_\sigma^2}{v_\sigma}\left(\tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right),</math> ubi <math>p_\sigma</math> et <math>K_\sigma</math> sunt valores quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math>. Fermi tria de hac functione observavit: * Quum statūs neutrinorum habeantur liberi, <math>K_\sigma > \mu c^2</math>, atque ideo limes superior spectri continui <math>\beta</math> est <math>H_s \leq W - \mu c^2</math>. * Quum respectu electronum [[inaequatio]] <math>H_s > mc^2</math> sit vera, energiae protonis secundum inaequationem <math>W \geq (m + \mu)c^2</math> ab energia neutronis ita differendum est ut dilapsio β eveniat. * In probabilitate transitionis factori <math>Q_{mn}^* = \int v_m^* u_n d\tau</math> magnitudinis unius esse solet; sed aliquando, peculiaribus condicionibus, evanescit; inde (approximatae) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula selectionis|regulae selectionis|en|qid=Q570412}} dilapsionis β oriuntur. === Transitiones prohibitae === Ut supra dictum est, quum multiplicatio <math>Q_{mn}^*</math> inter statūs <math>u_n</math> et <math>v_m</math> particulae gravis evanescit, talis transitus dicitur “prohibitus” (vel potius multo minus probabilis quam casibus quibus eadem multiplicatio uni propinqua est). Si descriptio nuclei per singulos statūs quanticos protonum et neutronum satis accurate valet, tum <math>Q_{mn}^*</math> evanescit nisi status neutronicus <math>u_n</math> et status protonicus <math>v_m</math> idem momentum angulare habent; alioquin, momentum angulare totius nuclei ante et post dilapsionem describendum est. == De primis effectibus novae theoriae == Paulo postquam theoria Fermiana apparuit, [[Wernerus Heisenberg]] in [[epistula]] ad [[Volfgangus Pauli|Volfgangum Pauli]] missa<ref>{{qc|Hermann & al., 1985 [1979]}}, p. 250, littera {{*numero}} 341, ''Wernerus Heisenberg Volfgango Pauli salutem dicit'', die 18 Ianuarii anno 1934.</ref> animadvertit emissionem et absorptionem neutrinorum electronumque in nucleo, in secundo ordine {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum|theoriae perturbationum|en|qid=Q10886678}}, vim gignere qua protones et neutrones in vicem se attraherent, item ut emissio et absorptio [[photon|photonum]] vim electromagneticam gignebat. Ipse invēnit talem vim formam <math>\frac{\text{Const.}}{r^5}</math> habituram esse, sed animadvertit [[experimentum|experimenta]] illius temporis quantitatem nimis parvam, ordine [[magnitudo|magnitudinis]] circiter unius [[millio]]nensimae partis, indicare.<ref>{{qc|Brown, 1996}}, sectio 3.3.</ref> Anno sequenti, [[Hideki Yukawa]] eandem notionem secutus est,<ref>{{qc|Yukawa, 1935}}, p. 1.</ref> sed in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|interactio Yukawiana|sua theoria|en|qid=Q31387}} in locum neutrinorum electronumque novam particulam [[hypothesis|opinabilem]], cuius [[massa]] quietis circiter ducentiens maior erat quam massa electronis, substituit. Talis particula postea “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|pion|<>|en|qid=Q4097}}” appellata est.<ref>{{qc|Mehra, 2001}}, p. 832.</ref> == De posteriore progressu == [[Fasciculus:MuonFermiDecay.gif|thumb|upright=0.8|Interactio Fermiana per [[vector|vectores]] quattuor in singulum punctum sub constante Fermiana {{mvar/G_F}} convergentes hic ostenditur.]] Theoria Fermiana quadrifermionica [[interactio debilis|interactionem debilem]] egregie describit. Infeliciter, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|sectio efficax||en|qid=Q17128025}} calculata, {{*ie}} probabilitas interactionis per aream interactionis communem multiplicata, secundum quadratum energiae crescit, velut <math> \sigma \approx G_{\rm F}^2 E^2 </math> (in aequatione <math>G_{\rm F}</math> est [[constans Fermiana]], quae vim interactionis debilis aestimat). Quum sectio efficax sine fine crescat, ad energias multo maiores quam fere 100 [[electronvolta|GeV]] theoria valere cessat. Hinc demum theoria amplior orta est quae interactionem quadrifermionicam per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|completio ultraviolacea|completionem ultraviolaceam|en|qid=Q7876097}} explanat; in nova theoria, quae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|electrodebilis|en|qid=Q466416}} appellatur, interactio interpositione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}} aut {{mvar|Z}}|en|qid=Q211922}} explanatur. Nova theoria electrodebilis, eādem vi fundamentali agente, per interactionem inter [[muon]]em, antineutrinum electronicum, neutrinum muonicum et electronem etiam dilapsionem muonis explanare poterat. Haec hypothesis a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Semyon Gershtein||en|qid=Q2269323}} et [[Iacobus Zel'dovič|Yakov Zeldovich]] proposita est, atque hodie nota est nomine “hypothesis conservationis fluxūs vectorialis”.<ref>{{qc|Gerstein & Zeldovich, 1955}}, pp. 698–699.</ref> In sua theoria Fermi censuit interactioni esse formam copulationis cuiusdam contactu duorum fluxuum vectorialium effectae. Postea tamen [[Tsung-Dao Lee]] et [[Chen Ning Yang|Yang Chen-Ning]] ostenderunt nihil impedire quin fluxus quidam axialis, qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|paritas (physica)|paritatem|en|qid=Q141160}} violaret, appareret. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Experimentum Wu|Experimenta|en|qid=Q1303351}} a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chien-Shiung Wu||en|qid=Q450317}} peracta violationem paritatis probaverunt.<ref>{{qc|Lee & Yang, 1956}}, pp. 254–258.</ref><ref>{{qc|Wu & al., 1957}}, pp. 1413–1415.</ref> [[Georgius Gamov]] et [[Eduardus Teller]] primum siverunt violationem paritatis in interactionem Fermianam includere. Nam postea intellectum est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transitiones Gamowianae-Tellerianae||en|qid=Q5520378}} dilapsionibus “permissis”—paritatem violantibus―et dilapsionibus “superpermissis”—paritatem conservantibus—secundum [[vertigo quantica|vertiginem]] electronis antiparallelam et vertiginem parallelam neutrini interactionem Fermianam describere. Iam ante adventum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|theoriae electrodebilis|en|qid=Q466416}} et [[theoria canonica|theoriae canonicae]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Sudarshan|<>|en|qid=Q1384866}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Robertus Marshak|<>|en|qid=Q181687}}, atque, suo uterque consilio, [[Ricardus Feynman]] et [[Murray Gell-Mann]], structuram tensorialem ({{*ie}} [[vector (mathematica)|vector]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pseudovector|vectore axiali|en|qid=Q621476}} detracto, {{math|''V'' − ''A''}}) interactionis quadrifermionicae determinare potuerunt.<ref>{{qc|Feynman & Gell-Mann, 1958}}, p. 193.</ref><ref>{{qc|Sudarshan & Marshak, 1958}}, p. 1860.</ref> == Constans Fermiana == {{Pagina principalis|Constans Fermiana}} [[Constans Fermiana]] vim interactionis debilis in regiminibus humilium energiarum aestimat. Duae formae eiusdem constantis ({{mvar/G_F}} et, formā naturali, {{mvar/G0_F}} notatae), cuius [[dimensio]]nes sunt {{Dimensiones|5|1|−2}} ({{mvar/G_F}}) et {{Dimensiones|−4|−2|4}} ({{mvar/G0_F}}), hac ratione inter se coniunguntur: : <math>G_{\rm F}^0=\frac{G_{\rm F}}{(\hbar c)^3}</math> Accuratissima determinatio e mensurā {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio exponentialis|temporis vitae|en|qid=Q574576}} [[muon]]is habetur, quod inversē {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|proportio|proportionale|en|qid=Q117209928}} est [[quadratura (mathematica)|quadrato]] constantis Fermianae ({{mvar/G_F}}).<ref name="chitwood-et-al-2007">{{qc|Chitwood & al., 2007}}.</ref> Forma naturalis constantis—{{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unitates naturales|unitatibus naturalibus|en|qid=Q3962243}} expressa—est,<ref name="griffiths-2009-pp314-315" /> : <math>G_{\rm F}^0=\frac{\sqrt{2}}{8}\frac{g^{2}}{M_{\rm W}^{2} c^4}</math> ubi {{mvar|g}} est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|constans copulationis||en|qid=Q1193095}} [[Vis debilis|interactionis debilis]] et {{math|{{mvar|M}}<sub>W</sub>}} est massa {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}}|en|qid=Q211922}}, qui, intercedens, dilapsionem de qua agitur moderatur. Ex hoc invenitur constantem Fermianam valere {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}}, atque constantem Fermianam naturalem valere {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}}. == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Brown, 1996 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Brown | nomen auctoris = Laurie Marcus | titulus = The Origin of the Concept of Nuclear Forces | annus = 1996 | lingua = en | domus editoria = Institute of Physics Publishing | url = https://archive.org/details/originofconcepto0000brow | accessus ad url = sociis | isbn = 978-0-7503-0373-6 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Chitwood & al., 2007 | c = {{Opus | cognomen 1 = Chitwood | nomen 1 = D. B. | cognomen 2 = Banks | nomen 2 = T. I. | cognomen 3 = Barnes | nomen 3 = M. J. | cognomen 4 = Battu | nomen 4 = S. | cognomen 5 = Carey | nomen 5 = R. M. | cognomen 6 = Cheekatmalla | nomen 6 = S. | cognomen 7 = Clayton | nomen 7 = S. M. | cognomen 8 = Crnkovic | nomen 8 = J. | cognomen 9 = Crowe | nomen 9 = K. M. | cognomen 10 = Debevec | nomen 10 = P. T. | cognomen 11 = Dhamija | nomen 11 = S. | cognomen 12 = Earle | nomen 12 = W. | cognomen 13 = Gafarov | nomen 13 = A. | cognomen 14 = Giovanetti | nomen 14 = K. | cognomen 15 = Gorringe | nomen 15 = T. P. | cognomen 16 = Gray | nomen 16 = F. E. | cognomen 17 = Hance | nomen 17 = M. | cognomen 18 = Hertzog | nomen 18 = D. W. | cognomen 19 = Hare | nomen 19 = M. F. | cognomen 20 = Kammel | nomen 20 = P. | cognomen 21 = Kiburg | nomen 21 = B. | cognomen 22 = Kunkle | nomen 22 = J. | cognomen 23 = Lauss | nomen 23 = B. | cognomen 24 = Logashenko | nomen 24 = I. | cognomen 25 = Lynch | nomen 25 = K. R. | cognomen 26 = McNabb | nomen 26 = R. | cognomen 27 = Miller | nomen 27 = J. P. | cognomen 28 = Mulhauser | nomen 28 = F. | cognomen 29 = Onderwater | nomen 29 = C. J. G. | cognomen 30 = Ozben | nomen 30 = C. S. | cognomen 31 = Peng | nomen 31 = Q. | cognomen 32 = Polly | nomen 32 = C. C. | cognomen 33 = Rath | nomen 33 = S. | cognomen 34 = Roberts | nomen 34 = B. L. | cognomen 35 = Tishchenko | nomen 35 = V. | cognomen 36 = Wait | nomen 36 = G. D. | cognomen 37 = Wasserman | nomen 37 = J. | cognomen 38 = Webber | nomen 38 = D. M. | cognomen 39 = Winter | nomen 39 = P. | cognomen 40 = Zolnierczuk | nomen 40 = P. A. | auctores dumtaxat = 1 | titulus = Improved Measurement of the Positive-Muon Lifetime and Determination of the Fermi Constant | contextus = Physical Review Letters | lingua = en | volumen = 99 | fasciculus = 3 | annus = 2007 | bibcode = 2007PhRvL..99c2001C | doi = 10.1103/PhysRevLett.99.032001 | s2cid = 3255120 | pmid = 17678280 | arxiv = 0704.1981 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Close, 2012 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Close | nomen auctoris = Francus | titulus = Neutrino | lingua = en | tempus = 2012-02-23 | domus editoria = Oxford University Press | isbn = 978-0-19-969599-7 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Cronin, 2004 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen redactoris = Cronin | nomen redactoris = Iacobus Watson | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi Remembered | lingua = en | tempus = 2004-09-11 | domus editoria = University of Chicago Press | isbn = 0-226-12111-9 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1933 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = La ricerca scientifica | lingua = it | volumen = 4 | fasciculus = 2 | tempus = 1933-07-31 | paginae = 491–495 | url = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/page/n541/mode/2up | url contextus = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/ | url contextus forma pdf = https://archive.org/download/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/La%20Ricerca%20Scientifica%20%20A.%204%20vol%202.pdf }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = Il nuovo cimento | lingua = it | volumen = 11 | annus = 1934 | paginae = 1–19 | doi = 10.1007/BF02959820 | bibcode = 1934NCim...11....1F | s2cid = 123342095 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 bis | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Versuch einer Theorie der beta-Strahlen. I | contextus = Zeitschrift für Physik | volumen = 88 | fasciculus = 3–4 | annus = 1934 | lingua = de | pagina = 161 | bibcode = 1934ZPhy...88..161F | doi = 10.1007/BF01351864 | s2cid = 125763380 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi & Wilson, 1968 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen interpretis = Wilson | nomen interpretis = Fred L. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi's Theory of Beta Decay | contextus = American Journal of Physics | volumen = 36 | fasciculus = 12 | lingua = en | annus = 1968 | annus primae editionis = 1934 | paginae = 1150–1160 | url = https://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 | accessus ad url = emptoribus | bibcode = 1968AmJPh..36.1150W | doi = 10.1119/1.1974382 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman & Gell-Mann, 1958 | c = {{Opus | cognomen auctoris 1 = Feynman | nomen auctoris 1 = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore 1 = Ricardus Feynman | cognomen auctoris 2 = Gell-Mann | nomen auctoris 2 = Murray | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of the Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 1 | annus = 1958 | url = https://authors.library.caltech.edu/3514/1/FEYpr58.pdf | bibcode = 1958PhRv..109..193F | doi = 10.1103/physrev.109.193 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman, 1962 | c = {{Opus | cognomen = Feynman | nomen = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore = Ricardus Feynman | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of Fundamental Processes | lingua = en | annus = 1962 | domus editoria = W. A. Benjamin }} }}. * {{Ecce citatio | id = Gerstein & Zeldovich, 1955 | c = {{Opus | cognomen 1 = Gerstein | nomen 1 = S. S. | cognomen 2 = Zeldovich | nomen 2 = Ya. B. | titulus = Meson corrections in the theory of beta decay | contextus = Zh. Eksp. Teor. Fiz. | annus = 1955 | lingua = en }} }}. * <!-- Etiam prima editio in interrete invenitur: https://archive.org/details/GriffithsD.IntroductiontoelementaryparticlesWiley1987 -->{{Ecce citatio | id = Griffiths, 2009 [1987] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Griffiths | nomen auctoris = David | nomenclatura = compendiaria | titulus = Introduction to Elementary Particles | lingua = en | annus = 2009 | editio = 2 | annus primae editionis = 1987 | url = https://archive.org/details/elementarypartic00grif | isbn = 978-3-527-40601-2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Hermann & al., 1985 [1979] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pauli | nomen auctoris = Volfgangus | commentatio de auctore = Volfgangus Pauli | cognomen redactoris 1 = Hermann | nomen redactoris 1 = A. | cognomen redactoris 2 = von Meyenn | nomen redactoris 2 = K. | cognomen redactoris 3 = Weisskopf | nomen redactoris 3 = V. F. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Scientific Correspondence with Bohr, Einstein, Heisenberg a.o. Volume II: 1930–1939 | lingua = en | annus = 1985 | annus primae editionis = 1979 | domus editoria = Springer-Verlag Berlin Heidelberg GmbH }} }}. * {{Ecce citatio | id = Lee & Yang, 1956 | c = {{Opus | cognomen 1 = Lee | nomen 1 = T. D. | cognomen 2 = Yang | nomen 2 = C. N. | titulus = Question of Parity Conservation in Weak Interactions | contextus = Physical Review | volumen = 104 | fasciculus = 1 | annus = 1956 | lingua = en | bibcode = 1956PhRv..104..254L | doi = 10.1103/PhysRev.104.254 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Mehra, 2001 | c = {{Opus | cognomen = Mehra | nomen = Jagdish | titulus = The Historical Development of Quantum Theory, Volume 6 Part 2 (1932–1941) | lingua = en | annus = 2001 | domus editoria = Springer }} }}. * {{Ecce citatio | id = Pais, 1986 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pais | nomen auctoris = Abraham | titulus = Inward Bound | tempus = 1986-09-12 | lingua = en | locus = Oxford | domus editoria = Oxford University Press | url = https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0 | accessus ad url = sociis | isbn = 0-19-851997-4 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Rasetti, 1962 | c = {{Opus | cognomen redactoris = Rasetti | nomen redactoris = Francus | titulus = Enrico Fermi: Note e Memorie | annus = 1962 | domus editoria = Accademia Nazionale dei Lincei | locus = [[Roma]]e | url = https://operedigitali.lincei.it/Fermi/index.php | retrospectio = 20230522093259 | salus url = vivit }} }}. * {{Ecce citatio | id = Schwartz, 2017 | c = {{Opus | cognomen = Schwartz | nomen = David N. | titulus = The Last Man Who Knew Everything. The Life and Times of Enrico Fermi, Father of the Nuclear Age | lingua = en | tempus = 2017-09-12 | domus editoria = Basic Books | isbn = 978-0-465-09312-0 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Sudarshan & Marshak, 1958 | c = {{Opus | cognomen 1 = Sudarshan | nomen 1 = E. C. | cognomen 2 = Marshak | nomen 2 = R. E. | titulus = Chirality invariance and the universal Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 5 | annus = 1958 | bibcode = 1958PhRv..109.1860S | doi = 10.1103/physrev.109.1860.2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Wu & al., 1957 | c = {{Opus | cognomen 1 = Wu | nomen 1 = C. S. | cognomen 2 = Ambler | nomen 2 = E | cognomen 3 = Hayward | nomen 3 = R. W. | cognomen 4 = Hoppes | nomen 4 = D. D. | cognomen 5 = Hudson | nomen 5 = R. P. | titulus = Experimental Test of Parity Conservation in Beta Decay | contextus = Physical Review | volumen = 105 | fasciculus = 4 | annus = 1957 | lingua = en | bibcode = 1957PhRv..105.1413W | doi = 10.1103/PhysRev.105.1413 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yang, 2012 | c = {{Opus | cognomen 1 = Yang | nomen 1 = C. N. | titulus = Fermi's β-decay Theory | contextus = Asia Pacific Physics Newsletter | lingua = en | volumen = 1 | fasciculus = 1 | annus = 2012 | doi = 10.1142/s2251158x12000045 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yukawa, 1935 | c = {{Opus | cognomen = Yukawa | nomen = H. | titulus = On the interaction of elementary particles | contextus = Proceedings of the Physico-Mathematical Society of Japan | volumen = 17 | annus = 1935 | lingua = en }} }}. {{NexInt}} * [[Constans Fermiana]] * [[Henricus Fermi]] * [[Vis debilis]] [[Categoria:Henricus Fermi]] [[Categoria:Interactio debilis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] 3p7xedl0a0ni8ilsetypqyvc6c8gxnm 3989094 3989060 2026-09-18T13:54:05Z Grufo 64423 3989094 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Beta-minus Decay.svg|thumb|Dilapsio β<sup>−</sup> in [[nucleus atomicus|nucleo atomico]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} comitans omittitur). In imagine dilapsio β<sup>−</sup> [[neutron]]is liberi ostenditur. Utroque in processu emissio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intermedii (qui deinde in [[electron]]em et antineutrinum dilabitur) non ostenditur.]] In [[physica particularum]], {{res|interactio Fermiana}}, etiam {{res|plene=Interactio quadrifermionica|quadrifermionica}} dicta, est explanatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio beta|dilapsionis beta|en|qid=Q306786}} quam [[Henricus Fermi]] anno [[1933]] proposuit.<ref>{{qc|Yang, 2012}}, pp. 27–30.</ref> Eius [[theoria]] postulat quattuor [[fermion]]es in eodem vertice {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|diagramma Feynmanianum|diagrammatis Feynmaniani|en|qid=Q386272}} inter se ita agere ut dilapsio beta [[neutron]]is per copulationem directam ipsius cum [[electron]]e, [[neutrinum|neutrino]] (quod postea {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} esse statutum est) et [[proton]]e explicari possit.<ref name="feynman-1962-capp6-7">{{qc|Feynman, 1962}}, capitula VI & VII.</ref> Fermi suam theoriam anno [[1933]] edidit.<ref name="fermi-1933">{{qc|Fermi, 1933}}.</ref><ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref><ref name="fermi-1933-bis">{{qc|Fermi, 1934 bis}}.</ref><ref name="griffiths-2009-pp314-315">{{qc|Griffiths, 2009 [1987]}}, [https://archive.org/details/elementarypartic00grif/page/n328 pp. 314–315].</ref> Eius explanatio theoriam [[interactio debilis|interactionis debilis]] praecedebat, in qua interactiones inter protonem et neutronem atque inter electronem et antineutrinum per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonem {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intercedentem fiunt. Theoria Fermiana est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria campi efficax||en|qid=Q281778}}, tantummodo in regiminibus humilium [[energia]]rum valida. Secundum [[Eugenius Wigner|Eugenium Wigner]], qui unā cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Paschalis Jordan|Paschali Jordan|en|qid=Q61761}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio Jordana-Wigneriana|transformationem Jordanam-Wignerianam|en|qid=Q898893}} introduxit, commentatio Fermiana de dilapsione beta inter praecipua physici Italici opera in [[historia physicae|historiam physicae]] numeratur.<ref>{{qc|Cronin, 2004}}, pp. 241–244.</ref> == De prima recusatione et de posteriore editione == Fermi theoriam suam de dilapsione beta, quam ipse “temptativam” appellavit (Italice {{barbarice|lingua=it|tentativo}}),<ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref> ad inclitam ephemeridem scientificam ''[[Nature]]'' primitus misit; quae tamen theoriam recusavit quum putaret eam “speculationes a veritate nimis remotas continere ut lectori usui essent”.<ref>{{*Cfr}} {{qc|Rasetti, 1962}}, [https://web.archive.org/web/20230523070233/https://operedigitali.lincei.it/Fermi/Fermi-omnia1_testo.pdf vol. 1], p. 540: “Fermi intended to announce the results of his beta-decay theory in a letter to ‘Nature’, but the manuscript was rejected by the Editor of that journal as containing abstract speculations too remote from physical reality to be of interest to the readers. He then sent a somewhat longer paper {{ellipsis sparsa}} to ‘Ricerca Scientifica’ where it was promptly published.”</ref><ref name="close-2012">{{qc|Close, 2012}}, p. 24.</ref><ref>{{qc|Pais, 1986}}, [https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0/page/418 p. 418].</ref> Traditum est postea ''Nature'' hanc recusationem inter maximos errores suae historiae editoriae numeravisse; David N. Schwartz tamen, biographus Henrici Fermi, huic [[traditio]]ni obiecit eam nec comprobatam neque verisimilem esse.{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{Cfr.}} {{qc|Schwartz, 2017}}, annotationes 60, 61, 63 sectione octava secundae partis. Secundum Schwartz, incertum est ephemerisne [[manuscriptum]] reiecerit, quoniam tabularia ad illa tempora pertinentia, sede ephemeridis translata, amissa sunt. Argumentatur quoque parum verisimile esse Fermi serio petivisse ut opus suum in illa ephemeride divulgaretur, quoniam eo tempore ''Nature'' de similibus commentationibus tantummodo brevissimas annotationes edebat, neque apta erat ad novas theorias physicas divulgandas. Aptior, si quid, fuisset ephemeris ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Proceedings of the Royal Society|<>|en|qid=Q1193201}}''.|2=Q1193201}} Fermi versiones commentationis suae ad ephemerides [[Italia|Italicas]] et [[Germania|Germanicas]] misit, quae annis [[1933]] et [[1934]] acceperunt atque ediderunt.<ref name="fermi-1933" /><ref name="fermi-1933-bis" /><ref name="fermi-1934" /><ref name="fermi-et-wilson-1968">{{qc|Fermi & Wilson, 1968}}.</ref> Anno [[1968]] prima editio [[Lingua Anglica|Anglica]] in ephemeride ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|American Journal of Physics||en|qid=Q465346}}'' apparuit.<ref name="close-2012" /><ref name="fermi-et-wilson-1968" /> Fermi primam recusationem commentationis suae adeo graviter tulit ut aliquantum temporis a [[physica theoretica]] abesset et solam {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|physica experimentalis|physicam experimentalem|en|qid=Q18366}} exerceret. Paulo post, haec mutatio studiorum ad praeclarum opus de {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Temperatura neutronica|activatione nucleorum|en|qid=Q1969703}} ope {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Neutron thermicus|neutronum tardorum|it|qid=Q951990}} eum perduxit, cuius gratiā [[Praemium Nobelianum physicae]] anno [[1938]] accepit. == ''“{{Op|Tentativo|lingua=it}}”'' == Theoria Fermiana tria genera particularum tractat, quae directe inter se interagere putantur: primitus “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particula gravis|en|qid=Q102165}}” in “statu neutronico” (<math>\rho = +1</math>), quae deinde, electrone neutrinoque emissis, in “statum protonicum” (<math>\rho = -1</math>) transit. ==== Status electronis ==== Electronis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae||en|qid=Q2362761}} hac [[aequatio]]ne describitur: : <math>\psi = \sum_s \psi_s a_s</math> ubi <math>\psi</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae Coulombiana||en|qid=Q17007968}} unius electronis et <math>\psi_s</math> sunt eius {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statūs stationarii|en|qid=Q911951}}. <math>a_s</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatra creationis annihilationisque|operatrum quod electronem in statu {{mvar|s}} annihilat|en|qid=Q902336}}, quod in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|spatium Fockianum|spatio Fockiano|en|qid=Q899044}} hoc modo agit: : <math>a_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} (1 - N_s) \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> <math>a_s^*</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} creationis electronis in statu {{mvar|s}}: : <math>a_s^* \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} N_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> ==== Status neutrini ==== Similiter, functio undae neutrini (<math>\phi</math>) hac aequatione describitur : <math>\phi = \sum_\sigma \phi_\sigma b_\sigma</math> ubi <math>\phi_\sigma</math> sunt statūs stationarii unius neutrini. <math>b_\sigma</math> est operatrum quod neutrinum in statu {{mvar|σ}} annihilat et quod in spatio Fockiano hoc modo agit: : <math>b_\sigma \Phi(M_1, M_2, \ldots, M_\sigma, \ldots) = (-1)^{M_1 + M_2 + \cdots + M_\sigma - 1} (1 - M_\sigma) \Phi(M_1, M_2, \ldots, 1 - M_\sigma, \ldots)</math> <math>b_\sigma^*</math> est creationis operatrum neutrini in statu {{mvar|σ}}. ==== Status particulae gravis ==== <math>\rho</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} a [[Wernerus Heisenberg|Wernero Heisenberg]] introductum (postea in notione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vertigo isotopica|vertiginis isotopicae|en|qid=Q836938}} ampliatum) quo status {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particulae gravis|en|qid=Q102165}} describitur; si particula est neutron valorem proprium {{math|+1}} habet, et {{math|−1}} si particula est proton. Itaque statūs particularum gravium per vectores columnarios duarum componentium repraesentabuntur, ubi : <math>\begin{pmatrix}1\\0\end{pmatrix}</math> neutronem repraesentat, et : <math>\begin{pmatrix}0\\1\end{pmatrix}</math> protonem repraesentat (in illa repraesentatione in qua <math>\rho</math> est consueta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrix Pauliana||en|qid=Q336233}} <math>\sigma_z</math>). Operatra quae particulam gravem e statu protonicum in neutronicum et vice versa mutant per : <math>Q = \sigma_x - i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 1\\ 0 & 0\end{pmatrix}</math> et : <math>Q^* = \sigma_x + i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 0\\ 1 & 0\end{pmatrix}</math> repraesentantur. <math>u_n(x)</math> et <math>v_n(x)</math> sunt functiones propriae particulae gravis in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statu stationario|en|qid=Q911951}} {{comp|<math>n</math><sup>mo</sup>|“Ennensimo”}}, quum <math>\rho = +1</math> (neutron) et <math>\rho = -1</math> (proton), ubi <math>x</math> est positio particulae gravis. === Operatrum Hamiltonianum === {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatrum Hamiltonianum||en|qid=Q660488}} tribus partibus constat: pars <math>H_\text{h.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum gravium repraesentat; pars <math>H_\text{l.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum levium repraesentat; et pars <math>H_\text{int.}</math>, quae interactionem praebet. : <math>H_\text{h.p.} = \frac{1}{2}(1 + \rho)N + \frac{1}{2}(1 - \rho)P</math> ubi <math>N</math> et <math>P</math> sunt operatra energiae neutronis et protonis, ita ut, si <math>\rho = 1</math>, <math>H_\text{h.p.} = N</math>, et, si <math>\rho = -1</math>, <math>H_\text{h.p.} = P</math>. : <math>H_\text{l.p.} = \sum_s H_s N_s + \sum_\sigma K_\sigma M_\sigma</math> ubi <math>H_s</math> est energia electronis in statu <math>s</math> intra campum Coulombianum [[nucleus atomicus|nuclei]], et <math>N_s</math> est numerus electronum in illo statu; <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>, et <math>K_\sigma</math> est energia uniuscuiusque talis neutrini (quod in libero statu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unda plana|undae planae|en|qid=Q122518}} assumitur). In parte interactionis terminus continendus est qui transformationem protonis in neutronem, unā cum emissione electronis et neutrini (nunc scimus hoc esse antineutrinum), repraesentet, necnon terminus qui processum inversum repraesentet; {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vis electrica|vis Coulombiana|en|qid=Q83152}} inter electronem et protonem omittitur, quia ad dilapsionem β non pertinet. Fermi duo valores possibiles quantitatis <math>H_\text{int.}</math> proposuit: primum, quandam formam non relativisticam in qua [[vertigo quantica|vertigo]] omittitur: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \psi(x) \phi(x) + Q^* \psi^*(x) \phi^*(x) \right]</math> deinde, quum assumeret particulas leves esse {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor Diracianus|versores Diracianos|en|qid=Q688945}} componentium quattuor, sed velocitatem particularum gravium parvam esse respectu constantis <math>c</math>, et omnes interactionis terminos qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|potentialis vectorialis|potentiali vectoriali|en|qid=Q521126}} electromagnetico similes erant omitti posse, hanc formam alteram: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \tilde{\psi}^* \delta \phi + Q^* \tilde{\psi} \delta \phi^* \right]</math> ubi <math>\psi</math> et <math>\phi</math> nunc sunt {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor (geometria)|versores|en|qid=Q604907}} Diraciani componentium quattuor, <math>\tilde{\psi}</math> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix transposita coniugata|coniugatam Hermitianam|en|qid=Q2051983}} ipsius <math>\psi</math> repraesentat, et <math>\delta</math> est matrix : <math>\begin{pmatrix} 0 & -1 & 0 & 0\\ 1 & 0 & 0 & 0\\ 0 & 0 & 0 & 1\\ 0 & 0 & -1 & 0 \end{pmatrix}</math> === Elementa matricis === Status systematis [[n-plex|sequentiā ''en''plici]] <math>\rho, n, N_1, N_2, \ldots, M_1, M_2, \ldots</math> dari intellegitur, ubi <math>\rho = \pm 1</math> indicat utrum particula gravis sit neutron an proton, <math>n</math> est status quanticus particulae gravis, <math>N_s</math> est numerus electronum in statu <math>s</math>, et <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>. Formā relativisticā quantitatis <math>H_\text{int.}</math> utens, Fermi illud elementum matricis exhibet inter statum in quo neutron est in statu <math>n</math> et nulli electrones in statu <math>s</math> nullaque neutrina in statu <math>\sigma</math> adsunt, et statum in quo proton est in statu <math>m</math> et electron ac neutrino in statibus <math>s</math> et <math>\sigma</math> adsunt, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \int v_m^* u_n \tilde{\psi}_s \delta \phi^*_\sigma d\tau</math> dummodo [[integrale]] per totum spatium configurationis particularum gravium (praeter <math>\rho</math>) computetur. Signum <math>\pm</math> ex eo dependet, utrum numerus omnium particularum levium sit impar (−) an par (+). === Probabilitas transitionis === Ad tempus vitae mediocre neutronis in statu <math>n</math> secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum quantica|theoriam perturbationum quanticam|en|qid=Q911364}} computandum, elementa matricis supradicta de omnibus statibus electronum et neutrinorum nondum occupatis summanda sunt. Hoc simplicatur assumendo functiones proprias electronis et neutrini <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> intra nucleum esse constantes ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Longitudo undae Comptoniana|longitudines undarum Comptonianarum|en|qid=Q1145377}} electronis et neutrini multo maiores esse quam magnitudinem nuclei). Hoc dat, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \tilde{\psi}_s \delta \phi_\sigma^* \int v_m^* u_n d\tau</math> ubi nunc <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> in positione nuclei aestimantur. Secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula aurea Fermiana|regulam auream Fermianam|en|qid=Q1073295}}, probabilitas huius transitionis est : <math>\begin{align} \left|a^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 &= \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} \times \frac{\exp{\frac{2\pi i}{h} (-W + H_s + K_\sigma) t} - 1}{-W + H_s + K_\sigma}\right|^2 \\ &= 4 \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \times \frac{\sin^2\left(\frac{\pi t}{h}(-W + H_s + K_\sigma)\right)}{(-W + H_s + K_\sigma)^2}, \end{align}</math> ubi <math>W</math> est differentia energetica inter statum protonis et statum neutronis. Per omnes directiones [[medietas|medietatem]] omnium [[vertigo quantica|vertiginum]] et omnium [[motus|motuum]] neutrinorum capiendo qui energiam habent positivam (ubi <math>\Omega^{-1}</math> est densitas statuum neutrinorum, quae postremo ad infinitum tendere sumitur), habetur: : <math> \left\langle \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \right \rangle_\text{avg} = \frac{g^2}{4\Omega} \left|\int v_m^* u_n d\tau\right|^2 \left( \tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right)</math> ubi <math>\mu</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|massa quietis||en|qid=Q1097654}} neutrini et <math>\beta</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrices Diracianae|matrix Diraciana|en|qid=Q1151645}}. Quum animadvertamus valoribus <math>p_\sigma</math> quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math> probabilitatem transitionis fieri maximam, prior formula in sequentem formam redigitur: : <math> t\frac{8\pi^3 g^2}{h^4} \times \left| \int v_m^* u_n d\tau \right|^2 \frac{p_\sigma^2}{v_\sigma}\left(\tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right),</math> ubi <math>p_\sigma</math> et <math>K_\sigma</math> sunt valores quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math>. Fermi tria de hac functione observavit: * Quum statūs neutrinorum habeantur liberi, <math>K_\sigma > \mu c^2</math>, atque ideo limes superior spectri continui <math>\beta</math> est <math>H_s \leq W - \mu c^2</math>. * Quum respectu electronum [[inaequatio]] <math>H_s > mc^2</math> sit vera, energiae protonis secundum inaequationem <math>W \geq (m + \mu)c^2</math> ab energia neutronis ita differendum est ut dilapsio β eveniat. * In probabilitate transitionis factori <math>Q_{mn}^* = \int v_m^* u_n d\tau</math> magnitudinis unius esse solet; sed aliquando, peculiaribus condicionibus, evanescit; inde (approximatae) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula selectionis|regulae selectionis|en|qid=Q570412}} dilapsionis β oriuntur. === Transitiones prohibitae === Ut supra dictum est, quum multiplicatio <math>Q_{mn}^*</math> inter statūs <math>u_n</math> et <math>v_m</math> particulae gravis evanescit, talis transitus dicitur “prohibitus” (vel potius multo minus probabilis quam casibus quibus eadem multiplicatio uni propinqua est). Si descriptio nuclei per singulos statūs quanticos protonum et neutronum satis accurate valet, tum <math>Q_{mn}^*</math> evanescit nisi status neutronicus <math>u_n</math> et status protonicus <math>v_m</math> idem momentum angulare habent; alioquin, momentum angulare totius nuclei ante et post dilapsionem describendum est. == De primis effectibus novae theoriae == Paulo postquam theoria Fermiana apparuit, [[Wernerus Heisenberg]] in [[epistula]] ad [[Volfgangus Pauli|Volfgangum Pauli]] missa<ref>{{qc|Hermann & al., 1985 [1979]}}, p. 250, littera {{*numero}} 341, ''Wernerus Heisenberg Volfgango Pauli salutem dicit'', die 18 Ianuarii anno 1934.</ref> animadvertit emissionem et absorptionem neutrinorum electronumque in nucleo, in secundo ordine {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum|theoriae perturbationum|en|qid=Q10886678}}, vim gignere qua protones et neutrones in vicem se attraherent, item ut emissio et absorptio [[photon|photonum]] vim electromagneticam gignebat. Ipse invēnit talem vim formam <math>\frac{\text{Const.}}{r^5}</math> habituram esse, sed animadvertit [[experimentum|experimenta]] illius temporis quantitatem nimis parvam, ordine [[magnitudo|magnitudinis]] circiter unius [[millio]]nensimae partis, indicare.<ref>{{qc|Brown, 1996}}, sectio 3.3.</ref> Anno sequenti, [[Hideki Yukawa]] eandem notionem secutus est,<ref>{{qc|Yukawa, 1935}}, p. 1.</ref> sed in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|interactio Yukawiana|sua theoria|en|qid=Q31387}} in locum neutrinorum electronumque novam particulam [[hypothesis|opinabilem]], cuius [[massa]] quietis circiter ducentiens maior erat quam massa electronis, substituit. Talis particula postea “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|pion|<>|en|qid=Q4097}}” appellata est.<ref>{{qc|Mehra, 2001}}, p. 832.</ref> == De posteriore progressu == [[Fasciculus:MuonFermiDecay.gif|thumb|upright=0.8|Interactio Fermiana per [[vector|vectores]] quattuor in singulum punctum sub constante Fermiana {{mvar/G_F}} convergentes hic ostenditur.]] Theoria Fermiana quadrifermionica [[interactio debilis|interactionem debilem]] egregie describit. Infeliciter, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|sectio efficax||en|qid=Q17128025}} calculata, {{*ie}} probabilitas interactionis per aream interactionis communem multiplicata, secundum quadratum energiae crescit, velut <math> \sigma \approx G_{\rm F}^2 E^2 </math> (in aequatione <math>G_{\rm F}</math> est [[constans Fermiana]], quae vim interactionis debilis aestimat). Quum sectio efficax sine fine crescat, ad energias multo maiores quam fere 100 [[electronvolta|GeV]] theoria valere cessat. Hinc demum theoria amplior orta est quae interactionem quadrifermionicam per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|completio ultraviolacea|completionem ultraviolaceam|en|qid=Q7876097}} explanat; in nova theoria, quae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|electrodebilis|en|qid=Q466416}} appellatur, interactio interpositione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}} aut {{mvar|Z}}|en|qid=Q211922}} explanatur. Nova theoria electrodebilis, eādem vi fundamentali agente, per interactionem inter [[muon]]em, antineutrinum electronicum, neutrinum muonicum et electronem etiam dilapsionem muonis explanare poterat. Haec hypothesis a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Semyon Gershtein||en|qid=Q2269323}} et [[Iacobus Zel'dovič|Yakov Zeldovich]] proposita est, atque hodie nota est nomine “hypothesis conservationis fluxūs vectorialis”.<ref>{{qc|Gerstein & Zeldovich, 1955}}, pp. 698–699.</ref> In sua theoria Fermi censuit interactioni esse formam copulationis cuiusdam contactu duorum fluxuum vectorialium effectae. Postea tamen [[Tsung-Dao Lee]] et [[Chen Ning Yang|Yang Chen-Ning]] ostenderunt nihil impedire quin fluxus quidam axialis, qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|paritas (physica)|paritatem|en|qid=Q141160}} violaret, appareret. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Experimentum Wu|Experimenta|en|qid=Q1303351}} a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chien-Shiung Wu||en|qid=Q450317}} peracta violationem paritatis probaverunt.<ref>{{qc|Lee & Yang, 1956}}, pp. 254–258.</ref><ref>{{qc|Wu & al., 1957}}, pp. 1413–1415.</ref> [[Georgius Gamov]] et [[Eduardus Teller]] primum siverunt violationem paritatis in interactionem Fermianam includere. Nam postea intellectum est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transitiones Gamowianae-Tellerianae||en|qid=Q5520378}} dilapsionibus “permissis”—paritatem violantibus―et dilapsionibus “superpermissis”—paritatem conservantibus—secundum [[vertigo quantica|vertiginem]] electronis antiparallelam et vertiginem parallelam neutrini interactionem Fermianam describere. Iam ante adventum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|theoriae electrodebilis|en|qid=Q466416}} et [[theoria canonica|theoriae canonicae]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Sudarshan|<>|en|qid=Q1384866}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Robertus Marshak|<>|en|qid=Q181687}}, atque, suo uterque consilio, [[Ricardus Feynman]] et [[Murray Gell-Mann]], structuram tensorialem ({{*ie}} [[vector (mathematica)|vector]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pseudovector|vectore axiali|en|qid=Q621476}} detracto, {{math|''V'' − ''A''}}) interactionis quadrifermionicae determinare potuerunt.<ref>{{qc|Feynman & Gell-Mann, 1958}}, p. 193.</ref><ref>{{qc|Sudarshan & Marshak, 1958}}, p. 1860.</ref> == Constans Fermiana == {{Pagina principalis|Constans Fermiana}} [[Constans Fermiana]] vim interactionis debilis in regiminibus humilium energiarum aestimat. Duae formae eiusdem constantis ({{mvar/G_F}} et, formā naturali, {{mvar/G0_F}} notatae), cuius [[dimensio]]nes sunt {{Dimensiones|5|1|−2}} ({{mvar/G_F}}) et {{Dimensiones|−4|−2|4}} ({{mvar/G0_F}}), hac ratione inter se coniunguntur: : <math>G_{\rm F}^0=\frac{G_{\rm F}}{(\hbar c)^3}</math> Accuratissima determinatio e mensurā {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio exponentialis|temporis vitae|en|qid=Q574576}} [[muon]]is habetur, quod inversē {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|proportio|proportionale|en|qid=Q117209928}} est [[quadratura (mathematica)|quadrato]] constantis Fermianae ({{mvar/G_F}}).<ref name="chitwood-et-al-2007">{{qc|Chitwood & al., 2007}}.</ref> Forma naturalis constantis—{{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unitates naturales|unitatibus naturalibus|en|qid=Q3962243}} expressa—est,<ref name="griffiths-2009-pp314-315" /> : <math>G_{\rm F}^0=\frac{\sqrt{2}}{8}\frac{g^{2}}{M_{\rm W}^{2} c^4}</math> ubi {{mvar|g}} est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|constans copulationis||en|qid=Q1193095}} [[Vis debilis|interactionis debilis]] et {{math|{{mvar|M}}<sub>W</sub>}} est massa {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}}|en|qid=Q211922}}, qui, intercedens, dilapsionem de qua agitur moderatur. Ex hoc invenitur constantem Fermianam valere {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}}, atque constantem Fermianam naturalem valere {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}}. == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Brown, 1996 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Brown | nomen auctoris = Laurie Marcus | titulus = The Origin of the Concept of Nuclear Forces | annus = 1996 | lingua = en | domus editoria = Institute of Physics Publishing | url = https://archive.org/details/originofconcepto0000brow | accessus ad url = sociis | isbn = 978-0-7503-0373-6 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Chitwood & al., 2007 | c = {{Opus | cognomen 1 = Chitwood | nomen 1 = D. B. | cognomen 2 = Banks | nomen 2 = T. I. | cognomen 3 = Barnes | nomen 3 = M. J. | cognomen 4 = Battu | nomen 4 = S. | cognomen 5 = Carey | nomen 5 = R. M. | cognomen 6 = Cheekatmalla | nomen 6 = S. | cognomen 7 = Clayton | nomen 7 = S. M. | cognomen 8 = Crnkovic | nomen 8 = J. | cognomen 9 = Crowe | nomen 9 = K. M. | cognomen 10 = Debevec | nomen 10 = P. T. | cognomen 11 = Dhamija | nomen 11 = S. | cognomen 12 = Earle | nomen 12 = W. | cognomen 13 = Gafarov | nomen 13 = A. | cognomen 14 = Giovanetti | nomen 14 = K. | cognomen 15 = Gorringe | nomen 15 = T. P. | cognomen 16 = Gray | nomen 16 = F. E. | cognomen 17 = Hance | nomen 17 = M. | cognomen 18 = Hertzog | nomen 18 = D. W. | cognomen 19 = Hare | nomen 19 = M. F. | cognomen 20 = Kammel | nomen 20 = P. | cognomen 21 = Kiburg | nomen 21 = B. | cognomen 22 = Kunkle | nomen 22 = J. | cognomen 23 = Lauss | nomen 23 = B. | cognomen 24 = Logashenko | nomen 24 = I. | cognomen 25 = Lynch | nomen 25 = K. R. | cognomen 26 = McNabb | nomen 26 = R. | cognomen 27 = Miller | nomen 27 = J. P. | cognomen 28 = Mulhauser | nomen 28 = F. | cognomen 29 = Onderwater | nomen 29 = C. J. G. | cognomen 30 = Ozben | nomen 30 = C. S. | cognomen 31 = Peng | nomen 31 = Q. | cognomen 32 = Polly | nomen 32 = C. C. | cognomen 33 = Rath | nomen 33 = S. | cognomen 34 = Roberts | nomen 34 = B. L. | cognomen 35 = Tishchenko | nomen 35 = V. | cognomen 36 = Wait | nomen 36 = G. D. | cognomen 37 = Wasserman | nomen 37 = J. | cognomen 38 = Webber | nomen 38 = D. M. | cognomen 39 = Winter | nomen 39 = P. | cognomen 40 = Zolnierczuk | nomen 40 = P. A. | auctores dumtaxat = 1 | titulus = Improved Measurement of the Positive-Muon Lifetime and Determination of the Fermi Constant | contextus = Physical Review Letters | lingua = en | volumen = 99 | fasciculus = 3 | annus = 2007 | bibcode = 2007PhRvL..99c2001C | doi = 10.1103/PhysRevLett.99.032001 | s2cid = 3255120 | pmid = 17678280 | arxiv = 0704.1981 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Close, 2012 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Close | nomen auctoris = Francus | titulus = Neutrino | lingua = en | tempus = 2012-02-23 | domus editoria = Oxford University Press | isbn = 978-0-19-969599-7 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Cronin, 2004 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen redactoris = Cronin | nomen redactoris = Iacobus Watson | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi Remembered | lingua = en | tempus = 2004-09-11 | domus editoria = University of Chicago Press | isbn = 0-226-12111-9 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1933 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = La ricerca scientifica | lingua = it | volumen = 4 | fasciculus = 2 | tempus = 1933-07-31 | paginae = 491–495 | url = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/page/n541/mode/2up | url contextus = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/ | url contextus forma pdf = https://archive.org/download/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/La%20Ricerca%20Scientifica%20%20A.%204%20vol%202.pdf }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = Il nuovo cimento | lingua = it | volumen = 11 | annus = 1934 | paginae = 1–19 | doi = 10.1007/BF02959820 | bibcode = 1934NCim...11....1F | s2cid = 123342095 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 bis | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Versuch einer Theorie der beta-Strahlen. I | contextus = Zeitschrift für Physik | volumen = 88 | fasciculus = 3–4 | annus = 1934 | lingua = de | pagina = 161 | bibcode = 1934ZPhy...88..161F | doi = 10.1007/BF01351864 | s2cid = 125763380 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi & Wilson, 1968 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen interpretis = Wilson | nomen interpretis = Fred L. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi's Theory of Beta Decay | contextus = American Journal of Physics | volumen = 36 | fasciculus = 12 | lingua = en | annus = 1968 | annus primae editionis = 1934 | paginae = 1150–1160 | url = https://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 | accessus ad url = emptoribus | bibcode = 1968AmJPh..36.1150W | doi = 10.1119/1.1974382 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman & Gell-Mann, 1958 | c = {{Opus | cognomen auctoris 1 = Feynman | nomen auctoris 1 = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore 1 = Ricardus Feynman | cognomen auctoris 2 = Gell-Mann | nomen auctoris 2 = Murray | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of the Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 1 | annus = 1958 | url = https://authors.library.caltech.edu/3514/1/FEYpr58.pdf | bibcode = 1958PhRv..109..193F | doi = 10.1103/physrev.109.193 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman, 1962 | c = {{Opus | cognomen = Feynman | nomen = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore = Ricardus Feynman | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of Fundamental Processes | lingua = en | annus = 1962 | domus editoria = W. A. Benjamin }} }}. * {{Ecce citatio | id = Gerstein & Zeldovich, 1955 | c = {{Opus | cognomen 1 = Gerstein | nomen 1 = S. S. | cognomen 2 = Zeldovich | nomen 2 = Ya. B. | titulus = Meson corrections in the theory of beta decay | contextus = Zh. Eksp. Teor. Fiz. | annus = 1955 | lingua = en }} }}. * <!-- Etiam prima editio in interrete invenitur: https://archive.org/details/GriffithsD.IntroductiontoelementaryparticlesWiley1987 -->{{Ecce citatio | id = Griffiths, 2009 [1987] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Griffiths | nomen auctoris = David | nomenclatura = compendiaria | titulus = Introduction to Elementary Particles | lingua = en | annus = 2009 | editio = 2 | annus primae editionis = 1987 | url = https://archive.org/details/elementarypartic00grif | isbn = 978-3-527-40601-2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Hermann & al., 1985 [1979] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pauli | nomen auctoris = Volfgangus | commentatio de auctore = Volfgangus Pauli | cognomen redactoris 1 = Hermann | nomen redactoris 1 = A. | cognomen redactoris 2 = von Meyenn | nomen redactoris 2 = K. | cognomen redactoris 3 = Weisskopf | nomen redactoris 3 = V. F. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Scientific Correspondence with Bohr, Einstein, Heisenberg a.o. Volume II: 1930–1939 | lingua = en | annus = 1985 | annus primae editionis = 1979 | domus editoria = Springer-Verlag Berlin Heidelberg GmbH }} }}. * {{Ecce citatio | id = Lee & Yang, 1956 | c = {{Opus | cognomen 1 = Lee | nomen 1 = T. D. | cognomen 2 = Yang | nomen 2 = C. N. | titulus = Question of Parity Conservation in Weak Interactions | contextus = Physical Review | volumen = 104 | fasciculus = 1 | annus = 1956 | lingua = en | bibcode = 1956PhRv..104..254L | doi = 10.1103/PhysRev.104.254 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Mehra, 2001 | c = {{Opus | cognomen = Mehra | nomen = Jagdish | titulus = The Historical Development of Quantum Theory, Volume 6 Part 2 (1932–1941) | lingua = en | annus = 2001 | domus editoria = Springer }} }}. * {{Ecce citatio | id = Pais, 1986 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pais | nomen auctoris = Abraham | titulus = Inward Bound | tempus = 1986-09-12 | lingua = en | locus = Oxford | domus editoria = Oxford University Press | url = https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0 | accessus ad url = sociis | isbn = 0-19-851997-4 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Rasetti, 1962 | c = {{Opus | cognomen redactoris = Rasetti | nomen redactoris = Francus | titulus = Enrico Fermi: Note e Memorie | annus = 1962 | domus editoria = Accademia Nazionale dei Lincei | locus = [[Roma]]e | url = https://operedigitali.lincei.it/Fermi/index.php | retrospectio = 20230522093259 | salus url = vivit }} }}. * {{Ecce citatio | id = Schwartz, 2017 | c = {{Opus | cognomen = Schwartz | nomen = David N. | titulus = The Last Man Who Knew Everything. The Life and Times of Enrico Fermi, Father of the Nuclear Age | lingua = en | tempus = 2017-09-12 | domus editoria = Basic Books | isbn = 978-0-465-09312-0 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Sudarshan & Marshak, 1958 | c = {{Opus | cognomen 1 = Sudarshan | nomen 1 = E. C. | cognomen 2 = Marshak | nomen 2 = R. E. | titulus = Chirality invariance and the universal Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 5 | annus = 1958 | bibcode = 1958PhRv..109.1860S | doi = 10.1103/physrev.109.1860.2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Wu & al., 1957 | c = {{Opus | cognomen 1 = Wu | nomen 1 = C. S. | cognomen 2 = Ambler | nomen 2 = E | cognomen 3 = Hayward | nomen 3 = R. W. | cognomen 4 = Hoppes | nomen 4 = D. D. | cognomen 5 = Hudson | nomen 5 = R. P. | titulus = Experimental Test of Parity Conservation in Beta Decay | contextus = Physical Review | volumen = 105 | fasciculus = 4 | annus = 1957 | lingua = en | bibcode = 1957PhRv..105.1413W | doi = 10.1103/PhysRev.105.1413 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yang, 2012 | c = {{Opus | cognomen 1 = Yang | nomen 1 = C. N. | titulus = Fermi's β-decay Theory | contextus = Asia Pacific Physics Newsletter | lingua = en | volumen = 1 | fasciculus = 1 | annus = 2012 | doi = 10.1142/s2251158x12000045 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yukawa, 1935 | c = {{Opus | cognomen = Yukawa | nomen = H. | titulus = On the interaction of elementary particles | contextus = Proceedings of the Physico-Mathematical Society of Japan | volumen = 17 | annus = 1935 | lingua = en }} }}. {{NexInt}} * [[Constans Fermiana]] * [[Henricus Fermi]] * [[Vis debilis]] [[Categoria:Henricus Fermi]] [[Categoria:Interactio debilis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] c2quvxp69j66rbowpfo4p3e6a6bqpjm 3989097 3989094 2026-09-18T13:57:34Z Grufo 64423 3989097 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Beta-minus Decay.svg|thumb|Dilapsio β<sup>−</sup> in [[nucleus atomicus|nucleo atomico]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} comitans omittitur). In imagine dilapsio β<sup>−</sup> [[neutron]]is liberi ostenditur. Utroque in processu emissio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intermedii (qui deinde in [[electron]]em et antineutrinum dilabitur) non ostenditur.]] In [[physica particularum]], {{res|interactio Fermiana}}, etiam {{res|plene=Interactio quadrifermionica|quadrifermionica}} dicta, est explanatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio beta|dilapsionis beta|en|qid=Q306786}} quam [[Henricus Fermi]] anno [[1933]] proposuit.<ref>{{qc|Yang, 2012}}, pp. 27–30.</ref> Eius [[theoria]] postulat quattuor [[fermion]]es in eodem vertice {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|diagramma Feynmanianum|diagrammatis Feynmaniani|en|qid=Q386272}} inter se ita agere ut dilapsio beta [[neutron]]is per copulationem directam ipsius cum [[electron]]e, [[neutrinum|neutrino]] (quod postea {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} esse statutum est) et [[proton]]e explicari possit.<ref name="feynman-1962-capp6-7">{{qc|Feynman, 1962}}, capitula VI & VII.</ref> Fermi suam theoriam anno [[1933]] edidit.<ref name="fermi-1933">{{qc|Fermi, 1933}}.</ref><ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref><ref name="fermi-1933-bis">{{qc|Fermi, 1934 bis}}.</ref><ref name="griffiths-2009-pp314-315">{{qc|Griffiths, 2009 [1987]}}, [https://archive.org/details/elementarypartic00grif/page/n328 pp. 314–315].</ref> Eius explanatio theoriam [[interactio debilis|interactionis debilis]] praecedebat, in qua interactiones inter protonem et neutronem atque inter electronem et antineutrinum per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonem {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intercedentem fiunt. Theoria Fermiana est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria campi efficax||en|qid=Q281778}}, tantummodo in regiminibus humilium [[energia]]rum valida. Secundum [[Eugenius Wigner|Eugenium Wigner]], qui unā cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Paschalis Jordan|Paschali Jordan|en|qid=Q61761}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio Jordana-Wigneriana|transformationem Jordanam-Wignerianam|en|qid=Q898893}} introduxit, commentatio Fermiana de dilapsione beta inter praecipua physici Italici opera in [[historia physicae|historiam physicae]] numeratur.<ref>{{qc|Cronin, 2004}}, pp. 241–244.</ref> == De prima recusatione et de posteriore editione == Fermi theoriam suam de dilapsione beta, quam ipse “temptativam” appellavit (Italice {{barbarice|lingua=it|tentativo}}),<ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref> ad inclitam ephemeridem scientificam ''[[Nature]]'' primitus misit; quae tamen theoriam recusavit quum putaret eam “speculationes a veritate nimis remotas continere ut lectori usui essent”.<ref>{{*Cfr}} {{qc|Rasetti, 1962}}, [https://web.archive.org/web/20230523070233/https://operedigitali.lincei.it/Fermi/Fermi-omnia1_testo.pdf vol. 1], p. 540: “Fermi intended to announce the results of his beta-decay theory in a letter to ‘Nature’, but the manuscript was rejected by the Editor of that journal as containing abstract speculations too remote from physical reality to be of interest to the readers. He then sent a somewhat longer paper {{ellipsis sparsa}} to ‘Ricerca Scientifica’ where it was promptly published.”</ref><ref name="close-2012">{{qc|Close, 2012}}, p. 24.</ref><ref>{{qc|Pais, 1986}}, [https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0/page/418 p. 418].</ref> Traditum est postea ''Nature'' hanc recusationem inter maximos errores suae historiae editoriae numeravisse; David N. Schwartz tamen, biographus Henrici Fermi, huic [[traditio]]ni obiecit eam nec comprobatam neque verisimilem esse.{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{Cfr.}} {{qc|Schwartz, 2017}}, annotationes 60, 61, 63 sectione octava secundae partis. Secundum Schwartz, incertum est ephemerisne [[manuscriptum]] reiecerit, quoniam tabularia ad illa tempora pertinentia, sede ephemeridis translata, amissa sunt. Argumentatur quoque parum verisimile esse Fermi serio petivisse ut opus suum in illa ephemeride divulgaretur, quoniam eo tempore ''Nature'' de similibus commentationibus tantummodo brevissimas annotationes edebat, neque apta erat ad novas theorias physicas divulgandas. Aptior, si quid, fuisset ephemeris ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Proceedings of the Royal Society|<>|en|qid=Q1193201}}''.|2=Q1193201}} Fermi versiones commentationis suae ad ephemerides [[Italia|Italicas]] et [[Germania|Germanicas]] misit, quae annis [[1933]] et [[1934]] acceperunt atque ediderunt.<ref name="fermi-1933" /><ref name="fermi-1933-bis" /><ref name="fermi-1934" /><ref name="fermi-et-wilson-1968">{{qc|Fermi & Wilson, 1968}}.</ref> Anno [[1968]] prima editio [[Lingua Anglica|Anglica]] in ephemeride ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|American Journal of Physics||en|qid=Q465346}}'' apparuit.<ref name="close-2012" /><ref name="fermi-et-wilson-1968" /> Fermi primam recusationem commentationis suae adeo graviter tulit ut aliquantum temporis a [[physica theoretica]] abesset et solam {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|physica experimentalis|physicam experimentalem|en|qid=Q18366}} exerceret. Paulo post, haec mutatio studiorum ad praeclarum opus de {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Temperatura neutronica|activatione nucleorum|en|qid=Q1969703}} ope {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Neutron thermicus|neutronum tardorum|it|qid=Q951990}} eum perduxit, cuius gratiā [[Praemium Nobelianum physicae]] anno [[1938]] accepit. == ''“{{Op|Tentativo|plene=Tentativo di una teoria dei raggi β|lingua=it}}”'' == Theoria Fermiana tria genera particularum tractat, quae directe inter se interagere putantur: primitus “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particula gravis|en|qid=Q102165}}” in “statu neutronico” (<math>\rho = +1</math>), quae deinde, electrone neutrinoque emissis, in “statum protonicum” (<math>\rho = -1</math>) transit. ==== Status electronis ==== Electronis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae||en|qid=Q2362761}} hac [[aequatio]]ne describitur: : <math>\psi = \sum_s \psi_s a_s</math> ubi <math>\psi</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae Coulombiana||en|qid=Q17007968}} unius electronis et <math>\psi_s</math> sunt eius {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statūs stationarii|en|qid=Q911951}}. <math>a_s</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatra creationis annihilationisque|operatrum quod electronem in statu {{mvar|s}} annihilat|en|qid=Q902336}}, quod in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|spatium Fockianum|spatio Fockiano|en|qid=Q899044}} hoc modo agit: : <math>a_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} (1 - N_s) \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> <math>a_s^*</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} creationis electronis in statu {{mvar|s}}: : <math>a_s^* \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} N_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> ==== Status neutrini ==== Similiter, functio undae neutrini (<math>\phi</math>) hac aequatione describitur : <math>\phi = \sum_\sigma \phi_\sigma b_\sigma</math> ubi <math>\phi_\sigma</math> sunt statūs stationarii unius neutrini. <math>b_\sigma</math> est operatrum quod neutrinum in statu {{mvar|σ}} annihilat et quod in spatio Fockiano hoc modo agit: : <math>b_\sigma \Phi(M_1, M_2, \ldots, M_\sigma, \ldots) = (-1)^{M_1 + M_2 + \cdots + M_\sigma - 1} (1 - M_\sigma) \Phi(M_1, M_2, \ldots, 1 - M_\sigma, \ldots)</math> <math>b_\sigma^*</math> est creationis operatrum neutrini in statu {{mvar|σ}}. ==== Status particulae gravis ==== <math>\rho</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} a [[Wernerus Heisenberg|Wernero Heisenberg]] introductum (postea in notione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vertigo isotopica|vertiginis isotopicae|en|qid=Q836938}} ampliatum) quo status {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particulae gravis|en|qid=Q102165}} describitur; si particula est neutron valorem proprium {{math|+1}} habet, et {{math|−1}} si particula est proton. Itaque statūs particularum gravium per vectores columnarios duarum componentium repraesentabuntur, ubi : <math>\begin{pmatrix}1\\0\end{pmatrix}</math> neutronem repraesentat, et : <math>\begin{pmatrix}0\\1\end{pmatrix}</math> protonem repraesentat (in illa repraesentatione in qua <math>\rho</math> est consueta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrix Pauliana||en|qid=Q336233}} <math>\sigma_z</math>). Operatra quae particulam gravem e statu protonicum in neutronicum et vice versa mutant per : <math>Q = \sigma_x - i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 1\\ 0 & 0\end{pmatrix}</math> et : <math>Q^* = \sigma_x + i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 0\\ 1 & 0\end{pmatrix}</math> repraesentantur. <math>u_n(x)</math> et <math>v_n(x)</math> sunt functiones propriae particulae gravis in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statu stationario|en|qid=Q911951}} {{comp|<math>n</math><sup>mo</sup>|“Ennensimo”}}, quum <math>\rho = +1</math> (neutron) et <math>\rho = -1</math> (proton), ubi <math>x</math> est positio particulae gravis. === Operatrum Hamiltonianum === {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatrum Hamiltonianum||en|qid=Q660488}} tribus partibus constat: pars <math>H_\text{h.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum gravium repraesentat; pars <math>H_\text{l.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum levium repraesentat; et pars <math>H_\text{int.}</math>, quae interactionem praebet. : <math>H_\text{h.p.} = \frac{1}{2}(1 + \rho)N + \frac{1}{2}(1 - \rho)P</math> ubi <math>N</math> et <math>P</math> sunt operatra energiae neutronis et protonis, ita ut, si <math>\rho = 1</math>, <math>H_\text{h.p.} = N</math>, et, si <math>\rho = -1</math>, <math>H_\text{h.p.} = P</math>. : <math>H_\text{l.p.} = \sum_s H_s N_s + \sum_\sigma K_\sigma M_\sigma</math> ubi <math>H_s</math> est energia electronis in statu <math>s</math> intra campum Coulombianum [[nucleus atomicus|nuclei]], et <math>N_s</math> est numerus electronum in illo statu; <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>, et <math>K_\sigma</math> est energia uniuscuiusque talis neutrini (quod in libero statu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unda plana|undae planae|en|qid=Q122518}} assumitur). In parte interactionis terminus continendus est qui transformationem protonis in neutronem, unā cum emissione electronis et neutrini (nunc scimus hoc esse antineutrinum), repraesentet, necnon terminus qui processum inversum repraesentet; {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vis electrica|vis Coulombiana|en|qid=Q83152}} inter electronem et protonem omittitur, quia ad dilapsionem β non pertinet. Fermi duo valores possibiles quantitatis <math>H_\text{int.}</math> proposuit: primum, quandam formam non relativisticam in qua [[vertigo quantica|vertigo]] omittitur: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \psi(x) \phi(x) + Q^* \psi^*(x) \phi^*(x) \right]</math> deinde, quum assumeret particulas leves esse {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor Diracianus|versores Diracianos|en|qid=Q688945}} componentium quattuor, sed velocitatem particularum gravium parvam esse respectu constantis <math>c</math>, et omnes interactionis terminos qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|potentialis vectorialis|potentiali vectoriali|en|qid=Q521126}} electromagnetico similes erant omitti posse, hanc formam alteram: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \tilde{\psi}^* \delta \phi + Q^* \tilde{\psi} \delta \phi^* \right]</math> ubi <math>\psi</math> et <math>\phi</math> nunc sunt {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor (geometria)|versores|en|qid=Q604907}} Diraciani componentium quattuor, <math>\tilde{\psi}</math> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix transposita coniugata|coniugatam Hermitianam|en|qid=Q2051983}} ipsius <math>\psi</math> repraesentat, et <math>\delta</math> est matrix : <math>\begin{pmatrix} 0 & -1 & 0 & 0\\ 1 & 0 & 0 & 0\\ 0 & 0 & 0 & 1\\ 0 & 0 & -1 & 0 \end{pmatrix}</math> === Elementa matricis === Status systematis [[n-plex|sequentiā ''en''plici]] <math>\rho, n, N_1, N_2, \ldots, M_1, M_2, \ldots</math> dari intellegitur, ubi <math>\rho = \pm 1</math> indicat utrum particula gravis sit neutron an proton, <math>n</math> est status quanticus particulae gravis, <math>N_s</math> est numerus electronum in statu <math>s</math>, et <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>. Formā relativisticā quantitatis <math>H_\text{int.}</math> utens, Fermi illud elementum matricis exhibet inter statum in quo neutron est in statu <math>n</math> et nulli electrones in statu <math>s</math> nullaque neutrina in statu <math>\sigma</math> adsunt, et statum in quo proton est in statu <math>m</math> et electron ac neutrino in statibus <math>s</math> et <math>\sigma</math> adsunt, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \int v_m^* u_n \tilde{\psi}_s \delta \phi^*_\sigma d\tau</math> dummodo [[integrale]] per totum spatium configurationis particularum gravium (praeter <math>\rho</math>) computetur. Signum <math>\pm</math> ex eo dependet, utrum numerus omnium particularum levium sit impar (−) an par (+). === Probabilitas transitionis === Ad tempus vitae mediocre neutronis in statu <math>n</math> secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum quantica|theoriam perturbationum quanticam|en|qid=Q911364}} computandum, elementa matricis supradicta de omnibus statibus electronum et neutrinorum nondum occupatis summanda sunt. Hoc simplicatur assumendo functiones proprias electronis et neutrini <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> intra nucleum esse constantes ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Longitudo undae Comptoniana|longitudines undarum Comptonianarum|en|qid=Q1145377}} electronis et neutrini multo maiores esse quam magnitudinem nuclei). Hoc dat, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \tilde{\psi}_s \delta \phi_\sigma^* \int v_m^* u_n d\tau</math> ubi nunc <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> in positione nuclei aestimantur. Secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula aurea Fermiana|regulam auream Fermianam|en|qid=Q1073295}}, probabilitas huius transitionis est : <math>\begin{align} \left|a^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 &= \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} \times \frac{\exp{\frac{2\pi i}{h} (-W + H_s + K_\sigma) t} - 1}{-W + H_s + K_\sigma}\right|^2 \\ &= 4 \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \times \frac{\sin^2\left(\frac{\pi t}{h}(-W + H_s + K_\sigma)\right)}{(-W + H_s + K_\sigma)^2}, \end{align}</math> ubi <math>W</math> est differentia energetica inter statum protonis et statum neutronis. Per omnes directiones [[medietas|medietatem]] omnium [[vertigo quantica|vertiginum]] et omnium [[motus|motuum]] neutrinorum capiendo qui energiam habent positivam (ubi <math>\Omega^{-1}</math> est densitas statuum neutrinorum, quae postremo ad infinitum tendere sumitur), habetur: : <math> \left\langle \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \right \rangle_\text{avg} = \frac{g^2}{4\Omega} \left|\int v_m^* u_n d\tau\right|^2 \left( \tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right)</math> ubi <math>\mu</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|massa quietis||en|qid=Q1097654}} neutrini et <math>\beta</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrices Diracianae|matrix Diraciana|en|qid=Q1151645}}. Quum animadvertamus valoribus <math>p_\sigma</math> quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math> probabilitatem transitionis fieri maximam, prior formula in sequentem formam redigitur: : <math> t\frac{8\pi^3 g^2}{h^4} \times \left| \int v_m^* u_n d\tau \right|^2 \frac{p_\sigma^2}{v_\sigma}\left(\tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right),</math> ubi <math>p_\sigma</math> et <math>K_\sigma</math> sunt valores quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math>. Fermi tria de hac functione observavit: * Quum statūs neutrinorum habeantur liberi, <math>K_\sigma > \mu c^2</math>, atque ideo limes superior spectri continui <math>\beta</math> est <math>H_s \leq W - \mu c^2</math>. * Quum respectu electronum [[inaequatio]] <math>H_s > mc^2</math> sit vera, energiae protonis secundum inaequationem <math>W \geq (m + \mu)c^2</math> ab energia neutronis ita differendum est ut dilapsio β eveniat. * In probabilitate transitionis factori <math>Q_{mn}^* = \int v_m^* u_n d\tau</math> magnitudinis unius esse solet; sed aliquando, peculiaribus condicionibus, evanescit; inde (approximatae) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula selectionis|regulae selectionis|en|qid=Q570412}} dilapsionis β oriuntur. === Transitiones prohibitae === Ut supra dictum est, quum multiplicatio <math>Q_{mn}^*</math> inter statūs <math>u_n</math> et <math>v_m</math> particulae gravis evanescit, talis transitus dicitur “prohibitus” (vel potius multo minus probabilis quam casibus quibus eadem multiplicatio uni propinqua est). Si descriptio nuclei per singulos statūs quanticos protonum et neutronum satis accurate valet, tum <math>Q_{mn}^*</math> evanescit nisi status neutronicus <math>u_n</math> et status protonicus <math>v_m</math> idem momentum angulare habent; alioquin, momentum angulare totius nuclei ante et post dilapsionem describendum est. == De primis effectibus novae theoriae == Paulo postquam theoria Fermiana apparuit, [[Wernerus Heisenberg]] in [[epistula]] ad [[Volfgangus Pauli|Volfgangum Pauli]] missa<ref>{{qc|Hermann & al., 1985 [1979]}}, p. 250, littera {{*numero}} 341, ''Wernerus Heisenberg Volfgango Pauli salutem dicit'', die 18 Ianuarii anno 1934.</ref> animadvertit emissionem et absorptionem neutrinorum electronumque in nucleo, in secundo ordine {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum|theoriae perturbationum|en|qid=Q10886678}}, vim gignere qua protones et neutrones in vicem se attraherent, item ut emissio et absorptio [[photon|photonum]] vim electromagneticam gignebat. Ipse invēnit talem vim formam <math>\frac{\text{Const.}}{r^5}</math> habituram esse, sed animadvertit [[experimentum|experimenta]] illius temporis quantitatem nimis parvam, ordine [[magnitudo|magnitudinis]] circiter unius [[millio]]nensimae partis, indicare.<ref>{{qc|Brown, 1996}}, sectio 3.3.</ref> Anno sequenti, [[Hideki Yukawa]] eandem notionem secutus est,<ref>{{qc|Yukawa, 1935}}, p. 1.</ref> sed in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|interactio Yukawiana|sua theoria|en|qid=Q31387}} in locum neutrinorum electronumque novam particulam [[hypothesis|opinabilem]], cuius [[massa]] quietis circiter ducentiens maior erat quam massa electronis, substituit. Talis particula postea “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|pion|<>|en|qid=Q4097}}” appellata est.<ref>{{qc|Mehra, 2001}}, p. 832.</ref> == De posteriore progressu == [[Fasciculus:MuonFermiDecay.gif|thumb|upright=0.8|Interactio Fermiana per [[vector|vectores]] quattuor in singulum punctum sub constante Fermiana {{mvar/G_F}} convergentes hic ostenditur.]] Theoria Fermiana quadrifermionica [[interactio debilis|interactionem debilem]] egregie describit. Infeliciter, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|sectio efficax||en|qid=Q17128025}} calculata, {{*ie}} probabilitas interactionis per aream interactionis communem multiplicata, secundum quadratum energiae crescit, velut <math> \sigma \approx G_{\rm F}^2 E^2 </math> (in aequatione <math>G_{\rm F}</math> est [[constans Fermiana]], quae vim interactionis debilis aestimat). Quum sectio efficax sine fine crescat, ad energias multo maiores quam fere 100 [[electronvolta|GeV]] theoria valere cessat. Hinc demum theoria amplior orta est quae interactionem quadrifermionicam per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|completio ultraviolacea|completionem ultraviolaceam|en|qid=Q7876097}} explanat; in nova theoria, quae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|electrodebilis|en|qid=Q466416}} appellatur, interactio interpositione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}} aut {{mvar|Z}}|en|qid=Q211922}} explanatur. Nova theoria electrodebilis, eādem vi fundamentali agente, per interactionem inter [[muon]]em, antineutrinum electronicum, neutrinum muonicum et electronem etiam dilapsionem muonis explanare poterat. Haec hypothesis a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Semyon Gershtein||en|qid=Q2269323}} et [[Iacobus Zel'dovič|Yakov Zeldovich]] proposita est, atque hodie nota est nomine “hypothesis conservationis fluxūs vectorialis”.<ref>{{qc|Gerstein & Zeldovich, 1955}}, pp. 698–699.</ref> In sua theoria Fermi censuit interactioni esse formam copulationis cuiusdam contactu duorum fluxuum vectorialium effectae. Postea tamen [[Tsung-Dao Lee]] et [[Chen Ning Yang|Yang Chen-Ning]] ostenderunt nihil impedire quin fluxus quidam axialis, qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|paritas (physica)|paritatem|en|qid=Q141160}} violaret, appareret. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Experimentum Wu|Experimenta|en|qid=Q1303351}} a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chien-Shiung Wu||en|qid=Q450317}} peracta violationem paritatis probaverunt.<ref>{{qc|Lee & Yang, 1956}}, pp. 254–258.</ref><ref>{{qc|Wu & al., 1957}}, pp. 1413–1415.</ref> [[Georgius Gamov]] et [[Eduardus Teller]] primum siverunt violationem paritatis in interactionem Fermianam includere. Nam postea intellectum est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transitiones Gamowianae-Tellerianae||en|qid=Q5520378}} dilapsionibus “permissis”—paritatem violantibus―et dilapsionibus “superpermissis”—paritatem conservantibus—secundum [[vertigo quantica|vertiginem]] electronis antiparallelam et vertiginem parallelam neutrini interactionem Fermianam describere. Iam ante adventum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|theoriae electrodebilis|en|qid=Q466416}} et [[theoria canonica|theoriae canonicae]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Sudarshan|<>|en|qid=Q1384866}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Robertus Marshak|<>|en|qid=Q181687}}, atque, suo uterque consilio, [[Ricardus Feynman]] et [[Murray Gell-Mann]], structuram tensorialem ({{*ie}} [[vector (mathematica)|vector]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pseudovector|vectore axiali|en|qid=Q621476}} detracto, {{math|''V'' − ''A''}}) interactionis quadrifermionicae determinare potuerunt.<ref>{{qc|Feynman & Gell-Mann, 1958}}, p. 193.</ref><ref>{{qc|Sudarshan & Marshak, 1958}}, p. 1860.</ref> == Constans Fermiana == {{Pagina principalis|Constans Fermiana}} [[Constans Fermiana]] vim interactionis debilis in regiminibus humilium energiarum aestimat. Duae formae eiusdem constantis ({{mvar/G_F}} et, formā naturali, {{mvar/G0_F}} notatae), cuius [[dimensio]]nes sunt {{Dimensiones|5|1|−2}} ({{mvar/G_F}}) et {{Dimensiones|−4|−2|4}} ({{mvar/G0_F}}), hac ratione inter se coniunguntur: : <math>G_{\rm F}^0=\frac{G_{\rm F}}{(\hbar c)^3}</math> Accuratissima determinatio e mensurā {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio exponentialis|temporis vitae|en|qid=Q574576}} [[muon]]is habetur, quod inversē {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|proportio|proportionale|en|qid=Q117209928}} est [[quadratura (mathematica)|quadrato]] constantis Fermianae ({{mvar/G_F}}).<ref name="chitwood-et-al-2007">{{qc|Chitwood & al., 2007}}.</ref> Forma naturalis constantis—{{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unitates naturales|unitatibus naturalibus|en|qid=Q3962243}} expressa—est,<ref name="griffiths-2009-pp314-315" /> : <math>G_{\rm F}^0=\frac{\sqrt{2}}{8}\frac{g^{2}}{M_{\rm W}^{2} c^4}</math> ubi {{mvar|g}} est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|constans copulationis||en|qid=Q1193095}} [[Vis debilis|interactionis debilis]] et {{math|{{mvar|M}}<sub>W</sub>}} est massa {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}}|en|qid=Q211922}}, qui, intercedens, dilapsionem de qua agitur moderatur. Ex hoc invenitur constantem Fermianam valere {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}}, atque constantem Fermianam naturalem valere {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}}. == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Brown, 1996 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Brown | nomen auctoris = Laurie Marcus | titulus = The Origin of the Concept of Nuclear Forces | annus = 1996 | lingua = en | domus editoria = Institute of Physics Publishing | url = https://archive.org/details/originofconcepto0000brow | accessus ad url = sociis | isbn = 978-0-7503-0373-6 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Chitwood & al., 2007 | c = {{Opus | cognomen 1 = Chitwood | nomen 1 = D. B. | cognomen 2 = Banks | nomen 2 = T. I. | cognomen 3 = Barnes | nomen 3 = M. J. | cognomen 4 = Battu | nomen 4 = S. | cognomen 5 = Carey | nomen 5 = R. M. | cognomen 6 = Cheekatmalla | nomen 6 = S. | cognomen 7 = Clayton | nomen 7 = S. M. | cognomen 8 = Crnkovic | nomen 8 = J. | cognomen 9 = Crowe | nomen 9 = K. M. | cognomen 10 = Debevec | nomen 10 = P. T. | cognomen 11 = Dhamija | nomen 11 = S. | cognomen 12 = Earle | nomen 12 = W. | cognomen 13 = Gafarov | nomen 13 = A. | cognomen 14 = Giovanetti | nomen 14 = K. | cognomen 15 = Gorringe | nomen 15 = T. P. | cognomen 16 = Gray | nomen 16 = F. E. | cognomen 17 = Hance | nomen 17 = M. | cognomen 18 = Hertzog | nomen 18 = D. W. | cognomen 19 = Hare | nomen 19 = M. F. | cognomen 20 = Kammel | nomen 20 = P. | cognomen 21 = Kiburg | nomen 21 = B. | cognomen 22 = Kunkle | nomen 22 = J. | cognomen 23 = Lauss | nomen 23 = B. | cognomen 24 = Logashenko | nomen 24 = I. | cognomen 25 = Lynch | nomen 25 = K. R. | cognomen 26 = McNabb | nomen 26 = R. | cognomen 27 = Miller | nomen 27 = J. P. | cognomen 28 = Mulhauser | nomen 28 = F. | cognomen 29 = Onderwater | nomen 29 = C. J. G. | cognomen 30 = Ozben | nomen 30 = C. S. | cognomen 31 = Peng | nomen 31 = Q. | cognomen 32 = Polly | nomen 32 = C. C. | cognomen 33 = Rath | nomen 33 = S. | cognomen 34 = Roberts | nomen 34 = B. L. | cognomen 35 = Tishchenko | nomen 35 = V. | cognomen 36 = Wait | nomen 36 = G. D. | cognomen 37 = Wasserman | nomen 37 = J. | cognomen 38 = Webber | nomen 38 = D. M. | cognomen 39 = Winter | nomen 39 = P. | cognomen 40 = Zolnierczuk | nomen 40 = P. A. | auctores dumtaxat = 1 | titulus = Improved Measurement of the Positive-Muon Lifetime and Determination of the Fermi Constant | contextus = Physical Review Letters | lingua = en | volumen = 99 | fasciculus = 3 | annus = 2007 | bibcode = 2007PhRvL..99c2001C | doi = 10.1103/PhysRevLett.99.032001 | s2cid = 3255120 | pmid = 17678280 | arxiv = 0704.1981 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Close, 2012 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Close | nomen auctoris = Francus | titulus = Neutrino | lingua = en | tempus = 2012-02-23 | domus editoria = Oxford University Press | isbn = 978-0-19-969599-7 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Cronin, 2004 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen redactoris = Cronin | nomen redactoris = Iacobus Watson | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi Remembered | lingua = en | tempus = 2004-09-11 | domus editoria = University of Chicago Press | isbn = 0-226-12111-9 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1933 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = La ricerca scientifica | lingua = it | volumen = 4 | fasciculus = 2 | tempus = 1933-07-31 | paginae = 491–495 | url = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/page/n541/mode/2up | url contextus = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/ | url contextus forma pdf = https://archive.org/download/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/La%20Ricerca%20Scientifica%20%20A.%204%20vol%202.pdf }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = Il nuovo cimento | lingua = it | volumen = 11 | annus = 1934 | paginae = 1–19 | doi = 10.1007/BF02959820 | bibcode = 1934NCim...11....1F | s2cid = 123342095 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 bis | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Versuch einer Theorie der beta-Strahlen. I | contextus = Zeitschrift für Physik | volumen = 88 | fasciculus = 3–4 | annus = 1934 | lingua = de | pagina = 161 | bibcode = 1934ZPhy...88..161F | doi = 10.1007/BF01351864 | s2cid = 125763380 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi & Wilson, 1968 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen interpretis = Wilson | nomen interpretis = Fred L. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi's Theory of Beta Decay | contextus = American Journal of Physics | volumen = 36 | fasciculus = 12 | lingua = en | annus = 1968 | annus primae editionis = 1934 | paginae = 1150–1160 | url = https://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 | accessus ad url = emptoribus | bibcode = 1968AmJPh..36.1150W | doi = 10.1119/1.1974382 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman & Gell-Mann, 1958 | c = {{Opus | cognomen auctoris 1 = Feynman | nomen auctoris 1 = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore 1 = Ricardus Feynman | cognomen auctoris 2 = Gell-Mann | nomen auctoris 2 = Murray | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of the Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 1 | annus = 1958 | url = https://authors.library.caltech.edu/3514/1/FEYpr58.pdf | bibcode = 1958PhRv..109..193F | doi = 10.1103/physrev.109.193 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman, 1962 | c = {{Opus | cognomen = Feynman | nomen = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore = Ricardus Feynman | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of Fundamental Processes | lingua = en | annus = 1962 | domus editoria = W. A. Benjamin }} }}. * {{Ecce citatio | id = Gerstein & Zeldovich, 1955 | c = {{Opus | cognomen 1 = Gerstein | nomen 1 = S. S. | cognomen 2 = Zeldovich | nomen 2 = Ya. B. | titulus = Meson corrections in the theory of beta decay | contextus = Zh. Eksp. Teor. Fiz. | annus = 1955 | lingua = en }} }}. * <!-- Etiam prima editio in interrete invenitur: https://archive.org/details/GriffithsD.IntroductiontoelementaryparticlesWiley1987 -->{{Ecce citatio | id = Griffiths, 2009 [1987] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Griffiths | nomen auctoris = David | nomenclatura = compendiaria | titulus = Introduction to Elementary Particles | lingua = en | annus = 2009 | editio = 2 | annus primae editionis = 1987 | url = https://archive.org/details/elementarypartic00grif | isbn = 978-3-527-40601-2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Hermann & al., 1985 [1979] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pauli | nomen auctoris = Volfgangus | commentatio de auctore = Volfgangus Pauli | cognomen redactoris 1 = Hermann | nomen redactoris 1 = A. | cognomen redactoris 2 = von Meyenn | nomen redactoris 2 = K. | cognomen redactoris 3 = Weisskopf | nomen redactoris 3 = V. F. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Scientific Correspondence with Bohr, Einstein, Heisenberg a.o. Volume II: 1930–1939 | lingua = en | annus = 1985 | annus primae editionis = 1979 | domus editoria = Springer-Verlag Berlin Heidelberg GmbH }} }}. * {{Ecce citatio | id = Lee & Yang, 1956 | c = {{Opus | cognomen 1 = Lee | nomen 1 = T. D. | cognomen 2 = Yang | nomen 2 = C. N. | titulus = Question of Parity Conservation in Weak Interactions | contextus = Physical Review | volumen = 104 | fasciculus = 1 | annus = 1956 | lingua = en | bibcode = 1956PhRv..104..254L | doi = 10.1103/PhysRev.104.254 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Mehra, 2001 | c = {{Opus | cognomen = Mehra | nomen = Jagdish | titulus = The Historical Development of Quantum Theory, Volume 6 Part 2 (1932–1941) | lingua = en | annus = 2001 | domus editoria = Springer }} }}. * {{Ecce citatio | id = Pais, 1986 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pais | nomen auctoris = Abraham | titulus = Inward Bound | tempus = 1986-09-12 | lingua = en | locus = Oxford | domus editoria = Oxford University Press | url = https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0 | accessus ad url = sociis | isbn = 0-19-851997-4 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Rasetti, 1962 | c = {{Opus | cognomen redactoris = Rasetti | nomen redactoris = Francus | titulus = Enrico Fermi: Note e Memorie | annus = 1962 | domus editoria = Accademia Nazionale dei Lincei | locus = [[Roma]]e | url = https://operedigitali.lincei.it/Fermi/index.php | retrospectio = 20230522093259 | salus url = vivit }} }}. * {{Ecce citatio | id = Schwartz, 2017 | c = {{Opus | cognomen = Schwartz | nomen = David N. | titulus = The Last Man Who Knew Everything. The Life and Times of Enrico Fermi, Father of the Nuclear Age | lingua = en | tempus = 2017-09-12 | domus editoria = Basic Books | isbn = 978-0-465-09312-0 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Sudarshan & Marshak, 1958 | c = {{Opus | cognomen 1 = Sudarshan | nomen 1 = E. C. | cognomen 2 = Marshak | nomen 2 = R. E. | titulus = Chirality invariance and the universal Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 5 | annus = 1958 | bibcode = 1958PhRv..109.1860S | doi = 10.1103/physrev.109.1860.2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Wu & al., 1957 | c = {{Opus | cognomen 1 = Wu | nomen 1 = C. S. | cognomen 2 = Ambler | nomen 2 = E | cognomen 3 = Hayward | nomen 3 = R. W. | cognomen 4 = Hoppes | nomen 4 = D. D. | cognomen 5 = Hudson | nomen 5 = R. P. | titulus = Experimental Test of Parity Conservation in Beta Decay | contextus = Physical Review | volumen = 105 | fasciculus = 4 | annus = 1957 | lingua = en | bibcode = 1957PhRv..105.1413W | doi = 10.1103/PhysRev.105.1413 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yang, 2012 | c = {{Opus | cognomen 1 = Yang | nomen 1 = C. N. | titulus = Fermi's β-decay Theory | contextus = Asia Pacific Physics Newsletter | lingua = en | volumen = 1 | fasciculus = 1 | annus = 2012 | doi = 10.1142/s2251158x12000045 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yukawa, 1935 | c = {{Opus | cognomen = Yukawa | nomen = H. | titulus = On the interaction of elementary particles | contextus = Proceedings of the Physico-Mathematical Society of Japan | volumen = 17 | annus = 1935 | lingua = en }} }}. {{NexInt}} * [[Constans Fermiana]] * [[Henricus Fermi]] * [[Vis debilis]] [[Categoria:Henricus Fermi]] [[Categoria:Interactio debilis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] btmpcn41j2iahhgtg36ppnlvgaakhgh 3989100 3989097 2026-09-18T14:01:08Z Grufo 64423 3989100 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Beta-minus Decay.svg|thumb|Dilapsio β<sup>−</sup> in [[nucleus atomicus|nucleo atomico]] ({{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} comitans omittitur). In imagine dilapsio β<sup>−</sup> [[neutron]]is liberi ostenditur. Utroque in processu emissio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intermedii (qui deinde in [[electron]]em et antineutrinum dilabitur) non ostenditur.]] In [[physica particularum]], {{res|interactio Fermiana}}, etiam {{res|plene=Interactio quadrifermionica|quadrifermionica}} dicta, est explanatio {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio beta|dilapsionis beta|en|qid=Q306786}} quam [[Henricus Fermi]] anno [[1933]] proposuit.<ref>{{qc|Yang, 2012}}, pp. 27–30.</ref> Eius [[theoria]] postulat quattuor [[fermion]]es in eodem vertice {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|diagramma Feynmanianum|diagrammatis Feynmaniani|en|qid=Q386272}} inter se ita agere ut dilapsio beta [[neutron]]is per copulationem directam ipsius cum [[electron]]e, [[neutrinum|neutrino]] (quod postea {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|antineutrinum||it|qid=Q1066748}} esse statutum est) et [[proton]]e explicari possit.<ref name="feynman-1962-capp6-7">{{qc|Feynman, 1962}}, capitula VI & VII.</ref> Fermi suam theoriam anno [[1933]] edidit.<ref name="fermi-1933">{{qc|Fermi, 1933}}.</ref><ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref><ref name="fermi-1933-bis">{{qc|Fermi, 1934 bis}}.</ref><ref name="griffiths-2009-pp314-315">{{qc|Griffiths, 2009 [1987]}}, [https://archive.org/details/elementarypartic00grif/page/n328 pp. 314–315].</ref> Eius explanatio theoriam [[interactio debilis|interactionis debilis]] praecedebat, in qua interactiones inter protonem et neutronem atque inter electronem et antineutrinum per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonem {{mvar|1=W<sup style="font-style: inherit;">−</sup>}}|en|qid=Q211922}} intercedentem fiunt. Theoria Fermiana est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria campi efficax||en|qid=Q281778}}, tantummodo in regiminibus humilium [[energia]]rum valida. Secundum [[Eugenius Wigner|Eugenium Wigner]], qui unā cum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Paschalis Jordan|Paschali Jordan|en|qid=Q61761}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transformatio Jordana-Wigneriana|transformationem Jordanam-Wignerianam|en|qid=Q898893}} introduxit, commentatio Fermiana de dilapsione beta inter praecipua physici Italici opera in [[historia physicae|historiam physicae]] numeratur.<ref>{{qc|Cronin, 2004}}, pp. 241–244.</ref> == De prima recusatione et de posteriore editione == Fermi theoriam suam de dilapsione beta, quam ipse “temptativam” appellavit (Italice {{barbarice|lingua=it|tentativo}}),<ref name="fermi-1934">{{qc|Fermi, 1934}}.</ref> ad inclitam ephemeridem scientificam ''[[Nature]]'' primitus misit; quae tamen theoriam recusavit quum putaret eam “speculationes a veritate nimis remotas continere ut lectori usui essent”.<ref>{{*Cfr}} {{qc|Rasetti, 1962}}, [https://web.archive.org/web/20230523070233/https://operedigitali.lincei.it/Fermi/Fermi-omnia1_testo.pdf vol. 1], p. 540: “Fermi intended to announce the results of his beta-decay theory in a letter to ‘Nature’, but the manuscript was rejected by the Editor of that journal as containing abstract speculations too remote from physical reality to be of interest to the readers. He then sent a somewhat longer paper {{ellipsis sparsa}} to ‘Ricerca Scientifica’ where it was promptly published.”</ref><ref name="close-2012">{{qc|Close, 2012}}, p. 24.</ref><ref>{{qc|Pais, 1986}}, [https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0/page/418 p. 418].</ref> Traditum est postea ''Nature'' hanc recusationem inter maximos errores suae historiae editoriae numeravisse; David N. Schwartz tamen, biographus Henrici Fermi, huic [[traditio]]ni obiecit eam nec comprobatam neque verisimilem esse.{{safesubst:Annotatio cum paginis creandis|1={{Cfr.}} {{qc|Schwartz, 2017}}, annotationes 60, 61, 63 sectione octava secundae partis. Secundum Schwartz, incertum est ephemerisne [[manuscriptum]] reiecerit, quoniam tabularia ad illa tempora pertinentia, sede ephemeridis translata, amissa sunt. Argumentatur quoque parum verisimile esse Fermi serio petivisse ut opus suum in illa ephemeride divulgaretur, quoniam eo tempore ''Nature'' de similibus commentationibus tantummodo brevissimas annotationes edebat, neque apta erat ad novas theorias physicas divulgandas. Aptior, si quid, fuisset ephemeris ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Proceedings of the Royal Society|<>|en|qid=Q1193201}}''.|2=Q1193201}} Fermi versiones commentationis suae ad ephemerides [[Italia|Italicas]] et [[Germania|Germanicas]] misit, quae annis [[1933]] et [[1934]] acceperunt atque ediderunt.<ref name="fermi-1933" /><ref name="fermi-1933-bis" /><ref name="fermi-1934" /><ref name="fermi-et-wilson-1968">{{qc|Fermi & Wilson, 1968}}.</ref> Anno [[1968]] prima editio [[Lingua Anglica|Anglica]] in ephemeride ''{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|American Journal of Physics||en|qid=Q465346}}'' apparuit.<ref name="close-2012" /><ref name="fermi-et-wilson-1968" /> Fermi primam recusationem commentationis suae adeo graviter tulit ut aliquantum temporis a [[physica theoretica]] abesset et solam {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|physica experimentalis|physicam experimentalem|en|qid=Q18366}} exerceret. Paulo post, haec mutatio studiorum ad praeclarum opus de {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Temperatura neutronica|activatione nucleorum|en|qid=Q1969703}} ope {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Neutron thermicus|neutronum tardorum|it|qid=Q951990}} eum perduxit, cuius gratiā [[Praemium Nobelianum physicae]] anno [[1938]] accepit. == ''“{{Op|Tentativo|plene=𝘛𝘦𝘯𝘵𝘢𝘵𝘪𝘷𝘰 𝘥𝘪 𝘶𝘯𝘢 𝘵𝘦𝘰𝘳𝘪𝘢 𝘥𝘦𝘪 𝘳𝘢𝘨𝘨𝘪 𝛽|lingua=it}}”'' == Theoria Fermiana tria genera particularum tractat, quae directe inter se interagere putantur: primitus “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particula gravis|en|qid=Q102165}}” in “statu neutronico” (<math>\rho = +1</math>), quae deinde, electrone neutrinoque emissis, in “statum protonicum” (<math>\rho = -1</math>) transit. ==== Status electronis ==== Electronis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae||en|qid=Q2362761}} hac [[aequatio]]ne describitur: : <math>\psi = \sum_s \psi_s a_s</math> ubi <math>\psi</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|functio undae Coulombiana||en|qid=Q17007968}} unius electronis et <math>\psi_s</math> sunt eius {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statūs stationarii|en|qid=Q911951}}. <math>a_s</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatra creationis annihilationisque|operatrum quod electronem in statu {{mvar|s}} annihilat|en|qid=Q902336}}, quod in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|spatium Fockianum|spatio Fockiano|en|qid=Q899044}} hoc modo agit: : <math>a_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} (1 - N_s) \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> <math>a_s^*</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} creationis electronis in statu {{mvar|s}}: : <math>a_s^* \Psi(N_1, N_2, \ldots, N_s, \ldots) = (-1)^{N_1 + N_2 + \cdots + N_s - 1} N_s \Psi(N_1, N_2, \ldots, 1 - N_s, \ldots)</math> ==== Status neutrini ==== Similiter, functio undae neutrini (<math>\phi</math>) hac aequatione describitur : <math>\phi = \sum_\sigma \phi_\sigma b_\sigma</math> ubi <math>\phi_\sigma</math> sunt statūs stationarii unius neutrini. <math>b_\sigma</math> est operatrum quod neutrinum in statu {{mvar|σ}} annihilat et quod in spatio Fockiano hoc modo agit: : <math>b_\sigma \Phi(M_1, M_2, \ldots, M_\sigma, \ldots) = (-1)^{M_1 + M_2 + \cdots + M_\sigma - 1} (1 - M_\sigma) \Phi(M_1, M_2, \ldots, 1 - M_\sigma, \ldots)</math> <math>b_\sigma^*</math> est creationis operatrum neutrini in statu {{mvar|σ}}. ==== Status particulae gravis ==== <math>\rho</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|operatrum (mathematica)|operatrum|en|qid=Q131030}} a [[Wernerus Heisenberg|Wernero Heisenberg]] introductum (postea in notione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vertigo isotopica|vertiginis isotopicae|en|qid=Q836938}} ampliatum) quo status {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleon|particulae gravis|en|qid=Q102165}} describitur; si particula est neutron valorem proprium {{math|+1}} habet, et {{math|−1}} si particula est proton. Itaque statūs particularum gravium per vectores columnarios duarum componentium repraesentabuntur, ubi : <math>\begin{pmatrix}1\\0\end{pmatrix}</math> neutronem repraesentat, et : <math>\begin{pmatrix}0\\1\end{pmatrix}</math> protonem repraesentat (in illa repraesentatione in qua <math>\rho</math> est consueta {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrix Pauliana||en|qid=Q336233}} <math>\sigma_z</math>). Operatra quae particulam gravem e statu protonicum in neutronicum et vice versa mutant per : <math>Q = \sigma_x - i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 1\\ 0 & 0\end{pmatrix}</math> et : <math>Q^* = \sigma_x + i \sigma_y = \begin{pmatrix}0 & 0\\ 1 & 0\end{pmatrix}</math> repraesentantur. <math>u_n(x)</math> et <math>v_n(x)</math> sunt functiones propriae particulae gravis in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|status stationarius|statu stationario|en|qid=Q911951}} {{comp|<math>n</math><sup>mo</sup>|“Ennensimo”}}, quum <math>\rho = +1</math> (neutron) et <math>\rho = -1</math> (proton), ubi <math>x</math> est positio particulae gravis. === Operatrum Hamiltonianum === {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Operatrum Hamiltonianum||en|qid=Q660488}} tribus partibus constat: pars <math>H_\text{h.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum gravium repraesentat; pars <math>H_\text{l.p.}</math>, quae energiam liberarum particularum levium repraesentat; et pars <math>H_\text{int.}</math>, quae interactionem praebet. : <math>H_\text{h.p.} = \frac{1}{2}(1 + \rho)N + \frac{1}{2}(1 - \rho)P</math> ubi <math>N</math> et <math>P</math> sunt operatra energiae neutronis et protonis, ita ut, si <math>\rho = 1</math>, <math>H_\text{h.p.} = N</math>, et, si <math>\rho = -1</math>, <math>H_\text{h.p.} = P</math>. : <math>H_\text{l.p.} = \sum_s H_s N_s + \sum_\sigma K_\sigma M_\sigma</math> ubi <math>H_s</math> est energia electronis in statu <math>s</math> intra campum Coulombianum [[nucleus atomicus|nuclei]], et <math>N_s</math> est numerus electronum in illo statu; <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>, et <math>K_\sigma</math> est energia uniuscuiusque talis neutrini (quod in libero statu {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unda plana|undae planae|en|qid=Q122518}} assumitur). In parte interactionis terminus continendus est qui transformationem protonis in neutronem, unā cum emissione electronis et neutrini (nunc scimus hoc esse antineutrinum), repraesentet, necnon terminus qui processum inversum repraesentet; {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|vis electrica|vis Coulombiana|en|qid=Q83152}} inter electronem et protonem omittitur, quia ad dilapsionem β non pertinet. Fermi duo valores possibiles quantitatis <math>H_\text{int.}</math> proposuit: primum, quandam formam non relativisticam in qua [[vertigo quantica|vertigo]] omittitur: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \psi(x) \phi(x) + Q^* \psi^*(x) \phi^*(x) \right]</math> deinde, quum assumeret particulas leves esse {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor Diracianus|versores Diracianos|en|qid=Q688945}} componentium quattuor, sed velocitatem particularum gravium parvam esse respectu constantis <math>c</math>, et omnes interactionis terminos qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|potentialis vectorialis|potentiali vectoriali|en|qid=Q521126}} electromagnetico similes erant omitti posse, hanc formam alteram: : <math>H_\text{int.} = g \left[ Q \tilde{\psi}^* \delta \phi + Q^* \tilde{\psi} \delta \phi^* \right]</math> ubi <math>\psi</math> et <math>\phi</math> nunc sunt {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|versor (geometria)|versores|en|qid=Q604907}} Diraciani componentium quattuor, <math>\tilde{\psi}</math> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Matrix transposita coniugata|coniugatam Hermitianam|en|qid=Q2051983}} ipsius <math>\psi</math> repraesentat, et <math>\delta</math> est matrix : <math>\begin{pmatrix} 0 & -1 & 0 & 0\\ 1 & 0 & 0 & 0\\ 0 & 0 & 0 & 1\\ 0 & 0 & -1 & 0 \end{pmatrix}</math> === Elementa matricis === Status systematis [[n-plex|sequentiā ''en''plici]] <math>\rho, n, N_1, N_2, \ldots, M_1, M_2, \ldots</math> dari intellegitur, ubi <math>\rho = \pm 1</math> indicat utrum particula gravis sit neutron an proton, <math>n</math> est status quanticus particulae gravis, <math>N_s</math> est numerus electronum in statu <math>s</math>, et <math>M_\sigma</math> est numerus neutrinorum in statu <math>\sigma</math>. Formā relativisticā quantitatis <math>H_\text{int.}</math> utens, Fermi illud elementum matricis exhibet inter statum in quo neutron est in statu <math>n</math> et nulli electrones in statu <math>s</math> nullaque neutrina in statu <math>\sigma</math> adsunt, et statum in quo proton est in statu <math>m</math> et electron ac neutrino in statibus <math>s</math> et <math>\sigma</math> adsunt, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \int v_m^* u_n \tilde{\psi}_s \delta \phi^*_\sigma d\tau</math> dummodo [[integrale]] per totum spatium configurationis particularum gravium (praeter <math>\rho</math>) computetur. Signum <math>\pm</math> ex eo dependet, utrum numerus omnium particularum levium sit impar (−) an par (+). === Probabilitas transitionis === Ad tempus vitae mediocre neutronis in statu <math>n</math> secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum quantica|theoriam perturbationum quanticam|en|qid=Q911364}} computandum, elementa matricis supradicta de omnibus statibus electronum et neutrinorum nondum occupatis summanda sunt. Hoc simplicatur assumendo functiones proprias electronis et neutrini <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> intra nucleum esse constantes ({{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Longitudo undae Comptoniana|longitudines undarum Comptonianarum|en|qid=Q1145377}} electronis et neutrini multo maiores esse quam magnitudinem nuclei). Hoc dat, : <math>H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} = \pm g \tilde{\psi}_s \delta \phi_\sigma^* \int v_m^* u_n d\tau</math> ubi nunc <math>\psi_s</math> et <math>\phi_\sigma</math> in positione nuclei aestimantur. Secundum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula aurea Fermiana|regulam auream Fermianam|en|qid=Q1073295}}, probabilitas huius transitionis est : <math>\begin{align} \left|a^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 &= \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1} \times \frac{\exp{\frac{2\pi i}{h} (-W + H_s + K_\sigma) t} - 1}{-W + H_s + K_\sigma}\right|^2 \\ &= 4 \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \times \frac{\sin^2\left(\frac{\pi t}{h}(-W + H_s + K_\sigma)\right)}{(-W + H_s + K_\sigma)^2}, \end{align}</math> ubi <math>W</math> est differentia energetica inter statum protonis et statum neutronis. Per omnes directiones [[medietas|medietatem]] omnium [[vertigo quantica|vertiginum]] et omnium [[motus|motuum]] neutrinorum capiendo qui energiam habent positivam (ubi <math>\Omega^{-1}</math> est densitas statuum neutrinorum, quae postremo ad infinitum tendere sumitur), habetur: : <math> \left\langle \left|H^{\rho=1, n, N_s=0, M_\sigma=0}_{\rho=-1,m,N_s=1,M_\sigma=1}\right|^2 \right \rangle_\text{avg} = \frac{g^2}{4\Omega} \left|\int v_m^* u_n d\tau\right|^2 \left( \tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right)</math> ubi <math>\mu</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|massa quietis||en|qid=Q1097654}} neutrini et <math>\beta</math> est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|matrices Diracianae|matrix Diraciana|en|qid=Q1151645}}. Quum animadvertamus valoribus <math>p_\sigma</math> quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math> probabilitatem transitionis fieri maximam, prior formula in sequentem formam redigitur: : <math> t\frac{8\pi^3 g^2}{h^4} \times \left| \int v_m^* u_n d\tau \right|^2 \frac{p_\sigma^2}{v_\sigma}\left(\tilde{\psi}_s \psi_s - \frac{\mu c^2}{K_\sigma} \tilde{\psi}_s \beta \psi_s\right),</math> ubi <math>p_\sigma</math> et <math>K_\sigma</math> sunt valores quibus <math>-W + H_s + K_\sigma = 0</math>. Fermi tria de hac functione observavit: * Quum statūs neutrinorum habeantur liberi, <math>K_\sigma > \mu c^2</math>, atque ideo limes superior spectri continui <math>\beta</math> est <math>H_s \leq W - \mu c^2</math>. * Quum respectu electronum [[inaequatio]] <math>H_s > mc^2</math> sit vera, energiae protonis secundum inaequationem <math>W \geq (m + \mu)c^2</math> ab energia neutronis ita differendum est ut dilapsio β eveniat. * In probabilitate transitionis factori <math>Q_{mn}^* = \int v_m^* u_n d\tau</math> magnitudinis unius esse solet; sed aliquando, peculiaribus condicionibus, evanescit; inde (approximatae) {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|regula selectionis|regulae selectionis|en|qid=Q570412}} dilapsionis β oriuntur. === Transitiones prohibitae === Ut supra dictum est, quum multiplicatio <math>Q_{mn}^*</math> inter statūs <math>u_n</math> et <math>v_m</math> particulae gravis evanescit, talis transitus dicitur “prohibitus” (vel potius multo minus probabilis quam casibus quibus eadem multiplicatio uni propinqua est). Si descriptio nuclei per singulos statūs quanticos protonum et neutronum satis accurate valet, tum <math>Q_{mn}^*</math> evanescit nisi status neutronicus <math>u_n</math> et status protonicus <math>v_m</math> idem momentum angulare habent; alioquin, momentum angulare totius nuclei ante et post dilapsionem describendum est. == De primis effectibus novae theoriae == Paulo postquam theoria Fermiana apparuit, [[Wernerus Heisenberg]] in [[epistula]] ad [[Volfgangus Pauli|Volfgangum Pauli]] missa<ref>{{qc|Hermann & al., 1985 [1979]}}, p. 250, littera {{*numero}} 341, ''Wernerus Heisenberg Volfgango Pauli salutem dicit'', die 18 Ianuarii anno 1934.</ref> animadvertit emissionem et absorptionem neutrinorum electronumque in nucleo, in secundo ordine {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria perturbationum|theoriae perturbationum|en|qid=Q10886678}}, vim gignere qua protones et neutrones in vicem se attraherent, item ut emissio et absorptio [[photon|photonum]] vim electromagneticam gignebat. Ipse invēnit talem vim formam <math>\frac{\text{Const.}}{r^5}</math> habituram esse, sed animadvertit [[experimentum|experimenta]] illius temporis quantitatem nimis parvam, ordine [[magnitudo|magnitudinis]] circiter unius [[millio]]nensimae partis, indicare.<ref>{{qc|Brown, 1996}}, sectio 3.3.</ref> Anno sequenti, [[Hideki Yukawa]] eandem notionem secutus est,<ref>{{qc|Yukawa, 1935}}, p. 1.</ref> sed in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|interactio Yukawiana|sua theoria|en|qid=Q31387}} in locum neutrinorum electronumque novam particulam [[hypothesis|opinabilem]], cuius [[massa]] quietis circiter ducentiens maior erat quam massa electronis, substituit. Talis particula postea “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|pion|<>|en|qid=Q4097}}” appellata est.<ref>{{qc|Mehra, 2001}}, p. 832.</ref> == De posteriore progressu == [[Fasciculus:MuonFermiDecay.gif|thumb|upright=0.8|Interactio Fermiana per [[vector|vectores]] quattuor in singulum punctum sub constante Fermiana {{mvar/G_F}} convergentes hic ostenditur.]] Theoria Fermiana quadrifermionica [[interactio debilis|interactionem debilem]] egregie describit. Infeliciter, {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|sectio efficax||en|qid=Q17128025}} calculata, {{*ie}} probabilitas interactionis per aream interactionis communem multiplicata, secundum quadratum energiae crescit, velut <math> \sigma \approx G_{\rm F}^2 E^2 </math> (in aequatione <math>G_{\rm F}</math> est [[constans Fermiana]], quae vim interactionis debilis aestimat). Quum sectio efficax sine fine crescat, ad energias multo maiores quam fere 100 [[electronvolta|GeV]] theoria valere cessat. Hinc demum theoria amplior orta est quae interactionem quadrifermionicam per {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|completio ultraviolacea|completionem ultraviolaceam|en|qid=Q7876097}} explanat; in nova theoria, quae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|electrodebilis|en|qid=Q466416}} appellatur, interactio interpositione {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}} aut {{mvar|Z}}|en|qid=Q211922}} explanatur. Nova theoria electrodebilis, eādem vi fundamentali agente, per interactionem inter [[muon]]em, antineutrinum electronicum, neutrinum muonicum et electronem etiam dilapsionem muonis explanare poterat. Haec hypothesis a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Semyon Gershtein||en|qid=Q2269323}} et [[Iacobus Zel'dovič|Yakov Zeldovich]] proposita est, atque hodie nota est nomine “hypothesis conservationis fluxūs vectorialis”.<ref>{{qc|Gerstein & Zeldovich, 1955}}, pp. 698–699.</ref> In sua theoria Fermi censuit interactioni esse formam copulationis cuiusdam contactu duorum fluxuum vectorialium effectae. Postea tamen [[Tsung-Dao Lee]] et [[Chen Ning Yang|Yang Chen-Ning]] ostenderunt nihil impedire quin fluxus quidam axialis, qui {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|paritas (physica)|paritatem|en|qid=Q141160}} violaret, appareret. {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Experimentum Wu|Experimenta|en|qid=Q1303351}} a {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Chien-Shiung Wu||en|qid=Q450317}} peracta violationem paritatis probaverunt.<ref>{{qc|Lee & Yang, 1956}}, pp. 254–258.</ref><ref>{{qc|Wu & al., 1957}}, pp. 1413–1415.</ref> [[Georgius Gamov]] et [[Eduardus Teller]] primum siverunt violationem paritatis in interactionem Fermianam includere. Nam postea intellectum est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|transitiones Gamowianae-Tellerianae||en|qid=Q5520378}} dilapsionibus “permissis”—paritatem violantibus―et dilapsionibus “superpermissis”—paritatem conservantibus—secundum [[vertigo quantica|vertiginem]] electronis antiparallelam et vertiginem parallelam neutrini interactionem Fermianam describere. Iam ante adventum {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|theoria electrodebilis|theoriae electrodebilis|en|qid=Q466416}} et [[theoria canonica|theoriae canonicae]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Georgius Sudarshan|<>|en|qid=Q1384866}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Robertus Marshak|<>|en|qid=Q181687}}, atque, suo uterque consilio, [[Ricardus Feynman]] et [[Murray Gell-Mann]], structuram tensorialem ({{*ie}} [[vector (mathematica)|vector]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Pseudovector|vectore axiali|en|qid=Q621476}} detracto, {{math|''V'' − ''A''}}) interactionis quadrifermionicae determinare potuerunt.<ref>{{qc|Feynman & Gell-Mann, 1958}}, p. 193.</ref><ref>{{qc|Sudarshan & Marshak, 1958}}, p. 1860.</ref> == Constans Fermiana == {{Pagina principalis|Constans Fermiana}} [[Constans Fermiana]] vim interactionis debilis in regiminibus humilium energiarum aestimat. Duae formae eiusdem constantis ({{mvar/G_F}} et, formā naturali, {{mvar/G0_F}} notatae), cuius [[dimensio]]nes sunt {{Dimensiones|5|1|−2}} ({{mvar/G_F}}) et {{Dimensiones|−4|−2|4}} ({{mvar/G0_F}}), hac ratione inter se coniunguntur: : <math>G_{\rm F}^0=\frac{G_{\rm F}}{(\hbar c)^3}</math> Accuratissima determinatio e mensurā {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|dilapsio exponentialis|temporis vitae|en|qid=Q574576}} [[muon]]is habetur, quod inversē {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|proportio|proportionale|en|qid=Q117209928}} est [[quadratura (mathematica)|quadrato]] constantis Fermianae ({{mvar/G_F}}).<ref name="chitwood-et-al-2007">{{qc|Chitwood & al., 2007}}.</ref> Forma naturalis constantis—{{*ie}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|unitates naturales|unitatibus naturalibus|en|qid=Q3962243}} expressa—est,<ref name="griffiths-2009-pp314-315" /> : <math>G_{\rm F}^0=\frac{\sqrt{2}}{8}\frac{g^{2}}{M_{\rm W}^{2} c^4}</math> ubi {{mvar|g}} est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|constans copulationis||en|qid=Q1193095}} [[Vis debilis|interactionis debilis]] et {{math|{{mvar|M}}<sub>W</sub>}} est massa {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Bosones W et Z|bosonis {{mvar|W}}|en|qid=Q211922}}, qui, intercedens, dilapsionem de qua agitur moderatur. Ex hoc invenitur constantem Fermianam valere {{val|1.435851|(7)|e=-62|u=[[chiliogramma|kg]]&thinsp;[[metrum|m]]<sup>5</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>−2</sup>}}, atque constantem Fermianam naturalem valere {{val|4.5437956|(23)|e=14|u=[[chiliogramma|kg]]<sup>−2</sup>&thinsp;[[metrum|m]]<sup>−4</sup>&thinsp;[[secundum|s]]<sup>4</sup>}}. == Notae == <references /> == Bibliographia == * {{Ecce citatio | id = Brown, 1996 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Brown | nomen auctoris = Laurie Marcus | titulus = The Origin of the Concept of Nuclear Forces | annus = 1996 | lingua = en | domus editoria = Institute of Physics Publishing | url = https://archive.org/details/originofconcepto0000brow | accessus ad url = sociis | isbn = 978-0-7503-0373-6 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Chitwood & al., 2007 | c = {{Opus | cognomen 1 = Chitwood | nomen 1 = D. B. | cognomen 2 = Banks | nomen 2 = T. I. | cognomen 3 = Barnes | nomen 3 = M. J. | cognomen 4 = Battu | nomen 4 = S. | cognomen 5 = Carey | nomen 5 = R. M. | cognomen 6 = Cheekatmalla | nomen 6 = S. | cognomen 7 = Clayton | nomen 7 = S. M. | cognomen 8 = Crnkovic | nomen 8 = J. | cognomen 9 = Crowe | nomen 9 = K. M. | cognomen 10 = Debevec | nomen 10 = P. T. | cognomen 11 = Dhamija | nomen 11 = S. | cognomen 12 = Earle | nomen 12 = W. | cognomen 13 = Gafarov | nomen 13 = A. | cognomen 14 = Giovanetti | nomen 14 = K. | cognomen 15 = Gorringe | nomen 15 = T. P. | cognomen 16 = Gray | nomen 16 = F. E. | cognomen 17 = Hance | nomen 17 = M. | cognomen 18 = Hertzog | nomen 18 = D. W. | cognomen 19 = Hare | nomen 19 = M. F. | cognomen 20 = Kammel | nomen 20 = P. | cognomen 21 = Kiburg | nomen 21 = B. | cognomen 22 = Kunkle | nomen 22 = J. | cognomen 23 = Lauss | nomen 23 = B. | cognomen 24 = Logashenko | nomen 24 = I. | cognomen 25 = Lynch | nomen 25 = K. R. | cognomen 26 = McNabb | nomen 26 = R. | cognomen 27 = Miller | nomen 27 = J. P. | cognomen 28 = Mulhauser | nomen 28 = F. | cognomen 29 = Onderwater | nomen 29 = C. J. G. | cognomen 30 = Ozben | nomen 30 = C. S. | cognomen 31 = Peng | nomen 31 = Q. | cognomen 32 = Polly | nomen 32 = C. C. | cognomen 33 = Rath | nomen 33 = S. | cognomen 34 = Roberts | nomen 34 = B. L. | cognomen 35 = Tishchenko | nomen 35 = V. | cognomen 36 = Wait | nomen 36 = G. D. | cognomen 37 = Wasserman | nomen 37 = J. | cognomen 38 = Webber | nomen 38 = D. M. | cognomen 39 = Winter | nomen 39 = P. | cognomen 40 = Zolnierczuk | nomen 40 = P. A. | auctores dumtaxat = 1 | titulus = Improved Measurement of the Positive-Muon Lifetime and Determination of the Fermi Constant | contextus = Physical Review Letters | lingua = en | volumen = 99 | fasciculus = 3 | annus = 2007 | bibcode = 2007PhRvL..99c2001C | doi = 10.1103/PhysRevLett.99.032001 | s2cid = 3255120 | pmid = 17678280 | arxiv = 0704.1981 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Close, 2012 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Close | nomen auctoris = Francus | titulus = Neutrino | lingua = en | tempus = 2012-02-23 | domus editoria = Oxford University Press | isbn = 978-0-19-969599-7 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Cronin, 2004 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen redactoris = Cronin | nomen redactoris = Iacobus Watson | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi Remembered | lingua = en | tempus = 2004-09-11 | domus editoria = University of Chicago Press | isbn = 0-226-12111-9 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1933 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = La ricerca scientifica | lingua = it | volumen = 4 | fasciculus = 2 | tempus = 1933-07-31 | paginae = 491–495 | url = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/page/n541/mode/2up | url contextus = https://archive.org/details/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/ | url contextus forma pdf = https://archive.org/download/la-ricerca-scientifica-a.-4-vol-2/La%20Ricerca%20Scientifica%20%20A.%204%20vol%202.pdf }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Tentativo di una teoria dei raggi β | contextus = Il nuovo cimento | lingua = it | volumen = 11 | annus = 1934 | paginae = 1–19 | doi = 10.1007/BF02959820 | bibcode = 1934NCim...11....1F | s2cid = 123342095 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi, 1934 bis | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | nomenclatura = compendiaria | titulus = Versuch einer Theorie der beta-Strahlen. I | contextus = Zeitschrift für Physik | volumen = 88 | fasciculus = 3–4 | annus = 1934 | lingua = de | pagina = 161 | bibcode = 1934ZPhy...88..161F | doi = 10.1007/BF01351864 | s2cid = 125763380 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Fermi & Wilson, 1968 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Fermi | nomen auctoris = Henricus | commentatio de auctore = Henricus Fermi | cognomen interpretis = Wilson | nomen interpretis = Fred L. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Fermi's Theory of Beta Decay | contextus = American Journal of Physics | volumen = 36 | fasciculus = 12 | lingua = en | annus = 1968 | annus primae editionis = 1934 | paginae = 1150–1160 | url = https://microboone-docdb.fnal.gov/cgi-bin/RetrieveFile?docid=953;filename=FermiBetaDecay1934.pdf;version=1 | accessus ad url = emptoribus | bibcode = 1968AmJPh..36.1150W | doi = 10.1119/1.1974382 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman & Gell-Mann, 1958 | c = {{Opus | cognomen auctoris 1 = Feynman | nomen auctoris 1 = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore 1 = Ricardus Feynman | cognomen auctoris 2 = Gell-Mann | nomen auctoris 2 = Murray | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of the Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 1 | annus = 1958 | url = https://authors.library.caltech.edu/3514/1/FEYpr58.pdf | bibcode = 1958PhRv..109..193F | doi = 10.1103/physrev.109.193 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Feynman, 1962 | c = {{Opus | cognomen = Feynman | nomen = Ricardus Phillippus | commentatio de auctore = Ricardus Feynman | nomenclatura = compendiaria | titulus = Theory of Fundamental Processes | lingua = en | annus = 1962 | domus editoria = W. A. Benjamin }} }}. * {{Ecce citatio | id = Gerstein & Zeldovich, 1955 | c = {{Opus | cognomen 1 = Gerstein | nomen 1 = S. S. | cognomen 2 = Zeldovich | nomen 2 = Ya. B. | titulus = Meson corrections in the theory of beta decay | contextus = Zh. Eksp. Teor. Fiz. | annus = 1955 | lingua = en }} }}. * <!-- Etiam prima editio in interrete invenitur: https://archive.org/details/GriffithsD.IntroductiontoelementaryparticlesWiley1987 -->{{Ecce citatio | id = Griffiths, 2009 [1987] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Griffiths | nomen auctoris = David | nomenclatura = compendiaria | titulus = Introduction to Elementary Particles | lingua = en | annus = 2009 | editio = 2 | annus primae editionis = 1987 | url = https://archive.org/details/elementarypartic00grif | isbn = 978-3-527-40601-2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Hermann & al., 1985 [1979] | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pauli | nomen auctoris = Volfgangus | commentatio de auctore = Volfgangus Pauli | cognomen redactoris 1 = Hermann | nomen redactoris 1 = A. | cognomen redactoris 2 = von Meyenn | nomen redactoris 2 = K. | cognomen redactoris 3 = Weisskopf | nomen redactoris 3 = V. F. | nomenclatura = compendiaria | titulus = Scientific Correspondence with Bohr, Einstein, Heisenberg a.o. Volume II: 1930–1939 | lingua = en | annus = 1985 | annus primae editionis = 1979 | domus editoria = Springer-Verlag Berlin Heidelberg GmbH }} }}. * {{Ecce citatio | id = Lee & Yang, 1956 | c = {{Opus | cognomen 1 = Lee | nomen 1 = T. D. | cognomen 2 = Yang | nomen 2 = C. N. | titulus = Question of Parity Conservation in Weak Interactions | contextus = Physical Review | volumen = 104 | fasciculus = 1 | annus = 1956 | lingua = en | bibcode = 1956PhRv..104..254L | doi = 10.1103/PhysRev.104.254 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Mehra, 2001 | c = {{Opus | cognomen = Mehra | nomen = Jagdish | titulus = The Historical Development of Quantum Theory, Volume 6 Part 2 (1932–1941) | lingua = en | annus = 2001 | domus editoria = Springer }} }}. * {{Ecce citatio | id = Pais, 1986 | c = {{Opus | cognomen auctoris = Pais | nomen auctoris = Abraham | titulus = Inward Bound | tempus = 1986-09-12 | lingua = en | locus = Oxford | domus editoria = Oxford University Press | url = https://archive.org/details/inwardboundofmat00pais_0 | accessus ad url = sociis | isbn = 0-19-851997-4 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Rasetti, 1962 | c = {{Opus | cognomen redactoris = Rasetti | nomen redactoris = Francus | titulus = Enrico Fermi: Note e Memorie | annus = 1962 | domus editoria = Accademia Nazionale dei Lincei | locus = [[Roma]]e | url = https://operedigitali.lincei.it/Fermi/index.php | retrospectio = 20230522093259 | salus url = vivit }} }}. * {{Ecce citatio | id = Schwartz, 2017 | c = {{Opus | cognomen = Schwartz | nomen = David N. | titulus = The Last Man Who Knew Everything. The Life and Times of Enrico Fermi, Father of the Nuclear Age | lingua = en | tempus = 2017-09-12 | domus editoria = Basic Books | isbn = 978-0-465-09312-0 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Sudarshan & Marshak, 1958 | c = {{Opus | cognomen 1 = Sudarshan | nomen 1 = E. C. | cognomen 2 = Marshak | nomen 2 = R. E. | titulus = Chirality invariance and the universal Fermi interaction | contextus = Physical Review | lingua = en | volumen = 109 | fasciculus = 5 | annus = 1958 | bibcode = 1958PhRv..109.1860S | doi = 10.1103/physrev.109.1860.2 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Wu & al., 1957 | c = {{Opus | cognomen 1 = Wu | nomen 1 = C. S. | cognomen 2 = Ambler | nomen 2 = E | cognomen 3 = Hayward | nomen 3 = R. W. | cognomen 4 = Hoppes | nomen 4 = D. D. | cognomen 5 = Hudson | nomen 5 = R. P. | titulus = Experimental Test of Parity Conservation in Beta Decay | contextus = Physical Review | volumen = 105 | fasciculus = 4 | annus = 1957 | lingua = en | bibcode = 1957PhRv..105.1413W | doi = 10.1103/PhysRev.105.1413 | accessus ad doi = liberus }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yang, 2012 | c = {{Opus | cognomen 1 = Yang | nomen 1 = C. N. | titulus = Fermi's β-decay Theory | contextus = Asia Pacific Physics Newsletter | lingua = en | volumen = 1 | fasciculus = 1 | annus = 2012 | doi = 10.1142/s2251158x12000045 }} }}. * {{Ecce citatio | id = Yukawa, 1935 | c = {{Opus | cognomen = Yukawa | nomen = H. | titulus = On the interaction of elementary particles | contextus = Proceedings of the Physico-Mathematical Society of Japan | volumen = 17 | annus = 1935 | lingua = en }} }}. {{NexInt}} * [[Constans Fermiana]] * [[Henricus Fermi]] * [[Vis debilis]] [[Categoria:Henricus Fermi]] [[Categoria:Interactio debilis]] [[Categoria:Notiones in physica]] [[Categoria:Physica]] 8xtfsw7ded6b5ij4ks41bumcx9uy743 Index formarum Latinarum nominum Lituanicorum 0 328681 3989194 3988748 2026-09-19T07:54:09Z ~2026-49405-65 214731 3989194 wikitext text/x-wiki {{Index imperfectus}} == Tabula == {| class="wikitable sortable" border="border" !Nomen Lituanicum !Forma Latina !Fontes |- |''Aleksandas'' |[[Alexander (nomen)|Alexander]] | |- |''Algimantas'' |Algimundus |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=Algimundus+mindovus&pg=PA169&printsec=frontcover pag. 169]) |- |''Auktumas'' |Aucto |([https://www.google.it/books/edition/Historia_Prussiae/J-JOAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=fiue+linconem&pg=PA98&printsec=frontcover pag. 98 (acc.)]) |- |''Kantigirdas'' |Candigendus; Cantegerda |([https://www.google.it/books/edition/Historia_Prussi%C3%A6/xuNWAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=candigendus+ducem&pg=PA114&printsec=frontcover pag. 114]); ([https://www.google.it/books/edition/Historia_Ordinis_Equitum_Teutonicorum_ho/ov_GfIyy6dAC?hl=it&gbpv=1&dq=cantegerdae&pg=PA23&printsec=frontcover pag. 23]) |- |''Kazimieras'' |[[Casimirus]] | |- |''Daumantas'' |Daumondus |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=Daumondo+ingenium&pg=PA153&printsec=frontcover pag. 153]) |- |''Dovydas'' |[[David]] | |- |''Elžbieta'' |[[Elisabetha]] | |- |''Gediminas'' |Gedeminus; [[Gediminus (nomen)|Gediminus]] |([https://www.google.it/books/edition/Historiarum_poloniae_et_magni_ducatus_Li/apjB-K59t7UC?hl=it&gbpv=1&dq=gedeminum&pg=PA201&printsec=frontcover pag. 201]) |- |''Jurgis'' |[[Georgius]] | |- |''Giedrius'' |Giedrus |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=ex+giedro&pg=PA169&printsec=frontcover pag. 169 (nom. et abl.)] ) |- |''Girmantas'' |Giermondus |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=Giermondus+Leonem&pg=PA141&printsec=frontcover pag. 141]) |- |''Ginvilas'' |Ginvilus |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=Algimundus+mindovus&pg=PA169&printsec=frontcover pag. 169]) |- |''Glapas'' |Glappo |([https://www.google.it/books/edition/Historia_Prussi%C3%A6/xuNWAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=glappo+dux&pg=PA109&printsec=frontcover pag. 109]) |- |''Jadvyga'' |[[Hedvigis]] | |- |''Jokūbas'' |[[Iacobus]] | |- |''Jogaila'' |[[Iagaelo]]; Iagello |([https://www.google.it/books/edition/Stanislai_Sarnicii_Annales_sive_de_origi/IVBSbGUr4ZMC?hl=it&gbpv=1&dq=mindacus+dux&pg=PA1097&printsec=frontcover pag. 1098 (acc.)]) |- |''Jaroslavas'' |[[Iaroslaus]] | |- |''Jaunutis'' |[[Iaunutus]] | |- |''Jonas'' |[[Ioannes]] | |- |''Gedėtas'' |Jodecus |([https://www.google.it/books/edition/Historia_Prussi%C3%A6/xuNWAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=candigendus+ducem&pg=PA114&printsec=frontcover pag. 114]) |- |''Kęstutis'' |Keistutus; Keystuthus; [[Keystutus]]; Kinstudtus, Kinstutus |([https://www.google.it/books/edition/Theatrum_genealogicum/Y1dOAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Jaunutus+rex&pg=PA374&printsec=frontcover pag. 374]); [https://www.google.it/books/edition/Dzie%C5%82a_wszystkie/x_kDAAAAYAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=olgerdus&pg=PA405&printsec=frontcover (pag. 405]); ([https://www.google.it/books/edition/Pomniki_dziejowe_wiek%C3%B3w_%C5%9Brednich_do_ob/bjYhAQAAMAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=witoldus&pg=PA157&printsec=frontcover pag. 158 (gen.)]); ([https://www.google.it/books/edition/O_znaczeniu_Prus_dawnych/WRtbAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Kinstutus+rex&pg=PA150&printsec=frontcover p. 150]) |- |''Kęsgaila'' |Kesgello |([https://www.google.it/books/edition/Historia_Prussi%C3%A6/xuNWAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=kesgellone&pg=PA215&printsec=frontcover pag. 215 (abl.)]) |- |''Kaributas'' |Korybutus |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=korybutus&pg=PA395&printsec=frontcover pag. 395]) |- |''Laurynas'' |[[Laurentius]] | |- |''Linkas'' |Linco |([https://www.google.it/books/edition/Historia_Prussiae/J-JOAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=fiue+linconem&pg=PA98&printsec=frontcover pag. 98 (acc.)]) |- |''Marija'' |[[Maria]] | |- |''Martynas'' |[[Martinus]] | |- |''Mindaugas'' |Mendocus; [[Mendogus (dux Lituaniae)|Mendogus]]; Mendolfus; Mindacus; Mindovus |([https://www.google.it/books/edition/Polonicae_historiae_corpus_hoc_est_Polon/JG0xMJk5JskC?hl=it&gbpv=1&dq=glando+dux+sambiensis&pg=RA2-PA551&printsec=frontcover pag. 350]); ([https://www.google.it/books/edition/Historiae_lituanae_pars_prior_de_rebus_L/FVsVAAAAQAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=mendogus+rex&pg=PA90&printsec=frontcover pag. 90]); ([https://www.google.it/books/edition/Stanislai_Sarnicii_Annales_sive_de_origi/IVBSbGUr4ZMC?hl=it&gbpv=1&dq=mindacus+dux&pg=PA1097&printsec=frontcover pag. 1098]); ([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=Algimundus+mindovus&pg=PA169&printsec=frontcover pag. 169]) |- |''Mečislovas'' |[[Miecislaus I (dux Polanorum)|Miecislaus]] | |- |''Narimantas'' |Narimundus |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=troidenus+dux+lituaniae&pg=PA162&printsec=frontcover pag. 162 (abl.)]) |- |''Mykolas'' |[[Nicolaus]] | |- |''Algirdas'' |[[Olgerdus (nomen)|Olgerdus]]; Olgierdus |([https://www.google.it/books/edition/Synowie_Gedymina/k9lbAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=troidenis+dux&pg=PA40&printsec=frontcover pag. 41]) |- |''Alšis'' |Olsa |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=Algimundus+mindovus&pg=PA169&printsec=frontcover pag. 169]) |- |''Paulius'' |[[Paulus (nomen)|Paulus]] | |- |''Petrius'' |[[Petrus (nomen)|Petrus]] | |- |''Pipinas'' |[[Pippinus]] | |- |''Ringaudas'' |Ringoldus; Ringoltus |([https://www.google.it/books/edition/Historiae_lituanae_pars_prior_de_rebus_L/FVsVAAAAQAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=mendogus+rex&pg=PA90&printsec=frontcover pag. 90]); ([https://www.google.it/books/edition/Theatrum_genealogicum/Y1dOAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Jaunutus+rex&pg=PA374&printsec=frontcover pag. 374]) |- |''Skomantas'' |Scumandus |([https://www.google.it/books/edition/Historia_Prussi%C3%A6/xuNWAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=scumandus&pg=PA113&printsec=frontcover pag. 113]) |- |''Žygimantas'' |[[Sigismundus]] | |- |''Skirgaila'' |Skirgalo; Skirgello; Skirgelo |([https://www.google.it/books/edition/Lexicon_universale_historiam_sacram_et_p/1BBEAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=mendogus+rex&pg=PA128&printsec=frontcover p. 128]); ([https://www.google.it/books/edition/Pomniki_dziejowe_wiek%C3%B3w_%C5%9Brednich_do_ob/bjYhAQAAMAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=witoldus&pg=PA157&printsec=frontcover pag. 157]); ([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=skirgelo+trocenfis&pg=PA395&printsec=frontcover pag. 395]) |- |''Stanislovas'' |[[Stanislaus]] | |- |''Survabūnas'' |Survabuno |([https://www.google.it/books/edition/Preu%C3%9Fisches_Urkundenbuch/nzvMr2xI2w0C?hl=it&gbpv=1&dq=survabuno&pg=PA7&printsec=frontcover pag. 7]) |- |''Sventopolkas'' |Suentopelcus; [[Sventopolcus]] |([https://www.google.it/books/edition/Martini_Cromeri_De_origine_et_rebus_gest/Tk5gqoktPysC?hl=it&gbpv=1&dq=Varcislaus+Mefciugi+Frater&pg=PA110&printsec=frontcover pag. 110]) |- |''Šventaragis'' |Suintorogus |([https://www.google.it/books/edition/Historiarum_Poloniae_Et_Magni_Ducatus_Li/9bpMAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=suintorogus&pg=PA565&printsec=frontcover pag. 565]) |- |''Švitrigaila'' |[[Swidrigelo]]; Suttrigello |([https://www.google.it/books/edition/Theatrum_genealogicum/Y1dOAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=Jaunutus+rex&pg=PA374&printsec=frontcover pag. 374]) |- |''Traidenis'' |Troidenis; Troidenus |([https://www.google.it/books/edition/Synowie_Gedymina/k9lbAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=troidenis+dux&pg=PA40&printsec=frontcover pag. 41]); ([https://www.google.it/books/edition/Historiae_Lituanae_pars_prior_altera_Auc/IzoJsxeS108C?hl=it&gbpv=1&dq=troidenus+dux+lituaniae&pg=PA162&printsec=frontcover pag. 162 (nom. et acc.)]) |- |''Valdomaras'' |[[Valdemarus]] | |- |''Vartislavas'' |Varcislaus |([https://www.google.it/books/edition/Martini_Cromeri_De_origine_et_rebus_gest/Tk5gqoktPysC?hl=it&gbpv=1&dq=Varcislaus+Mefciugi+Frater&pg=PA110&printsec=frontcover pag. 110]) |- |''Vaclovas'' |[[Venceslaus]] | |- |''Vytenis'' |[[Vitenes]]; Vithenes |([https://www.google.it/books/edition/Historiarum_Poloniae_Et_Magni_Ducatus_Li/d7tMAAAAcAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=gedeminum&pg=PA201&printsec=frontcover pag. 201]) |- |''Vytautas'' |[[Vitoldus]]; Witoldus; Wygandus |([https://www.google.it/books/edition/Pomniki_dziejowe_wiek%C3%B3w_%C5%9Brednich_do_ob/bjYhAQAAMAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=witoldus&pg=PA157&printsec=frontcover pag. 157]); ([https://www.google.it/books/edition/Pomniki_dziejowe_wiek%C3%B3w_%C5%9Brednich_do_ob/bjYhAQAAMAAJ?hl=it&gbpv=1&dq=witoldus&pg=PA157&printsec=frontcover pag. 158]); |- |''Vladimiras'' |[[Vladimirus]] | |- |''Visvaldas'' |[[Vsevolodus]] | |} {{NexInt}} * [[Index formarum Latinarum nominum Arabicorum Persicorumque]] * [[Index formarum Latinarum nominum Iaponicorum]] * [[Index formarum Latinarum nominum Islandicorum]] == Nexus externi == * Vide [https://www.behindthename.com/names/usage/lithuanian paginam nominum Lituanicorum] apud situm interretiale ''Behind the Name''. {{Ling|Anglice}} [[Categoria:Indices nominum]] [[Categoria:Lingua Lituana]] 5df7xygp7nd7tpam4d0k87y4bcyrez6 Girancurtis 0 328702 3989209 3988815 2026-09-19T08:30:20Z Pippobuono 54500 typo 3989209 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Eglise de Girancourt.jpg|thumb|upright=0.8|left|Girancurtis: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Brictius|Sancto Brictio]] dicata.]] {{res|Girancurtis}}<ref>{{Graesse}}, t. 2, p. 162.</ref> ([[Francogallice]]: ''Girancourt'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 877 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. == Civis notabilis == * [[Ioannes Baptista Guyot]] (1756-1821), sacerdos refractarius per [[Revolutio Gallica|Revolutionem Francogallicam]], qui [[Terroris Regimen|Terrorem]] aegre effugit, hic natus est. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Girancourt|Girancurtem}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] irbzo434eutn8djfkvvnygs7h3iys0b Presbyopia 0 328705 3989125 3988878 2026-09-18T15:24:56Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989125 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Presbyopia.png|thumb|Quomodo presbyopia e [[refractio|refractionis]] defectu nascatur. ]] '''Presbyopia''' (e verbo Graeco πρεσβύς = senex et suffixo -opia ad visionem pertinente: "senis visus"<ref>[[Plutarchus]] in ''[[Quaestiones convivales|Quaestionibus convivalibus]]'' (I.8: Cur seniores facilius litteras eminus legant) hoc vitium iam descripsit.</ref>) est vitium [[visus]] progrediente aetate naturaliter accidens e quo fit ut seniores homines res proximas non iam dilucide dispiciunt sed [[Perspicillum|vitris ocularibus]] ad legendum utuntur. Nam post quadraginta annos [[Lens (anatomia)|lens cristallina]] [[Elasticitas|elasticitatem]] paulatim amittit nec a musculo ciliario distenta tam facile formam nativam convexamque redintegrat. Quae elasticitatis amissio facultatem accomodationis ad distantiam oculorum male adficit. Homines [[Myopia|myopes]] minus et tardius presbyopia adficiuntur quia myopia aliquatenus hoc vitium compensat: nam ''punctum proximum'' visus minus longe ab oculis apud eos amovetur. Presbyopia facile perspicillis et vitris convexis corrigitur. Hodie etiam [[chirurgia |chirurgia]] refractiva adhibetur<ref>Assouline (2009).</ref>. == Notae == <references /> == Plura legere si cupis == *C. Albou-Ganem, "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551219300658 Presbytie et chirurgie réfractive]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2019: 790-798 *M. Assouline, C. Girard, T. Guedj, C. Denis. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551209733728 245 Résultats de la compensation chirurgicale de la presbytie par PresbyLasik ou implants pseudophakes multifocaux]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2009: 1S84 *Leon N.Davies, "[https://link.springer.com/article/10.1007/s44402-026-00083-7 Presbyopia: Current Perspectives and Prospects for Patients]", ''Ophthalmic and Physiological Optics'', 2026 *"Timothy R. Fricke, Nina Tahhan, Serge Resnikoff et alii. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0161642017337971 Global Prevalence of Presbyopia and Vision Impairment from Uncorrected Presbyopia: Systematic Review, Meta-analysis, and Modelling]", ''Ophthalmology'', 2018: 1492-1499 *Brien A. Holden; Timothy R. Fricke; S. May Ho et alii. "[https://jamanetwork.com/journals/jamaophthalmology/fullarticle/420914 Global Vision Impairment Due to Uncorrected Presbyopia]", ''Archives of Ophthalmology'', 2008: 1731-1739. * Maria Markoulli, Timothy R Fricke, Anitha Arvind . "[https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1367048424000493 BCLA CLEAR Presbyopia: Epidemiology and impact]", ''Contact Lens and Anterior Eye'', 2024: 102157 == Nexus externi == *[[Vicimedia Communia|Vicimedia communia]] plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Presbyopia presbyopiam] spectant * Damien Gatinel [https://www.gatinel.com/recherche-formation/presbytie-multifocalite/#quelques-precisions-sur-la-presbytie de chirurgia presbyopiae adplicata] [[Categoria:Ophthalmologia]] [[Categoria:Visus]] 1dm1wyktonyb4yrg4n1eekrm2kyd7vx Categoria:Redirectiones inter paginas discretivas 14 328715 3989084 3989000 2026-09-18T13:42:12Z Grufo 64423 Nomen categoriae mutatum est 3989084 wikitext text/x-wiki {{Categoria vestigatoria formularum|De hac redirectione}} {{Categoria redirectionum}} {{Categoria celata}} {{Videatur etiam | Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas | Categoria:Redirectiones antidiscretivae }} [[Categoria:Discretio]] [[Categoria:Paginae discretivae quae sunt redirectiones]] rv50bp1vqghhba56uds6whtykjh9voz 3989085 3989084 2026-09-18T13:42:47Z Grufo 64423 -Cat 3989085 wikitext text/x-wiki {{Categoria vestigatoria formularum|De hac redirectione}} {{Categoria redirectionum}} {{Categoria celata}} {{Videatur etiam | Categoria:Redirectiones ad paginas discretivas | Categoria:Redirectiones antidiscretivae }} [[Categoria:Discretio]] j92jfm9itpm9ufm3y7kou6elyvxfwsx Alejandro 0 328729 3989091 3989006 2026-09-18T13:45:13Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989091 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Alexander (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] novocav9u79gpdi94xhotl0s1ak4trn Bautista 0 328731 3989090 3989008 2026-09-18T13:45:07Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989090 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Baptista (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Cognomina Hispanica]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] d45y3253ah64imrydbilh17vxv7oh83 Cándido 0 328732 3989067 3989045 2026-09-18T13:35:27Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989067 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Candidus (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] 79exm6vuq5ouc0l6al9zzagcjz3eq3j Cayetano 0 328733 3989089 3989010 2026-09-18T13:44:58Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989089 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Caietanus (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Cognomina Hispanica]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] stgc3qwi2fpvzt75s5rr5ci5px8e62h Francisco Javier 0 328736 3989088 3989013 2026-09-18T13:44:49Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989088 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Franciscus Xaverius (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] somuoyvudcovk7zq3v18pvr9nnpa7pf Genaro 0 328737 3989077 3989014 2026-09-18T13:36:56Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989077 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Ianuarius (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] 79f9056yj48hfpbqkni5oymlj6cgh58 Leticia 0 328746 3989075 3989027 2026-09-18T13:36:31Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989075 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Laetitia (praenomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] hva2u2z2l3n7fzz89s8haxfyfzt7zt8 Miguel (nomen) 0 328748 3989076 3989029 2026-09-18T13:36:39Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989076 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Michaël]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Cognomina Hispanica]] [[Categoria:Cognomina Lusitana]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] [[Categoria:Praenomina Lusitana]] jjaf8q8ccvpem89swj7s66c25es0gaq Moisés 0 328749 3989074 3989030 2026-09-18T13:36:24Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989074 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Moyses (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] [[Categoria:Praenomina Lusitana]] 4cx8w224wvzgv9ml3wrkstcag4kbcw4 Nicodemo 0 328750 3989073 3989031 2026-09-18T13:36:16Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989073 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Nicodemus (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] [[Categoria:Praenomina Italica]] [[Categoria:Praenomina Lusitana]] ejd9brlw618tauvni7ewnagglepwgwj Olimpia 0 328751 3989072 3989032 2026-09-18T13:36:09Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989072 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Olympia (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Dacoromanica]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] [[Categoria:Praenomina Italica]] [[Categoria:Praenomina Polonica]] 5ibmz44aj9jybocs4ehlbdb6nc4f6s9 Orlando (nomen) 0 328752 3989071 3989033 2026-09-18T13:36:01Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989071 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Rolandus (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Cognomina Italica]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] [[Categoria:Praenomina Italica]] [[Categoria:Praenomina Lusitana]] ldwkrpug1tk6kngkp201ujoq2h4mcu4 Pablo 0 328753 3989070 3989034 2026-09-18T13:35:51Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989070 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Paulus (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] pcslwl4abnx2v9owd283bqmt860ys70 Valentín 0 328761 3989069 3989042 2026-09-18T13:35:43Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989069 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Valentinus (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] [[Categoria:Praenomina Slovaca]] dbn7fv2jp47kmliyn8s522z96wl3wby Zacarías 0 328763 3989068 3989044 2026-09-18T13:35:35Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989068 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Zacharias (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Hispanica]] 0hx02zr3tyfpkjeck8xs7mqxujhpy8n Candido 0 328764 3989062 3989050 2026-09-18T13:32:03Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989062 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Candidus (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Cognomina Italica]] [[Categoria:Praenomina Italica]] mtex11w39lqxvdba0erw4y3xp763bbb Moro 0 328765 3989064 3989051 2026-09-18T13:32:58Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989064 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Maurus (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Cognomina Italica]] 3p21sk92d83j0xjuyflra5va9nslogi Ulisse 0 328767 3989066 3989049 2026-09-18T13:33:52Z Grufo 64423 +{{[[Formula:De hac redirectione|De hac redirectione]]}} 3989066 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Ulixes (nomen)]] {{De hac redirectione}} [[Categoria:Nominum redirectiones]] [[Categoria:Praenomina Italica]] 9neaf9jz89iv2q65wgyk1blxvcw58zt Nipigon 0 328769 3989219 3989053 2026-09-19T09:02:49Z Demetrius Talpa 81729 3989219 wikitext text/x-wiki [[Imago:Lake Nipigon.JPG|thumb|Lacus Nipigon]] {{res|Nipigon}}<ref>Cf. [[binomen|binomina]] ''Billaea nipigonensis, Dialonectria nipigonensis, Nectria nipigonensis'' etc.</ref>, vel in tabulis veterioribus {{res|Lacus Sanctae Annae}}<ref>J. Cary. [https://archive.org/details/dr_a-new-map-of-upper--lower-canada-from-the-latest-authorities-by-john-car-00644040 ''A new map of Upper & Lower Canada'', 1807]; [https://digital.library.queensu.ca/north-america-sheet-iv-lake-superior-reduced-admiralty-survey-published-society-diffusion-useful ''North America sheet IV Lake Superior'', 1832].</ref>, est lacus in [[Ontario]]ne provincia [[Canada]]e. [[Area (geometria)|Aream]] habet 4848 [[chiliometrum quadratum|chm<sup>2</sup>]], ripas perplexe curvatas et insulas innumeras. In silvis desertis et paludinosis situs est. [[Nipigon (flumen)|Flumen eiusdem nominis]] aquam lacus Nipigonis in [[lacus Superior|lacum Superiorem]] aufert. == Notae == <references /> == Nexus externi == {{Fontes geographici}} [[Categoria:Lacus Ontarionis]] 1zqnnznwpzpw7p07ys5ybjl3ovolm8y Girmont-Val-d'Ajol 0 328770 3989063 2026-09-18T13:32:16Z Pippobuono 54500 creatio e francica documentatione 3989063 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Girmont vald'ajol1.jpg|thumb|upright=0.8|left|Girmont-Val-d'Ajol: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Immaculata Conceptio|Immaculatae Conceptioni]] dicata.]] {{res|Girmont-Val-d'Ajol}} est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 264 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. Decreto die [[16 Decembris]] [[1869]], ''Hérival'', pars [[Le Val-d'Ajol]] — una cum vicis ''Girmont'' et ''Méreille'' — commune ''Girmont-Val d'Ajol'' constituit, rogatu fere octingentorum incolarum horum vicorum, qui autonomiam communalem et parochialem ob causas administrativas atque religiosas cupiebant. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Girmont-Val-d'Ajol|Girmont-Val-d'Ajol}} {{Fontes geographici}} {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] n9yvq805a89kbitqmc8bhsm88ukihyu Disputatio:Girmont-Val-d'Ajol 1 328771 3989079 2026-09-18T13:38:05Z Pippobuono 54500 attributio 3989079 wikitext text/x-wiki {{attributio|fr|Girmont-Val-d'Ajol|237036851}} giy2p2ujs7secf3eo14fhs0jul4wurs Girecuria 0 328772 3989092 2026-09-18T13:51:46Z Pippobuono 54500 creatio e francica documentatione 3989092 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} {{videdis|Girecuria (discretiva)}} [[Fasciculus:Chateau et Eglise de Girecourt sur Durbion (88).jpg|thumb|upright=0.8|left|Girecuria: oppidum et [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Bartholomaeus (apostolus)|Sancto Bartholomaeo]] dicata.]] {{res|Girecuria}} seu '''Girancuria''' seu '''Gislodicurtis''' seu '''Goerici curtis'''<ref>{{Graesse}}, t. 2, p. 162.</ref> ([[Francogallice]]: ''Girecourt-sur-Durbion'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 350 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. == Civis notabilis == * [[Ioannes Franciscus Humbert]] (1663-1754), Comes Girecuriae, vir publicus fuit qui [[Ducatus Lotharingiae|Ducatui Lotharingiae]] inserviit. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Girecourt-sur-Durbion|Girecuriam}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] 2e4gnwu8bxseonq8feone69i5h5qcn0 Disputatio:Girecuria 1 328773 3989093 2026-09-18T13:53:45Z Pippobuono 54500 attributio 3989093 wikitext text/x-wiki {{attributio|fr|Girecourt-sur-Durbion|238958696}} 4f3wn0agr9iejtf3o0abwlfpgmaol0e Girecuria (discretiva) 0 328774 3989099 2026-09-18T13:59:19Z Pippobuono 54500 creatio 3989099 wikitext text/x-wiki {{discretiva}} '''Girecuria'' potest significare: * [[Girecuria]] (Francogallice ''Girecourt-sur-Durbion''), commune Francicum [[Vosegus (praefectura Franciae)|praefecturae Vosegi]], iuxta [[Urbs Sancti Deodati|Urbem Sancti Deodati]]; * [[Gircuria|Girecuria]] (Francogallice ''Gircourt-lès-Viéville''), commune Francicum praefecturae Vosegi, iuxta [[Neocastrum (Francia)|Neocastrum]]. 0m31rqj3f504lusezshu5huol57tie7 Gircuria 0 328775 3989104 2026-09-18T14:10:39Z Pippobuono 54500 creatio e francica documentatione 3989104 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Gircourt-lès-Viéville, Église Saint-Martin.jpg|thumb|upright=0.8|left|Gircuria: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Martinus Turonensis|Sancto Martino]] dicata.]] {{res|Gircuria}} seu '''Gerriocurtis''' seu '''Girecuria'''<ref>{{Graesse}}, t. 2, p. 162.</ref> ([[Francogallice]]: ''Gircourt-lès-Viéville'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 183 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Gircourt-lès-Viéville|Gircuriam}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] imb0r6ro425yi8gz08vn6l212hvmlku Disputatio:Gircuria 1 328776 3989105 2026-09-18T14:12:21Z Pippobuono 54500 attributio 3989105 wikitext text/x-wiki {{attributio|fr|Gircourt-lès-Viéville|239574357}} afig5qw43j6aqyvojco8gzs8ws618vk Cornea 0 328777 3989107 2026-09-18T14:26:45Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 Paginam instituit, scribens ''''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit...' 3989107 wikitext text/x-wiki '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod [[Transplantatio organorum|transplationes]] corneae faciliores facit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt. [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] 91z72sj412fmqi8scb4kp7ms4w4i21g 3989108 3989107 2026-09-18T14:28:26Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989108 wikitext text/x-wiki '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt. [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] 8tm352ne43tnex13vsdn4kfqkhnyo6v 3989110 3989108 2026-09-18T14:33:23Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989110 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt. [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] t59v5thx88zioicxtj2ew6w9rrbwuf9 3989111 3989110 2026-09-18T14:36:18Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989111 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt. == Nexus externi == *Vicimedia communia plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Cornea corneam] spectant [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] 0sbh2yqg1nucx3f7qp5cccd0tffa095 3989112 3989111 2026-09-18T14:36:36Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989112 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt movendos. == Nexus externi == *Vicimedia communia plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Cornea corneam] spectant [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] 2msoovttbfli38qh86hsrs7uqq3szg2 3989113 3989112 2026-09-18T14:42:56Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 3989113 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt movendos. == Plura legere si cupis == *V. Borderie et alii. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1762584X04000263 Physiologie de la cornée]", ''EMC - Ophtalmologie'', 2005: 103-117 == Nexus externi == *Vicimedia communia plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Cornea corneam] spectant [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] leklmtl6mfx0ep01djfav0fdr30pkx0 3989114 3989113 2026-09-18T14:50:51Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3989114 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt movendos. == Plura legere si cupis == *V. Borderie et alii. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1762584X04000263 Physiologie de la cornée]", ''EMC - Ophtalmologie'', 2005: 103-117 *Chloé Giraudet et Jean-Marc Allain, "[https://www.openscience.fr/La-cornee-humaine-saine-et-keratoconique-structure-imagerie-caracterisation La cornée humaine saine et kératoconique : structure, imagerie, caractérisation mécanique et modélisation]", ''Ingénierie et systèmes'', 2023 == Nexus externi == *Vicimedia communia plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Cornea corneam] spectant [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] htpqpbojxmfofghckkdypu9zsd5mldh 3989115 3989114 2026-09-18T14:53:20Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3989115 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt movendos. == Plura legere si cupis == *V. Borderie et alii. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1762584X04000263 Physiologie de la cornée]", ''EMC - Ophtalmologie'', 2005: 103-117 *J.-L. Bourges, "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551217301675 Les dystrophies de cornée]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2017: 606-621 *Chloé Giraudet et Jean-Marc Allain, "[https://www.openscience.fr/La-cornee-humaine-saine-et-keratoconique-structure-imagerie-caracterisation La cornée humaine saine et kératoconique : structure, imagerie, caractérisation mécanique et modélisation]", ''Ingénierie et systèmes'', 2023 == Nexus externi == *Vicimedia communia plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Cornea corneam] spectant [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] 7jo6qopwizac4l5slvxnrnbkxcciuk8 3989116 3989115 2026-09-18T14:55:42Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3989116 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt movendos. == Plura legere si cupis == *V. Borderie et alii. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1762584X04000263 Physiologie de la cornée]", ''EMC - Ophtalmologie'', 2005: 103-117 *J.-L. Bourges, "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551217301675 Les dystrophies de cornée]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2017: 606-621 *Chloé Giraudet et Jean-Marc Allain, "[https://www.openscience.fr/La-cornee-humaine-saine-et-keratoconique-structure-imagerie-caracterisation La cornée humaine saine et kératoconique : structure, imagerie, caractérisation mécanique et modélisation]", ''Ingénierie et systèmes'', 2023 * A. Labbé, "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551212001295 Imagerie de la cornée]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2012: 628-634 == Nexus externi == *Vicimedia communia plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Cornea corneam] spectant [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] 04jgjp7xb8c7sa3qg95cb9d1jwwife9 3989118 3989116 2026-09-18T14:59:41Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3989118 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt movendos. == Plura legere si cupis == *V. Borderie et alii. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1762584X04000263 Physiologie de la cornée]", ''EMC - Ophtalmologie'', 2005: 103-117 *J.-L. Bourges, ''La Cornée'', Elsevier Masson, 2020 ISBN: 978-2-294-76748-7 [https://www.sciencedirect.com/book/monograph/9782294767487/la-cornee] ** "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551217301675 Les dystrophies de cornée]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2017: 606-621 *Chloé Giraudet et Jean-Marc Allain, "[https://www.openscience.fr/La-cornee-humaine-saine-et-keratoconique-structure-imagerie-caracterisation La cornée humaine saine et kératoconique : structure, imagerie, caractérisation mécanique et modélisation]", ''Ingénierie et systèmes'', 2023 * A. Labbé, "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551212001295 Imagerie de la cornée]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2012: 628-634 == Nexus externi == *Vicimedia communia plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Cornea corneam] spectant [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] c44jufxbfxhib32il0ndlgv8nlk5x96 3989122 3989118 2026-09-18T15:18:58Z Marcus Terentius Bibliophilus 2059 /* Plura legere si cupis */ 3989122 wikitext text/x-wiki [[Fasciculus:Cornea.png|thumb|Cornea in fronte bulbi ocularis]] '''Cornea''' est pars anterior mire pellucida tunicae exterioris (alias fibrosae) bulbi [[Oculus|oculi]] quae simul lucem intra oculum admittit atque per curvaturam hanc lucem [[Refractio|refringit]] ita ut imago apta in [[Retina (anatomia)|retina]] formetur. [[Sclera|Scleram]] bulbum cingentem continuat a qua tamen multum differt. [[Vas sanguineum|Vasis sanguineis]] caret: [[Nutrimentum|nutrimenta]] ex [[Humor aquosus|humore aquoso]] camerae anterioris haurit et [[oxygenium]] e [[Lacrimae|lacrimis]]. Itaque e [[Systema immunitarium|systemate immunitario]] quoque abest, quod corneae [[Transplantatio organorum|transplantationes]] faciliores reddit quia reactio immunitaria minor est. Econtra [[nociceptor|nociceptoribus]] nervis bene instructa est et sensui [[Dolor|doloris]] imprimis obnoxia. Quod necessarium invenitur ad [[Reflexus|reflexus]] qui integritatem oculi custodiunt movendos. == Plura legere si cupis == *V. Borderie et alii. "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1762584X04000263 Physiologie de la cornée]", ''EMC - Ophtalmologie'', 2005: 103-117 *J.-L. Bourges, ''La Cornée'', Elsevier Masson, 2020 ISBN: 978-2-294-76748-7 [https://www.sciencedirect.com/book/monograph/9782294767487/la-cornee] ** "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551217301675 Les dystrophies de cornée]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2017: 606-621 *Chloé Giraudet et Jean-Marc Allain, "[https://www.openscience.fr/La-cornee-humaine-saine-et-keratoconique-structure-imagerie-caracterisation La cornée humaine saine et kératoconique : structure, imagerie, caractérisation mécanique et modélisation]", ''Ingénierie et systèmes'', 2023 * A. Labbé, "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0181551212001295 Imagerie de la cornée]", ''Journal Français d'Ophtalmologie'', 2012: 628-634 *Jiaonan Ma et alii, "[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0039625718300584 Biomechanics and structure of the cornea: implications and association with corneal disorders]", ''Survey of Ophthalmology'', 2018: 851-861 == Nexus externi == *Vicimedia communia plura habent quae ad [https://commons.wikimedia.org/wiki/Cornea corneam] spectant [[Categoria:Oculus]] [[Categoria:Anatomia]] c509np1nn1dtk7wckbu9vbz3pfww9zj Sornphet Sornsuphan 0 328779 3989130 2026-09-18T15:38:25Z Ingrid Andreessen 214966 Paginam instituit, scribens '{{Capsa hominis Vicidata}} '''Sornphet Sornsuphan''' (vel litteris Thai :ศรเพชร ศรสุพรรณ; natus die 23 Martii 1948 – mortuus die 8 Ianuarii 2022) fuit [[cantor]] masculus [[Thai|Thailandiensis]], genere musicae ''luk thung'' celebris. Notus erat propter facultatem canendi in registro vocis alto, necnon propter amplitudinem ambitus vocalis et facultatem notas altas insigniter canendi.<ref>[https://www.bangkokpost.com/life/social-an...' 3989130 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Sornphet Sornsuphan''' (vel litteris Thai :ศรเพชร ศรสุพรรณ; natus die 23 Martii 1948 – mortuus die 8 Ianuarii 2022) fuit [[cantor]] masculus [[Thai|Thailandiensis]], genere musicae ''luk thung'' celebris. Notus erat propter facultatem canendi in registro vocis alto, necnon propter amplitudinem ambitus vocalis et facultatem notas altas insigniter canendi.<ref>[https://www.bangkokpost.com/life/social-and-lifestyle/2249139/saying-goodbye-to-cultural-giants Saying goodbye to cultural giants]</ref> Ob has facultates inter cantores Thailandienses qui excellenter vocis altae usum callent numerabatur. Praeterea moribus taciturnis, severis, ordinatis et studio vitae privatae notus erat, ita ut multi homines in industria oblectamentorum eum verecundia quadam prosequerentur neque ei directe colloqui auderent.<ref>[http://www.maemaiplengthai.com/webboard/viewthread.php?tid=352 จริงหรือไม่ที่"ศรเพชร ศรสุพรรณ"หยิ่ง"]{{Dead link|date=september 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Sornphet in familia agricolarum in provincia [[Suphan Buri]] natus est et initium vitae suae cantoricae fecit cum gregi musico Dam Daensuphan adiungeretur, qui musicam in genere ''ram wong'' exsequebatur. Postea Phophin Phornsuphan, cantorem eiusdem gregis, convenit, atque ambo primum carmen ad phonographi laminam imprimendum paraverunt. Carmen illud «Rizum ad vendendum non habemus» («Khao Mai Mi Khai»; vel litteris Thai : ข้าวไม่มีขาย) inscriptum anno 1975 editum est. Hoc carmen Sornphet magnopere celebrem reddidit atque ei praemium «Antennam Auream» («Sao Akat Thong Kham»; vel litteris Thai : เสาอากาศทองคำ) attulit, quod eo tempore inter praemia praecipua hominibus variarum partium industriae oblectamentorum Thailandiensis tribuebatur.<ref>[http://www.thaimusicstory.com/index.php?topic=91.0 ชีวประวัติ ศรเพชร ศรสุพรรณ]</ref> Postea Sornphet gregem musicum suum condidit et arcte cum auctoribus carminum Kiat Chalermchai et Nopphanan Kwanprapha cooperatus est. Anno 1993 iterum popularis factus est propter carmina «Lacrimae in cafea» («Sia Namta Thi Kha Fe»; vel litteris Thai : เสียน้ำตาที่คาเฟ่) et «Te quinque annos amavi» («Rak Ma Ha Pi»; vel litteris Thai : รักมาห้าปี), quae ab iisdem duobus auctoribus composita erant. Inter alia carmina celebria ab eisdem auctoribus composita fuerunt «Riam ignosce» («Apai Hai Riam»; vel litteris Thai : อภัยให้เรียม) et «Wang certo morietur» («Ai Wang Tai Nae»; vel litteris Thai : ไอ้หวังตายแน่), anno 1983.<ref>[https://www.chiangmainews.co.th/topstories/1894007/ ศรเพชร ศรสุพรรณ นักร้องลูกทุ่งชื่อดัง เจ้าของบทเพลง ‘ไอ้หวังตายแน่’ เสียชีวิตแล้ว ด้วยวัย 73 ปี ที่ โรงพยาบาลศิริราช]</ref> Sornphet ter uxorem duxit et octo liberos omnino habuit. Anno 2021 Sornphet graviter aegrotavit atque pluries in valetudinariis curatus est. Die 8 Ianuarii 2022 pacifice mortuus est, aetate 73 annorum. Exsequiae eius una tantum hebdomade post mortem celebratae sunt.<ref>[https://www.bangkokbiznews.com/news/981580 เผยกำหนดการรดน้ำศพ "ศรเพชร ศรสุพรรณ" หลังสิ้นตำนานนักร้องลูกทุ่ง]</ref> == Notae == <references/> {{Lifetime|1948|2022|Sornphet Sornsuphan}} [[Categoria:Cantores Thailandiae]] [[Categoria:Mulieres]] 84vtdl4jav3fz6q5wtz9v48rsi2mysw 3989156 3989130 2026-09-18T19:25:54Z IacobusAmor 1163 3989156 wikitext text/x-wiki {{Capsa hominis Vicidata}} '''Sornphet Sornsuphan''' (vel litteris Thai :ศรเพชร ศรสุพรรณ; natus die 23 Martii 1948; mortuus die 8 Ianuarii 2022) fuit [[cantor]] masculus [[Thai|Thailandiensis]], genere musicae ''luk thung'' celebris. Notus erat propter facultatem canendi in registro vocis alto, necnon propter amplitudinem ambitus vocalis et facultatem notas altas insigniter canendi.<ref>[https://www.bangkokpost.com/life/social-and-lifestyle/2249139/saying-goodbye-to-cultural-giants Saying goodbye to cultural giants]</ref> Ob has facultates inter cantores Thailandienses qui excellenter vocis altae usum callent numerabatur. Praeterea moribus taciturnis, severis, ordinatis et studio vitae privatae notus erat, ita ut multi homines in industria oblectamentorum eum verecundia quadam prosequerentur neque ei directe colloqui auderent.<ref>[http://www.maemaiplengthai.com/webboard/viewthread.php?tid=352 จริงหรือไม่ที่"ศรเพชร ศรสุพรรณ"หยิ่ง"]{{Dead link|date=september 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Sornphet in familia agricolarum in provincia [[Suphan Buri]] natus est et initium vitae suae cantoricae fecit cum gregi musico Dam Daensuphan adiungeretur, qui musicam in genere ''ram wong'' exsequebatur. Postea Phophin Phornsuphan, cantorem eiusdem gregis, convenit, atque ambo primum carmen ad phonographi laminam imprimendum paraverunt. Carmen illud «Rizum ad vendendum non habemus» («Khao Mai Mi Khai»; vel litteris Thai : ข้าวไม่มีขาย) inscriptum anno 1975 editum est. Hoc carmen Sornphet magnopere celebrem reddidit atque ei praemium «Antennam Auream» («Sao Akat Thong Kham»; vel litteris Thai : เสาอากาศทองคำ) attulit, quod eo tempore inter praemia praecipua hominibus variarum partium industriae oblectamentorum Thailandiensis tribuebatur.<ref>[http://www.thaimusicstory.com/index.php?topic=91.0 ชีวประวัติ ศรเพชร ศรสุพรรณ]</ref> Postea Sornphet gregem musicum suum condidit et arcte cum auctoribus carminum Kiat Chalermchai et Nopphanan Kwanprapha cooperatus est. Anno 1993 iterum popularis factus est propter carmina «Lacrimae in cafea» («Sia Namta Thi Kha Fe»; vel litteris Thai : เสียน้ำตาที่คาเฟ่) et «Te quinque annos amavi» («Rak Ma Ha Pi»; vel litteris Thai : รักมาห้าปี), quae ab iisdem duobus auctoribus composita erant. Inter alia carmina celebria ab eisdem auctoribus composita fuerunt «Riam ignosce» («Apai Hai Riam»; vel litteris Thai : อภัยให้เรียม) et «Wang certo morietur» («Ai Wang Tai Nae»; vel litteris Thai : ไอ้หวังตายแน่), anno 1983.<ref>[https://www.chiangmainews.co.th/topstories/1894007/ ศรเพชร ศรสุพรรณ นักร้องลูกทุ่งชื่อดัง เจ้าของบทเพลง ‘ไอ้หวังตายแน่’ เสียชีวิตแล้ว ด้วยวัย 73 ปี ที่ โรงพยาบาลศิริราช]</ref> Sornphet ter uxorem duxit et octo liberos omnino habuit. Anno 2021 Sornphet graviter aegrotavit atque pluries in valetudinariis curatus est. Die 8 Ianuarii 2022 pacifice mortuus est, aetate 73 annorum. Exsequiae eius una tantum hebdomade post mortem celebratae sunt.<ref>[https://www.bangkokbiznews.com/news/981580 เผยกำหนดการรดน้ำศพ "ศรเพชร ศรสุพรรณ" หลังสิ้นตำนานนักร้องลูกทุ่ง]</ref> == Notae == <references/> {{Lifetime|1948|2022|Sornphet Sornsuphan}} [[Categoria:Cantores Thailandiae]] didoxuyyl5hcjbq3amryc5f32xpvsob Proelium rupium rubrarum 0 328780 3989141 2026-09-18T17:04:44Z ~2026-50378-00 214976 67 3989141 wikitext text/x-wiki 67 922bk2w68e03mzj63eb84tv879nstuq Moormerlound 0 328783 3989175 2026-09-18T23:52:39Z Cyprianus Marcus 66550 Redirigens ad [[Moormerlandia]] 3989175 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Moormerlandia]] gupcbdlr5eb409k982xtw76n6jn6h0i Disputatio:Hildoinus de Nantolio 1 328785 3989186 2026-09-19T03:08:06Z Grufo 64423 /* Alec Smithson? */ Nova pars 3989186 wikitext text/x-wiki == Alec Smithson? == Haec mihi videtur esse nova pagina spammifera ab Alec Smithson scripta. @[[Usor:A09|A09]]? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:08, 19 Septembris 2026 (UTC) a58wim6h40j68ylm7oebk12e9jfqrrp 3989218 3989186 2026-09-19T08:57:49Z A09 140298 /* Alec Smithson? */ Reply 3989218 wikitext text/x-wiki == Alec Smithson? == Haec mihi videtur esse nova pagina spammifera ab Alec Smithson scripta. @[[Usor:A09|A09]]? --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 03:08, 19 Septembris 2026 (UTC) :@[[Usor:Grufo|Grufo]]: Yes, I agree. See also [[Hildouinus Nantolii]]. Best, [[Usor:A09|A09]] ([[Disputatio Usoris:A09|disputatio]]) 08:57, 19 Septembris 2026 (UTC) 1n8hlds7kqswtbuwuy2w48wss33xxij Gehennium 0 328786 3989207 2026-09-19T08:25:04Z Pippobuono 54500 creatio e francica documentatione 3989207 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Gigney, Église Saint-Médard 1.jpg|thumb|upright=0.8|left|Gehennium: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Medardus|Sancto Medardo]] dicata.]] {{res|Gehennium}} seu '''Gehenneiacum''' seu '''Gisniacum'''<ref>{{Graesse}}, t. 2, p. 136.</ref> ([[Francogallice]]: ''Gigney'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 58 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Gigney|Gehennium}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] g5vc7e1zj1d6uptj1w7xxz8ouhzmssk Disputatio:Gehennium 1 328787 3989208 2026-09-19T08:26:31Z Pippobuono 54500 attributio 3989208 wikitext text/x-wiki {{attributio|fr|Gigney|237036045}} 35uxq36rr5zxrzysbpi3jhh1vtagwuy Gingivilla 0 328788 3989212 2026-09-19T08:42:43Z Pippobuono 54500 creatio e francica documentatione 3989212 wikitext text/x-wiki {{Capsa urbis Vicidatorum}} [[Fasciculus:Gignéville, Eglise Saint-Baldéric 1.jpg|thumb|upright=0.8|left|Gingivilla: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Baldericus|Sancto Balderico]] dicata.]] {{res|Gingivilla}}<ref>{{Graesse}}, t. 2, p. 162.</ref> ([[Francogallice]]: ''Gignéville'') est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 77 incolarum (anno [[2023]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Vosegus (praefectura Franciae)|Vosegi]] in regione [[Magnus Oriens|Magno Oriente]]. {{NexInt}} * [[Index communium praefecturae Vosegi]] == Nexus externi == {{CommuniaCat|Gignéville|Gingivillam}} {{Fontes geographici}} == Notae == <references /> {{geo-stipula}} [[Categoria:Communia praefecturae Vosegi]] [[Categoria:Loci habitati praefecturae Vosegi]] 2ea8ffmljch2b5dc86e0n8ho2dtkmxq Sigefridus 0 328789 3989215 2026-09-19T08:44:21Z ~2026-49405-65 214731 Redirigens ad [[Siegfriedus]] 3989215 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Siegfriedus]] [[Categoria:Nominum redirectiones]] 8dveb55mh88bhozmksh2hbbgp3rsyj8 Héricourt (Arar Superior) 0 328790 3989225 2026-09-19T09:28:09Z Pippobuono 54500 Pippobuono movit paginam [[Héricourt (Arar Superior)]] ad [[Hericuria (Arar Superior)]]: nomen latinum attestatur in Graesse 3989225 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Hericuria (Arar Superior)]] ob8rg9cm5fuqey3g6y3rhuj334ailvo Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi 0 328791 3989226 2026-09-19T09:33:19Z Pippobuono 54500 creatio e francica documentatione 3989226 wikitext text/x-wiki {{Capsa subdivisionis Vicidatorum}} {{res|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Belfort-Montbéliard}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Latina|Ecclesiae Latinae]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Belfortium|Belfortii]] est.<ref name=presentatio>{{opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/le-diocese/presentation/|titulus=Présentation - Diocèse de Belfort-Montbéliard|domus editoria= diocese-belfort-montbéliard.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref> Dioecesis, sub patrocinio [[Sanctus Paulus|Sancti Pauli]] sub titulum conversionis eius posita, anno [[1979]] erecta est per separationem partis boreorientalis [[Archidioecesis Bisuntina|Archidioecesis Bisuntinae]]. Territorium eius partem septentrionalem atque orientalem Archidioecesis Bisuntinae complectitur, duas regiones pastorales — Territorium Belfortiense et Regionem Montis Beliardi — includens. Per tres [[Tabula administrativa Franciae|praefecturas]] patet: * [[Dubis (praefectura Franciae)|Dubis]] (in qua Regio [[Mons Belicardus|Montis Belicardi]] continetur) * Territorium Belfortiense * [[Arar superior]] (in qua pagus [[Hericuria (Arar Superior)|Hericuriae]] continetur). Dioecesis sedes Belfortii sita est, cum regio [[Mons Belicardus|Montis Belicardi]] historice Protestans sit. Nihilominus, novum centrum dioecesanum in [[Trévenans]], in regione inter Belfortium et Montem Belicardum, prope magna aedificia in septentrionali [[Liber Comitatus|Libero Comitatu]] (universitatem, stationem TGV, et valetudinarium), constitutum est. Ibi, episcopus et curia eius resident.<ref>{{opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/|titulus=Accueil|domus editoria=diocese-belfort-montbéliard.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref> Ab anno [[2002]], dioecesis ad [[Archidioecesis Bisuntina|provinciam ecclesiasticam Bisuntinam]] pertinet. == Ecclesia cathedralis == [[Fasciculus:St Christopher cathedral in Belfort 01.jpg|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Sanctus Christophorus|Sancto Christophoro]] dicata.]] [[Ecclesia cathedralis]] Sancto Christophoro dicata, [[Belfortium|Belfortii]] sita. == Notae == <references /> == Nexus externi == * {{Opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}} {{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Belfort-Montbéliard|Dioecesem Belfortiensis-Montis Beligardi}} {{Fontes geographici}} * {{CathHierDiocese|belf|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}} {{RC-stipula}} {{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}} [[Categoria:Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi]] b2vp65uo463rzgaunzhqrltfeds08jm 3989230 3989226 2026-09-19T09:35:09Z Pippobuono 54500 nexus 3989230 wikitext text/x-wiki {{Capsa subdivisionis Vicidatorum}} {{res|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}} ([[Francogallice]] {{barbarice|lingua=fr|Diocèse de Belfort-Montbéliard}}) est [[dioecesis]] [[Ecclesia Latina|Ecclesiae Latinae]] [[Ecclesia Catholica Romana|Ecclesiae Catholicae Romanae]] in [[Francia]] sita, cuius sedes [[Belfortium|Belfortii]] est.<ref name=presentatio>{{opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/le-diocese/presentation/|titulus=Présentation - Diocèse de Belfort-Montbéliard|domus editoria= diocese-belfort-montbéliard.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref> Dioecesis, sub patrocinio [[Sanctus Paulus|Sancti Pauli]] sub titulum conversionis eius posita, anno [[1979]] erecta est per separationem partis boreorientalis [[Archidioecesis Bisuntina|Archidioecesis Bisuntinae]]. Territorium eius partem septentrionalem atque orientalem Archidioecesis Bisuntinae complectitur, duas regiones pastorales — Territorium Belfortiense et Regionem Montis Beliardi — includens. Per tres [[Tabula administrativa Franciae|praefecturas]] patet: * [[Dubis (praefectura Franciae)|Dubis]] (in qua Regio [[Mons Belicardus|Montis Belicardi]] continetur) * [[Ager Belfortii]] * [[Arar superior]] (in qua pagus [[Hericuria (Arar Superior)|Hericuriae]] continetur). Dioecesis sedes Belfortii sita est, cum regio [[Mons Belicardus|Montis Belicardi]] historice Protestans sit. Nihilominus, novum centrum dioecesanum in [[Trévenans]], in regione inter Belfortium et Montem Belicardum, prope magna aedificia in septentrionali [[Liber Comitatus|Libero Comitatu]] (universitatem, stationem TGV, et valetudinarium), constitutum est. Ibi, episcopus et curia eius resident.<ref>{{opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/|titulus=Accueil|domus editoria=diocese-belfort-montbéliard.fr}} {{ling|Francogallice}}</ref> Ab anno [[2002]], dioecesis ad [[Archidioecesis Bisuntina|provinciam ecclesiasticam Bisuntinam]] pertinet. == Ecclesia cathedralis == [[Fasciculus:St Christopher cathedral in Belfort 01.jpg|thumb|upright=0.7|Ecclesia cathedralis [[Sanctus Christophorus|Sancto Christophoro]] dicata.]] [[Ecclesia cathedralis]] Sancto Christophoro dicata, [[Belfortium|Belfortii]] sita. == Notae == <references /> == Nexus externi == * {{Opus|url=https://www.diocese-belfort-montbeliard.fr/|titulus=Situs officialis}} {{ling|Francogallice}} {{CommuniaCat|Roman Catholic Diocese of Belfort-Montbéliard|Dioecesem Belfortiensis-Montis Beligardi}} {{Fontes geographici}} * {{CathHierDiocese|belf|Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi}} {{RC-stipula}} {{Dioeceses archidioeceses catholicae Franciae}} [[Categoria:Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi]] l41biiqlha8vgi9ssurh7y8x26176d1 Aurora (nomen) 0 328792 3989228 2026-09-19T09:34:00Z ~2026-49405-65 214731 , 3989228 wikitext text/x-wiki {{disnomen}} {{Nomen|genus=Femininum|origo=Latina|significatio="aurora"|imago=Aurora Miranda (cropped).jpg|capitulum=[[Aurora Miranda]], actrix Brasiliensis|dies=}} {{Res|Aurora}} est [[praenomen]] femininum Latinum, e vocabulo '[[aurora]]' ductum (e radice Indo-Europaea *''aus-'', cfr. vocabulum [[Graece|Graecum antiquum]] ''ēṓs'', ἠώς).<ref>''Behind the Name'', s.v. “[https://www.behindthename.com/name/aurora Aurora]”. {{Ling|Anglice}}</ref><ref name=":02">Vide paginam ''[https://www.etymonline.com/word/aurora aurora]'' apud ''Online Etymology Dictionary''. {{Ling|Anglice}}.</ref> == Mulieres == * [[Aurora (mythologia)|Aurora]], dea in [[mythologia Romana]] * [[Amanda Aurora Lucilla Dupin de Francueil]], verum nomen Georgii Sand * [[Aurora Mathildis Gómez Camus]] * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aurora Mardiganian|<>|en|qid=Q4822564}} * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Aurora Miranda|<>|pt|qid=Q2550245}} == In operibus artificiosis == Aurora est nomen principissae in pellicula [[Disney]] ''[[Sleeping Beauty (pellicula 1959)|Sleeping Beauty]]'', quae materiam e [[Carolus Perraultius|Caroli Perraultii]] fabula ''La Belle au bois dormant'' ('Bella dormiens in silva') repetit. In fabula Perraultiana ''Aurore'' est nomen filiae principissae. == Notae == <references /> {{NexInt}} * [[94 Aurora]], asteroides [[Categoria:Praenomina feminina]] auaeiactb3ksv9u31cbv9jb6snyeaew Disputatio:Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi 1 328793 3989231 2026-09-19T09:36:26Z Pippobuono 54500 attributio 3989231 wikitext text/x-wiki {{attributio|fr|Diocèse de Belfort-Montbéliard|236242055}} ldtvyiomkgfbsfzxao4qf2qycnr79ur Categoria:Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi 14 328794 3989232 2026-09-19T09:41:13Z Pippobuono 54500 creatio 3989232 wikitext text/x-wiki [[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Francia]] [[Categoria:Archidioecesis Bisuntina]] [[Categoria:Territorium Belfortii]] [[Categoria:Dubis (praefectura Franciae)]] [[Categoria:Arar superior]] hwnmaaapjnqbxd4azfvnxszxa9ymxre 3989236 3989232 2026-09-19T09:55:46Z Pippobuono 54500 clavis 3989236 wikitext text/x-wiki [[Categoria:Dioeceses Ecclesiae Catholicae in Francia|Belfortiensis]] [[Categoria:Archidioecesis Bisuntina]] [[Categoria:Territorium Belfortii]] [[Categoria:Dubis (praefectura Franciae)]] [[Categoria:Arar superior]] apeng79nx6h6u86mwsqqqe0pg5hp9a2 Categoria:Episcopi Belfortienses-Montis Beligardi 14 328795 3989235 2026-09-19T09:53:24Z Pippobuono 54500 creatio 3989235 wikitext text/x-wiki {{Homines hac in categoria secundum annum ultimum vitae}} [[Categoria:Episcopi Franciae|Belfortiensis Montis Beligardi]] [[Categoria:Dioecesis Belfortiensis-Montis Beligardi]] 36wuzr7u6o3v6ujrkgh40ej7sdjyf5f Abdelmalechus Silāl 0 328796 3989239 2026-09-19T10:02:36Z ~2026-49405-65 214731 Redirigens ad [['Abd al-Malik Sallal]] 3989239 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [['Abd al-Malik Sallal]] luurwtk4q56bmiuly0tqpx6s6k14uv0 Abdelmagidus Lakḥal 0 328797 3989241 2026-09-19T10:08:52Z ~2026-49405-65 214731 Redirigens ad [[Abdelmajid Lakhal]] 3989241 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Abdelmajid Lakhal]] l3szciqxdzds92zedcyl23m54lb3n45 Hericuria (discretiva) 0 328798 3989242 2026-09-19T10:10:48Z Pippobuono 54500 discretiva 3989242 wikitext text/x-wiki {{discretiva}} '''Hericuria''' potest significare: * [[Hericuria (Arar Superior)|Hericuria]]: commune Francicum [[Arar Superior|praefecturae Araris superioris]]; * [[Héricourt-sur-Thérain|Hericuria]]: commune Francicum [[Esia (praefectura Franciae)|praefecturae Esiae]]; * [[Héricourt (Fretum Calisii)|Hericuria]]: commune Francicum [[Fretum Calisii|praefecturae Freti Calisii]]. 1c2yx6uestjnks5hvco3xjhytiq37tw Moorweg 0 328799 3989244 2026-09-19T10:34:06Z Cyprianus Marcus 66550 Cyprianus Marcus movit paginam [[Moorweg]] ad [[Via Paludis]]: Nomen Latinum vel Latinizatum inventum. Vide notam 3989244 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Via Paludis]] svwwksay3lyrcysjna04lmbeg1piwol Abdelmagidus Tabūn 0 328800 3989247 2026-09-19T11:03:02Z ~2026-49405-65 214731 Redirigens ad [['Abd al-Maǧīd Tabūn]] 3989247 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [['Abd al-Maǧīd Tabūn]] t1toxza1ly424r151740wexzxynzqqm Abdelmagidus I 0 328801 3989254 2026-09-19T11:27:33Z ~2026-49405-65 214731 Redirigens ad [[Abd-ul-Mejid (sultanus Ottomanicus)]] 3989254 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Abd-ul-Mejid (sultanus Ottomanicus)]] 6al8dc9e9y71nb7bij8r0ehcg3waz4z Abdelmagidus 0 328802 3989255 2026-09-19T11:28:25Z ~2026-49405-65 214731 , 3989255 wikitext text/x-wiki {{Pagina discretiva nominis}} {{Nomen | genus = Masculinum | origo = Arabica | significatio = “servus Gloriosi” | imago = Luigi Rubio Portrait of Sultan Abdül Mecid I.jpg | capitulum = [[Abdelmagidus I]], sultanus Ottomanicus }} {{res|Abdelmagidus}}<ref>"Post hunc Regis insigna induit Alhaphedus Abdelmagidus"; Michaël Casiri, ''Bibliotheca arabico-hispana escurialensis'' (Matriti, 1770): 196 [https://www.google.it/books/edition/Bibliotheca_arabico_hispana_Escurialensi/DaEDob3f6IwC?hl=it&gbpv=1&dq=abdelmagidus&pg=PA196&printsec=frontcover].</ref> est nomen atque [[praenomen]] masculinum Arabicum ([[Arabice]] عبد المجيد, ''ʿAbd al-Maǧīd''), quod e vocabulis ''ʿabd'' (عبد, 'servus') et ''maǧīd'' (مجيد, 'gloriosus') originem ducit.<ref>''Behind the Name'', s.v. "[https://www.behindthename.com/name/abd00al01majid Abd al-Majid]". {{Ling|Anglice}}</ref> ''Al-Maǧīd'' est inter 99 nomina [[Allāh]], igitur significatio praenominis est "servus (Dei) Gloriosi". == Qui hoc nomen habuerint == * [[Abdelmagidus I]] * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Abdelmagidus II|<>|tr|qid=Q203768}} == Qui hoc praenomen habuerint == * [[Abdelmagidus Lakḥal]] * {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Abdelmegidus Mirza|<>|fa|qid=Q308247}} * [[Abdelmagidus Tabūn]] == Notae == <references /> [[Categoria:Nomina]] [[Categoria:Praenomina masculina]] a3sgiw1aa849wz37aq4pe6t7lx8vgtg Moringen 0 328803 3989260 2026-09-19T11:37:34Z Cyprianus Marcus 66550 Cyprianus Marcus movit paginam [[Moringen]] ad [[Moranga Curtis]]: Nomen Latinum vel Latinizatum inventum. Vide notam 3989260 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Moranga Curtis]] fuyrg0vgqs61egymst18h22sscfmwi8